(1)

B'ittra datata t-23 ta' Marzu 2011 l-Awtorità rċeviet l-ewwel ilment mill-kumpanija tal-karozzi tal-linja Norveġiża Konkurrenten.no, operatur privat tat-trasport bil-karozzi tal-linja, li allegat li hija involuta għajnuna illegali mill-istat fil-kuntratti mogħtija mill-Kontea ta' Aust-Agder, in-Norveġja (minn hawnhekk 'il quddiem imsejħa wkoll “Aust-Agder” jew “il-Kontea”) lil diversi operaturi tal-karozzi tal-linja għall-forniment ta' servizzi tat-trasport lokali bil-karozzi tal-linja f'Aust-Agder.

(2)

B'ittra tal-10 ta' Novembru 2011, l-Awtorità bagħtet l-ilment lill-awtoritajiet Norveġiżi u talbet aktar informazzjoni.

(3)

Bid-Deċiżjoni Nru 60/13/COL tas-6 ta' Frar 2013, l-Awtorità fetħet l-investigazzjoni formali dwar għajnuna illegali potenzjali mill-Istat mogħtija fl-għoti tal-kuntratti għas-servizzi tat-trasport lokali bil-karozzi tal-linja f'Aust-Agder (“id-deċiżjoni ta' ftuħ”). Id-deċiżjoni ta' ftuħ kienet ippubblikata f'Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea u s-Suppliment dwar iż-ŻEE tiegħu. (1) L-awtoritajiet Norveġiżi, l-ilmentatur u żewġ partijiet terzi oħra, Nettbuss Sør AS u Setesdal Bilruter L/L, issottomettew kummenti għad-deċiżjoni ta' ftuħ. L-awtoritajiet Norveġiżi kkummentaw ukoll dwar il-kummenti mibgħuta mill-ilmentatur u l-partijiet terzi l-oħra.

(4)

B'ittra datata s-17 ta' Diċembru 2013, l-Awtorità talbet aktar informazzjoni mill-awtoritajiet Norveġiżi.

(5)

Informazzjoni addizzjonali mill-awtoritajiet Norveġiżi ntbagħtet b'ittra tat-30 ta' Jannar 2014 u minn Nettbuss Sør AS b'ittra tal-20 ta' Frar 2014.

(6)

B'ittra datata t-8 ta' Lulju 2014, l-awtoritajiet Norveġiżi ssottomettew aktar informazzjoni dwar il-produzzjoni ta' Nettbuss Sør AS. Fid-dawl ta' din l-informazzjoni, b'ittra datata l-14 ta' Awwissu 2014, l-Awtorità talbet kjarifiki u informazzjoni supplimentari.

(7)

L-awtoritajiet Norveġiżi wieġbu b'ittri datati 15 ta' Ottubru 2014 u 19 ta' Diċembru 2014, filwaqt li Nettbuss Sør AS wieġbet b'ittra tas-6 ta' Novembru 2014. Fil-25 ta' Novembru 2014 saret ukoll laqgħa ma' rappreżentanti ta' Nettbuss Sør AS u Aust-Agder.

(8)

Barra minn hekk, fid-9 ta' Diċembru 2013, l-Awtorità rċeviet it-tieni lment mill-kumpanija Agder Flyekspress, li tħaddem servizz tal-karozzi tal-linja għall-ajruport f'kompetizzjoni ma' dak imħaddem minn Nettbuss Sør AS. Skont l-ilmentatur, Nettbuss Sør AS ilha tirċievi mill-anqas mill-2013 'il quddiem għajnuna illegali mill-Istat permezz ta' sussidjar inkroċjat tal-attivitajiet kummerċjali tagħha.

(9)

B'ittra datata t-18 ta' Marzu 2014, l-Awtorità bagħtet l-ilment lill-awtoritajiet Norveġiżi u talbet aktar informazzjoni.

(10)

L-awtoritajiet Norveġiżi ssottomettew l-informazzjoni mitluba permezz ta' ittra tat-22 ta' April 2014. Nettbuss Sør AS wieġbet ukoll b'ittra elettronika tad-9 ta' April 2014.

(11)

B'ittra datata l-10 ta' Ottubru 2014, l-Awtorità għalqet it-tieni kawża ta' lment fejn infurmat lill-ilmentatur li fid-dawl tal-informazzjoni pprovduta, u billi ż-żewġ ilmenti jirreferu għall-kuntratti pubbliċi mogħtija f'Aust-Agder u għal kwistjonijiet koperti mill-kamp ta' applikazzjoni tad-deċiżjoni ta' ftuħ, l-Awtorità ddeċidiet li tittratta l-kwistjonijiet imressqa fid-deċiżjoni preżenti. L-ilmentatur ma oġġezzjonax għal dan, u ma ssottometta l-ebda informazzjoni oħra.

(12)

Fiż-żmien tad-dħul fis-seħħ tal-Att dwar it-Trasport tal-1976 (3), l-Istat Norveġiż (il-Ministeru tat-Trasport) kien responsabbli għas-servizzi tat-trasport lokali skedat. L-aġenziji tal-Istat inkarigati mit-trasport kienu jimmaniġġjaw it-trasport lokali skedat f'kull kontea.

(13)

Ftit wara d-dħul fis-seħħ tal-Att dwar it-Trasport tal-1976, ingħata bidu għal proċess ta' deċentralizzazzjoni. Mill-1 ta' Jannar 1979, is-setgħat tal-Ministeru tat-Trasport setgħu jiġu delegati fil-livell ta' kontea. Fl-istess ħin, l-aġenziji tal-Istat inkarigati mit-trasport ġew mibdula f'korpi amministrattivi tal-kontea.

(14)

Fl-1981, bl-introduzzjoni tal-Artikolu 24a għall-Att dwar it-Trasport tal-1976, billi jipprovdi l-finanzjament lill-kontej, l-Istat seta' jikkonferixxi r-responsabbiltà għall-finanzjament tat-trasport lokali skedat lill-kontej (4).

(15)

Element ieħor importanti tal-proċess ta' deċentralizzazzjoni kien ir-Regolament tad-19 ta' Diċembru 1980 dwar il-kumpens għall-forniment tat-trasport lokali skedat (“ir-Regolament tal-1980”). L-Artikolu 1 tiegħu kien jgħid li l-kontea kellha r-responsabbiltà li tiffinanzja t-trasport lokali skedat. Skont l-Artikolu 3, l-ammont tal-kumpens għandu jiġi deċiż fuq bażi annwali, abbażi tad-differenza bejn id-dħul stmat skont it-tariffi u l-iskontijiet deċiżi, u kostijiet raġonevoli.

(16)

Ir-Regolament tal-1980 kien jinkludi wkoll regoli dwar il-kontroll u l-aċċess għall-informazzjoni u kkjarifika r-rwoli, minn naħa, tal-Ministeru tat-Trasport u, min-naħa l-oħra, tal-kontej. L-Artikolu 7 tiegħu kien jipprovdi l-bażi legali biex il-Ministeru joħroġ aktar regoli u linji gwida għall-kumpens tat-trasport lokali skedat.

(17)

Fl-1 ta' Jannar 1983, ir-Regolament tal-1980 ġie sostitwit bir-Regolament tat-2 ta' Diċembru 1982 dwar il-kumpens għall-forniment tat-trasport lokali skedat (“ir-Regolament tal-1982”). L-Artikolu 4 tar-Regolament tal-1982 impona obbligu fuq il-kontej sabiex jidħlu fi ftehimiet mal-konċessjonarji dwar il-kumpens għall-forniment tat-trasport pubbliku skedat. Fuq din il-bażi, l-Assoċjazzjoni Norveġiża tal-Awtoritajiet Lokali u Reġjonali (“KS”) u l-Assoċjazzjoni Norveġiża tal-Kumpaniji tal-Karozzi tal-Linja (“NABC”) (5), ikkonkludew ftehim standard prinċipali (“il-Ftehim Standard Prinċipali bejn il-KS u l-NABC”) u ftehim standard dwar il-kumpens annwali li għandu jintuża minn kull kontea meta tikkonkludi ftehimiet għall-forniment ta' trasport lokali skedat bil-karozzi tal-linja. Fir-rigward tal-kalkolu tal-kumpens, il-ftehim standard kien ibbażat fuq l-istess prinċipji bħall-Artikolu 3 tar-Regolament tal-1980. Il-ftehim standard prinċipali kien jipprovdi wkoll għal separazzjoni tal-kostijiet bejn is-servizzi tat-trasport lokali bil-karozzi tal-linja u servizzi kummerċjali oħra.

(18)

Fl-1985, flimkien mal-adozzjoni ta' sistema ġdida ta' introjtu għall-kontej, ġie adottat Regolament ġdid dwar il-Kumpens għat-Trasport Lokali (“ir-Regolament tal-1985”). Is-sistema l-ġdida ta' introjtu għall-kontej (u għall-muniċipalitajiet) kienet tinvolvi li l-kontribuzzjoni ċentrali għat-trasport lokali tingħata bħala somma sħiħa. Ir-Regolament tal-1985 prinċipalment kien jiffoka fuq ir-relazzjoni ta' bejn il-Ministeru tat-Trasport u l-kontej. Ir-Regolament tal-1985 tħassar fl-1 ta' Jannar 1987 b'regolament ġdid (6) li baqa' fis-seħħ sat-30 ta' April 2003 meta, min-naħa tiegħu, ġie sostitwit bir-Regolament dwar it-Trasport Kummerċjali (ara hawn taħt).

(19)

Attwalment, is-settur tat-trasport lokali skedat bil-karozzi tal-linja huwa regolat bl-Att dwar it-Trasport Kummerċjali tal-2002 (“CTA”) (7) u r-Regolament dwar it-Trasport Kummerċjali tal-2003 (“CTR”). (8) Is-CTA ħassar u ssostitwixxa l-Att dwar it-Trasport tal-1976 (9). Is-CTR ħassar u ssostitwixxa żewġ regolamenti (10).

(20)

L-awtoritajiet Norveġiżi spjegaw li d-dispożizzjonijiet rilevanti ma nbidlux b'mod sinifikanti mid-dħul fis-seħħ tal-Ftehim ŻEE fl-1994.

(21)

Il-kontej jiffinanzjaw parzjalment is-servizzi tat-trasport lokali bid-dħul mit-taxxi. Barra minn hekk, taħt is-CTA, il-kontej jirċievu finanzjament mill-Istat permezz ta' għotjiet globali annwali. (11) L-ammont tal-għotjiet jiġi determinat fuq il-bażi ta' kemm il-kontej ikunu jeħtieġu kontribuzzjonijiet mill-Istat. Għalhekk, il-kontej iridu jipprovdu lill-Ministeru tat-Trasport il-baġits, il-kontijiet u informazzjoni oħra rilevanti meħtieġa sabiex tiġi vvalutata l-ħtieġa għall-kontribuzzjonijiet (12).

(22)

Skont is-CTA, huma meħtieġa konċessjonijiet sabiex jitwettqu s-servizzi skedati tat-trasport tal-passiġġieri bil-karozzi tal-linja bi ħlas (jiġifieri l-ħlas mill-utenti (il-passiġġieri) tas-servizzi tat-trasport) (13).

(23)

Huma meħtieġa kemm konċessjoni ġenerali kif ukoll konċessjoni speċjali għall-operaturi tas-servizzi tat-trasport tal-passiġġieri skedat bi ħlas.

(24)

L-impriżi li jipprovdu servizzi tat-trasport tal-passiġġieri bi ħlas irid ikollhom konċessjoni ġenerali (14). Biex jikseb konċessjoni ġenerali, l-applikant irid (i) jipprovdi ċertifikat ta' kondotta tajba, (ii) ikollu mezzi u abbiltajiet finanzjarji sodisfaċenti, u (iii) ikollu kwalifiki professjonali sodisfaċenti (15). Il-konċessjonijiet ġenerali mhumiex limitati biż-żmien (16).

(25)

Minbarra l-konċessjoni ġenerali, kwalunkwe impriża li tkun tixtieq twettaq trasport tal-passiġġieri skedat bi ħlas irid ikollha konċessjoni speċjali (17). Hemm żewġ tipi ta' konċessjonijiet speċjali: (i) il-konċessjonijiet skont iż-żona, u (ii) il-konċessjonijiet speċifiċi għar-rotta. Il-konċessjoni skont iż-żona hija ta' natura residwa, għar-raġuni li din tippermetti lid-detentur tagħha li jopera servizzi tat-trasport skedat bil-karozzi tal-linja fiż-żona kollha koperta, sakemm ma jkunux ingħataw konċessjonijiet speċifiċi għar-rotot fiż-żona inkwistjoni. Id-detentur ta' konċessjoni speċifika għar-rotta huwa l-unika entità intitolata li topera servizzi tat-trasport skedat bil-karozzi tal-linja fuq dik ir-rotta.

(26)

Il-konċessjoni speċjali tagħti lill-konċessjonarju kemm dritt kif ukoll obbligu li jwettaq is-servizz tat-trasport kif stipulat fil-konċessjoni (18). Meta wieħed japplika għal konċessjoni speċjali, trid tiġi ppreżentata skeda tat-trasport u t-tariffi (19). L-iskedi u t-tariffi huma soġġetti għall-kontroll tal-kontej (20). Il-kontej jistgħu jordnaw bidliet fl-iskedi u t-tariffi (21).

(27)

Il-konċessjonijiet speċjali jistgħu jingħataw jew għal perjodi sa 10 snin (i) permezz ta' proċeduri tal-offerti u jingħataw għall-perjodu stabbilit fil-proċedura tal-offerti (22), li fi kwalunkwe każ ma jkunx għal perjodu itwal minn 10 snin (23), jew (ii) direttament, jiġifieri barra minn kwalunkwe proċedura tal-offerti għal perjodu ta' 10 snin (24).

(28)

Sabiex jikkumplimentaw il-konċessjonijiet, il-kontej jidħlu f'kuntratti mal-konċessjonarji dwar il-forniment ta' servizzi pubbliċi. Il-kontej huma liberi li jiddeterminaw il-forma ta' dawn il-kuntratti (25).

(29)

Il-kontej huma responsabbli sabiex jikkumpensaw lill-konċessjonarji (26). Il-kontej jistgħu jagħżlu jekk jużawx kuntratti grossi jew netti. Bil-kuntratti grossi, il-konċessjonarji jirċievu kumpens għall-kost tal-forniment tas-servizz mill-kontea u mhux id-dħul mill-bejgħ tal-biljetti lill-passiġġieri. Bil-kuntratti netti, il-konċessjonarji jirċievu d-dħul mill-biljetti u kumpens mill-kontea safejn id-dħul mill-biljetti ma jkunx suffiċjenti sabiex ikopri l-kost tas-servizzi flimkien ma' profitt raġonevoli.

(30)

Skont l-Artikolu 22 tas-CTA, il-kontej iridu jikkumpensaw lill-operaturi għall-forniment tas-servizz tat-trasport fuq rotot mhux profittabbli li l-kontej ikunu jridu jistabbilixxu, jew iżommu fit-territorji tagħhom (27).

(31)

Il-kontej huma liberi li jiddeċiedu l-mod kif għandhom jiġu kkumpensati l-konċessjonarji; is-CTA u s-CTR ma għandhom l-ebda dispożizzjoni partikolari dwar kif għandu jingħata l-kumpens.

(32)

L-Awtorità tifhem li l-Artikolu 22 tas-CTA jippermetti li l-kumpens ikopri l-kost tas-servizz pubbliku (tnaqqas minnu d-dħul mill-biljetti għall-kuntratti netti), inkluż profitt raġonevoli.

(33)

Minn qabel id-dħul fis-seħħ tal-Ftehim ŻEE fin-Norveġja fl-1 ta' Jannar 1994, il-kontej Norveġiżi kienu responsabbli sabiex jipprovdu trasport għall-iskejjel primarji u għolja jew sekondarji, tat-tfal li jgħixu f'ċerta distanza mill-iskola (normalment erba' kilometri). Attwalment, din ir-responsabbiltà hija stabbilita fl-Att dwar l-Edukazzjoni tal-1998 (l-“Att dwar l-Edukazzjoni”) (28). Dan l-Att kien preċedut mill-Att dwar l-Iskejjel Primarji tal-1969 (29) u l-Att dwar l-Iskejjel Sekondarji tal-1974 (30). F'nofs it-tmeninijiet, fuq il-bażi ta' att li emenda l-Att dwar l-Iskejjel Primarji u l-Att dwar l-Iskejjel Sekondarji (31), il-kontej saru responsabbli sabiex jipprovdu t-trasport għall-iskejjel. Għall-benefiċċju taċ-ċarezza, f'din id-Deċiżjoni, it-terminu “Att dwar l-Edukazzjoni” se jintuża matul it-test kollu biex jirreferi wkoll għad-dispożizzjonijiet legali rilevanti li kien hemm fis-seħħ qabel id-dħul fis-seħħ tal-Att dwar l-Edukazzjoni.

(34)

Skont l-Att dwar l-Edukazzjoni, għat-trasport tal-iskejjel primarji, il-muniċipalitajiet huma obbligati li jħallsu tariffa lill-kontea. Il-kontea, imbagħad, tħallas lill-operatur tal-karozza tal-linja għall-forniment tas-servizz. Għat-trasport tal-iskejjel għolja jew sekondarji, il-kontej iħallsu għall-biljetti ta' kull xahar għall-istudenti, skont il-kuntratti konklużi mal-operaturi tal-karozzi tal-linja.

(35)

Mid-dħul fis-seħħ tal-Ftehim ŻEE fin-Norveġja, Aust-Agder tat konċessjonijiet speċjali lil, u kkonkludiet kuntratti għal servizzi tat-trasport lokali skedat u servizzi tat-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel, mas-seba' kumpaniji li ġejjin:

(36)

Dawn il-kumpaniji ilhom joperaw trasport lokali skedat u trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel f'Aust-Agder minn qabel id-dħul fis-seħħ tal-Ftehim ŻEE fin-Norveġja fl-1 ta' Jannar 1994. Mill-2009, u wara l-fużjonijiet ta' Nettbuss Sør AS ma' Høyvågruta AS u RTB, kien baqa' ħames operaturi biex iwettqu s-servizzi tat-trasport skont il-kuntratti ma' Aust-Agder (33). Wara l-iskadenza tal-kuntratt ta' konċessjoni ma' Nettbuss Sør AS fil-31 ta' Diċembru 2014, hemm biss erba' operaturi tat-trasport li attwalment jipprovdu s-servizzi kkonċernati taħt il-qafas legali eżistenti.

(37)

Id-dritt u l-obbligu li jipprovdu trasport lokali skedat u trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel ingħata permezz ta' konċessjonijiet, kif ukoll, fi stadju aktar tard, f'kombinazzjoni mal-għoti ta' kuntratti separati lill-operaturi tat-trasport bil-karozzi tal-linja. L-aktar żewġ għotjiet riċenti ta' konċessjonijiet kienu jkopru perjodi ta' madwar għaxar snin (1993-2003 u 2004-2012). L-għoti tal-konċessjonijiet u l-kuntratti ġie regolarment estiż lill-istess operaturi tat-trasport bil-karozzi tal-linja matul iż-żewġ perjodi ta' konċessjoni.

(38)

L-operaturi kollha jwettqu attivitajiet kummerċjali 'l barra mir-responsabbiltà tas-servizz pubbliku. Dawn l-attivitajiet jikkonsistu fi trasport tal-merkanzija, karozzi tal-linja għaż-żjarat, servizzi tat-taxi u rotot tal-karozzi tal-linja ekspress.

