02017R0373 — MT — 05.11.2020 — 001.001


Dan it-test hu maħsub purament bħala għodda ta’ dokumentazzjoni u m’għandu l-ebda effett legali. L-istituzzjonijiet tal-Unjoni m'għandhom l-ebda responsabbiltà għall-kontenut tiegħu. Il-verżjonijiet awtentiċi tal-atti rilevanti, inklużi l-preamboli tagħhom, huma dawk ippubblikati fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea u disponibbli f’EUR-Lex. Dawk it-testi uffiċjali huma aċċessibbli direttament permezz tal-links inkorporati f’dan id-dokument

►B

REGOLAMENT TA' IMPLIMENTAZZJONI TAL-KUMMISSJONI (UE) 2017/373

tal-1 ta' Marzu 2017

li jistabbilixxi r-rekwiżiti komuni għall-fornituri ta' servizzi fil-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru/tas-servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u funzjonijiet oħrajn tan-netwerk tal-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru u s-sorveljanza tagħhom, iħassar ir-Regolament (KE) Nru 482/2008, ir-Regolamenti ta' Implimentazzjoni (UE) Nru 1034/2011, (UE) Nru 1035/2011 u (UE) 2016/1377 u jemenda r-Regolament (UE) Nru 677/2011

(Test b'rilevanza għaż-ŻEE)

(ĠU L 062 8.3.2017, p. 1)

Emendat bi:

 

 

Il-Ġurnal Uffiċjali

  Nru

Paġna

Data

►M1

REGOLAMENT TA’ IMPLIMENTAZZJONI TAL-KUMMISSJONI (UE) 2020/469 tal-14 ta’ Frar 2020

  L 104

1

3.4.2020




▼B

REGOLAMENT TA' IMPLIMENTAZZJONI TAL-KUMMISSJONI (UE) 2017/373

tal-1 ta' Marzu 2017

li jistabbilixxi r-rekwiżiti komuni għall-fornituri ta' servizzi fil-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru/tas-servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u funzjonijiet oħrajn tan-netwerk tal-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru u s-sorveljanza tagħhom, iħassar ir-Regolament (KE) Nru 482/2008, ir-Regolamenti ta' Implimentazzjoni (UE) Nru 1034/2011, (UE) Nru 1035/2011 u (UE) 2016/1377 u jemenda r-Regolament (UE) Nru 677/2011

(Test b'rilevanza għaż-ŻEE)



Artikolu 1

Suġġett

Dan ir-Regolament jistabbilixxi r-rekwiżiti komuni għal:

(1) 

il-forniment tal-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru u tas-servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru (“ATM/ANS”) u funzjonijiet oħrajn tan-netwerk tal-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru (funzjonijiet tan-netwerk “ATM”) għat-traffiku tal-ajru ġenerali, b'mod partikolari għall-persuni ġuridiċi jew fiżiċi li jipprovdu dawk is-servizzi u l-funzjonijiet;

(2) 

l-awtoritajiet kompetenti u l-entitajiet ikkwalifikati li jaġixxu f'isimhom u li jeżerċitaw il-kompiti ta' ċertifikazzjoni, sorveljanza u infurzar fir-rigward ta' dawk il-fornituri ta' servizzi u funzjonijiet imsemmija fil-punt (1).

Artikolu 2

Definizzjonijiet

Għall-finijiet ta' dan ir-Regolament, għandhom japplikaw id-definizzjonijiet fl-Anness I u d-definizzjonijiet li ġejjin:

(1) 

id-definizzjonijiet fl-Artikolu 2 tar-Regolament (KE) Nru 549/2004 u fl-Artikolu 3 tar-Regolament (KE) Nru 216/2008, ħlief għad-definizzjoni ta' “ċertifikat” fl-Artikolu 2(15) tar-Regolament (KE) Nru 549/2004;

(2) 

“fornitur ta' servizzi” tfisser kwalunkwe persuna ġuridika jew fiżika li tipprovdi funzjonijiet jew servizzi ta' ATM/ANS kif definiti fil-punt (q) tal-Artikolu 3 tar-Regolament (KE) Nru 216/2008 u/jew funzjonijiet oħrajn tan-netwerk tal-ATM, b'mod individwali jew fi grupp għat-traffiku tal-ajru ġenerali;

(3) 

“Maniġer tan-Netwerk” tfisser il-korp stabbilit fuq il-bażi tal-Artikolu 6 tar-Regolament (KE) Nru 551/2004 sabiex iwettaq il-kompiti stipulati f'dak l-Artikolu u fl-Artikoli 3 u 4 tar-Regolament (UE) Nru 677/2011;

(4) 

“servizz pan-Ewropew” tfisser attività li tkun maħsuba u stabbilita għal utenti fi ħdan l-Istati Membri kollha jew fil-biċċa l-kbira minnhom u li tista' testendi wkoll lil hinn mill-ispazju tal-ajru tat-territorju li fih japplika t-Trattat;

(5) 

“fornitur tas-servizzi tad-data (fornitur DAT)” tfisser organizzazzjoni, li hija:

(a) 

fornitur tad-DAT tat-tip 1 li jipproċessa data ajrunawtika sabiex tintuża fuq inġenji tal-ajru u jipprovdi bażi ta' data ajrunawtika li tissodisfa d-DQRs, skont kundizzjonijiet ikkontrollati, li għalihom ma ġiet stabbilita ebda kompatibbiltà korrispondenti ta' applikazzjoni fl-ajru/tagħmir;

(b) 

fornitur tad-DAT tat-tip 2 li jipproċessa data ajrunawtika u jipprovdi bażi ta' data ajrunawtika sabiex jintużaw fuq applikazzjoni/tagħmir iċċertifikati tal-inġenji tal-ajru li jissodisfaw id-DQRs li għalihom ġiet stabbilita kompatibilità ma' dik l-applikazzjoni/dak it-tagħmir.

Artikolu 3

Il-forniment tal-ATM/ANS u l-funzjonijiet tan-netwerk tal-ATM

(1)  
L-Istati Membri għandhom jiżguraw l-ATM/ANS u l-funzjonijiet tan-netwerk tal-ATM xierqa jiġu pprovduti skont dan ir-Regolament b'mod li jiffaċilita t-traffiku tal-ajru ġenerali, filwaqt li jqisu l-kunsiderazzjonijiet marbutin mas-sikurezza u r-rekwiżiti tat-traffiku.
(2)  
Meta l-Istati Membri jadottaw dispożizzjonijiet oħrajn li jikkomplimentaw dan ir-Regolament fuq kwalunkwe kwistjoni li jiddeċiedi fuqha Stat Membru skont dan ir-Regolament, dawk id-dispożizzjonijiet għandhom isegwu l-istandards u l-prattiki rakkomandati stabbiliti mill-Konvenzjoni ta' Chicago. Meta jintużaw id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 38 tal-Konvenzjoni ta' Chicago, minbarra li jinnotifikaw lill-Organizzazzjoni fl-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali, l-Istati Membri jridu jinnotifikaw lill-Aġenzija tas-Sikurezza tal-Avjazzjoni tal-Unjoni Ewropea (“l-Aġenzija”) b'ġustifikazzjoni valida mhux iktar tard minn xahrejn wara li jkunu ġew adottati d-dispożizzjonijiet addizzjonali.
(3)  
B'konformità mal-Konvenzjoni ta' Chicago, l-Istati Membri għandhom jippubblikaw dawk id-dispożizzjonijiet addizzjonali permezz tal-pubblikazzjonijiet ta' informazzjoni ajrunawtika tagħhom.
(4)  
Meta Stat Membru jiddeċiedi li jorganizza l-forniment ta' servizzi speċifiċi tat-traffiku tal-ajru f'ambjent kompetittiv, dak l-Istat Membru għandu jieħu l-miżuri xierqa kollha sabiex jiżgura li l-fornituri ta' dawk is-servizzi la jkollhom imġiba li jkollha bħala l-objettiv jew l-effett tagħha l-prevenzjoni, ir-restrizzjoni jew id-distorsjoni tal-kompetizzjoni, u lanqas ma jkollhom imġiba li twassal għal abbuż minn pożizzjoni dominanti skont il-liġi nazzjonali u l-liġi tal-Unjoni applikabbli.

Artikolu 4

Awtorità kompetenti għaċ-ċertifikazzjoni, is-sorveljanza u l-infurzar

(1)  
L-awtorità kompetenti responsabbli għall-ħruġ ta' ċertifikati lill-fornituri ta ' servizz għar-rikonoxximent ta' riċevuta ta' dikjarazzjonijiet li jsiru mill-fornituri ta' servizzi ta' informazzjoni dwar it-tajran imsemmija fl-Artikolu 7 fejn rilevanti, u għas-sorveljanza u l-infurzar fir-rispett ta' fornituri ta' servizzi għandha tkun l-awtorità superviżorja nazzjonali, kif imsemmi fl-Artikolu 4 tar-Regolament (KE) Nru 549/2004, tal-Istat Membru fejn il-persuna ġuridika jew fiżika li tkun qiegħda tapplika għaċ-ċertifikat jew li tkun qiegħda tagħmel id-dikjarazzjoni għandha l-post tal-operat ewlieni tagħha jew, jekk hu l-każ fejn għandha l-uffiċċju reġistrat tagħha, sakemm l-Aġenzija ma tkunx l-awtorità kompetenti skont l-Artikolu 22a tar-Regolament (KE) Nru 216/2008.

Għall-finijiet ta' dan ir-Regolament, il-fornituri ta' servizzi tad-data u l-Maniġer tan-Netwerk għandhom jitqiesu li huma fornituri ta' servizzi pan-Ewropej li fir-rigward tagħhom, b'konformità mal-punt (c) tal-Artikolu 22a tar-Regolament (KE) Nru 216/2008, l-Aġenzija hija l-awtorità kompetenti.

(2)  
L-awtoritajiet kompetenti msemmijin fil-paragrafu 1 għandhom jikkonformaw mar-rekwiżiti stipulati fl-Anness II.
(3)  

Meta wieħed mill-fornituri tas-servizzi kkonċernati jkun organizzazzjoni li fir-rigward tagħha l-Aġenzija hija l-awtorità kompetenti, l-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri kkonċernati għandhom jikkoordinaw mal-Aġenzija sabiex jiżguraw li jiġu ssodisfati r-rekwiżiti stipulati fil-punti (1), (2) u (3) tal-punt ATM/ANS.AR.A.005 tal-Anness II fejn, inkella:

(a) 

il-fornituri ta' servizzi jipprovdu servizzi fir-rigward ta' blokok tal-ispazju tal-ajru funzjonali (FABs) li jestendu tul l-ispazju tal-ajru li jaqa' taħt ir-responsabbiltà ta' iktar minn Stat Membru wieħed, kif imsemmi fl-Artikolu 2(3) tar-Regolament (KE) Nru 550/2004;

(b) 

meta l-fornituri ta' servizzi jipprovdu servizzi transfruntiera tan-navigazzjoni bl-ajru kif imsemmi fl-Artikolu 2(5) tar-Regolament (KE) Nru 550/2004.

(4)  
Meta Stat Membru jkun innomina jew stabbilixxa iktar minn awtorità kompetenti waħda skont l-Artikolu 4 tar-Regolament (KE) Nru 549/2004 jew kif imsemmi fl-Artikolu 2(3) sa (6) tar-Regolament (KE) Nru 550/2004 sabiex jeżerċitaw il-kompiti ta' ċertifikazzjoni, sorveljanza u infurzar skont dan ir-Regolament, huwa għandu jiżgura li l-oqsma ta' kompetenza ta' kull waħda minn dawk l-awtoritajiet huma definiti biċ-ċar, b'mod partikolari f'termini ta' responsabbiltajiet u limitazzjoni ġeografika u tal-ispazju tal-ajru. F'dan il-każ, dawk l-awtoritajiet għandhom jistabbilixxu l-koordinazzjoni bejniethom, fuq il-bażi ta' arranġamenti bil-miktub, sabiex jiżguraw sorveljanza u infurzar effettivi fir-rigward tal-fornituri kollha ta' servizzi li lilhom ħarġulhom ċertifikati jew, fejn rilevanti, li għamlulhom dikjarazzjonijiet.
(5)  
Meta jeżerċitaw il-kompiti tagħhom ta' ċertifikazzjoni, sorveljanza u infurzar skont dan ir-Regolament, l-awtoritajiet kompetenti għandhom ikunu indipendenti minn kwalunkwe fornitur ta' servizzi. Dik l-indipendenza għandha tiġi żgurata minn separazzjoni adegwata, tal-anqas fil-livell funzjonali, bejn l-awtoritajiet kompetenti u l-fornituri ta' servizzi. F'dan il-kuntest, l-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-awtoritajiet kompetenti jeżerċitaw is-setgħat tagħhom b'mod imparzjali u trasparenti.
(6)  
L-Istati Membri u, meta l-Aġenzija tkun l-awtorità kompetenti, il-Kummissjoni, għandhom jiżguraw li l-awtoritajiet kompetenti ma jippermettux li l-persunal tagħhom ikun involut fl-eżerċizzju tal-kompiti ta' ċertifikazzjoni, sorveljanza u infurzar ta' dik l-awtorità skont dan ir-Regolament, meta jkun hemm indikazzjonijiet li t-tali involviment jista' jirriżulta, b'mod dirett jew indirett, f'kunflitt ta' interess, b'mod partikolari b'rabta ma' interessi familjari jew finanzjarji.
(7)  
L-Aġenzija għandha żżomm bażi tad-data tad-dettalji ta' kuntatt tal-awtoritajiet kompetenti msemmijin fil-paragrafu 1. Għal dan il-għan, l-Istati Membri għandhom jinnotifikaw lill-Aġenzija bl-ismijiet u l-indirizzi tal-awtoritajiet kompetenti tagħhom, u kwalunkwe bidliet sussegwenti fihom.
(8)  
L-Istati Membri u, meta l-Aġenzija tkun l-awtorità kompetenti, il-Kummissjoni, għandhom jistabbilixxu r-riżorsi u l-kapaċitajiet neċessarji meħtieġa mill-awtoritajiet kompetenti sabiex jeżerċitaw dawk il-kompiti, b'konformità mal-Artikolu 4(4) tar-Regolament (KE) Nru 549/2004 u l-Artikolu 22a tar-Regolament (KE) Nru 216/2008, filwaqt li jqisu l-fatturi rilevanti kollha, inkluża valutazzjoni mwettqa mill-awtoritajiet kompetenti rispettivi sabiex jiġu stabbiliti r-riżorsi meħtieġa għall-eżerċizzju tal-kompiti tagħhom skont dan ir-Regolament.

Artikolu 5

Setgħat tal-awtoritajiet kompetenti riferuti fl-Artikolu 4

(1)  

Meta jkunu meħtieġa jagħmlu dan sabiex jeżerċitaw il-kompiti tagħhom ta' ċertifikazzjoni, sorveljanza u infurzar taħt dan ir-Regolament, l-awtoritajiet kompetenti għandhom jingħataw is-setgħa li:

(a) 

jitolbu lill-fornituri ta' servizzi soġġetti għas-sorveljanza tagħhom, jipprovdu l-informazzjoni neċessarja kollha;

(b) 

jitolbu lil kwalunkwe rappreżentant, maniġer jew membru ieħor tal-persunal ta' dawk il-fornituri ta' servizzi jipprovdu spjegazzjonijiet orali dwar kwalunkwe fatt, dokument, oġġett, proċedura jew kwistjoni oħra rilevanti għas-sorveljanza tal-fornitur tas-servizzi;

(c) 

jidħlu fi kwalunkwe bini u art, inklużi siti operazzjonali, u mezzi ta' trasport ta' dawk il-fornituri ta' servizzi;

(d) 

jeżaminaw, jikkuppjaw jew jieħdu siltiet minn kwalunkwe dokument, rekord jew data li jkollhom dawk il-fornituri ta' servizzi jew li jkollhom aċċess għalihom, ikun xi jkun il-mezz li fuqu tkun maħżuna l-informazzjoni inkwistjoni;

(e) 

iwettqu awditi, valutazzjonijiet, investigazzjonijiet u spezzjonijiet ta' dawk il-fornituri ta' servizzi.

(2)  
Meta jkunu meħtieġa jagħmlu dan sabiex jeżerċitaw il-kompiti tagħhom ta' ċertifikazzjoni, sorveljanza u infurzar skont dan ir-Regolament, l-awtoritajiet kompetenti għandhom jingħataw is-setgħa wkoll li jeżerċitaw is-setgħat stipulati fil-paragrafu 1 b'rabta mal-organizzazzjonijiet ikkuntrattati soġġetti għas-sorveljanza tal-fornituri ta' servizzi, kif imsemmi fil-punt ATM/ANS.OR.B.015 tal-Anness III.
(3)  
Is-setgħat ipprovduti fil-paragrafi 1 u 2 għandhom jiġu eżerċitati f'konformità mal-liġi nazzjonali tal-Istat Membru fejn iseħħu l-attivitajiet inkwistjoni, b'kunsiderazzjoni xierqa tal-ħtieġa li jiġi żgurat eżerċitar effettiv ta' dawk is-setgħat u tad-drittijiet u l-interessi leġittimi tal-fornitur ta' servizzi u kwalunkwe persuna terza kkonċernata, u b'konformità mal-prinċipju ta' proporzjonalità. Meta b'konformità mal-liġi nazzjonali applikabbli tkun meħtieġa l-awtorizzazzjoni bil-quddiem mill-awtorità ġudizzjarja tal-Istat Membru kkonċernat sabiex l-awtoritajiet jidħlu fil-bini, fl-art jew fil-mezz ta' trasport kif imsemmi fil-punt (c) tal-paragrafu 1, is-setgħat relatati għandhom jiġu eżerċitati biss wara li tkun inkisbet awtorizzazzjoni bil-quddiem bħal din.

Meta teżerċita s-setgħat pprovduti fil-paragrafi 1 u 2, l-awtorità kompetenti għandha tiżgura li l-membri tal-persunal tagħha u, fejn rilevanti, kwalunkwe espert ieħor li jieħu sehem fl-attivitajiet inkwistjoni, ikunu awtorizzati kif xieraq.

(4)  
L-awtoritajiet kompetenti għandhom jieħdu jew iniedu kwalunkwe miżura ta' infurzar xierqa neċessarja sabiex jiżguraw li l-fornituri ta' servizzi li jkunu ħarġulhom ċertifikat jew, fejn rilevanti, li għamlulhom dikjarazzjoni jikkonformaw u jkomplu jikkonformaw mar-rekwiżiti ta' dan ir-Regolament.

Artikolu 6

Fornituri ta' servizzi

Il-fornituri ta' servizzi għandhom jingħataw ċertifikat u jkunu intitolati sabiex jeżerċitaw il-privileġġi mogħtijin fi ħdan l-ambitu ta' dak iċ-ċertifikat, meta jikkonformaw u jkomplu jikkonformaw, minbarra r-rekwiżiti msemmijin fl-Artikolu 8b(1) tar-Regolament (KE) Nru 216/2008, mar-rekwiżiti li ġejjin:

(a) 

għall-fornituri kollha tas-servizz, ir-rekwiżiti stipulati fl-Anness III (Parti-ATM/ANS.OR), is-Subpartijiet A u B, u fl-Anness XIII (Parti-PERS);

(b) 

għall-fornituri ta' servizzi għajr il-fornituri ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru (“ATS”), minbarra r-rekwiżiti tal-punti (a), ir-rekwiżiti stabbiliti fl-Anness III (Parti-ATM/ANS.OR), Subparti C;

(c) 

għall-fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru (“ANS”), għall-fornituri tal-ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru (“ATFM”) u għall-Maniġer tan-Netwerk, apparti r-rekwiżiti tal-punti (a), ir-rekwiżiti stabbiliti fl-Anness III (Parti-ATM/ANS.OR), Subparti D;

(d) 

għall-fornituri tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru (“ATS”), minbarra r-rekwiżiti tal-punti (a) u (c), ir-rekwiżiti stabbiliti fl-Anness IV (Parti-ATS);

(e) 

għall-fornituri ta' servizzi meteoroloġiċi (“MET”), apparti r-rekwiżiti tal-punti (a), (b) u (c), ir-rekwiżiti stabbiliti fl-Anness V (Parti-MET);

(f) 

għall-fornituri ta' servizzi ta' informazzjoni ajrunawtika (“AIS”), minbarra r-rekwiżiti tal-punti (a), (b) u (c), ir-rekwiżiti stabbiliti fl-Anness VI (Parti-AIS);

(g) 

għall-fornituri ta' servizzi tad-data (“DAT”), minbarra r-rekwiżiti tal-punti (a) u (b), ir-rekwiżiti stabbiliti fl-Anness VII (Parti-DAT);

(h) 

għall-fornituri ta' servizzi tal-komunikazzjoni, tan-navigazzjoni jew tas-sorveljanza (“CNS”), minbarra r-rekwiżiti tal-punti (a), (b) u (c) ir-rekwiżiti stabbiliti fl-Anness VIII (Parti-CNS);

(i) 

għall-fornituri tal-ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru (“ATFM”), minbarra r-rekwiżiti tal-punti (a), (b) u (c), ir-rekwiżiti stabbiliti fl-Anness IX (Parti-ATFM);

(j) 

għall-fornituri ta' ġestjoni tal-ispazju tal-ajru (“ASM”), minbarra r-rekwiżiti tal-punti (a) u (b), ir-rekwiżiti stabbiliti fl-Anness X (Parti-ASM);

(k) 

għall-fornituri tad-disinn tal-proċedura, minbarra r-rekwiżiti tal-punti (a) u (b), ir-rekwiżiti stabbiliti fl-Anness XI (Parti-ASD), meta dawk ir-rekwiżiti jiġu adottati mill-Kummissjoni;

(l) 

għall-Maniġer tan-Netwerk, minbarra r-rekwiżiti tal-punti (a), (b) u (c), ir-rekwiżiti stabbiliti fl-Anness XII (Parti-NM);

Artikolu 7

Dikjarazzjoni mill-fornituri ta' servizzi ta' informazzjoni dwar it-titjiriet

Meta l-Istati Membri jippermettu lill-fornituri ta' servizzi ta' informazzjoni dwar it-titjiriet sabiex jiddikjaraw il-kapaċità u l-mezzi tagħhom ta' rilaxx tar-responsabbiltajiet assoċjati mas-servizzi pprovduti skont l-Artikolu 8b(3) tar-Regolament (KE) Nru 216/2008, dawk il-fornituri għandhom jissodisfaw, minbarra r-rekwiżiti msemmijin fl-Artikolu 8(1) tar-Regolament (KE) Nru 216/2008, ir-rekwiżiti stabbiliti f'ATM/ANS.OR.A.015 fl-Anness III għal dan ir-Regolament.

Artikolu 8

Ċertifikati eżistenti

(1)  
Iċ-ċertifikati li ħarġu skont ir-Regolament ta' Implimentazzjoni (UE) Nru 1035/2011 għandhom jitqiesu li nħarġu b'konformità ma' dan ir-Regolament.
(2)  
L-Istati Membri għandhom jibdlu ċ-ċertifikati msemmijin fil-paragrafu 1 b'ċertifikati konformi mal-format stipulat fl-Appendiċi 1 tal-Anness II sa mhux iktar tard mill-1 ta' Jannar 2021.

Artikolu 9

Tħassir u emenda

(1)  
Ir-Regolamenti (KE) Nru 482/2008, u r-Regolamenti ta' Implimentazzjoni (UE) Nru 1034/2011 u (UE) Nru 1035/2011 jitħassru.
(2)  
Ir-Regolament ta' Implimentazzjoni (UE) 2016/1377 jitħassar.
(3)  
Jitħassru l-Artikoli 12 u 21 tar-Regolament (UE) Nru 677/2011 u l-Anness VI ta' dak ir-Regolament.

Artikolu 10

Dħul fis-seħħ

Dan ir-Regolament għandu jidħol fis-seħħ fl-għoxrin jum wara dak tal-pubblikazzjoni tiegħu f'Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.

Dan gġandu japplika mit-2 ta' Jannar 2020.

Iżda,

(1) 

l-Artikolu 9(2) għandu japplika mid-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament;

(2) 

fir-rigward tal-Aġenzija, l-Artikolu 4(1), (2), (5), (6) u (8) u l-Artikolu 5 għandhom japplikaw mid-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament;

(3) 

fir-rigward tal-fornituri tas-servizzi tad-data, l-Artikolu 6 għandu japplika f'kull każ mill-1 ta' Jannar 2019 u fejn tali fornitur japplika għal u jingħata ċertifikat skont l-Artikolu 6, mid-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament.

Dan ir-Regolament għandu jorbot fl-intier tiegħu u japplika direttament fl-Istati Membri kollha.




ANNESS I

DEFINIZZJONIJIET TAT-TERMINI UŻATI FL-ANNESSI II sa XIII

(Parti-DEFINIZZJONIJIET)

Għall-għanijiet tal-Annessi II sa IX, għandhom japplikaw id-definizzjonijiet li ġejjin:

1. 

“mezzi aċċettabbli ta' konformità (AMC)” tfisser standards mhux vinkolanti adottati mill-Aġenzija sabiex juru l-mezzi li bihom tiġi stabbilita l-konformità mar-Regolament (KE) Nru 216/2008 u mar-regoli ta' implimentazzjoni tiegħu;

2. 

“xogħol fl-ajru” tfisser operazzjoni ta' inġenji tal-ajru fejn inġenju tal-ajru jintuża għal servizzi speċjalizzati bħall-agrikoltura, il-kostruzzjoni, il-fotografija, l-istħarriġ, l-osservazzjoni u l-pattulja, it-tfittxija u s-salvataġġ jew ir-reklami fl-ajru;

3. 

“sommarju klimatoloġiku tal-ajdurom” tfisser sommarju konċiż tal-elementi meteoroloġiċi speċifiċi f'ajrudrom, abbażi ta' data statistika;

4. 

“tabella klimatoloġika tal-ajrudrom” tfisser tabella li tipprovdi data statistika dwar l-okkorrenza osservata ta' element meteoroloġiku wieħed jew iktar f'ajrudrom;

5. 

“elevazzjoni tal-ajrudrom” tfisser l-elevazzjoni tal-ogħla punt tal-erja tal-inżul;

6. 

“servizz ta' informazzjoni dwar it-titjir tal-ajrudrom (AFIS)” tfisser servizz ta' informazzjoni dwar it-titjir u servizz ta' twissija għat-traffiku tal-ajrudrom f'ajrudrom;

7. 

“uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom” tfisser uffiċċju responsabbli għall-forniment ta' servizz meteoroloġiku għall-ajrudrom;

8. 

“twissija tal-ajrudrom” tfisser informazzjoni maħruġa minn uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom rigward l-okkorrenza jew l-okkorrenza mistennija ta' kundizzjonijiet meteoroloġiċi li jistgħu jħallu effett ħażin fuq l-inġenji tal-ajru li jkunu fuq l-art, inklużi inġenji tal-ajru pparkjati u fuq il-faċilitajiet u s-servizzi tal-ajrudrom;

9. 

“data ajrunawtika” tfisser rappreżentazzjoni ta' fatti, kunċetti jew struzzjonijiet ajrunawtiċi f'għamla formalizzata adattata għall-komunikazzjoni, l-interpretazzjoni jew l-ipproċessar;

10. 

“bażi ta' data ajrunawtika” tfisser ġabra ta' data ajrunawtika organizzata u rranġata bħala sett ta' data strutturat, maħżun b'mod elettroniku fuq sistemi, li huwa validu għal perjodu ddedikat u jista' jiġi aġġornat.

11. 

“servizz ajrunawtiku fiss (AFS)” tfisser servizz tat-telekomunikazzjoni bejn punti fissi speċifiċi pprovduti qabelxejn għas-sikurezza u n-navigazzjoni bl-ajru u għall-operazzjoni regolari, effiċjenti u ekonomika tas-servizzi bl-ajru;

12. 

“netwerk fiss tat-telekomunikazzjoni ajrunawtika (AFTN)” tfisser sistema dinjija ta' ċirkwiti fissi ajrunawtiċi pprovduti, bħala parti mill-AFS, għall-iskambju ta' messaġġi u/jew ta' data diġitali bejn stazzjonijiet ajrunawtiċi fissi li jkollhom l-istess karatteristiċi tal-komunikazzjoni kompatibbli;

13. 

“informazzjoni ajrunawtika” tfisser informazzjoni li tirriżulta mill-assemblaġġ, l-analiżi u l-ifformattjar tad-data ajrunawtika;

14. 

“data għall-immappjar tal-ajrudromi” tfisser id-data miġbura għall-fini ta' ġbir tal-informazzjoni għall-immappjar tal-ajrudromi.

15. 

“bażi ta' data għall-immappjar tal-ajrudromi (AMDB)” tfisser ġabra tad-data għall-immappjar tal-ajrudromi organizzata u rranġata bħala sett ta' data strutturata.

16. 

“stazzjon meteoroloġiku ajrunawtiku” tfisser stazzjon li jagħmel osservazzjonijiet u rapporti meteoroloġiċi għall-użu fin-navigazzjoni bl-ajru;

17. 

“rapport dwar l-ajru” tfisser rapport minn inġenju tal-ajru waqt titjira mħejji f'konformità mar-rekwiżiti għall-pożizzjoni, u r-rapportar operazzjonali u/jew meteoroloġiku;

18. 

“inġenju tal-ajru” tfisser kwalunkwe magna li tista' tikseb sostenn fl-atmosfera mir-reazzjonijiet tal-arja għajr ir-reazzjonijiet tal-arja ma' wiċċ id-dinja;

19. 

“messaġġ AIRMET” tfisser informazzjoni maħruġa minn uffiċċju ta' osservazzjoni meteoroloġika rigward l-okkorrenza jew l-okkorrenza mistennija ta' fenomeni speċifikati tat-temp fir-rotta li jistgħu jaffettwaw is-sikurezza ta' operazzjonijiet ta' livell baxx tal-inġenji tal-ajru u tal-iżvilupp ta' dawk il-fenomeni fil-ħin u l-ispazju, u li ma kinitx diġà inkluża fit-tbassir maħruġ għal titjiriet ta' livell baxx fir-reġjun ta' informazzjoni dwar it-titjir ikkonċernat jew subżona tiegħu;

20. 

“persunal tal-apparati elettroniċi tas-sikurezza tat-traffiku tal-ajru (ATSEP)” tfisser kwalunkwe persunal awtorizzat li huwa kompetenti sabiex jopera, imantni, jirrilaxxa minn, u jirritorna f'operazzjonijiet apparati tas-sistema funzjonali;

21. 

“unità tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru” hija terminu ġeneriku li jfisser, skont il-każ, “unità ta' kontroll tat-traffiku tal-ajru”, “ċentru ta' informazzjoni dwar it-titjir”, “unità ta' servizz ta' informazzjoni dwar it-titjir tal-ajrudrom” jew “uffiċċju tar-rappurtar tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru”;

22. 

“ajrudrom alternattiv” tfisser ajrudrom li jista' jipproċedi lejh inġenju tal-ajru meta jsir impossibbli jew mhux rakkomandabbli li jipproċedi lejn jew li jinżel fl-ajrudrom tal-inżul ippjanat meta jkunu disponibbli s-servizzi u l-faċilitajiet neċessarji, meta jkunu jistgħu jiġu ssodisfati r-rekwiżiti tal-prestazzjoni tal-inġenju tal-ajru u li jkun operazzjonali fil-ħin ta' użu mistenni;

23. 

“mezzi alternattivi ta' konformità (AltMOC)” tfisser dawk il-mezzi ta' konformità li jipproponu alternattiva għal AMC eżistenti, jew dawk li jipproponu mezzi ġodda sabiex tkun stabbilita l-konformità mar-Regolament (KE) Nru 216/2008 u mar-Regoli ta' Implimentazzjoni tiegħu, li għaliha ma jkun ġie adottat l-ebda AMC assoċjat mill-Aġenzija;

24. 

“altitudni” tfisser id-distanza vertikali ta' livell, ta' punt jew ta' oġġett meqjusin bħala punt, imkejjel mil-livell medju tal-baħar (MSL);

25. 

“ċentru ta' kontroll tal-erja (ACC)” tfisser unità stabbilita biex tipprovdi servizz ta' kontroll tat-traffiku tal-ajru lil titjiriet ikkontrollati f'erjas ta' kontroll taħt il-ġurisdizzjoni tagħha;

26. 

“tbassir tal-erja għal titjiriet ta' livell baxx” tfisser tbassir ta' fenomeni tat-temp għal reġjun ta' informazzjoni dwar it-titjir jew subżona tiegħu, maħruġ sabiex ikopri s-saff ta' taħt il-livell 100 tat-titjira (jew inqas mil-livell 150 tat-titjira f'żoni muntanjużi, jew ogħla, jekk ikun hemm bżonn);

27. 

“navigazzjoni tal-erja (RNAV)” tfisser metodu ta' navigazzjoni li jippermetti t-tħaddim ta' inġenji tal-ajru fi kwalunkwe rotta mixtieqa tat-titjira sa fejn ilaħħqu l-għajnuniet ta' navigazzjoni bbażati fuq l-art jew fl-ispazju jew fil-limiti tal-kapaċità ta' għajnuniet awtonomi, jew b'taħlita ta' dawn;

28. 

“argument” tfisser dikjarazzjoni li tkun sostnuta b'inferenzi minn korp ta' evidenza;

29. 

“ASHTAM” tfisser serje speċjali ta' NOTAM li jinnotifikaw permezz ta' format speċifiku ta' bidla fl-attività ta' vulkan, żbroff ta' vulkan u/jew sħaba ta' rmied volkaniku li hija ta' importanza għall-operazzjonijiet tal-inġenji tal-ajru;

30. 

“Funzjonijiet tan-netwerk tal-ATM” tfisser il-funzjonijiet imwettqin mill-Maniġer tan-Netwerk skont ir-Regolament (UE) Nru 677/2011;

31. 

“awditu” tfisser proċess sistematiku, indipendenti u ddokumentat sabiex tinkiseb evidenza u sabiex din tiġi evalwata b'mod oġġettiv sabiex jiġi deċiż sa fejn huma ssodisfati r-rekwiżiti;

32. 

“sors awtoritattiv” tfisser:

(a) 

Awtorità tal-Istat; jew

(b) 

organizzazzjoni li qabel kienet rikonoxxuta mill-awtorità tal-Istat li toriġina u/jew tippubblika data li tissodisfa r-rekwiżiti dwar il-kwalità tad-data (DQRs) kif speċifikat minn dak l-Istat;

33. 

“sistema ta' osservazzjoni awtomatika” tfisser sistema ta' osservazzjoni li tkejjel, tikseb u tirrapporta l-elementi meħtieġa kollha mingħajr interazzjoni umana;

34. 

“impriża tal-avjazzjoni” tfisser entità, persuna jew organizzazzjoni, għajr il-fornituri ta' servizzi rregolati minn dan ir-Regolament, li hija affettwata minn jew taffettwa servizz fornut minn fornitur ta' servizz;

35. 

“pawża” tfisser perjodu ta' żmien fil-perjodu tax-xogħol li fih kontrollur tat-traffiku tal-ajru mhuwiex meħtieġ li jaħdem, għal skopijiet ta' rkupru;

36. 

“applikazzjoni tal-inġenju tal-ajru ċċertifikata” tfisser applikazzjoni ta' softwer approvata mill-Aġenzija bħala parti mill-inġenju tal-ajru soġġett għall-Artikolu 4 tar-Regolament (KE) Nru 216/2008;

37. 

“sħaba ta' importanza operazzjonali” tfisser sħaba bl-għoli tal-bażi tas-sħab taħt l-1 500  m (5 000 pied) jew taħt l-ogħla altitudni minima tas-settur, liema minnhom ikun l-akbar, jew sħaba kumulunimbu (cumulonimbus) jew sħaba kumulu (cumulus) għolja fi kwalunkwe għoli;

38. 

“trasport kummerċjali bl-ajru (CAT)” tfisser kwalunkwe operazzjoni tal-inġenju tal-ajru li tinvolvi t-trasport ta' passiġġieri, merkanzija jew posta bi ħlas jew kumpens ieħor ta' valur;

39. 

“erja ta' kontroll” tfisser spazju tal-ajru kontrollat li jestendi 'l fuq minn limitu speċifiku 'l fuq minn wiċċ id-dinja;

40. 

“stress minn inċident kritiku” tfisser il-manifestazzjoni ta' reazzjonijiet emozzjonali, fiżiċi u/jew fl-imġiba mhux tas-soltu u/jew estremi minn individwu wara li jseħħ avveniment jew inċident;

41. 

“kwalità tad-data” tfisser grad jew livell ta' kunfidenza li d-data pprovduta tissodisfa r-rekwiżiti tad-data tal-utent f'termini ta' preċiżjoni, riżoluzzjoni, integrità (jew livell ekwivalenti ta' garanzija), traċċabilità, puntwalità, kompletezza u format;

42. 

“rekwiżiti tal-kwalità tad-data (DQRs)” tfisser speċifikazzjoni tal-karatteristiċi tad-data (jiġifieri preċiżjoni, riżoluzzjoni, integrità (jew livell ekwivalenti ta' garanzija), traċċabilità, puntwalità, kompletezza u format) sabiex jiġi żgurat li d-data hija kompatibbli mal-użu intiż tagħha;

43. 

“alternattiva ta' destinazzjoni” tfisser ajrudrom alternattiv li fih ikun jista' jinżel inġenju tal-ajru jekk isir impossibbli jew mhux rakkomandat li jinżel fl-ajrudrom tal-inżul maħsub;

44. 

“dmir” tfisser kwalunkwe kompitu li kontrollur tat-traffiku tal-ajru huwa meħtieġ iwettaq mill-fornitur ta' servizz ta' kontroll tat-traffiku bl-ajru;

45. 

“perjodu ta' xogħol” tfisser perjodu li jibda meta kontrollur tat-traffiku tal-ajru jkun meħtieġ mill-fornitur tas-servizz ta' kontroll tat-traffiku tal-ajru li jirrapporta għal jew ikun disponibbli sabiex jibda x-xogħol u jintemm meta l-kontrollur tat-traffiku tal-ajru jkun lest minn xogħlu;

46. 

“elevazzjoni” tfisser id-distanza vertikali ta' punt jew livell, fuq jew b'rabta mal-wiċċ tad-dinja, imkejjel mil-livell medju tal-baħar;

47. 

“alternattiv fir-rotta” tfisser ajrudrom alternattiv li fih ikun jista' jinżel inġenju tal-ajru f'każ li diverżjoni ssir neċessarja meta jkun fir-rotta;

48. 

