Il-ġlieda kontra t-tniġġis tal-ilma minn nitrati agrikoli

PUNTI EWLENIN

L-Istati Membri tal-UE għandhom jagħmlu dan li ġej.

• Jinnominaw bħala żoni vulnerabbli dawk kollha li joskulaw għal ġo ilmijiet li huma jew jistgħu jiġu affettwati minn livelli għolja ta’ nitrati u ewtrofikazzjoni¹. In-nomina tiġi rieżaminata u possibbilment riveduta mill-inqas kull 4 snin sabiex titqies kwalunkwe bidla li sseħħ.
• Jistabbilixxu programmi ta’ azzjoni obbligatorji għal dawn iż-żoni, billi jqisu d-data teknika u xjentifika disponibbli u l-kundizzjonijiet ambjentali globali.
• Jimmonitorjaw l-effettività tal-programmi ta’ azzjoni.
• Jittestjaw il-konċentrazzjoni tan-nitrati fl-ilma ħelu u fl-ilma tal-wiċċ fi stazzjonijiet għall-kampjunar, mill-inqas kull xahar u b’mod aktar frekwenti matul l-għargħar.
• Iwettqu programm ta’ monitoraġġ komprensiv u jissottomettu — kull erba’ snin — rapport dettaljat dwar l-implimentazzjoni tad-direttiva. Ir-rapport jinkludi informazzjoni dwar iż-żoni vulnerabbli għan-nitrati, ir-riżultati tal-monitoraġġ tal-ilma u sommarju tal-aspetti rilevanti tal-kodiċi ta’ prattiki agrikoli tajbin u programmi ta’ azzjoni.
• Ifasslu kodiċi ta’ prattiki agrikoli tajba, li l-bdiewa japplikaw fuq bażi volontarja. Dan jistabbilixxi diversi prattiki tajbin, bħal meta l-użu tal-fertilizzanti ma jkunx xieraq.
• Jipprovdu taħriġ u informazzjoni għall-bdiewa, fejn xieraq.

Il-Kummissjoni Ewropea tipprovdi rapport kull 4 snin abbażi tal-informazzjoni nazzjonali li tkun irċeviet. L-aħħar rapport imur lura għall-2021.

Derogi

Id-direttiva tistabbilixxi limiti massimi għall-ammont ta’ nitroġenu mid-demel li jista’ jiġi applikat kull sena għal 170 kg/ha. Meta l-Istati Membri jitolbu dan, u dment li jkunu jistgħu jiġġustifikaw xjentifikament li dan ma jwassalx għal tniġġis ogħla, il-Kummissjoni tista’ tadotta atti ta’ implimentazzjoni (deċiżjonijiet li jippermettu eċċezzjonijiet magħrufa bħala derogi) li jippermettu li jiġu applikati limiti massimi ogħla ta’ nitroġenu mid-demel f’żoni speċifiċi u f’kundizzjonijiet partikolari. Dawn id-derogi la jeżentaw lill-Istati Membri inkwistjoni mill-objettivi tal-kwalità tal-ilma tad-direttiva, u lanqas minn kwalunkwe miżura oħra tagħha.

Bħalissa huma fis-seħħ id-deċiżjonijiet ta’ deroga li ġejjin:

• Id-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni (UE) 2022/696 li tagħti deroga mitluba mill-Irlanda — valida għal tliet snin, sal-31 ta’ Diċembru 2025;
• Id-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni (UE) 2020/1074 li tagħti deroga mitluba mid-Danimarka — valida għal erba’ snin, sal-31 ta’ Lulju 2024;
• Id-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni (UE) 2019/1325 li tagħti deroga mitluba mir-Renju Unit fir-rigward tal-Irlanda ta’ Fuq — valida għal erba’ snin, sal-31 ta’ Diċembru 2022;
• Id-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni (UE) 2019/1205 li tagħti deroga mitluba mill-Belġju fir-rigward tar-reġjun ta’ Flanders — valida għal erba’ snin, sal-31 ta’ Diċembru 2022.