(39)

Nettbuss Sør AS, b'mod partikolari, ilha topera sa mill-1960, u mill-2014 permezz tas-sussidjarja tagħha Nettbuss Ekspress AS, karozza tal-linja diretta għall-ajruport fiż-żona. Din hija kkunsidrata bħala rotta kummerċjali li mhijiex intitolata għall-kumpens għas-servizz pubbliku minn Aust-Agder. Permezz tas-sussidjarja tagħha Sørlandsekspressen, hija topera wkoll rotot tal-karozzi tal-linja ekspress 'il barra mir-responsabbiltà tas-servizz pubbliku, kif ukoll rotot tal-karozzi tal-linja tard billejl ukoll 'il barra mir-responsabbiltà tas-servizz pubbliku (nattbuss).

(40)

L-awtoritajiet Norveġiżi sostnew li Telemark Bilruter AS bdiet il-prattika li żżomm kontijiet separati mis-sena 2012.

(41)

Frolandsruta Frode Oland ma żammitx kontijiet separati.

(42)

Birkeland Busser AS, Nettbuss Sør AS u Setesdal Bilruter L/L introduċew is-separazzjoni tal-kontijiet fl-2009.

(43)

Rigward RTB u Høyvågruta AS, l-awtoritajiet Norveġiżi ma kinux kapaċi jipprovdu informazzjoni dwar jekk il-kumpaniji żammewx kontijiet separati. Mill-fużjoni tagħhom ma' Nettbuss Sør AS fl-2008 u fl-2009 rispettivament, il-kontijiet tagħhom kienu inkorporati f'dawk ta' Nettbuss Sør AS.

(44)

Mill-1988 sal-aħħar tal-2003, Aust-Agder ikkonkludiet ftehimiet ma' kull operatur tal-karozzi tal-linja li kellu konċessjoni speċjali. Id-durata ta' dawn il-ftehimiet kienet għal sena bil-possibbiltà ta' tiġdid awtomatiku għal sena kull darba.

(45)

Dawn il-ftehimiet ma kinux jipprovdu formula dwar kif jiġi kkalkulat il-kumpens għas-servizz pubbliku. Il-kumpens kien ibbażat fuq negozjati. Madankollu, il-kuntratti kienu jipprevedu obbligu fuq kull kumpanija tal-karozzi tal-linja li kellha konċessjoni speċjali, biex tipprepara pjan tal-produzzjoni u proposta ta' baġit fejn tindika d-dħul u l-kostijiet mistennija tagħha. Safejn ikun possibbli, din il-proposta għandha tkun ibbażata fuq il-kontijiet, l-istatistika kif ukoll previżjonijiet tal-kostijiet u d-dħul prevedibbli flimkien mal-evoluzzjoni tat-traffiku. Barra minn hekk, il-kostijiet proposti tal-produzzjoni għandhom jikkorrispondu għall-kostijiet ta' operatur normali u mmexxi tajjeb. Dan kien jikkostitwixxi l-bażi għan-negozjati.

(46)

Wara deċiżjoni mill-Kunsill tal-Kontea tagħha f'Diċembru 2002, Aust-Agder ikkonkludiet kuntratti individwali ġodda. Skont l-awtoritajiet Norveġiżi, l-introduzzjoni ta' dawn il-kuntratti ma kienet tinvolvi l-ebda bidla fundamentali meta mqabbla mas-sistema preċedenti. Il-kuntratti kollha komplew jingħataw direttament lill-operaturi eżistenti.

(47)

Mill-2004, il-livell tal-kumpens kompla jiġi konkluż abbażi ta' negozjati bejn Aust-Agder u l-kumpaniji tal-karozzi tal-linja, iżda l-bażi għan-negozjati nbidlet bl-introduzzjoni ta' sistema ġdida għall-kalkolu tal-kumpens, l-hekk imsejjaħ “metodu ALFA” (34).

(48)

Skont l-awtoritajiet Norveġiżi, il-metodu ALFA ġie żviluppat bħala mudell ta' kalkolu oġġettiv u trasparenti għall-kostijiet marbuta mat-trasport bil-karozzi tal-linja. Prinċipju fundamentali kien li l-kumpaniji tat-trasport m'għandhomx ikollhom il-kumpens tagħhom ikkalkulat abbażi tal-kostijiet attwali proprji tagħhom, iżda skont suppożizzjonijiet rappreżentattivi għat-tip ta' intrapriżi tagħhom. Dan il-metodu jissimula l-kostijiet ta' kumpanija tal-karozzi tal-linja mmexxija tajjeb. Il-kalkolu tal-kostijiet normalizzati tal-operazzjonijiet tal-karozzi tal-linja bil-metodu ALFA jinkludi l-elementi prinċipali li ġejjin:

(49)

Il-kalkolu kien ibbażat fuq il-produzzjoni tas-servizzi tat-trasport (jiġifieri n-numru ta' kilometri misjuqa mill-vetturi, imwettqa fid-diversi gruppi ta' vetturi u gruppi ta' servizzi skedati) minn kull kumpanija; imbagħad fuq il-kostijiet medji tal-metodu ALFA għad-diversi elementi tal-kostijiet; u fl-aħħar nett fuq xi aġġustamenti bbażati fuq kostijiet li huma speċifiċi għall-kumpanija individwali minħabba l-kundizzjonijiet ġeografiċi u topografiċi, il-kundizzjonijiet tat-traffiku u l-leġiżlazzjoni, kif ukoll il-kundizzjonijiet imsemmija tat-tariffi.

(50)

Il-kuntratti individwali l-ġodda inizjalment kienu fis-seħħ mill-1 ta' Jannar 2004 sal-31 ta' Diċembru 2006 u kienu mtawla b'sentejn sal-31 ta' Diċembru 2008.

(51)

Fit-12 ta' Ġunju 2007, il-Kunsill tal-Kontea ta' Aust-Agder iddeċieda li jagħti kuntratti ġodda lill-kumpaniji tal-karozzi tal-linja eżistenti għall-perjodu li jmiss mill-2009 sal-2012. Wara negozjati mal-kumpaniji tat-trasport bil-karozzi tal-linja, il-Kunsill tal-Kontea approva l-kuntratti ġodda fid-9 ta' Diċembru 2008.

(52)

Il-kuntratti preċedenti baqgħu fil-biċċa l-kbira mhux mibdula. Madankollu, il-metodu ALFA ġie supplimentat b'sistema ta' indiċjar ġdida marbuta ma' ċerti fatturi ta' input skont il-formula li ġejja:

0,55 × L + 0,30 × K + 0,15 × D

(53)

Il-kumpens mogħti għall-kuntratti l-ġodda mill-2009 'il quddiem ma kienx aktar suġġett għal negozjati.

(54)

Il-kuntratti l-ġodda inizjalment kienu għall-perjodu mill-1 ta' Jannar 2009 sal-31 ta' Diċembru 2012 u kienu mtawla sal-aħħar tal-2016, ħlief għall-kuntratt ma' Nettbuss Sør AS, li ġie estiż biss għal sentejn, sal-31 ta' Diċembru 2014.

(55)

Il-Kontea ta' Aust-Agder diġà bdiet tagħti b'sejħiet għall-offerti kuntratti ġodda għall-perjodu minn Jannar 2015 'il quddiem.

(56)

L-ilmentatur jallega li Aust-Agder allokat NOK 1 miljun kull sena għal “miżuri ta' riċerka u ambjentali” lill-operaturi tal-karozzi tal-linja.

(57)

Skont l-informazzjoni pprovduta mill-awtoritajiet Norveġiżi, il-muniċipalitajiet ta' Kristiansand, Songdalen, Søgne, Vennesla, Lillesand, Birkenes u Iveland u l-kontej ta' Vest-Agder u Aust-Agder stabbilew proġett ta' kooperazzjoni msejjaħ il-proġett ATP.

(58)

Fuq il-bażi tal-proġett ATP, mill-2004, Nettbuss Sør AS biss ingħatat b'mod dirett mill-proġett ammont annwali ta' NOK 800 000 biex iżżid il-frekwenza tat-tluq tal-karozzi tal-linja fuq ir-rotta Lillesand — Kristiansand, prinċipalment minn karozza tal-linja fis-siegħa għal żewġ karozzi tal-linja fis-siegħa. Dan il-pagament sar permezz tal-kontea ta' Vest-Agder fl-2005, l-2006 u l-2007, u permezz ta' Agder Kollektivtrafikk AS (“AKT”), kumpanija pubblika b'responsabbiltà limitata, fl-2008 u fl-2009. Mill-2010, dak l-ammont żdied għal NOK 2 miljuni u ngħata lil Nettbuss Sør AS direttament minn Aust-Agder bħala parti mill-kuntratt tagħhom dwar it-trasport lokali skedat u t-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel, sabiex iżommu kollegamenti mtejba bil-karozzi tal-linja ma' Aust-Agder, kif ukoll sabiex jitjiebu aktar is-servizzi tal-karozzi tal-linja fuq ir-rotta Kristiansand — Arendal (rotta 5). L-ordni għaż-żieda fil-produzzjoni saret minn Aust-Agder, u l-pagament sar mill-Kontea ta' Vest-Agder permezz tal-AKT lill-kontea ta' Aust-Agder, li għamlet il-pagament lil Nettbuss Sør AS. L-ammont tnaqqas għal NOK 1.5 miljun mill-2011.

(59)

Barra minn hekk, flimkien maż-żieda fil-frekwenzi hawn fuq imsemmija ta' Nettbuss Sør AS, fl-2004 ġie stabbilit servizz tal-karozzi tal-linja shuttle korrispondenti għall-ajruport, li jipprovdi kollegament bejn ir-rotta 5 tal-karozza tal-linja skedata lokali għal Kristiansand u l-ajruport ta' Kjevik, li juża biljett wieħed validu kemm għall-karozza tal-linja skedata lokali kif ukoll għall-karozza tal-linja shuttle għall-ajruport. Dan is-servizz ta' karozza tal-linja shuttle għall-ajruport ma kienx fdat bħala servizz pubbliku. Biex tikkumpensa lill-karozza tal-linja skedata lokali għas-servizz tat-trasport fuq ir-rotta 5, Nettbuss Sør AS xtrat 60 000 sit kull sena bil-prezz ta' NOK 65 għal kull biljett, li jammontaw għal NOK 3,9 miljuni. In-noll tal-biljetti ġie kkalkulat fuq il-bażi tal-prezz tal-biljetti tar-rotta diretta għall-ajruport, imħaddma fuq bażi kummerċjali, ta' Nettbuss Sør AS. L-ammont intuża biex jiffinanzja l-frekwenzi miżjuda fuq ir-rotta 5.

(60)

Fl-2009, minħabba n-numru baxx ta' passiġġieri li kienu qegħdin jużaw ir-rotta 5, Nettbuss Sør AS u Aust-Agder ftiehmu li l-ammont għax-xirjiet annwali ta' sit għandu jiġi ffissat fil-livell ta' NOK 2,1 miljuni. Dan it-tnaqqis fid-dħul ġie kopert biż-żieda korrispondenti ta' NOK 2 miljuni għall-proġett ATP, kif issemma aktar 'il fuq.

(61)

Fl-2013, minħabba żieda ulterjuri fin-numru ta' passiġġieri għall-ajruport u l-fatt li l-ammont annwali mħallas minn Nettbuss Sør AS għas-sits instab li ma kienx kummerċjalment vijabbli sabiex jinżamm is-servizz ta' karozza tal-linja shuttle għall-ajruport, ġie maqbul ma' Aust-Agder li jitnaqqas l-obbligu ta' Nettbuss Sør AS fuq żewġ rotot ta' servizz pubbliku, jiġifieri r-rotot 39 u 40, sabiex jiġi ffinanzjat it-tnaqqis fid-dħul korrispondenti fuq il-proġett ATP. F'termini ekonomiċi, l-awtoritajiet Norveġiżi stmaw li dan it-tnaqqis jirrappreżenta ffrankar ta' NOK 1 020 000 f'kostijiet diretti għal Nettbuss Sør AS.

(62)

Skont l-informazzjoni pprovduta mill-awtoritajiet Norveġiżi, il-karozza tal-linja shuttle għall-ajruport waqfet tixtri sits fuq ir-rotta 5 b'effett mill-20 ta' Jannar 2014. Il-karozza tal-linja shuttle għall-ajruport u r-rotta 5 m'għadhomx jiġu kummerċjalizzati bħala offerta waħda, u l-passiġġieri tax-shuttle li jieħdu l-linja 5 iridu jixtru l-biljetti tagħhom separatament. Barra minn hekk, mill-2014, is-servizz tal-karozza tal-linja shuttle għall-ajruport m'għadux jitħaddem minn Nettbus Sør AS, iżda mill-kumpanija Nettbuss Ekspress AS.

(63)

L-Awtorità esprimiet dubji dwar jekk il-kumpens mogħti mill-2004 'il quddiem għall-obbligi ta' servizz lokali skedat u servizz ta' trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel f'Aust-Agder jikkostitwix għajnuna mill-Istat fis-sens tal-Artikolu 61 tal-Ftehim ŻEE, u b'mod partikolari fir-rigward tal-applikazzjoni tal-kundizzjonijiet Altmark (35), speċjalment il-kundizzjonijiet tnejn sa erbgħa.

(64)

L-Awtorità kellha dubji jekk intlaħaqx it-tieni kriterju minħabba l-fatt li saru negozjati biex jiġi aġġustat l-ammont eżatt ta' kumpens li kellu jingħata wara li kien applikat il-metodu ALFA. Barra minn hekk, l-Awtorità kellha dubji jekk ġiex issodisfat it-tielet kriterju, minħabba li l-kumpaniji kkonċernati ma żammewx b'mod konsistenti kontijiet separati mill-2004 'il quddiem, u l-ebda waħda mill-kumpaniji ma żammet allokazzjoni xierqa tal-kostijiet komuni biex turi li l-kumpens finali kien ikopri biss il-kost tas-servizz pubbliku. Fl-aħħar nett, l-Awtorità ma setgħetx tikkonkludi dwar l-applikabbiltà tar-raba' kriterju ta' Altmark u l-eżerċizzju ta' valutazzjoni komparattiva (benchmarking), u esprimiet dubji dwar jekk il-metodu ALFA u n-negozjati użati sabiex jiġi determinat il-kumpens finali kinux jassiguraw li l-kumpens ikun limitat sabiex ikopri l-ispejjeż ta' operatur mgħammar adegwatament u mmexxi tajjeb.

(65)

Rigward il-proġett ATP, minħabba n-nuqqas ta' informazzjoni adegwata, l-Awtorità esprimiet dubji dwar jekk l-ammonti mogħtija lil Nettbuss Sør AS humiex marbuta mal-għoti ta' kumpens minn Aust-Agder, jew jekk dawn jikkostitwux, jew jiffurmawx parti minn, skema separata.

(66)

Barra minn hekk, l-Awtorità ma setgħetx tikkonkludi jekk il-modifiki introdotti fl-iskema ta' għajnuna eżistenti (li hija stabbilita f'Aust-Agder fuq il-bażi tas-CTA, is-CTR, l-Att dwar l-Edukazzjoni u l-prattika amministrattiva) bil-metodu ALFA mill-1 ta' Jannar 2004 u l-indiċjar tiegħu mill-2009, bidlux b'mod sostanzjali dik l-iskema u biddluha f'għajnuna ġdida. Għalkemm l-introduzzjoni ta' dan il-metodu ġdid ma jidhirx li bidlet il-bażi legali u l-iskop għall-għoti tal-kumpens jew il-benefiċjarji involuti, l-Awtorità esprimiet dubji dwar jekk is-sustanza tal-iskema baqgħetx mhux affettwata, minħabba li l-karatteristiċi prinċipali dwar kif għandu jiġi kkalkulat il-kumpens setgħu ġew modifikati b'mod sinifikanti.

(67)

Wara li kkonkludiet li f'Aust-Agder kien hemm fis-seħħ skema ta' għajnuna eżistenti, tal-anqas sal-aħħar tal-2003, l-Awtorità, madankollu, minħabba n-nuqqas ta' kontijiet separati u allokazzjoni xierqa tal-kostijiet komuni bejn l-attivitajiet ta' servizz pubbliku u l-attivitajiet kummerċjali tal-benefiċjarji kkonċernati, kellha dubji dwar jekk l-ammonti tal-kumpens ingħatawx abbażi ta' dik l-iskema. Skont ġurisprudenza riċenti tal-Qorti tal-EFTA, l-Awtorità kienet tal-opinjoni li pagamenti li ma jsirux abbażi tad-dispożizzjonijiet li jipprovdu għall-iskema, ma jistgħux jiġu protetti bin-natura eżistenti ta' dik l-iskema (36). Fid-deċiżjoni ta' ftuħ, l-Awtorità enfasizzat ukoll li f'konformità mas-sentenza kkwotata hawn fuq, kwalunkwe għajnuna li ma ngħatatx fuq il-bażi tal-iskema ta' għajnuna eżistenti, trid tiġi kwalifikata bħala għajnuna ġdida.

(68)

Rigward il-kompatibbiltà tal-miżuri kkonċernati, l-Awtorità rrimarkat li kwalunkwe kumpens eċċessiv potenzjali mogħti barra mill-iskema ta' għajnuna eżistenti, ma jkunx kompatibbli mal-Ftehim ŻEE. Bl-istess mod, rigward l-għajnuna ġdida potenzjali mogħtija wara l-2004 bl-introduzzjoni tal-metodu ALFA, l-Awtorità ma setgħetx tikkonkludi jekk il-kumpens mogħti jikkonformax mal-Ftehim ŻEE, minħabba d-dubji espressi rigward il-parametri li fuq il-bażi tagħhom għandu jiġi kkalkulat il-ħlas tal-kumpens, kif ukoll l-arranġament għall-allokazzjoni tal-kostijiet biex jiġi evitat il-kumpens eċċessiv.

(69)

Fl-aħħar nett, rigward il-proġett ATP, fin-nuqqas ta' informazzjoni suffiċjenti, l-Awtorità ma setgħetx tivvaluta l-kompatibbiltà ta' dik il-miżura mal-Ftehim ŻEE.

(70)

L-awtoritajiet Norveġiżi ssottomettew kummenti dwar id-deċiżjoni ta' ftuħ, kif ukoll wara, fejn fil-bidu ħadu approċċ komuni rigward il-valutazzjoni tal-għajnuna mill-istat għall-operaturi tat-trasport kollha msemmija fid-deċiżjoni preżenti.

(71)

Madankollu, aktar tard fil-proċess, l-awtoritajiet Norveġiżi identifikaw u kkomunikaw lill-Awtorità, b'ittri datati t-8 ta' Lulju, il-15 ta' Ottubru u d-19 ta' Diċembru 2014, informazzjoni addizzjonali rigward il-produzzjoni ta' Nettbuss Sør AS. Fuq il-bażi ta' din l-informazzjoni ġdida, jidher li l-opinjoni tal-awtoritajiet Norveġiżi rigward il-kumpens mogħti lil Nettbuss Sør AS u l-valutazzjoni tal-kompatibilità dwaru, inbidlet b'mod sinifikanti (ara t-taqsima 7.1.6 aktar 'l isfel).

(72)

L-awtoritajiet Norveġiżi jargumentaw li l-introduzzjoni tal-metodu ALFA ma kkawżat l-ebda bidla sostanzjali fis-sistema ta' kumpens eżistenti stabbilita f'Aust-Agder. L-għan, il-bażi u l-prinċipji għall-kumpens tal-kumpaniji tal-karozzi tal-linja kienu l-istess kemm qabel kif ukoll wara l-2004.

(73)

Skont l-awtoritajiet Norveġiżi, huwa wkoll importanti u għandu jkun biżżejjed li l-leġiżlazzjoni (jiġifieri s-CTA, is-CTR u l-Att dwar l-Edukazzjoni) baqgħet mhux mibdula matul il-perjodu sħiħ rilevanti. L-awtoritajiet Norveġiżi jsostnu wkoll li l-prattika amministrattiva f'Aust-Agder ma nbidlitx matul is-snin u matul il-perjodu sħiħ, il-kumpens kien jikkonsisti mill-istess elementi (jiġifieri kumpens għall-operazzjonijiet tal-karozzi tal-linja, ħlas għat-trasport tal-iskejjel u kumpens għall-kostijiet tas-sottokuntratturi).