“għeja” tfisser stat psikoloġiku ta' kapaċità ta' prestazzjoni mentali jew fiżika mnaqqsa li tirriżżulta minn nuqqas ta' rqad jew dgħufija estiża, fażi ċirkadjana jew volum ta' xogħol (attività mentali jew fiżika, jew it-tnejn) li jista' jtellef il-prontezza ta' individwu u l-ħila tiegħu sabiex iwettaq xogħlu b'mod sikur;

49. 

“dokumentazzjoni tat-titjira” tfisser dokumenti, inklużi ċarts jew formoli, li fihom informazzjoni meteoroloġika għal titjira;

50. 

“ċentru ta' informazzjoni dwar it-titjir (FIC)” tfisser unità stabbilita sabiex tipprovdi servizz ta' informazzjoni dwar it-titjir u servizz ta' twissija;

51. 

“reġjun ta' informazzjoni dwar titjir (FIR)” tfisser spazju tal-ajru b'dimensjonijiet iddefiniti li fihom ikunu pprovduti servizz ta' informazzjoni dwar it-titjir u servizz ta' twissija;

52. 

“livell tat-titjira (FL)” tfisser superfiċje ta' pressjoni atmosferika kostanti li hija relatata ma' datum speċifiku ta' pressjoni, 1 013,2 hectopascals (hPa), u hija sseparata minn superfiċji oħrajn bħal dawn b'intervalli speċifiċi ta' pressjoni;

53. 

“test tat-titjira” tfisser titjira għall-fażi ta' żvilupp ta' disinn ġdid (inġenji tal-ajru, sistemi ta' propulsjoni, partijiet u apparati)“, titjira sabiex tintwera konformità mal-bażi ta' ċertifikazzjoni jew mad-disinn ta' tip għal inġenji tal-ajru li jiġu mil-linja ta' produzzjoni, titjira maħsuba sabiex jiġu sperimentati kunċetti ta' disinni ġodda, li jeħtieġu manuvri jew profili mhux konvenzjonali li għalihom ikun possibbli li wieħed joħroġ mill-pakkett diġà approvat ta' inġenju tal-ajru, jew titjira ta' taħriġ biex jitwettqu waħda minn dawn it-titjiriet”;

54. 

“tbassir” tfisser stqarrija tal-kundizzjonijiet meteoroloġiċi mistennija għal ħin jew perjodu speċifikat, u għal erja jew parti speċifikata tal-ispazju tal-ajru;

55. 

“tbassir għat-tlugħ” tfisser tbassir għal perjodu speċifikat ta' żmien, imħejji minn uffiċċju meteoroloġiku ta' ajrudrom, li fih informazzjoni dwar il-kundizzjonijiet mistennijin fuq il-kumpless tar-runways fir-rigward tad-direzzjoni tar-riħ qrib l-art u l-veloċità tar-riħ u kwalunkwe varjazzjoni fihom, it-temperatura, il-pressjoni (QNH) u kwalunkwe element ieħor miftiehem lokalment;

56. 

“sistema funzjonali” tfisser taħlita ta' proċeduri, riżorsi umani u tagħmir, inklużi ħardwer u softwer, organizzati sabiex iwettqu funzjoni fi ħdan il-kuntest tal-ATM/ANS u funzjonijiet oħrajn tan-netwerk tal-ATM;

57. 

“avjazzjoni ġenerali” tfisser kwalunkwe operazzjoni b'inġenji tal-ajru ċivili minbarra xogħol fl-ajru jew trasport kummerċjali bl-ajru;

58. 

“data tal-punt ta' grilja f'forma diġitali” tfisser data meteoroloġika pproċessata bil-kompjuter għal sett ta' punti b'intervalli regolari fuq ċart, għat-trażmissjoni minn kompjuter meteoroloġiku lil kompjuter ieħor f'forma ta' kodiċi xierqa għal użu awtomatizzat;

59. 

“materjal ta' gwida (GM)” tfisser materjal mhux vinkolanti żviluppat mill-Aġenzija li jgħin fit-tifsira ta' rekwiżit jew speċifikazzjoni, u li jintuża biex jgħin fl-interpretazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 216/2008, u r-regoli ta' implimentazzjoni tiegħu u l-AMC;

60. 

“tbassir globali fi grilja” tfisser tbassir ta' valuri mistennijin ta' elementi meteoroloġiċi fuq grilja globali b'riżoluzzjoni vertikali u orizzontali definita;

61. 

“periklu” tfisser kwalunkwe kundizzjoni, avveniment, jew ċirkustanza li jistgħu jikkaġunaw effett ta' ħsara;

62. 

“għoli” tfisser id-distanza vertikali ta' livell, ta' punt jew ta' oġġett meqjus bħala punt, imkejjel minn datum speċifikat;

63. 

“livell” tfisser terminu ġeneriku relatat mal-pożizzjoni vertikali ta' inġenju tal-ajru li qed itir u tista' tfisser l-għoli, l-altitudni jew il-livell tat-titjira;

64. 

“rapport ta' rutina lokali” tfisser rapport meteoroloġiku maħruġ f'intervalli ta' żmien fissi, maħsub biss għad-disseminazzjoni fl-ajrudrom ta' oriġini fejn saru l-osservazzjonijiet;

65. 

“rapport speċjali lokali” tfisser rapport meteoroloġiku maħruġ skont il-kriterji stabbiliti għal osservazzjonijiet speċjali, maħsub biss għad-disseminazzjoni fl-ajrudrom ta' oriġini fejn saru l-osservazzjonijiet;

66. 

“bulettin meteoroloġiku” tfisser test li fih informazzjoni meteoroloġika ppreċeduta minn intestatura xierqa;

67. 

“informazzjoni meteoroloġika” tfisser rapport, analiżi, tbassir meteoroloġiċi, u kwalunkwe dikjarazzjoni oħra marbuta ma' kundizzjonijiet meteoroloġiċi eżistenti jew mistennijin;

68. 

“osservazzjoni meteoroloġika” tfisser il-kejl u/jew l-evalwazzjoni ta' element meteoroloġiku wieħed jew iktar;

69. 

“rapport meteoroloġiku” tfisser dikjarazzjoni ta' kundizzjonijiet meteoroloġiċi osservati marbutin ma' ħin u post speċifiċi;

70. 

“satellita meteoroloġika” tfisser satellita artifiċjali tad-Dinja li tagħmel osservazzjonijiet meteoroloġiċi u tibgħat dawn l-osservazzjonijiet lejn id-Dinja;

71. 

“uffiċċju ta' osservazzjoni meteoroloġika” tfisser uffiċċju li jissorvelja l-kundizzjonijiet meteoroloġiċi li jaffettwaw l-operazzjonijiet ta' titjir u jipprovdi informazzjoni dwar l-okkorrenza jew l-okkorrenza mistnenija ta' fenomeni tat-temp speċifikati fir-rotta, perikli naturali u oħrajn li jistgħu jaffettwaw is-sikurezza tal-operazzjonijiet tal-inġenji tal-ajru fi ħdan erja ta' responsabbiltà;

72. 

“altitudni minima tas-settur (MSA)” tfisser l-inqas altitudni li tista' tintuża u li se tipprovdi qtugħ minimu ta' 300 m (1 000  ft) 'il fuq mill-oġġetti kollha li jinsabu f'żona li tinsab fi ħdan settur ta' ċirklu ta' radju ta' 46 km (25 NM) iffokat fuq punt sinifikanti, il-punt ta' riferiment tal-ajrudrom (ARP) jew il-punt ta' riferiment tal-ħeliport (HRP);

73. 

“NOTAM” tfisser avviż imqassam permezz tat-telekomunikazzjoni li jkun fih informazzjoni dwar l-istabbiliment, il-kundizzjoni ta' jew tibdil fi kwalunkwe faċilità, servizz, proċedura jew periklu ajrunawtiku, li l-għarfien dwaru fiż-żmien opportun huwa essenzjali għall-persunal relatat mal-operazzjonijiet ta' titjir;

74. 

“ostaklu” tfisser l-oġġetti kollha mwaħħla (kemm jekk b'mod temporanju kif ukoll b'mod permanenti) u dawk mobbli, jew partijiet minnhom, li jkunu:

(a) 

qegħdin f'erja maħsuba għall-moviment fuq is-superfiċje ta' inġenju tal-ajru; jew

(b) 

jestendu 'l fuq minn wiċċ iddefinit maħsub sabiex jipproteġi l-inġenji tal-ajru li jkunu qegħdin itiru; jew

(c) 

jinsabu barra minn dawk is-superfiċji definiti u li ġew ivvalutati li huma ta' periklu għan-navigazzjoni bl-ajru.

75. 

“OPMET” tfisser informazzjoni meteoroloġika operazzjonali li tintuża fl-ippjanar preparatorju jew matul it-titjira tal-operazzjonijiet ta' titjir;

76. 

“Bank tad-data OPMET” tfisser bank tad-data stabbilit sabiex jaħżen u jqiegħed għad-dispożizzjoni informazzjoni meteoroloġika operazzjonali f'livell internazzjonali għal użu ajrunawtiku;

77. 

“attività vulkanika qabel l-iżbroff” tfisser attività volkanika mhux tas-soltu u/jew li qiegħda tiżdied li tista' tkun preludju ta' żbroff ta' vulkan;

78. 

“viżibbiltà prevalenti” tfisser l-ikbar valur ta' viżibbiltà, osservat skont id-definizzjoni ta'“viżibbiltà”, li jintlaħaq fi ħdan tal-inqas nofs taċ-ċirku tax-xefaq jew tal-inqas fi ħdan nofs is-superfiċje tal-ajrudrom. Dawn l-erjas jistgħu jinkludu setturi kontigwi jew mhux kontingwi;

79. 

“użu problematiku ta' sustanzi psikoattivi” tfisser l-użu ta' sustanza psikoattiva waħda jew iktar minn individwu, b'mod li:

(a) 

jikkostitwixxi periklu dirett għall-utent jew jipperikola l-ħajjiet, is-saħħa jew il-benesseri ta' oħrajn; u/jew

(b) 

jikkawża jew jaggrava problema jew disturb okkupazzjonali, soċjali, mentali jew fiżiku;

80. 

“ċart ta' pronjożi” tfisser tbassir ta' (a) elementi meteoroloġiċi speċifiċi għal ħin jew perjodu speċifiku u superfiċje speċifikata jew sehem speċifikat ta' spazju tal-ajru, muri b'mod grafiku fuq ċart;

81. 

“sustanzi psikoattivi” tfisser alkoħol, opjojdi, kannabinojdi, sedativi u ipnotiċi, kokaina, psikostimulanti oħrajn, alluċinoġeni u solventi volatili, filwaqt li l-kaffeina u t-tabakk huma esklużi;

82. 

“ċentru ta' koordinazzjoni tas-salvataġġ (RCC)” tfisser unità responsabbli għall-promozzjoni tal-organizzazzjoni effiċjenti tas-servizzi ta' tiftix u salvataġġ, u għall-koordinazzjoni tat-twettiq ta' operazzjonijiet ta' tiftix u salvataġġ fi ħdan reġjun ta' tiftix u salvataġġ;

83. 

“perjodu ta' mistrieħ” tfisser perjodu kontigwu u definit ta' żmien, wara u/jew qabel ma jibda l-ħin tax-xogħol, li matulu kontrollur tat-traffiku tal-ajru jkun ħieles minn kull dmir;

84. 

“sistema ta' roster” tfisser l-istruttura tal-perjodi tax-xogħol u ta' mistrieħ tal-kontrolluri tat-traffiku tal-ajru skont ir-rekwiżiti legali u operazzjonali;

85. 

“riskju” tfisser il-kombinament tal-probabbiltà globali, jew il-frekwenza tal-okkorrenza ta' effett li jagħmel il-ħsara kkaġunat minn periklu u s-severità ta' dak l-effett;

86. 

“runway” tfisser erja rettangolari ddefinita f'ajrudrom fuq l-art ippreparata għall-inżul u għat-tlugħ tal-inġenji tal-ajru;

87. 

“medda viżwali tar-runway (RVR)” tfisser il-medda li minn fuqha l-bdot ta' inġenju tal-ajru li jinsab fuq il-linja taċ-ċentru ta' runway jista' jara l-immarkar fuq is-superfiċje tar-runway jew id-dwal li jiddelinjaw ir-runway jew li jidentifikaw il-linja taċ-ċentru tagħha;

88. 

“direttiva dwar is-sikurezza” tfisser dokument maħruġ jew adottat minn awtorità kompetenti li jordna liema azzjonijiet għandhom jitwettqu fuq sistema funzjonali jew jistabbilixxi restrizzjonijiet fuq l-użu operazzjonali tagħha sabiex terġa' tiġi stabbilita s-sikurezza, f'każijiet meta jkun hemm xhieda li turi li inkella s-sikurezza tal-avjazzjoni tista' tiġi kompromessa;

89. 

“sistema għall-ġestjoni tas-sikurezza (SMS)” tfisser approċċ sistematiku għall-ġestjoni tas-sikurezza li jinkludi l-istrutturi organizzattivi neċessarji, ir-responsabbiltajiet, il-politiki u l-proċeduri;

90. 

“unità tas-servizzi ta' tiftix u salvataġġ” hija terminu ġeneriku li tkopri, skont il-każ, ċentru ta' koordinazzjoni tas-salvataġġ, subċentru tas-salvataġġ jew stazzjon ta' twissija;

91. 

“osservatorju tal-vulkan magħżul” tfisser fornitur, magħżul mill-awtorità kompetenti, li josserva l-attività ta' vulkan jew grupp ta' vuklani u jqiegħed dawn l-osservazzjonijiet għad-dispożizzjoni ta' lista miftiehma ta' benefiċjarji tal-avjazzjoni;

92. 

“sistema ta' osservazzjoni semiawtomatika” tfisser sistema ta' osservazzjoni li tippermetti li jiżdiedu l-elementi mkejlin u teħtieġ bniedem fil-loop sabiex joħroġ ir-rapporti xierqa;

93. 

“SIGMET” tfisser informazzjoni dwar il-fenomeni tat-temp fir-rotta, li jistgħu jaffettwaw is-sikurezza ta' operazzjonijiet ta' inġenji tal-ajru;

94. 

“messaġġ SIGMET” tfisser informazzjoni maħruġa minn uffiċċju ta' osservazzjoni meteoroloġika rigward l-okkorrenza jew l-okkorrenza mistennija ta' fenomeni speċifikati tat-temp fir-rotta li jistgħu jaffettwaw is-sikurezza ta' operazzjonijiet tal-inġenji tal-ajru u dwar l-iżvilupp ta' dawk il-fenomeni fil-ħin u l-ispazju;

95. 

“ajrurapport speċjali” tfisser rapport meteoroloġiku minn inġenju tal-ajru maħruġ skont il-kriterji fuq il-bażi ta' osservazzjonijiet li jsiru matul it-titjira;

96. 

“stress” tfisser l-eżiti esperjenzati minn individwu meta affaċċjat b'kawża potenzjali (“stressant”) ta' modifika fil-prestazzjoni tal-bniedem. L-esperjenza tal-istressant tista' tħalli impatt fuq il-prestazzjoni tal-individwu b'mod negattiv (distress), b'mod newtrali jew pożittiv (ewstress), skont il-perċezzjoni tal-individwu tal-ħila tiegħu stess li jkampa taħt l-istressant;

97. 

“taħriġ ta klassifikazzjoni tas-sistemi u t-tagħmir” tfisser taħriġ imfassal sabiex jagħti għarfien speċifiku dwar is-sistema/it-tagħmir u l-ħiliet li jwasslu għal kompetenza operazzjonali;

98. 

“data mfassla” tfisser data ajrunawtika li hija pprovduta mill-operatur tal-inġenju tal-ajru jew il-fornitur tad-DAT f'isem l-operatur tal-inġenju tal-ajru u prodott għal dan l-operatur tal-inġenju tal-ajru għall-użu operazzjonali intiż tiegħu;

99. 

“ajrudrom alternattiv għat-tlugħ” tfisser ajrudrom alternattiv li fih jista' jinżel l-inġenju tal-ajru jekk dan ikun meħtieġ ftit wara t-tlugħ u f'każ li ma jkunx possibbli li jintuża l-ajrudrom tat-tluq;

100. 

“tbassir tal-ajrudrom terminali (TAF)” tfisser dikjarazzjoni konċiża tal-kundizzjonijiet meteoroloġiċi mistennijin f'ajrudrom għal perjodu speċifikat;

101. 

“terren” tfisser is-superfiċje tad-Dinja li turi karatteristiċi naturali bħal muntanji, għoljiet, promontorji, widien, ilmijiet, silġ permanenti u borra, u li ma tinkludix ostakli;

102. 

“limitu” tfisser il-bidu ta' dik il-parti tar-runway li tista' tintuża għal inżul;

103. 

“żona tal-ewwel kuntatt mal-art” tfisser il-parti ta' runway, wara l-limitu, li fiha huwa maħsub li l-ajruplani li jinżlu sejrin imissu l-ewwel mar-runway;

104. 

“ċiklu tropikali” hija terminu ġenerali għal ċiklu ta' skala sinottika mhux frontali li joriġina fuq ilmijiet tropikali jew subtropikali b'konvezzjoni organizzata u ċirkulazzjoni tar-riħ qrib l-art ċiklonika definita;

105. 

“ċentru konsultattiv dwar iċ-ċiklun tropiku (TCAC)” tfisser ċentru meteoroloġiku li jipprovdi informazzjoni ta' notifika lil uffiċċji ta' osservazzjoni meteoroloġika, ċentri ta' tbassir tal-erjas madwar id-dinja u banek ta' data OPMET internazzjonali rigward il-pożizzjoni, id-direzzjoni mbassra u l-veloċità tal-moviment, il-pressjoni ċentrali u r-riħ qrib l-art massimu taċ-ċikluni tropikali;

106. 

“viżibilità” tfisser il-viżibilità għal finijiet ajrunawtiċi li hija l-ikbar minn:

(a) 

l-ikbar distanza fejn oġġett iswed b'dimensjonijiet xierqa, li jkun qiegħed qrib l-art, jista' jintlemaħ u jingħaraf meta jiġi osservat quddiem sfond jiddi;

(b) 

l-ikbar distanza fejn dwal qrib l-1 000 candelas jistgħu jintlemħu u jiġu identifikati quddiem sfond mhux mixgħul;

107. 

“ċentru konsultattiv dwar l-rrmied volkaniku (VAAC)” tfisser ċentru meteoroloġiku li jipprovdi informazzjoni ta' notifika lil uffiċċji ta' osservazzjoni meteoroloġika, ċentri ta' kontroll tal-erja, ċentri ta' informazzjoni dwar it-titjir, ċentri ta' tbassir tal-erjas madwar id-dinja u banek ta' data OPMET internazzjonali rigward il-firxa laterali u vertikali u l-moviment imbassar tal-irmied volkaniku fl-atmosfera wara li jiżbroffaw vulkani;

108. 

“ċentru tat-tbassir tal-erjas madwar id-dinja (WAFC)” tfisser ċentru meteoroloġiku li jħejji u joħroġ tbassiriet importanti tat-temp u tbassiriet tal-ajru ta' fuq f'forma diġitali fuq bażi globali direttament lill-Istati Membri b'mezzi xierqa bħala parti mis-servizz ajrunawtiku fiss;

109. 

“sistema tat-tbassir tal-erjas madwar id-dinja (WAFS)” tfisser sistema madwar id-dinja li biha ċ-ċentri ta' tbassir tal-erjas madwar id-dinja jipprovdu tbassiriet meteoroloġiċi ajrunawtiċi fir-rotta f'formats standardizzati uniformi..




ANNESS II

REKWIŻITI GĦALL-AWTORITAJIET KOMPETENTI — IS-SORVELJANZA TA' SERVIZZI U FUNZJONIJIET OĦRAJN TAN-NETWERK TAL-ATM

(Parti-ATM/ANS.AR)

SUBPARTI A — REKWIŻITI ĠENERALI

ATM/ANS.AR.A.001 Kamp ta' applikazzjoni

Dan l-Anness jistabbilixxi r-rekwiżiti għas-sistemi ta' amministrazzjoni u ta' ġestjoni tal-awtoritajiet kompetenti responsabbli għaċ-ċertifikazzjoni, is-sorveljanza u l-infurzar fir-rigward tal-applikazzjoni tar-rekwiżiti stabbiliti fl-Annessi III sa XIII mill-fornituri ta' servizzi skont l-Artikolu 6.

ATM/ANS.AR.A.005 kompiti ta' ċertifikazzjoni, sorveljanza u infurzar

(a) 

L-awtorità kompetenti għandha teżerċita kompiti ta' ċertifikazzjoni, sorveljanza u infurzar fir-rigward tal-applikazzjoni tar-rekwiżiti applikabbli għall-fornituri ta' servizzi, tissorvelja l-forniment sikur tas-servizzi tagħhom u tivverifika li jissodisfaw ir-rekwiżiti applikabbli.

(b) 

L-awtoritajiet kompetenti għandhom jidentifikaw u jeżerċitaw ir-responsabblitajiet għaċ-ċertifikazzjoni, is-sorveljanza u l-infurzar b'tali mod li jiżguraw li:

(1) 

jeżistu punti speċifiċi ta' responsabbiltà għall-implimentazzjoni ta' kull dispożizzjoni ta' dan ir-Regolament;

(2) 

huma konxji tal-mekkaniżmi tas-sorveljanza tas-sikurezza u r-riżultati tagħhom;

(3) 

ikun żgurat l-iskambju rilevanti ta' informazzjoni bejn l-awtoritajiet kompetenti.

L-awtoritajiet kompetenti kkonċernati għandhom jirrevedu b'mod regolari l-ftehim dwar is-superviżjoni tal-fornituri ta' servizzi li jipprovdu servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru fi blokok ta' spazju tal-ajru funzjonali (FABs) li jestendu tul l-ispazju tal-ajru li jaqa' taħt ir-responsabbiltà ta' iktar minn Stat Membru wieħed imsemmijin fl-Artikolu 2(3) tar-Regolament (KE) Nru 550/2004 u, fil-każ ta' forniment transfruntier ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru, il-ftehim dwar ir-rikonoxximent reċiproku tal-kompiti superviżorji msemmijin fl-Artikolu 2(5) tar-Regolament (KE) Nru 550/2004, kif ukoll l-implimentazzjoni prattika ta' dawk il-ftehimiet, b'mod partikolari fid-dawl tal-prestazzjoni tas-sikurezza miksuba tal-fornituri ta' servizzi taħt is-superviżjoni tagħhom.

(c) 

L-awtorità kompetenti għandha tistabbilixxi l-ftehimiet għall-koordinazzjoni ma' awtoritajiet kompetenti oħrajn għall-bidliet notifikati fis-sistemi funzjonali li jinvolvu lil fornituri ta' servizzi taħt is-superviżjoni ta' awtoritajiet kompetenti oħrajn. Dawn l-arranġamenti għall-koordinazzjoni għandhom jiżguraw l-għażla u r-reviżjoni effettivi ta' dawk il-bidliet notifikati, skont il-punt ATM/ANS.AR.C.025.

ATM/ANS.AR.A.010 Dokumentazzjoni ta' ċertifikazzjoni, sorveljanza u infurzar

L-awtorità kompetenti għandha tipprovdi l-atti leġiżlattivi, l-istandards, ir-regoli, il-pubblikazzjonijiet tekniċi rilevanti u d-dokumenti relatati lill-persunal tagħha sabiex dan ikun jista' jaqdi l-kompiti tiegħu u jirrilaxxa r-responsabbiltajiet tiegħu.

ATM/ANS.AR.A.015 Mezzi ta' konformità

(a) 

L-Aġenzija għandha tiżviluppa l-mezzi aċċettabbli ta' konformità (AMC) li jistgħu jintużaw sabiex tiġi stabbilita konformità mar-rekwiżiti ta' dan ir-Regolament. Meta l-AMC jiġu rrispettati, ir-rekwiżiti applikabbli ta' dan ir-Regolament għandhom jitqiesu li ġew issodisfati.

(b) 

Jistgħu jintużaw mezzi alternattivi ta' konformità (AltMOC) sabiex tiġi stabbilita konformità mar-rekwiżiti ta' dan ir-Regolament.

(c) 

L-awtorità kompetenti għandha tistabbilixxi sistema sabiex b'mod konsistenti tevalwa li l-AltMOC kollha użati minnha stess jew mill-fornituri ta' servizzi taħt is-sorveljanza tagħha biex tkun tista' tistabbilixxi konformità mar-rekwiżiti ta' dan ir-Regolament.

(d) 

L-awtorità kompetenti għandha tevalwa l-AltMOC kollha proposti minn fornitur ta' servizz skont ATM/ANS.OR.A.020 billi tanalizza d-dokumentazzjoni pprovduta u, jekk tqis li hemm bżonn li tagħmel dan, twettaq spezzjoni tal-fornitur ta' servizz.

Meta l-awtorità kompetenti ssib li l-AltMOC huma biżżejjed sabiex tiżgura li hemm konformità mar-rekwiżiti applikabbli ta' dan ir-Regolament, mingħajr dewmien din għandha:

(1) 

tinnotifika lill-applikant li jistgħu jiġu implimentati l-AltMOC u, jekk applikabbli, temenda ċ-ċertifikat tal-applikant kif xieraq;

(2) 

tgħarraf lill-Aġenzija dwar il-kontenut tagħhom, inklużi kopji tad-dokumentazzjoni rilevanti kollha;

(3) 

tgħarraf lill-Istati Membri l-oħrajn dwar l-AltMOC li ġew aċċettati.

(e) 

Meta l-awtorità kompetenti stess tuża AltMOC sabiex tikseb il-konformità mar-rekwiżiti applikabbli ta' dan ir-Regolament; din għandha:

(1) 

tqegħedhom għad-dispożizzjoni tal-fornituri ta' servizzi kollha taħt is-sorveljanza tagħha;

(2) 

tinnotifika lill-Aġenzija mingħajr dewmien żejjed.

L-awtorità kompetenti għandha tipprovdi lill-Aġenzija b'deskrizzjoni sħiħa tal-AltMOC, inkluża kwalunkwe reviżjoni għall-proċeduri li tista' tkun rilevanti, kif ukoll valutazzjoni li turi li r-rekwiżiti applikabbli ta' dan ir-Regolament ġew issodisfati.

ATM/ANS.AR.A.020 Informazzjoni lill-Aġenzija

(a) 

L-awtorità kompetenti għandha tinnotifika lill-Aġenzija mingħajr dewmien f'każ li jkun hemm xi problema sinifikanti bl-implimentazzjoni tad-dispożizzjonijiet rilevanti tar-Regolament (KE) Nru 216/2008 u r-regoli ta' implimentazzjoni tiegħu jew tar-Regolamenti (KE) Nru 549/2004, (KE) Nru 550/2004, (KE) Nru 551/2004 u r-Regolament (KE) Nru 552/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill ( 1 ) applikabbli għall-fornituri ta' servizzi.

(b) 

Mingħajr ħsara għar-Regolament (UE) Nru 376/2014 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill ( 2 ), l-awtorità kompetenti għandha tipprovdi lill-Aġenzija b'informazzjoni sinifikanti għas-sikurezza li tirriżulta mir-rapporti ta' okkorrenza li tkun irċiviet.

ATM/ANS.AR.A.025 Reazzjoni immedjata għal problema ta' sikurezza

(a) 

Mingħajr ħsara għar-Regolament (UE) Nru 376/2014, l-awtorità kompetenti għandha timplimenta sistema biex tiġbor, tanalizza u xxerred informazzjoni ta' sikurezza b'mod xieraq.

(b) 

L-Aġenzija għandha timplimenta sistema sabiex tanalizza kif xieraq kwalunkwe informazzjoni rilevanti dwar is-sikurezza riċevuta mingħand l-awtoritajiet kompetenti u mingħajr dewmien żejjed tipprovdi lill-Istati Membri u lill-Kummissjoni, kif xieraq, kwalunkwe informazzjoni, inklużi rakkomandazzjonijiet jew azzjonijiet korrettivi li għandhom jittieħdu, li jkunu neċessarji sabiex jirreaġixxu fi żmien opportun għal problema ta' sikurezza li tinvolvi lill-fornituri ta' servizzi.

(c) 

Kif tirċievi l-informazzjoni msemmija f'punti (a) u (b), l-awtorità kompetenti għandha tieħu miżuri adegwati sabiex tindirizza l-problema ta' sikurezza, inkluża dik tal-ħruġ ta' direttivi dwar is-sikurezza skont il-punt ATM/ANS.AR.A.030.

(d) 

Il-miżuri meħudin skont il-punt (c) għandhom jiġu notifikati minnufih lill-fornituri ta' servizzi kkonċernati sabiex jirrispettawhom, b'konformità mal-punt ATM/ANS.OR.A.060. L-awtorità kompetenti għandha tinnotifika wkoll b'dawk il-miżuri lill-Aġenzija u, meta tkun meħtieġa azzjoni kkombinata, lill-awtoritajiet kompetenti l-oħrajn ikkonċernati.

ATM/ANS.AR.A.030 Direttivi dwar is-sikurezza

(a) 

L-awtorità kompetenti għandha toħroġ direttiva dwar is-sikurezza meta tiddetermina l-eżistenza ta' kundizzjoni ta' nuqqas ta' sikurezza f'sistema funzjonali li tkun teħtieġ azzjoni immedjata.

(b) 

Id-direttiva dwar is-sikurezza għandha tintbagħat lill-fornituri ta' servizzi kkonċernati, u tal-inqas għandu jkun fiha din l-informazzjoni:

(1) 

l-identifikazzjoni tal-kundizzjoni ta' nuqqas ta' sikurezza;

(2) 

l-identifikazzjoni tas-sistema funzjonali milquta;

(3) 

l-azzjonijiet meħtieġa u l-ġustifikazzjoni għalihom;

(4) 

il-limitu ta' żmien għat-twettiq tal-azzjonijiet meħtieġa;

(5) 

id-data tad-dħul fis-seħħ tagħha.

(c) 

L-awtorità kompetenti għandha tgħaddi kopja tad-direttiva dwar is-sikurezza lill-Aġenzija u lil kwalunkwe awtorità kompetenti oħra kkonċernata fi żmien xahar mindu tinħareġ.

(d) 

L-awtorità kompetenti għandha tivverifika l-konformità tal-fornituri ta' servizzi mad-direttivi applikabbli dwar is-sikureza.

SUBPARTI B — ĠESTJONI (ATM/ANS.AR.B)

ATM/ANS.AR.B.001 Sistema ta' ġestjoni

(a) 

L-awtorità kompetenti għandha tistabbilixxi u tmantni sistema ta' ġestjoni, inklużi tal-inqas l-elementi li ġejjin:

(1) 

il-politiki u l-proċeduri ddokumentati sabiex tiddeskrivi l-organizzazzjoni, il-mezzi u l-metodi tagħha sabiex tikseb konformità mar-Regolament (KE) Nru 216/2008 u r-regoli ta' implimentazzjoni tiegħu kif ikun hemm bżonn għall-eżerċizzju tal-kompiti ta' ċertifikazzjoni, sorveljanza u infurzar tagħha skont dan ir-Regolament. Il-proċeduri għandhom jinżammu aġġornati u jservu bħala d-dokumenti bażiċi ta' ħidma f'dik l-awtorità kompetenti għall-kompiti relatati kollha;

(2) 

għadd suffiċjenti ta' impjegati, inklużi l-ispetturi, sabiex taqdi l-kompiti tagħha u tirrilaxxa r-responsabbiltajiet tagħha skont dan ir-Regolament. Dawn l-impjegati għandhom ikunu kkwalifikati biex iwettqu l-kompiti allokati lilhom u għandu jkollhom l-għarfien u l-esperjenza meħtieġa, kif ukoll it-taħriġ inizjali fuq ix-xogħol u dak rikorrenti biex tiġi żgurata kompetenza kontinwa. Għandu jkun hemm sistema fis-seħħ biex tkun tista' tiġi ppjanata d-disponibbiltà tal-impjegati, sabiex ikun żgurat it-twettiq xieraq tal-kompiti kollha relatati;

(3) 

faċilitajiet adegwati u akkomadazzjoni fl-uffiċċji biex jitwettqu dawk il-kompiti allokati;

(4) 

proċess biex jiġu ssorveljati l-konformità tas-sistema ta' ġestjoni mar-rekwiżiti rilevanti u l-adegwatezza tal-proċeduri, inkluż l-istabbiliment ta' proċess ta' awditjar intern u ta' proċess ta' mmaniġġjar tar-riskji għas-sikurezza. Il-monitoraġġ tal-konformità għandu jinkludi sistema ta' rispons tas-sejbiet tal-awditjar lill-maniġment superjuri tal-awtorità kompetenti biex jiżgura l-implimentazzjoni tal-azzjonijiet korrettivi kif ikun il-bżonn;

(5) 

persuna jew grupp ta' persuni finalment responsabbli taħt il-maniġment superjuri tal-awtorità kompetenti għall-funzjoni ta' monitoraġġ tal-konformità.

(b) 

L-awtorità kompetenti għandha taħtar, għal kull qasam ta' attività inkluż fis-sistema ta' mmaniġġjar, persuna jew persuni li jkollhom ir-responsabbiltà ġenerali għall-immaniġġjar tal-kompitu/i rilevanti.

(c) 

L-awtorità kompetenti għandha tistabbilixxi proċeduri għall-parteċipazzjoni fi skambju reċiproku tal-informazzjoni u l-għajnuna kollha meħtieġa ma' awtoritajiet kompetenti oħra kkonċernati, inkluż skambju dwar is-sejbiet kollha identifikati u l-azzjonijiet kollha ta' segwitu meħudin bħala riżultat taċ-ċertifikazzjoni u sorveljanza tal-fornituri ta' servizzi li jwettqu attivitajiet fit-territorju ta' Stat Membru, iżda li jkunu ċċertifikati mill-awtorità kompetenti ta' Stat Membru ieħor jew mill-Aġenzija.

(d) 

Kopja tal-proċeduri marbutin mas-sistema ta' ġestjoni u tal-emendi tagħhom għandha titqiegħed għad-dispożizzjoni tal-Aġenzija għall-għanijiet tal-istandardizzazzjoni.

ATM/ANS.AR.B.005 Allokazzjoni tal-kompiti lil entitajiet ikkwalifikati

(a) 

L-awtorità kompetenti tista' talloka l-kompiti tagħha marbutin maċ-ċertifikazzjoni jew is-sorveljanza tal-fornituri ta' servizzi skont dan ir-Regolament, għajr il-ħruġ ta' ċertifikati nfushom, lil entitajiet ikkwalifikati. Meta talloka dawn il-kompiti, l-awtorità kompetenti għandha tiżġura li din ikollha:

(1) 

sistema fis-seħħ biex tivverifika, fil-bidu u b'mod kontinwu, li l-entità kkwalifikata hija konformi mal-Anness V għar-Regolament (KE) Nru 216/2008. Din is-sistema u r-riżultati tal-valutazzjonijiet għandhom jiġu ddokumentati; kif ukoll

(2) 

tkun stabbiliet ftehim iddokumentat mal-entità kkwalifikata, li jkun approvat miż-żewġ partijiet fil-livell maniġerjali xieraq, li jiddefinixxi b'mod ċar:

(i) 

il-kompiti li għandhom jitwettqu;

(ii) 

id-dikjarazzjonijiet, ir-rapporti u r-rekords li għandhom jiġu pprovduti;

(iii) 

il-kundizzjonijiet tekniċi li għandhom jintlaħqu fit-twettiq ta' dawn il-kompiti;

(iv) 

il-kopertura tar-responsabbiltà relatata;

(v) 

il-protezzjoni mogħtija lil informazzjoni miksuba meta jitwettqu t-tali kompiti.

(b) 

L-awtorità kompetenti għandha tiżgura li l-proċess ta' awditjar intern, u l-proċess ta' mmaniġġjar tar-riskji għas-sikurezza meħtieġa skont il-punt AATCO.AR.B.001(a)(4), ikopru l-kompiti kollha li jsiru f'isimha mill-entità kkwalifikata.

ATM/ANS.AR.B.010 Bidliet fis-sistema ta' ġestjoni

(a) 

L-awtorità kompetenti għandu jkollha sistema fis-seħħ sabiex tidentifika l-bidliet li jaffettwaw il-ħila tagħha li twettaq il-kompiti tagħha u tirrilaxxa r-responsabbiltajiet tagħha skont dan ir-Regolament. Din is-sistema għandha tippermettilha tieħu azzjoni, kif xieraq, sabiex tara li s-sistema ta' ġestjoni tibqa' adegwata u effettiva.

(b) 

L-awtorità kompetenti għandha taġġorna s-sistema ta' ġestjoni tagħha sabiex tirrifletti kwalunkwe bidla f'dan ir-Regolament fil-ħin opportun, sabiex tiżgura implimentazzjoni effettiva.

(c) 

L-awtorità kompetenti għandha tinnotifika lill-Aġenzija dwar bidliet sinifikanti li jaffettwaw il-ħila tagħha sabiex twettaq il-kompiti tagħha u tirrilaxxa r-responsabbiltajiet tagħha skont dan ir-Regolament

ATM/ANS.AR.B.015 Żamma tar-rekords

(a) 

L-awtorità kompetenti għandha tistabbilixxi sistema ta' żamma tar-rekords li tipprovdi għall-ħażna adegwata, l-aċċessibbiltà u t-traċċabbiltà affidabbli ta':

(1) 

il-politiki u l-proċeduri ddokumentati tas-sistema ta' mmaniġġjar;

(2) 

it-taħriġ, il-kwalifikazzjoni, u l-awtorizzazzjoni ta' persunal kif meħtieġ mill-punt ATM/ANS.AR.B.001(a)(2);

(3) 

l-allokazzjoni tal-kompiti, li tkopri l-elementi meħtieġa skont il-punt ATM/ANS.AR.B.005, kif ukoll id-dettalji tal-kompiti allokati;

(4) 

il-proċessi ta' ċertifikazzjoni u/jew dikjarazzjoni;

(5) 

id-deżinjazzjonijiet tal-fornituri ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru u ta' servizzi meteoroloġiċi, kif xieraq;

(6) 

iċ-ċertifikazzjoni u s-sorveljanza ta' fornituri ta' servizzi li jwettqu attivitajiet fit-territorju tal-Istat Membru, iżda li jkunu ċċertifikati mill-awtorità kompetenti ta' Stat Membru ieħor jew mill-Aġenzija, skont kif miftiehem bejn dawk l-awtoritajiet;

(7) 

l-evalwazzjoni u n-notifika lill-Aġenzija ta' AltMOC proposti mill-fornituri ta' servizzi u l-valutazzjoni tal-AltMOC użati mill-awtorità kompetenti stess;

(8) 

il-konformità tal-fornituri ta' servizzi mar-rekwiżiti applikabbli ta' dan ir-Regolament wara l-ħruġ taċ-ċertifikat jew, fejn rilevanti, is-sottomissjoni ta' dikjarazzjoni, inklużi r-rapporti tal-awditi kollha, li jkopru s-sejbiet, l-azzjonijiet korrettivi, u d-data ta' tmiem l-azzjoni, u l-osservazzjonijiet kif ukoll rekords oħrajn marbutin mas-sikurezza;

(9) 

il-miżuri ta' infurzar meħudin;

(10) 

informazzjoni dwar is-sikurezza, id-direttivi dwar is-sikurezza u l-miżuri ta' segwitu;

(11) 

tal-użu tad-dispożizzjonijiet tal-flessibbiltà skont l-Artikolu 14 tar-Regolament (KE) Nru 216/2008;

(b) 

L-awtorità kompetenti għandha żżomm lista taċ-ċertifikati kollha maħruġa lil fornituri ta' servizzi u d-dikjarazzjonijiet li tkun irċiviet.