(74)

L-ammont tal-kumpens dejjem kien id-differenza bejn il-kostijiet stmati għat-twettiq tal-obbligi ta' servizz pubbliku, tnaqqas minnhom id-dħul stmat. Dan ġie stabbilit fuq il-bażi ta' ċerti fatturi li baqgħu l-istess matul il-perjodu rilevanti (jiġifieri l-kostijiet tal-operazzjonijiet tal-karozzi tal-linja, il-kostijiet tas-sottokuntratturi, id-dħul mill-iskejjel primarji, id-dħul mill-iskejjel għolja, dħul ieħor, ir-rati u r-ribassi tal-biljetti u l-produzzjoni tar-rotot). L-ammont finali ġie konkluż permezz ta' negozjati u ġie stabbilit qabel ma saru l-obbligi ta' trasport għas-servizz pubbliku.

(75)

Il-fatturi, kif imsemmija hawn fuq, sabiex jiġi determinat il-kumpens, kienu kkunsidrati irrispettivament mit-tip ta' ftehim applikat sabiex jiġi stabbilit il-kumpens. Għalhekk, skont l-awtoritajiet Norveġiżi, il-metodu ALFA kien introdott biss bħala għodda sabiex jiġi kkalibrat b'mod aktar preċiż wieħed mill-fatturi (jiġifieri l-kost tal-operazzjonijiet tal-karozzi tal-linja). Għalhekk, huwa ma bidilx is-sistema ta' kumpens bħala tali, u lanqas ma introduċa miżura ta' għajnuna ġdida separabbli.

(76)

Minħabba f'hekk, l-awtoritajiet Norveġiżi jsostnu li l-iskema ta' għajnuna stabbilita f'Aust-Agder tibqa' eżistenti fin-natura, u l-Awtorità għalhekk għandha tagħlaq il-proċedura ta' investigazzjoni formali, billi kwalunkwe għajnuna potenzjali trid tiġi indirizzata skont il-proċedura għall-għajnuna eżistenti stabbilita fl-Artikoli 17 sa 19 tal-Parti II tal-Protokoll 3 SCA.

(77)

Safejn il-metodu ALFA jitqies bħala miżura ġdida, l-awtoritajiet Norveġiżi jerġgħu jsostnu l-fehma tagħhom li l-iskema ta' kumpens preżenti f'Aust-Agder mill-2004, ħlief għall-għajnuna mogħtija lil Nettbuss Sør AS, ma tinvolvix għajnuna mill-istat fis-sens tal-Artikolu 6(1) tal-Ftehim ŻEE billi hija tissodisfa l-kundizzjonijiet stabbiliti fis-sentenza Altmark.

(78)

L-awtoritajiet Norveġiżi jsostnu li l-introduzzjoni tal-metodu ALFA mill-2004, tikkonforma mal-ewwel kundizzjoni Altmark (37). L-operaturi tal-karozzi tal-linja jwettqu trasport lokali skedat u trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel skont konċessjonijiet, kuntratti u l-atti u r-regolamenti rilevanti.

(79)

Rigward it-tieni kundizzjoni Altmark, l-awtoritajiet Norveġiżi jsostnu li l-kostijiet, id-dħul u l-kumpens minn Aust-Agder huma determinati minn qabel b'mod oġġettiv u trasparenti li jindika l-elementi differenti kollha tal-formula li huma rilevanti għall-kalkolu. Il-kalkolu kien ibbażat fuq il-produzzjoni tas-servizzi tat-trasport (jiġifieri n-numru ta' kilometri misjuqa mill-vetturi, imwettqa fid-diversi gruppi ta' vetturi u gruppi ta' servizzi skedati) minn kull kumpanija; imbagħad fuq il-kostijiet medji tal-metodu ALFA għad-diversi elementi tal-kostijiet; u fl-aħħar nett fuq xi aġġustamenti bbażati fuq kostijiet li huma speċifiċi għall-kumpanija individwali minħabba l-kundizzjonijiet ġeografiċi u topografiċi, il-kundizzjonijiet tat-traffiku u l-leġiżlazzjoni, kif ukoll il-kundizzjonijiet imsemmija tat-tariffi.

(80)

Rigward it-tielet kundizzjoni Altmark, l-awtoritajiet Norveġiżi jargumentaw li l-kalkolu tal-kumpens skont il-metodu ALFA u l-indiċjar tiegħu ma jaqbiżx dak li huwa neċessarju sabiex ikopri l-kostijiet tat-twettiq tal-obbligi ta' servizz pubbliku, meta jitqies id-dħul rilevanti u profitt raġonevoli. Huma jirrimarkaw li l-kumpens f'dan il-każ huwa kkalkulat biex ikopri d-differenza bejn id-dħul stmat u l-kostijiet stmati tal-kumpanija, billi jiġi applikat b'mod oġġettiv u trasparenti. Il-profitt operatorju huwa wkoll relattivament baxx u limitat għall-biċċa l-kbira tal-kumpaniji. Skont l-awtoritajiet Norveġiżi, fuq il-bażi tal-informazzjoni disponibbli, il-profitt normali fis-settur tat-trasport pubbliku bil-karozzi tal-linja jidher li huwa ta' madwar 3-5 %.

(81)

L-awtoritajiet Norveġiżi ppreżentaw ċifri għal kull kumpanija biex juru li l-kumpens mogħti mill-2004 sal-2011, ma qabiżx il-kostijiet stmati flimkien ma' profitt raġonevoli. Billi l-istimi tal-kostijiet, u għaldaqstant il-kumpens, huma bbażati fuq metodi oġġettivi, l-awtoritajiet Norveġiżi jargumentaw li ma hemm l-ebda raġuni biex wieħed jemmen li l-kumpaniji tal-karozzi tal-linja ngħataw kumpens eċċessiv bil-kuntratti.

(82)

Barra minn hekk, skont l-awtoritajiet Norveġiżi, il-fatt li ma nżammux kontijiet separati għall-kumpaniji kollha matul il-perjodi rilevanti, ma jfissirx li huwa preżenti kumpens eċċessiv. Huma jsostnu li jekk il-metodu għall-kumpens tal-fornituri tas-servizz pubbliku jassigura li ma jseħħ l-ebda kumpens eċċessiv, ma hemm l-ebda obbligu addizzjonali skont il-ġurisprudenza preżenti rigward il-kundizzjonijiet Altmark li, flimkien ma' dan, iridu jinżammu kontijiet separati mill-kumpaniji benefiċjarji.

(83)

Ġie sostnut ukoll li n-negozjati, li abbażi tagħhom kien stabbilit l-ammont finali ta' kumpens għal kull sena mill-2004 sal-2008, kellhom impatt limitat ħafna fuq l-ammont ta' kumpens imħallas minn Aust-Agder lill-kumpaniji tal-karozzi tal-linja. Kien hemm ftit żidiet żgħar fil-livell tal-kumpens wara n-negozjati. L-awtoritajiet Norveġiżi, madankollu, jargumentaw li l-istampa aktar ġenerali turi li l-livell ta' kumpens wara n-negozjati kien l-istess jew aktar baxx, u li n-negozjati jidhru li ħadmu bħala speċi ta' żbokk favur Aust-Agder.

(84)

B'referenza għar-raba' kundizzjoni Altmark, l-awtoritajiet Norveġiżi jsostnu li l-metodu ALFA u s-sistema suċċessiva ta' indiċjar mill-2009 'il quddiem, it-tnejn huma bbażati fuq eżerċizzju ta' valutazzjoni komparattiva. Il-kumpens huwa kkalkulat fuq il-bażi tal-kostijiet u d-dħul ta' impriża mmexxija tajjeb u mhux biss il-medja fis-settur ikkonċernat.

(85)

Madankollu, il-metodu ALFA jipprovdi bażi għas-suppożizzjoni li l-kostijiet għandhom jikkorrispondu għal limitu aktar baxx. Pereżempju, il-konsum tal-fjuwil normalizzat għal ċertu numru ta' operazzjonijiet għandu jikkorrispondi għal livell li se jkun ifisser li 33 % tal-valuri mkejla se jkunu taħt in-norma u 67 % se jkunu ogħla min-norma. Dan ifisser li s-sistema mhijiex ibbażata fuq il-kost medju, iżda fuq il-kost tat-33 % kumpaniji l-aħjar immexxija.

(86)

L-awtoritajiet Norveġiżi kkummentaw ukoll dwar x'sar sabiex ikun assigurat li, ħlief għall-għajnuna mogħtija lil Nettbuss Sør AS, ma ngħata l-ebda kumpens għat-trasport lokali skedat bil-karozzi tal-linja u t-trasport tal-iskejjel f'Aust-Agder aktar minn dak li huwa permess skont l-iskema.

(87)

Huma jsostnu li l-introduzzjoni tal-metodu ALFA ma kkawżat l-ebda bidla sostanzjali fis-sistema tal-kumpens. Għalhekk, is-sistema tal-kumpens (qabel kif ukoll wara l-2004) kienet tikkonsisti mill-istess elementi, billi kienet tibbaża l-kumpens fuq iċ-ċifri tal-kostijiet attwali tal-kumpaniji. Fil-fehma tal-awtoritajiet Norveġiżi, din il-prattika assigurat li ma ngħata l-ebda kumpens eċċessiv u l-kumpens għas-servizz pubbliku huwa kkalkulat biss għall-kostijiet marbuta mal-obbligi tas-servizz pubbliku.

(88)

Madankollu, skont l-awtoritajiet Norveġiżi, ħlief għal Nettbuss Sør AS, l-operaturi l-oħra kollha tat-trasport kienu qegħdin jirrappurtaw biss il-produzzjonijiet u d-dħul tas-servizz pubbliku fl-ispreadsheets sabiex jirċievu l-kumpens bil-metodu ALFA. Għaldaqstant, ma hemm l-ebda raġuni sabiex wieħed jemmen li dawn l-operaturi kienu kkumpensati għal xi ħaġa oħra għajr it-trasport għas-servizz pubbliku.

(89)

L-awtoritajiet Norveġiżi jsostnu wkoll li, bl-eċċezzjoni tal-għajnuna mogħtija lil Nettbuss Sør AS, l-iskema ta' kumpens għat-trasport bil-karozzi tal-linja għas-servizz pubbliku, f'każ li l-bidliet fl-2004 jew mill-2009 'il quddiem iridu jitqiesu bħala li jibdlu l-klassifikazzjoni tal-iskema għal għajnuna ġdida, xorta hija konformi mar-rekwiżiti tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 1191/69 (38). Ir-Regolament (KE) Nru 1370/2007 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (39) (hawn isfel kollettivament imsejħa “ir-regolamenti dwar it-trasport”) jingħad li ma japplikax, billi r-Regolament tal-aħħar kien għadu ma daħalx fis-seħħ fiż-ŻEE meta kienu introdotti dawn il-bidliet. L-awtoritajiet Norveġiżi jirreferu għas-sentenza fil-kawża Andersen v il-Kummissjoni, fejn il-Qorti Ġenerali sostniet li r-Regolament ma jistax jitqies li għandu effett retroattiv (40).

(90)

B'mod partikolari, l-awtoritajiet Norveġiżi jargumentaw li m'hemmx ksur tad-dispożizzjonijiet tar-Regolament (KEE) Nru 1191/69. Dan huwa appoġġat bil-fatti, billi l-parametri tal-kumpens kienu determinati minn qabel għall-perjodu sħiħ mill-2004 sal-lum u ma seta' jsir l-ebda negozjar wara l-2009 sabiex jiġi aġġustat il-livell tal-kumpens. Għalhekk l-ebda kumpanija, bl-eċċezzjoni ta' Nettbuss Sør AS, ma ġiet ikkumpensata żżejjed mill-2004 sal-lum.

(91)

Rigward il-proġett ATP, l-awtoritajiet Norveġiżi sostnew li l-ammont imħallas kull sena lil Nettbuss Sør AS kien kumpens għal żieda fil-produzzjoni fuq ir-rotot Kristiansand — Lillesand u Kristiansand — Arendal. Jekk jitqiesu 253 jum fis-sena, iż-żieda fil-produzzjoni kienet ta' madwar 100 000 kilometru fis-sena. Prezz ta' NOK 200 fis-siegħa jwassal għal madwar NOK 350 000 f'kostijiet addizzjonali. Għalhekk, il-kostijiet kombinati jkunu ta' madwar NOK 950 000. Bi dħul stmat ta' NOK 150 000, il-kostijiet netti jkunu ta' madwar NOK 800 000.

(92)

Billi l-fondi allokati mill-proġett ATP intużaw sabiex tiżdied il-produzzjoni taħt il-kuntratti eżistenti ma' Aust-Agder, l-awtoritajiet Norveġiżi jsostnu li din il-produzzjoni mhijiex differenti minn kwalunkwe żieda oħra fil-produzzjoni taħt il-kuntratt (billi r-rotot diġà kienu mħaddma). Minħabba f'hekk, il-produzzjoni miżjuda tikkostitwixxi parti minn skema ta' għajnuna eżistenti.

(93)

L-awtoritajiet Norveġiżi ppreżentaw ukoll informazzjoni addizzjonali rigward il-produzzjoni ta' Nettbuss Sør AS.

(94)

Skont l-awtoritajiet Norveġiżi, il-produzzjoni rrappurtata minn Nettbuss Sør AS tidher li tiddevja minn dak li suppost kellu jiġi rrappurtat bħala produzzjoni għall-kumpens tas-servizz pubbliku, u hemm żbalji sinifikanti fl-ispreadsheets tal-produzzjoni, kif analizzat hawn isfel fil-premessi 237 sa 246, li setgħu wasslu għal kumpens għoli żżejjed lil Nettbuss Sør AS matul il-perjodu mill-2004 'il quddiem.

(95)

B'mod speċifiku, l-awtoritajiet Norveġiżi identifikaw diversi istanzi ta' żbalji fl-ispreadsheets għall-produzzjoni ta' Nettbuss Sør AS rigward: il-karozzi tal-linja ta' tard billejl (nattbuss), is-servizzi tal-karozzi tal-linja għall-iskejjel (midtskyss) (41), it-trasport tat-tfal tal-iskola lejn u mil-lezzjonijiet tal-għawm (badekjøring), is-snin skolastiċi u s-“snin skolastiċi ta' duplikazzjoni”, l-attivitajiet tal-karozzi tal-linja ekspress, it-tħassir jew it-tnaqqis ta' rotot u ċerti rotot speċifiċi li mhumiex parti mill-kuntratt ta' servizz pubbliku.

(96)

L-awtoritajiet Norveġiżi ssottomettew it-tabella ta' hawn taħt li turi li d-devjazzjonijiet f'kilometri mhux koperti bil-kuntratt ta' servizz pubbliku taħt l-iskema għall-perjodu mill-2004 sal-2009 jammontaw għal ftit aktar minn 1,7 miljun kilometru:

Tabella

Sommarju tad-devjazzjonijiet

(97)

L-awtoritajiet Norveġiżi sostnew ukoll li żbalji u devjazzjonijiet bħal dawn fl-ispreadsheets tal-produzzjoni ta' Nettbuss Sør AS kellhom impatti ekonomiċi sakemm il-kuntratt mal-kumpanija skada fil-31 ta' Diċembru 2014.

(98)

L-ilmentatur, Konkurrenten.no jsostni l-argument tiegħu li Nettbuss Sør AS irċeviet kumpens eċċessiv sostanzjali għas-servizzi tagħha u li l-Kontea ta' Aust-Agder ma tatx il-konċessjonijiet abbażi ta' proċedura kompetittiva (43). Ir-rikorrent isostni li l-għajnuna kollha mogħtija mill-Kontea fil-forma ta' konċessjonijiet illegali, jew flimkien ma' tali konċessjonijiet, tikkostitwixxi għajnuna mill-istat skont l-Artikolu 61(1) tal-Ftehim ŻEE, li l-ilmentatur isostni li mhijiex kompatibbli mal-Artikolu 49 tal-Ftehim ŻEE flimkien mar-Regolamenti (KEE) Nru 1191/69 u (KEE) Nru 1370/2007.

(99)

Barra minn hekk, l-ilmentatur jesprimi dubji dwar ir-rabta bejn l-amministrazzjoni tal-Kontea ta' Aust-Agder u Nettbuss Sør AS, meta mqabbla mar-relazzjonijiet distakkati li normalment jeżistu bejn fornitur professjonali u xerrej professjonali ta' kuntratti maġġuri tat-trasport pubbliku.

(100)

Nettbuss Sør AS targumenta li l-introduzzjoni ta' sistema ġdida ta' finanzjament fl-2004 permezz tal-metodu ALFA u l-indiċjar aktar tard tiegħu huma biss bidliet amministrattivi żgħar fl-iskema. Fil-fehma tagħha, il-metodu ġdid ta' kalkolazzjoni ma jibdilx il-bażi legali li biha Nettbuss Sør AS tirċievi l-kumpens, u bħala tali ma jikkostitwix għajnuna ġdida.

(101)

Dwar il-proġett ATP, Nettbuss Sør AS targumenta li dan huwa parti mill-iskema ta' għajnuna eżistenti stabbilita f'Aust-Agder, minħabba li ma kinux iffirmati kuntratti ġodda, iżda Aust-Agder, minflok, ħadet vantaġġ minn klawsoli eżistenti fil-kuntratt li jirreferu għal emendi fil-produzzjoni matul il-perjodu tal-kuntratt.

(102)

Anki kieku l-metodu ALFA u l-indiċjar sussegwenti tiegħu kellhom jitqiesu bħala miżuri ġodda ta' għajnuna, Nettbuss Sør AS issostni, fir-rigward tal-preżenza ta' għajnuna mill-istat, li l-kumpens mogħti lilha minn Aust-Agder ikopri biss il-kost, inkluż, l-aktar l-aktar, profitt marġinali.

(103)

Rigward l-ewwel u r-raba' kundizzjoni ta' Altmark, Nettbuss Sør AS tappoġġja l-kummenti ppreżentati mill-awtoritajiet Norveġiżi, kif imsemmija aktar 'il fuq.

(104)

B'referenza għat-tieni kundizzjoni Altmark, Nettbuss Sør AS tenfasizza l-fatt li l-kuntratti ffirmati huma “kuntratti netti”, li jfisser li dawn ikopru l-kost tat-twettiq tal-obbligu ta' servizz pubbliku wara li jitnaqqas id-dħul kollu assoċjat ma' dawn l-obbligi, b'kont meħud ukoll ta' profitt marġinali.

(105)

Barra minn hekk, Nettbuss Sør AS issostni li l-kumpens attwali li rċeviet għall-perjodu 2004–2008 b'riżultat ta' aġġustamenti wara n-negozjati huwa anqas minn dak li stmaw il-kalkoli bil-metodu ALFA, u li fi kwalunkwe każ, mill-2009 'il quddiem, l-ammont finali tal-kumpens ma kienx innegozjat, iżda kien indiċjat abbażi ta' sorsi pubblikament disponibbli.

(106)

Rigward l-applikazzjoni tat-tielet kundizzjoni Altmark, Nettbuss Sør AS targumenta li huwa diffiċli li jiġi valutat il-livell meħtieġ ta' kumpens mingħajr ma wieħed iħares lejn il-prestazzjoni attwali tal-fornitur tas-servizz skont il-kuntratt, li fuq il-bażi tagħha, il-marġini ta' profitt għall-perjodu 2009–2011 kien negattiv jew marġinali. Hija targumenta wkoll li, sabiex jiġi determinat il-profitt raġonevoli, trid titqies il-kondiviżjoni tar-riskju fil-kuntratti, b'mod partikolari fil-perjodu 2009–2011, kif ukoll it-tipi differenti ta' kuntratti involuti, jiġifieri kuntratti netti kontra kuntratti grossi, id-daqs u l-attivitajiet differenti tal-operaturi. Nettbuss Sør AS targumenta li profitt fil-medda ta' 3–5 %, kif irrappurtat mill-awtoritajiet Norveġiżi, huwa pjuttost baxx u ma jqisx is-segmenti individwali tas-suq għall-operazzjonijiet tal-karozzi tal-linja. Nettbuss Sør AS issostni li rata ta' redditu raġonevoli fis-segment tas-suq li fih topera l-kumpanija għandu jkun pjuttost eqreb għal [7–13 %].

(107)

B'referenza għall-aspett tal-kompatibbiltà tal-każ, Nettbuss Sør AS issostni li safejn l-Awtorità tikkonkludi li l-kumpanija ngħatat, permezz tal-kumpens annwali jew il-proġett ATP, vantaġġ ekonomiku skont l-Artikolu 61(1) tal-Ftehim ŻEE, dan ikun kompatibbli mal-Artikolu 49 tal-Ftehim ŻEE u r-Regolament (KEE) Nru 1191/69 applikabbli. Skont Nettbuss Sør AS, ir-Regolament (KEE) Nru 1370/2007 ma jistax jiġi applikat billi l-bidliet introdotti bil-metodu ALFA u l-indiċjar fl-2004 u fl-2009 rispettivament, seħħew fi żmien meta dak ir-Regolament kien għadu ma daħalx fis-seħħ.

(108)

Dwar l-informazzjoni addizzjonali ppreżentata mill-awtoritajiet Norveġiżi rigward id-devjazzjonijiet fil-produzzjoni ta' Nettbuss Sør AS, il-kumpanija ssostni li l-fatti ppreżentati huma sa ċertu punt ħżiena u jiżgwidaw, u ma jqisux il-fatt li l-kumpens finali kien ibbażat fuq negozjati bejn il-kumpanija u Aust-Agder, u li l-metodu ALFA kien sempliċement għodda għall-Kontea ta' Aust-Agder.

(109)

Dawn in-negozjati inkludew ukoll aġġustamenti matul is-sena sħiħa fil-produzzjoni annwali attwali (jiġifieri n-numru ta' kilometri prodotti) li kienet tiddependi fuq il-baġit disponibbli u d-domanda għat-trasport ta' Aust-Agder. Madankollu, Aust-Agder setgħet tħassar, tnaqqas jew iżżid rotot ġodda matul is-sena tal-produzzjoni, li kienu jkunu jeħtieġu negozjati ġodda bejn il-partijiet dwar il-livell ta' kumpens li jingħata. Saru wkoll emendi sussegwenti fil-produzzjoni u l-kostijiet, abbażi tal-prestazzjoni tal-kumpanija skont il-kuntratt. Għalhekk, skont Nettbuss Sør AS, il-produzzjoni rrappurtata lill-Kontea bil-kilometri misjuqa sabiex jiġu kkalkulati l-kostijiet, tista' titqies bħala punt tat-tluq għan-negozjati bejn il-partijiet, u mhux bħala l-bażi attwali għall-kumpens imħallas fl-aħħar tas-sena (44).

(110)

Nettbuss Sør AS tirreferi wkoll għas-saldi u n-negozjati partikolari bejn il-kumpanija u l-Kontea li wasslu biex din tal-aħħar paċiet pagamenti kontra l-kumpens ta' Nettbuss Sør AS għall-produzzjoni tal-2010. B'mod partikolari, il-kumpanija targumenta li l-kumpens imħallas għall-produzzjoni tal-2010 kien ta' NOK 3,55 miljun anqas, minħabba li dan l-ammont intuża sabiex ipaċi l-bidliet suċċessivi fl-iskeda tal-produzzjoni (skeda ġdida tat-trasport għal RTB) u biex iqis iż-żidiet fl-effiċjenza li jirriżultaw mill-fużjoni ma' RTB.

(111)

Rigward id-dħul iġġenerat mill-attivitajiet kummerċjali ta' Nettbuss Sør AS u l-fatt li partijiet minn dak id-dħul kienu identifikati mill-Awtorità bħala li fil-fatt ġew inklużi fil-kalkoli tad-dħul taħt il-kuntratt pubbliku, l-opinjoni ta' Nettbuss Sør AS hija li dan ma wassalx għal grad ogħla ta' kumpens minn dak li kien jipprevedi l-metodu ALFA. Għall-kuntrarju, billi d-dħul kollu (jiġifieri d-dħul derivat minn attivitajiet pubbliċi kif ukoll kummerċjali) jitnaqqas meta jiġi kkalkulat il-kumpens li għandu jingħata, ir-riżultat wassal għal kumpens aktar baxx għal Nettbuss Sør AS, irrispettivament mill-fatt li ċerti rotot kummerċjali kienu inklużi bħala parti mill-produzzjoni għall-kumpens tas-servizz pubbliku.

(112)

Fil-fatt, Nettbuss Sør AS tammetti li ċerta produzzjoni (eż. il-karozza tal-linja ekspress, it-trasport tat-tfal tal-iskola lejn u mil-lezzjonijiet tal-għawm u r-rotta ta' Karjolen) ma kellhomx jiġu rrappurtati bħala produzzjoni għall-kumpens tas-servizz pubbliku. Madankollu, bl-inklużjoni ta' dawn ir-rotot, il-Kontea ġiet vantaġġata, billi dan fir-realtà fisser kumpens aktar baxx għall-kumpanija.

(113)

Fl-aħħar nett, rigward in-numru ta' ġranet tal-iskola, Nettbuss Sør AS issostni li ċ-ċifri pprovduti minn Aust-Agder b'referenza għall-kumpens lill-kumpanija għal 51 minflok 38,4 ġimgħa f'sena skolastika normali, mhumiex korretti.

(114)

Setesdal Bilruter L/L taqbel mal-opinjonijiet tal-awtoritajiet Norveġiżi. Hija ssostni li l-kumpens ma jikkostitwix għajnuna mill-istat billi l-erba' kundizzjonijiet Altmark kienu ssodisfati.

(115)

Kieku l-Awtorità kellha ssib li l-kumpens jikkostitwixxi għajnuna mill-istat, il-kumpanija targumenta li din tkun ingħatat fl-intier tagħha fuq il-bażi ta' sistema ta' għajnuna eżistenti, u li l-għajnuna tkun kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE fuq il-bażi tal-Artikolu 49 tiegħu u r-Regolament (KEE) Nru 1191/69.

(116)

Il-kumpanija tenfasizza b'mod speċifiku li l-introduzzjoni tal-metodu ALFA ma kkawżat l-ebda bidla sostanzjali fis-sistema tal-kumpens. Barra minn hekk, il-kumpanija tenfasizza li mhuwiex korrett li l-kumpens stabbilit abbażi tal-indiċjar kien ibbażat fuq negozjati, minħabba li kull sena sal-2009, il-Kontea u l-operaturi tal-karozzi tal-linja eżaminaw il-bidliet fil-produzzjoni annwali sabiex idaħħlu d-dejta korretta fil-metodu ALFA. Billi l-bidliet minn sena għall-oħra kienu marġinali, hekk ukoll kienu l-bidliet fil-kumpens. Setesdal Bilruter L/L targumenta li l-metodu ALFA jassigura li ma jkunx hemm kumpens eċċessiv għall-forniment tas-servizzi tal-karozzi tal-linja u li l-kostijiet tal-attivitajiet kummerċjali ma jiġux inklużi fil-metodu ALFA. Birkeland Busser AS, Frolandsruta Frode Oland u Telemark Bilruter AS kollha qablu ma' dik l-opinjoni.

(117)

L-awtoritajiet Norveġiżi jirreferu għall-argument tar-rikorrenti li l-“għajnuna ġdida kollha” mogħtija lil Nettbuss Sør AS trid titqies bħala inkompatibbli mal-Ftehim ŻEE u soġġetta għall-irkupru, u jindikaw li l-ilmentatur ma indirizzax il-kwistjoni tal-għajnuna ġdida jew eżistenti u lanqas ma rrefera għal kif kwalunkwe għajnuna potenzjali (eż. l-introduzzjoni tal-metodu ALFA fl-2004) għandha tiġi kklassifikata fil-każ preżenti. L-awtoritajiet Norveġiżi jerġgħu jsostnu li ma kienet ikkawżata l-ebda bidla sostanzjali fl-iskema ta' għajnuna eżistenti bl-introduzzjoni tal-metodu ALFA, u li bl-eċċezzjoni ta' Nettbuss Sør AS, ma kien identifikat l-ebda kumpens eċċessiv.

(118)

B'referenza għall-kumment ippreżentat minn Nettbuss Sør AS dwar x'jista' jikkostitwixxi profitt raġonevoli fi ħdan is-settur tat-trasport bil-karozzi tal-linja, l-awtoritajiet Norveġiżi jenfasizzaw li r-referenza għaċ-ċifra ta' 3-5 % bħala profitt normali fis-settur ma timplikax li kwalunkwe livell ogħla ta' profitt (eż. profitt eqreb għal [7-13 %] li tirreferi għalih Nettbuss Sør AS) jikkostitwixxi kumpens eċċessiv. Ir-referenza għal dik iċ-ċifra pubblikament disponibbli serviet biss biex turi li ma seta' jiġi identifikat l-ebda kumpens eċċessiv.

(119)

B'referenza għall-kummenti ppreżentati minn Nettbuss Sør AS dwar l-informazzjoni addizzjonali ppreżentata mill-awtoritajiet Norveġiżi rigward id-devjazzjonijiet fil-produzzjoni ta' Nettbuss Sør AS, l-awtoritajiet Norveġiżi sostnew li r-rwol tal-metodu ALFA sabiex jiġi kkalkulat il-kumpens ma jistax jitnaqqas mill-fatt li l-kumpens finali kien ibbażat fuq negozjati u li saru wkoll emendi sussegwenti fil-produzzjonijiet u l-kostijiet. L-istimi tal-kostijiet li joħorġu mill-metodu ALFA kienu vitali u l-kumpens mogħti qatt ma ddevja wisq meta mqabbel mar-riżultati tal-medotu ALFA. Barra minn hekk, kwalunkwe emenda magħmula matul is-sena tal-produzzjoni tikkostitwixxi prattika komuni fis-settur tat-trasport u din il-possibbiltà kienet koperta wkoll mid-dispożizzjonijiet tal-kuntratti mal-operaturi tat-trasport. Fi kwalunkwe każ, kwalunkwe emenda bħal din kellha twassal jew għal żieda, fil-każ ta' produzzjoni addizzjonali, jew għal tnaqqis, fil-każ ta' tnaqqis fil-produzzjoni, tal-kumpens mogħti. Iżda, qatt ma setgħu jiġu kkunsidrati separatament u paċuti kontra kostijiet irrilevanti meta l-kumpens ġie stmat skont il-metodu ALFA.

(120)

L-awtoritajiet Norveġiżi jsostnu li r-rappurtar ta' ċifri ħżiena tal-produzzjoni għandu effett dirett fuq il-preċiżjoni tal-kalkolu tal-kumpens u l-Kontea għalhekk kienet qiegħda tidħol f'negozjati fuq suppożizzjonijiet żbaljati.

(121)

Huwa argumentat ukoll li, billi l-kumpens mogħti huwa bbażat fuq il-produzzjoni tas-sena ta' qabel, kwalunkwe tnaqqis magħmul mill-kumpanija wara Awwissu 2008 kellu jiġi rifless fil-kumpens mogħti għall-2009, li ma kienx il-każ. L-awtoritajiet Norveġiżi jargumentaw li l-istess loġika tapplika wkoll fil-każ tal-kumpanija meta rċeviet ammont addizzjonali ta' NOK 550 000 għall-2008, minħabba li l-kumpens għall-2008 kien ibbażat fuq ċifri ħżiena pprovduti mill-2007. Minħabba li l-kuntratt iffirmat ma' Nettbuss Sør AS huwa kuntratt ta' konċessjoni ta' servizzi pubbliċi, ir-riskju kummerċjali għandu jintrefa' mill-kumpanija.

(122)

Rigward is-saldi u l-aġġustamenti magħmula fir-rigward tal-kuntratti ta' Nettbuss Sør AS u RTB — fid-dawl tal-proċess ta' fużjoni li kien għaddej bejn iż-żewġ kumpaniji — għall-produzzjoni ta' skeda ġdida tat-trasport immexxija minn RTB, l-awtoritajiet Norveġiżi huma tal-fehma li dawn huma r-riżultat ta' deċiżjoni unilaterali min-naħa ta' Nettbuss Sør AS li wasslet għal rappurtar żejjed għall-produzzjoni tal-kilometri biex tikseb kumpens ogħla minn dak li diġà kien ikkalkulat u rrappurtat bil-metodu ALFA. Minflok, il-kuntratti suppost ġew emendati wara l-bidliet korporattivi, biex jirriflettu dawk l-aġġustamenti kollha. F'dan il-kuntest, l-awtoritajiet Norveġiżi ma jikkondividux l-opinjoni li l-Kontea tat NOK 3,55 miljun anqas kumpens għat-tnaqqis fil-produzzjoni li rriżulta minn bidliet fl-iskeda tat-trasport matul is-snin 2008 u 2009. Għall-kuntrarju, dan it-tnaqqis fil-kumpens isegwi l-loġika tal-metodu ALFA u l-indiċjar suċċessiv tiegħu, u b'hekk jirrifletti l-produzzjoni ta' anqas kilometri milli previst mill-Kontea, billi Nettbuss Sør AS inkorporat skeda tat-trasport ġdida għal RTB.

(123)

Rigward id-dħul iġġenerat mill-attivitajiet kummerċjali ta' Nettbuss Sør AS, l-awtoritajiet Norveġiżi ma jaqblux mal-allegazzjonijiet ta' Nettbuss Sør AS li l-Kontea kienet kreditata dħul min-naħa tal-introjtu li jikkoreġi żbalji fuq in-naħa tal-kostijiet. Minħabba n-nuqqas ta' kontijiet separati, Nettbuss Sør AS iġġorr ir-riskju u ma tistax sempliċement tallega li d-dħul irrilevanti tnaqqas għall-benefiċċju tal-Kontea, mingħajr l-ebda ġustifikazzjoni dokumentata oħra. Barra minn hekk, skont l-awtoritajiet Norveġiżi, ma kien hemm l-ebda ġustifikazzjoni dokumentata rigward l-allokazzjoni tal-kostijiet bejn l-attivitajiet kummerċjali u l-attivitajiet ta' servizz pubbliku tal-kumpanija. Madankollu, jista' jkun ukoll il-każ li l-attivitajiet kummerċjali kienu sussidjati b'mod inkroċjat mill-attivitajiet ta' servizz pubbliku, u mhux bil-kontra.

(124)

Fl-aħħar nett, l-awtoritajiet Norveġiżi jsostnu li l-impatt ekonomiku tad-devjazzjonijiet, għall-perjodu 2004–2014, huwa stmat għal NOK 80 437 962, bl-imgħax u l-imgħax kompost mhux inklużi. Dan skont studju li Asplan Viak AS kienet ikkummissjonata tikteb mill-awtoritajiet Norveġiżi sabiex tipprovdi stimi tal-kumpens żejjed imħallas mill-Kontea minħabba d-devjazzjonijiet.

(125)

Fid-deċiżjoni ta' ftuħ, l-Awtorità kkonkludiet li kien hemm skema ta' għajnuna eżistenti f'Aust-Agder għas-servizzi tat-trasport lokali skedat u t-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel, li kienet tkopri l-perjodu ta' qabel l-2004.

(126)

Minħabba d-dubji espressi fid-deċiżjoni ta' ftuħ, il-kamp ta' applikazzjoni tal-valutazzjoni tal-għajnuna preżenti għandu jeżamina l-aspetti li ġejjin:

(127)

Fid-deċiżjoni ta' ftuħ, l-Awtorità esprimiet dubji dwar in-natura tal-metodu ALFA u l-indiċjar tiegħu bħala miżura potenzjali mingħajr għajnuna. F'dan il-kuntest, l-awtoritajiet Norveġiżi u l-partijiet interessati ssottomettew informazzjoni dwar l-applikazzjoni tal-kundizzjonijiet Altmark.

(128)

Id-deċiżjoni ta' ftuħ ma tobbligax lill-Awtorità li teżamina, fil-kuntest tal-valutazzjoni preżenti, in-natura tal-għajnuna b'referenza għall-metodu ALFA u l-indiċjar tiegħu. Din, bl-eċċezzjoni ta' kwalunkwe għajnuna involuta fil-proġett ATP, diġà kienet valutata matul l-eżami preliminari fejn ġie konkluż li l-kumpens pubbliku għas-servizz tat-trasport lokali skedat u għat-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel jibqa' għajnuna eżistenti mill-anqas sal-2004, u li dak li fadal x'jiġi valutat huwa jekk din l-iskema ta' għajnuna eżistenti diġà stabbilita nbidlitx b'mod sostanzjali.

(129)

L-Artikolu 61(1) tal-Ftehim ŻEE jaqra kif ġej:

“Mingħajr ħsara għal dispożizzjonijiet kuntrarji f'dan il-Ftehim, kull għajnuna, ta' kwalunkwe forma, mogħtija mill-Istati Membri tal-KE, l-Istati tal-EFTA jew permezz ta' riżorsi tal-Istat li twassal għal distorsjoni jew theddida ta' distorsjoni għall-kompetizzjoni billi tiffavorixxi ċerti impriżi jew ċerti produtturi, sa fejn tolqot il-kummerċ bejn il-Partijiet Kontraenti, tkun inkompatibbli ma' dan il-Ftehim.”

(130)

L-Awtorità tinnota li l-kumpens kemm għat-trasport lokali skedat kif ukoll għat-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel huwa mħallas mill-baġit pubbliku ta' Aust-Agder. Fil-kuntest tal-Artikolu 61(1) tal-Ftehim ŻEE, kemm l-awtoritajiet lokali kif ukoll l-awtoritajiet reġjonali huma kkunsidrati bħala ekwivalenti għall-Istat. (45) Għalhekk, Aust-Agder hija ekwivalenti għall-Istat għall-finijiet tar-regoli tal-KEE dwar l-għajnuna mill-Istat. Fuq din il-bażi, l-Awtorità tikkonkludi li l-miżura ta' kumpens hija ffinanzjata bl-użu ta' riżorsi tal-Istat.

(131)

L-istess konsiderazzjonijiet japplikaw ukoll għall-proġett ATP billi huwa mħallas permezz ta' għotjiet magħmula mill-baġit tal-muniċipalitajiet u l-kontej ta' Aust-Agder u Vest-Agder. Għalhekk, l-Awtorità ssib li huma involuti riżorsi tal-Istat.

(132)

Kif previst mill-Artikolu 61(1) tal-Ftehim ŻEE, irid jiġi stabbilit ukoll jekk il-kumpens tas-servizz pubbliku lill-ħames operaturi, kif ukoll il-finanzjament mill-proġett ATP, jagħtux vantaġġ ekonomiku selettiv favur ċerti impriżi jew il-produzzjoni ta' ċerti prodotti.

(133)

Il-benefiċjarji fil-każ preżenti huma operaturi tal-karozzi tal-linja involuti f'attivitajiet ekonomiċi, fost l-oħrajn trasport skedat u trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel, bi ħlas (ara l-premessi 35 sa 38 aktar 'il fuq). Għalhekk, kollha jikkostitwixxu impriżi fis-sens tal-Artikolu 61(1) tal-Ftehim ŻEE.

(134)

Il-miżura ta' kumpens hija limitata għal kumpaniji tal-karozzi tal-linja li joperaw servizzi fil-Kontea ta' Aust-Agder. B'mod partikolari, il-kumpens għas-servizz pubbliku kien limitat għall-kumpaniji elenkati fil-premessa 35 aktar 'il fuq. Għalhekk, l-Awtorità tikkonkludi li l-għoti tal-kumpens għas-servizz pubbliku huwa selettiv.