(c) 

Ir-rekords kollha għandhom jinżammu għal perjodu minimu ta' 5 snin wara li ċ-ċertifikat ma jibqax validu jew id-dikjarazzjoni tiġi rtirata, soġġetta għal-liġi applikabbli dwar il-protezzjoni tad-data.

SUBPARTI Ċ — SUPERVIŻJONI, ĊERTIFIKAZZJONI U INFURZAR (ATM/ANS.AR.C)

ATM/ANS.AR.C.001 Monitoraġġ tal-prestazzjoni tas-sikurezza

(a) 

L-awtoritajiet kompetenti għandhom jissorveljaw u jivvalutaw b'mod regolari l-prestazzjoni tas-sikurezza tal-fornituri ta' servizzi taħt is-superviżjoni tagħhom.

(b) 

L-awtoritajiet kompetenti għandhom jużaw ir-riżultati tal-monitoraġġ tal-prestazzjoni tas-sikurezza, speċjalment fis-superviżjoni tagħhom imsejsa fuq ir-riskji.

ATM/ANS.AR.C.005 Iċ-ċertifikazzjoni, id-dikjarazzjoni u l-verifika tal-konformità tal-fornituri ta' servizzi mar-rekwiżiti

(a) 

Fi ħdan il-qafas tal-punt ATM/ANS.AR.B.001(a)(1), l-awtorità kompetenti għandha tistabbilixxi proċess sabiex tivverifika:

(1) 

il-konformità tal-fornituri ta' servizzi mar-rekwiżiti applikabbli stipulati fl-Annessi III sa XIII, u kwalunkwe kundizzjoni applikabbli marbuta maċ-ċertifikat qabel il-ħruġ ta' dak iċ-ċertifikat. Iċ-ċertifikat għandu jinħareġ skont l-Appendiċi 1 ta' dan l-Anness;

(2) 

il-konformità ma' kwalunkwe obbligu marbut mas-sikurezza fl-att tad-deżinjazzjoni maħruġ skont l-Artikolu 8 tar-Regolament (KE) Nru 550/2004;

(3) 

il-konformità ssoktata mar-rekwiżiti applikabbli tal-fornituri ta' servizzi taħt is-superviżjoni tagħha;

(4) 

l-implimentazzjoni tal-objettivi tas-sikurezza, ir-rekwiżiti dwar is-sikurezza u kundizzjonijiet oħrajn marbutin mas-sikurezza identifikati f'dikjarazzjonijiet tal-verifika tas-sistemi, inkluża kwalunkwe dikjarazzjoni ta' konformità jew idoneità għall-użu ta' kostitwenti tas-sistemi maħruġin skont ir-Regolament (KE) Nru 552/2004;

(5) 

l-implimentazzjoni ta' direttivi dwar is-sikurezza, l-azzjonijiet korrettivi u l-miżuri ta' infurzar.

(b) 

Il-proċess imsemmi fil-punt (a) għandu:

(1) 

ikun ibbażat fuq proċeduri dokumentati;

(2) 

ikun sostnut minn dokumentazzjoni maħsuba b'mod speċifiku sabiex tipprovdi lill-persunal tagħha bi gwida sabiex iwettaq il-kompiti tiegħu marbutin maċ-ċertifikazzjoni, is-sorveljanza u l-infurzar;

(3) 

jipprovdi lill-organizzazzjoni kkonċernata b'indikazzjoni tar-riżultati tal-attività ta' ċertifikazzjoni, sorveljanza u infurzar;

(4) 

ikun ibbażat fuq awditi, reviżjonijiet u spezzjonijiet imwettqin mill-awtorità kompetenti;

(5) 

fir-rigward tal-fornituri ta' servizzi ċċertifikati, jipprovdi lill-awtorità kompetenti l-evidenza meħtieġa sabiex issostni aktar azzjonijiet, inklużi l-miżuri previsti mill-Artikolu 9 tar-Regolament (KE) Nru 549/2004, l-Artikolu 7(7) tar-Regolament (KE) Nru 550/2004 u mill-Artikoli 10, 25 u 68 tar-Regolament (KE) Nru 216/2008 f'sitwazzjonijiet fejn ma jkunux qegħdin jitħarsu r-rekwiżiti;

(6) 

fir-rigward tal-fornituri ta' servizzi li jagħmlu dikjarazzjonijiet, jipprovdi lill-awtorità kompetenti bl-evidenza sabiex tieħu azzjoni ta' rimedju, jekk tkun xierqa, li tista' tinkludi azzjonijiet ta' infurzar, inkluż, fejn xieraq, skont il-liġi nazzjonali.

ATM/ANS.AR.C.010 Sorveljanza

(a) 

L-awtorità kompetenti, jew l-entitajiet ikkwalifikati li jaġixxu f'isimha, għandhom iwettqu awditi, b'konformità mal-Artikolu 4(5).

(b) 

L-awditi msemmijin fil-paragrafu (a) għandhom:

(1) 

jipprovdu lill-awtorità kompetenti b'evidenza ta' konformità mar-rekwiżiti applikabbli u mal-arranġamenti ta' implimentazzjoni;

(2) 

ikunu indipendenti minn kwalunkwe attività tal-awditjar intern imwettqa mill-fornitur ta' servizz;

(3) 

ikopru arranġamenti ta' implimentazzjoni sħaħ jew elementi tagħhom, u proċessi jew servizzi;

(4) 

jistabbilixxu jekk:

(i) 

l-arranġamenti ta' implimentazzjoni jikkonformawx mar-rekwiżiti applikabbli;

(ii) 

l-azzjonijiet meħudin jikkonformawx mal-arranġamenti ta' implimentazzjoni u mar-rekwiżiti applikabbli;

(iii) 

ir-riżultati tal-azzjonijiet meħudin jaqblux mar-riżultati mistennijin mill-arranġamenti ta' implimentazzjoni.

(c) 

Fuq il-bażi tal-evidenza li jkollha għad-dispożizzjoni tagħha, l-awtorità kompetenti għandha tissorvelja l-konformità ssoktata mar-rekwiżiti applikabbli ta' dan ir-Regolament tal-fornituri ta' servizzi taħt is-superviżjoni tagħha.

ATM/ANS.AR.C.015 Programm ta' superviżjoni

(a) 

L-awtorità kompetenti għandha tistabbilixxi programm ta' superviżjoni u taġġornah kull sena filwaqt li tqis l-għamla speċifika tal-fornituri ta' servizzi, il-kumplessità tal-attivitajiet tagħhom, ir-riżultati tal-attivitajiet ta' ċertifikazzjoni u/jew superviżjoni fl-imgħoddi u dan għandu jkun ibbażat fuq il-valutazzjoni tar-riskji assoċjati. Għandu jinkludi awditi, li għandhom:

(1) 

ikopru l-oqsma kollha ta' tħassib potenzjali għas-sikurezza, b'enfasi fuq dawk l-oqsma fejn ikunu ġew identifikati xi problemi;

(2) 

ikopru l-fornituri ta' servizzi kollha taħt is-superviżjoni tal-awtorità kompetenti;

(3) 

ikopru l-mezzi implimentati mill-fornitur ta' servizz sabiex tiġi żgurata l-kompetenza tal-persunal;

(4) 

jiżguraw li l-awditi jsiru b'mod proporzjonat għal-livell tar-riskju li jġibu magħhom l-operazzjonijiet u s-servizzi pprovduti tal-fornitur ta' servizz; kif ukoll

(5) 

jiżguraw li għall-fornituri ta' servizzi taħt is-superviżjoni tagħha, jiġi applikat ċiklu ta' ppjanar tas-superviżjoni li ma jaqbiżx l-24 xahar.

Iċ-ċiklu ta' ppjanar tas-sorveljanza jista' jitqassar jekk ikun hemm evidenza li l-prestazzjoni tas-sikurezza tal-fornitur ta' servizz tkun naqset.

Għal fornitur ta' servizz iċċertifikat mill-awtorità kompetenti, iċ-ċiklu ta' ppjanar tas-superviżjoni jista' jiġi estiż sa massimu ta' 36 xahar jekk l-awtorità kompetenti tkun stabbilixxiet li, matul l-24 xahar ta' qabel:

(i) 

il-fornitur ta' servizz ikun wera identifikazzjoni effettiva tal-perikli tas-sikurezza tal-avjazzjoni u ġestjoni tar-riskji assoċjati;

(ii) 

il-fornitur ta' servizz wera konformità kontinwa mar-rekwiżiti ta' ġestjoni tal-bidliet skont il-punti ATM/ANS.OR.A.040 u ATM/ANS.OR.A.045;

(iii) 

ma tkun inħarġet ebda sejba tal-livell 1;

(iv) 

l-azzjonijiet korrettivi kollha ġew implimentati fi ħdan il-perjodu ta' żmien aċċettat jew estiż mill-awtorità kompetenti kif definit fil-punt ATM/ANS.AR.C.050.

Jekk, minbarra dan li ntqal hawn fuq, il-fornitur ta' servizz ikun stabbilixxa sistema ta' rapportar kontinwa effettiva għall-awtorità kompetenti fuq il-prestazzjoni tas-sikurezza u l-konformità regolatorja tal-fornitur ta' servizz, li tkun ġiet approvata mill-awtorità kompetenti, iċ-ċiklu ta' ppjanar tas-superviżjoni jista' jiġi estiż sa massimu ta' 48 xahar;

(6) 

jiżguraw li tkun segwita l-implimentazzjoni tal-azzjonijiet korrettivi;

(7) 

ikunu soġġetti għal konsultazzjoni mal-fornituri ta' servizzi kkonċernati u notifika wara din;

(8) 

jindikaw l-intervall previst tal-ispezzjonijiet tas-siti differenti, jekk jeżisti.

(b) 

L-awtorità kompetenti tista' tiddeċiedi li timmodifika l-objettivi u l-ambitu tal-awditi ppjanati minn qabel, inklużi reviżjonijiet dokumentarji u awditi addizzjonali, kull meta jinqala' l-bżonn.

(c) 

L-awtorità kompetenti għandha tiddeċiedi liema arranġamenti, elementi, servizzi, funzjonijiet, postijiet fiżiċi u attivitajiet għandhom jiġu awditjati fi żmien speċifikat.

(d) 

L-osservazzjonijiet u s-sejbiet tal-awditi maħruġin skont il-punt ATM/ANS.AR.C.050 għandhom jiġu ddokumentati. Dawn tal-aħħar għandhom ikunu appoġġati minn evidenza, u jkunu identifikati skont ir-rekwiżiti applikabbli u l-arranġamenti ta' implimentazzjoni tagħhom li jkunu l-bażi li fuqhom twettaq l-awditu.

(e) 

Għandu jitfassal rapport tal-awditjar, li jinkludi d-dettalji tas-sejbiet u l-osservazzjonijiet, li jiġi kkomunikat lill-fornitur ta' servizz ikkonċernat.

ATM/ANS.AR.C.020 Il-ħruġ ta' ċertifikati

(a) 

Wara l-proċess stabbilit fil-punt ATM/ANS.AR.C.005(a), malli tirċievi applikazzjoni għall-ħruġ ta' ċertifikat lil fornitur ta' servizz, l-awtorità kompetenti għandha tivverifika l-konformità tal-fornitur ta' servizz mar-rekwiżiti applikabbli ta' dan ir-Regolament.

(b) 

L-awtorità kompetenti tista' titlob kwalunkwe awditu, spezzjoni jew valutazzjoni li tqis neċessarji qabel ma toħroġ dan iċ-ċertifikat.

(c) 

Iċ-ċertifikat għandu jinħareġ għal perjodu mhux limitat. Il-privileġġi tal-attivitajiet li l-fornitur ta' servizz ikun approvat li jwettaq għandhom ikunu speċifikati fil-kundizzjonijiet tal-forniment tas-servizzi marbutin maċ-ċertifikat.

(d) 

Meta sejba tal-livell 1 tibqa' miftuħa, iċ-ċertifikat ma għandux jinħareġ. F'ċirkustanzi eċċezzjonali, sejba (jew sejbiet), li mhijiex tal-livell 1, għandha tiġi vvalutata u mmitigata kif ikun hemm bżonn mill-fornitur ta' servizz u qabel ma jinħareġ iċ-ċertifikat l-awtorità kompetenti għandha tapprova pjan ta' azzjoni korrettiva għall-għeluq tas-sejba (jew sejbiet).

ATM/ANS.AR.C.025 Bidliet

(a) 

Malli tirċievi notifika għal bidla skont il-punt ATM/ANS.OR.A.045, l-awtorità kompetenti għandha tirrispetta l-punti ATM/ANS.AR.C.030, ATM/ANS.AR.C.035 u ATM/ANS.AR.C.040.

(b) 

Malli tirċievi notifika għal bidla skont il-punt ATM/ANS.OR.A.040(a)(2) li teħtieġ l-approvazzjoni minn qabel, l-awtorità kompetenti għandha:

(1) 

tivverifika l-konformità tal-fornitur ta' servizz mar-rekwiżiti applikabbli qabel ma toħroġ l-approvazzjoni tal-bidla;

(2) 

tieħu azzjoni xierqa minnufih, mingħajr ħsara għal kwalunkwe miżura ta' infurzar addizzjonali, meta l-fornitur ta' servizz jimplimenta bidliet li jeħtieġu l-approvazzjoni minn qabel bla ma jkun irċieva l-approvazzjoni tal-awtorità kompetenti kif spjegat fil-punt (1).

(c) 

Sabiex fornitur ta' servizz ikun jista' jimplimenta l-bidliet fis-sistema ta' ġestjoni tiegħu u/jew fis-sistema ta' ġestjoni tas-sikurezza tiegħu, kif applikabbli, mingħajr approvazzjoni minn qabel skont il-punt ATM/ANS.OR.A.040 (b), l-awtorità kompetenti għandha tapprova proċedura li tiddefinixxi l-ambitu tat-tali bidliet u li tiddeskrivi kif it-tali bidliet se jiġu notifikati u mmaniġġjati. Fil-proċess ta' sorveljanza kontinwa, l-awtorità kompetenti għandha tivvaluta l-informazzjoni pprovduta fin-notifika sabiex tivverifika jekk l-azzjonijiet meħudin jikkonformawx mal-proċeduri approvati u r-rekwiżiti applikabbli. F'każ ta' xi nuqqas ta' konformità, l-Awtorità Kompetenti għandha:

(1) 

tinnotifika lill-fornitur ta' servizz dwar in-nuqqas ta' konformità u titlob li jsiru bidliet oħrajn;

(2) 

fil-każ ta' sejbiet tal-livell 1 u tal-livell 2, taġixxi skont il-punt ATM/ANS.AR.C.050.

ATM/ANS.AR.C.030 Approvazzjoni ta' proċeduri ta' ġestjoni tal-bidliet għal sistemi funzjonali

(a) 

L-awtorità kompetenti għandha tirrevedi:

(1) 

proċeduri ta' ġestjoni tal-bidliet għal sistemi funzjonali jew kwalunkwe modifika materjali għal dawk il-proċeduri sottomessa mill-fornitur ta' servizz skont il-punt ATM/ANS.OR.B.010(b);

(2) 

kwalunkwe devjazzjoni mill-proċeduri msemmijin fil-punt (1) għal bidla partikolari, meta tintalab minn fornitur ta' servizz skont il-punt ATM/ANS.OR.B.010(c)(1).

(b) 

L-awtorità kompetenti għandha tapprova l-proċeduri, il-modifiki u d-devjazzjonijiet imsemmijin fil-punt (a) meta tkun stabbilixxiet li huma neċessarji u biżżejjed għall-fornitur ta' servizz sabiex juri l-konformità mal-punti ATM/ANS.OR.A.045, ATM/ANS.OR.C.005, ATS.OR.205, u ATS.OR.210, kif applikabbli.

ATM/ANS.AR.C.035 Deċiżjoni sabiex tiġi riveduta bidla notifikata għas-sistema funzjonali

(a) 

Malli tirċievi notifika skont il-punt ATM/ANS.OR.A.045(a)(1), jew malli tirċievi informazzjoni modifikata skont il-punt ATM/ANS.OR.A.045(b), l-awtorità kompetenti għandha tieħu deċiżjoni dwar jekk tirrevedix il-bidla jew le. L-awtorità kompetenti għandha titlob kwalunkwe informazzjoni addizzjonali meħtieġa mingħand il-fornitur ta' servizz sabiex issostni din id-deċiżjoni.

(b) 

L-awtorità kompetenti għandha tistabbilixxi l-ħtieġa għal reviżjoni bbażata fuq kriterji speċifiċi, validi u ddokumentati li, tal-inqas, jiżguraw li l-bidla notifikata hija riveduta jekk it-taħlita tal-probabbiltà li l-argument ikun kumpless jew mhux familjari għall-fornitur ta' servizz u s-severità tal-konsegwenzi possibbli tal-bidla tkun sinifikanti.

(c) 

Meta l-awtorità kompetenti tiddeċiedi fuq il-bżonn ta' reviżjoni fuq il-bażi ta' kriterji oħrajn ibbażati fuq ir-riskju minbarra l-punt (b), dawn il-kriterji għandhom ikunu speċifiċi, validi u ddokumentati.

(d) 

L-awtorità kompetenti għandha tinforma lill-fornitur ta' servizz dwar id-deċiżjoni tagħha li tirrevedi bidla notifikata f'sistema funzjonali u, fuq talba, tipprovdi l-ġustifikazzjoni assoċjata lill-fornitur ta' servizz.

ATM/ANS.AR.C.040 Reviżjoni ta' bidla notifikata għas-sistema funzjonali

(a) 

Meta l-awtorità kompetenti tirrevedi l-argument għal bidla notifikata, din għandha:

(1) 

tivvaluta l-validità tal-argument ippreżentat fir-rigward tal-punt ATM/ANS.OR.C.005(a)(2) jew ATS.OR.205(a)(2);

(2) 

tikkoordina l-attivitajiet tagħha ma' awtoritajiet kompetenti oħrajn, kull meta jkun hemm bżonn.

(b) 

L-awtorità kompetenti għandha, inkella:

(1) 

tapprova l-argument imsemmi fil-punt (a)(1), bil-kundizzjonijiet fejn applikabbli, meta jintwera li huwa validu u għalhekk tgħarraf lill-fornitur ta' servizz,

(2) 

tiċħad l-argument imsemmi fil-punt (a)(1) u tgħarraf lill-fornitur ta' servizz flimkien ma' ġustifikazzjoni ta' appoġġ.

ATM/ANS.AR.C.045 Dikjarazzjonijiet tal-fornituri ta' servizzi ta' informazzjoni dwar it-titjir

(a) 

Malli tirċievi dikjarazzjoni mingħand fornitur tas-servizzi ta' informazzjoni dwar it-titjir li biħsiebu jipprovdi dawn is-servizzi, l-awtorità kompetenti għandha tivverifika li d-dikjarazzjoni jkun fiha l-informazzjoni kollha mitluba mill-punt ATM/ANS.OR.A.015 u għandha tgħarraf lil dak il-fornitur ta' servizz li tkun irċeviet id-dikjarazzjoni.

(b) 

Jekk id-dikjarazzjoni ma jkunx fiha l-informazzjoni mitluba, jew ikun fiha informazzjoni li tindika nuqqas ta' konformità mar-rekwiżiti applikabbli, l-awtorità kompetenti għandha tinnotifika lill-fornitur tas-servizzi tas-servizzi ta' informazzjoni dwar it-titjir ikkonċernat dwar in-nuqqas ta' konformità u titlob aktar informazzjoni. Jekk ikun hemm bżonn, l-awtorità kompetenti għandha twettaq awditu tal-fornitur tas-servizzi ta' informazzjoni dwar it-titjir. Jekk in-nuqqas ta' konformità jkun ikkonfermat, l-awtorità kompetenti għandha tieħu azzjoni kif iddefinit fil-punt ATM/ANS.AR.C.050.

(c) 

L-awtorità kompetenti għandha żżomm rekord tad-dikjarazzjonijiet tal-fornituri ta' servizzi ta' informazzjoni dwar it-titjir li sarulha skont dan ir-Regolament.

ATM/ANS.AR.C.050 Sejbiet, azzjonijiet korrettivi u miżuri ta' infurzar

(a) 

L-awtorità kompetenti għandu jkollha sistema kif tanalizza s-sejbiet għas-sinifikanza tas-sikurezza tagħhom u tiddeċiedi fuq il-miżuri ta' infurzar fuq il-bażi tar-riskju għas-sikurezza li jġib miegħu n-nuqqas ta' konformità tal-fornitur tas-servizz.

(b) 

F'ċirkustanzi li fihom ma jkun hemm ebda riskju addizzjonali għas-sikurezza jew dan ikun baxx ħafna b'miżuri ta' mitigazzjoni xierqa immedjati, l-awtorità kompetenti tista' taċċetta l-forniment ta' servizzi sabiex tiżgura l-kontinwità tas-servizz filwaqt li jkunu qegħdin jittieħdu l-azzjonijiet korrettivi.

(c) 

L-awtorità kompetenti għandha toħroġ sejba tal-livell 1 meta jinstab xi nuqqas ta' konformità serju mar-rekwiżiti applikabbli tar-Regolament (KE) Nru 216/2008 u r-regoli ta' implimentazzjoni tiegħu kif ukoll ir-Regolamenti (KE) Nru 549/2004, (KE) Nru 550/2004, (KE) Nru 551/2004, u (KE) Nru 552/2004 u r-regoli ta' implimentazzjoni tagħhom, mal-proċeduri u l-manwali tal-fornitur tas-servizz, mal-patti tal-kundizzjonijiet taċ-ċertifikat jew maċ-ċertifikat, mal-att ta' deżinjazzjoni, jekk applikabbli, jew mal-kontenut ta' dikjarazzjoni li ġġib magħha riskju sinifikanti għas-sikurezza tat-titjira jew inkella tixħet dubju fuq il-kapaċità tal-fornitur tas-servizz sabiex ikompli bl-operazzjonijiet.

Is-sejbiet tal-livell 1 għandhom jinkludu, iżda mhumiex limitati għal:

(1) 

promulgazzjoni ta' proċeduri operazzjonali u/jew forniment ta' servizz b'tali mod li jintroduċi riskju sinifikanti għas-sikurezza tat-titjira;

(2) 

kisba jew żamma tal-validità taċ-ċertifikat tal-fornitur ta' servizz bil-falsifikazzjoni tal-evidenza dokumentata ppreżentata;

(3) 

evidenza ta' malprassi jew użu frawdolenti taċ-ċertifikat tal-fornitur ta' servizz;

(4) 

in-nuqqas ta' maniġer responsabbli,

(d) 

L-awtorità kompetenti għandha toħroġ sejba tal-livell 2 meta jinstab xi nuqqas ta' konformità ieħor mar-rekwiżiti applikabbli tar-Regolament (KE) Nru 216/2008 u r-regoli ta' implimentazzjoni tiegħu kif ukoll ir-Regolamenti (KE) Nru 549/2004, (KE) Nru 550/2004, (KE) Nru 551/2004, u (KE) Nru 552/2004 u r-regoli ta' implimentazzjoni tagħhom, mal-proċeduri u l-manwali tal-fornitur tas-servizz jew mal-patti tal-kundizzjonijiet jew iċ-ċertifikat, jew mal-kontenut ta' dikjarazzjoni.

(e) 

Meta ssir sejba, matul superviżjoni jew b'xi mezz ieħor, l-awtorità kompetenti għandha, mingħajr ħsara għall-azzjoni addizzjonali meħtieġa mir-Regolament (KE) Nru 216/2008 u dan ir-Regolament, kif ukoll ir-Regolamenti (KE) Nru 549/2004, (KE) Nru 550/2004, (KE) Nru 551/2004, u (KE) Nru 552/2004 u r-regoli ta' implimentazzjoni tagħhom, tikkomunika s-sejba lill-fornitur tas-servizz bil-miktub u teħtieġ li tittieħed azzjoni korrettiva li tindirizza n-nuqqasijiet ta' konformità identifikati.

(1) 

Fil-każ ta' sejbiet tal-livell 1, l-awtorità kompetenti għandha tieħu azzjoni immedjata u xierqa u tista', jekk xieraq, tillimita, tissospendi jew tħassar iċ-ċertifikat sħiħ jew parti minnu filwaqt li tiżgura l-kontinwità tas-servizzi diment li s-sikurezza ma tkunx f'riskju, u f'każ tal-Maniġer tan-Netwerk, għandha tgħarraf lill-Kummissjoni. Il-miżura meħuda għandha tiddependi fuq il-firxa tas-sejba u għandha tibqa' sakemm il-fornitur ta' servizz jieħu azzjoni korrettiva li tirnexxi.

(2) 

Fil-każ ta' sejbiet tal-livell 2, l-awtorità kompetenti għandha:

(i) 

tagħti lill-fornitur ta' servizz perjodu sabiex jimplimenta azzjoni korrettiva inkluż fi pjan ta' azzjoni xieraq għall-għamla tas-sejba;

(ii) 

tivvaluta l-azzjoni korrettiva u l-pjan ta' implimentazzjoni li jipproponi l-fornitur ta' servizz u, jekk il-valutazzjoni tikkonkludi li huma suffiċjenti sabiex jindirizzaw in-nuqqas(ijiet) ta' konformità, taċċettahom.

(3) 

Fil-każ ta' sejbiet tal-livell 2, meta l-fornitur ta' servizz jonqos milli jissottometti pjan ta' azzjoni korrettiva li huwa aċċettabbli għall-awtorità kompetenti fid-dawl tas-sejba, jew meta l-fornitur ta' servizz jonqos milli jwettaq l-azzjoni korrettiva fi ħdan il-perjodu ta' żmien aċċettat jew estiż mill-awtorità kompetenti, is-sejba tista' tiżdied għal sejba tal-livell 1, u tittieħed azzjoni stipulata fil-punt (1).

(f) 

Għal dawk il-każijiet li ma jkunux jeħtieġu sejbiet tal-livell 1 u 2, l-awtorità kompetenti tista' toħroġ osservazzjonijiet.




Appendiċi 1

ĊERTIFIKAT GĦALL-FORNITUR TA' SERVIZZ

UNJONI EWROPEA

AWTORITÀ KOMPETENTI

ĊERTIFIKAT GĦALL-FORNITUR TA' SERVIZZ

[NUMRU TAĊ-ĊERTIFIKAT/NRU TAL-ĦARĠA]

Skont ir-Regolament ta' Implimentazzjoni (UE) 2017/373 u soġġetta għall-kundizzjonijiet speċifikati hawn taħt, l-[awtorità kompetenti] bil-preżenti tiċċertifika

[ISEM IL-FORNITUR TA' SERVIZZ]

[INDIRIZZ TAL-FORNITUR TA' SERVIZZ]

bħala Fornitur ta' Servizz bil-privileġġi, kif elenkat fil-kundizzjonijiet dwar il-forniment ta' servizz mehmużin.

KUNDIZZJONIJIET:

Dan iċ-ċertifikat huwa maħruġ soġġett għall-kundizzjonijiet u l-ambitu tal-forniment ta' servizzi u funzjonijiet kif elenkat fil-kundizzjonijiet mehmużin dwar il-forniment ta' servizzi.

Dan iċ-ċertifikat huwa validu filwaqt li l-fornitur ta' servizz iċċertifikat jibqa' konformi mar-Regolament (UE) 2017/373 u r-regolamenti applikabbli l-oħrajn u, fejn rilevanti, mal-proċeduri fid-dokumentazzjoni tal-fornitur ta' servizz.

Soġġett għall-konformità mal-kundizzjonijiet imsemmijin hawn fuq, dan iċ-ċertifikat għandu jibqa' validu sakemm iċ-ċertifikat jiġi ċedut, ristrett, sospiż jew jitħassar.

Data tal-ħruġ:

Iffirmat:

[Awtorità kompeteni]

Formola 157 tal-EASA Ħarġa 1 — Paġna 1/4

FORNITUR TA' SERVIZZ

ĊERTIFIKAT

KUNDIZZJONIJIET GĦALL-FORNIMENT TAS-SERVIZZ

Hemża maċ-ċertifikat tal-fornitur ta' servizz:

[NUMRU TAĊ-ĊERTIFIKAT/NRU TAL-ĦARĠA]

[ISEM IL-FORNITUR TA' SERVIZZ]

kiseb il-privileġġi li jipprovdi l-ambitu li ġej ta' servizzi/funzjonijiet:

(Ingassa l-linji kif xieraq)



Servizzi/Funzjonijiet

Tip ta' Servizz/Funzjoni

Ambitu tas-Servizz/Funzjoni

Limitazzjonijiet (*1)

Servizzi tat-traffiku tal-ajru (ATS) (*4)

Kontroll tat-traffiku tal-ajru (ATC)

Servizz tal-kontroll tal-erja

 

Servizz tal-kontroll tal-avviċinament

 

Servizz tal-kontroll tal-ajrudrom

 

Servizz ta' informazzjoni dwar it-titjir (FIS)

Servizz ta' informazzjoni dwar it-titjir tal-sjrudrom (AFIS)

 

Servizz ta' informazzjoni dwar it-titjir fir-rotta (FIS fir-rotta)

 

Servizz ta' Konsulenza

mhux applikabbli

 

Ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru (ATFM)

ATFM

Forniment tal-ATFM lokali

 

Ġestjoni tal-ispazju tal-ajru (ASM)

ASM

Forniment tas-servizz lokali tal-ASM (tattiku/ASM Livell 3)

 

Kundizzjonijiet (*2)

 

 

Servizzi/Funzjonijiet

Tip ta' Servizz/Funzjoni

Ambitu tas-Servizz/Funzjoni

Limitazzjonijiet (*1)

Servizzi tat-Traffiku tal-Ajru (ATS) għat-testijiet tat-titjira (*3) (*4)

Kontroll tat-traffiku tal-ajru (ATC)

Servizz tal-kontroll tal-erja

 

Servizz tal-kontroll tal-avviċinament

 

Servizz tal-kontroll tal-ajrudrom

 

Servizz ta' informazzjoni dwar it-titjir (FIS)

Servizz ta' informazzjoni dwar it-titjir tal-ajrudrom (AFIS)

 

Servizz ta' Informazzjoni dwar it-Titjir fir-Rotta (FIS fir-rotta)

 

Servizz ta' Konsulenza

mhux applikabbli

 

Kundizzjonijiet (*2)

 

 

Servizzi/Funzjonijiet

Tip ta' Servizz/Funzjoni

Ambitu tas-Servizz/Funzjoni

Limitazzjonijiet (*1)

Servizzi ta' komunikazzjoni, navigazzjoni jew sorveljanza (CNS)

Komunikazzjoni (C)

Servizz ajrunawtiku mobbli (komunikazzjoni mill-ajru għall-art)

 

Servizz ajrunawtiku fiss (komunikazzjoni mill-art għall-art)

 

Servizz ajrunawtiku satellitari mobbli (AMSS)

 

Navigazzjoni (N)

Forniment ta' sinjal NDB fl-ispazju

 

Forniment ta' sinjal VOR fl-ispazju

 

Forniment ta' sinjal SME fl-ispazju

 

Forniment ta' sinjal ILS fl-ispazju

 

Forniment ta' sinjal MLS fl-ispazju

 

Forniment ta' sinjal GNSS fl-ispazju

 

Sorveljanza (S)

Forniment ta' data mis-sorveljanza primarja (PS)

 

Forniment ta' data mis-sorveljanza sekondarja (SS)

 

Forniment ta' data dwar is-sorveljanza dipendenti awtomatika (ADS)

 

Kundizzjonijiet (*2)

 

 

Servizzi/Funzjonijiet

Tip ta' Servizz/Funzjoni

Ambitu tas-Servizz/Funzjoni

Limitazzjonijiet (*1)

Servizzi ta' informazzjoni ajrunawtika (AIS)

AIS

Forniment tas-servizz tal-AIS sħiħ

 

Kundizzjonijiet (*1)

 

 

Servizzi/Funzjonijiet

Tip ta' Servizz/Funzjoni

Ambitu tas-Servizz/Funzjoni

Limitazzjonijiet (*1)

Servizzi tad-Data (DAT)

Tip 1

Forniment tad-DAT tat-Tip 1 jawtorizza l-forniment ta' bażijiet ta' data ajrunawtiċi fil-formats li ġejjin:

[lista tal-formats tad-data ġeneriċi]

Forniment tad-DAT tat-Tip 1 ma jawtorizzax il-forniment ta' bażijiet ta' data ajrunawtiċi direttament lil utenti finali/operaturi ta' inġenji tal-ajru.

 

Tip 2

Forniment tad-DAT tat-Tip 2 jawtorizza l-forniment ta' bażijiet ta' data ajrunawtiċi lil utenti finali/operaturi ta' inġenji tal-ajru għall-applikazzjoni fl-ajru/ għat-tagħmir segwenti, li għalihom intweriet li hemm konformità:

[Manifattur] Applikazzjoni/Mudell tat-tagħmir [XXX], Nru tal-Part [YYY] iċċertifikati

 

Kundizzjonijiet (*2)

 

 

Servizzi/Funzjonijiet

Tip ta' Servizz/Funzjoni

Ambitu tas-Servizz/Funzjoni

Limitazzjonijiet (*1)

Servizzi Meteoroloġiċi (MET)

MET

Uffiċċju ta' osservazzjoni meteoroloġika

 

Uffiċċji meteoroloġiċi tal-ajrudrom

 

Stazzjonijiet meteoroloġiċi ajrunawtiċi

 

VAAC:

 

WAFC

 

TCAC:

 

Kundizzjonijiet (*2)

 

 

Servizzi/Funzjonijiet

Tip ta' Servizz/Funzjonijiet

Ambitu tas-Servizz/Funzjoni

Limitazzjonijiet (*1)

Funzjonijiet tan-netwerk tal-ATM

Disinn tal-ERN

mhux applikabbli

 

Riżorsi skarsi

Frekwenza tar-radju

 

Kodiċi tat-transponder

 

ATFM

Forniment tal-ATFM ċentrali

 

Kundizzjonijiet (*2)

 

(*1)   

Kif stipulat mill-awtorità kompetenti

(*2)   

Fejn neċessarju

(*3)   

Jekk l-awtorità kompetenti tqis li hemm bżonn li jsir hekk sabiex tistabbilixxi rekwiżiti addizzjonali

(*4)   

ATS ikopri servizz ta' twissija.

Data tal-ħruġ:

Iffirmat: [Awtorità kompeteni]

Għall-Istat Membru/EASA

Formola 157 tal-EASA Ħarġa 1 — Paġna 4/4




ANNESS III

REKWIŻITI KOMUNI GĦAL FORNITURI TAS-SERVIZZI

(Parti-ATM/ANS.OR)

SUBPARTI A — REKWIŻITI ĠENERALI (ATM/ANS.OR.A)

ATM/ANS.OR.A.001 Kamp ta' applikazzjoni

B'konformità mal-Artikolu 6, dan l-Anness jistabbilixxi r-rekwiżiti li għandhom jissodisfaw il-fornituri ta' servizzi.

ATM/ANS.OR.A.005 Applikazzjoni għal ċertifikat ta' fornitur ta' servizz

(a) 

Applikazzjoni għal ċertifikat ta' fornitur ta' servizz jew emenda f'ċertifikat eżistenti għandha ssir f'forma u manjiera stabbiliti mill-awtorità kompetenti, filwaqt li jitqiesu r-rekwiżiti applikabbli ta' dan ir-Regolament.

(b) 

Skont l-Artikolu 6, sabiex jikseb iċ-ċertifikat, il-fornitur ta' servizz għandu jikkonforma ma':

(1) 

ir-rekwiżiti msemmijin fl-Artikolu 8b(1) tar-Regolament (UE) Nru 216/2008;

(2) 

ir-rekwiżiti komuni stabbiliti f'dan l-Anness;

(3) 

ir-rekwiżiti speċifiċi stabbiliti fl-Annessi IV sa XIII, meta dawk ir-rekwiżiti jkunu applikabbli fid-dawl tas-servizzi li l-fornitur ta' servizz jipprovdi jew jippjana li jipprovdi.

ATM/ANS.OR.A.010 Applikazzjoni għal ċertifikat limitat

(a) 

Minkejja l-punt (b), il-fornitur ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru jista' japplika għal ċertifikat limitat għall-forniment ta' servizzi fl-ispazju tal-ajru taħt ir-responsabbiltà tal-Istat Membru fejn għandu l-post prinċipali tal-operat jew, jekk jeżisti, fejn jinsab l-uffiċċju reġistrat tiegħu, meta jipprovdi jew jippjana li jipprovdi servizz biss fir-rigward ta' waħda jew iktar mill-kategoriji li ġejjin:

(1) 

ħidma mill-ajru;

(2) 

avjazzjoni ġenerali;

(3) 

trasport kummerċjali bl-ajru limitat għal inġenji tal-ajru b'inqas minn 10 tunnellati ta' massa massima waqt it-tlugħ jew inqas minn 20 sit tal-passiġġieri;

(4) 

trasport kummerċjali bl-ajru b'inqas minn 10 000 moviment fis-sena, indipendentement mil-massa massima waqt it-tlugħ u n-numru ta' sits tal-passiġġieri; għall-finijiet ta' din id-dispożizzjoni, “movimenti” tfisser, f'sena partikolari, il-medja tul it-tliet snin ta' qabel tan-numru totali ta' tlugħ u nżul.