(135)

Barra minn hekk, il-finanzjament ta' NOK 1 miljun (NOK 2 miljun mill-2010 u NOK 1,5 miljun mill-2011) mill-proġett ATP, kif ukoll it-tnaqqis fl-2013 tal-kostijiet assoċjati mat-tħaddim tar-rotot ta' servizz pubbliku 39 u 40 sabiex tiġi ffinanzjata l-karozza tal-linja shuttle għall-ajruport u t-tnaqqis fid-dħul korrispondenti fuq il-proġett ATP, ingħataw biss lil Nettbuss Sør AS. Għalhekk, hija miżura selettiva.

(136)

Sabiex tikkostitwixxi għajnuna mill-istat, il-miżura trid tagħti wkoll vantaġġ li jeħles lill-impriża minn ħlasijiet li normalment jinġarru mill-baġit tagħha.

(137)

Rigward l-għoti ta' vantaġġ ekonomiku selettiv, mis-sentenza Altmark joħroġ li fejn miżura tal-Istat trid titqies bħala kumpens għas-servizzi pprovduti mill-impriżi benefiċjarji biex jaqdu obbligi ta' servizz pubbliku, tali miżura ma taqax taħt l-Artikolu 61(1) tal-Ftehim ŻEE. Fis-sentenza Altmark, il-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea (il-“Qorti”) sostniet li l-kumpens għall-obbligi ta' servizz pubbliku ma jikkostitwix għajnuna mill-istat meta jiġu ssodisfati erba' kundizzjonijiet kumulattivi:

(138)

Fid-deċiżjoni ta' ftuħ, l-Awtorità kkonkludiet li qabel l-2004, il-kundizzjonijiet Altmark ma kinux issodisfati b'mod kumulattiv (47).

(139)

La l-awtoritajiet Norveġiżi u l-ebda waħda mill-partijiet l-oħra li ppreżentaw osservazzjonijiet matul l-investigazzjoni formali ma kkontestaw din l-opinjoni. L-Awtorità għalhekk iżżomm is-sejbiet tagħha għar-raġunijiet stabbiliti fid-deċiżjoni ta' ftuħ.

(140)

L-operaturi tal-karozzi tal-linja rilevanti komplew jiġu fdati b'obbligi ta' servizz pubbliku sabiex jipprovdu servizzi ta' trasport lokali skedat u servizzi ta' trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel f'Aust-Agder.

(141)

L-obbligi ta' servizz pubbliku kienu bbażati fuq (1) is-CTA u s-CTR, u fuq id-dispożizzjonijiet fl-Att dwar l-Edukazzjoni, li kollha jsostnu li l-għoti ta' konċessjoni jinvolvi l-obbligu li jitwettqu s-servizzi tat-trasport stipulati fil-konċessjoni; (2) il-konċessjonijiet mogħtija lill-operaturi rilevanti, li jkopru l-forniment ta' servizzi tat-trasport lokali skedat u servizzi tat-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel f'Aust-Agder; u (3) il-kuntratti individwali bejn Aust-Agder u l-operaturi.

(142)

Barra minn hekk, fil-kuntratti rilevanti huwa possibbli li jiġu identifikati l-fornituri tas-servizz, id-durata tal-perjodu tas-servizz, in-natura tal-obbligi ta' servizz pubbliku tat-tħaddim ta' servizzi kollettivi tat-trasport fin-netwerk lokali. Għalhekk, l-Awtorità tikkonkludi li l-ewwel kundizzjoni tas-sentenza Altmark ġiet issodisfata.

(143)

Il-kumpens tal-operaturi tal-karozzi tal-linja ma ġiex stabbilit abbażi ta' proċedura ta' akkwist pubbliku. Skont il-Linji gwida tal-Awtorità dwar l-applikazzjoni tar-regoli dwar l-għajnuna mill-istat għall-kumpens mogħti għall-forniment ta' servizzi ta' interess ekonomiku ġenerali, fin-nuqqas ta' offerta, remunerazzjoni ġeneralment aċċettata tas-suq għas-servizzi mogħtija tipprovdi l-aħjar parametru referenzjarju għall-kumpens fin-nuqqas ta' offerta (48). L-awtoritajiet Norveġiżi, madankollu, ma argumentawx li teżisti tali remunerazzjoni għas-servizz mogħti. Pjuttost, huma jsostnu li s-sistema ta' kumpens f'Aust-Agder kienet ibbażata fuq eżerċizzju ta' valutazzjoni komparattiva li jassigura li l-kumpens mogħti jkopri l-ispiża ta' operatur immexxi tajjeb. Għalhekk, l-Awtorità kellha teżamina t-tieni alternattiva stipulata fir-raba' kundizzjoni Altmark.

(144)

Skont l-informazzjoni ppreżentata, l-awtoritajiet Norveġiżi qabblu l-istrutturi tal-kostijiet tal-kumpaniji kollha fis-settur tat-trasport bil-karozzi tal-linja u iżolaw it-33 % kumpaniji tal-karozzi tal-linja l-aħjar immexxija f'livelli medji (jiġifieri l-kostijiet tal-fjuwil, il-kostijiet tal-manutenzjoni, il-kostijiet tax-xufiera u l-kostijiet amministrattivi). Għalkemm din tista' tikkostitwixxi evidenza ta' prestazzjoni tajba meta mqabbla ma' kumpaniji oħra, hija ma tistax titqies bħala bażi għall-kostijiet medji ta' impriża mmexxija tajjeb u mgħammra b'mod adegwat.

(145)

Il-Linji gwida tal-Awtorità dwar l-applikazzjoni tar-regoli dwar l-għajnuna mill-istat għall-kumpens mogħti għall-forniment ta' servizzi ta' interess ekonomiku ġenerali jindikaw li “l-għan huwa li jiġi assigurat li l-kostijiet għolja ta' impriża ineffiċjenti ma jittieħdux bħala parametru referenzjarju”. L-Awtorità tinnota li l-metodu ALFA u l-indiċjar tiegħu ma jispeċifikawx fid-dettall il-kampjun tal-impriżi li kienu kkunsidrati għal skopijiet ta' valutazzjoni komparattiva. Għalhekk, għalkemm 67 % tal-kumpaniji tal-karozzi tal-linja kienu kkunsidrati mill-awtoritajiet Norveġiżi bħala kumpaniji ineffiċjenti, dan fih innifsu ma jwassalx għall-konklużjoni li l-kumpaniji li jifdal għandhom jitqiesu bħala operaturi mmexxija tajjeb għall-iskopijiet ta' valutazzjoni Altmark. Ma hemm l-ebda prova li l-medja tal-kostijiet tagħhom tirrappreżenta l-kostijiet ta' impriża effiċjenti. L-awtoritajiet Norveġiżi ma pprovdewx informazzjoni suffiċjenti dwar dan il-punt.

(146)

Barra minn hekk, dan ma jipprovdix l-istampa sħiħa tal-istruttura tal-kostijiet ta' impriża rappreżentattiva mmexxija tajjeb u mgħammra b'mod adegwat, billi l-kostijiet ogħla mhumiex koperti (eż. il-konsum aktar ta' fjuwil f'żoni morfoloġikament inaċċessibbli). Bl-istess mod, l-awtoritajiet Norveġiżi ma ppreżentawx proporzjonijiet analitiċi rappreżentattivi tal-produttività (bħall-fatturat għall-kapital impjegat, il-kost totali għall-fatturat, il-fatturat għal kull impjegat, il-valur miżjud għal kull impjegat jew il-kostijiet tal-persunal għall-valur miżjud) jew tal-kwalità tal-provvista (49). Għalhekk, l-Awtorità ma hija f'pożizzjoni li tivvaluta l-ebda objettiv kwantifikat f'termini tar-redditu fuq l-ekwità jew iż-żidiet fil-produttività.

(147)

Fi kwalunkwe każ, il-fatt li l-kumpens finali huwa stabbilit abbażi ta' negozjati jippermetti aġġustamenti diskrezzjonali tal-kostijiet li ma jistgħux jirriflettu l-kostijiet ta' operatur effiċjenti. F'xi każijiet, l-Awtorità tinnota li n-negozjati wasslu għal tnaqqis fil-kumpens meta mqabbel mar-riżultat mogħti bil-metodu ALFA. F'każijiet oħra, il-kumpens kien ogħla. Fi kwalunkwe każ, l-eżistenza ta' negozjati għall-kalkolu tal-kumpens finali ma tagħti l-ebda informazzjoni dwar jekk l-impriżi li joperaw fis-suq humiex neċessarjament ikkunsidrati bħala operaturi mmexxija tajjeb.

(148)

Barra minn hekk, billi l-produzzjoni tat-trasport kienet soġġetta għal emendi mill-Kontea matul is-sena sħiħa, b'kanċellazzjonijiet, tnaqqis jew żidiet fir-rotot, dan naturalment kellu impatt materjali fuq il-kostijiet fil-kuntratt. Ħafna drabi, l-operaturi tat-trasport kienu offruti l-opportunità li jnaqqsu t-traffiku tagħhom sabiex ikollhom il-kostijiet attwali tagħhom koperti. Jew, kienu kkumpensati aktar sabiex ikunu jistgħu jżommu l-livell tal-produzzjoni eżistenti tagħhom. L-ammont finali ta' kumpens li kellu jingħata għalhekk kien soġġett għal negozjati bejn il-partijiet.

(149)

Għalhekk, l-Awtorità ma tistax tikkonkludi li l-ammont ta' kumpens mogħti kien stabbilit abbażi ta' analiżi tal-kostijiet ta' impriża mmexxija tajjeb u mgħammra b'mod adegwat.

(150)

Għaldaqstant, l-Awtorità tikkonkludi li r-raba' kundizzjoni Altmark ma kinitx issodisfata.

(151)

Billi l-erba' kundizzjonijiet stabbiliti mill-Qorti fis-sentenza Altmark iridu jiġu ssodisfati b'mod kumulattiv, mhuwiex neċessarju li jiġi eżaminat jekk iż-żewġ kundizzjonijiet l-oħra kinux issodisfati.

(152)

Fuq il-bażi tal-informazzjoni ppreżentata, l-Awtorità tikkonkludi li l-kumpens mogħti mill-2004 għall-obbligi tat-trasport lokali skedat u t-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel f'Aust-Agder, ma jikkonformax mal-kundizzjonijiet kollha ta' Altmark. Il-kumpens għalhekk ta vantaġġ lill-impriżi benefiċjarji fis-sens tal-Artikolu 61(1) tal-Ftehim ŻEE.

(153)

Fid-deċiżjoni ta' ftuħ, l-Awtorità ma eskludietx il-possibbiltà li l-proġett ATP (ara l-premessi 56 sa 58) ipprovda vantaġġ ekonomiku lil Nettbuss Sør AS, li mhuwiex probabbli li kienet tikseb f'kundizzjonijiet normali tas-suq.

(154)

B'referenza għall-kundizzjonijiet Altmark, l-Awtorità tinnota li l-proġett ATP jirreferi għal rotot tat-trasport għal servizz pubbliku u għalhekk huwa regolat bl-istess dispożizzjonijiet legali bħall-kumpens għat-trasport lokali skedat u t-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel. Għalhekk jista' jingħad li l-ewwel kundizzjoni Altmark ġiet issodisfata. Madankollu, l-Awtorità ma rċeviet l-ebda informazzjoni ulterjuri rigward l-applikazzjoni tal-kundizzjonijiet l-oħra ta' Altmark.

(155)

Billi tapplika ex officio r-raba' kundizzjoni Altmark, l-Awtorità tinnota l-fatt li Nettbuss Sør AS ipprovdiet ir-rotot tat-trasport previsti skont il-proġett ATP bla ma twettqet l-ebda proċedura ta' akkwist pubbliku. Barra minn hekk, l-Awtoritajiet Norveġiżi ma pprovdew l-ebda informazzjoni biex juru li l-kumpens mogħti kien ibbażat fuq analiżi tal-kostijiet ta' impriża tipika mmexxija tajjeb u mgħammra b'mod adegwat. Anki kieku l-valutazzjoni msemmija hawn fuq taħt il-premessi 143 sa 150 kellha tiġi applikata mutandis mutandis, il-konklużjoni tkun l-istess, jiġifieri li r-raba' kundizzjoni Altmark ma ġietx issodisfata.

(156)

Għalhekk, l-Awtorità tikkonkludi li l-ammonti annwali ta' NOK 800 000 (mill-2004), miżjuda għal NOK 2 miljuni (mill-2010) u mnaqqsa mill-ġdid għal NOK 1,5 miljun (mill-2011) li ngħataw sabiex tiżdied il-frekwenza tat-tluq tal-karozzi tal-linja fuq ir-rotta Lillesand — Kristiansand u Kristiansand — Arendal, taw vantaġġ lil Nettbuss Sør AS.

(157)

L-Awtorità trid teżamina jekk il-miżuri ta' għajnuna kkontestati jistgħux jaffettwaw il-kummerċ u jgħawġu l-kompetizzjoni (50).

(158)

Il-benefiċjarji tal-għajnuna jikkompetu ma' operaturi oħra tat-trasport fi swieq li huma miftuħin għall-kompetizzjoni (51). L-Awtorità għalhekk tikkonkludi li l-kumpens annwali seta' jgħawweġ il-kompetizzjoni billi jsaħħaħ il-pożizzjoni kummerċjali tal-benefiċjarji tal-għajnuna fis-swieq partikolari.

(159)

Fir-rigward tal-effett fuq il-kummerċ u l-fatt li l-kawża preżenti tirrigwarda suq lokali għat-trasport skedat u t-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel f'Aust-Agder, l-Awtorità tfakkar li fis-sentenza Altmark, li wkoll kienet tirrigwarda servizzi reġjonali tat-trasport bil-karozzi tal-linja, il-Qorti sostniet li:

“Sussidju pubbliku mogħti lil impriża li tipprovdi biss servizzi ta' trasport lokali jew reġjonali u ma tipprovdix servizzi ta' trasport barra mill-Istat tagħha ta' oriġini, jista', madankollu, ikollu effett fuq il-kummerċ bejn l-Istati Membri […]. It-tieni kundizzjoni għall-applikazzjoni tal-Artikolu 92(1) tat-Trattat, jiġifieri li l-għajnuna trid tkun ta' natura li tolqot il-kummerċ bejn l-Istati Membri, ma tiddependix fuq in-natura lokali jew reġjonali tas-servizzi ta' trasport ipprovduti jew mill-kobor tas-settur ta' attività kkonċernat.”  (52).

(160)

Dan ifisser li anki jekk — bħal fil-każ preżenti — jista' jkun ikkonċernat biss suq tat-trasport bil-karozzi tal-linja lokali jew reġjonali (Aust-Agder), finanzjament pubbliku magħmul disponibbli għal operatur wieħed f'dak is-suq, xorta jista' jaffettwa l-kummerċ bejn il-Partijiet Kontraenti (53). Għalhekk, l-Awtorità tqis li l-kumpens annwali jista' jaffettwa l-kummerċ bejn il-Partijiet Kontraenti.

(161)

Barra minn hekk, l-Awtorità tqis li l-istess konsiderazzjonijiet japplikaw, mutatis mutandis, kemm għall-attivitajiet tat-traport tal-iskejjel (54) kif ukoll għall-proġett ATP.

(162)

Fid-deċiżjoni ta' ftuħ, l-Awtorità qieset li l-kumpens mogħti qabel l-2004 minn Aust-Agder lill-ħames operaturi tal-karozzi tal-linja għat-trasport lokali skedat u t-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel, jikkostitwixxi għajnuna mill-Istat fis-sens tal-Artikolu 61(1) tat-Trattat dwar iż-ŻEE.

(163)

Barra minn hekk, l-Awtorità tikkonkludi li l-kumpens mogħti minn Aust-Agder mill-2004 sal-lum lill-ħames operaturi tal-karozzi tal-linja għat-trasport lokali skedat u t-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel, jikkostitwixxi għajnuna mill-istat fis-sens tal-Artikolu 61(1) tal-Ftehim ŻEE.

(164)

Fl-aħħar nett, l-Awtorità tikkonkludi li l-finanzjament ta' Nettbuss Sør AS mill-Istat mill-2004 'il quddiem fuq il-bażi tal-proġett ATP, jikkostitwixxi għajnuna mill-Istat fis-sens tal-Artikolu 61(1) tal-Ftehim ŻEE.

(165)

Fid-deċiżjoni ta' ftuħ, l-Awtorità kkonkludiet li kien hemm skema ta' għajnuna eżistenti fis-seħħ f'Aust-Agder għat-trasport lokali skedat u t-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel sal-aħħar tal-2003.

(166)

Madankollu, l-Awtorità esprimiet dubji dwar jekk l-introduzzjoni tal-metodu ALFA u l-indiċjar tiegħu kinux ifissru li l-kumpens mogħti minn Aust-Agder lill-ħames operaturi tal-karozzi tal-linja għat-trasport lokali skedat u t-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel mill-2004 sal-lum, bidel b'mod sinifikanti l-iskema ta' għajnuna eżistenti.

(167)

L-Awtorità esprimiet dubji wkoll jekk tistax tkun preżenti xi għajnuna ġdida rigward il-kumpens potenzjali għas-servizzi tat-trasport lokali skedat u s-servizzi tat-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel barra minn dik li kienet prevista taħt l-iskema ta' għajnuna eżistenti (sal-2004, jew inkella, sal-lum, jekk in-natura tal-għajnuna ma nbidlitx bl-introduzzjoni tal-metodu ALFA u l-indiċjar tiegħu).

(168)

Barra minn hekk, l-Awtorità kellha dubji wkoll jekk l-ammonti relatati mal-proġett ATP humiex konnessi mal-għoti tal-kumpens minn Aust-Agder, jew jekk dawn jikkostitwux, jew jiffurmawx parti minn, skema separata.

(169)

Skont l-Artikolu 1(c) fil-parti II tal-Protokoll 3 SCA; “għajnuna ġdida” għandha tfisser:

“Kull għajnuna, jiġifieri, skemi ta' għajnuna u għajnuna individwali, li mhijiex għajnuna eżistenti, inkluż tibdil f'għajnuna eżistenti.”.

(170)

Id-dispożizzjonijiet rilevanti, l-Artikolu 1(b)(i) u (v) fil-Parti II tal-Protokoll 3 SCA jipprovdu li “għajnuna eżistenti” għandha tfisser:

“L-għajnuna kollha li eżistiet qabel id-dħul fis-seħħ tal-Ftehim ŻEE fl-Istati EFTA rispettivi, jiġifieri, skemi ta' għajnuna u għajnuna individwali li ġew implimentati qabel, u għadhom japplikaw wara, id-dħul fis-seħħ tal-Ftehim ŻEE; […]”

kif ukoll

“L-għajnuna li titqies bħala għajnuna eżistenti għaliex jista' jiġi stabbilit li fiż-żmien li ġiet implimentata ma kinitx għajnuna, u sussegwentement saret għajnuna minħabba l-evoluzzjoni taż-Żona Ekonomika Ewropea u mingħajr ma nbidlet mill-Istat EFTA […]”.

(171)

L-Awtorità l-ewwel se tikkjarifika l-pożizzjoni tagħha rigward il-proċedura segwita skont il-Ftehim ŻEE u l-Protokoll 3 SCA, għall-miżuri li nstabu li jikkostitwixxu għajnuna eżistenti.

(172)

Il-Ftehim ŻEE jistabbilixxi proċeduri differenti skont jekk l-għajnuna tkunx eżistenti jew ġdida. Skont l-Artikolu 1(1) fil-Parti I tal-Protokoll 3 SCA, “l-Awtorità ta' Sorveljanza tal-EFTA, f'koperazzjoni mal-Istati EFTA, iżommu taħt reviżjoni kostanti s-sistemi kollha ta' għajnuna eżistenti f'dawk l-Istati. L-awtorità tipproponi lil dawn tal-aħħar kwalunkwe miżura xierqa meħtieġa mill-iżvilupp progressiv jew mill-funzjonament tal-Ftehim ŻEE”. Għalhekk, l-għajnuna eżistenti tista' tiġi implimentata sakemm l-Awtorità ma tkunx sabitha inkompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE (55).

(173)

Min-naħa l-oħra, skont l-Artikolu 2(1) fil-Parti II tal-Protokoll 3 SCA, “[…] kwalunkwe pjan sabiex tingħata għajnuna ġdida għandu jiġi nnotifikat lill-Awtorità ta' Sorveljanza tal-EFTA fi żmien suffiċjenti mill-Istat tal-EFTA kkonċernat”. Għalhekk, kwalunkwe għajnuna ġdida trid tiġi nnotifikata minn qabel lill-Awtorità u ma tistax tiġi implimentata mingħajr id-deċiżjoni finali tal-Awtorità.

(174)

Barra minn hekk, l-għajnuna eżistenti tista' tkun is-suġġett biss ta' deċiżjoni li ssibha inkompatibbli fil-ġejjieni. Għalhekk, l-Awtorità “[…] bħala parti mir-reviżjoni kostanti tagħha tal-għajnuna eżistenti, għandha s-setgħa biss li titlob l-eliminazzjoni jew il-modifika ta' tali għajnuna fi żmien perjodu li hija trid tiddeċiedi” (56).

(175)

Barra minn hekk, hija ġurisprudenza stabbilita li billi jipprovdi sabiex l-għajnuna tinżamm taħt reviżjoni kostanti u sorveljata mill-Awtorità, l-intenzjoni tal-Ftehim ŻEE“[…] hija li s-sejba li għajnuna tista' tkun inkompatibbli mas-Suq Komuni għandha tiġi stabbilita, soġġetta għal evalwazzjoni mill-Qorti, permezz ta' proċedura xierqa li hija r-responsabbiltà tal-Kummissjoni li tibda” (57).

(176)

Għalhekk, fid-dawl ta' dan ta' hawn fuq, l-Awtorità tikkonkludi li huwa biss skont il-proċedura għall-għajnuna eżistenti stabbilita fl-Artikoli 17 sa 19 fil-Parti II tal-Protokoll 3 SCA, li hija tista' tivvaluta jekk miżura ta' għajnuna eżistenti hijiex kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE.

(177)

It-taqsimiet ta' hawn taħt se janalizzaw il-kwistjoni tal-għajnuna ġdida jew eżistenti b'referenza għall-metodu ALFA u l-indiċjar tiegħu u tal-proġett ATP.

(178)

L-Artikolu 1(d) fil-Parti II tal-Protokoll 3 SCA jipprovdi li “skema ta' għajnuna”:

“[…] tfisser kull att li abbażi tiegħu, mingħajr ma jkunu meħtieġa miżuri oħra ta' implimentazzjoni, għotjiet ta' għajnuna individwali jkunu jistgħu jsiru lil impriżi definiti fl-att b'mod ġenerali u astratt u kwalunkwe att li abbażi tiegħu għajnuna li mhix marbuta ma' proġett speċifiku tista' tingħata lil impriża waħda jew diversi għal perjodu ta' żmien indefinit u/jew għal ammont indefinit;”

(179)

L-Artikolu 1(e) fil-Parti II tal-Protokoll 3 SCA jipprovdi li “għajnuna individwali”:

“[…] tfisser għajnuna li ma tingħatax abbażi ta' skema ta' għajnuna u għotjiet ta' għajnuna notifikati abbażi ta' skema ta' għajnuna;”

(180)

Din id-distinzjoni hija ta' importanza partikolari fil-kuntest tal-għajnuna eżistenti, billi l-Protokoll 3 SCA jagħti lill-Awtorità l-kompetenza sabiex iżomm taħt reviżjoni kostanti l-iskemi ta' għajnuna eżistenti (58). Bl-istess mod, it-Taqsima V tal-Parti II tal-Protokoll 3 SCA japplika biss għall-iskemi ta' għajnuna eżistenti (59).

(181)

Fid-deċiżjoni ta' ftuħ, l-Awtorità pprovdiet aktar informazzjoni dwar ir-razzjonal tal-kunċett ta' skema ta' għajnuna eżistenti u kif dan kien interpretat fil-ġurisprudenza proprja tagħha u dik tal-Kummissjoni Ewropea (60).

(182)

Fid-deċiżjoni ta' ftuħ, l-Awtorità kkonkludiet li f'Aust-Agder kien hemm fis-seħħ skema ta' għajnuna mill-1994 (61). Id-dispożizzjonijiet li jipprovdu għal dik l-iskema ta' għajnuna huma s-CTA, is-CTR u l-Att dwar l-Edukazzjoni fir-rigward tal-prattika amministrattiva rilevanti f'Aust-Agder.

(183)

L-Awtorità osservat li minn qabel id-dħul fis-seħħ tal-Ftehim ŻEE fin-Norveġja fl-1 ta' Jannar 1994, il-kumpens għat-twettiq tat-trasport lokali skedat bil-karozzi tal-linja f'Aust-Agder kien ipprovdut fuq il-bażi tas-CTA u s-CTR (u l-leġiżlazzjoni rilevanti li ppreċediethom). Barra minn hekk, minn qabel id-dħul fis-seħħ tal-Ftehim ŻEE, il-kumpens għall-forniment tas-servizzi tat-trasport tal-iskejjel kien jingħata fuq il-bażi tal-Att dwar l-Edukazzjoni (u l-leġiżlazzjoni rilevanti li ppreċedietu).

(184)

Fid-deċiżjoni ta' ftuħ, l-Awtorità eżaminat jekk il-qafas legali għall-finanzjament tat-trasport skedat u t-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel f'Aust-Agder jissodisfax it-tliet kriterji tal-Artikolu 1(d) tal-Parti II tal-Protokoll 3 SCA: (i) att li abbażi tiegħu tista' tingħata l-għajnuna, (ii) att li ma għandu jkun jeħtieġ l-ebda miżura oħra ta' implimentazzjoni, u (iii) att li għandu jiddefinixxi l-benefiċjarji potenzjali tal-għajnuna b'mod ġenerali u astratt (62).

(185)

Madankollu, fir-rigward tal-proġett ATP, fid-deċiżjoni ta' ftuħ, l-Awtorità esprimiet dubji jekk dan huwiex konness mal-għoti tal-kumpens minn Aust-Agder, jew jekk jikkostitwix, jew jiffurmax parti minn, skema separata.

(186)

Minkejja l-fatt li l-proġett ATP huwa kollaborazzjoni bejn muniċipalitajiet differenti u l-kontej ta' Vest-Agder u Aust-Agder, u l-fatt li l-pagamenti oriġinaw minn sorsi differenti, l-operazzjonijiet involuti jaqgħu fi ħdan il-kamp ta' applikazzjoni tal-iskema f'Aust-Agder.

(187)

L-Awtorità tinnota li r-rotot tal-karozzi tal-linja involuti fil-proġett ATP, jiġifieri Kristiansand — Lillesand u Kristiansand — Arendal, kif deskritti aktar 'il fuq fil-premessi 57 u 58, diġà huma mħaddma fl-iskema kurrenti f'Aust-Agder.

(188)

Iż-żieda fil-produzzjoni permezz tal-proġett ATP fuq dawk ir-rotot kienet ikkumpensata skont l-istess dispożizzjonijiet legali bħat-trasport lokali skedat u t-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel.

(189)

Il-kalkolu tal-kumpens għaż-żieda fil-produzzjoni tal-proġett kien ibbażat eżattament fuq l-istess prinċipji bħat-trasport lokali skedat u t-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel, jiġifieri l-kost tas-servizz pubbliku, tnaqqas minnu d-dħul mill-biljetti għall-kuntratti netti, flimkien ma' profitt raġonevoli.

(190)

Fuq il-bażi ta' dan ta' hawn fuq, l-Awtorità tikkonkludi li l-proġett ATP huwa parti mill-iskema, li l-Awtorità fid-deċiżjoni ta' ftuħ diġà qieset li kienet fis-seħħ f'Aust-Agder mill-1994.

(191)

L-Artikolu 1(b)(i) tal-Parti II tal-Protokoll 3 SCA jistipula li l-għajnuna eżistenti tinkludi l-għajnuna kollha li kienet teżisti qabel id-dħul fis-seħħ tal-Ftehim ŻEE fl-Istati tal-EFTA rispettivi, jiġifieri, skemi ta' għajnuna u għajnuna individwali li ddaħħlu fis-seħħ qabel, u għadhom japplikaw wara d-dħul fis-seħħ tal-Ftehim ŻEE.

(192)

Hawnhekk, id-dispożizzjonijiet li jipprovdu għall-iskema kienu fis-seħħ minn meta l-Ftehim ŻEE daħal fis-seħħ fin-Norveġja fl-1 ta' Jannar 1994. Billi s-suq għat-trasport lokali bil-karozzi tal-linja diġà kien espost għall-istess kompetizzjoni f'dik id-data, l-Awtorità hija tal-opinjoni li l-finanzjament tat-trasport lokali skedat u t-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel fuq il-bażi tas-CTA, is-CTR u l-Att dwar l-Edukazzjoni, jikkostitwixxi skema ta' għajnuna eżistenti li kienet teżisti f'Jannar 1994 u baqgħet applikabbli wara.

(193)

Fis-sentenza Namur tagħha, il-Qorti ddikjarat dan li ġej:

“[…] l-għajnuna ġdida li tfiġġ jew it-tibdil f'għajnuna eżistenti ma jistgħux ikunu vvalutati skont l-iskala tal-għajnuna jew, b'mod partikolari, l-ammont tagħha f'termini finanzjarji fi kwalunkwe ħin fil-ħajja tal-impriża jekk l-għajnuna hija fornuta fl-ambitu ta' dispożizzjonijiet statutorji li kienu jeżistu qabel u li baqgħu ma nbidlux. Jekk l-għajnuna tistax tkun ikklassifikata bħala għajnuna ġdida jew bħala bidla f'għajnuna eżistenti jrid jiġi ddeterminat permezz ta' referenza għad-dispożizzjonijiet li jippreveduha.”  (63).

(194)

Barra minn hekk, kif irrimarka l-Avukat Ġenerali Trabucchi fl-Opinjoni tiegħu fil-Kawża Van der Hulst, il-modifiki jkunu sostanzjali jekk l-elementi prinċipali tal-iskema jkunu nbidlu, bħan-natura tal-vantaġġ, l-għan segwit bil-miżura, il-bażi legali, il-benefiċjarji jew is-sors tal-finanzjament. (64) Tali bidliet jistgħu jaffettwaw l-evalwazzjoni tal-kompatibbiltà ta' dik l-iskema u dawn iridu jiġu nnotifikati separatament bħala għajnuna ġdida sabiex tiġi valutata l-kompatibbiltà tagħhom mal-Ftehim ŻEE (65).

(195)

Bidliet purament formali jew amministrattivi fi skema ta' għajnuna ma jwasslux għal riklassifikazzjoni ta' għajnuna eżistenti bħala ġdida (66).

(196)

Kif muri hawn fuq, il-finanzjament tas-servizzi tat-trasport bil-karozzi tal-linja f'Aust-Agder kien ipprovdut fuq il-bażi ta' skema ta' għajnuna li kienet tikkonsisti mis-CTA, is-CTR, l-Att dwar l-Edukazzjoni u l-prattika amministrattiva f'Aust-Agder. Fl-2004 ġie introdott il-metodu ALFA, li fuq il-bażi tiegħu kienu konklużi kuntratti ġodda għall-perjodu 2004-2008. Dan il-metodu ALFA kien supplimentat bl-introduzzjoni ta' sistema ġdida ta' indiċjar, li fuq il-bażi tagħha kienu ffirmati kuntratti ġodda mal-istess operaturi sabiex ikopru l-perjodu 2009-2012 bil-possibbiltà ta' estensjoni sa erba' snin addizzjonali (ara l-premessa 53). Il-mistoqsija hija jekk l-introduzzjoni tal-metodu ALFA u l-indiċjar suċċessiv tiegħu jistgħux jitqiesu bħala karatteristiċi li jibdlu l-iskema ta' għajnuna eżistenti f'għajnuna ġdida.

(197)

Il-metodu ALFA, kif deskritt fil-premessi 46 sa 50 aktar 'il fuq, huwa sistema użata sabiex jiġu kkalkulati l-ispejjeż konnessi mat-trasport bil-karozzi tal-linja. Is-sistema ta' indiċjar, kif deskritta fil-prremessi 51 sa 53 aktar 'il fuq, issupplimentat il-metodu billi introduċiet diversi parametri rilevanti għall-kostijiet, bħall-kostijiet tal-fjuwil jew il-kostijiet tal-pagi, li fuq il-bażi tagħhom jiġi indiċjat il-kumpens.

(198)

L-introduzzjoni ta' din is-sistema ma bidlitx b'mod sostanzjali l-bażi legali u l-iskop għall-għoti tal-kumpens.

(199)

Id-dispożizzjonijiet tas-CTA, tas-CTR u tal-Att dwar l-Edukazzjoni, kif ukoll il-prattika amministrattiva kienu interpretati u applikati bl-istess mod. Dawn id-dispożizzjonijiet u l-prattika baqgħu l-istess matul il-perjodu sħiħ ikkonċernat, jiġifieri anki qabel id-dħul fis-seħħ tal-Ftehim ŻEE.

(200)

L-għan dejjem kien li l-operaturi tat-trasport (trasport lokali skedat u trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel) jiġu kkumpensati għall-fornimenti tas-servizzi li l-Kontea ta' Aust-Agder tfittex li tistabbilixxi jew iżżomm.

(201)

Il-kumpens mogħti dejjem kopra l-kost tas-servizz pubbliku, tnaqqas minnu d-dħul mill-biljetti għall-kuntratti netti, flimkien ma' profitt raġonevoli. Ma huwa permess l-ebda kumpens barra mill-mandat tad-dispożizzjonijiet legali hawn fuq imsemmija u l-prattika amministrattiva.

(202)

Mill-perspettiva tal-liġi dwar l-għajnuna mill-istat, il-metodu ALFA ma kien jipprevedi l-ebda bidla sostanzjali fir-rigward tal-benefiċjarji tal-għajnuna involuti fl-iskema. Huwa kien japplika, u għadu japplika, għall-konċessjonarji kollha li kienu fdati sabiex jipprovdu servizzi tat-trasport lokali skedat u servizzi ta' karozzi tal-linja għall-iskejjel f'Aust-Agder. Fuq kollox, is-sistema ma tibdilx l-intitolament tal-benefiċjarji għall-għajnuna skont l-iskema. L-iskema għalhekk ma kinitx estiża f'dan ir-rigward.

(203)

L-introduzzjoni tal-metodu ALFA u l-indiċjar kellhom biss l-għan li jikkalibraw b'mod aktar preċiż il-kostijiet tas-servizzi tat-trasport, li fuq il-bażi tagħhom jingħata l-kumpens. L-ammont tal-kumpens li jingħata kien ibbażat fuq l-istess fatturi matul il-perjodu sħiħ, bħall-kostijiet tal-operazzjonijiet tal-karozzi tal-linja, il-kostijiet tas-sottokuntratturi, id-dħul mill-biljetti, eċċ. Konsegwentement, il-metodu ALFA u l-indiċjar ipprovdew mekkaniżmu aħjar sabiex jingħata l-kumpens lill-istess benefiċjarji taħt l-istess skema u abbażi tal-istess bażi legali.

(204)

Għalhekk, l-Awtorità tikkonkludi li l-metodu ALFA u l-indiċjar ma bidlux l-iskema ta' għajnuna eżistenti b'mod sostanzjali.

(205)

Bl-istess mod, ma jistax jingħad li ż-żieda fil-produzzjoni pprovduta bil-proġett ATP fuq ir-rotot Lillesand — Kristiansand u Kristiansand — Arendal, bidlet l-iskema b'mod sostanzjali. L-għan tal-proġett ATP kien sempliċement li jżid l-attivitajiet ta' Nettbuss Sør AS taħt l-istess kuntratti ta' konċessjoni.

(206)

Il-bidliet saru f'rotot diġà eżistenti mingħajr ma saret l-ebda emenda fl-iskema ta' għajnuna kif stabbilita bil-leġiżlazzjoni. Minħabba f'hekk, il-produzzjoni miżjuda tal-proġett ATP ma tikkostitwix emenda fi skema li twassal biex l-għajnuna għall-attivitajiet ġodda titqies bħala għajnuna ġdida.

(207)

Minbarra dan, il-pagamenti magħmula taħt il-proġett ATP huma konformi mal-prinċipju ta' kumpens stabbilit skont l-iskema, billi jkopru l-kost tas-servizz pubbliku, tnaqqas minnu d-dħul mill-biljetti għall-kuntratti netti, flimkien ma' profitt raġonevoli.

(208)

Barra minn hekk, il-fatt li l-kompożizzjoni tal-entitajiet pubbliċi li kkontribwew għal, jew għamlu l-pagamenti ta' kumpens, kif imsemmija aktar 'il fuq fil-premessa 58, kienet differenti minn dik tal-iskema ta' għajnuna eżistenti, ma bidilx l-iskema b'mod sostanzjali. Is-servizzi mħallsa kienu jaqgħu fi ħdan il-kamp ta' applikazzjoni ta' dik l-iskema u l-pagamenti saru f'konformità mar-regoli legali u finanzjarji applikabbli għall-iskema, u għalhekk irrispettivament mill-oriġini tal-pagamenti.

(209)

Il-bidliet ta' hawn fuq introdotti mill-proġett ATP ma jqajmux dubji dwar in-natura tal-iskema bħala skema ta' għajnuna eżistenti. Għalhekk, l-Awtorità tikkonkludi li l-proġett ATP ma bidilx l-iskema ta' għajnuna eżistenti b'mod sostanzjali.

(210)

L-Awtorità tikkonkludi f'Aust-Agder hemm fis-seħħ skema ta' għajnuna bbażata fuq is-CTA, is-CTR, l-Att dwar l-Edukazzjoni u l-prattika amministrattiva. L-Awtorità tqis li l-iskema hija eżistenti fin-natura tagħha billi ma kinux introdotti bidliet sostanzjali bl-applikazzjoni tal-metodu ALFA jew l-indiċjar, u lanqas biż-żieda fil-produzzjoni fuq ir-rotot tal-karozzi tal-linja eżistenti, prevista mill-proġett ATP.

(211)

Il-Protokoll 3 SCA jagħti s-setgħa lill-Awtorità li żżomm taħt reviżjoni kostanti s-sistemi ta' għajnuna eżistenti (67). Madankollu, huwa biss fejn għajnuna eżistenti tinstab li mhijiex kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE, li tali għajnuna għandha tkun soġġetta għal miżuri xierqa skont id-dispożizzjonijiet stabbiliti fl-Artikoli 17 sa 19 fil-Parti II tal-Protokoll 3 SCA, sabiex l-iskema tiġi abolita jew emendata.

(212)

F'dawn iċ-ċirkustanzi, l-Awtorità ma tħossx li s-sitwazzjoni preżenti titlob li hija tindirizza miżuri xierqa lir-Renju tan-Norveġja fir-rigward ta' bidliet futuri fl-iskema ta' għajnuna eżistenti. F'dan ir-rigward, l-Awtorità tinnota dan li ġej.

(213)

L-ewwel, l-Awtorità tqis il-fatt li l-kuntratt ta' konċessjoni ma' Nettbuss Sør AS diġà skada. Għalhekk, kwalunkwe valutazzjoni tal-kompatibbiltà tal-iskema ta' għajnuna eżistenti fir-rigward ta' Nettbuss Sør hija mingħajr skop.