(b) 

Barra minn hekk, il-fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru li ġejjin jistgħu japplikaw għal ċertifikat limitat ukoll:

(1) 

fornitur ta' servizz tan-navigazzjoni bl-ajru, għajr fornitur ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru, b'fatturat annwali gross ta' EUR 1 000 000 jew inqas b'rabta mas-servizzi li jipprovdi jew jippjana li jipprovdi;

(2) 

fornitur ta' servizz tan-navigazzjoni bl-ajru li jipprovdi servizzi ta' informazzjoni dwar it-titjir tal-ajrudrom billi jopera b'mod regolari mhux iktar minn pożizzjoni tax-xogħol waħda fi kwalunkwe ajrudrom.

(c) 

Kif stabbilit mill-awtorità kompetenti, fornitur ta' servizz tan-navigazzjoni bl-ajru li japplika għal ċertifikat limitat skont il-punti (a) jew (b)(1) għandu jikkonforma, tal-inqas, mar-rekwiżiti li ġejjin stabbiliti fi:

(1) 

il-punt ATM/ANS.OR.B.001 Il-kompetenza u l-kapaċità teknika u operazzjonali

(2) 

il-punt ATM/ANS.OR.B.005 Is-sistema ta' ġestjoni;

(3) 

il-punt ATM/ANS.OR.B.020 Ir-rekwiżiti tal-persunal

(4) 

il-punt ATM/ANS.OR.A.075 Forniment miftuħa u trasparenti ta' servizzi,

(5) 

L-Annessi IV, V, VI u VIII, meta dawk ir-rekwiżiti jkunu applikabbli fid-dawl tas-servizzi li jipprovdi jew jippjana li jipprovdi l-fornitur ta' servizz, skont l-Artikolu 6.

(d) 

Kif stabbilit mill-awtorità kompetenti, il-fornitur ta' servizz tan-navigazzjoni bl-ajru li japplika għal ċertifikat limitat skont il-punt (b)(2) għandu jikkonforma, tal-inqas, mar-rekwiżiti stabbiliti fil-punti (c)(1) sa (c)(4) u mar-rekwiżiti speċifiċi stipulati fl-Anness IV.

(e) 

Applikant għal ċertifikat limitat għandu jissottometti applikazzjoni lill-awtorità kompetenti f'forma u manjiera stabbiliti mill-awtorità kompetenti.

ATM/ANS.OR.A.015 Dikjarazzjoni tal-fornituri ta' servizzi ta' informazzjoni dwar it-titjir

(a) 

Skont l-Artikolu 7, fornitur ta' servizzi ta' informazzjoni dwar it-titjir jista' jiddikjara l-ħila u l-mezzi tiegħu li jirrilaxxa r-responsabbiltajiet marbutin mas-servizzi pprovduti meta, minbarra r-rekwiżiti msemmijin fl-Artikolu 8b(1) tar-Regolament (UE) Nru 216/2008, jissodisfa r-rekwiżiti li ġejjin:

(1) 

il-fornitur ta' servizzi ta' informazzjoni dwar it-titjir jipprovdi, jew jippjana li jipprovdi, is-servizzi tiegħu billi jopera b'mod regolari mhux iktar minn pożizzjoni tax-xogħol waħda;

(2) 

dawk is-servizzi huma ta' xorta temporanja, għal durata miftiehma mal-awtorità kompetenti bħala neċessarja sabiex tiġi żgurata garanzija ta' sikurezza proporzjonali.

(b) 

Fornitur ta' servizzi ta' informazzjoni dwar it-titjir li jiddikjara l-attivitajiet tiegħu għandu:

(1) 

jipprovdi lill-awtorità kompetenti bl-informazzjoni rilevanti kollha qabel ma jibda l-operazzjonijiet, f'forma u manjiera stabbiliti mill-awtorità kompetenti;

(2) 

jipprovdi lill-awtorità kompetenti b'lista tal-mezzi alternattivi ta' konformità użati, skont il-punt ATM/ANS.OR.A.020;

(3) 

iżomm il-konformità mar-rekwiżiti applikabbli u mal-informazzjoni mogħtija fid-dikjarazzjoni;

(4) 

jinnotifika lill-awtorità kompetenti bi kwalunkwe bidla fid-dikjarazzjoni tiegħu jew fil-mezz ta' konformità li juża billi jissottometti dikjarazzjoni emendata;

(5) 

jipprovdi s-servizzi tiegħu skont il-manwal tal-operazzjonijiet tiegħu u jirrispetta d-dispożizzjonijiet rilevanti kollha li jinsabu fih.

(c) 

Qabel ma jieqaf jipprovdi s-servizzi tiegħu, il-fornitur ta' servizzi ta' informazzjoni dwar it-titjir li jiddikjara l-attivitajiet tiegħu għandu jinnotifika lill-awtorità kompetenti fi ħdan perjodu stabbilit mill-awtorità kompetenti.

(d) 

Fornitur ta' servizzi ta' informazzjoni dwar it-tajran li jiddikjara l-attivitajiet tiegħu għandu jirrispetta r-rekwiżiti stabbiliti fi:

(1) 

il-punt ATM/ANS.OR.A.001 Kamp ta' applikazzjoni;

(2) 

il-punt ATM/ANS.OR.A.020 Mezzi ta' konformità

(3) 

il-punt ATM/ANS.OR.A.035 Turija ta' konformità;

(4) 

il-punt ATM/ANS.OR.A.040 Bidliet — ġenerali;

(5) 

il-punt ATM/ANS.OR.A.045 Bidliet fis-sistema funzjonali;

(6) 

il-punt ATM/ANS.OR.A.050 Faċilitazzjoni u kooperazzjoni;

(7) 

il-punt ATM/ANS.OR.A.055 Sejbiet u azzjonijiet korrettivi;

(8) 

il-punt ATM/ANS.OR.A.060 Reazzjoni immedjata għal problema ta' sikurezza

(9) 

il-punt ATM/ANS.OR.A.065 Rapportar ta' okkorrenzi;

(10) 

il-punt ATM/ANS.OR.B.001 Il-kompetenza u l-kapaċità teknika u operazzjonali

(11) 

il-punt ATM/ANS.OR.B.005 Is-sistema ta' ġestjoni;

(12) 

il-punt ATM/ANS.OR.B.020 Ir-rekwiżiti tal-persunal

(13) 

il-punt ATM/ANS.OR.B.035 Manwali tal-operazzjonijiet;

(14) 

il-punt ATM/ANS.OR.D.020 Responsabbiltà u kopertura tal-assigurazzjoni,

(15) 

Anness IV.

(e) 

Fornitur ta' servizzi ta' informazzjoni dwar it-titjir li jiddikjara l-attivitajiet tiegħu għandu jibda bl-operazzjonijiet biss wara li jirċievi l-konferma tar-riċevuta tad-dikjarazzjoni mingħand l-awtorità kompetenti.

ATM/ANS.OR.A.020 Mezzi ta' konformità

(a) 

Il-fornitur ta' servizz jista' juża mezzi alternattivi ta' konformità (AltMOC) għall-AMC adottati mill-Aġenzija sabiex jistabbilixxi konformità mar-rekwiżiti ta' dan ir-Regolament.

(b) 

Meta l-fornitur ta' servizz ikun jixtieq juża AltMOC, qabel ma jimplimentahom, għandu jipprovdi lill-awtorità kompetenti b'deskrizzjoni sħiħa tal-AltMOC. Id-deskrizzjoni għandha tinkludi kwalunkwe reviżjoni fil-manwali jew fil-proċeduri li tista' tkun rilevanti, kif ukoll valutazzjoni li turi konformità mar-rekwiżiti ta' dan ir-Regolament.

Fornitur tas-servizz jista' jimplimenta dawn il-mezzi alternattivi ta' konformità soġġett għall-approvazzjoni minn qabel mill-awtorità kompetenti, u meta din tirċievi n-notifika kif previst fil-punt ATM/ANS.AR.A.015(d).

ATM/ANS.OR.A.025 Validità ssoktata ta' ċertifikat

(a) 

Ċertifikat ta' fornitur ta' servizz għandu jibqa' validu diment li:

(1) 

il-fornitur ta' servizz jibqa' konformi mar-rekwiżiti applikabbli ta' dan ir-Regolament, inklużi dawk li jikkonċernaw il-faċilitazzjoni u l-kooperazzjoni għall-finijiet tal-eżerċizzju tas-setgħat tal-awtoritajiet kompetenti u dawk li jikkonċernaw il-ġestjoni ta' sejbiet kif speċifikat fil-punti ATM/ANS.OR.A.050 u ATM/ANS.OR.A.055 rispettivament;

(2) 

iċ-ċertifikat ma jkunx ingħata lura, ġie sospiż jew ikun tħassar.

(b) 

Meta jingħata lura jew jitħassar, iċ-ċertifikat għandu jintbagħat lura lill-awtorità kompetenti mingħajr dewmien.

ATM/ANS.OR.A.030 Validità ssoktata ta' dikjarazzjoni ta' fornitur ta' servizzi ta' informazzjoni dwar it-titjir

Dikjarazzjoni li ssir mill-fornitur ta' servizzi ta' informazzjoni dwar it-titjir skont il-punt ATM/ANS.OR.A.015 għandha tibqa' valida diment li:

(a) 

is-servizzi ta' informazzjoni dwar it-titjir jibqgħu konformi mar-rekwiżiti applikabbli ta' dan ir-Regolament, inklużi dawk li jikkonċernaw il-faċilitazzjoni u l-kooperazzjoni għall-finijiet tal-eżerċizzju tas-setgħat tal-awtoritajiet kompetenti u dawk li jikkonċernaw il-ġestjoni ta' sejbiet kif speċifikat fil-punt ATM/ANS.OR.A.050 u ATM/ANS.OR.A.055 rispettivament;

(b) 

id-dikjarazzjoni ma tkunx ġiet irtirata mill-fornitur tat-tali servizzi u lanqas ma titneħħielha r-reġistrazzjoni mill-awtorità kompetenti.

ATM/ANS.OR.A.035 Turija ta' konformità

Fornitur ta' servizz għandu jipprovdi l-evidenza rilevanti kollha sabiex juri li huwa konformi mar-rekwiżi applikabbli ta' dan ir-Regolament, meta jintalab jagħmel dan mill-awtorità kompetenti.

ATM/ANS.OR.A.040 Bidliet — ġenerali

(a) 

In-notifika u l-ġestjoni ta':

(1) 

bidla fis-sistema funzjonali jew bidla li taffettwa s-sistema funzjonali għandha titwettaq skont il-punt ATM/ANS.OR.A.045;

(2) 

bidla fil-forniment ta' servizz, is-sistema ta' ġestjoni tal-fornitur ta' servizz u/jew is-sistema ta' ġestjoni tas-sikurezza, li ma taffettwax is-sistema funzjonali, għandha ssir skont il-punt (b).

(b) 

Kwalunkwe bidla msemmija fil-punt (a)(2) għandha teħtieġ l-approvazzjoni qabel l-implimentazzjoni, sakemm bidla bħal din ma tkunx notifikata u ġestita skont proċedura approvata mill-awtorità kompetenti kif stipulat fl-ATM/ANS.AR.C.025(c).

ATM/ANS.OR.A.045 Bidliet fis-sistema funzjonali

(a) 

Fornitur ta' servizz li jippjana bidla fis-sistema funzjonali tiegħu għandu:

(1) 

jinnotifika lill-awtorità kompetenti dwar il-bidla;

(2) 

jipprovdi lill-awtorità kompetenti, jekk jintalab jagħmel dan, kwalunkwe informazzjoni addizzjonali li tippermetti lill-awtorità kompetenti tiddeċiedi dwar jekk tirrevedix l-argument għall-bidla;

(3) 

jgħarraf lil fornituri ta' servizzi oħrajn u, fejn fattibbli, lil impriżi tal-avjazzjoni affettwati mill-bidla ppjanata.

(b) 

Wara li jinnotifika bidla, il-fornitur ta' servizz għandu jgħarraf lill-awtorità kompetenti kull meta l-informazzjoni pprovduta skont il-punti (a)(1) u (2) tiġi modifikata b'mod materjali, u l-fornituri ta' servizzi u l-imprżi tal-avjazzjoni rilevanti kull meta l-informazzjoni pprovduta skont il-punt (a)(3) tiġi notifikata b'mod materjali.

(c) 

Fornitur ta' servizz għandu jibda jħaddem biss dawk il-partijiet tal-bidla li għalihom ikunu twettqu l-attivitajiet meħtieġa mill-proċeduri msemmijin fil-punt ATM/ANS.OR.B.010.

(d) 

Jekk il-bidla tkun soġġetta għal reviżjoni mill-awtorità kompetenti skont il-punt ATM/ANS.AR.C.035, il-fornitur ta' servizz għandu jippermetti biss dawk il-partijiet tal-bidla li għalihom l-awtorità kompetenti tkun approvat l-argument sabiex jitħaddmu.

(e) 

Meta bidla tkun taffettwa lil fornituri oħrajn ta' servizz u/jew impriżi tal-avjazzjoni oħrajn, kif identifikat fil-punt (a)(3), il-fornitur ta' servizz u dawn il-fornituri oħrajn ta' servizzi, f'koordinazzjoni, għandhom jistabbilixxu:

(1) 

id-dipendenzi ma' xulxin u, fejn possibbli, mal-impriżi tal-avjazzjoni affettwati;

(2) 

is-suppożizzjonijiet u l-mitigazzjonijiet tar-riskju li huma marbutin ma' iktar minn fornitur wieħed ta' servizzi jew impriża tal-avjazzjoni waħda.

(f) 

Dawk il-fornituri ta' servizzi affettwati mis-suppożizzjonijiet u l-mitigazzjonijiet tar-riskju msemmijin fil-punt (e)(2) għandhom jużaw biss, fl-argument tagħhom għall-bidla, suppożizzjonijiet u mitigazzjonijiet tar-riskji miftehmin u allinjati ma' xulxin u, fejn possibbli, mal-imprżi tal-avjazzjoni.

ATM/ANS.OR.A.050 Faċilitazzjoni u kooperazzjoni

Fornitur ta' servizz għandu jiffaċilita l-ispezzjonijiet u l-awditi mill-awtorità kompetenti jew minn entità kkwalifikata li taġixxi f'ismu u jrid jikkoopera kif ikun hemm bżonn għall-eżerċizzju effiċjenti u effettiv tas-setgħat tal-awtoritajiet kompetenti msemmijin fl-Artikolu 5.

ATM/ANS.OR.A.055 Sejbiet u azzjonijiet korrettivi

Wara li jirċievi n-notifika tas-sejbiet mill-awtorità kompetenti, il-fornitur ta' servizz għandu:

(a) 

jidentifika l-kawża ewlenija tan-nuqqas ta' konformità;

(b) 

ifassal pjan ta' azzjoni korrettiv li jissodisfa l-approvazzjoni mill-awtorità kompetenti;

(c) 

juri implimentazzjoni ta' azzjoni korrettiva li tissodisfa lill-awtorità kompetenti fi ħdan il-perjodu ta' żmien propost mill-fornitur ta' servizz u miftiehem minn dik l-awtorità, kif definit fl-ATM/ANS.AR.C.050(e).

ATM/ANS.OR.A.060 Reazzjoni immedjata għal problema ta' sikurezza

Fornitur ta' servizz għandu jimplimenta kwalunkwe miżura ta' sikurezza, inklużi derivattivi dwar is-sikurezza, ordnati mill-awtorità kompetenti skont l-ATM/ANS.AR.A.025(c).

ATM/ANS.OR.A.065 Rapportar ta' okkorrenzi

(a) 

Fornitur ta' servizz għandu jirrapporta għand l-awtorità kompetenti, u għand kwalunkwe organizzazzjoni oħra meħtieġa mill-Istat Membru fejn il-fornitur ta' servizz jipprovdi s-servizzi tiegħu, kwalunkwe aċċident, inċident u okkorrenza serji kif definiti fir-Regolament (UE) Nru 996/2010 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill ( 3 ) u r-Regolament (UE) Nru 376/2014.

(b) 

Mingħajr ħsara għall-punt (a), il-fornitur ta' servizz għandu jirrapporta għand l-awtorità kompetenti u għand l-organizzazzjoni responsabbli għad-disinjar ta' sistema u kostitwenti, jekk ikunu differenti mill-fornitur ta' servizz, kwalunkwe ħsara, difett tekniku, li jaqbżu l-limitazzjonijiet tekniċi, okkorrenza, jew ċirkustanza irregolari oħra li pperikolat jew setgħet ipperikolat is-sikurezza tas-servizzi u ma rriżultatx f'aċċident jew inċident serju.

(c) 

Mingħajr ħsara għar-Regolamenti (UE) Nru 996/2010 u (UE) Nru 376/2014, ir-rapporti msemmijin fil-punti (a) u (b) għandhom isiru fil-forma u l-manjiera stabbiliti mill-awtorità kompetenti u jinkludu l-informazzjoni pertinenti kollha dwar l-avveniment magħruf għall-fornitur ta' servizz.

(d) 

Ir-rapporti għandhom isiru mill-iktar fis, iżda fi kwalunkwe każ fi żmien 72 siegħa minn mindu l-fornitur ta' servizz ikun identifika d-dettalji tal-avveniment li miegħu jkun marbut ir-rapport, sakemm ma jinqalgħux ċirkustanzi eċċezzjonali li ma jippermettux li jsir hekk.

(e) 

Mingħajr ħsara għar-Regolament (UE) Nru 376/2014, fejn rilevanti, il-fornitur ta' servizz għandu jipproduċi rapport ta' segwitu sabiex jipprovdi d-dettalji tal-azzjonijiet li jkun biħsiebu jieħu biex jevita okkorrenzi simili fil-ġejjieni, hekk kif jiġu identifikati dawn l-azzjonijiet. Dan ir-rapport għandu jsir fil-forma u l-manjiera stabbiliti mill-awtorità kompetenti.

ATM/ANS.OR.A.070 Pjanijiet ta' kontinġenza

Fornitur ta' servizz għandu jistabbilixxi pjanijiet ta' kontinġenza għas-servizzi kollha li jipprovdi fil-każ ta' avvenimenti li jwasslu għal degradazzjoni sinifikanti jew għal interruzzjoni ta' ħidmietu.

ATM/ANS.OR.A.075 Forniment miftuħ u trasparenti ta' servizzi,

(a) 

Fornitur ta' servizz għandu jipprovdi s-servizzi tiegħu b'mod miftuħ u trasparenti. Għandu jippubblika l-kundizzjonijiet ta' aċċess għas-servizzi tiegħu u l-bidliet fihom u jistabbilixxi proċess ta' konsultazzjoni mal-utenti tas-servizzi tiegħu fuq bażi regolari jew kif ikun hemm bżonn għal bidliet speċifiċi fil-forniment ta' servizz, jew f'livell individwali jew kollettiv.

(b) 

Fornitur ta' servizz ma għandux jiddiskrimina fuq il-bażi ta' nazzjonalità jew karatteristika oħra tal-utent jew il-klassi ta' utenti tas-servizzi tiegħu b'mod li jmur kontra l-liġi tal-Unjoni.

SUBPARTI B — ĠESTJONI (ATM/ANS.OR.B)

ATM/ANS.OR.B.001 Il-kompetenza u l-kapaċità teknika u operazzjonali;

Fornitur ta' servizzi għandu jara li jkun kapaċi jipprovdi s-servizzi b'mod sikur, effiċjenti, kontinwu u sostenibbli b'mod konsistenti ma' kwalunkwe livell previst ta' domanda ġenerali għal spazju tal-ajru partikolari. Għal dan il-għan, għandu jżomm kompetenza u ħila teknika u operattiva adegwati.

ATM/ANS.OR.B.005 Is-sistema ta' ġestjoni

(a) 

Fornitur ta' servizz għandu jimplimenta u jżomm sistema ta' ġestjoni li tinkludi:

(1) 

linji ta' responsabbiltà u rendikont fl-organizzazzjoni tiegħu definiti b'mod ċar, inkluż ir-rendikont dirett min-naħa tal-maniġer responsabbli;

(2) 

deskrizzjoni tal-filosofiji u l-prinċipji ġenerali tal-fornitur ta' servizz fir-rigward tas-sikurezza, il-kwalità u s-sigurtà tas-servizzi tiegħu, li b'mod kollettiv isawru politika, iffirmata mill-maniġer responsabbli;

(3) 

il-mezzi sabiex tiġi verifikata l-prestazzjoni tal-organizzazzjoni tal-fornitur ta' servizz fid-dawl tal-indikaturi tal-prestazzjoni u l-miri tal-prestazzjoni tas-sistema ta' ġestjoni;

(4) 

proċess sabiex jiġu identifikati l-bidliet fl-organizzazzjoni tal-fornitur ta' servizz u l-kuntest li jopera fih, li jistgħu jaffettwaw il-proċessi, il-proċeduri u s-servizzi stabbiliti u, fejn ikun hemm bżonn, jibdel is-sistema ta' ġestjoni u/jew is-sistema funzjonali sabiex jakkomoda dawk il-bidliet;

(5) 

proċess sabiex jirrevedi s-sistema ta' ġestjoni, jidentifika l-kawżi tal-prestazzjoni li ma tilħaqx livell standard tas-sistema ta' ġestjoni, jistabbilixxi l-implikazzjonijiet tat-tali prestazzjoni mhux ta' livell standard, u jelimina jew jimmitiga t-tali kawżi;

(6) 

proċess sabiex jiġi żgurat li l-persunal tal-fornitur ta' servizz huwa mħarreġ u kompetenti sabiex iwettaq xogħlu b'mod sikur, effiċjenti, kontinwu u sostenibbli. F'dan il-kuntest, il-fornitur ta' servizz għandu jistabbilixxi politiki għar-reklutaġġ u t-taħriġ tal-persunal tiegħu;

(7) 

mezz formali għal komunikazzjoni li jiżgura li l-persunal kollu tal-fornitur ta' servizz ikun jaf bis-sħiħ kif inhi s-sistema ta' ġestjoni, li tippermetti sabiex tingħadda informazzjoni kritika u tagħmilha possibbli li jiġu spjegati għaliex ittieħdu ċerti azzjonijiet u għaliex jiġu introdotti jew għaliex jinbidlu l-proċeduri.

(b) 

Fornitur ta' servizz għandu jiddokumenta l-proċessi ewlenin kollha tas-sistema ta' ġestjoni, inkluż proċess sabiex il-persunal jiġi mgħarraf dwar ir-responsabbiltajiet tiegħu, u l-proċedura għall-emendar ta' dawk il-proċessi.

(c) 

Fornitur ta' servizz għandu jistabbilixxi funzjoni li tissorvelja l-konformità tal-organizzazzjoni tiegħu mar-rekwiżiti applikabbli u l-adegwatezza tal-proċeduri. Il-monitoraġġ tal-konformità għandu jinkludi sistema ta' rispons għas-sejbiet lill-maniġer responsabbli biex tkun żgurata l-implimentazzjoni effettiva tal-azzjonijiet korrettivi hekk kif ikun meħtieġ.

(d) 

Fornitur ta' servizz għandu jissorvelja l-imġiba tas-sistema funzjonali tiegħu u, meta jidentifika prestazzjoni mhux adegwata, għandu jistabbilixxi l-kawżi tagħha u jeliminahom jew, wara li jistabbilixxi l-implikazzjoni tal-prestazzjoni mhux adegwata, jimmitiga l-effetti tagħha.

(e) 

Is-sistema ta' ġestjoni għandha tkun tikkorrispondi għad-daqs tal-fornitur ta' servizz u l-kumplessità tal-attivitajiet tiegħu, filwaqt li tqis il-perikli u r-riskji assoċjati magħhom inerenti f'dawk l-attivitajiet.

(f) 

Fi ħdan is-sistema ta' ġestjoni tiegħu, il-fornitur ta' servizzi għandu jistabbilixxi interfaċċji formali mal-fornituri ta' servizzi u l-impriżi tal-avjazzjoni rilevanti sabiex:

(1) 

jiżgura li l-perikli tas-sikurezza tal-avjazzjoni kkaġunati mill-attivitajiet tiegħu jiġu identifikati u evalwati, u r-riskji assoċjati jiġu ġestiti u mitigati kif xieraq;

(2) 

jiżgura li jipprovdi s-servizzi tiegħu skont ir-rekwiżiti ta' dan ir-Regolament.

(g) 

Fil-każ li l-fornitur ta' servizz ikollu wkoll ċertifikat ta' operatur ta' ajrudrom, għandu jiżgura li s-sistema ta' ġestjoni tkopri l-attivitajiet kollha fl-ambitu taċ-ċertifikati tiegħu.

ATM/ANS.OR.B.010 Proċeduri ta' ġestjoni tal-bidliet

(a) 

Fornitur ta' servizz għandu juża l-proċeduri sabiex jimmaniġġja, jivvaluta u, jekk ikun hemm bżonn jimmitiga l-impatt tal-bidliet fuq is-sistemi funzjonali tiegħu skont il-punti ATM/ANS.OR.A.045, ATM/ANS.OR.C.005, ATS.OR.205 u ATS.OR.210, kif applikabbli.

(b) 

Il-proċeduri msemmijin fil-punt (a) jew kwalunkwe modifika materjali f'dawk il-proċeduri għandhom:

(1) 

jiġu sottomessi, għal approvazzjoni, mill-fornitur ta' servizz lill-awtorità kompetenti;

(2) 

ma jintużawx sakemm jiġu approvati mill-awtorità kompetenti.

(c) 

Meta l-proċeduri approvati msemmijin fil-punt (b) ma jkunux adattati għal bidla partikolari, il-fornitur ta' servizz għandu:

(1) 

jagħmel talba lill-awtorità kompetenti għal eżenzjoni sabiex jiddevja mill-proċeduri approvati;

(2) 

jipprovdi d-dettalji tad-devjazzjoni u l-ġustifikazzjoni għall-użu tagħha lill-awtorità kompetenti;

(3) 

ma jużax id-devjazzjoni qabel ma tiġi approvata mill-awtorità kompetenti.

ATM/ANS.OR.B.015 Attivitajiet kuntrattati

(a) 

L-attivitajiet kuntrattati jinkludu l-attivitajiet kollha li jaqgħu fl-ambitu tal-operazzjonijiet tal-fornitur ta' servizz, skont il-kundizzjonijiet taċ-ċertifikat, li jitwettqu minn organizzazzjonijiet oħrajn li jew jkunu ċċertifikati huma stess sabiex iwettqu t-tali attività jew jekk ma jkunux iċċertifikati huma stess, jaħdmu taħt is-superviżjoni tal-fornitur ta' servizz. Fornitur ta' servizz għandu jiżgura li meta jikkuntratta jew jixtri xi sehem mill-attivitajiet tiegħu lil organizzazzjonijiet esterni, l-attività, is-sistema jew il-kostitwenti kuntrattati jew mixtrijin jirrispettaw ir-rekwiżiti applikabbli.

(b) 

Meta fornitur ta' servizz jikkuntratta xi parti mill-attivitajiet tiegħu lil organizzazzjoni li hija stess mhijiex iċċertifikata skont dan ir-Regolament sabiex twettaq tali attività, għandu jiżgura li l-organizzazzjoni kkuntrattata taħdem taħt is-superviżjoni tiegħu. Il-fornitur ta' servizz għandu jiżgura li l-awtorità kompetenti tingħata aċċess għall-organizzazzjoni kuntrattata, sabiex tara li tinżamm konformità kontinwa mar-rekwiżiti applikabbli skont dan ir-Regolament.

ATM/ANS.OR.B.020 Ir-rekwiżiti tal-persunal

(a) 

Il-fornitur ta' servizz għandu jaħtar maniġer responsabbli, li jkollu l-awtorità li jiżgura li l-attivitajiet kollha jkunu jistgħu jiġu ffinanzjati u eżegwiti skont ir-rekwiżiti applikabbli. Il-maniġer responsabbli għandu jkun responsabbli għall-istabbiliment u ż-żamma ta' sistema effettiva ta' ġestjoni.

(b) 

Fornitur ta' servizz għandu jiddefinixxi l-awtorità, id-dmirijiet u r-responsabbiltajiet tad-detenturi nominati għall-kariga, b'mod partikolari tal-persunal maniġerjali inkarigat mill-funzjonijiet marbutin mas-sikurezza, il-kwalità, is-sigurtà, il-finanzi u r-riżorsi umani, skont kif ikun applikabbli.

ATM/ANS.OR.B.025 Rekwiżiti tal-faċilitajiet

Fornitur ta' servizz għandu jiżgura li jkun hemm faċilitajiet adegwati u xierqa sabiex jitwettqu u jiġu ġestiti l-kompiti u l-attivitajiet kollha skont ir-rekwiżiti applikabbli.

ATM/ANS.OR.B.030 Żamma ta' rekords

(a) 

Fornitur ta' servizz għandu jistabbilixxi sistema ta' żamma tar-rekords li tippermetti l-ħażna adegwata u t-traċċabbiltà affidabbli tal-attivitajiet kollha tiegħu, li tkun tkopri b'mod partikolari l-elementi kollha indikati fil-punt ATM/ANS.OR.B.005.

(b) 

Il-format u l-perjodu ta' żamma tar-rekords imsemmijin fil-punt (a) għandhom ikunu speċifikati fil-proċeduri tas-sistema ta' ġestjoni tal-fornitur ta' servizz.

(c) 

Ir-rekords għandhom jinħażnu b'mod li jiżgura l-protezzjoni mill-ħsara, mit-tbagħbis u mis-serq.

ATM/ANS.OR.B.035 Manwali tal-operazzjonijiet

(a) 

Fornitur ta' servizz għandu jipprovdi manwali tal-operazzjonijiet dwar il-forniment ta' servizzi tiegħu u jżommhom aġġornati sabiex ikunu ta' gwida u jkunu jistgħu jintużaw mill-persunal tal-operazzjonijiet.

(b) 

Għandu jiżgura li:

(1) 

il-manwali tal-operazzjonijiet ikun fihom l-istruzzjonijiet u l-informazzjoni meħtieġa mill-persunal tal-operazzjonijiet sabiex iwettaq dmirijietu;

(2) 

il-partijiet rilevanti tal-manwali tal-operazzjonijiet ikunu aċċessibbli għall-persunal ikkonċernat;

(3) 

il-persunal tal-operazzjonijiet ikun informat dwar l-emendi fil-manwal tal-operazzjonijiet li japplikaw għal dmirijietu b'mod li jippermetti l-applikazzjoni tagħhom malli jidħlu fis-seħħ.

SUBPARTI Ċ — REKWIŻITI ORGANIZZAZZJONALI SPEĊIFIĊI GĦALL-FORNITURI TA' SERVIZZI GĦAJR FORNITURI TAL-ATS (ATM/ANS.OR.C)

ATM/ANS.OR.C.001 Kamp ta' applikazzjoni

Din is-Subparti tistabbilixxi r-rekwiżiti li jrid jissodisfa l-fornitur ta' servizz għajr il-fornitur ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru, minbarra r-rekwiżiti stipulati fis-Subpartijiet A u B.

ATM/ANS.OR.C.005 Valutazzjoni tal-appoġġ għas-sikurezza u garanzija tal-bidliet fis-sistema funzjonali

(a) 

Għal kwalunkwe bidla notifikata skont il-punt ATM/ANS.OR.A.045(a)(1), il-fornitur ta' servizz għajr il-fornitur ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru għandu:

(1) 

jiżgura li titwettaq valutazzjoni ta' appoġġ ta-sikurezza li tkopri l-kamp ta' applikazzjoni tal-bidla li huwa:

(i) 

l-elementi tat-tagħmir, proċedurali u umani li qegħdin jinbidlu;

(ii) 

l-interfaċċji u l-interazzjonijiet bejn l-elementi li qegħdin jinbidlu u l-bqija tas-sistema funzjonali;

(iii) 

l-interfaċċji u l-interazzjonijiet bejn l-elementi li qegħdin jinbidlu u l-kuntest li fih huma ppjanati li jaħdmu;

(iv) 

iċ-ċiklu tal-ħajja tal-bidla mid-definizzjoni sal-operazzjonijiet inkluża t-tranżizzjoni fis-servizz;

(v) 

il-modalitajiet degradati ppjanati;

(2) 

jipprovdi garanzija, b'biżżejjed fiduċja, permezz ta' argument sħiħ, dokumentat u validu li s-servizz sejjer jaħdem u sejjer ikompli jaħdem kif speċifikat fil-kuntest speċifikat.

(b) 

Fornitur ta' servizz għajr fornitur tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru għandu jiżgura li l-valutazzjoni tal-appoġġ għas-sikurezza msemmija fil-punt (a) tinkludi:

(1) 

verifika li:

(i) 

il-valutazzjoni tikkorrispondi għall-ambitu tal-bidla kif definit fil-punt (a)(1);

(ii) 

is-servizz jaħdem biss kif speċifikat fil-kuntest speċifikat;

(iii) 

il-mod kif jaħdem is-servizz jikkofnorma ma' u ma jmurx kontra xi rekwiżit applikabbli ta' dan ir-Regolament imqiegħed fuq is-servizzi pprovduti mis-sistema funzjonali mibdula; u

(2) 

speċifikazzjoni tal-kriterji ta' monitoraġġ neċessarji sabiex jintwera li s-servizz fornit mis-sistema funzjonali mibdula sejjer jibqa' jaħdem biss kif speċifikat fil-kuntest speċifikat.

SUBPARTI D — REKWIŻITI ORGANIZZAZZJONALI SPEĊIFIĊI GĦAL FORNITURI TA' ANS U ATFM U L-MANIĠER TAN-NETWERK (ATM/ANS.OR.D)

ATM/ANS.OR.D.001 Kamp ta' applikazzjoni

Din is-Subparti tistabbilixxi r-rekwiżiti li għandhom jissodisfaw il-fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru (ANS) u ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru (ATFM) u l-Maniġer tan-Netwerk, minbarra r-rekwiżiti stipulati fis-Subpartijiet A, B u Ċ.

ATM/ANS.OR.D.005 Pjanijiet ta' direzzjoni tan-negozju, annwali u tal-prestazzjoni

(a)    Pjan ta' direzzjoni tan-negozju

(1) 

Il-fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru għandhom jipproduċu pjan ta' direzzjoni tan-negozju li jkopri tal-inqas perjodu ta' ħames snin. Il-pjan ta' direzzjoni tan-negozju għandu:

(i) 

jistabbilixxi l-għanijiet u l-miri ġenerali tal-fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru, u l-istrateġija tagħhom għall-ilħuq tagħhom b'mod konsistenti ma' kwalunkwe pjan ġenerali fit-tul tal-fornitur ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru jew tal-fornitur ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru u mar-rekwiżiti rilevanti tal-liġi tal-Unjoni għall-iżvilupp ta' infrastruttura jew teknoloġija oħra;

(ii) 

fih miri tal-prestazzjoni f'termini ta' sikurezza, kapaċità, ambjent u kosteffiċjenza, skont kif ikun applikabbli skont ir-Regolament ta' Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 390/2013 ( 4 ).

(2) 

L-informazzjoni elenkata fil-punti (i) u (ii) għandha tkun allinjata mal-pjan ta' prestazzjoni msemmi fl-Artikolu 11 tar-Regolament (KE) Nru 549/2004 u, f'dak li għandu x'jaqsam mad-data dwar is-sikurezza, għandha tkun konsistenti mal-Programm ta' Sikurezza tal-Istat imsemmi fl-Istandard 3.1.1 tal-Anness 19 għall-Konvenzjoni ta' Chicago fl-ewwel edizzjoni ta' Lulju 2013.

(3) 

Il-fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru għandhom jipproduċu ġustifikazzjonijiet f'termini ta' sikurezza u ta' negozju għal proġetti kbar ta' investiment inkluż, fejn ikun rilevanti, l-impatt stmat fuq il-miri tal-prestazzjoni xierqa msemmija fil-punt (1)(ii) u għandhom jidentifikaw l-investimenti li jirriżultaw mir-rekwiżiti legali assoċjati mal-implimentazzjoni tal-Programm ta' Riċerka dwar il-Ġestjoni tat-Traffiku bl-Ajru Uniku Ewropew (SESAR).

(b)    Pjan annwali

(1) 

Il-fornituri tas-servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u tal-ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru għandhom jipproduċu pjan annwali li jkopri s-sena li jmiss li jrid jispeċifika wkoll il-karatteristiċi tal-pjan ta' direzzjoni tan-negozju u jiddeskrivi kwalunkwe bidla fih meta mqabbel mal-pjan ta' qablu.

(2) 

Il-pjan annwali jrid ikopri d-dispożizzjonijiet li ġejjin dwar il-livell u l-kwalità tas-servizz bħal-livell mistenni tal-kapaċità, tas-sikurezza, tal-ħarsien ambjentali u ta' kosteffiċjenza:

(i) 

informazzjoni dwar l-implimentazzjoni tal-infrastruttura l-ġdida jew żviluppi oħrajn, u dikjarazzjoni dwar kif sejrin jikkontribwixxu għat-titjib tal-prestazzjoni tal-fornitur tas-servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru jew tal-fornitur tal-ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru, inklużi l-livell u l-kwalità tas-servizzi;

(ii) 

l-indikaturi tal-prestazzjoni, skont kif applikabbli, b'mod konsistenti mal-pjan ta' prestazzjoni msemmi fl-Artikolu 11 tar-Regolament (KE) Nru 549/2004, li abbażi tagħhom ikunu jistgħu jiġu vvalutati b'mod raġonevoli kemm il-livell tal-prestazzjoni kif ukoll il-kwalità tas-servizz;

(iii) 

informazzjoni dwar il-miżuri previsti għall-mitigazzjoni tar-riskji għas-sikurezza identifikati mill-fornitur ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru, inklużi l-indikaturi tas-sikurezza għal monitoraġġ tar-riskju għas-sikurezza u, fejn ikun xieraq, l-ispiża stmata tal-miżuri ta' mitigazzjoni;

(iv) 

il-pożizzjoni finanzjarja fit-terminu qasir tal-fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru kif ukoll kwalunkwe bidla fil-pjan ta' direzzjoni tan-negozju jew l-impatti fuqu.

(c)    Il-parti tal-prestazzjoni tal-pjanijiet

Il-fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru għandhom jqiegħdu l-kontenut tal-parti tal-prestazzjoni tal-pjanijiet ta' direzzjoni tan-negozju tagħhom u tal-pjanijiet annwali tagħhom għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni meta titlobhom, bil-kundizzjonijiet stabbiliti mill-awtorità kompetenti skont il-liġi nazzjonali.

ATM/ANS.OR.D.010 Ġestjoni tas-sigurtà

(a) 

Il-fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru u l-Maniġer tan-Netwerk għandhom, bħala parti integrali mis-sistema ta' ġestjoni tagħhom kif meħtieġ fil-punt ATM/ANS.OR.B.005, jistabbilixxu sistema ta' ġestjoni tas-sigurtà sabiex jiżguraw:

(1) 

is-sigurtà tal-faċilitajiet u tal-persunal tiegħu sabiex jimpedixxu interferenza illegali mal-forniment ta' servizzi;

(2) 

is-sigurtà ta' data operazzjonali li jirċievu, jew jipproduċu, jew inkella jużaw, sabiex l-aċċess għaliha jkun ristrett biss għal dawk li huma awtorizzati.

(b) 

Is-sistema ta' ġestjoni tas-sigurtà għandha tiddefinixxi:

(1) 

il-proċeduri marbutin mal-valutazzjoni u mal-mitigazzjoni tar-riskji għas-sigurtà, il-monitoraġġ u t-titjib tas-sigurtà, ir-reviżjonijiet tas-sigurtà u t-tixrid tal-għarfien miksub;

(2) 

il-mezzi mfasslin ta' detezzjoni ta' ksur tas-sigurtà u biex jiġbdu l-attenzjoni tal-persunal bi twissijiet xierqa dwar is-sigurtà;

(3) 

il-mezzi kif jiġu kkontrollati l-effetti tal-ksur tas-sigurtà u kif jiġu identifikati l-azzjoni ta' rkupru u l-proċeduri ta' mitigazzjoni sabiex jiġi evitat milli jerġgħu jseħħu.

(c) 

Il-fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru u l-Maniġer tan-Netwerk għandhom jiżguraw li l-awtorizzazzjoni tas-sigurtà tal-persunal tagħhom, jekk xieraq, u jikkoordinaw mal-awtoritajiet ċivili u militari rilevanti sabiex jaraw li l-faċilitajiet, il-persunal u d-data tagħhom ikunu siguri.

(d) 

Il-fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru u l-Maniġer tan-Netwerk għandhom jieħdu l-miżuri neċessarji sabiex jipproteġu s-sistemi, il-kostitwenti f'użu u d-data tagħhom u jevitaw milli jxekklu n-netwerk b'informazzjoni u theddidiet għaċ-ċibersigurtà li jistgħu joħolqu xkiel illegali għall-forniment tas-servizz tagħhom.

ATM/ANS.OR.D.015 Saħħa finanzjarja -kapaċità ekonomika u finanzjarja

Il-fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru għandhom ikunu kapaċi jissodisfaw l-obbligi finanzjarji tagħhom, bħal kostijiet fissi u varjabbli tal-operat jew il-kostijiet ta' investiment kapitali. Għandhom jużaw sistema xierqa ta' kontabbiltà tal-ispejjeż. Għandhom juru l-ħila tagħhom permezz tal-pjan annwali kif imsemmi fil-punt ATM/ANS.OR.D.005(b), kif ukoll permezz tal-karti bilanċjali u l-kontijiet, kif applikabbli skont l-istatut legali tagħhom, u jrid isirilhom awditu finanzjarji indipendenti b'mod regolari.

ATM/ANS.OR.D.020 Responsabbiltà u kopertura tal-assigurazzjoni

(a) 

Il-fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru u l-Maniġer tan-Netwerk għandu jkollhom fis-seħħ arranaġamenti sabiex ikopru r-riskji marbutin mal-eżekuzzjoni tal-kompiti tagħhom skont il-liġi applikabbli.

(b) 

Il-metodu użat sabiex tingħata din il-kopertura għandu jkun adattat għat-telf u għad-dannu potenzjali inkwistjoni, filwaqt li jitqiesu l-istatus legali tal-fornituri kkonċernati u l-Maniġer tan-Netwerk u l-livell ta' kopertura tal-assigurazzjoni kummerċjali disponibbli.

(c) 

Il-fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru u l-Maniġer tan-Netwerk li huma stess jużaw is-servizzi ta' fornitur ta' servizz ieħor għandhom jaraw li l-ftehimiet li jikkonkludu għal dak il-għan jispeċifikaw l-allokazzjoni tar-responsabbiltà bejniethom.

ATM/ANS.OR.D.025 Rekwiżiti ta' rapportar

(a) 

Il-fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru għandhom jipprovdu rapport annwali tal-attivitajiet tagħhom lill-awtorità kompetenti.

(b) 

Għall-fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru, ir-rapport annwali jrid ikopri r-riżultati finanzjarji tagħhom, mingħajr ħsara għall-Artikolu 12 tar-Regolament (KE) Nru 550/2004, kif ukoll il-prestazzjoni operazzjonali tagħhom u kwalunkwe attività u żvilupp sinifikanti oħrajn b'mod partikolari fil-qasam tas-sikurezza.

(c) 

B'konformità mal-Artikolu 20 tar-Regolament (UE) Nru 677/2011, il-Maniġer tan-Netwerk għandu jipprovdi rapport annwali tal-attivitajiet tiegħu lill-Kummissjoni u lill-Aġenzija. Dan ir-rapport għandu jkopri l-prestazzjoni operazzjonali tiegħu, kif ukoll l-attivitajiet u l-iżviluppi sinifikanti, b'mod partikolari fil-qasam tas-sikurezza.

(d) 

Ir-rapporti annwali msemmijin fil-punti (a) u (c) għandhom jinkludu tal-inqas:

(1) 

valutazzjoni tal-livell ta' prestazzjoni tas-servizzi pprovduti;

(2) 

għal fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru, il-prestazzjoni tagħhom imqabbla mal-miri tal-prestazzjoni stabbiliti fil-pjan ta' direzzjoni tan-negozju msemmija fl-ATM/ANS.OR.D.005(a), filwaqt li titqabbel il-prestazzjoni attwali kontra l-prestazzjoni stabbilita fil-pjan annwali bl-użu tal-indikaturi tal-prestazzjoni stabbiliti fil-pjan annwali;

(3) 

għall-Maniġer tan-Netwerk, il-prestazzjoni tiegħu mqabbla mal-objettivi tal-prestazzjoni stabbiliti fil-Pjan ta' Strateġija tan-Netwerk imsemmi fl-Artikolu 2(24) tar-Regolament (UE) Nru 677/2011, filwaqt li l-prestazzjoni attwali titqabbel kontra l-prestazzjoni stipulata fil-Pjan Operazzjonali tan-Netwerk imsemmi fl-Artikolu 2(23) ta' dak ir-Regolament billi jintużaw l-indikaturi tal-prestazzjoni stabbiliti fil-Pjan Operazzjonali tan-Netwerk;

(4) 

spjegazzjoni għad-differenzi mill-miri u l-objettivi rilevanti u identifikazzjoni tal-miżuri meħtieġa sabiex tiġi indrizzata kwalunkwe diskrepanza bejn il-pjanijiet u l-prestazzjoni annwali, matul il-perjodu ta' referenza msemmi fl-Artikolu 11 tar-Regolament (KE) Nru 549/2004;

(5) 

l-iżviluppi fl-operazzjonijiet u fl-infrastruttura,

(6) 

ir-riżultati finanzjarji, meta ma jkunux ippubblikati b'mod separat skont l-Artikolu 12(1) tar-Regolament (KE) Nru 550/2004;

(7) 

informazzjoni dwar il-proċess formali ta' konsultazzjoni tal-utenti tas-servizzi tiegħu,

(8) 

informazzjoni dwar il-politika tar-riżorsi umani.

(e) 

Il-fornituri ta' servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u ta' ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru u l-Maniġer tan-Netwerk għandhom jagħmlu r-rapporti annwali tagħhom disponibbli għall-Kummissjoni u l-Aġenzija meta dawn jitolbuhom jagħmlu dan. Dawn għandhom ukoll jagħmlu dawk ir-rapporti disponibbli għall-pubbliku, skont il-kondizzjonijiet stabbiliti mill-awtorità kompetenti skont il-liġi tal-Unjoni u dik nazzjonali.




ANNESS IV

REKWIŻITI SPEĊIFIĊI GĦALL-FORNITURI TA' SERVIZZI TAT-TRAFFIKU TAL-AJRU

(Parti-ATS)

SUBPARTI A — REKWIŻITI ADDIZZJONALI TAL-ORGANIZZAZZJONI GĦALL-FORNITURI TA' SERVIZZI TAT-TRAFFIKU TAL-AJRU (ATS.OR)

TAQSIMA 1 — REKWIŻITI ĠENERALI

ATS.OR.100 Sjieda

(a) 

Fornitur ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru jrid jinnotifika lill-awtoritajiet kompetenti dwar:

(1) 

l-istatus legali tiegħu, l-istruttura tas-sjieda tiegħu u kwalunkwe arranġament li jkollu impatt sinifikanti fuq il-kontroll tal-assi tiegħu,

(2) 

kwalunkwe rabta ma' organizzazzjonijiet mhux involuti fil-forniment ta' servizzi ta' navigazzjoni bl-ajru, inklużi l-attivitajiet kummerċjali li fihom huwa involut direttament jew permezz ta' impriżi relatati, li jammontaw għal iżjed minn 1 % tad-dħul mistenni tiegħu; barra minn hekk, għandu jgħarraf b'kull bidla ta' kwalunkwe azzjonist uniku li jirrappreżenta 10 % jew iktar tat-total tal-parteċipazzjoni azzjonarja tiegħu.

(b) 

Il-fornitur ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru jrid jieħu l-miżuri kollha neċessarji sabiex jipprevjeni kwalunkwe sitwazzjoni ta' kunflitt ta' interessi li tista' tikkomprometti l-forniment imparzjali u oġġettiv tas-servizzi tiegħu.

ATS.OR.105 Forniment miftuħ u trasparenti ta' servizz

Minbarra l-punt ATM/ANS.OR.A.075 tal-Anness III, il-fornitur ta' servizz tat-traffiku tal-ajru la għandu jġib ruħu b'tali mod li jkollu bħala l-oġġett jew l-effett tiegħu l-prevenzjoni, ir-restrizzjoni jew id-distorsjoni tal-kompetizzjoni, u lanqas ma għandu jġib ruħu b'tali mod li jwassal għal abbuż minn pożizzjoni dominanti skont il-liġi nazzjonali u l-liġi tal-Unjoni applikabbli.

SEZZJONI 2 — SIKUREZZA TAS-SERVIZZI

ATS.OR.200 Sistema ta' ġestjoni tas-sikurezza

Fornitur tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru jrid ikollu fis-seħħ sistema ta' ġestjoni tas-sikurezza (SMS), li tista' tkun parti integrali mis-sistema ta' ġestjoni meħtieġa fil-punt ATM/ANS.OR.B.005, li tinkludi l-komponenti li ġejjin:

(1) 

Politika u objettivi tas-sikurezza

(i) 

Impenn ta' ġestjoni u responsabbiltà dwar is-sikurezza li għandhom ikunu inklużi fil-politika dwar is-sikurezza;

(ii) 

Ir-responsabbiltajiet tas-sikurezza rigward l-implimentazzjoni u l-manutenzjoni tal-SMS u l-awtorità sabiex jittieħdu deċiżjonijiet dwar is-sikurezza;

(iii) 

Il-ħatra ta' maniġer tas-sikurezza li huwa responsabbli għall-implimentazzjoni u l-manutenzjoni ta' SMS effettiva;

(iv) 

Il-koordinazzjoni ta' ppjanar ta' rispons f'emerġenzi ma' fornituri oħrajn ta' servizzi u impriżi oħrajn tal-avjazzjoni li jkunu f'interfaċċja mal-fornitur tal-ATS matul il-forniment tas-servizzi tiegħu;

(v) 

Dokumentazzjoni dwar l-SMS li tiddeskrivi l-elementi kollha tal-SMS, il-proċessi assoċjati tal-SMS u l-outputs tal-SMS.

(2) 

Ġestjoni tar-riskju għas-sikurezza

(i) 

Proċess li jidentifika l-perikli assoċjati għas-servizzi tiegħu li jrid ikun ibbażat fuq taħlita ta' metodi reattivi, proattivi u ta' tbassir tal-ġbir ta' data dwar is-sikurezza;

(ii) 

Proċess li jiżgura l-analiżi, il-valutazzjoni u l-kontroll tar-riskji għas-sikurezza marbutin mal-perikli identifikati;

(iii) 

Proċess li jiżgura li l-kontribuzzjoni tiegħu għar-riskju ta' inċidenti tal-inġenji tal-ajru hija minimizzata safejn ikun raġonevolment prattikabbli.

(3) 

Assigurazzjoni tas-sikurezza

(i) 

Mezzi għall-monitoraġġ u l-kejl tal-prestazzjoni tas-sikurezza sabiex tiġi verifikata l-prestazzjoni tas-sikurezza tal-organizzazzjoni u tiġi vvalidata l-effettività tal-kontrolli tar-riskju għas-sikurezza;

(ii) 

Proċess sabiex jiġu identifikati l-bidliet li jistgħu jaffettwaw il-livell ta' riskju għas-sikurezza marbut mas-servizz tiegħu u sabiex jiġu identifikati u ġestiti r-riskji għas-sikurezza li jistgħu jirriżultaw minn dawk il-bidliet;

(iii) 

Proċess sabiex tiġi ssorveljata u vvalutata l-effettività tal-SMS sabiex ikun jista' jsir titjib kontinwu fil-prestazzjoni ġenerali tal-SMS.

(4) 

Promozzjoni tas-sikurezza

(i) 

Programm ta' taħriġ li jiżgura li l-persunal huwa mħarreġ u kompetenti sabiex iwettaq id-dmirijiet tiegħu marbutin mal-SMS;

(ii) 

Komunikazzjoni dwar is-sikurezza li tiżgura li l-persunal ikun jaf bl-implimentazzjoni tal-SMS.

ATS.OR.205 Valutazzjoni tas-sikurezza u garanzija tal-bidliet fis-sistema funzjonali

(a) 

Għal kwalunkwe bidla notifikata skont il-punt ATM/ANS.OR.A.045(a)(1), il-fornitur ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru jrid:

(1) 

jiżgura li titwettaq valutazzjoni tas-sikurezza li tkopri l-kamp ta' applikazzjoni tal-bidla, li huwa:

(i) 

l-elementi tat-tagħmir, proċedurali u umani li qegħdin jinbidlu;

(ii) 

l-interfaċċji u l-interazzjonijiet bejn l-elementi li qegħdin jinbidlu u l-bqija tas-sistema funzjonali;

(iii) 

l-interfaċċji u l-interazzjonijiet bejn l-elementi li qegħdin jinbidlu u l-kuntest li fih huma ppjanati li jaħdmu;

(iv) 

iċ-ċiklu tal-ħajja tal-bidla mid-definizzjoni sal-operazzjonijiet inkluża t-tranżizzjoni fis-servizz;

(v) 

il-modalitajiet degradati ppjanati tal-operazzjoni tas-sistema funzjonali; u

(2) 

jipprovdi garanzija, b'biżżejjed fiduċja, permezz ta' argument sħiħ, dokumentat u validu li l-kriterji tas-sikurezza identifikati bl-applikazzjoni tal-punt ATS.OR.210 huma validi, sejrin jiġu ssodisfati u jibqgħu ssodisfati.

(b) 

Fornitur tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru jrid jiżgura li l-valutazzjoni tas-sikurezza msemmija fil-punt (a) tinvolvi:

(1) 

l-identifikazzjoni tal-perikli;

(2) 

id-determinazzjoni u l-ġustifikazzjoni tal-kriterji tas-sikurezza applikabbli għall-bidla skont il-punt ATS.OR.210;

(3) 

l-analiżi tar-riskji tal-effetti marbutin mal-bidla;

(4) 

l-evalwazzjoni tar-riskji u, jekk ikun hemm bżonn, il-mitigazzjoni tar-riskji għall-bidla b'tali mod li tkun tista' tissodisfa l-kriterji applikabbli dwar is-sikurezza;

(5) 

il-verifika li:

(i) 

il-valutazzjoni tikkorrispondi għall-ambitu tal-bidla kif definit fil-punt (a)(1);

(ii) 

il-bidla tissodisfa l-kriterji dwar is-sikurezza;

(6) 

l-ispeċifikazzjoni tal-kriterji tal-monitoraġġ neċessarji sabiex jintwera li s-servizz fornit mis-sistema funzjonali mibdula se jibqa' jissodisfa l-kriterji dwar is-sikurezza.

ATS.OR.210 Kriterji dwar is-sikurezza

(a) 

Fornitur ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru jrid jiddetermina l-aċċettabbiltà tas-sikurezza ta' bidla għal sistema funzjonali, fuq il-bażi tal-analiżi tar-riskji mġarrba bl-introduzzjoni tal-bidla, b'distinzjoni fuq il-bażi tat-tipi ta' operazzjonijiet u klassijiet ta' partijiet ikkonċernati, kif xieraq.

(b) 

L-aċċettabbiltà tas-sikurezza ta' bidla għandha tiġi vvalutata bl-użu ta' kriterji speċifiċi u verifikabbli tas-sikurezza, f'liema każ kull kriterju jiġi espress f'termini ta' livell espliċitu u kwantitattiv ta' riskju għas-sikurezza jew kejl ieħor li huwa marbut mar-riskju għas-sikurezza.

(c) 

Fornitur ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru jrid jiżgura li l-kriterji dwar is-sikurezza:

(1) 

huma ġġustifikati għall-bidla speċifika, filwaqt li jqis it-tip ta' bidla;

(2) 

meta jkunu ssodisfati, ibassru li s-sistema funzjonali wara l-bidla sejra tkun sikura daqs kemm kienet qabel il-bidla jew il-fornitur ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru jrid jipprovdi argument li jiġġustifika li:

(i) 

kwalunkwe tnaqqis temporanju fis-sikurezza sejjer jitpatta għalih permezz ta' titjib fis-sikurezza fil-ġejjieni; jew

(ii) 

kwalunkwe tnaqqis permanenti fis-sikurezza għandu konsegwenzi benefiċjarji oħrajn;

(3) 

meta tittieħed b'mod kolletiv, jiżguraw li l-bidla ma toħloqx riskju mhux aċċettabbli għas-sikurezza tas-servizz;

(4) 

tappoġġja t-titjib tas-sikurezza kull meta dan ikun raġonevolment prattikabbli.

ATS.OR.215 Rekwiżiti tal-liċenzjar u taċ-ċertifikazzjoni medika għall-kontrolluri tat-traffiku tal-ajru

Fornitur ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru jrid jiżgura li l-kontrolluri tat-traffiku tal-ajru huma lliċenzjati kif suppost u għandhom ċertifikat mediku validu, skont ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) 2015/340.

SEZZJONI 3 — REKWIŻITI SPEĊIFIĊI TAL-FATTURI UMANI GĦALL-FORNITURI TA' SERVIZZI TAL-KONTROLL TAT-TRAFFIKU TAL-AJRU

ATS.OR.300 Kamp ta' applikazzjoni

Din is-sezzjoni tistabbilixxi r-rekwiżiti li jrid jissodisfa l-fornitur ta' servizz tal-kontroll tat-traffiku tal-ajru fir-rigward tal-prestazzjoni umana sabiex:

(a) 

jiġi evitat u mitigat ir-riskju li s-servizz ta' kontroll tat-traffiku tal-ajru huwa pprovdut minn kontrolluri tat-traffiku tal-ajru b'użu problematiku ta' sustanzi psikoattivi;

(b) 

jiġu evitati u mitigati l-effetti negattivi tal-istress fuq il-kontrolluri tat-traffiku tal-ajru sabiex tiġi żgurata s-sigurtà tat-traffiku tal-ajru;

(c) 

jiġu evitati u mitigati l-effetti negattivi tal-għeja fuq il-kontrolluri tat-traffiku tal-ajru sabiex tiġi żgurata s-sigurtà tat-traffiku tal-ajru;

ATS.OR.305 Responsiabbiltajiet tal-fornituri ta' servizzi tal-kontroll tat-traffiku tal-ajru fir-rigward tal-użu problematiku ta' sustanzi psikoattivi minn kontrolluri tat-traffiku tal-ajru

(a) 

Fornitur ta' servizz tal-kontroll tat-traffiku tal-ajru jrid jiżviluppa u jimplimenta politika, bi proċeduri relatati, sabiex jiżgura li l-użu problematiku ta' sustanzi psikoattivi ma jaffettwax il-forniment ta' servizz tal-kontroll tat-traffiku tal-ajru.

(b) 

Mingħajr ħsara għad-dispożizzjonijiet stabbiliti fid-Direttiva 95/46/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill ( 5 ) u l-leġiżlazzjoni nazzjonali applikabbli dwar l-ittestjar ta' individwi, il-fornitur ta' servizz tal-kontroll tat-traffiku tal-ajru jrid jiżviluppa u jimplimenta proċedura oġġettiva, trasparenti u mhux diskriminatorja għall-identifikazzjoni ta' każijiet ta' użu problematiku ta' sustanzi psikoattivi minn kontrolluri tat-traffiku tal-ajru. Din il-proċedura għandha tqis id-dispożizzjonijiet stabbiliti fil-punt ATCO.A.015 tar-Regolament (UE) 2015/340.

(c) 

Il-proċedura fil-punt (b) għandha tkun approvata mill-awtorità kompetenti.

ATS.OR.310 Stress

Skont il-punt ATS.OR.200, fornitur ta' servizz tal-kontroll tat-traffiku tal-ajru għandu:

(a) 

jiżviluppa u jżomm politika għall-ġestjoni tal-istress tal-kontrolluri tat-traffiku tal-ajru, inkluża l-implimentazzjoni ta' programm ta' ġestjoni tal-istress minn inċidenti kritiċi;

(b) 

jipprovdi lill-kontrolluri tat-traffiku tal-ajru bi programmi edukattivi u informattivi dwar il-prevenzjoni ta' stress, inkluż l-istress minn inċidenti kritiċi, li jikkumplimentaw taħriġ fil-fatturi umani skont it-Taqsimiet 3 u 4 tas-Subparti D tal-Anness I għar-Regolament (UE) 2015/340.

ATS.OR.315 Għeja

Skont il-punt ATS.OR.200, fornitur ta' servizz tal-kontroll tat-traffiku tal-ajru għandu:

(a) 

jiżviluppa u jżomm politika għall-ġestjoni tal-għeja tal-kontrolluri tat-traffiku tal-ajru;

(b) 

jipprovdi lill-kontrolluri tat-traffiku tal-ajru bi programmi informattivi dwar il-prevenzjoni tal-għeja, li jikkomplimentaw taħriġ fil-fatturi umani skont it-Taqsimiet 3 u 4 tas-Subparti D tal-Anness I għar-Regolament (UE) 2015/340.

ATS.OR.320 Sistema/i tar-roster tal-kontrolluri tat-traffiku tal-ajru

(a) 

Fornitur ta' servizz tal-kontroll tat-traffiku tal-ajru jrid jiżviluppa, jimplimenta u jissorvelja sistema tar-roster sabiex jikkontrolla r-riskji ta' għeja okkupazzjonali tal-kontrolluri tat-traffiku tal-ajru permezz ta' alternazzjoni tal-perjodi ta' xogħol u mistrieħ. Fis-sistema tar-roster, il-fornitur ta' servizz tal-kontroll tat-traffiku tal-ajru jrid jispeċifika l-elementi li ġejjin:

(1) 

il-jiem tax-xogħol konsekuttivi massimi;

(2) 

is-sigħat massimi għal kull perjodu ta' xogħol;

(3) 

il-ħin massimu li fih wieħed jipprovdi servizz tal-kontroll tat-traffiku tal-ajru bla pawża;

(4) 

il-proporzjon ta' perjodi ta' xogħol meta mqabblin ma' pawżi meta wieħed jipprovdi servizz tal-kontroll tat-traffiku tal-ajru;

(5) 

il-perjodi minimi ta' mistrieħ;

(6) 

il-perjodi ta' xogħol konsekuttivi massimi li jkunu jinkludu ħin ta' matul il-lejl, jekk applikabbli, skont is-sigħat operazzjonali tal-unità tal-kontroll tat-traffiku tal-ajru kkonċernata;

(7) 

il-perjodu minimu ta' mistrieħ wara perjodu tax-xogħol li jinvolvi ħin ta' matul il-lejl;

(8) 

in-numru minimu ta' perjodi ta' mistrieħ fi ħdan ċiklu tar-roster.

(b) 

Fornitur ta' servizzi tal-kontroll tat-traffiku tal-ajru jrid jikkonsulta lil dawk il-kontrolluri tat-traffiku tal-ajru li sejrin ikunu soġġetti għas-sistema tar-roster jew, kif applikabbli skont il-każ, ir-rappreżentanti tagħhom, matul l-iżvilupp u l-applikazzjoni tagħha, sabiex jidentifika u jimmitiga r-riskji li jikkonċneraw l-għeja li jistgħu jkunu dovuti għas-sistema tar-roster stess.

SUBPARTI B — REKWIŻITI TEKNIĊI GĦALL-FORNITURI TA' SERVIZZI TAT-TRAFFIKU TAL-AJRU (ATS.TR)

TAQSIMA 1 — REKWIŻITI ĠENERALI

ATS.TR.100 Metodi ta' ħidma u proċeduri operazzjonali għall-fornituri ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru

(a) 

Fornitur ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru jrid ikun kapaċi juri li l-metodi ta' ħidma u l-proċeduri operazzjonali tiegħu huma konformi ma':

(1) 

Regolament ta' Implimentazzjoni (UE) Nru 923/2012; u

(2) 

l-istandards stabbiliti fl-Annessi li ġejjin għall-Konvenzjoni ta' Chicago, safejn ikunu rilevanti għall-forniment ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru fl-ispazju tal-ajru kkonċernat:

(i) 

L-Anness 10 dwar it-telekomunikazzjonijiet ajrunawtiċi, il-Volum II dwar il-proċeduri ta' komunikazzjoni inklużi dawk bi Status ta' PANS fis-6 edizzjoni tiegħu ta' Ottubru 2001, inklużi l-emendi kollha sa u inkluża n-Nru 89;

(ii) 

mingħajr ħsara għar-Regolament (UE) Nru 923/2012, l-Anness 11 dwar is-servizzi tat-traffiku tal-ajru fit-13-il edizzjoni tiegħu ta' Lulju 2001, inklużi l-emendi kollha sa u inkluża dik Nru 49.

(b) 

Minkejja l-punt (a), għal unitajiet tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru li jipprovdu servizzi għall-ittestjar tat-titjira, l-awtorità kompetenti tista' tispeċifika kundizzjonijiet u proċeduri addizzjonali jew alternattivi għal dawk li jinsabu fil-punt (a) meta tkun meħtieġa tagħmel dan għall-forniment ta' servizzi għall-ittestjar tat-titjira.




ANNESS V

REKWIŻITI SPEĊIFIĊI GĦALL-FORNITURI TA' SERVIZZI METEOROLOĠIĊI

(Parti-MET)

SUBPARTI A — REKWIŻITI ADDIZZJONALI TAL-ORGANIZZAZZJONI GĦALL-FORNITURI TA' SERVIZZI METEOROLOĠIĊI (MET.OR)

TAQSIMA 1 — REKWIŻITI ĠENERALI

MET.OR.100 Data u informazzjoni meteoroloġiċi

(a) 

Fornitur tas-servizzi meteoroloġiċi jrid jipprovdi lil operaturi, membri tal-ekwipaġġ tat-titjira, unitajiet tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru, unitajiet tas-servizzi ta' tiftix u salvataġġ, operaturi ta' ajrudromi, korpi investigattivi ta' aċċidenti u inċidenti, u fornituri ta' servizzi oħrajn u entitajiet tal-avjazzjoni bl-informazzjoni meteoroloġika neċessarja sabiex iwettqu l-funzjonijiet rispettivi tagħhom, kif tistabbilixxi l-awtorità kompetenti.

(b) 

Fornitur tas-servizzi meteoroloġiċi għandu jikkonferma l-preċiżjoni mixtieqa għall-operazzjonijiet li tista' tinkiseb fir-rigward tal-informazzjoni mqassma għall-operazzjoniiet, inkluż is-sors ta' tali informazzjoni, filwaqt li jiżgura wkoll li tali informazzjoni titqassam fil-ħin, u tiġi aġġornata kif meħtieġ.

MET.OR.105 Żamma ta' informazzjoni meteoroloġika

(a) 

Fornitur tas-servizzi meteoroloġiċi jrid iżomm l-informazzjoni meteoroloġika maħruġa għal perjodu minimu ta' 30 jum mid-data tal-ħruġ.

(b) 

Din l-informazzjoni meteoroloġika għandha titqiegħed għad-dispożizzjoni, fuq talba, għal inkjesti u investigazzjonijiet u, għal dawn l-għanijiet, għandha tinżamm sakemm titlesta l-inkjesta jew l-investigazzjoni.

MET.OR.110 Rekwiżiti dwar l-iskambju tal-informazzjoni meteoroloġika

Fornitur ta' servizzi meteoroloġiċi jrid jiżgura li għandu fis-seħħ sistemi u proċessi, kif ukoll aċċess għal faċilitajiet tat-telekomunikazzjoni adattati sabiex:

(a) 

ikun jista' jiskambja informazzjoni meteoroloġika operazzjonali ma' fornituri oħrajn ta' servizzi meteoroloġiċi;

(b) 

jipprovdi l-informazzjoni meteoroloġika meħtieġa lill-utenti fiż-żmien opportun.

MET.OR.115 Bulettini meteoroloġiċi

Il-fornitur ta' servizzi meteoroloġiċi responsabbli għaż-żona kkonċernata jrid jipprovdi bulettini meteoroloġiċi lill-utenti rilevanti, permezz tas-servizz ajrunawtiku fiss jew l-internet.

▼M1

MET.OR.120 Notifika ta’ diskrepanzi liċ-ċentri ta’ tbassir tal-erjas madwar id-dinja (WAFCs)

Il-fornitur tas-servizzi meteoroloġiċi li juża WAFS SIGWX f’forma universali binarja għar-rappreżentazzjoni ta’ forma f’kodiċi tad-data meteoroloġika (BUFR) għandu jinnotifika lid-WAFC ikkonċernat minnufih jekk jinstabu jew jiġu rrapportati diskrepanzi sinifikanti fir-rigward tat-tbassiriet WAFS SIGWX rigward:

(a) 

silġ, turbulenza, sħab kumulonimbu li jkun oskurat, spiss, inkorporat jew li jseħħ f’linja ta’ tempesta (“squall line”), u maltempati tar-ramel jew maltempati ta’ trab;

(b) 

żbroffi ta’ vulkani jew ħlus ta’ materjali radjuattivi fl-atmosfera ta’ importanza għal operazzjonijiet ta’ inġenji tal-ajru.

▼B

SEZZJONI 2 — REKWIŻITI SPEĊIFIĊI

Kapitolu 1 — Rekwiżiti għal stazzjonijiet meteoroloġiċi ajrunawtiċi

MET.OR.200 Rapporti meteoroloġiċi u informazzjoni oħra

(a) 

Stazzjoni meteoroloġiku ajrunawtiku jrid iqassam:

(1) 

rapporti ta' rutina lokali f'intervalli fissi, għad-disseminazzjoni biss fl-ajrudrom ta' oriġini;

(2) 

rapporti speċjali lokali, għad-disseminazzjoni biss fl-ajrudrom ta' oriġini;

(3) 

METAR f'intervalli ta' kull nofs siegħa f'ajrudromi li jaqdu operazzjonijiet skedati internazzjonali ta' trasport kummerċjali bl-ajru għat-tqassim lil hinn mill-ajrudrom ta' oriġini.

(b) 

Stazzjon meteoroloġiku ajrunawtiku jrid jgħarraf lill-unitajiet tas-servizz tat-traffiku tal-ajru u s-servizz ta' informazzjoni ajrunawtika ta' ajrudrom dwar il-bidliet fl-istatus ta' kapaċità ta' servizzjar tat-tagħmir awtomatizzat użat għall-valutazzjoni tal-medda viżwali tar-runway.

(c) 

Stazzjon meteoroloġiku ajrunawtiku jrid jirrapporta mal-unità assoċjata tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru, l-unità tas-servizzi ta' informazzjoni ajrunawtika, u l-uffiċċju ta' osservazzjoni meteoroloġika dwar l-okkorrenza ta' attività vulkanika ta' qabel l-iżbroff, żbroffi ta' vulkani u sħaba ta' rmied volkaniku.

(d) 

Stazzjon meteoroloġiku ajrunawtiku jrid jistabbilixxi lista ta' kriterji sabiex jipprovdi rapporti lokali speċjali f'konsultazzjoni mal-unitajiet u l-operaturi tal-ATS u oħrajn ikkonċernati.

MET.OR.205 Ir-rapportar ta' elementi meteoroloġiċi

▼M1

Stazzjon meteoroloġiku ajrunawtiku għandu jirrapporta:

▼B

(a) 

id-direzzjoni u l-veloċità tar-riħ qrib l-art;

(b) 

il-viżibbiltà;

(c) 

il-medda viżwali tar-runway, jekk applikabbli;

(d) 

it-temp attwali fl-ajrudrom u fl-inħawi;

(e) 

is-sħab;

(f) 

it-temperatura tal-arja u t-temperatura tal-punt tan-nida;

(g) 

il-pressjoni atmosferika;

(h) 

informazzjoni supplimentari meta applikabbli.

Meta l-awtorità kompetenti tawtorizzah, f'ajrudromi li ma jaqdux operazzjonijiet skedati internazzjonali ta' trasport kummerċjali bl-ajru, stazzjon meteoroloġiku ajrunawtiku jista' jirrapporta biss subsett mill-elementi meteoroloġiċi, kif ikun rilevanti għat-tipi ta' titjiriet f'dak l-ajrudrom. Dan is-sett ta' data għandu jiġi ppubblikat fil-pubblikazzjoni bl-informazzjoni ajrunawtika.

MET.OR.210 L-osservazzjoni tal-elementi meteoroloġiċi

▼M1

Stazzjon meteoroloġiku ajrunawtiku għandu josserva u/jew ikejjel:

▼B

(a) 

id-direzzjoni u l-veloċità tar-riħ qrib l-art;

(b) 

il-viżibbiltà;

(c) 

il-medda viżwali tar-runway, jekk applikabbli;

(d) 

it-temp attwali fl-ajrudrom u fl-inħawi;

(e) 

is-sħab;

(f) 

it-temperatura tal-arja u t-temperatura tal-punt tan-nida;

(g) 

il-pressjoni atmosferika;

(h) 

informazzjoni supplimentari, meta applikabbli:

Meta l-awtorità kompetenti tawtorizzah, f'ajrudromi li ma jaqdux operazzjonijiet skedati internazzjonali ta' trasport kummerċjali bl-ajru, stazzjon meteoroloġiku ajrunawtiku jista' josserva u/jew ikejjel biss subsett mill-elementi meteoroloġiċi, kif ikun rilevanti għat-tipi ta' titjiriet f'dak l-ajrudrom. Dan is-sett ta' data għandu jiġi ppubblikat fil-pubblikazzjoni bl-informazzjoni ajrunawtika.

Kapitolu 2 — Rekwiżiti għal uffiċċji meteoroloġiċi tal-ajrudromi

MET.OR.215 Tbassiriet u informazzjoni oħra

Uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom għandu:

(a) 

iħejji u/jew jikseb tbassiriet u informazzjoni meteoroloġika rilevanti oħra neċessarja għat-twettiq tal-funzjonijiet rispettivi tiegħu għal titjiriet li huwa kkonċernat bihom, kif tistabbilixxi l-awtorità kompetenti;

(b) 

jipprovdi tbassiriet u/jew twissijiet għal kundizzjonijiet meteoroloġiċi lokali fuq ajrudromi li huwa responsabbli għalihom;

(c) 

iżomm it-tbassiriet u t-twissijiet taħt analiżi kontinwa u joħroġ emendi minnufih, meta jkun hemm bżonn, u jħassar kwalunkwe tbassir tal-istess tip li jkun inħareġ qabel għall-istess post u perjodu ta' validità jew parti minnu;

(d) 

jipprovdi dokumentazzjoni ta' tgħarrif, konsultazzjoni u dwar it-titjira lil membri tal-ekwipaġġ tat-titjira u/jew persunal ieħor tal-operazzjonijiet ta' titjir;

(e) 

jipprovdi informazzjoni klimatoloġika;

(f) 

jipprovdi lill-unità tiegħu ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru assoċjati, l-unità tas-servizzi ta' informazzjoni ajrunawtika, u l-uffiċċju ta' osservazzjoni meteoroloġika b'informazzjoni riċevuta dwar attività vulkanika ta' qabel l-iżbroff, żbroffi ta' vulkani u sħaba ta' rmied volkaniku.

(g) 

jipprovdi, jekk applikabbli, informazzjoni meteoroloġika lil unitajiet ta' servizzi ta' tiftix u salvataġġ u jżomm kollegament mal-unità(jiet) tas-servizzi ta' tiftix u salvataġġ matul operazzjoni ta' tiftix u salvataġġ;

(h) 

jipprovdi informazzjoni meteoroloġika lil unitajiet tas-servizzi ta' informazzjoni ajrunawtika rilevanti, kif ikun hemm bżonn, sabiex iwettqu l-funzjonijiet tagħhom;

(i) 

iħejji u/jew jikseb tbassir u informazzjoni meteoroloġika rilevanti oħra neċessarja għat-twettiq tal-funzjonijiet tal-unitajiet tal-ATS skont il-punt MET.OR.242;

(j) 

jipprovdi lill-unità tiegħu ta' servizzi tat-traffiku tal-ajru assoċjati, l-unità tas-servizzi ta' informazzjoni ajrunawtika, u l-uffiċċji ta' osservazzjoni meteoroloġika b'informazzjoni riċevuta dwar il-ħlus ta' materjali radjuattivi fl-atmosfera.

MET.OR.220 Tbassiriet tal-ajrudromi

(a) 

Uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom għandu joħroġ tbassiriet tal-ajrudromi bħala TAF fi żmien speċifikat.

(b) 

Meta joħroġ TAF, l-uffiċċju meteoroloġiku ta' ajrudrom għandu jiżgura li ma jkunx hemm iktar minn TAF wieħed validu f'ajrudrom fi kwalunkwe mument partikolari.

MET.OR.225 Tbassiriet għall-inżul

(a) 

Uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom għandu jħejji tbassiriet għall-inżul kif tistabbilixxi l-awtorità kompetenti.

(b) 

Dan it-tbassir għall-inżul għandu jinħareġ fil-forma ta' tbassir TREND.

(c) 

Il-perjodu ta' validità ta' tbassir TREND għandu jkun ta' sagħtejn (2) minn mindu joħroġ ir-rapport li jagħmel parti mit-tbassir għall-inżul.

MET.OR.230 Tbassiriet għat-tlugħ

Uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom għandu:

(a) 

iħejji tbassiriet għat-tlugħ kif tistabbilixxi l-awtorità kompetenti;

(b) 

iforni tbassiriet għat-tlugħ lil operaturi u membri tal-ekwipaġġ tat-titjira fuq talba fi żmien 3 sigħat qabel il-ħin tat-tluq mistenni.

MET.OR.235 Twissijiet tal-ajrudrom u twissijiet u avviżi dwar il-gradjent tar-riħ

Uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom għandu:

(a) 

jipprovdi informazzjoni ta' twissija tal-ajrudrom;

(b) 

jipprovdi twissijiet dwar il-gradjent tar-riħ għal ajrudromi meta l-gradjent tar-riħ jitqies bħala fattur, skont l-arranġamenti lokali mal-unità u l-operaturi tal-ATS xierqa konċernati;

(c) 

joħroġ, fl-ajrudromi fejn il-gradjent tar-riħ jiġi identifikat minn tagħmir b'sensers jew detetturi remoti tal-gradjent tar-riħ awtomatizzati u bbażati fuq l-art, twissijiet dwar il-gradjent tar-riħ iġġenerati minn dawn is-sistemi;

(d) 

iħassar twissijiet meta l-kundizzjonijiet ma jibqgħux iseħħu u/jew ma jkunux mistennijin li jseħħu iktar fl-ajrudrom.

MET.OR.240 Informazzjoni għall-użu minn operatur jew ekwipaġġ tat-titjira

(a) 

Uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom għandu jipprovdi lill-operaturi u lill-membri tal-ekwipaġġ tat-titjira bi:

(1) 

tbassiriet li joriġinaw mid-WAFS, tal-elementi elenkati fil-punti (1) u (2) tal-punt MET.OR.275(a);

▼M1

(2) 

METAR jew SPECI, inklużi TREND, TAF jew TAF emendati għall-ajrudromi tat-tluq u tal-illandjar ippjanat, u għall-ajrudromi tal-qtugħ, tar-rotta u ta’ destinazzjoni alternattivi;

▼B

(3) 

tbassiriet tal-ajrudrom għat-tlugħ;

(4) 

SIGMET u ajrurapporti speċjali rilevanti għar-rotta sħiħa;

(5) 

informazzjoni ta' notifika dwar irmied volkaniku u ċikluni tropikali rilevanti għar-rotta sħiħa;

▼M1

(6) 

tbassiriet tal-erja għal titjiriet f’livell baxx f’forma ta’ ċart imħejjija b’appoġġ tal-ħruġ ta’ AIRMET, u AIRMET għal titjiriet f’livell baxx rilevanti għar-rotta sħiħa;

▼B

(7) 

twissijiet tal-ajrudromi għall-ajrudrom lokali;

(8) 

immaġnijiet satellitari meteoroloġiċi;

(9) 

informazzjoni bir-radar tat-temp ibbażat l-art.

(b) 

Kull meta l-informazzjoni meteoroloġika li sejra tiġi inkluża fid-dokumentazzjoni dwar it-titjira tvarja ħafna minn dik imqiegħda għad-dispożizzjoni għall-ippjanar tat-titjira, l-uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom għandu:

(1) 

javża minnufih lill-operatur jew lill-ekwipaġġ tat-titjira kkonċernat;

(2) 

jekk prattikabbli, jipprovdi l-informazzjoni meteoroloġika riveduta bi qbil mal-operatur.

MET.OR.242 L-informazzjoni li għandha tiġi pprovduta lill-unitajiet tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru

▼M1

(a) 

Uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom għandu jipprovdi, skont il-bżonn, it-torri ta’ kontroll tal-ajrudrom u l-unità tal-AFIS assoċjati b’ dawn li ġejjin:

(1) 

ir-rapport lokali ta’ rutina, ir-rapporti speċjali lokali, METAR, TAF u TREND u l-emendi għalihom;

(2) 

SIGMET, AIRMET, twissijiet u avviżi dwar il-gradjent tar-riħ u twissijiet tal-ajrudromi;

(3) 

kwalunkwe informazzjoni meteoroloġika addizzjonali miftiehma lokalment, bħal tbassiriet tal-wiċċ qrib l-art għad-determinazzjoni ta’ bidliet tar-runway possibbli;

(4) 

informazzjoni riċevuta dwar sħaba ta’ rmied volkaniku, li għaliha ma tkunx għadha nħarġet SIGMET, kif miftiehem bejn l-uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom u t-torri ta’ kontroll tal-ajrudrom jew l-unità tal-AFIS ikkonċernati;

(5) 

informazzjoni riċevuta dwar attività volkanika ta’ qabel l-iżbroff u/jew żbroff ta’ vulkani kif miftiehem bejn l-uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom u t-torri ta’ kontroll tal-ajrudrom jew l-unità tal-AFIS ikkonċernati.

▼B

(b) 

Uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom għandu jipprovdi lill-unità ta' kontroll tal-avviċinament assoċjata bi:

▼M1

(1) 

ir-rapport lokali ta’ rutina, ir-rapporti speċjali lokali, METAR, TAF u TREND u l-emendi għalihom;

(2) 

SIGMET, AIRMET, twissijiet u avviżi dwar il-gradjent tar-riħ, ajrurapporti speċjali xierqa u twissijiet tal-ajrudromi;

▼B

(3) 

kwalunkwe informazzjoni meteoroloġika addizzjonali miftiehma lokalment;

(4) 

informazzjoni riċevuta dwar sħaba ta' rmied volkaniku, li għaliha ma tkunx għadha nħarġet SIGMET, kif miftiehem bejn l-uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom u l-unità tal-kontroll tal-avviċinament ikkonċernata;

(5) 

informazzjoni riċevuta dwar attività volkanika ta' qabel l-iżbroff u/jew żbroff ta' vulkani kif miftiehem bejn l-uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom u l-unità tal-kontroll tal-avviċinament ikkonċernata.

Kapitolu 3 — Rekwiżiti għal uffiċċji ta' osservazzjoni meteoroloġika

MET.OR.245 Osservazzjoni meteoroloġika u informazzjoni oħra

Fi ħdan l-erja ta' responsabbiltà tiegħu, l-uffiċċju ta' osservazzjoni meteoroloġika jrid:

(a) 

iżomm osservazzjoni kontinwa fuq il-kundizzjonijiet meteoroloġiċi li jaffettwaw l-operazzjonijiet ta' titjir;

▼M1

(b) 

jikkoordina mal-organizzazzjoni responsabbli għall-forniment ta’ NOTAM u/jew ASHTAM sabiex jiżgura li l-informazzjoni meteoroloġika dwar l-irmied volkaniku inkluża f’SIGMET u f’NOTAM u/jew f’ASHTAM hija konsistenti;

▼B

(c) 

jikkoordina mal-osservatorji tal-vulkani magħżulin sabiex jiġi żgurat li l-informazzjoni dwar l-attività vulkanika tiġi riċevuta b'mod effiċjenti u fil-ħin opportun;

(d) 

jipprovdi l-VAAC assoċjat bl-informazzjoni riċevuta dwar attività volkanika ta' qabel l-iżbroff, żbroff ta' vulkani u sħaba ta' rmied volkaniku li għaliha ma tkunx għadha nħarġet SIGMET;

(e) 

jipprovdi lill-unitajiet tiegħu tas-servizzi ta' informazzjoni ajrunawtika b'informazzjoni riċevuta dwar ir-rilaxx ta' materjali radjuattivi fl-atmosfera fl-erja jew l-erjas kontigwi li għalihom iwettaq is-servizzi ta' osservazzjoni u li għalihom għadha ma nħarġitx SIGMET;

(f) 

jipprovdi liċ-ċentru ta' kontroll tal-erja assoċjata tiegħu u liċ-ċentru ta' informazzjoni dwar it-titjir (ACC/FIC), skont il-bżonn, bi:

▼M1

(1) 

METAR rilevanti, inkluża data dwar il-pressjoni attwali għal ajrudromi u postijiet oħrajn, TAF, TREND u emendi għalihom;

(2) 

tbassiriet rilevanti ta’ rjieħ ’il fuq, temperaturi tal-ajru ta’ fuq u fenomeni tat-temp sinifikanti fir-rotta u emendi għalihom, SIGMET, AIRMET u ajrurapporti speċjali xierqa;

▼B

(3) 

kwalunkwe informazzjoni meteoroloġika oħra meħtieġa mill-ACC/FIC sabiex jaqdi t-talbiet minn inġenju tal-ajru li jkun qiegħed f'titjira;

(4) 

informazzjoni riċevuta dwar sħaba ta' rmied volkaniku, li għaliha ma tkunx għadha nħarġet SIGMET, kif miftiehem bejn l-uffiċċju ta' osservazzjoni meteoroloġika u l-ACC/FIC;

(5) 

informazzjoni riċevuta dwar il-ħlus ta' materjal radjuattiv fl-atmosfera, kif miftiehem bejn l-uffiċċju ta' osservazzjoni meteoroloġika u l-ACC/FIC;

▼M1

(6) 

notifika dwar iċ-ċikluni tropikali maħruġa minn TCAC fl-erja ta’ responsabbiltà tiegħu;

(7) 

notifika dwar l-irmied volkaniku maħruġa minn VAAC fl-erja ta’ responsabbiltà tiegħu;

(8) 

informazzjoni riċevuta dwar attività volkanika ta’ qabel l-iżbroff u/jew żbroff ta’ vulkani kif miftiehem bejn l-uffiċċju ta’ osservazzjoni meteoroloġika u l-ACC/FIC;

▼M1

(g) 

meta disponibbli, jipprovdi lill-unitajiet rilevanti tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru, skont il-ftehim lokali, b’informazzjoni rigwardi r-rilaxx fl-atmosfera ta’ sustanzi kimiċi tossiċi li jista’ jaffettwa l-ispazju tal-ajru użat minn titjiriet fi ħdan iż-żona ta’ inkarigu tiegħu.

▼M1

MET.OR.250 SIGMET

Uffiċċju ta’ osservazzjoni meteoroloġika għandu:

(a) 

jipprovdi u jqassam SIGMET;

(b) 

jiżgura li SIGMET huwa kkanċellat meta l-fenomeni ma jibqgħux iseħħu jew ma jibqgħux mistennijin li jseħħu fl-erja koperta minn SIGMET;

(c) 

jiżgura li l-perjodu ta’ validità ta’ SIGMET mhuwiex aktar minn 4 sigħat, u fil-każ speċjali ta’ SIGMET għal sħaba ta’ rmied volkaniku u ċikluni tropikali, għandu jiġi estiż sa 6 sigħat;

(d) 

jiżgura li SIGMET ma jinħarġux aktar minn 4 sigħat qabel il-bidu tal-perjodu ta’ validità. Fil-każ speċjali ta’ SIGMET għal sħaba ta’ rmied volkaniku u għal ċikluni tropiċi, SIGMET għandu jinħareġ mill-aktar fis prattikabbli, iżda mhux aktar tard minn 12-il siegħa qabel il-bidu tal-perjodu ta’ validità, u jiġi aġġornat tal-anqas kull 6 sigħat.

MET.OR.255 AIRMET

Uffiċċju ta’ osservazzjoni meteoroloġika għandu:

(a) 

jipprovdi u jqassam AIRMET meta l-awtorità kompetenti tkun stabbilixxiet li d-densità tat-traffiku li jopera f’livell ta’ titjir ta’ anqas minn 100, jew sa livell ta’ titjir 150 f’żoni muntanjużi, jew ogħla, fejn ikun hemm bżonn, tiġġustifika l-ħruġ u t-tqassim ta’ tbassiriet tal-erja għat-tali operazzjonijiet;

(b) 

iħassar AIRMET meta l-fenomeni ma jibqgħux iseħħu jew ma jibqgħux mistennijin li jseħħu fl-erja;

(c) 

jiżgura li l-perjodu ta’ validità ta’ AIRMET mhuwiex aktar minn 4 sigħat.

▼B

MET.OR.260 Tbassiriet tal-erja għal titjiriet f'livell baxx

Uffiċċju ta' osservazzjoni meteoroloġika għandu:

(a) 

jipprovdi tbassir tal-erja għal titjiriet f'livell baxx meta d-densità tat-traffiku li jopera f'livell ta' titjir ta' inqas minn 100, jew sa livell ta' 150 f'żoni muntanjużi, jew ogħla, fejn ikun hemm bżonn, tiġġustifika l-ħruġ u t-tqassim ta' rutina ta' tbassiriet tal-erja għat-tali operazzjonijiet;

(b) 

jiżgura li l-frekwenza tal-ħruġ, il-forma, u ż-żmien fiss jew il-perjodu ta' validità tat-tbassir tal-erja għal titjiriet f'livell baxx u l-kriterji għall-emendi fih, huma kif stabbiliti mill-awtorità kompetenti;

▼M1

(c) 

jiżgura li t-tbassir tal-erja għal titjiriet f’livell baxx imħejji b’appoġġ tal-ħruġ ta’ AIRMET jinħarġu kull 6 sigħat għal perjodu ta’ validità ta’ 6 sigħat u jintbagħat lill-uffiċċji ta’ osservazzjoni meteoroloġika kkonċernati sa mhux aktar tard minn siegħa (1) qabel ma jibda l-perjodu ta’ validità tagħhom.

▼B

Kapitolu 4 — Rekwiżiti għal ċentru konsultattiv dwar l-irmied volkaniku (VAAC)

MET.OR.265 Responsabbiltajiet taċ-ċentru konsultattiv dwar l-irmied volkaniku

Fi ħdan l-erja ta' responsabbiltà tiegħu, il-VAAC għandu:

(a) 

meta jkun żbroffa vulkan, jew ikun mistenni jiżbroffa, jew jiġi rrapportat irmied volkaniku, jipprovdi informazzjoni ta' notifika rigward il-firxa u t-tbassir taċ-ċaqliq tas-sħaba ta' rmied volkaniku lil:

(1) 

iċ-ċellola Ewropea tal-avjazzjoni għall-koordinazzjoni ta' kriżijiet;

(2) 

l-uffiċċji ta' osservazzjoni meteoroloġika li jaqdu reġjuni ta' informazzjoni dwar titjir fl-erja ta' responsabbiltà tiegħu li tista' tkun affettwata;

(3) 

l-operaturi, iċ-ċentri ta' kontroll tal-erja, u ċ-ċentri ta' informazzjoni dwar it-titjir li jaqdu reġjuni ta' informazzjoni dwar titjir fl-erja ta' responsabbiltà tiegħu li tista' tkun affettwata;

▼M1

(4) 

WAFCs, banek ta’ data OPMET internazzjonali, uffiċċji NOTAM internazzjonali u ċentri deżinjati bi ftehim dwar in-navigazzjoni bl-ajru reġjonali għall-operazzjoni tas-servizzi bbażati fuq l-Internet tas-servizzi ajrunawtiċi fissi;

▼B

(5) 

VAACs oħrajn li l-erjas ta' responsabbiltà tagħhom jistgħu jkunu affettwati.

(b) 

jikkoordina mal-osservatorji tal-vulkani magħżulin sabiex jiġi żgurat li l-informazzjoni dwar l-attività vulkanika tiġi riċevuta b'mod effiċjenti u fil-ħin opportun;

(c) 

jipprovdi l-informazzjoni meteoroloġika ta' notifika msemmija fil-punt (a) tal-inqas kull 6 sigħat sakemm is-sħaba ta' rmied volkaniku ma tibqax tidher fid-data satellitari, ma jasal ebda rapport meteoroloġiku ieħor dwar irmied volkaniku mill-erja u ma jiġi rrapportat ebda żbroff ieħor tal-vulkan; u

(d) 

jibqa' josserva għal 24 siegħa.

Kapitolu 5 — Rekwiżiti għal ċentru konsultattiv dwar iċ-ċikluni tropikali (TCAC)

MET.OR.270 Responsabbiltajiet taċ-ċentru konsultattiv dwar iċ-ċikluni tropikali

▼M1

TCAC għandu jipprovdi:

▼B

(a) 

informazzjoni ta' notifika rigward il-pożizzjoni taċ-ċentru dwar iċ-ċikluni, id-direzzjoni u l-veloċità taċ-ċaqliq tiegħu, il-pressjoni ċentrali u r-riħ massimu qrib l-art viċin iċ-ċentru fil-lingwa sempliċi mqassra lil:

(1) 

uffiċċji ta' osservazzjoni meteoroloġika fl-erja ta' responsabbiltà tiegħu;

(2) 

TCACs oħrajn li l-erjas ta' responsabbiltà tagħhom jistgħu jkunu affettwati;

▼M1

(3) 

WAFCs, banek ta’ data OPMET internazzjonali u ċentri responsabbli għall-operazzjoni tas-servizzi bbażati fuq l-Internet tas-servizzi ajrunawtiċi fissi;

▼B

(b) 

informazzjoni ta' notifika aġġornata lil uffiċċji ta' osservazzjoni meteoroloġika għal kull ċiklun tropikali, skont il-bżonn, iżda tal-inqas kull 6 sigħat.

Kapitolu 6 — Rekwiżiti għal ċentru tat-tbassir tal-erjas madwar id-dinja (WAFC)

MET.OR.275 Responsabbiltajiet taċ-ċentru tat-tbassir tal-erjas madwar id-dinja

(a) 

Id-WAFC għandu jipprovdi, f'forma diġitali:

(1) 

tbassiriet globali fi grilja ta':

(i) 

ir-riħ 'il fuq;

(ii) 

it-temperatura u l-umdità tal-ajru ta' fuq;

(iii) 

l-altitudni ġeopotenzjali tal-livelli tat-titjir;

(iv) 

il-livell tat-titjir u t-temperatura tat-tropopawża;

(v) 

id-direzzjoni, il-veloċità u l-livell tat-titjir tar-riħ massimu;

(vi) 

is-sħab kumulonimbu;

(vii) 

is-silġ;

(viii) 

it-turbolenza;

(2) 

tbassiriet globali ta' fenomeni sinifikanti tat-temp (SIGWX), inkluża attività volkanika u ħlus ta' materjali radjuattivi.

(b) 

Id-WAFC għandu jiżgura li l-prodotti f'forma diġitali tas-sistema ta' tbassir tal-erjas madwar id-dinja jintbagħtu bl-użu ta' tekniki tal-komunikazzjoni tad-data binari.

SUBPARTI B — REKWIŻITI TEKNIĊI GĦALL-FORNITURI TA' SERVIZZI METEOROLOĠIĊI (MET.TR)

TAQSIMA 1 — REKWIŻITI ĠENERALI

MET.TR.115 Bulettini meteoroloġiċi

(a) 

Il-bulettini meteoroloġiċi jrid ikun fihom intestatura li tikkonsisti fi:

(1) 

identifikatur b'erba' ittri u erba' ċifri;

(2) 

l-indikatur tal-post b'erba' ittri tal-ICAO li jikkorrispondi għall-post ġeografiku tal-fornitur ta' servizz meteoroloġiku li joriġina jew jikkumpila l-bulettin meteoroloġiku;

(3) 

grupp ta' binhar;

(4) 

jekk ikun hemm bżonn, indikatur bi tliet ittri.

(b) 

Bulettini meteoroloġiċi li fihom informazzjoni meteoroloġika operazzjonali li għandha tintbagħat permezz tal-AFTN għandhom jiġu inkapsulati fil-parti testwali tal-format tal-messaġġ AFTN.

TAQSIMA 2 — REKWIŻITI SPEĊIFIĊI

Kapitolu 1 — Rekwiżiti tekniċi għal stazzjonijiet meteoroloġiċi ajrunawtiċi

MET.TR.200 Rapporti meteoroloġiċi u informazzjoni oħra

(a) 

►M1  Rapport lokali ta’ rutina, rapport speċjali lokali u METAR għandu jkun fihom l-elementi li ġejjin fl-ordni indikat: ◄

(1) 

l-identifikazzjoni tat-tip ta' rapport;

(2) 

indikatur tal-post;

(3) 

il-ħin tal-osservazzjoni;

(4) 

l-identifikazzjoni ta' rapport awtomatizzat jew nieqes, meta applikabbli;

(5) 

id-direzzjoni u l-veloċità tar-riħ qrib l-art;

(6) 

il-viżibbiltà;

(7) 

il-medda viżwali tar-runway, meta jiġu ssodisfati l-kriterji dwar ir-rapportar;

(8) 

it-temp attwali;

(9) 

l-ammont ta' sħab, it-tip ta' sħaba biss għal sħab kumulonimbu u kumulu u l-għoli tal-bażi ta' sħab jew, meta mkejla, il-viżibbiltà vertikali;

(10) 

it-temperatura tal-arja u t-temperatura tal-punt tan-nida;

(11) 

il-QNH u, fejn applikabbli, f'rapporti ta' rutina u speċjali lokali, il-QFE;

(12) 

informazzjoni supplimentari, meta applikabbli.

(b) 

►M1  Fir-rapport lokali ta’ rutina u fir-rapport speċjali lokali: ◄

(1) 

jekk ir-riħ qrib l-art jiġi osservat f'iktar minn post wieħed tul ir-runway, il-postijiet li għalihom huma rappreżentati dawn il-valuri għandhom jiġu indikati;

(2) 

meta jkun hemm iktar minn runway waħda li qiegħda tintuża u jiġi osservat riħ qrib l-art marbut ma' dawn ir-runways, għandhom jingħataw il-valuri tar-riħ disponibbli għal kull runway, u għandhom jiġu rrapportati r-runways li għalihom jirreferu dawn il-valuri;

(3) 

meta l-varjazzjonijiet mid-direzzjoni medja tar-riħ jiġu rrapportati skont il-punt MET.TR.205(a)(3)(ii)(B), għandhom jiġu rrapportati ż-żewġ direzzjonijiet estremi li bejniethom ikun varja r-riħ qrib l-art;

(4) 

meta l-varjazzjonijiet mill-veloċità medja tar-riħ (buffuri) jiġu rrapportati skont il-punt MET.TR.205(a)(3)(iii), dawn għandhom jiġu rrapportati bħala l-valuri massimi u minimi tal-veloċità tar-riħ miksuba.

(c) 

METAR

(1) 

Il-METAR għandu jinħareġ skont il-mudell muri fl-Appendiċi 1 u jitqassam fil-forma ta' kodiċi tal-METAR stipulata mill-Organizzazzjoni Meteoroloġika Dinjija.

(2) 

Jekk jitqassam f'forma diġitali, il-METAR għandu:

(i) 

ikun f'format konformi ma' mudell ta' skambju ta' informazzjoni interoperabbli f'livell globali u għandu juża l-lingwaġġ tal-immarkar ġeografiku (GML);

(ii) 

ikun akkumpanjat mill-metadata xierqa.

(3) 

Il-METAR għandu jiġi ppreżentat għat-trażmissjoni mhux iktar tard minn 5 minuti wara l-ħin attwali tal-osservazzjoni.

(d) 

Informazzjoni dwar il-viżibbiltà, il-medda viżwali tar-runway, it-temp attwali u l-ammont ta' sħab, it-tip ta' sħab u l-għoli tal-bażi ta' sħab għandha tiġi sostitwita fir-rapporti meteoroloġiċi kollha mit-terminu “CAVOK” meta l-kundizzjonijiet li ġejjin iseħħu fl-istess ħin bħall-osservazzjoni:

(1) 

il-viżibilità, 10 km jew iktar, u l-inqas viżibilità ma jiġux irrapportati;

(2) 

l-ebda sħaba ta' importanza operazzjonali;

(3) 

l-ebda temp ta' importanza għall-avjazzjoni.

(e) 

Il-lista ta' kriterji sabiex jiġu pprovduti rapporti speċjali lokali għandha tinkludi:

(1) 

dawk il-valuri li jikkorrispondu l-iktar mill-qrib għall-minimi operazzjonali tal-operaturi li jużaw l-ajrudrom;

(2) 

dawk il-valuri li jissodisfaw rekwiżiti lokali oħrajn tal-unitajiet tal-ATS u tal-operaturi;

(3) 

żieda fit-temperatura tal-arja ta' 2 °C jew iktar minn dik mogħtija fl-aħħar rapport lokali, jew valur limitu alternattiv kif miftiehem bejn il-fornituri tas-servizzi meteoroloġiċi, l-unità tal-ATS xierqa u l-operaturi kkonċernati;

(4) 

l-informazzjoni supplimentari disponibbli rigward l-okkorrenza ta' kundizzjonijiet meteoroloġiċi sinifikanti fiż-żoni ta' avviċinament u tlugħ;

(5) 

meta jiġu applikati proċeduri ta' tnaqqis tal-istorbju u l-varjazzjoni mill-veloċità medja tar-riħ qrib l-art tkun inbidlet b'5 kt (2,5 m/s) jew iktar minn kif kienet fil-ħin tal-aħħar rapport lokali, il-veloċità medja qabel u/jew wara l-bidla li tkun 15 kt (7,5 m/s) jew iktar;

(6) 

meta d-direzzjoni medja tar-riħ qrib l-art tkun inbidlet b'60° jew iktar minn dik mogħtija fl-aħħar rapport, il-veloċità medja qabel u/jew wara l-bidla li tkun 10 kt (5 m/s) jew iktar;

(7) 

meta l-veloċità medja tar-riħ qrib l-art tkun inbidlet b'10 kt (5 m/s) jew iktar minn dik mogħtija fl-aħħar rapport lokali;

(8) 

meta l-varjazzjoni mill-veloċità medja tar-riħ qrib l-art (buffuri) tkun inbidlet b'10 kt (5 m/s) jew iktar minn dik fil-ħin tal-aħħar rapport lokali, il-veloċità medja qabel u/jew wara l-bidla li tkun 15 kt (7,5 m/s) jew iktar;

(9) 

meta jseħħu l-bidu, il-waqfien jew il-bidla fl-intensità ta' kwalunkwe wieħed mill-fenomeni tat-temp li ġejjin:

(i) 

preċipitazzjoni ffriżata;

(ii) 

preċipitazzjoni moderata jew qawwija, inklużi rxiex tagħha; u

(iii) 

maltempata bir-ragħad, bi preċipitazzjoni;

(10) 

meta jseħħu l-bidu jew il-waqfien ta' kwalunkwe wieħed mill-fenomeni tat-temp li ġejjin:

(i) 

ċpar iffriżat;

(ii) 

maltempata bir-ragħad, bla preċipitazzjoni;

(11) 

meta jinbidel l-ammont ta' saff tas-sħab inqas minn 1 500  ft (450 m):

(i) 

minn diffuż (SCT) jew inqas għal mifrux (BKN) jew mgħajjeb (OVC); jew

(ii) 

minn BKN jew OVC għal SCT jew inqas.

(f) 

Meta jkun miftiehem hekk bejn il-fornitur ta' servizzi meteoroloġiċi u l-awtorità kompetenti, għandhom jinħarġu rapporti speċjali lokali kull meta jseħħu l-bidliet li ġejjin:

(1) 

meta r-riħ jinbidel b'valuri ta' importanza operazzjonali. Il-valuri limitu għandhom jiġu stabbiliti mill-fornitur ta' servizzi meteoroloġiċi f'konsultazzjoni mal-unità tal-ATS xierqa u l-operaturi kkonċernati, filwaqt li jitqiesu l-bidliet fir-riħ li jkunu:

(i) 

jeħtieġu bidla fir-runway(s) li tkun qiegħda tintuża;

(ii) 

jindikaw li l-komponenti tar-riħ minn wara u trasversali tar-runways inbidlu permezz tal-valuri li jirrappreżentaw il-limiti operazzjonali ewlenin għal inġenji tal-ajru tipiċi li joperaw fl-ajrudrom;

(2) 

meta l-viżibbiltà tkun qiegħda titjieb u tinbidel għal jew tgħaddi minn wieħed jew iktar mill-valuri li ġejjin, jew meta l-viżibbiltà tkun qiegħda tonqos u tgħaddi minn wieħed jew iktar mill-valuri li ġejjin:

(i) 

800, 1 500 jew 3 000  m;

(ii) 

5 000  m, f'każijiet li fihom jiġu operati numri sinifikanti ta' titjiriet skont ir-regoli tat-titjir viżwali;

(3) 

meta l-medda viżwali tar-runway tkun qiegħda titjieb u tinbidel għal jew tgħaddi minn wieħed jew iktar mill-valuri li ġejjin, jew meta l-medda viżwali tar-runway tkun qiegħda tonqos u tgħaddi minn wieħed jew iktar mill-valuri li ġejjin: 50, 175, 300, 550 jew 800 m;

(4) 

meta jseħħu l-bidu, il-waqfien jew il-bidla fl-intensità ta' kwalunkwe wieħed mill-fenomeni tat-temp li ġejjin:

(i) 

maltempata tat-trab;

(ii) 

maltempata tar-ramel;

(iii) 

sħaba tromba (tromba jew tromba tal-ilma);

(5) 

meta jseħħu l-bidu jew il-waqfien ta' kwalunkwe wieħed mill-fenomeni tat-temp li ġejjin:

(i) 

trab, ramel jew borra fil-baxx;

(ii) 

buffuri ta' trab, ramel jew borra;

(iii) 

tempesta;

(6) 

meta l-għoli tal-bażi tal-iktar saff baxx tas-sħab li jasal sa BKN jew OVC ikun qiegħed jiżdied u jinbidel għal jew jgħaddi minn valur wieħed jew iktar minn dawn il-valuri li ġejjin, jew meta l-għoli tal-bażi tal-iktar saff baxx tas-sħab li jasal sa BKN jew OVC ikun qiegħed jonqos u jgħaddi minn wieħed jew iktar minn dawn il-valuri li ġejjin:

(i) 

100, 200, 500 jew 1 000  ft (30, 60, 150 jew 300 m);

(ii) 

1 500  ft (450 m), f'każijiet li fihom jiġu operati numri sinifikanti ta' titjiriet skont ir-regoli tat-titjir viżwali;

(7) 

meta s-sema tkun oskurata u l-viżibbiltà vertikali tkun qiegħda titjieb u tinbidel għal jew tgħaddi minn wieħed jew iktar mill-valuri li ġejjin, jew meta l-viżibbiltà vertikali tkun qiegħda tonqos u tgħaddi minn wieħed jew iktar mill-valuri li ġejjin: 100, 200, 500 jew 1 000  ft (30, 60, 150 jew 300 m);

(8) 

kwalunkwe kriterju ieħor ibbażat fuq valuri minimi operazzjonali lokali tal-ajrudrom, kif miftehmin bejn il-fornituri ta' servizzi meteoroloġiċi u l-operaturi.

MET.TR.205 Ir-rapportar ta' elementi meteoroloġiċi

(a)   Id-direzzjoni u l-veloċità tar-riħ qrib l-art

▼M1

(1) 

Fir-rapporti lokali ta’ rutina, fir-rapport speċjali lokali u fil-METAR, id-direzzjoni u l-veloċità tar-riħ qrib l-art għandhom jiġu rrapportati fi stadji ta’ 10 gradi veri u 1 kt (0,5 m/s) rispettivament.

▼B

(2) 

Kwalunkwe valur osservat li ma joqgħodx fl-iskala ta' rapportar li tkun qiegħda tintuża jrid jitqarreb għall-iktar stadju viċin fl-iskala.

(3) 

►M1  Fir-rapport lokali ta’ rutina, fir-rapport speċjali lokali u fil-METAR: ◄

(i) 

għandhom jiġu indikati l-unitajiet tal-kejl użati għall-veloċità tar-riħ;

(ii) 

varjazzjonijiet mid-direzzjoni medja tar-riħ matul l-aħħar 10 minuti għandhom jiġu rrapportati kif ġej, jekk il-varjazzjoni totali tkun ta' 60° jew iktar, alternattivament:

(A) 

meta l-varjazzjoni totali tkun ta' 60° jew iktar u inqas minn 180° u l-veloċità tar-riħ tkun ta' 3 kt (1,5 m/s) jew iktar, it-tali varjazzjonijiet fid-direzzjoni għandhom jiġu rrapportati bħala ż-żewġ direzzjonijiet estremi li jkun varja r-riħ qrib l-art;

(B) 

meta l-varjazzjoni totali tkun ta' 60° jew iktar u inqas minn 180° u l-veloċità tar-riħ tkun inqas minn 3 kt (1,5 m/s), id-direzzjoni tar-riħ għandha tiġi rrapportata bħala varjabbli b'ebda direzzjoni tar-riħ medja;

(C) 

meta l-varjazzjoni totali tkun ta' 180° jew iktar, id-direzzjoni tar-riħ għandha tiġi rrapportata bħala varjabbli b'ebda direzzjoni tar-riħ medja;

(iii) 

varjazzjonijiet mill-veloċità medja tar-riħ (buffuri), matul l-aħħar 10 minuti għandhom jiġu rrapportati meta l-veloċità massima tar-riħ taqbeż il-veloċità medja bi, alternattivament:

▼M1

(A) 

5 kt (2,5 m/s) jew aktar fir-rapport lokali ta’ rutina u fir-rapport speċjali lokali meta jiġu applikati l-proċeduri ta’ tnaqqis tal-istorbju;

▼B

(B) 

10 kt (5 m/s) jew iktar inkella;

(iv) 

meta tiġi rrapportata veloċità tar-riħ ta' inqas minn 1 kt (0,5 m/s), ir-riħ għandu jiġi indikat bħala kalm;

(v) 

meta tiġi rrapportata veloċità tar-riħ ta' 100 kt (50 m/s) jew iktar, għandha tiġi indikata li hija iktar minn 99 kt (49 m/s);

(vi) 

meta l-varjazzjonijiet mill-veloċità medja tar-riħ (buffuri) jiġu rrapportati skont il-punt MET.TR.205(a), għandu jiġi rrapportat il-valur massimu tal-veloċità tar-riħ miksuba;

(vii) 

meta l-perjodu ta' 10 minuti jinkludi diskontinwità ċara fid-direzzjoni u/jew il-veloċità tar-riħ, għandhom jiġu rrapportati biss il-varjazzjonijiet mid-direzzjoni medja tar-riħ u l-veloċità medja tar-riħ li jseħħu mindu seħħet id-diskontinwità.

(b)   Viżibbiltà

▼M1

(1) 

Fir-rapport lokali ta’ rutina, fir-rapport speċjali lokali u fil-METAR, il-viżibbiltà tgħandu tiġi rrapportata fi stadji ta’ 50 m meta l-viżibbiltà tkun anqas minn 800 m; fi stadji ta’ 100 m meta tkun 800 m jew aktar, iżda anqas minn 5 km; fi stadji ta’ kilometru meta l-viżibbiltà tkun ta’ 5 km jew aktar, iżda anqas minn 10 km; u għandha tingħata bħala 10 km meta l-viżibbiltà tkun ta’ 10 km jew aktar, ħlief meta jkunu japplikaw il-kundizzjonijiet għall-użu tas-CAVOK.

▼B

(2) 

Kwalunkwe valur osservat li ma joqgħodx fl-iskala ta' rapportar li tkun qiegħda tintuża għandu jitqarreb għall-eqreb stadju inferjuri fl-iskala.

▼M1

(3) 

Fir-rapport lokali ta’ rutina u fir-rapport speċjali lokali, il-viżibbiltà tul ir-runway jew ir-runways għandha tiġi rrapportata flimkien mal-unitajiet ta’ kejl użati sabiex tiġi indikata l-viżibbiltà.

▼B

(c)   Il-medda viżwali tar-runway (RVR)

▼M1

(1) 

Fir-rapport lokali ta’ rutina, fir-rapport speċjali lokali u fil-METAR, l-RVR għandha tiġi rrapportata fi stadji ta’ 25 m meta tkun anqas minn 400 m; fi stadji ta’ 50 m meta tkun bejn 400 u 800 m; u fi stadji ta’ 100 m meta tkun aktar minn 800 m.

▼B

(2) 

Kwalunkwe valur osservat li ma joqgħodx fl-iskala ta' rapportar li tkun qiegħda tintuża għandu jitqarreb għall-eqreb stadju inferjuri fl-iskala.

▼M1

(3) 

Fir-rapport lokali ta’ rutina, fir-rapport speċjali lokali u fil-METAR:

(i) 

meta l-RVR tkun ogħla mill-valur massimu li jista’ jiġi stabbilit bis-sistema użata, għandha tiġi rrapportata bl-użu tal-abbrevjazzjoni “ABV” fir-rapport lokali ta’ rutina u fir-rapport speċjali lokali, u l-abbrevjazzjoni “P” fil-METAR segwita mill-valur massimu li jista’ jiġi stabbilit mis-sistema;

(ii) 

meta l-RVR tkun anqas mill-valur minimu li jista’ jiġi stabbilit bis-sistema użata, għandha tiġi rrapportata bl-użu tal-abbrevjazzjoni “BLW” fir-rapport lokali ta’ rutina u fir-rapport speċjali lokali, u l-abbrevjazzjoni “M” fil-METAR segwita mill-valur minimu li jista’ jiġi stabbilit mis-sistema;

▼B

(4) 

►M1  Fir-rapport lokali ta’ rutina u fir-rapport speċjali lokali: ◄

(i) 

għandhom jiġu inklużi l-unitajiet tal-kejl użati;

(ii) 

jekk l-RVR tiġi osservata minn post wieħed biss tul ir-runway, bħaż-żona tat-touchdown, għandha tkun inkluża mingħajr ebda indikazzjoni tal-post;

(iii) 

jekk l-RVR tiġi osservata minn iktar minn post wieħed tul ir-runway, il-valur li jirrappreżenta ż-żona tat-touchdown għandu jiġi rrapportat l-ewwel, segwit mill-valuri li jirrappreżentaw il-punt tan-nofs u t-tarf tal-waqfien, u għandhom jiġu indikati l-postijiet li għalihom huma rappreżentati dawn il-valuri;

(iv) 

meta jkun hemm iktar minn runway waħda li qiegħda tintuża, għandhom jiġu rrapportati l-valuri tal-RPR disponibbli għal kull runway, u għandhom jiġu indikati r-runways li għalihom jirreferu l-valuri.

(d)   Fenomeni tat-temp attwali

▼M1

(1) 

Fir-rapport lokali ta’ rutina u fir-rapport speċjali lokali, il-fenomeni tat-temp attwali osservati għandhom jiġu rrapportati f’termini tat-tip u l-karatteristiċi u jiġu kkwalifikati fir-rigward tal-intensità, kif xieraq.

▼B

(2) 

Fil-METAR, il-fenomeni tat-temp attwali osservati għandhom jiġu rrapportati f'termini tat-tip u l-karatteristiċi u jiġu kkwalifikati fir-rigward tal-intensità jew il-qrubija għall-ajrudrom, kif xieraq.

(3) 

►M1  Fir-rapport lokali ta’ rutina, fir-rapport speċjali lokali u fil-METAR, il-karatteristiċi li ġejjin tal-fenomeni tat-temp attwali, kif ikun hemm bżonn, għandhom jiġu rrapportati bl-użu tal-abbrevjazzjonijiet rispettivi u l-kriterji rilevanti tagħhom, kif xieraq: ◄

(i) 

Maltempata bir-ragħad (TS)

Użata sabiex tiġi rrapportata maltempata bir-ragħad bi preċipitazzjoni. Meta jinstema' ragħad jew jiġu osservati sajjetti fl-ajrudrom matul il-perjodu ta' 10 minuti qabel il-ħin ta' osservazzjoni iżda ma tiġi osservata ebda preċipitazzjoni fl-ajrudrom, l-abbrevazzjoni “TS” għandha tintuża mingħajr kwalifikazzjoni.

(ii) 

Iffriżar (FZ)

Qtar tal-ilma jew preċipitazzjoni mkessħin ħafna, użata f'tipi ta' fenomeni tat-temp attwali skont l-Appendiċi 1.

(4) 

►M1  Fir-rapport lokali ta’ rutina, fir-rapport speċjali lokali u fil-METAR: ◄

(i) 

għandha tintuża abbrevjazzjoni waħda jew iktar, sa massimu ta' tlieta, mill-abbrevjazzjonijiet tat-temp attwali, skont il-bżonn, flimkien ma' indikazzjoni, fejn xieraq, tal-karatteristiċi u l-intensità jew il-qrubija għall-ajrudrom, sabiex tkun tista' tingħata deskrizzjoni sħiħa tat-temp attwali ta' importanza għall-operazzjonijiet ta' titjir;

(ii) 

l-indikazzjoni tal-intensità jew il-qrubija, kif xieraq, għandha tiġi rrapportata l-ewwel segwita rispettivament mill-karatterstiċi u t-tip ta' fenomeni tat-temp;

(iii) 

meta jiġu osservati żewġ tipi differenti ta' temp, għandhom jiġu rrapportati f'żewġ gruppi separati, li fihom l-indikatur tal-intensità jew il-qrubija jirreferi għall-fenomenu tat-temp li jsegwi l-indikatur. Madankollu, tipi differenti ta' preċipitazzjoni li jseħħu fil-ħin tal-osservazzjoni għandhom jiġu rrapportati bħala grupp wieħed bit-tip dominanti ta' preċipitazzjoni rrapportata l-ewwel u preċeduta minn kwalifikatur tal-intensità wieħed biss li jirreferi għall-intensità tal-preċipitazzjoni totali.

(e)   Sħab

▼M1

(1) 

Fir-rapport lokali ta’ rutina, fir-rapport speċjali lokali u fil-METAR, l-għoli tal-bażi ta’ sħab għandu jiġi rrapportat fi stadji ta’ 100 pied (30 m) sa 10 000 ft (3 000 m) u fi stadji ta’ 1 000 pied (300 m) ogħla minn 10 000 pied (3 000 m).

▼B

(2) 

Kwalunkwe valur osservat li ma joqgħodx fl-iskala ta' rapportar li tkun qiegħda tintuża għandu jitqarreb għall-eqreb stadju inferjuri fl-iskala.

(3) 

►M1  Fir-rapport lokali ta’ rutina u fir-rapport speċjali lokali: ◄

(i) 

l-unitajiet ta' kejl użati għall-għoli tal-bażi ta' sħab u l-viżibbiltà vertikali għandhom jiġu indikati;

(ii) 

meta jkun hemm iktar minn runway waħda li qiegħda tintuża u l-għoli tal-bażijiet ta' sħab jiġu osservati bi strumenti għal dawn ir-runways, għandu jiġi rrapportat l-għoli tal-bażijiet ta' sħab għal kull runway, u għandhom jiġu indikati r-runways li għalihom jirreferu l-valuri.

(f)   It-temperatura tal-arja u t-temperatura tal-punt tan-nida

▼M1

(1) 

Fir-rapport lokali ta’ rutina, fir-rapport speċjali lokali u fil-METAR, it-temperatura tal-arja u t-temperatura tal-punt tan-nida għandhom jiġu rrapportati fi stadji ta’ gradi Celcius sħaħ.

▼B

(2) 

Kwalunkwe valur osservat li ma joqgħodx fl-iskala ta' rapportar li tkun qiegħda tintuża jrid jitqarreb għall-eqreb grad Celcius sħiħ, b'valuri osservati li jinvolvu 0,5° imqarrbin għall-grad Celcius superjuri sħiħ li jmiss.

▼M1

(3) 

Fir-rapport lokali ta’ rutina, fir-rapport speċjali lokali u fil-METAR, għandha tiġi identifikata temperatura ta’ anqas minn 0 °C.

▼B

(g)   Pressjoni atmosferika

▼M1

(1) 

Fir-rapport lokali ta’ rutina, fir-rapport speċjali lokali u fil-METAR, il-QNH u l-QFE għandhom jiġu kkalkolati fi frazzjoni ta’ għaxra ta’ ettopaskals u jiġu rrapportati hemm fi stadji ta’ ettopaskals sħaħ, bl-użu ta’ erba’ ċifri.

▼B

(2) 

Kwalunkwe valur osservat li ma joqgħodx fl-iskala ta' rapportar li tkun qiegħda tintuża jrid jitqarreb għall-eqreb hectopascal inferjuri sħiħ.

(3) 

►M1  Fir-rapport lokali ta’ rutina u fir-rapport speċjali lokali: ◄

(i) 

Il-QNH għandha tiġi inkluża;

(ii) 

Il-QFE għandha tiġi inkluża jekk ikunu jeħtiġuha l-utenti jew, jekk dan ikun miftiehem lokalment bejn il-fornitur ta' servizzi meteoroloġiċi, l-unità tal-ATS u l-operaturi kkonċernati, fuq bażi regolari;

(iii) 

għandhom jiġu inklużi l-unitajiet tal-kejl użati għall-valuri tal-QNH u l-QFE;

(iv) 

jekk il-valuri tal-QFE huma meħtieġa għal iktar minn runway waħda, għandhom jiġu rrapportati l-valuri tal-QFE meħtieġa għal kull runway, u għandha tiġi indikata r-runway(s) li għaliha jirreferu l-valuri.

(4) 

Fil-METAR, il-valuri tal-QNH biss għandhom jiġu inklużi.

MET.TR.210 L-osservazzjoni tal-elementi meteoroloġiċi

L-elementi meteoroloġiċi li ġejjin għandhom jiġu osservati u/jew jitkejlu bi preċiżjoni speċifikata u jitqassmu b'sistema ta' osservazzjoni meteoroloġika awtomatika jew semiawtomatika.

(a)   Id-direzzjoni u l-veloċità tar-riħ qrib l-art

Għandhom jitkejlu d-direzzjoni medja u l-veloċità medja tar-riħ qrib l-art, kif ukoll il-varjazzjonijiet sinifikanti tad-direzzjoni u l-veloċità tar-riħ (buffuri), u jiġu rrapportati fi gradi veri u knots, rispettivament.

(1)   Għażla tas-sit

L-istrument meteoroloġiku użat sabiex jitkejlu d-direzzjoni u l-veloċità tar-riħ qrib l-art għandu jitqiegħed b'tali mod li jipprovdi data li tkun tirrappreżenta l-erja li għaliha huma meħtieġa l-kejliet.

(2)   Skrin

L-iskrins tar-riħ qrib l-art relatati ma' kull sensur għandhom jkunu jinsabu fl-istazzjon meteoroloġiku. L-iskrins fl-istazzjon meteoroloġiku u fl-unitajiet tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru għandhom ikunu relatati mal-istess sensuri, u meta jkun hemm bżonn ta' sensuri separati, l-iskrins għandhom ikunu mmarkati biċ-ċar sabiex jiġu identifikati r-runway u s-sezzjoni tar-runway issorveljata minn kull sensur.

(3)   Medja

Il-perjodu li fih tittieħed il-medja għall-osservazzjonijiet tar-riħ qrib l-art għandu jkun:

▼M1

(i) 

2 minuti għal rapport lokali ta’ rutina u għal rapport speċjali lokali u għal displejs tar-riħ f’unitajiet tal-ATS;

▼B

(ii) 

10 minuti għall-METAR, ħlief li meta l-perjodu ta' 10 minuti jkun jinkludi diskontinwità ċara fid-direzzjoni u/jew il-veloċità tar-riħ; għall-kisba tal-valuri medji għandha tintuża biss data li sseħħ wara id-diskontinwità; b'hekk, l-intervall tal-ħin f'dawn iċ-ċirkustanzi jrid jitnaqqas b'mod korrispondenti.

(b)   Viżibbiltà

(1)

Il-viżibbiltà għandha titkejjel jew tiġi osservata, u tiġi rrapportata f'metri jew kilometri.

(2)

Għażla tas-sit

L-istrument meteoroloġiku użat sabiex titkejjel il-viżibbiltà jrid jitqiegħed b'tali mod li jipprovdi data li tkun tirrappreżenta l-erja li għaliha huma meħtieġa l-kejliet.

(3)

Skrins

Meta jintużaw sistemi bi strumenti għall-kejl tal-viżibbiltà, l-iskrins tal-viżibbiltà relatati ma' kull sensur għandhom ikunu jinsabu fl-istazzjon meteoroloġiku. L-iskrins fl-istazzjon meteoroloġiku u fl-unitajiet tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru għandhom ikunu relatati mal-istess sensuri, u meta jkun hemm bżonn ta' sensuri separati, l-iskrins għandhom ikunu mmarkati biċ-ċar sabiex tiġi identifikata l-erja ssorveljata minn kull sensur.

(4)

Medja

Il-perjodu tal-medja jrid ikun ta' 10 minuti għall-METAR, ħlief li meta l-perjodu ta' 10 minuti li jiġi eżatt qabel l-osservazzjoni jkun jinkludi diskontinwità ċara fil-viżibbiltà, għandhom jintużaw biss dawk il-valuri li jseħħu wara d-diskontinwità għall-kisba tal-valuri medji.

(c)   Il-medda viżwali tar-runway (RVR)

(1)   Għażla tas-sit

L-istrument meteoroloġiku użat sabiex tiġi vvalutata l-RVR għandu jitqiegħed b'tali mod li jipprovdi data li tkun tirrappreżenta l-erja li għaliha huma meħtieġa l-osservazzjonijiet.

(2)   Sistemi bi strumenti

Għandhom jintużaw sistemi bi strumenti bbażati fuq transmissometri jew apparati li jkejlu l-foward-scatter sabiex tiġi vvalutata l-RVR fuq runways maħsubin għal operazzjonijiet ta' nżul u avviċinament bi strumenti tal-Kategoriji II u III, u għal operazzjonijiet ta' avviċinament u nżul bi strumenti tal-Kategorija I kif tistabbilixxi l-awtorità kompetenti.

(3)   Skrin

Meta l-RVR tiġi stabbilita b'sistemi bi strumenti, jekk ikun hemm bżonn, għandu jkun jinstab skrin wieħed jew iktar fl-istazzjon meteoroloġiku. L-iskrins fl-istazzjon meteoroloġiku u fl-unitajiet tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru għandhom ikunu relatati mal-istess sensuri, u meta jkun hemm bżonn ta' sensuri separati, l-iskrins għandhom ikunu mmarkati biċ-ċar sabiex jiġu identifikati r-runway u s-sezzjoni tar-runway issorveljata minn kull sensur.

(4)   Medja

(i) 

Meta jintużaw sistemi bi strumenti għall-valutazzjoni tal-RVR, l-output tagħhom għandu jiġi aġġornat tal-inqas kull 60 sekonda sabiex ikunu jistgħu jiġu pprovduti valuri attwali rappreżentattivi.

(ii) 

Il-perjodu li fih tittieħed il-medja għall-valuri tal-RVR għandu jkun:

▼M1

(A) 

minuta (1) għal rapport lokali ta’ rutina u għal rapport speċjali lokali u għal displejs tar-RVR f’unitajiet tal-ATS;

▼B

(B) 

10 minuti għal METAR, ħlief li meta l-perjodu ta' 10 minuti li jiġi eżatt qabel l-osservazzjoni jkun jinkludi diskontinwità ċara fil-valuri tal-RVR; imbagħad, għall-kisba tal-valuri medji għandhom jintużaw biss dawk il-valuri li jseħħu wara id-diskontinwità.

(d)   Fenomeni tat-temp attwali

(1)

Bħala minimu, għandhom jiġu rrapportati l-fenomeni tat-temp attwali li ġejjin: xita, rxiex, silġ u preċipitazzjoni ffriżata, inkluża l-intensità tagħhom, ċpar, ċpar iffriżat u maltempati, inklużi maltempati fl-inħawi.

(2)

Għażla tas-sit

L-istrument meteoroloġiku użat sabiex jitkejjel it-temp attwali fl-ajrudrom u fl-inħawi jrid jitqiegħed b'tali mod li jipprovdi data li tkun tirrappreżenta l-erja li għaliha huma meħtieġa l-kejliet.

(e)   Sħab

(1)

L-ammont ta' sħab, it-tip ta' sħab u l-għoli tal-bażi ta' sħab għandhom jiġu osservati u rrapportati skont il-bżonn sabiex jiġi deskritt is-sħab ta' importanza operazzjonali. Meta s-sema jkun oskurat, il-viżibbiltà vertikali għandha tiġi osservata u rrapportata, meta titkejjel, minflok l-ammont ta' sħab, it-tip ta' sħab u l-għoli tal-bażi ta' sħab. L-għoli tal-bażi ta' sħab u l-viżibbiltà vertikali għandhom jiġu rrapportati f'piedi.

(2)

Għażla tas-sit

L-istrument meteoroloġiku użat sabiex jitkejlu l-ammont u l-għoli tas-sħab għandu jitqiegħed b'tali mod li jipprovdi data li tkun tirrappreżenta l-erja li għaliha huma meħtieġa l-kejliet.

(3)

Skrin

Meta jintuża tagħmir awtomatizzat għall-kejl tal-għoli tal-bażi ta' sħab, tal-inqas skrin wieħed għandu jkun fl-istazzjon meteoroloġiku. L-iskrins fl-istazzjon meteoroloġiku u fl-unitajiet tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru għandhom ikunu relatati mal-istess sensuri, u meta jkun hemm bżonn ta' sensuri separati, l-iskrins għandhom ikunu mmarkati biċ-ċar sabiex tiġi identifikata l-erja ssorveljata minn kull sensur.

(4)

Livell ta' referenza
(i) 

L-għoli tal-bażi ta' sħab għandu jiġi rrapportat f'livell ogħla mill-elevazzjoni tal-ajrudrom.

(ii) 

Meta runway ta' avviċinament ta' preċiżjoni li tkun qiegħda tintuża jkollha elevazzjoni limitu ta' 50 ft (15-il m) jew iktar inqas mill-elevazzjoni tal-ajrudrom, għandu jkun hemm arranġamenti lokali sabiex l-għoli tal-bażijiet ta' sħab irrapportat lill-inġenji tal-ajru li jaslu jirreferi għall-elevazzjoni limitu.

(iii) 

Fil-każ ta' rapporti minn strutturi lil hinn mill-kosta, l-għoli tal-bażi ta' sħab għandu jingħata 'l fuq mil-livell medju tal-baħar.

(f)   It-temperatura tal-arja u t-temperatura tal-punt tan-nida

(1) 

It-temperatura tal-arja u t-temperatura tal-punt tan-nida għandhom jitkejlu, jintwerew u jiġu rrapportati fi gradi Celcius.

(2) 

Meta jintuża tagħmir awtomatizzat għall-kejl tat-temperatura tal-arja u t-temperatura tal-punt tan-nida, l-iskrins għandhom ikunu jinsabu fl-istazzjon meteoroloġiku. L-iskrins fl-istazzjon meteoroloġiku u fl-unitajiet tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru għandhom ikunu relatati mal-istess sensuri.

(g)   Pressjoni atmosferika

(1)

Il-pressjoni atmosferika għandha titkejjel, u l-valuri tal-QNH u l-QFE għandhom jiġu kkalkolati u rrapportati f'hectopascals.

(2)

Skrin
(i) 

Meta jintuża tagħmir awtomatizzat għall-kejl tal-pressjoni atmosferika, l-iskrins tal-QNH u, jekk ikun hemm bżonn skont il-punt MET.TR.205(g)(3)(ii), tal-QFE marbutin mal-barometru għandhom ikunu jinsabu fl-istazzjon meteoroloġiku bl-iskrins korrispondenti fl-unitajiet tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru xierqa.

(ii) 

Meta l-valuri tal-QFE jintwerew għal iktar minn runway waħda, l-iskrins għandhom ikunu mmarkati ċari sabiex tiġi identifikata r-runway li għaliha jirreferi l-valur tal-QFE muri.

(3)

Livell ta' referenza

Għandu jintuża livell ta' referenza għall-komputazzjoni tal-QFE.

Kapitolu 2 — Rekwiżiti tekniċi għal uffiċċji meteoroloġiċi tal-ajrudromi

MET.TR.215 Tbassir u informazzjoni oħra

(a) 

L-informazzjoni meteoroloġika għall-operaturi u l-membri tal-ekwipaġġ tat-titjira għandha:

(1) 

tkun tkopri t-titjira fir-rigward tal-ħin, l-altitudni u l-firxa ġeografika;

(2) 

tkun marbuta ma' ħinijiet fissi xierqa jew perjodi ta' żmien;

(3) 

testendi għall-ajrudrom ta' nżul ippjanat, u tkopri wkoll il-kundizzjonijiet meteoroloġiċi mistennijin bejn l-ajrudrom tal-inżul ippjanat u l-ajrudromi alternattivi mfasslin mill-operatur;

(4) 

tkun aġġornata.

(b) 

L-informazzjoni meteoroloġika pprovduta liċ-ċentri ta' koordinazzjoni ta' salvataġġ għandha tinkludi l-kundizzjonijiet meteoroloġiċi li kienu jeżistu fl-aħħar pożizzjoni magħrufa ta' inġenji tal-ajru niqsin u tul ir-rotta ppjanata ta' dak l-inġenju tal-ajru b'referenza partikolari għall-elementi li mhumiex qegħdin jiġu distribwiti fir-rutina.

(c) 

L-informazzjoni meteoroloġika pprovduta lill-unitajiet tas-servizzi ta' informazzjoni ajrunawtika għandha tinkludi:

(1) 

informazzjoni dwar is-servizz meteoroloġiku ppjanata sabiex tiddaħħal fil-pubblikazzjoni(jiet) tal-informazzjoni ajrunawtika kkonċernati;

(2) 

informazzjoni neċessarja għat-tħejjija ta' NOTAM jew ASHTAM;

(3) 

informazzjoni neċessarja għat-tħejjija ta' ċirkulari ta' informazzjoni ajrunawtika.

(d) 

L-informazzjoni meteoroloġika inkluża fid-dokumentazzjoni dwar it-titjir għandha tkun rappreżentata kif ġej:

(1) 

l-irjieħ fuq iċ-ċarts għandhom jintwerew bi vleġeġ b'rix u pinnuri oskurati fuq grilja densa biżżejjed;

(2) 

it-temperaturi għandhom jintwerew b'ċifri fuq grilja densa biżżejjed;

(3) 

id-data dwar ir-riħ u t-temperatura magħżulin mis-settijiet ta' data riċevuti minn ċentru ta' tbassir tal-erjas madwar id-dinja għandha tintwera fi grilja b'latitudni/lonġitudni densa biżżejjed;

(4) 

il-vleġeġ tar-riħ għandhom jieħdu preċedenza fuq it-temperaturi u l-isfond taċ-ċart;

(5) 

indikazzjonijiet tal-għoli li jirreferu għal kundizzjonijiet meteoroloġiċi fir-rotta għandhom jiġu espressi kif stabbilit li huwa xieraq għas-sitwazzjoni, pereżempju fil-livelli, fil-pressjoni, fl-altitudni jew fl-għoli 'l fuq mil-livell tal-art tat-titjira, filwaqt li r-referenzi kollha li jirreferu għall-kundizzjonijiet meteoroloġiċi tal-ajrudrom għandhom ikunu espressi f'għoli fuq l-elevazzjoni tal-ajrudrom.

(e) 

Id-dokumentazzjoni dwar it-titjira għandha tinkludi:

(1) 

tbassiriet ta' temperaturi ta' riħ 'il fuq u ajru ta' fuq;

(2) 

Fenomeni ta' SIGWX;

(3) 

METAR jew, meta jinħareġ, SPECI għall-ajrudromi tat-tluq u tal-inżul ippjanat, u għall-ajrudromi tat-tlugħ, tar-rotta u dawk alternattivi ta' destinazzjoni;

(4) 

TAF jew TAF emendati għall-ajrudromi tat-tluq u tal-inżul ippjanat, u għall-ajrudromi tat-tlugħ, tar-rotta u dawk alternattivi ta' destinazzjoni;

▼M1

(5) 

SIGMET u, meta jinħarġu, AIRMET u ajrurapporti speċjali rilevanti għar-rotta sħiħa;

▼B

(6) 

informazzjoni ta' notifika dwar irmied volkaniku u ċikluni tropikali rilevanti għar-rotta sħiħa.

Madankollu, meta tkun maqbula bejn l-uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom u l-operaturi kkonċernati, id-dokumentazzjoni dwar it-titjir għal titjiriet li jdumu sagħtejn jew inqas, wara waqfa qasira jew dawra lura, tista' tkun limitata għall-informazzjoni meħtieġa għall-operazzjoni, iżda d-dokumentazzjoni dwar it-titjira dejjem għandha tinkludi tal-inqas l-informazzjoni meteoroloġika elenkata fil-punti (3), (4), (5) u (6).

(f) 

Iċ-ċarts iġġenerati minn tbassiriet diġitali għandhom jitqiegħdu għad-dispożizzjoni, kif jeħtieġu l-operaturi, għal żoni fissi ta' kopertura kif murija fl-Appendiċi 2.

▼M1

(g) 

Meta t-tbassiriet ta’ temperaturi ta’ riħ ’il fuq u ajru ta’ fuq elenkati taħt il-punt MET.OR.275(a)(1) jiġu pprovduti bħala ċart, għandhom ikunu ċarts pronjostiċi bil-ħin fiss għal livelli ta’ titjiriet kif speċifikati fil-punt MET.TR.275(b)(3). Meta t-tbassiriet ta’ fenomeni SIGWX elenkati taħt il-punt MET.OR.275(a)(2) jiġu pprovduti bħala ċart, għandhom ikunu ċarts pronjostiċi bil-ħin fiss għal saff atmosferiku limitat minn livelli ta’ titjiriet kif speċifikati fil-punti MET.TR.275(c) u MET.TR.275(d).

▼B

(h) 

It-tbassiriet ta' temperaturi ta' riħ 'il fuq u ajru ta' fuq u ta' fenomeni SIGWX f'livell ogħla mil-livell 100 ta' titjir għandhom ikunu pprovduti malli jkunu disponibbli, u qatt iktar tard minn 3 sigħat qabel it-tluq.

(i) 

L-informazzjoni klimatoloġika ajrunawtika għandha titħejja fil-forma ta' tabelli klimatoloġiċi tal-ajrudrom u sommarji klimatoloġiċi tal-ajrudrom.

MET.TR.220 Tbassiriet tal-ajrudromi

(a) 

It-tbassiriet tal-ajrudromi u l-emendi fihom għandhom jinħarġu bħala TAF u għandhom jinkludu, fl-ordni indikat:

(1) 

l-identifikazzjoni tat-tip ta' tbassir;

(2) 

indikatur tal-post;

(3) 

il-ħin tal-ħruġ ta' tbassir;

(4) 

l-identifikazzjoni ta' tbassir nieqes, meta applikabbli;

(5) 

id-data u l-perjodu ta' validità tat-tbassir;

(6) 

l-identifikazzjoni ta' tbassir imħassar, meta applikabbli;

(7) 

ir-riħ qrib l-art;

(8) 

il-viżibbiltà;

(9) 

it-temp;

(10) 

is-sħab;

(11) 

il-bidliet sinifikanti mistennijin f'wieħed jew iktar minn dawn l-elementi matul il-perjodu ta' validità.

(b) 

It-TAF għandu jinħareġ skont il-mudell muri fl-Appendiċi 3 u jitqassam fil-forma ta' kodiċi tat-TAF.

▼M1

(c) 

Il-perjodu ta’ validità ta’ TAF ta’ rutina għandu jkun ta’ 9 jew ta’ 24 jew 30 siegħa, sakemm ma jkunx stipulat mod ieħor mill-awtorità kompetenti b’kunsiderazzjoni tar-rekwiżiti tat-traffiku għall-ajrudromi bil-ħinijiet tal-operat ta’ anqas minn 9 sigħat. TAF għandu jiġi ppreżentat għat-trażmissjoni mhux qabel siegħa (1) mill-bidu tal-perjodu ta’ validità tiegħu.

(d) 

Jekk jitqassam f’forma diġitali, TAF għandu jkun:

(1) 

f’format konformi ma’ mudell ta’ skambju ta’ informazzjoni interoperabbli f’livell globali u għandu juża l-lingwaġġ tal-immarkar ġeografiku (GML);

(2) 

akkumpanjat mill-metadata xierqa.

▼B

(e) 

L-elementi meteoroloġiċi inklużi fit-TAF għandhom ikunu:

(1)   Ir-riħ qrib l-art

(i) 

Fit-tbassir tar-riħ qrib l-art, għandha tingħata d-direzzjoni prevalenti mistennija.

(ii) 

Meta ma jkunx possibbli li titbassar id-direzzjoni prevalenti tar-riħ qrib l-art minħabba li tkun mistennija tvarja, id-direzzjoni tar-riħ imbassra għandha tkun indikata bħala varjabbli bl-użu ta' “VRB”.

(iii) 

Meta r-riħ jitbassar li sejjer ikun inqas minn 1 kt (0,5 m/s), il-veloċità mbassra tar-riħ għandha tiġi indikata bħala kalma.

(iv) 

Meta l-veloċità massima mbassra taqbeż il-veloċità medja mbassra tar-riħ b'10 kt (5 m/s) jew iktar, għandha tiġi indikata l-veloċità massima mbassra tar-riħ.

(v) 

Meta titbassar veloċità tar-riħ ta' 100 kt (50 m/s) jew iktar, għandha tiġi indikata li hija iktar minn 99 kt (49 m/s).

(2)   Viżibbiltà

(i) 

Meta jitbassar li l-viżibbiltà sejra tkun inqas minn 800 m, għandha tiġi espressa fi stadji ta' 50 m; meta titbassar li sejra tkun 800 m jew iktar, iżda inqas minn 5 km, fi stadji ta' 100 m; meta titbassar li sejra tkun 5 km jew iktar, iżda inqas minn 10 km, fi stadji ta' kilometru; u meta titbassar li sejra tkun 10 km jew iktar, għandha tiġi espressa bħala 10 km, ħlief meta jitbassar li jkunu japplikaw il-kundizzjonijiet ta' CAVOK. Il-viżibbiltà prevalenti għandha titbassar.

(ii) 

Meta l-viżibbiltà titbassar bħala waħda li tvarja f'direzzjonijiet differenti u ma tkunx tista' titbassar il-viżibbiltà prevalenti, għandha tingħata l-inqas viżibbiltà mbassra.

(3)   Fenomeni tat-temp

(i) 

Fenomenu tat-temp wieħed jew iktar, sa massimu ta' tlieta, minn dawn li ġejjin jew taħlitiet tagħhom, flimkien mal-karatteristiċi tagħhom u, fejn xieraq, l-intensità, għandhom jitbassru jekk ikunu mistennijin li jseħħu fl-ajrudrom:

(A) 

preċipitazzjoni ffriżata;

(B) 

ċpar iffriżat;

(C) 

preċipitazzjoni moderata jew qalila (inklużi rxiex ta' din);

(D) 

trab, ramel jew borra fil-baxx;

(E) 

buffuri ta' trab, ramel jew borra;

(F) 

maltempata tat-trab;

(G) 

maltempata tar-ramel;

(H) 

maltempati (bi preċipitazzjoni jew mingħajr);

(I) 

tempesta;

(J) 

sħaba tromba (tromba jew tromba tal-ilma);

(K) 

fenomeni tat-temp oħrajn, kif maqbulin mill-uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom mal-unitajiet u l-operaturi tal-ATS ikkonċernati.

(ii) 

It-tmiem mistenni tal-okkorrenza ta' dawk il-fenomeni jrid jiġi indikat bl-abbrevjazzjoni “NSW”.

(4)   Sħab

(i) 

L-ammont ta' sħab għandu jitbassar bl-użu tal-abbrevjazzjonijiet “FEW”, “SCT”, “BKN” jew “OVC” skont il-bżonn. Meta jkun mistenni li s-sema sejjer jibqa' jew isir oskurat u ma jkunx jista' jitbassar is-sħab u jkun hemm informazzjoni dwar il-viżibbiltà vertikali fl-ajrudrom, il-viżibbiltà vertikali għandha titbassar fil-forma “VV” segwita mill-valur imbassar tal-viżibbiltà vertikali.

(ii) 

Meta jitbassru diversi saffi jew mases ta' sħab, l-ammont u l-għoli tal-bażi tagħhom għandhom ikunu inklużi fl-ordni li ġejja:

(A) 

l-iktar saff jew massa baxxi, ikun xi jkun l-ammont, li jitbassru bħala FEW, SCT, BKN jew OVC kif xieraq;

(B) 

is-saff jew il-massa li jmiss li jgħattu iktar minn 2/8,li jitbassru bħala SCT, BKN jew OVC kif xieraq;

(C) 

l-ogħla saff jew massa li jmiss li jgħattu iktar minn 4/8, li jitbassru bħala BKN jew OVC kif xieraq;

(D) 

sħab kumulonimbu u/jew sħab kumulu, kull meta jitbassar u ma jkunx diġà inkluż taħt punti (A) sa (Ċ).

(iii) 

L-informazzjoni dwar is-sħab għandha tkun limitata għal sħab ta' importanza operazzjonali; meta ma tkun imbassra ebda sħaba ta' importanza sinifikanti u “CAVOK” ma tkunx adattata, għandha tintuża l-abbrevjazzjoni “NSC”.

(f) 

L-użu ta' gruppi ta' bidliet

(1) 

Il-kriterji użati għall-inklużjoni ta' gruppi ta' bidliet fit-TAF jew għall-emendar tat-TAF għandhom ikunu bbażati fuq kwalunkwe wieħed mill-fenomeni tat-temp li ġejjin, jew taħlita tagħhom, li jkunu mbassrin li sejrin jibdew jew jintemmu jew jinbidlu fl-intensità tagħhom:

(i) 

ċpar iffriżat;

(ii) 

preċipitazzjoni ffriżata;

(iii) 

preċipitazzjoni moderata jew qalila (inklużi rxiex ta' din);

(iv) 

maltempata;

(v) 

maltempata tat-trab;

(vi) 

maltempata tar-ramel.

(2) 

Meta jkun hemm bżonn li tiġi indikata bidla fi kwalunkwe wieħed mill-elementi pprovduti fil-punt (a), għandhom jintużaw l-indikaturi tal-bidla “BECMG” jew “TEMPO” segwiti mill-perjodu ta' żmien li matulu mistennija li sseħħ il-bidla. Il-perjodu ta' żmien għandu jiġi indikat bħala l-bidu u t-tmiem tal-perjodu f'UTC ta' sigħat sħaħ. Huma biss dawk l-elementi li fihom tkun mistennija bidla sinifikanti li għandhom jiġu inklużi wara indikatur ta' bidla. Madankollu, fil-każ ta' bidliet sinifikanti fir-rigward tas-sħab, għandhom jiġu inklużi l-gruppi kollha ta' sħab, inklużi saffi jew mases mhux mistennija li jinbidlu.

(3) 

L-indikatur ta' bidla “BECMG” u l-grupp ta' żmien assoċjat għandhom jintużaw sabiex jiddeskrivu bidliet meta l-kundizzjonijiet meteoroloġiċi jkunu mistennijin li jilħqu jew jgħaddu minn valuri limitu speċifikati b'rata regolari jew irregolari u f'ħin mhux speċifikat matul il-perjodu ta' żmien. Il-perjodu ta' żmien ma jistax jaqbeż l-4 sigħat.

(4) 

L-indikatur ta' bidla “TEMPO” u l-grupp ta' ħin assoċjat għandhom jintużaw sabiex jiddeskrivu flutwazzjonijiet temporanji spissi jew mhux spissi mistennijin fil-kundizzjonijiet meteoroloġiċi li jilħqu jew jaqbżu valuri limitu speċifikati u jdumu għal perjodu ta' inqas minn siegħa (1) f'kull każ u, fl-aggregat, ikopru inqas minn nofs il-perjodu ta' tbassir li matulu jkunu mistennijin li sejrin iseħħu l-flutwazzjonijiet. Jekk ikun mistenni li flutwazzjoni temporanja sejra ddum siegħa (1) jew iktar, il-grupp ta' bidla “BECMG” għandu jintuża skont il-punt (3) jew il-perjodu ta' validità jrid jiġi soddiviż skont il-punt (5).

(5) 

Meta sett wieħed ta' kundizzjonijiet tat-temp prevalenti jkun mistenni li jinbidel b'mod sinifikanti u ftit jew wisq kompletament f'sett differenti ta' kundizzjonijiet, il-perjodu ta' validità jrid jiġi suddiviż f'perjodi awtonomi bl-użu tal-abbrevjazzjoni “FM” segwita minnufih minn grupp ta' ħin b'sitt ċifri f'jiem, sigħat u minuti UTC li jindikaw il-ħin li fih hija mistennija sseħħ il-bidla. Il-perjodu suddiviż wara l-abbrevjazzjoni “FM” għandu jkun awtonomu u l-kundizzjonijiet kollha mbassrin mogħtijin qabel l-abbrevjazzjoni għandhom jitqiesu inferjuri għal dawk li jiġu wara l-abbrevjazzjoni.

(g) 

Il-probabbiltà li jseħħ valur alternattiv ta' element jew elementi ta' tbassir għandha tiġi inkluża meta:

▼M1

(1) 

tkun teżisti probabbiltà ta’ 30 % jew ta’ 40 % ta’ kundizzjonijiet meteoroloġiċi alternattivi matul perjodu ta’ żmien tat-tbassir speċifiku; jew

(2) 

tkun teżisti probabbiltà ta’ 30 % jew ta’ 40 % ta’ flutwazzjonijiet temporanji fil-kundizzjonijiet meteoroloġiċi matul perjodu ta’ żmien tat-tbassir speċifiku.

▼B

Dan għandu jkun indikat fit-TAF bl-użu tal-abbrevjazzjoni “PROB” segwita mill-probabbiltà f'għaxriet fil-mija u, fil-każ imsemmi fil-punt (1), il-perjodu ta' żmien li matulu l-valuri jkunu mistennijin japplikaw, jew fil-każ imsemmi fil-punt (2), bl-użu tal-abbrevjazzjoni “PROB” segwita mill-probabbiltà f'għaxriet fil-mija, l-indikatur ta' bidla “TEMPO” u l-grupp ta' ħin assoċjat.

MET.TR.225 Tbassiriet għall-inżul

(a) 

It-tbassiriet TREND għandhom jinħarġu skont l-Appendiċi 1.

(b) 

L-unitajiet u l-iskali użati fit-tbassir TREND għandhom ikunu l-istess bħal dawk użati fir-rapport li jkun mehmuż miegħu.

(c) 

It-tbassir TREND għandu jindika bidliet sinifikanti fir-rigward ta' wieħed jew iktar minn dawn l-elementi: ir-riħ qrib l-art, il-viżibbiltà, il-fenomeni tat-temp u s-sħab. Huma biss dawk l-elementi li tkun mistennija bidla sinifikanti fihom li għandhom jiġu inklużi. Madankollu, fil-każ ta' bidliet sinifikanti fir-rigward tas-sħab, għandhom jiġu inklużi l-gruppi kollha ta' sħab, inklużi saffi jew mases mhux mistennijin li jinbidlu. Fil-każ ta' bidla sinifikanti fil-viżibbiltà, il-fenomenu li jikkaġuna t-tnaqqis ta' viżibbiltà jrid ikun indikat ukoll. Meta ma tkun mistennija li sseħħ ebda bidla, dan għandu jiġi indikat bit-terminu “NOSIG”.

(1)   Ir-riħ qrib l-art

It-tbassir TREND għandu jindika bidliet fir-riħ qrib l-art li jinvolvu:

(i) 

bidla fid-direzzjoni medja tar-riħ qrib l-art ta' 60° jew iktar, il-veloċità medja qabel u/jew wara l-bidla li tkun 10 kt (5 m/s) jew iktar;

(ii) 

bidla fil-veloċità medja tar-riħ ta' 10 kt (5 m/s) jew iktar;

(iii) 

bidliet fir-riħ permezz ta' valuri ta' importanza operazzjonali.

(2)   Viżibbiltà

(i) 

Meta l-viżibbiltà tkun mistennija titjieb u tinbidel għal jew tgħaddi minn wieħed jew iktar mill-valuri li ġejjin, jew meta jkun mistenni li l-viżibbiltà sejra tmur għall-agħar u tgħaddi minn wieħed jew iktar mill-valuri li ġejjin: 150, 350, 600, 800, 1 500 jew 3 000  m, it-tbassir tax-xejra jrid jindika l-bidla.

(ii) 

Meta jsir numru sinifikanti ta' titjiriet skont ir-regoli tat-titjir viżwali, it-tbassir għandu jindika wkoll il-bidliet għal jew li jgħaddu minn 5 000  m.

(iii) 

Fit-tbassiriet TREND mehmużin mal-METAR, il-viżibbiltà għandha tirreferi għall-viżibbiltà prevalenti tat-tbassir.

(3)   Fenomeni tat-temp

(i) 

It-tbassir TREND għandu jindika meta jkun mistenni li sejjer jibda, jieqaf jew jinbidel fl-intensità kwalunkwe wieħed mill-fenomeni tat-temp li ġejjin jew taħlita minn dawn:

(A) 

preċipitazzjoni ffriżata;

(B) 

preċipitazzjoni moderata jew qawwija, inklużi rxiex tagħha;

(C) 

maltempata bir-ragħad, bi preċipitazzjoni;

(D) 

maltempata tat-trab;

(E) 

maltempata tar-ramel;

(F) 

fenomeni tat-temp oħrajn kif maqbulin mill-uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom mal-unitajiet u l-operaturi tal-ATS ikkonċernati.

(ii) 

It-tbassir TREND għandu jindika meta jkun mistenni li sejjer jibda jew jieqaf kwalunkwe wieħed mill-fenomeni tat-temp li ġejjin jew taħlita minn dawn:

(A) 

ċpar iffriżat;

(B) 

trab, ramel jew borra fil-baxx;

(C) 

buffuri ta' trab, ramel jew borra;

(D) 

maltempata bir-ragħad (bla preċipitazzjoni);

(E) 

tempesta;

(F) 

sħaba tromba (tromba jew tromba tal-ilma).

(iii) 

In-numru totali ta' fenomeni rrapportati fil-punti (i) u (ii) ma jistax jaqbeż it-tlieta.

(iv) 

It-tmiem mistenni tal-okkorrenza tal-fenomeni tat-temp għandu jiġi indikat bl-abbrevjazzjoni “NSW”.

(4)   Sħab

(i) 

Meta l-għoli tal-bażi ta' saff ta' sħab ta' firxa ta' BKN jew OVC ikun mistenni li jiżdied u jinbidel għal jew jgħaddi minn wieħed jew iktar mill-valuri li ġejjin, jew meta l-għoli ta' bażi ta' saff ta' sħab ta' firxa ta' BKN jew OVC ikun mistenni li jonqos u jgħaddi minn wieħed jew iktar mill-valuri li ġejjin: 100, 200, 500, 1 000 u 1 500  ft (30, 60, 150, 300 u 450 m), it-tbassir TREND għandu jindika l-bidla.

(ii) 

Meta l-għoli ta' bażi ta' saff ta' sħab ikun inqas jew ikun mistenni li sejjer jonqos taħt jew jitla' fuq l-1 500  ft (450 m), it-tbassir TREND għandu jindika wkoll il-bidliet fl-ammont ta' sħab mill-FEW, jew l-SCT li jiżdiedu għal BKN jew OVC, jew bidliet minn BKN jew OVC li jonqsu għal FEW jew SCT.

(iii) 

Meta ma tkun imbassra ebda sħaba ta' importanza sinifikanti u “CAVOK” ma tkunx adattata, għandha tintuża l-abbrevjazzjoni “NSC”.

(5)   Viżibbiltà vertikali

Meta jkun mistenni li s-sema sejjer jibqa' jew isir oskurat u jkun hemm osservazzjonijiet tal-viżibbiltà vertikali disponibbli fl-ajrudrom, u jkun imbassar li l-viżibbiltà vertikali sejra titjieb jew tinbidel għal jew tgħaddi minn wieħed jew iktar mill-valuri li ġejjin, jew meta jkun imbassar li l-viżibbiltà sejra tmur għall-agħar u tgħaddi minn wieħed jew iktar mill-valuri li ġejjin: 100, 200, 500 jew 1 000 ft (30, 60, 150 jew 300 m), it-tbassir TREND għandu jindika l-bidla.

(6)   Kriterji addizzjonali

L-uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom u l-utenti jistgħu jiftiehmu fuq kriterji addizzjonali li sejrin jintużaw, fuq il-bażi ta' valuri minimi operazzjonali tal-ajrudrom lokali.

(7)   L-użu ta' gruppi ta' bidliet

(i) 

Meta tkun mistennija sseħħ bidla, it-tbassir TREND għandu jibda b'wieħed mill-indikaturi ta' bidla “BECMG” jew “TEMPO”.

(ii) 

L-indikatur ta' bidla “BECMG” għandu jintuża sabiex jiddeskrivi bidliet fit-tbassir meta l-kundizzjonijiet meteoroloġiċi jkunu mistennijin li jilħqu jew jgħaddu minn valuri speċifikati b'rata regolari jew irregolari. Il-perjodu li matulu, jew fil-ħin li fih, ikun previst li sejra sseħħ il-bidla jrid jiġi indikat bl-użu tal-abbrevjazzjonijiet “FM”, “TL” jew “AL”, kif xieraq, kull waħda segwita minn grupp ta' ħin f'sigħat u minuti.

(iii) 

L-indikatur ta' bidla “TEMPO” jrid jintuża sabiex jiddeskrivi flutwazzjonijiet temporanji tat-tbassir mistennijin fil-kundizzjonijiet meteoroloġiċi li jilħqu jew jaqbżu valuri speċifikati u jdumu għal perjodu ta' inqas minn siegħa (1) f'kull każ u, fl-aggregat, ikopru inqas minn nofs il-perjodu li matulu jkunu mistennijin li sejrin iseħħu l-flutwazzjonijiet. Il-perjodu li matulu jkun imbassar li sejrin iseħħu l-flutwazzjonijiet temporanji jrid jiġi indikat bl-użu tal-abbrevjazzjonijiet “FM” u/jew “TL”, skont il-każ, kull waħda segwita minn grupp ta' ħin f'sigħat u minuti.

(8)   L-użu tal-indikatur tal-probabilità

L-indikatur “PROB” ma jistax jintuża fi tbassiriet TREND.

MET.TR.230 Tbassiriet għat-tlugħ

(a) 

Tbassir għat-tlugħ għandha tirreferi għal perjodu speċifikat ta' żmien u jrid ikun fih informazzjoni dwar il-kundizzjonijiet mistennijin fuq il-kumpless tar-runways fir-rigward tad-direzzjoni tar-riħ qrib l-art u l-veloċità tar-riħ u kwalunkwe varjazzjoni fih, it-temperatura, il-pressjoni u kwalunkwe element ieħor miftiehem lokalment bejn l-uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom u l-operaturi.

(b) 

L-ordni tal-elementi u t-terminoloġija, l-unitajiet u l-iskali użati fit-tbassiriet għat-tlugħ għandhom ikunu l-istess bħal dawk użati fir-rapporti għall-istess ajrudrom.

MET.TR.235 Twissijiet tal-ajrudrom u twissijiet u avviżi dwar il-gradjent tar-riħ

(a) 

It-twissijiet dwar il-gradjent tar-riħ għandhom jinħarġu skont il-mudell fl-Appendiċi 4.

(b) 

In-numru sekwenzjali msemmi fil-mudell fl-Appendiċi 4 għandu jikkorrispondi għan-numru ta' twissijiet dwar il-gradjent tar-riħ maħruġin għall-ajrudrom minn 00.01 UTC tal-ġurnata kkonċernata.

(c) 

It-twissijiet dwar il-gradjent tar-riħ jagħtu informazzjoni konċiża u aġġornata marbuta mal-eżistenza osservata ta' gradjent tar-riħ li jinvolvi bidla fir-riħ minn quddiem/wara ta' 15-il kt (7,5 m/s) jew iktar li jista' jaffettwa b'mod ħażin lill-inġenju tal-ajru matul il-passaġġ tal-avviċinament finali jew il-passaġġ tat-tlugħ inizjali u l-inġenji tal-ajru fuq ir-runway matul it-tidwir għal-landjar jew il-ġirja tat-tlugħ.

(d) 

Jekk dan ikun prattikabbli, it-twissija dwar il-gradjent tar-riħ għandha tkun marbuta ma' sezzjonijiet speċifiċi tar-runway u d-distanzi tul il-passaġġ tal-avviċinament jew il-passaġġ tat-tlugħ kif miftiehem bejn l-uffiċċju meteoroloġiku tal-ajrudrom, l-unitajiet u l-operaturi xierqa kkonċernati tal-ATS.

Kapitolu 3 — Rekwiżiti tekniċi għal uffiċċji ta' osservazzjoni meteoroloġika

▼M1

MET.TR.250 SIGMET

(a) 

Il-kontenut u l-ordni tal-elementi f’SIGMET għandhom ikunu skont il-mudell muri fl-Appendiċi 5 A.

(b) 

SIGMET għandhom ikunu jikkonsistu fi tliet tipi:

(1) 

SIGMET għal fenomeni tat-temp fir-rotta għajr irmied volkaniku jew ċikluni tropikali;

(2) 

SIGMET għal irmied volkaniku;

(3) 

SIGMET għal ċikluni tropikali.

(c) 

In-numru sekwenzjali ta’ SIGMET għandu jkun jikkonsisti fi tliet karattri li jinkludu ittra waħda u żewġ numri.

(d) 

F’SIGMET għandu jkun hemm inkluż fenomenu wieħed biss minn dawk elenkati fl-Appendiċi 5 A, filwaqt li jintużaw l-abbrevjazzjonijiet xierqa u l-valuri limitu li ġejjin tal-veloċità tar-riħ qrib l-art ta’ 34 kt (17-il m/s) jew aktar għal ċiklun tropikali.

(e) 

SIGMET rigward maltempati jew ċiklun tropikali ma jistax ikun jinkludi referenzi għal turbulenza u silġ assoċjati.

(f) 

Jekk jitqassam f’forma diġitali, SIGMET għandu:

(1) 

ikun f’format konformi ma’ mudell ta’ skambju ta’ informazzjoni interoperabbli f’livell globali u għandu juża l-lingwaġġ tal-immarkar ġeografiku (GML);

(2) 

ikun akkumpanjat mill-metadata xierqa.

MET.TR.255 AIRMET

(a) 

Il-kontenut u l-ordni tal-elementi f’AIRMET għandhom ikunu skont il-mudell muri fl-Appendiċi 5 A.

(b) 

In-numru sekwenzjali msemmi fil-mudell fl-Appendiċi 5 għandu jikkorrispondi għan-numru ta’ AIRMET maħruġin għar-reġjun ta’ informazzjoni dwar titjir minn 00.01 UTC tal-ġurnata kkonċernata.

(c) 

F’AIRMET għandu jkun hemm inkluż fenomenu wieħed biss minn dawk elenkati fl-Appendiċi 5 A, filwaqt li jintużaw l-abbrevjazzjonijiet xierqa u l-valuri limitu li ġejjin, meta l-fenomenu jkun f’livell ta’ titjir ta’ anqas minn 100, jew f’livell ta’ titjir anqas minn 150 f’żoni muntanjużi, jew ogħla, fejn ikun hemm bżonn:

(1) 

veloċità tar-riħ qrib l-art mifrux ogħla minn 30 kt (15-il m/s) bid-direzzjoni u bl-unitajiet rilevanti;

(2) 

żoni mifruxin affettwati minn tnaqqis ta’ viżibbiltà għal anqas minn 5 000 m, inkluż il-fenomenu tat-temp li jikkaġuna t-tnaqqis ta’ viżibbiltà;

(3) 

żoni mifruxin ta’ sħab mifrux jew b’temp mgħajjeb bis-sħab b’għoli ta’ bażi ta’ anqas minn 1 000 ft (300 m) mil-livell tal-art.

(d) 

AIRMET rigward maltempati jew sħab kumulonimbu m’għandhomx jinkludu referenzi għal turbulenza u silġ assoċjati.

(e) 

Jekk jitqassam f’forma diġitali, AIRMET għandu jkun:

(1) 

f’format konformi ma’ mudell ta’ skambju ta’ informazzjoni interoperabbli f’livell globali u għandu juża l-lingwaġġ tal-immarkar ġeografiku (GML);

(2) 

akkumpanjata mill-metadata xierqa.

▼B

MET.TR.260 Tbassiriet tal-erja għal titjiriet f'livell baxx

(a) 

Meta tintuża l-forma ta' ċart għal tbassiriet tal-erja għal titjiriet f'livell baxx, it-tbassir tat-temperatura ta' riħ 'il fuq u ajru ta' fuq għandu jinħareġ għal punti separati minn mhux iktar minn 300 NM u, tal-inqas, għall-altitudnijiet li ġejjin: 2 000 , 5 000 u 10 000  ft (600, 1 500 u 3 000  m) u 15 000  ft (4 500  m) f'żoni muntanjużi. Il-ħruġ ta' tbassiriet ta' temperatura ta' riħ 'il fuq u ajru ta' fuq f'altitudni ta' 2 000 ft (600m) jista' jkun soġġett għal kunsiderazzjonijiet orgografiċi lokali kif tistabbilixxi l-awtorità kompetenti.

(b) 

Meta tintuża l-forma ta' ċart għal tbassiriet tal-erja għal titjiriet f'livell baxx, it-tbassir ta' fenomeni SIGWX għandu jinħareġ bħala tbassir SIGWX ta' livell baxx għal titjiriet f'livell sa 100, jew titjiriet sa livell 150 f'żoni muntanjużi, jew ogħla, fejn ikun hemm bżonn. Tbassiriet SIGWX ta' livell baxx għandhom jinkludu:

(1) 

il-fenomeni li ġejjin li jiġġustifikaw il-ħruġ ta' SIGMET: silġ, turbulenza, sħab kumulonimbu li jkun oskurat, spiss, inkorporat jew li jseħħ f'linja ta' tempesta (“squall line”), maltempati tar-ramel/maltempati ta' trab u żbroffi ta' vulkani jew il-ħlus ta' materjali radjuattivi fl-atmosfera, u li huma mistennijin li jaffettwaw titjiriet ta' livell baxx;

(2) 

l-elementi li ġejjin fit-tbassiriet tal-erja għal titjiriet ta' livell baxx: riħ qrib l-art, viżibbiltà tas-superfiċje, fenomeni sinifikanti tat-temp, oskurazzjoni tal-muntanji, sħab, ifformar ta' silġ, turbulenza, mewġ tal-muntanji u għoli ta' iżoterm ta' żero gradi.

▼M1

(c) 

Meta l-awtorità kompetenti tkun stabbiliet li d-densità tat-traffiku li jopera f’anqas minn livell 100 ta’ titjir tiġġustifika l-ħruġ ta’ AIRMET, it-tbassiriet tal-erja għandhom jinħarġu sabiex ikopru s-saff ta’ bejn l-art u l-livell 100 ta’ titjir, jew sa livell 150 ta’ titjir f’żoni muntanjużi, jew ogħla, fejn ikun hemm bżonn, u jrid ikun fihom informazzjoni dwar fenomeni tat-temp fir-rotta li jkunu ta’ periklu għal titjiriet f’livell baxx, b’appoġġ tal-ħruġ tal-AIRMET u l-informazzjoni addizzjonali meħtieġa għal titjiriet ta’ livell baxx.

▼B

Kapitolu 4 — Rekwiżiti tekniċi għal ċentri konsultattivi dwar l-irmied volkaniku (VAAC)

▼M1

MET.TR.265 Responsabbiltajiet taċ-ċentru konsultattiv dwar l-irmied volkaniku

(a) 

L-informazzjoni ta’ notifika dwar l-irmied volkaniku għandha tinħareġ b’lingwaġġ ċar imqassar u skont il-mudell muri fl-Appendiċi 6. Meta ma jkun hemm ebda abbrevjazzjoni disponibbli, għandu jintuża kliem b’lingwaġġ ċar bl-Ingliż, li jrid jinżamm għall-minimu possibbli.

(b) 

Jekk titqassam f’forma diġitali, notifika dwar l-irmied volkaniku għandha tkun:

(1) 

f’format konformi ma’ mudell ta’ skambju ta’ informazzjoni interoperabbli f’livell globali u għandu juża l-lingwaġġ tal-immarkar ġeografiku (GML);

(2) 

akkumpanjata mill-metadata xierqa.

(c) 

L-informazzjoni konsultattiva dwar l-irmied volkaniku, meta titħejja f’format grafiku, għandha tinħareġ billi jintuża l-format portable network graphics (PNG).

▼B

Kapitolu 5 — Rekwiżiti tekniċi għal ċentri konsultattivi dwar iċ-ċikluni tropikali (TCAC)

MET.TR.270 Responsabbiltajiet taċ-ċentru konsultattiv dwar iċ-ċikluni tropikali

(a) 

L-informazzjoni ta' notifika dwar iċ-ċikluni tropikali għandha tinħareġ għal ċikluni tropiċi meta l-massimu tal-veloċità medja fuq 10 minuti tar-riħ qrib l-art ikun mistenni li jilħaq jew jaqbeż l-34 kt matul il-perjodu kopert mill-avviż.

(b) 

L-informazzjoni tal-avviż dwar ċikluni tropikali għandha tkun skont l-Appendiċi 7.

▼M1

(c) 

Jekk titqassam f’forma diġitali, notifika dwar ċikluni tropikali għandha tkun:

(1) 

f’format konformi ma’ mudell ta’ skambju ta’ informazzjoni interoperabbli f’livell globali u għandu juża l-lingwaġġ tal-immarkar ġeografiku (GML);

(2) 

akkumpanjata mill-metadata xierqa.

(d) 

L-informazzjoni konsultattiva dwar ċikluni tropikali, meta titħejja f’format grafiku, għandha tinħareġ billi jintuża l-format portable network graphics (PNG).

▼B

Kapitolu 6 — Rekwiżiti tekniċi għal ċentri tat-tbassir tal-erjas madwar id-dinja (WAFCs)

MET.TR.275 Responsabbiltajiet taċ-ċentri tat-tbassir tal-erjas madwar id-dinja

(a) 

Id-WAFCs għandhom jużaw data meteoroloġika pproċessata fil-forma ta' valuri tal-punt tal-grilja espressi f'forma binarja (kodiċi GRBI) sabiex jipprovdu tbassiriet globali fi grilja u l-forma ta' kodiċi BUFR sabiex jipprovdu tbassir ta' fenomeni tat-temp sinifikanti.

(b) 

Għal tbassiriet globali fi grilja, id-WAFCs għandhom:

(1) 

iħejju tbassiriet ta':

(i) 

ir-riħ 'il fuq;

(ii) 

it-temperatura tal-ajru ta' fuq;

(iii) 

l-umdità;

(iv) 

id-direzzjoni, il-veloċità u l-livell tat-titjir tar-riħ massimu;

(v) 

il-livell tat-titjir u t-temperatura tat-tropopawża;

(vi) 

żoni ta' sħab kumulonimbu;

(vii) 

is-silġ;

(viii) 

turbulenza fl-ajru ħieles u fis-sħab;

(ix) 

l-altitudni ġeopotenzjali tal-livelli tat-titjir,

erba' darbiet kuljum u jkunu validi għal ħinijiet fissi validi ta' 6, 9, 12, 15, 18, 21, 24, 27, 30, 33 u 36 siegħa wara l-ħin (00.00, 06.00, 12.00 u 18.00 UTC) tad-data sinottika li fuqha kienu bbażati t-tbassiriet;

(2) 

joħorġu tbassiriet fl-ordni msemmija fil-punt (1) u jqassmuhom kollha mill-iktar fis teknikament possibbli, iżda mhux iktar tard minn 6 sigħat wara l-ħin standard ta' osservazzjoni;

(3) 

jipprovdu tbassiriet bil-punti ta' grilja fi grilja regolari b'riżoluzzjoni orizzontali ta' 1,25° latitudni u lonġitudni u li jinkludu:

▼M1

(i) 

data dwar ir-riħ għal-livelli tat-titjiriet 50 (850 hPa), 80 (750 hPa), 100 (700 hPa), 140 (600 hPa), 180 (500 hPa), 210 (450 hPa), 240 (400 hPa), 270 (350 hPa), 300 (300 hPa), 320 (275 hPa), 340 (250 hPa), 360 (225 hPa), 390 (200 hPa), 410 (175 hPa), 450 (150 hPa), 480 (125 hPa) u 530 (100 hPa);

(ii) 

data dwar it-temperatura għal-livelli tat-titjiriet 50 (850 hPa), 80 (750 hPa), 100 (700 hPa), 140 (600 hPa), 180 (500 hPa), 210 (450 hPa), 240 (400 hPa), 270 (350 hPa), 300 (300 hPa), 320 (275 hPa), 340 (250 hPa), 360 (225 hPa), 390 (200 hPa), 410 (175 hPa), 450 (150 hPa) 480 (125 hPa) u 530 (100 hPa);

(iii) 

data dwar l-umdità għal-livelli tat-titjiriet 50 (850 hPa), 80 (750 hPa), 100 (700 hPa), 140 (600 hPa) u 180 (500 hPa);

▼B

(iv) 

il-firxa orizzontali u l-livelli tat-titjir tas-sħab kumulonimbu bażi u ta' fuq nett;

(v) 

l-ifformar ta' silġ għal saffiiffokati għal titjiriet f'livelli 60 (800 hPa), 100 (700 hPa), 140 (600 hPa), 180 (500 hPa), 240 (400 hPa) u 300 (300 hPa);

(vi) 

turbulenza f'ajru ħieles għal saffi ffokati għal titjiriet f'livelli 240 (400 hPa), 270 (350 hPa), 300 (300 hPa), 340 (250 hPa), 390 (200 hPa) u 450 (150 hPa);

(vii) 

turbulenza fis-sħab għal saffi ffokati għal titjiriet f'livelli 100 (700 hPa), 140 (600 hPa), 180 (500 hPa), 240 (400 hPa) u 300 (300 hPa);

▼M1

(viii) 

data dwar l-altitudni ġeopotenzjali għal-livelli tat-titjiriet 50 (850 hPa), 80 (750 hPa), 100 (700 hPa), 140 (600 hPa), 180 (500 hPa), 210 (450 hPa), 240 (400 hPa), 270 (350 hPa), 300 (300 hPa), 320 (275 hPa), 340 (250 hPa), 360 (225 hPa), 390 (200 hPa), 410 (175 hPa), 450 (150 hPa) 480 (125 hPa) u 530 (100 hPa).

▼B

(c) 

Għal tbassiriet globali ta' fenomeni tat-temp sinifikanti fir-rotta, id-WAFCs għandhom:

(1) 

iħejju tbassiriet SIGWX erba' darbiet kuljum u għandhom ikunu validi għal ħinijiet fissi validi ta' 24 siegħa wara l-ħin (00.00, 06.00, 12.00 u 18.00 UTC) tad-data sinottika li fuqha kienu bbażati t-tbassiriet. It-tqassim ta' kull tbassir għandu jsir mill-iktar fis teknikament fattibbli, iżda mhux iktar tard minn 9 sigħat wara l-ħin standard ta' osservazzjoni;

(2) 

joħorġu tbassiriet SIGWX bħala tbassiriet SIGWX ta' livell għoli għal titjiriet f'livelli ta' bejn 250 u 630;

(3) 

jinkludu fi tbassiriet SIGWX l-affarijiet li ġejjin:

(i) 

ċiklun tropikali diment li l-massimu tal-veloċità medja fuq 10 minuti tar-riħ qrib l-art ikun mistenni li jilħaq jew jaqbeż l-34 kt (17 m/s);

(ii) 

linji ta' tempesta severi;

(iii) 

turbolenza moderata jew severa (fis-sħab jew fl-ajru ħieles);

(iv) 

formazzjoni ta' silġ moderata jew qawwija;

(v) 

maltempata tar-ramel/maltempata tat-trab mifruxa sew;

(vi) 

sħab kumulonimbu assoċjat mal-maltempati u b'punti (i) sa (v);

(vii) 

żoni ta' sħab mhux f'konvezzjoni assoċjat ma' turbolenza moderata jew severa fis-sħab u/jew formazzjoni ta' silġ moderata jew qawwija;

(viii) 

il-livell tat-titjir u t-tropopawża;

(ix) 

il-forzi propulsivi;

(x) 

informazzjoni dwar fejn seħħew l-iżbroffi vulkaniċi li qegħdin jipproduċu sħab ta' rmied ta' importanza għal operazzjonijiet ta' inġenji tal-ajru, li tinkludi: is-simbolu tal-iżbroff ta' vulkan fil-post tal-vulkan u, f'kaxxa testwali separata fuq iċ-ċart, is-simbolu tal-iżbroff ta' vulkan, isem il-vulkan, jekk magħruf, u l-latitudni/lonġitudni tal-iżbroff. Barra minn hekk, il-leġġenda taċ-ċarts SIGWX għandha tindika “CHECK SIGMET, ADVISORIES FOR TC AND VA, AND ASHTAM AND NOTAM FOR VA” (IĊĊEKKJA SIGMET, KONSULENZI GĦAL TC U VA, U ASHTAM U NOTAM GĦAL VA;

(xi) 

informazzjoni dwar il-post fejn jinħelsu l-materjali radjuattivi fl-atmosfera ta' importanza għall-operazzjonijiet tal-inġenji tal-ajru, li jinkludu: is-simbolu ta' materjali radjuattivi fl-atmosfera fil-post tal-ħlus u, f'kaxxa separata fuq iċ-ċart, is-simbolu ta' materjali radjuattivi fl-atmosfera, il-latitudni/lonġitudni tal-post tal-ħlus u, jekk magħruf, isem is-sit tas-sors radjuattiv. Barra minn hekk, il-leġġenda taċ-ċarts SIGWX fejn ikun indikat ħlus ta' radjazzjoni jrid ikun fiha “CHECK SIGMET AND NOTAM FOR RDOACT CLD” (IĊĊEKKJA SIGMET U NOTAM GĦAL RDOACT CLD).

(4) 

Għandhom jiġu applikati l-kriterji li ġejjin għal tbassiriet SIGWX:

(i) 

il-punti (i) sa (vi) tal-punt (3) għandhom jiġu inklużi biss jekk ikunu mistennijin li jseħħu bejn il-livelli inferjuri u superjuri tat-tbassir SIGWX;

(ii) 

l-abbrevjazzjoni “CB” għandha tkun indikata biss meta tkun qiegħda tirreferi għall-okkorrenza jew l-okkorrenza mistennija ta' sħab kumulonimbu:

(A) 

li jaffettwa żona b'kopertura spazjali massima ta' 50 % jew iktar miż-żona kkonċernata;

(B) 

tul linja bi ftit spazju jew ebda spazju bejn is-sħab individwali; jew

(C) 

inkorporat f'saffi ta' sħab jew moħbi wara ċpar;

(iii) 

l-inklużjoni ta' “CB” għandha tinftiehem li tinkludi l-fenomeni tat-temp kollha normalment assoċjati ma' sħab kumulonimbu, jiġifieri maltempata, formazzjoni ta' silġ moderata jew qawwija, turbolenza moderata jew severa, u silġ;

(iv) 

meta żbroff ta' vulkan jew rilaxx ta' materjali radjuattivi fl-atmosfera jiġġustifika l-inklużjoni tas-simbolu ta' attività volkanika jew is-simbolu ta' radjuattività fit-tbassiriet SIGWX, is-simboli għandhom jiġu inklużi fit-tbassiriet SIGWX indipendentement mill-għoli li jkunu mistennija jew irrapportati li jilħqu l-kolonna tal-irmied jew il-materjal radjuattiv;

(v) 

fil-każ ta' koinċident jew it-trikkib parzjali tal-punti (i), (x) u (xi) tal-punt (3), għandha tingħata l-ogħla prijorità lill-punt (x), segwit mill-punti (xi) u (i). Il-punt bl-ogħla prijorità jrid jitqiegħed fil-post tal-avveniment, u għandha tintuża vleġġa li tlaqqa' l-post tal-punt(i) l-ieħor mas-simbolu assoċjat tiegħu (tagħhom) jew il-kaxxa (kaxex) testwali.

(d) 

Għandhom jinħarġu tbassiriet SIGWX ta' livell medju għal titjiriet f'liveli ta' bejn 100 u 250 għal żoni ġeografiċi limitati.




Appendiċi 1



Mudell għall-METAR

Importanti:

M = inklużjoni obbligatorja, parti minn kull messaġġ;

C = inklużjoni mhux obbligatorja, skont il-kundizzjonijiet meteoroloġiċi jew il-metodu ta' osservazzjoni;

O = inklużjoni mhux obbligatorja.

Nota 1: Il-meded u r-riżoluzzjonijiet għall-elementi numeriċi inklużi fil-METAR jintwerew taħt dan il-mudell.

Nota 2: L-ispjegazzjonijiet għall-abbrevjazzjonijiet jistgħu jinkisbu mill-Proċeduri għas-Servizzi ta' Navigazzjoni bl-Ajru — Abbrevjazzjonijiet u Kodiċijiet tal-ICAO (PANS-ABC, Dok 8400).

Element

Kontenut dettaljat

Mudell(i)

Eżempji

Identifikazzjoni tat-tip ta' rapport (M)

Tip tar-rapport (M)

METAR, METAR COR,

METAR

METAR COR

Indikatur tal-post (M)

Indikatur tal-post tal-ICAO (M)

Nnnn

YUDO

Ħin tal-osservazzjoni (M)

Il-jum u l-ħin attwali tal-osservazzjoni fil-UTC (M)

nnnnnnZ

221630Z

L-identifikazzjoni ta' rapport awtomatizzat jew nieqes (C)

Identifikatur ta' rapport awtomatizzat jew nieqes (C)

AUTO jew NIL

AUTO

NIL

TMIEM IL-METAR JEKK IR-RAPPORT HUWA NIEQES.

Riħ qrib l-art (M)

Direzzjoni tar-riħ (M)

Nnn

VRB

24004MPS

VRB01MPS

(24008KT)

(VRB02KT)

19006MPS

(19012KT)

00000MPS

(00000KT)

140P149MPS

(140P99KT)

Veloċità tar-riħ (M)

[P]nn[n]

Varjazzjonijiet sinifikanti fir-riħ (C)

G[P]nn[n]

12003G09MPS

(12006G18KT)

24008G14MPS

(24016G28KT)

Unitajiet ta' kejl (M)

MPS (jew KT)

Varjazzjonijiet direzzjonali sinifikanti (C)

nnnVnnn

02005MPS 350V070

(02010KT 350V070)

Viżibbiltà (M)

Viżibbiltà prevalenti jew minima (M)

Nnnn

CAVOK

0350

CAVOK

7000

9999

0800

Viżibbiltà minima u direzzjoni tal-viżibbiltà minima (C)

nnnn[N] jew nnnn[NE] jew nnnn[E] jew nnnn[SE] jew nnnn[S] jew nnnn[SW] jew nnnn[W] jew nnnn[NW]

2000 1200NW

6000 2800E

6000, 2800

Medda viżwali tar-runway (C) (1)

Isem l-element (M)

R

R32/0400

R12R/1700

R10/M0050

R14L/P2000

 

Runway (M)

nn[L]/jew nn[C]/jew nn[R]/

 

Medda viżwali tar-runway (M)

[P jew M]nnnn

R16L/0650 R16C/0500

R16R/0450 R17L/0450

 

Tendenza fl-imgħoddi tal-medda viżwali tar-runway (C)

U, D jew N

R12/1100U

R26/0550N R20/0800D

R12/0700

It-temp bħalissa (C)

L-intensità jew il-qrubija tat-temp bħalissa (C)

jew +

VC

 

 

Karatteristiċi u tip tat-temp bħalissa (M)

DZ jew RA jew SN jew SG jew PL jew DS jew SS jew FZDZ jew FZRA jew FZUP jew FC (2) jew SHGR jew SHGS jew SHRA jew SHSN jew SHUP jew TSGR jew TSGS jew TSRA jew TSSN jew TSUP jew UP

FG jew BR jew SA jew DU jew HZ jew FU jew VA jew SQ jew PO jew TS jew BCFG jew BLDU jew BLSA jew BLSN jew DRDU jew DRSA jew DRSN jew FZFG jew MIFG jew PRFG jew //

FG jew PO jew FC jew DS jew SS jew TS jew SH jew BLSN jew BLSA jew BLDU jew VA

RA

HZ

VCFG

+TSRA

FG

VCSH

+DZ

VA

VCTS

–SN

MIFG

VCBLSA

+TSRASN

–SNRA

DZ FG

+SHSN BLSN

UP

FZUP

TSUP FZUP

//

Sħab (M)

Ammont ta' sħab u għoli tal-bażi ta' sħab jew viżibbiltà vertikali (M)

FEWnnn jew SCTnnn jew BKNnnn jew OVCnnn jew FEW/// jew SCT/// jew BKN/// jew OVC/// jew ///nnn jew //////

VVnnn jew VV///

NSCjew NCD

FEW015

VV005

OVC030

VV///

NSC

SCT010 OVC020

BKN///

///015

Tip ta' sħab (C)

CB jew TCU jew ///

BKN009TCU

NCD

SCT008 BKN025CB

BKN025///

//////CB

It-temperatura tal-arja u tal-punt tan-nida (M)

It-temperatura tal-arja u tal-punt tan-nida (M)

[M]nn/[M]nn

17/10

02/M08

M01/M10

Valuri tal-pressjoni (M)

Isem l-element (M)

Q

Q0995

Q1009

Q1022

Q0987

QNH (M)

Nnnn

Informazzjoni supplimentari (C)

Temp riċenti (C)

REFZDZ jew REFZRA jew REDZ jew RE[SH]RA jew RERASN jew RE[SH]SN jew RESG jew RESHGR jew RESHGS jew REBLSN jew RESS jew REDS jew RETSRA jew RETSSN jew RETSGR jew RETSGS jew RETS jew REFC jew REVA jew REPL jew REUP jew REFZUP jew RETSUP jew RESHUP

REFZRA

RETSRA

Gradjent tar-riħ (C)

WS Rnn[L] jew WS Rnn[C] jew WS Rnn[R] jew WS ALL RWY

WS R03

WS ALL RWY

WS R18C

 

It-temperatura tal-wiċċ tal-baħar u l-qagħda tal-baħar jew għoli sinifikanti tal-mewġ (C)

W[M]nn/Sn jew W[M]nn/Hn[n][n]

W15/S2

W12/H75

 

Qagħda tar-runway (C)

Deżinjatur tar-runway (M)

R nn[L]/ jew Rnn[C]/ jew Rnn[R]/

R/SNOCLO

R99/421594

R/SNOCLO

R14L/CLRD//

Depożiti fuq ir-runway (M)

n jew /

CLRD//

Firxa tal-kontaminazzjoni tar-runway (M)

n jew /

Fond tad-depożitu (M)

nn jew //

Koeffiċjent tal-frizzjoni jew azzjoni ta' bbrejkjar (M)

nn jew //

Tbassir tax-xejra (O)

Indikatur ta' bidla (M)

NOSIG

BECMG jew TEMPO

NOSIG

SIGMET FEW020

TEMPO 25018G25MPS

(TEMPO 25036G50KT)

BECMG FM1030 TL1130 CAVOK

BECMG TL1700 0800 FG

BECMG AT1800 9000 NSW

BECMG FM1900 0500 +SNRA

BECMG FM1100 SN TEMPO FM1130 BLSN

TEMPO FM0330 TL0430 FZRA

Perjodu ta' bidla (C)

FMnnnn u/jew TLnnnn jew ATnnnn

Riħ (C)

nnn[P]nn[n][G[P]nn[n]]MPS (jew nnn[P]nn[G[P]nn]KT)

Viżibbiltà prevalenti (C)

nnnn

CAVOK

Fenomenu tat-temp: intensità (C)

jew +

NSW

Fenomenu tat-temp: karatteristiċi u tip (C)

DZ jew RA jew SN jew SG jew PL jew DS jew SS jew FZDZ jew FZRA jew SHGR jew SHGS jew SHRA jew SHSN jew TSGR jew TSGS jew TSRA jew TSSN

FG jew BR jew SA jew DU jew HZ jew FU jew VA jew SQ jew PO jew FC jew TS jew BCFG jew BLDU jew BLSA jew BLSN jew DRDU jew DRSA jew DRSN jew FZFG jew MIFG jew PRFG

L-ammont ta' sħab u l-għoli tal-bażi ta' sħab jew il-viżibbiltà vertikali (C)

FEWnnn jew SCTnnn jew BKNnnn jew OVCnnn

VVnnn jew (vv)

NSC

TEMPO TL1200 0600 BECMG AT1200 8000 NSW NSC

BECMG AT1130 OVC010

Tip ta' sħab (C)

CB jew TCU

TEMPO TL1530 +SHRA BKN012CB

(1)   

Għandha tiġi inkluża jekk il-viżibbiltà jew il-medda viżwali tar-runway hija < 1 500  m; għal massimu ta' erba' runways.

(2)   

Qawwi jintuża sabiex jindika urugan jew tromba tal-ilma; moderat (ebda kwalifikatur) sabiex jindika tromba li ma tmissx mal-art.



Il-meded u r-riżoluzzjonijiet għall-elementi numeriċi inklużi fil-METAR

 

Element

Medda

Riżoluzzjoni

Runway:

(mingħajr unitajiet)

01–36

1

Direzzjoni tar-riħ:

°vera

000–360

10

Veloċità tar-riħ:

MPS

00–99

1

 

KT

00–199

1

Viżibbiltà:

M

0000–0750

50

 

M

0800–4 900

100

 

M

5 000 –9 000

1 000

 

M

10 000 –

0 (valur fiss: 9 999 )

Medda viżwali tar-runway:

M

0000–0375

25

 

M

0400–0750

50

 

M

0800–2 000

100

Viżibbiltà vertikali:

30's M (100's FT)

 

000–020

1

Sħab: għoli tal-bażi tas-sħab:

30's M (100's FT)

 

000–100

1

Temperatura tal-arja;

 

– 80 – + 60

1

Temperatura tal-punt tan-nida:

°C

QNH:

hPa

0850–1 100

1

Temperatura tal-wiċċ tal-baħar:

°C

– 10 – + 40

1

Qagħda tal-baħar:

(mingħajr unitajiet)

0–9

1

Għoli sinifikanti tal-mewġ

M

0–999

0.1

Qagħda tar-runway

Deżinjatur tar-runway:

(mingħajr unitajiet)

01–36; 88; 99

1

Depożiti fuq ir-runway:

(mingħajr unitajiet)

0–9

1

Firxa tal-kontaminazzjoni tar-runway:

(mingħajr unitajiet)

1; 2; 5; 9

Fond tad-depożitu

(mingħajr unitajiet)

00–90; 92–99

1

Koeffiċjent ta' frizzjoni/azzjoni ta' bbrejkjar:

(mingħajr unitajiet)

00–95; 99

1

*  Ma hemm ebda rekwiżit ajrunawtiku sabiex jiġu rrapportati veloċitajiet tar-riħ qrib l-art ta' 100 kt (50 m/s) jew iktar; madankollu, ġie pprovdut għar-rapportar ta' veloċitajiet tar-riħ li jaslu sa 199 kt (99 m/s) għal skopijiet mhux ajrunawtiċi, skont il-bżonn.




Appendiċi 2

Żoni fissi ta' kopertura tat-tbassiriet WAFS fil-forma ta' ċart

Projjezzjoni Mercator