(214)

It-tieni, l-Awtorità ma identifikat l-ebda tħassib relatat mal-kompetizzjoni fir-rigward tal-applikazzjoni tal-iskema mill-operaturi l-oħra tat-trasport imsemmija fil-premessa 35, li l-kuntratti tagħhom ma' Aust-Agder għadhom validi. L-Awtorità tqis li fir-rigward ta' dawk l-operaturi tat-trasport, il-metodu ALFA ġie implimentat sewwa sabiex jikkunsidra biss il-kostijiet u d-dħul li jirriżultaw mis-servizzi pubbliċi, f'konformità mal-Artikolu 49 tal-Ftehim ŻEE u d-dispożizzjonijiet tar-Regolament (KEE) Nru 1191/69 jew ir-Regolament (KE) Nru 1370/2007.

(215)

It-tielet, l-Awtorità tqis il-proċedimenti ta' ksur pendenti tagħha kontra n-Norveġja fir-rigward tal-allegat ksur tar-regoli proċedurali taż-ŻEE. Fit-12 ta' Ottubru 2011, l-Awtorità ħarġet ittra ta' avviż formali lin-Norveġja għan-nuqqas tagħha li tikkonforma mal-prinċipji ta' non-diskriminazzjoni u trasparenza kif stabbiliti fl-Artikoli 4 u 48 tal-Ftehim ŻEE, billi ppermettiet li Aust-Agder tagħti u ttawwal konċessjonijiet għat-trasport bil-karozzi tal-linja, mingħajr l-ebda forma ta' pubblikazzjoni. Għall-istess raġunijiet, fit-22 ta' Ġunju 2012, l-Awtorità tat opinjoni motivata lin-Norveġja. L-għan ta' dik il-proċedura prekontenzjuża huwa li tagħti lill-Istat Membru kkonċernat l-opportunità, fuq naħa, li jikkonforma mal-obbligi tiegħu skont il-liġi taż-ŻEE u, fuq in-naħa l-oħra, li juża d-dritt tiegħu li jiddefendi ruħu kontra l-oġġezzjonijiet ifformulati mill-Awtorità. Hawnhekk, l-awtoritajiet Norveġiżi impenjaw ruħhom li jadottaw leġiżlazzjoni nazzjonali sabiex jevitaw ksur ġejjieni tar-regoli taż-ŻEE dwar l-akkwist pubbliku fil-qasam tal-konċessjonijiet fis-settur tat-trasport.

(216)

Fid-dawl ta' dawn il-fatturi, l-Awtorità teżerċita d-diskrezzjoni ta' sorveljanza tagħha fis-sens li, kif issemma aktar 'il fuq, fil-preżent hija ma tarax il-ħtieġa li tibda l-proċedura ta' miżuri xierqa stabbilita fl-Artikoli 17 sa 19 fil-Parti II tal-Protokoll 3.

(217)

Barra minn hekk, l-Awtorità tagħlaq l-investigazzjoni formali preżenti ta' għajnuna ġdida potenzjali fir-rigward tal-iskema ta' għajnuna eżistenti f'Aust-Agder. Madankollu, billi ssegwi l-Artikolu 1(1) fil-Parti I tal-Protokoll 3 SCA, l-Awtorità se żżomm l-iskema taħt reviżjoni kostanti sal-iskadenza tagħha u timmonitorja l-applikazzjoni tagħha.

(218)

Rigward l-għajnuna eżistenti, mill-ġurisprudenza (68) joħroġ li kwalunkwe kumpens eċċessiv l-ewwel irid jiġi eżaminat fid-dawl tal-iskema ta' għajnuna. Jekk l-iskema ta' għajnuna eżistenti, mid-disinn tagħha jew mod ieħor, tippermetti kumpens eċċessiv, l-ammonti żejda jew ta' kumpens eċċessiv għandhom jitqiesu bħala għajnuna eżistenti u għalhekk ikunu soġġetti għall-proċedura ta' miżuri xierqa stabbilita fl-Artikoli 17 sa 19 fil-Parti II tal-Protokoll 3 SCA.

(219)

Min-naħa l-oħra, jekk il-kumpens eċċessiv jitħallas lill-benefiċjarju barra l-kamp ta' applikazzjoni tal-iskema ta' għajnuna eżistenti, l-ammonti żejda jew ta' kumpens eċċessiv għandhom jiġu ttrattati skont il-proċedura tal-għajnuna ġdida.

(220)

Għalhekk, il-pagamenti magħmula abbażi ta' skema ta' għajnuna eżistenti biss jistgħu jitqiesu bħala għajnuna eżistenti mħallsa taħt dik l-iskema. Mill-banda l-oħra, pagamenti li jaqbżu t-telf imġarrab u li jkunu saru barra l-kamp ta' applikazzjoni tal-iskema ta' għajnuna, għalhekk iridu jiġu ttrattati bħala għajnuna ġdida (69).

(221)

Fid-deċiżjoni ta' ftuħ, l-Awtorità esprimiet dubji rigward kwalunkwe għajnuna ġdida potenzjali lill-operaturi tat-trasport lokali skedat u t-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel f'Aust-Agder, li ma ngħatatx abbażi tal-iskema ta' għajnuna eżistenti mill-1994 'l hawn.

(222)

L-iskema ta' għajnuna eżistenti stabbilita f'Aust-Agder tipprovdi għal trasport lokali skedat u trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel f'Aust-Agder minn qabel id-dħul fis-seħħ tal-Ftehim ŻEE fin-Norveġja fl-1 ta' Jannar 1994. Dawn is-servizzi huma pprovduti mill-operaturi tat-trasport li ġejjin: Birkeland Busser AS, Frolandsruta Frode Oland, Høyvågruta AS, Nettbuss Sør AS, RTB, L/L Setesdal Bilruter u Telemark Bilruter. Mill-2009, u wara l-fużjonijiet ta' Nettbuss Sør AS ma' Høyvågruta AS u RTB, kien baqa' ħames operaturi sabiex iwettqu s-servizzi tat-trasport skont il-kuntratti ma' Aust-Agder. Il-kuntratt ta' konċessjoni ma' Nettbuss Sør AS skada fil-31 ta' Diċembru 2014. Fil-preżent hemm biss erba' operaturi tat-trasport li jipprovdu s-servizzi kkonċernati taħt l-iskema ta' għajnuna eżistenti. Il-kuntratti ta' konċessjoni tagħhom jiskadu fil-31 ta' Diċembru 2016.

(223)

L-Awtorità tinnota li l-Istati tal-EFTA jgawdu marġini wiesa' ta' diskrezzjoni fid-definizzjoni ta' servizzi ta' interess ekonomiku ġenerali, kif ukoll il-kundizzjonijiet tal-implimentazzjoni tagħha, inkluża valutazzjoni tal-kostijiet u d-dħul ta' tali servizz u l-metodoloġija xierqa għall-allokazzjoni tal-kostijiet u d-dħul f'każijiet ta' operaturi li jwettqu wkoll attivitajiet kummerċjali. Il-kamp ta' applikazzjoni u l-kontroll li l-Awtorità għandha d-dritt li teżerċita f'dak ir-rigward huma limitati għal wieħed ta' żball ċar (70).

(224)

Fil-każ preżenti, is-servizzi tat-trasport lokali skedat u t-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel f'Aust-Agder kienu definiti mill-awtoritajiet Norveġiżi bħala servizzi ta' interess ekonomiku ġenerali skont id-dispożizzjonijiet tas-CTA, is-CTR, l-Att dwar l-Edukazzjoni u l-prattika amministrattiva. L-Awtorità qablet ma' din id-definizzjoni u issa kkonkludiet li l-iskema ta' għajnuna f'Aust-Agder hija eżistenti fin-natura tagħha.

(225)

Id-dispożizzjonijiet legali taħt l-iskema ta' għajnuna eżistenti jippermettu li l-kumpens ikopri l-kost tas-servizzi tat-trasport lokali skedat u t-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel f'Aust-Agder (tnaqqas minnu d-dħul mill-biljetti għall-kuntratti netti) flimkien ma' profitt raġonevoli.

(226)

Għalhekk, il-pagamenti kumpensatorji għall-forniment tas-servizzi msemmija biss jistgħu jkunu parti mill-iskema ta' għajnuna eżistenti f'Aust-Agder, inklużi l-pagamenti li jaqbżu t-telf fil-fatt imġarrab, li jaqgħu fi ħdan il-kamp ta' applikazzjoni ta' dik l-iskema (71).

(227)

Fil-kuntest tal-każ preżenti, il-pagamenti li ġejjin ma jistgħux ikunu bbażati fuq id-dispożizzjonijiet legali u l-prattika amministrattiva tal-iskema:

(228)

Tali pagamenti magħmula minn riżorsi tal-istat, kif deskritt aktar 'il fuq, jipprovdu vantaġġ selettiv lill-operaturi tat-trasport li ma jistax jiġi kopert bid-dispożizzjonijiet u l-prattika amministrattiva tal-iskema ta' għajnuna eżistenti f'Aust-Agder, billi jirreferu jew għal servizzi li s-suq diġà jipprovdi, jew għal servizzi tat-trasport li ma kinux definiti bħala tali sabiex jirċievu kumpens għas-servizz pubbliku, jew fl-aħħar nett għal sitwazzjonijiet li jaqbżu l-limiti tal-iskema ta' għajnuna kif mibnija oriġinarjament. Madankollu, b'referenza għas-sitwazzjoni tal-aħħar, pagament kumpensatorju ta' servizz pubbliku li ma jkunx għadu jeżisti ma jistax jitqies li sar fuq il-bażi tad-dispożizzjonijiet li jipprevedu l-iskema, sempliċement minħabba li dawk is-servizzi ma jkunx għadhom soġġetti għal dik l-iskema.

(229)

Barra minn hekk, jidher li dawn il-pagamenti li ma sarux fuq il-bażi tal-iskema, ikopru kostijiet li suppost kellhom jinġarru mill-operaturi tat-trasport infushom, u kostijiet li lanqas biss saru. Minħabba f'hekk, tali pagamenti jikkostitwixxu forma ta' għajnuna operatorja li tgħawweġ il-kompetizzjoni u taffettwa l-kummerċ bejn il-Partijiet Kontraenti.

(230)

F'dan il-kuntest, l-Awtorità vvalutat l-informazzjoni pprovduta mill-awtoritajiet Norveġiżi rigward l-attivitajiet differenti tal-kumpaniji kollha tat-trasport involuti fil-forniment ta' servizzi ta' trasport lokali skedat u trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel f'Aust-Agder.

(231)

L-awtoritajiet Norveġiżi sostnew, b'eċċezzjoni għal Nettbuss Sør AS, li l-mod kif jiġi kkalkulat il-kumpens, meta jitqies li d-dħul iġġenerat kien jikkorrispondi għall-kostijiet stmati tat-twettiq tas-servizzi tat-trasport, assigura li l-operaturi tat-trasport ingħataw kumpens biss għas-servizzi pubbliċi.

(232)

Għall-perjodu ta' qabel l-2004, fuq il-bażi tal-informazzjoni pprovduta mill-awtoritajiet Norveġiżi, l-Awtorità ma identifikat l-ebda pagament li seta' jitqies li jaqa' barra mill-iskema ta' għajnuna eżistenti.

(233)

Madankollu, għall-perjodu ta' wara l-2004 u l-introduzzjoni tal-metodu ALFA (u l-indiċjar tiegħu mill-2009), l-Awtorità tinnota li ċerti pagamenti fil-fatt saru barra mill-iskema ta' għajnuna eżistenti favur Nettbuss Sør AS.

(234)

Għall-perjodu ta' wara l-2004, l-Awtorità ma identifikat l-ebda pagament simili li sar favur xi operatur tat-trasport ieħor f'Aust-Agder.

(235)

Il-kumpanija introduċiet separazzjoni tal-kontijiet fl-2009, biex tiddistingwi bejn l-attivitajiet pubbliċi u l-attivitajiet kummerċjali.

(236)

Kif sostnew l-awtoritajiet Norveġiżi, materjalment, il-metodu ALFA huwa mudell ibbażat fuq il-kostijiet u kien sistema bbażata fuq il-fiduċja. Qabel kull sena ta' produzzjoni, Nettbuss Sør AS kienet tippreżenta stima tal-kostijiet u d-dħul marbuta mas-servizzi pubbliċi. Aust-Agder kienet tassumi wkoll li l-kumpanija kienet qiegħda talloka sewwa wkoll id-dħul bejn is-servizzi pubbliċi u s-servizzi kummerċjali. Kif jammettu l-awtoritajiet Norveġiżi, fuq il-bażi tal-informazzjoni li identifikaw dan l-aħħar, jidher li dan ma kienx il-każ.

(237)

Kif issemma aktar 'il fuq fil-premessi 93 sa 94, fuq il-bażi tal-informazzjoni ppreżentata mill-awtoritajiet Norveġiżi rigward il-produzzjoni ta' Nettbuss Sør AS, il-produzzjoni rrappurtata tiddevja minn dak li suppost kellu jiġi rrappurtat bħala produzzjoni għall-kumpens tas-servizz pubbliku.

(238)

Skont l-ispreadsheets tal-produzzjoni ppreżentati, Nettbuss Sør AS kienet ikkumpensata direttament ukoll għall-attivitajiet kummerċjali tal-kumpanija. Pereżempju, l-ispreadsheets jiżvelaw li Nettbuss Sør AS kienet qiegħda tirċievi kumpens għas-servizzi ta' tard billejl, għalkemm dawn jikkostitwixxu parti mill-attivitajiet kummerċjali tal-kumpanija. Nettbuss Sør AS ma oġġezzjonatx għall-fatt li dawn ir-rotot kummerċjali fil-fatt kienu inklużi fil-kalkoli għall-kumpens skont il-metodu ALFA.

(239)

Mill-informazzjoni ppreżentata kien żvelat ukoll li Aust-Agder baqgħet tħallas kumpens tas-servizz pubbliku għal xi rotot (eż. Grimstad — Heggedalen u Heggedalen — Grimstad) għalkemm dawn ir-rotot ma baqgħux joperaw.

(240)

Barra minn hekk, l-Awtorità tinnota li tħallas kumpens għas-servizz pubbliku għal rotot li mhumiex parti mill-kuntratt għal servizzi pubbliċi (eż. il-medda Kilsund — Kitron, Tangen Hisøy — Kitron, Tangen Hisøy — Kilsund u t-trasport mingħajr passiġġieri sal-ewwel waqfa għal “Sørlandsekspressen”, li hija l-karozza tal-linja ekspress minn Kristiansand għal Oslo).

(241)

Konsegwentement, il-pagamenti kumpensatorji kollha ta' hawn fuq għal attivitajiet li ddaħħlu b'mod skorrett jew bi żball fl-ispreadsheets tal-produzzjoni bil-metodu ALFA, ma kinux ibbażati fuq id-dispożizzjonijiet legali u l-prattika amministrattiva tal-iskema ta' għajnuna eżistenti f'Aust-Agder.

(242)

It-tabella ta' hawn taħt tiġbor fil-qosor il-produzzjoni rrappurtata, il-kostijiet grossi, l-aġġustamenti minħabba d-devjazzjonijiet u d-differenzi fil-produzzjoni u l-kostijiet kif ikkalkulati minn Asplan Viak bl-użu tal-ispreadsheets ALFA u l-indiċjar (72):

Tabella 2

Differenzi fil-Produzzjoni u l-Kostijiet għall-perjodu 2004-2014

(243)

L-awtoritajiet Norveġiżi ssottomettew devjazzjonijiet fil-produzzjoni b'referenza wkoll għal obbligi definiti sewwa ta' servizz pubbliku. L-Awtorità tivvaluta jekk dawn id-devjazzjonijiet isirux fi ħdan jew barra l-kamp ta' applikazzjoni tal-iskema ta' għajnuna eżistenti.

(244)

L-Awtorità tinnota li, flimkien mat-tabella 1 kif murija hawn fuq fil-premessa 96, it-tabella ta' hawn fuq tinkludi bħala parti mid-devjazzjonijiet tal-produzzjoni, eżempji ta' servizzi tat-trasport bil-karozza tal-linja għall-iskejjel. B'mod partikolari, kif ġie rrappurtat mill-awtoritajiet Norveġiżi, fir-rigward tat-trasport tat-tfal tal-iskola lejn u mil-lezzjonijiet tal-għawm u għal rotta tal-karozzi tal-linja speċifika, jidher li Nettbuss Sør AS kienet qiegħda tirċievi kumpens minn żewġ sorsi differenti fl-istess ħin, jiġifieri l-Kontea ta' Aust-Agder u l-muniċipalitajiet (74).

(245)

Barra minn hekk, rigward il-produzzjoni fir-rigward tas-snin skolastiċi u s-“snin skolastiċi ta' duplikazzjoni” kif ukoll għas-servizzi tal-karozzi tal-linja għall-iskejjel, ġie rrappurtat li Nettbuss Sør AS kienet qiegħda tirċievi kumpens għal perjodu itwal matul is-sena milli meħtieġ, eż. 51 ġimgħa tal-iskola (255 ġurnata tal-iskola) minflok 38 (192 ġurnata tal-iskola).

(246)

Barra dan, l-awtoritajiet Norveġiżi sostnew li xi meded tat-trasport pubbliku (ma kinux ipprovduti eżempji ta' rotot speċifiċi) tqassru mingħajr l-approvazzjoni tal-Kontea u mingħajr ma dan ġie rifless fl-ispreadsheets tal-produzzjoni għall-għoti tal-kumpens. L-Awtorità hija tal-opinjoni li dawn id-devjazzjonijiet fil-produzzjoni jirreferu għal servizzi tat-trasport li għalihom ingħata kumpens abbażi tal-iskema ta' għajnuna eżistenti. Għalhekk ma jistax jiġi sostnut li dan l-allegat kumpens eċċessiv jikkostitwixxi għajnuna ġdida mogħtija barra mil-limiti tal-iskema. Is-sempliċi fatt li l-iskema ta' għajnuna kienet iddisinjata ħażin sabiex tippermetti kumpens akbar mit-telf imġarrab, iżda li jaqa' fi ħdan il-kamp ta' applikazzjoni tal-iskema ta' għajnuna, ma jirrendix dan il-kumpens eċċessiv għajnuna ġdida. Dawn il-pagamenti kumpensatorji eċċessivi għalhekk jibqgħu fil-kamp ta' applikazzjoni tal-iskema ta' għajnuna eżistenti.

(247)

Fl-aħħar nett, rigward is-servizz tal-karozza tal-linja shuttle għall-ajruport, ta' Nettbuss Sør AS, integrat fil-proġett ATP, kif issemma aktar 'il fuq fil-premessi 56 sa 62, l-Awtorità tinnota li Aust-Agder, billi naqqset il-kostijiet assoċjati mat-tħaddim tar-rotot ta' servizz pubbliku 39 u 40, ipprovdiet iffrankar dirett tal-kostijiet għall-kumpanija fl-ammont stmat ta' NOK 1 020 000, kif sostnut mill-awtoritajiet Norveġiżi, u b'hekk ippermettiet lil Nettbuss Sør AS li żżomm is-servizz tagħha ta' karozza tal-linja shuttle għall-ajruport.

(248)

L-ammont ta' hawn fuq inizjalment kien inkluż fil-kumpens globali mogħti lil Nettbuss Sør AS għat-twettiq tal-obbligi ta' servizz pubbliku tat-trasport f'Aust-Agder. Meta jitqies li dawn l-obbligi ma baqgħux jeżistu (jiġifieri r-rotot 39 u 40) b'effett minn Ottubru 2013 sal-20 ta' Jannar 2014, l-ammont stmat ta' NOK 1 020 000 suppost kellu jitnaqqas mill-kumpens globali mħallas kull sena lil Nettbuss Sør AS. Li dan l-ammont ma jitnaqqasx mill-kumpens globali, iżda jintuża, minflok, għall-benefiċċji tal-attivitajiet kummerċjali, jikkostitwixxi forma ta' kumpens eċċessiv li jitħallas barra mill-kamp ta' applikazzjoni tal-iskema ta' għajnuna eżistenti. Għalhekk huwa kkunsidrat ukoll bħala għajnuna ġdida li tikkostitwixxi għajnuna operatorja.

(249)

Skont l-Artikolu 1(3) tal-Parti I tal-Protokoll 3, “[l]-Awtorità ta' Sorveljanza tal-EFTA għandha tiġi infurmata, fi żmien suffiċjenti sabiex tkun tista' tissottometti l-kummenti tagħha, bi kwalunkwe pjan li tingħata jew tinbidel għajnuna. L-Istat ikkonċernat m'għandux idaħħal fis-seħħ il-miżuri proposti tiegħu sakemm il-proċedura twassal għal deċiżjoni finali”.

(250)

Billi ma ssottomettewx notifika tal-miżuri ta' għajnuna identifikati hawn fuq, l-awtoritajiet Norveġiżi ma kkonformawx mar-rekwiżit ta' notifika. Barra minn hekk, billi daħħlu fis-seħħ il-miżuri ta' għajnuna, l-obbligu ta' waqfien totali ma ġiex irrispettat.

(251)

L-Awtorità għalhekk tista' tikkonkludi li l-awtoritajiet Norveġiżi ma rrispettawx l-obbligi tagħhom skont l-Artikolu 1(3) tal-Parti I tal-Protokoll 3.

(252)

L-Awtorità eżaminat jekk il-miżuri ta' għajnuna inkwistjoni jistgħux jinstabu bħala kompatibbli mal-Ftehim ŻEE. Kif deskritt aktar 'il fuq, l-għajnuna tikkonsisti f'servizzi ta' finanzjament li s-suq diġà jipprovdi, jew servizzi tat-trasport li ma kinux identifikati bħala tali mid-dispożizzjonijiet legali li jirregolaw l-iskema ta' għajnuna eżistenti f'Aust-Agder sabiex jirċievu kumpens għas-servizz pubbliku, jew fl-aħħar nett, servizzi tat-trasport li ma baqgħux jeżistu. Dan il-finanzjament jikkostitwixxi għajnuna operatorja li tnaqqas in-nefqa kurrenti ta' Nettbuss Sør AS.

(253)

L-awtoritajiet Norveġiżi ma ppreżentaw l-ebda raġuni biex tali għajnuna titqies bħala kompatibbli mal-Ftehim ŻEE. Għall-kuntrarju, huma nfushom irrappurtaw li d-devjazzjonijiet fil-produzzjoni ma jagħmlux parti mill-iskema li biha Nettbuss Sør AS kienet intitolata sabiex tirċievi kumpens għas-servizz pubbliku.

(254)

Nettbuss Sør AS fil-prinċipju targumenta li wara saldi u negozjati partikolari kif imsemmija aktar 'il fuq fil-premessi 109 u 110, fil-fatt ma seħħ l-ebda kumpens eċċessiv, minħabba li l-iżbalji magħmula fir-rappurtar tal-kostijiet tal-produzzjoni għall-għoti tal-kumpens pubbliku, kif ukoll il-modifiki introdotti fl-iskeda tal-produzzjoni kienu “korretti” bit-tpaċija tal-pagamenti kontra l-kumpens ta' Nettbuss Sør AS. Barra minn hekk, kif issemma aktar 'il fuq fil-premessa 111, id-dħul kummerċjali ġġenerat ġie mnaqqas fil-kalkolu tal-kumpens, b'riżultat tal-fatt li ċerti rotot kummerċjali kienu inklużi fl-ispreadsheets tal-produzzjoni għall-kalkolu tal-kumpens. Eventwalment, Nettbuss Sør AS issostni li l-kumpens attwali li ngħatat kien aktar baxx minn dak li kien jipprevedi l-metodu ALFA.

(255)

Rigward l-argumentazzjoni ta' Nettbuss Sør AS, il-metodu ALFA, kif issemma aktar 'il fuq fil-premessa 48, jinkludi elementi bażiċi għall-kalkolu tal-kostijiet normalizzati tal-operazzjonijiet tal-karozzi tal-linja, bħal: (i) il-kalkolu tal-produzzjoni abbażi tan-numru ta' kilometri għal kull perjodu ta' produzzjoni għal kull vettura; (ii) il-kalkolu tal-kostijiet abbażi tal-kostijiet tal-unità mmultiplikati bin-numru ta' kilometri għal kull vettura; u (iii) il-kalkolu tad-dħul matul il-perjodu tal-produzzjoni. Barra minn hekk, id-dħul stmat għas-sena ta' wara jiġi aġġustat billi jitqies id-dħul tal-kumpaniji tal-karozzi tal-linja fis-sena preżenti, kif ukoll kwalunkwe żieda fil-nollijiet proposta minn Aust-Agder għas-sena ta' wara. Id-dħul imbagħad jitnaqqas mill-kumpens mogħti.

(256)

Madankollu, huwa evidenti li fil-każ preżenti, il-kalkolu tal-kumpens għas-servizz pubbliku għal Nettbuss Sør AS permezz tal-metodu ALFA kien jinkludi attivitajiet li ma kinux soġġetti għal obbligu ta' servizz pubbliku jew attivitajiet oħra li ma kinux eliġibbli għal kumpens għas-servizz pubbliku taħt l-iskema ta' għajnuna eżistenti fl-ewwel lok. Barra minn hekk, l-awtoritajiet Norveġiżi ma kinux kapaċi jikkonfermaw u jiddokumentaw matul is-snin ta' wara l-2004, it-tip ta' kostijiet tal-produzzjoni li għalihom kellu jingħata kumpens għas-servizz pubbliku, kif ukoll id-dħul deduċibbli rilevanti. Minħabba f'hekk, l-Awtorità ma tistax taċċerta, fuq il-bażi tal-informazzjoni pprovduta, id-differenza bejn il-kostijiet imputabbli lill-attivitajiet ta' servizz pubbliku u d-dħul korrispondenti (75). Dan fih innifsu huwa evidenza li kwalunkwe pagament magħmul lil Nettbuss Sør AS barra l-mandat tal-metodu ALFA jikkostitwixxi għajnuna ġdida li tipprovdi vantaġġ mhux ġustifikat lill-operatur tat-trasport.

(257)

L-argument li diġà seħħew negozjati u saldi sabiex jiġi aġġustat il-kumpens imħallas lil Nettbuss Sør AS li, kif issostni Nettbuss Sør AS, kien aktar baxx minn dak li kien jipprevedi l-metodu ALFA, ma jġibx il-miżuri kkontestati fi ħdan il-mandat tal-Artikolu 49 tal-Ftehim ŻEE u r-regolamenti dwar it-trasport. Barra minn hekk, dan ma jistax ipatti għall-iżbalji fil-produzzjonijiet li kienu inklużi fl-ispreadsheets tal-produzzjoni, li ntużaw sabiex jiġi kkalkulat il-kumpens li kellu jingħata.

(258)

Il-metodu ALFA (bl-indiċjar tiegħu mill-2009) iddaħħal sabiex jiġi kkalkulat il-kumpens taħt l-iskema ta' għajnuna eżistenti; madankollu, f'dan il-każ, dak il-metodu ġie applikat ukoll b'mod żbaljat sabiex jinkludi l-produzzjoni tat-trasport minn Nettbuss Sør AS li suppost kellha titħalla barra mill-awtoritajiet Norveġiżi meta jikkalkulaw il-kumpens għas-servizz pubbliku. Billi ma tiffurmax parti mill-iskema ta' għajnuna eżistenti f'Aust-Agder, din tal-aħħar tikkostitwixxi għajnuna ġdida mhux mogħtija fuq il-bażi tal-iskema, li l-Awtorità tivvaluta fuq il-merti proprji tagħha. Għalhekk, it-tentattivi ta' Nettbuss Sør AS sabiex tipprovdi rabta bejn dawk iż-żewġ proċeduri ta' għajnuna separati huma bla skop għall-finijiet tal-valutazzjoni tal-għajnuna mill-Istat, min-naħa tal-Awtorità, fir-rigward tal-pagamenti li Nettbuss Sør AS irċeviet barra mill-iskema ta' għajnuna eżistenti għall-perjodu 2004–2014.

(259)

Bl-istess mod, min-naħa tal-introjtu, l-Awtorità ma tistax taċċetta l-linja ta' raġunament ta' Nettbuss Sør AS li d-dħul kummerċjali taħt il-metodu ALFA wassal għal tnaqqis korrispondenti fil-kumpens attwali li ngħata, minħabba l-fatt li, kif tammetti Nettbuss Sør AS, ċerta produzzjoni kummerċjali kienet inkluża fih għal skopijiet ta' kalkolu.

(260)

Nettbuss Sør AS ippreżentat spreadsheet li turi ħarsa ġenerali tad-dħul kummerċjali mnaqqas fil-kalkolu tal-kumpens għall-perjodu 2007–2010. Għalkemm din il-karta tiżvela dħul kummerċjali li fil-fatt tnaqqas meta kien qiegħed jiġi kkalkulat il-kumpens li kellu jingħata, l-Awtorità ssib li dan id-dħul lanqas biss kellu jkun parti mill-metodu ALFA, billi dan il-metodu kien iddisinjat sabiex jinkludi kostijiet u dħul li jirriżultaw biss mill-attivitajiet ta' servizz pubbliku. L-istess bħal aktar 'il fuq, dan ma jġibx il-miżuri kkontestati fil-mandat tal-Artikolu 49 tal-Ftehim ŻEE u r-regolamenti dwar it-trasport għall-finijiet ta' kompatibbiltà u kwalunkwe tentattiv sabiex tiġi pprovduta rabta bejn dawn iż-żewġ proċeduri ta' għajnuna separati huwa bla skop, għall-finijiet tal-valutazzjoni tal-għajnuna mill-Istat, min-naħa tal-Awtorità, fir-rigward tal-pagamenti li Nettbuss Sør AS irċeviet barra mill-iskema ta' għajnuna eżistenti għall-perjodu 2004–2014.

(261)

F'dan il-kuntest, l-Awtorità mhijiex f'pożizzjoni li tivvaluta l-merti ta' dik li tidher li hija tilwima kontinwa bejn Nettbuss Sør AS u l-Kontea dwar l-ammonti ta' għajnuna attwali dovuti taħt l-iskema, b'mod partikolari billi ma jistax jiġi stabbilit mingħajr dubju li kwalunkwe għajnuna mħallsa lil Nettbuss Sør AS barra mill-kamp ta' applikazzjoni tal-iskema ta' għajnuna eżistenti tabilħaqq tħallset lura b'mod sħiħ jew parzjali lill-Kontea.

(262)

Billi l-attivitajiet tal-għajnuna ġdida ma jirrigwardawx obbligi ta' servizz pubbliku fdati lill-operatur tat-trasport, l-Artikolu 49 tal-Ftehim ŻEE u r-Regolamenti (KEE) Nru 1191/69 u/jew (KE) Nru 1370/2007 ma japplikawx.

(263)

Barra minn hekk, id-derogi previsti fl-Artikolu 61(2) tal-Ftehim ŻEE fir-rigward ta' għajnuna ta' karattru soċjali mogħtija lil konsumaturi individwali, għajnuna biex tikkumpensa għall-ħsara kkawżata minn diżastri naturali jew ċirkostanzi eċċezzjonali, mogħtija lil ċerti żoni tar-Repubblika Federali tal-Ġermanja, ma japplikawx f'dan il-każ.

(264)

Ma tapplikax lanqas id-deroga prevista fl-Artikolu 61(3)(a) tal-Ftehim ŻEE, li tawtorizza għajnuna biex tippromwovi l-iżvilupp ekonomiku ta' żoni fejn il-livell tal-għajxien huwa baxx ħafna jew fejn hemm qgħad serju, billi l-miżuri ta' għajnuna ma jiddependu fuq it-twettiq tal-ebda tip ta' attività f'reġjuni speċifiċi.

(265)

Bl-istess mod, il-pagamenti li Nettbuss Sør AS irċeviet barra mill-iskema ta' għajnuna eżistenti għall-perjodu 2004–2014 ma jistgħux jitqiesu bħala li jippromwovu l-eżekuzzjoni ta' proġett ta' interess Ewropew komuni jew li jirrimedjaw għal taqlib serju fl-ekonomija tan-Norveġja, kif previst fl-Artikolu 61(3)(b) tal-Ftehim ŻEE.

(266)

Fl-aħħar nett, il-pagamenti li Nettbuss Sør AS irċeviet barra mill-iskema ta' għajnuna eżistenti għall-perjodu 2004–2014 ma jistgħux jitqiesu bħala kompatibbli fid-dawl tal-Artikolu 61(3)(c) tal-Ftehim ŻEE, li jipprovdi għall-awtorizzazzjoni ta' għajnuna sabiex tiffaċilita l-iżvilupp ta' ċerti attivitajiet ekonomiċi jew ta' ċerti oqsma ekonomiċi, fejn tali għajnuna ma taffettwax ħażin il-kundizzjonijiet tal-kummerċ f'livell li jkun kuntrarju għall-interess komuni. F'dan ir-rigward, għandu jiġi enfasizzat li l-għotjiet diretti inkwistjoni ma jaqgħu taħt l-ebda waħda mil-linji gwida tal-Awtorità, li jiddefinixxu l-kundizzjonijiet sabiex ċerti tipi ta' għajnuna jitqiesu bħala kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE.

(267)

Għalhekk, il-pagamenti li Nettbuss Sør AS irċeviet barra mill-iskema ta' għajnuna eżistenti għall-perjodu 2004–2014 jikkostitwixxu għajnuna operatorja li tirrinforza b'mod artifiċjali l-pożizzjoni kompetittiva ta' Nettbuss Sør AS fuq impriżi simili oħra, billi teħlisha minn ħlasijiet li normalment jinġarru minn operaturi simili tat-trasport.

(268)

Skont il-ġurisprudenza, tali għajnuna operatorja fil-prinċipju mhijiex kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE u ma tistax taqa' fil-kamp ta' applikazzjoni tal-Artikolu 61(3)(c) billi tgħawweġ il-kompetizzjoni fis-setturi li fihom tingħata u fl-istess ħin, min-natura tagħha stess, ma hija kapaċi tilħaq l-ebda wieħed mill-objettivi stabbiliti f'dak il-provvediment (76).

(269)

Fid-dawl ta' dan ta' hawn fuq, l-Awtorità tikkonkludi li l-pagamenti li Nettbuss Sør AS irċeviet barra mill-iskema ta' għajnuna eżistenti għall-perjodu 2004–2014, mhumiex kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE.

(270)

L-Awtorità tikkonkludi li l-awtoritajiet Norveġiżi taw lil Nettbuss Sør AS għajnuna mill-istat fis-sens tal-Artikolu 61(1) tal-Ftehim ŻEE matul il-perjodu 2004–2014, li ma taqax fil-kamp ta' applikazzjoni tal-iskema ta' għajnuna eżistenti f'Aust-Agder. Din l-għajnuna ġdida tikkostitwixxi għajnuna operatorja li mhijiex kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE.

(271)

L-Awtorità tqis li l-kumpens għat-trasport lokali skedat bil-karozzi tal-linja (inkluż il-proġett ATP) u t-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel f'Aust-Agder fil-perjodu mill-1994 sal-lum jikkostitwixxi għajnuna mill-istat fis-sens tal-Artikolu 61(1) tal-Ftehim ŻEE.

(272)

L-Awtorità hija tal-opinjoni li l-għajnuna għat-trasport lokali skedat bil-karozzi tal-linja, li ssemmiet hawn fuq, ingħatat fuq il-bażi ta' skema ta' għajnuna eżistenti bbażata fuq is-CTA, is-CTR u l-prattika amministrattiva. Barra minn hekk, l-Awtorità hija tal-fehma li l-għajnuna għat-trasport bil-karozzi tal-linja għall-iskejjel, li ssemmiet hawn fuq, ingħatat fuq il-bażi ta' skema ta' għajnuna eżistenti bbażata fuq l-Att dwar l-Edukazzjoni.

(273)

Fid-dawl ta' dak li ntqal fil-premessi 211 sa 215, l-Awtorità ddeċidiet li tagħlaq il-proċedura ta' investigazzjoni formali fir-rigward tal-iskema ta' għajnuna eżistenti f'Aust-Agder.

(274)

L-Awtorità tikkonkludi wkoll li l-awtoritajiet Norveġiżi pprovdew lil Nettbuss Sør AS b'għajnuna mill-istat fis-sens tal-Artikolu 61(1) tal-Ftehim ŻEE matul il-perjodu 2004–2014, li ma taqax fil-kamp ta' applikazzjoni tal-iskema ta' għajnuna eżistenti f'Aust-Agder. L-awtoritajiet Norveġiżi implimentaw b'mod illegali l-għajnuna bi ksur tal-Artikolu 1(3) tal-Parti I tal-Protokoll 3. Din l-għajnuna tikkostitwixxi għajnuna operatorja li mhijiex kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE u tiġi rkuprata mingħand il-benefiċjarju.

(275)

Skont il-Ftehim ŻEE, l-Awtorità hija kompetenti sabiex tiddeċiedi li l-Istat ikkonċernat irid jabolixxi l-għajnuna meta jkun sabha li mhijiex kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE. Il-Qorti tal-EFTA sostniet ukoll b'mod konsistenti li l-obbligu ta' Stat li jabolixxi għajnuna kkunsidrata bħala inkompatibbli mas-suq intern huwa maħsub biex jerġa' jistabbilixxi s-sitwazzjoni li kienet teżisti qabel (77).

(276)

Barra minn hekk, hija ġurisprudenza stabbilita li dak l-objettiv jintlaħaq ladarba l-benefiċjarju jkun ħallas lura l-ammonti mogħtija permezz ta' għajnuna illegali, u b'hekk iċedi l-vantaġġ li kien gawda fuq il-kompetituri tiegħu fis-suq, u terġa' tiġi stabbilita s-sitwazzjoni ta' qabel il-pagament tal-għajnuna (78).

(277)

Għar-raġunijiet ta' hawn fuq, l-Awtorità tqis li l-awtoritajiet Norveġiżi pprovdew pagamenti kumpensatorji li jaqbżu t-telf fil-fatt imġarrab u li ma jaqgħux fil-kamp ta' applikazzjoni tal-iskema ta' għajnuna eżistenti f'Aust-Agder. Il-pagamenti jikkostitwixxu miżuri ġodda ta' għajnuna mill-istat li mhumiex kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE. Billi dawn il-miżuri ma kinux innotifikati lill-Awtorità, mill-Artikolu 14 tal-Parti II tal-Protokoll 3 joħroġ li l-Awtorità għandha tiddeċiedi li l-għajnuna illegali li mhijiex kompatibbli mar-regoli dwar l-għajnuna mill-istat skont il-Ftehim ŻEE, trid tiġi rkuprata mingħand il-benefiċjarju.

(278)

Barra minn hekk, l-Awtorità tordna l-irkupru ta' għajnuna inkompatibbli ġdida soġġetta għal perjodu ta' limitazzjoni ta' 10 snin qabel ma aġixxiet l-ewwel darba. F'dan il-każ, l-Awtorità aġixxiet l-ewwel darba, billi bagħtet talba għall-informazzjoni lill-awtoritajiet Norveġiżi, fl-10 ta' Novembru 2011 (79). L-Awtorità identifikat l-eżistenza ta' għajnuna inkompatibbli ġdida matul il-perjodu 2004–2014. Għalhekk, l-għajnuna inkompatibbli kollha mogħtija matul dan il-perjodu hija soġġetta għall-irkupru.

(279)

L-awtoritajiet Norveġiżi huma mistiedna jipprovdu informazzjoni dettaljata u preċiża dwar l-ammont ta' għajnuna mogħtija lil Nettbuss Sør AS matul il-perjodu 2004–2014.

(280)

B'mod partikolari, l-Awtorità hawnhekk tixtieq tipprovdi lill-awtoritajiet Norveġiżi l-informazzjoni u l-gwida li ġejja rigward il-proċess tal-irkupru: