Edizzjoni Provviżorja
KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKATA ĠENERALI
ĆAPETA
ippreżentati fil‑25 ta’ Settembru 2025 (1)
Kawżi Magħquda C‑409/24 sa C‑411/24
J-GmbH
vs
Finanzamt K (C‑409/24)
u
D
vs
Finanzamt F (C‑410/24)
u
D GmbH & Co. KG
vs
Finanzamt A (C‑411/24)
(talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-Bundesfinanzhof (il-Qorti Federali tal-Finanzi, il-Ġermanja))
(Rinviju għal deċiżjoni preliminari — Taxxa fuq il-valur miżjud (VAT) — Direttiva 2006/112/KE – Akkomodazzjoni f’lukandi u stabbilimenti simili — Rata mnaqqsa tal-VAT — Servizzi anċillari għall-akkomodazzjoni)
I. Introduzzjoni
1. Il-kolazzjon, jew servizzi anċillari oħra offruti minn lukandi u stabbilimenti simili li jipprovdu akkomodazzjoni għal żmien qasir, għandu jiġi ntaxxat separatament mill-provvista ta’ akkomodazzjoni, jew jista’, bħala servizz anċillari, jiġi ntaxxat bl-istess rata, iktar baxxa, bħall-provvista prinċipali?
2. Din hija, essenzjalment, il-kwistjoni fit-tliet talbiet magħquda għal deċiżjoni preliminari mressqa lill-Qorti tal-Ġustizzja mill-Awla XI tal-Bundesfinanzhof (il-Qorti Federali tal-Finanzi, il-Ġermanja, iktar ’il quddiem il-“BFH”).
II. L-isfond tal-kawżi, id-domandi magħmula u l-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
3. Dawk it-tliet kawżi li għalihom intalbu tliet deċiżjonijiet preliminari, jiddubitaw il-kompatibbiltà tal-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tal-Umsatzsteuergesetz Ġermaniża (il-Liġi dwar it-Taxxa fuq id-Dħul mill-Bejgħ; iktar ’il quddiem il-“UStG”) (2) mad-Direttiva tal-VAT (3).
4. Skont dik id-dispożizzjoni, il-leġiżlatur Ġermaniż stabbilixxa rata ta’ taxxa mnaqqsa, fis-sens tal-Artikolu 98(1) u (2) tad-Direttiva tal-VAT, għas-servizzi elenkati fl-Anness III ta’ dik id-direttiva, b’mod partikolari, għall-provvista ta’ servizzi fil-punt 12 ta’ dan l-Anness.
5. L-ewwel sentenza tal-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tal-UStG tistabbilixxi rata ta’ taxxa mnaqqsa fuq il-provvista ta’ akkomodazzjoni għal żmien qasir u siti ta’ kkampjar. Madankollu, it-tieni sentenza tiegħu tillimita l-applikazzjoni ta’ dik ir-rata mnaqqsa għall-provvista ta’ akkomodazzjoni għall-iskop ta’ kiri. Din tgħid: “L-ewwel sentenza ma għandhiex tapplika għal provvisti ta’ oġġetti u servizzi li ma jintużawx direttament għall-kiri, anki jekk huma koperti mill-ħlas tal-kera.”
6. Il-BFH tistaqsi, essenzjalment, jekk id-Direttiva tal-VAT tipprekludix dispożizzjoni nazzjonali li tillimita l-applikazzjoni tar-rata mnaqqsa fir-rigward ta’ akkomodazzjoni għal żmien qasir għall-provvista prinċipali, iżda li teskludi servizzi dipendenti anċillari mill-possibbiltà ta’ benefiċċju ta’ dik ir-rata mnaqqsa.
7. Il-fatti fit-tliet kawżi, li rriżultaw fil-proċedimenti attwali, hawn dawn li ġejjin.
Kawża C-409/24
8. J-GmbH, ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali, kienet topera lukanda u ristorant. Minbarra l-akkomodazzjoni, il-klijenti tal-lukanda setgħu jieħdu wkoll il-kolazzjon, li kien jiġi ċċarġjat EUR 4.50 separatament jekk klijent jagħżel li jħallas għal kamra biss. Barra minn hekk, il-lukanda u r-ristorant kellhom il-parkeġġ tagħhom stess, li seta’ jintuża mingħajr ħlas.
9. Minn Ġunju 2018, ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali kienet qiegħda tapplika rata ta’ taxxa mnaqqsa ta’ 7 % għall-akkomodazzjoni, il-kolazzjon u l-parkeġġ, billi tittrattahom kollha bħala provvista unika.
10. Wara żewġ awditi tat-taxxa mwettqa fil-bini tar-rikorrenti għax-xhur ta’ April sa Ġunju 2018 u Lulju 2018 sa Mejju 2019, l-awdituri tat-taxxa u Finanzamt K (l-Uffiċċju tat-Taxxa K) iddeterminaw li l-kolazzjon u l-parkeġġ għandhom jiġu ntaxxati bir-rata standard ta’ 19 %, billi argumentaw li dawn huma servizzi separati u indipendenti, u ma humiex anċillari għall-akkomodazzjoni. Din id-determinazzjoni wasslet għal evalwazzjonijiet tat-taxxa ogħla fir-rigward tal-lukanda.
11. J-GmbH appellat minn dawn l-evalwazzjonijiet quddiem is-Sächsisches Finanzgericht (il-Qorti tal-Finanzi, is-Sassonja, il-Ġermanja), li ċaħdet l-appell, billi qablet mal-Uffiċċju tat-Taxxa K fid-deċiżjoni tagħha li l-kolazzjon u l-parkeġġ kienu servizzi indipendenti. Anki jekk kellhom jiġu kkunsidrati bħala servizzi anċillari, xorta kienu jkunu esklużi mir-rata tat-taxxa mnaqqsa skont il-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tal-UStG.
12. J-GmbH imbagħad ippreżentat appell quddiem il-BFH, fejn argumentat li dik id-dispożizzjoni nazzjonali, li teħtieġ it-tqassim ta’ servizzi għal finijiet ta’ taxxa, ma hijiex kompatibbli mad-dritt tal-Unjoni. Ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali tqis li s-sentenza tat‑18 ta’ Jannar 2018, fil-kawża Stadion Amsterdam (4), tipprojbixxi t-tqassim artifiċjali tas-servizzi prinċipali u anċillari, u għalhekktippersisti fl-asserzjoni tagħha li l-kolazzjon u l-parkeġġ għandhom jiġu ntaxxati bir-rata mnaqqsa ta’ 7 %.
13. L-Uffiċċju tat-Taxxa K żamm il-pożizzjoni tiegħu, billi argumenta li l-kolazzjon u l-parkeġġ huma servizzi indipendenti u li s-sentenza ċċitata mis-sid tal-lukanda ma hijiex applikabbli f’dan il-każ. Insostenn tal-argument tiegħu, dan l-Uffiċċju tat-Taxxa irrefera għal sentenza oħra tal-Qorti tal-Ġustizzja, tas‑6 ta’ Mejju 2010, Il‑Kummissjoni vs Franza (5), li, fil-fehma tiegħu, irrikonoxxiet li r-rekwiżiti nazzjonali tat-tqassim huma ammissibbli.
14. Il-kawża ġiet sospiża sakemm tittieħed deċiżjoni mill-Qorti tal-Ġustizzja f’kawża oħra, dik ta’ Finanzamt X (Tagħmir u makkinarju installat b’mod permanenti). Wara s-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja f’dik il-kawża fl‑4 ta’ Mejju 2023 (6) J-GmbH emmnet li l-pożizzjoni tagħha ġiet ikkonfermata, peress li l-Qorti tal-Ġustizzja ċaħdet it-tqassim artifiċjali ta’ servizzi uniċi. Madankollu, l-Uffiċċju tat-Taxxa K jargumenta li s-sentenza fil-kawża Finanzamt X hija irrilevanti u li l-interpretazzjoni tagħha tad-dritt nazzjonali, li jippermetti t-tqassim tas-servizzi, għadha valida skont id-dritt tal-Unjoni.
15. Filwaqt li l-BFH taqbel mas-Sächsisches Finanzgericht (il-Qorti tal-Finanzi, is-Sassonja) li l-kolazzjon jikkostitwixxi servizz indipendenti eskluż mill-benefiċċju tar-rata mnaqqsa skont il-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tal-UStG, il-qorti tar-rinviju madankollu tikkunsidra li l-offerta ta’ spazji ta’ parkeġġ hija servizz anċillari għall-provvista ta’ akkomodazzjoni, peress li dik tal-ewwel hija marbuta b’mod inseparabbli mat-tieni waħda.
Kawża C-410/24
16. Fl‑2013, D, ir-rikorrent fil-kawża prinċipali, opera guesthouse. Din kienet toffri lill-klijenti akkomodazzjoni u kolazzjon bi prezz li jinkludi kollox; Il-klijenti ma setgħux jagħżlu li ma jirċevux il-kolazzjon. Fir-rigward tas-servizzi mogħtija, ir-rikorrent ħareġ fatturi li juru l-ammonti grossi għall-akkomodazzjoni inkluż il-kolazzjon. Ir-rati jew l-ammonti tat-taxxa ma ntwerewx.
17. Fid-dikjarazzjoni tat-taxxa fuq id-dħul mill-bejgħ ippreżentata lil Finanzamt F (l-Uffiċċju tat-Taxxa F) għal dik is-sena, ir-rikorrent iddikjara ż-żewġ servizzi, waħda bir-rata mnaqqsa ta’ 7 % u l-oħra bir-rata standard ta’ 19 %.
18. Wara s-sentenza fil-kawża Stadion Amsterdam, D, permezz ta’ ittra bid-data tad‑19 ta’ Diċembru 2018, talab li l-evalwazzjoni tat-taxxa tkun emendata skont l-Artikolu 164(2) tal-Abgabenordnung (il-Kodiċi tat-Taxxa). Bħala bażi għal dik it-talba, D ibbaża ruħu fuq il-fatt li d-dħul mill-bejgħ kollu ġġenerat flimkien mal-guesthouse għandu jkun suġġett għar-rata mnaqqsa tat-taxxa ta’ 7 %.
19. L-Uffiċċju tat-Taxxa F ċaħad it-talba għal emenda b’avviż tat‑8 ta’ Frar 2019. Wara li l-appell intern falla. D ippreżenta rikors kontra dik iċ-ċaħda.
20. Fl-ewwel istanza, il-Hessisches Finanzgericht (Qorti tal-Finanzi, Hessisch, il-Ġermanja) ċaħdet ir-rikors, billi kkunsidrat li s-servizz tal-kolazzjon ipprovdut minn D ma kienx suġġett għar-rata mnaqqsa tat-taxxa, iżda minflok għar-rata standard stabbilita fl-Artikolu 12(1) tal-UStG (7).
21. Permezz tal-appell tiegħu quddiem il-BFH, D isostni li l-kolazzjon huwa servizz dipendenti u anċillari għall-provvista ta’ akkomodazzjoni. Il-klijenti li ma ħadux il-kolazzjon ħallsu l-prezz sħiħ ukoll, b’eċċezzjoni waħda (8). Ir-rekwiżit ta’ tqassim stipulat fit-tieni sentenza tal-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tal-UStG, skont D, ma jkunx ammissibbli wara s-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-kawża Stadion Amsterdam, minħabba li provvista unika ta’ servizzi għandha tkun suġġetta għal rata ta’ taxxa unika li hija ddeterminata abbażi tal-provvista prinċipali. Xejn kuntrarju ma jirriżulta mill-Artikolu 98 tad-Direttiva tal-VAT, li jipprevedi d-dritt tal-Istati Membri li japplikaw rati mnaqqsa.
22. L-Uffiċċju tat-Taxxa F jitlob li l-appell fuq punt ta’ dritt jiġi miċħud bħala infondat.
23. Dak l-Uffiċċju tat-Taxxa F jiċħad is-sottomissjonijiet ta’ D billi jsostni li, fil-kawża Finanzamt X, il-Qorti tal-Ġustizzja ma kellhiex għalfejn tiddeċiedi dwar rekwiżit nazzjonali ta’ tqassim, peress li l-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 4(12) tal-UStG, flimkien mat-tieni subparagrafu tiegħu, ma jistabbilixxux tali rekwiżit. Madankollu, huwa stipulat fit-tieni sentenza tal-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tal-UStG. Għalhekk, dik is-sentenza ma tistax tiġi applikata b’mod analogu għar-rata mnaqqsa skont il-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tal-UStG. Peress li r-rekwiżit ta’ tqassim stabbilit fit-tieni sentenza tal-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tal-UStG jieħu post il-prinċipju ta’ provvista unika, huwa irrilevanti jekk is-servizz tal-kolazzjon inkwistjoni għandux jiġi evalwat bħala servizz anċillari jew wieħed indipendenti.
Kawża C-411/24
24. Fl‑2011, D GmbH & Co. KG operat lukandi A u B . Iż-żewġ lukandi kellhom parkeġġ għal vetturi bil-mutur. Il-klijenti li jkunu qiegħdin joqogħdu fil-lukandi, kif ukoll membri tal-pubbliku, setgħu jużaw dawk l-ispazji mingħajr ma jiġu ċċarġjati separatament. Minbarra l-akkomodazzjoni u l-parkeġġ, ir-rikorrenti offriet aċċess għan-network taż-żona lokali mingħajr fili (Wi-Fi) u lukanda waħda kellha faċilitajiet ta’ fitness u benesseri; l-ebda waħda ma kienet suġġetta għal ħlas separat.
25. Fid-dikjarazzjoni tat-taxxa fuq id-dħul mill-bejgħ tagħha għal dik is-sena, D GmbH & Co. KG iddikjarat il-provvista ta’ oġġetti u servizzi it-tnejn bir-rata standard ta’ 19 % u l-provvista ta’ oġġetti u servizzi bir-rata mnaqqsa ta’ 7 %. Hija kienet tal-fehma li l-provvista ta’ spazji ta’ parkeġġ kienet provvista anċillari għall-provvista ta’ akkomodazzjoni li kienet suġġetta għal tassazzjoni mnaqqsa.
26. Finanzamt A (l-Uffiċċju tat-Taxxa A) ma qabilx ma’ dik il-fehma u, konsegwentement, ħareġ avviż ta’ evalwazzjoni tat-taxxa fuq il-dħul mill-bejgħ suġġett għal reviżjoni għall‑2011.
27. D GmbH & Co. KG appellat, fejn talbet tassazzjoni skont id-dikjarazzjoni tagħha, u sostniet li l-provvista ta’ spazji ta’ parkeġġ mingħajr ħlas hija provvista anċillari għall- provvista ta’ akkomodazzjoni li, bħal din tal-aħħar, għandha tkun suġġetta għar-rata mnaqqsa.
28. Wara awditu tat-taxxa fl‑2011 fil-bini tal-applikant, l-awditur iddeċieda li r-rata standard kienet applikabbli għall-provvista tal-ispazji ta’ parkeġġ kif ukoll għal dik tan-network tal-Wi-Fi u l-faċilitajiet ta’ fitness u benesseri.
29. L-Uffiċċju tat-Taxxa A segwa l-opinjoni tal-awditur u ħareġ avviż ta’ emenda tat-taxxa fuq id-dħul mill-bejgħ għas-sena inkwistjoni, fil‑21 ta’ Novembru 2018. Dan l-avviż ta’ emenda ġie appellat ukoll. Bid-deċiżjoni tiegħu tat‑30 ta’ Lulju 2019, l-Uffiċċju tat-Taxxa A ċaħad l-appell tal-applikant bħala infondat.
30. Il-Finanzgericht (il-Qorti tal-Finanzi, il-Ġermanja) kompetenti ċaħdet ir-rikors b’raġunament paragunabbli għal dak mogħti mill-Hessisches Finanzgericht (Il-Qorti tal-Finanzi, Hessen) fil-Kawża C‑410/24.
31. Permezz tal-appell tagħha quddiem il-BFH, D GmbH & Co. KG issostni li saru diversi każijiet ta’ ksur tal-liġi. Ir-rikorrenti ssostni, l-ewwel, li l-Finanzgericht (il-Qorti tal-Finanzi) żbaljat fil-liġi meta kklassifikat il-provvista tal-Wi-Fi, l-ispazji ta’ parkeġġ, u l-faċilitajiet ta’ fitness u benesseri bħala servizz bi ħlas fis-sens tal-punt 1 tal-Artikolu 1(1) tal-UStG; it-tieni, li dik il-qorti naqset milli tirrikonoxxi li s-servizzi addizzjonali jintużaw direttament għall-kiri fis-sens tat-tieni sentenza tal-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tal-UStG; u, it-tielet, li l-imsemmija qorti ma kkunsidratx il-prinċipju ta’ provvista unika kif rikonoxxut mid-dritt tal-Unjoni.
32. Filwaqt li D GmbH & Co. KG tirrikonoxxi li l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet fil-kawża Il‑Kummissjoni vs Franza li l-Artikolu 98 tad-Direttiva tal-VAT jawtorizza lill-Istati Membri japplikaw rati mnaqqsa b’mod selettiv għal ċerti aspetti ta’ kategorija partikolari elenkata fl-Anness III ta’ dik id-direttiva, dik il-ġurisprudenza ma tikkostitwixxix restrizzjoni fuq il-prinċipju ta’ provvista unika li tirriżulta mill-Artikolu 2 ta’ dik id-direttiva. Bl-istess mod, jidher ċar mis-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-kawża Stadion Amsterdam li l-konsumatur medju ser jassumi li s-servizzi addizzjonali kollha jistgħu jiġu attribwiti għall-kiri ta’ kamra f’lukanda bħala l-provvista prinċipali dominanti b’mod ċar. Skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, dan jirrikjedi li tiġi applikata r-rata mnaqqsa, applikabbli għall-kiri ta’ kamra f’lukanda, għal dawn is-servizzi addizzjonali wkoll.
33. Għalhekk, D GmbH & Co. KG titlob digriet li jannulla d-deċiżjoni preliminari, id-deċiżjoni tal-appell tat‑30 ta’ Lulju 2019 u l-avviżi ta’ emenda tat-taxxa fuq id-dħul mill-bejgħ għall‑2011.
34. L-Uffiċċju tat-Taxxa A jitlob li l-appell fuq punt ta’ dritt jiġi miċħud bħala infondat.
35. Dak l-uffiċċju jiddefendi d-deċiżjoni preliminari kkontestata, billi jargumenta, fost affarijiet oħra, li l-provvista tal-Wi-Fi, l-ispazji ta’ parkeġġ, u l-faċilitajiet ta’ fitness u benesseri ma għandux jitqies bħala servizz li jintuża direttament għall-kiri. Dawk is-servizzi, f’konformità mal-intenzjoni tal-leġiżlatur Ġermaniż espressa fir-rekwiżit ta’ tqassim, ma jkunux suġġetti għar-rata tat-taxxa mnaqqsa.
36. It-tilwima fil-kawża prinċipali ġiet sospiża wkoll minħabba l-litigazzjoni quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja fil-kawża Finanzamt X.
37. Wara dik is-sentenza, D GmbH & Co. KG temmen li l-fehma tagħha tal-liġi ġiet ikkonfermata. Jekk applikata għall-kawża preżenti, is-servizzi anċillari inkwistjoni għandhom ikunu suġġetti wkoll għar-rata mnaqqsa prevista fil-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tal-UStG.
38. L-Uffiċċju tat-Taxxa A jiċħad dan billi jsostni li s-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-kawża Finanzamt X ma tistax tiġi applikata għall-kwistjoni li qiegħda tiġi eżaminata għal raġunijiet identiċi għal dawk iddikjarati mill-Uffiċċju tat-Taxxa F fil-Kawża C‑410/24.
Ir-raġunijiet tal-qorti tar-rinviju għar-rinviju ta’ dawk it-tliet kawżi quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
39. Kif tispjega fid-deċiżjonijiet tar-rinviju tagħha, il-BFH inizjalment kienet konvinta li r-rekwiżit ta’ tqassim skont fil-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tal-UStG kien kompatibbli mad-dritt tal-Unjoni għaliex, skont l-Artikolu 98(1) u (2) tad-Direttiva tal-VAT, l-Istati Membri jistgħu japplikaw rata mnaqqsa tal-VAT biss għal aspetti konkreti u speċifiċi ta’ kategorija ta’ provvisti elenkati fl-Anness III ta’ dik id-direttiva, sakemm dawn jikkonformaw mal-prinċipju ta’ newtralità fiskali inerenti fis-sistema komuni tal-VAT.
40. Fil-fehma inizjali tal-qorti tar-rinviju, skont il-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tal-UStG, servizzi li ma humiex direttament relatati mal-akkomodazzjoni, bħall-provvista ta’ spazji ta’ parkeġġ mingħajr ħlas (Kawżi C‑409/24 u C‑411/24), u tal-kolazzjon (Kawża C‑410/24) u ta’ network lokali tal-internet mingħajr fili u faċilitajiet sportivi u ta’ benesseri, ukoll mingħajr ħlas (Kawża C‑411/24), għandhom jiġu ntaxxati separatament u bir-rata standard. Dik il-pożizzjoni kienet ibbażata fuq it-twemmin li l-Istati Membri tal-Unjoni għandhom id-diskrezzjoni li japplikaw rati mnaqqsa tal-VAT b’mod selettiv għal aspetti speċifiċi tal-kategorija ta’ provvisti elenkati fl-Anness III tad-Direttiva tal-VAT, sakemm tinżamm in-newtralità fiskali. Il-qorti tar-rinviju kkunsidrat li r-“rekwiżit ta’ tqassim” fil-fatt jipprevjeni id-distorsjoni tal-kompetizzjoni billi jiżgura li s-servizzi anċillari ta’ lukanda jiġu ntaxxati bl-istess rata bħal dawk offruti minn negozji indipendenti (pereżempju, operatur ta’ parkeġġ tal-karozzi).
41. Madankollu, kif tispjega dik il-qorti, il-ġurisprudenza reċenti tal-Qorti tal-Ġustizzja tefgħet dubju fuq it-twemmin tal-qorti tar-rinviju fil-korrettezza tal-konklużjonijiet tagħha. Filwaqt li l-BFH inizjalment emmnet li s-sentenzi fil-kawżi Il‑Kummissjoni vs Franza, Stadion Amsterdam, u Finanzamt X, pereżempju ma biddlux fundamentalment l-ammissibbiltà ta’ rati mnaqqsa selettivi, dikjarazzjoni speċifika fil-punt 33 tal-kawża Stadion Amsterdam tefgħet dubju serju dwar il-kwistjoni. Dak il-punt jissuġġerixxi li provvista unika li tinkludi kemm element prinċipali u kif ukoll anċillari, li altrimenti tkun suġġetta għal rati tal-VAT differenti jekk tiġi pprovduta separatament, għandha tiġi ntaxxata biss bir-rata applikabbli għall-element prinċipali. Il-BFH issa hija mħassba dwar il-fatt li dan jista’ jimplika li rati differenti tal-VAT għal komponenti ta’ provvista unika huma pprojbiti skont id-dritt tal-Unjoni, li potenzjalment ifisser li s-servizzi anċillari għandhom jibbenefikaw ukoll mir-rata mnaqqsa meta jkunu parti minn provvista unika ta’ akkomodazzjoni, u b’hekk jegħlbu r-rekwiżit nazzjonali tat-tqassim.
42. Il-BFH tirrimarka wkoll li hemm opinjonijiet differenti fil-Ġermanja. Xi qrati tal-finanzi u akkademiċi jappoġġjaw il-fehma inizjali tal-BFH dwar il-kompatibbiltà tar-rekwiżit tat-tqassim, filwaqt li numru dejjem jikber jemmen li r-rata mnaqqsa għandha tiġi estiża għal servizzi anċillari ta’ akkomodazzjoni bbażati fuq il-prinċipju ta’ “provvista unika”. Minħabba dawn id-dubji profondi u li ma humiex solvuti, u l-fatt li s-sentenza fil-kawża Finanzamt X ma neħħietx dawk id-dubji fil-kuntest speċifiku tas-servizzi anċillari offruti fil-lukandi, il-BFH iddeċidiet li titlob deċiżjoni definittiva mill-Qorti tal-Ġustizzja dwar jekk id-dritt tal-Unjoni jippermettix ir-rekwiżit tat-tqassim kif impost mid-dritt nazzjonali inkwistjoni.
43. Sabiex tneħħi d-dubji tagħha, il-Bundesfinanzhof (il-Qorti Federali tal-Finanzi) iddeċidiet li tissospendi l-proċedimenti u li tressaq tliet domandi kważi identiċi, maqsumin f’waħda, lill-Qorti tal-Ġustizzja għal deċiżjoni preliminari:
– “L-Artikolu 24(1) u l-Artikolu 98(1) u (2) flimkien mal-punt 12 tal-Anness III tad-[Direttiva tal-VAT] għandhom jiġu interpretati bħala li jipprekludu dispożizzjoni tad-dritt nazzjonali bħat-tieni sentenza tal-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tal-[UStG], li permezz tagħha Stat Membru jista’ jeskludi, mir-rata mnaqqsa tal-VAT prevista għall-kiri ta’ kmamar għal għajxien u ta’ kmamar għall-irqad li imprenditur jipprovdi għall-akkomodazzjoni għal żmien qasir ta’ terzi, permezz ta’ rekwiżit nazzjonali ta’ tqassim ta’ servizzi għal finijiet ta’ taxxa, servizzi li ma jintużawx direttament għall-kiri u li huma rremunerati permezz tal-prezz tal-kirja, anki jekk, kif huwa l-każ hawnhekk fil-każ[:] (biss) tal-provvista ta’ spazji ta’ parkeġġ tal-karozzi [Kawża C‑409/24;]
– tas-servizzi tal-kolazzjon [kif huwa l-każ fil-Kawża C‑410/24;]
– tal-provvista ta’ spazji ta’ parkeġġ, [ta’] faċilitajiet ta’ fitness u benesseri, kif ukoll aċċess għan-network lokali mingħajr fili (Wi-Fi) tal-lukanda kif huwa l-każ fil-[Kawża C‑411/24]dawn huma servizzi dipendenti anċillari għall-akkomodazzjoni għal żmien qasir ta’ terzi?”
44. Skont il-punt 18 tar-“Rakkomandazzjonijiet lill-qrati nazzjonali dwar it-tressiq ta’ talbiet għal deċiżjoni preliminari” (9) tal-Qorti tal-Ġustizzja, li jistieden lill-qrati nazzjonali sabiex jesprimu fil-qosor il-fehma tagħhom dwar ir-risposta li għandha tingħata lid-domandi preliminari, il-BFH tindika fid-deċiżjonijiet tar-rinviju tagħha li, fil-fehma tagħha, il-leġiżlazzjoni nazzjonali, bħall-UStG li, fil-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tagħha, teħtieġ li servizzi anċillari tal-lukandi jkunu ntaxxati separatament u bir-rata standard, hija kompatibbli mad-dritt tal-Unjoni, anki meta dawn is-servizzi jiffurmaw parti minn provvista unika fir-rigward tal-akkomodazzjoni.
45. Il-qorti tar-rinviju tibbaża l-opinjoni tagħha fuq l-interpretazzjoni tagħha ta’ sentenzi speċifiċi tal-Qorti tal-Ġustizzja, jiġifieri dawk tat‑22 ta’ Settembru 2022, il-kawża The Escape Center (C‑330/21, iktar ’il quddiem il-kawża “The Escape Center” EU:C:2022:719,) u tat‑8 ta’ Frar 2024, il-kawża Valentina Heights (C‑733/22, iktar ’il quddiem il-kawża “Valentina Heights” EU:C:2024:126,). Filwaqt li s-sentenza fil-kawża The Escape Center irrikonoxxiet li akkumpanjament marbut ma’ faċilitajiet sportivi jista’ jkun parti minn provvista unika suġġetta għal rata mnaqqsa, il-BFH tenfasizza li dik is-sentenza, filwaqt li ċċitat każijiet preċedenti bħall-kawża Il‑Kummissjoni vs Franza u l-kawża Phantasialand (10), affermat mill-ġdid li l-Istati Membri jistgħu jillimitaw ir-rati mnaqqsa tal-VAT għal “aspetti konkreti u speċifiċi” ta’ kategorija ta’ provvista, sakemm jitħares il-prinċipju ta’ newtralità fiskali.
46. Il-BFH tinterpreta dan bħala li jfisser li, anki meta jkun hemm provvista unika, l-applikazzjoni selettiva tar-rata mnaqqsa tibqa’ ammissibbli sakemm ma tiġix distorta l-kompetizzjoni. Dik il-qorti hija tal-fehma li r-rekwiżit ta’ tqassim fil-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tal-UStG jiffavorixxi preċiżament il-kompetizzjoni billi jipprevjeni lil-lukandi milli joffru servizzi bħal kolazzjon jew parkeġġ b’rata ta’ VAT iktar baxxa minn ristorant jew parkeġġ tal-karozzi indipendenti li jikkompeti magħhom. Il-BFH issib ukoll appoġġ għall-fehma tagħha fil-kawża Valentina Heights, li ikkonfermat li l-Istati Membri jistgħu japplikaw b’mod selettiv rati mnaqqsa bil-kundizzjoni doppja li tali applikazzjoni hija mmirata lejn aspetti konkreti u speċifiċi ta’ kategorija ta’ provvista u fl-istess ħin taderixxi wkoll man-newtralità fiskali.
Il-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
47. Permezz ta’ deċiżjoni tal‑15 ta’ Lulju 2024, il-President tal-Qorti tal-Ġustizzja għaqqad il-Kawżi C‑409/24, C‑410/24 u C‑411/24.
48. Osservazzjonijiet bil-miktub ġew ippreżentati lill-Qorti tal-Ġustizzja mill-Gvern Ġermaniż u l-Kummissjoni Ewropea.
49. Għalkemm il-Gvern Ġermaniż ressaq talba motivata sabiex issir seduta, skont l-Artikolu 76(1) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja, il-Qorti tal-Ġustizzja tqis li għandha informazzjoni suffiċjenti disponibbli mill-materjal fil-fajl u tiddeċiedi, skont dak l-artikolu, li ma żżommx seduta.
III. Analiżi
50. Permezz tad-domandi tagħha, fundamentalment identiċi fit-tliet kawżi kollha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikolu 24(1) u l-Artikolu 98(1) u (2) tad-Direttiva tal-VAT, flimkien mal-punt 12 tal-Anness III tagħha, għandhomx jiġu interpretati fis-sens li jipprekludu dispożizzjoni tad-dritt nazzjonali li permezz tagħha l-istabbilimenti ta’ akkomodazzjoni jkunu meħtieġa jintaxxaw is-servizzi bir-rata standard, u separatament mill-akkomodazzjoni għal żmien qasir, li tibbenefika minn rata mnaqqsa, anki jekk dawk is-servizzi jkunu servizzi dipendenti anċillari għal dik l-akkomodazzjoni għal żmien qasir.
51. Mill-bidu, għandu jitfakkar li d-Direttiva tal-VAT tirrikonoxxi biss żewġ tipi ta’ provvisti, jiġifieri, il-provvista ta’ oġġetti u l-provvista ta’ servizzi. L-Artikolu 24 ta’ dik id-direttiva japplika għal din tal-aħħar.
52. Fir-rigward tal-provvista ta’ servizzi, l-Artikolu 98 tad-Direttiva tal-VAT jipprevedi d-dritt tal-Istati Membri li japplikaw rata mnaqqsa għal provvisti speċifiċi elenkati fl-Anness III ta’ dik id-direttiva. Il-punt 12 ta’ dan l-Anness jipprevedi tali possibbiltà għal “akkomodazzjoni pprovduta f’lukandi u stabbilimenti simili, inkluża l-provvista ta’ akkomodazzjoni għall-vakanzi u l-kiri ta’ positijiet f’siti tal-kampeġġ u parks għall-karavani”.
53. Il-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tal-UStG jiddikjara l-istess fl-ewwel sentenza tiegħu. Madankollu, it-tieni sentenza ta’ din id-dispożizzjoni, li hija inkwistjoni fit-tliet kawżi kollha hawnhekk, tillimita l-applikazzjoni ta’ rata mnaqqsa biss għal servizzi ta’ akkomodazzjoni, billi teħtieġ li servizzi oħra li ma jintużawx direttament għall-kiri jiġu ntaxxati separatament, anki jekk huma jitħallsu bħala parti minn remunerazzjoni unika għall-akkomodazzjoni.
54. Il-litigazzjonijiet pendenti quddiem il-qorti tar-rinviju jikkonċernaw servizzi anċillari differenti li huma konnessi mal-akkomodazzjoni għal żmien qasir, bħal kolazzjon, parkeġġ, aċċess għaċ-ċentru tal-fitness u l-benesseri u l-provvista ta’ Wi-Fi.
55. Nixtieq nagħmel xi rimarki preliminari dwar dawk is-servizzi u l-portata tad-Direttiva tal-VAT (A) qabel ma nevalwa d-domanda tal-qorti tar-rinviju (B).
A. Rimarki preliminari
56. Huwa dubjuż jekk iċ-ċirkustanzi kollha fit-tliet proċedimenti quddiem il-qorti tar-rinviju fil-fatt jikkostitwixxux tranżazzjonijiet taxxabbli skont id-Direttiva tal-VAT.
57. Minn naħa, jista’ jiġi argumentat li l-prezz għal dawk is-servizzi anċillari huwa integrat fil-prezz ġenerali għall-provvista ta’ akkomodazzjoni.
58. Fil-fatt, hija ġurisprudenza stabbilita li ċ-ċirkustanza li prezz uniku huwa ffatturat jew li l-prezzijiet distinti kienu ġew kuntrattwalment previsti ma humiex ta’ importanza deċiżiva għall-finijiet li jiġi stabbilit jekk hemmx lok li tiġi konkluża l-eżistenza ta’ żewġ jew iktar tranżazzjonijiet distinti [u indipendenti] jew tranżazzjoni ekonomika unika (11).
59. Madankollu, min-naħa l-oħra, il-qorti tar-rinviju kkonstatat li l-parkeġġ (il-Kawżi C‑409/24 u C‑411/24), l-aċċess għaċ-ċentru tal-fitness u l-benesseri u Wi-Fi (il-Kawża C‑411/24) ġew offruti mingħajr ħlas (“kostenfrei” jew “kostenlos” bil-Ġermaniż).
60. Skont l-Artikolu 2(1)(ċ) tad-Direttiva tal-VAT, operazzjoni taxxabbli tinvolvi biss tranżazzjonijiet li jikkonsistu minn “provvista ta’ servizzi bi ħlas fit-territorju ta’ Stat Membru minn persuna taxxabbli li taġixxi bħala tali”.
61. Għalhekk, suġġett għal verifiki finali mill-qorti tar-rinviju, is-servizzi inkwistjoni fil-Kawżi C‑409/24 u C‑411/24, kemm jekk anċillari kif ukoll jekk le, ma jistgħux jitqiesu bħala provvista ta’ servizzi, fis-sens tad-Direttiva tal-VAT, jekk ma jkunux ipprovduti bi prezz (12).
62. Fi kliem ieħor, meta servizzi anċillari għall-kiri ta’ akkomodazzjoni jiġu offruti mingħajr ħlas, id-domanda dwar ir-rata xierqa ta’ tassazzjoni ma tqumx, peress li dawk it-tranżazzjonijiet ma humiex tranżazzjonijiet taxxabbli jekk ma humiex offruti bi ħlas.
63. Konsegwentement, ser nirrispondi d-domandi tal-qorti tar-rinviju fuq il-premessa tal-Kawża C‑410/24, li tikkonċerna l-provvista tal-kolazzjon, li għalih il-prezz ġie identifikat b’mod ċar.
B. Evalwazzjoni tad-domanda
64. Iċ-ċirkustanzi fil-Kawża C‑410/24 huma indikattivi ta’ fejn il-qorti tar-rinviju għandha dubji minħabba l-fatt li l-istabbiliment tal-akkomodazzjoni jopera fuq bażi ta’ kollox inkluż – “bed and breakfast” (sodda u kolazzjon), li għalih il-ħlas tal-kolazzjon, għalkemm identifikat, ma jistax ma jitħallasx mill-klijenti.
65. Il-konsegwenza tad-dritt Ġermaniż inkwistjoni hija li, anki jekk “bed and breakfast” jista’ jinftiehem minn konsumatur bħala servizz kompost uniku, is-servizzi li huwa magħmul minnhom jinqasmu għal skopijiet ta’ VAT. Il-leġiżlatur Ġermaniż għalhekk iddeċieda li jnaqqas ir-rata tal-VAT biss għall-akkomodazzjoni għal żmien qasir (is-sodda), u mhux għal xi servizz anċillari (il-kolazzjon).
66. Ir-rikorrenti fil-kawżi quddiem il-qorti tar-rinviju jsostnu li l-provvista ta’ servizzi anċillari għall-akkomodazzjoni għal żmien qasir għandha tkun suġġetta bl-istess mod għar-rata mnaqqsa.
67. Il-Kummissjoni hija wkoll tal-fehma li s-servizzi pprovduti flimkien mal-akkomodazzjoni għandhom, peress li huma ta’ natura anċillari, jiġu ntaxxati bl-istess rata bħall-provvista prinċipali.
68. Ir-raġuni ewlenija wara argument bħal dan tinsab fiċ-ċirkustanza li l-arranġamenti kuntrattwali, bħal kolazzjon fil-Kawża C‑410/24, ma humiex fakultattivi.
69. B’kuntrast, il-Gvern Ġermaniż jikkunsidra li d-Direttiva tal-VAT ma tipprekludix ir-rekwiżit skont id-dritt nazzjonali li dawk is-servizzi jiġu sseparati għal skopijiet ta’ VAT, anki jekk il-fatt li l-klijenti jibbukkjaw kamra bil-kolazzjon inkluż huwa l-unika għażla disponibbli għall-klijenti.
70. L-ewwel, għandu jitfakkar li l-prinċipju skont id-Direttiva tal-VAT, kif iddikjarat fit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 1(2) u fl-Artikolu 2 ta’ dik id-direttiva, huwa li kull tranżazzjoni normalment għandha titqies bħala distinta u indipendenti (13).
71. Madankollu, hemm ċerti eċċezzjonijiet għal dik ir-regola, bħal servizzi kumplessi uniċi u servizzi anċillari mhux awtonomi (14). Bħal fil-każ tal-eċċezzjonijiet kollha, dawn għandhom jiġu interpretati b’mod strett (15).
72. Filwaqt li huwa minnu li l-Istati Membri, meta jiddeċiedu liema servizzi speċifiċi għandhom jibbenefikaw mir-rata mnaqqsa tal-VAT, għandhom iqisu l-eċċezzjonijiet għall-prinċipju ta’ tassazzjoni indipendenti ta’ kull tranżazzjoni, id-domanda dwar jekk ċerta provvista tirrappreżentax waħda anċillari sabiex din ma tiġix isseparata mill-provvista prinċipali għal finijiet ta’ tassazzjoni, trid tiġi eżaminata każ b’każ (16).
73. Fil-każ partikolari inkwistjoni, jien tal-fehma li d-Direttiva tal-VAT ma tipprekludix leġiżlazzjoni nazzjonali bħall-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tal-UStG.
74. Fil-kawża Il‑Kummissjoni vs Franza (17), il-Qorti tal-Ġustizzja kkunsidrat li l-prerogattiva tal-Istati Membri li jintroduċu rati mnaqqsa hija suġġetta għal kundizzjoni doppja; l-ewwel nett, li jiġu iżolati biss, għall-finijiet tal-applikazzjoni tar-rata mnaqqsa, l-aspetti konkreti u speċifiċi biss tal-kategorija ta’ provvisti inkwistjoni u, it-tieni nett, li jiġi osservat il-prinċipju ta’ newtralità fiskali (18). Il-ġurisprudenza sussegwenti, inkluża, kif ser nispjega, il-kawża Stadion Amsterdam, ma taffettwax dawn il-kundizzjonijiet u lanqas il-prerogattiva tal-Istati Membri li jintroduċu rata mnaqqsa biss għal parti mill-provvista komposta.
75. Jiena tal-fehma li l-leġiżlazzjoni Ġermaniża inkwistjoni tosserva ż-żewġ kundizzjonijiet u għalhekk ma hijiex kuntrarja għall-Artikolu 98(1) u (2) tad-Direttiva tal-VAT.
76. L-ewwel, ir-rekwiżit ta’ tqassim introdott mil-leġiżlazzjoni Ġermaniża inkwistjoni huwa konformi mat-tifsira u l-portata tal-Artikolu 98(1) u (2) tad-Direttiva tal-VAT.
77. Dik id-dispożizzjoni tippermetti lill-Istati Membri jagħżlu li japplikaw ir-rata mnaqqsa tal-VAT għal ċerti tipi ta’ provvista, u li jagħmlu dan għal raġunijiet differenti.
78. Huwa ċar li r-raġunament wara r-rata mnaqqsa għall-industrija tal-akkomodazzjoni għal żmien qasir jinsab fl-appoġġ għat-turiżmu (19).
79. Minħabba li n-nies li jivvjaġġaw jeħtieġu jieklu wkoll, wieħed jista’ jikkunsidra li rati mnaqqsa tal-VAT fuq il-kolazzjon jistgħu jkunu ta’ benefiċċju wkoll sabiex jiffavorixxu t-turiżmu. Madankollu, il-leġiżlatur Ġermaniż ma għażilx rati mnaqqsa tal-VAT għas-servizzi tal-kolazzjon. Skont l-Anness III tad-Direttiva tal-VAT (punt 12a ta’ dan l-anness), l-Istati Membri jistgħu jagħżlu rati mnaqqsa għall-provvisti tal-ikel. Numru ta’ Stati Membri tabilħaqq japplikaw rata mnaqqsa għall-provvista tal-ikel, bħall-kolazzjon (20). Madankollu, dan ma kienx il-każ fil-Ġermanja dak iż-żmien (21).
80. Fuq nota sekondarja, l-użu ta’ faċilitajiet bħal ċentri ta’ fitness u tal-benesseri jista’ bl-istess mod jikkwalifika għal rata mnaqqsa, iżda ftit Stati Membri jidhru li użaw id-diskrezzjoni f’dak il-qasam (22).
81. Il-punt tiegħi huwa li, teoretikament, is-servizzi differenti kkonċernati fil-kawża prinċipali kollha jistgħu jikkwalifikaw għal rata mnaqqsa, u rati mnaqqsa bħal dawn jistgħu jkunu ta’ benefiċċju għat-turiżmu.
82. Madankollu, il-leġiżlatur Ġermaniż għażel b’mod ċar ir-rata mnaqqsa biss fir-rigward tal-akkomodazzjoni, anki jekk irrikonoxxa li hemm servizzi anċillari offruti fi ħdan tali provvista, u li xi kultant il-prezz uniku jiġi offrut lill-klijenti kemm għall-akkomodazzjoni kif ukoll kull servizz anċillari. Għalhekk, il-leġiżlatur Ġermaniż eżerċita d-diskrezzjoni tiegħu fl-applikazzjoni ta’ rati mnaqqsa tal-VAT biss għal aspetti konkreti u speċifiċi tal-kategorija ta’ provvista ta’ akkomodazzjoni għal żmien qasir.
83. Is-sentenza fil-kawża Stadion Amsterdam ma taffettwax il-konklużjoni li l-kolazzjon jista’ jiġi ttrattat bħala servizz separat għal finijiet ta’ VAT, anki jekk jirrappreżenta servizz anċillari għall-akkomodazzjoni. Din il-kawża kienet tikkonċerna t-trattament tal-VAT ta’ pakkett turistiku “World of Ajax”, li kien jinkludi tour tal-istadium ewlieni f’Amsterdam u dħul b’xejn għall-mużew ta’ AFC Ajax. Id-domanda legali rilevanti kienet jekk dawk iż-żewġ elementi għandhomx jiġu ttrattati bħala provvista unika u indiviżibbli għal finijiet tal-VAT, jew bħala żewġ provvisti separati b’rati tal-VAT differenti. L-operatur tal-istadium, Stadion Amsterdam, kien applika r-rata mnaqqsa tal-VAT għall-pakkett kollu, iżda l-awtoritajiet tat-taxxa Olandiżi emmnu li ż-żjara tal-mużew biss għandha tikkwalifika għaliha.
84. Il-Qorti tal-Ġustizzja rrevediet il-ġurisprudenza stabbilita tagħha dwar provvisti komposti, li tgħid li tranżazzjoni li tikkonsisti f’diversi elementi ma għandhiex tinqasam artifiċjalment (23). Hija mbagħad ikkunsidrat jekk iż-żewġ servizzi kinux marbuta tant mill-qrib li kkostitwixxew provvista unika u ekonomikament indiviżibbli mill-perspettiva tal-konsumatur medju. Ir-raġunament tal-Qorti tal-Ġustizzja kien li konsumatur jara t-tour tal-istadium u ż-żjara fil-mużew bħala pakkett wieħed, b’din tal-aħħar bħala parti naturali u integrali mill-esperjenza ġenerali. Għalhekk, hija kkonkludiet li t-tranżazzjoni kienet provvista unika ta’ servizzi (24).
85. Fil-kawża preżenti, ma jistax jiġi ddikjarat li l-akkomodazzjoni u l-kolazzjon jirrappreżentaw provvista indiviżibbli (25). Wara kollox, ħafna lukandi joffru dawn iż-żewġ servizzi separatament. Anki jekk, f’għajnejn konsumatur, akkomodazzjoni li ma toffrix il-possibbiltà li jagħżlu li ma jieħdux il-kolazzjon għalhekk tista’ titqies bħala provvista unika, ma hijiex raġuni suffiċjenti sabiex tipprevjeni lil-leġiżlatur nazzjonali milli jillimita r-rata mnaqqsa għal provvista identifikabbli u diviżibbli. Fil-kawża Stadion Amsterdam, ma kien hemm l-ebda prerogattiva għal-leġiżlatur nazzjonali li jillimita l-VAT mnaqqsa għal element uniku ta’ provvista komposta, għall-kuntrarju tal-kawża preżenti (26).
86. Fis-sentenza fil-kawża Finanzamt X, li ssemmiet ukoll mill-partijiet fil-kawża prinċipali, il-Qorti tal-Ġustizzja kienet mitluba tiddeċiedi dwar l-eżenzjonijiet mill-VAT previsti mid-Direttiva tal-VAT innifisha, u mhux dwar rati mnaqqsa applikati mill-Istati Membri għal ċerti servizzi abbażi tad-diskrezzjoni li tħalliet minn dik id-direttiva, bħal fil-kawża preżenti. Madankollu, dik il-kawża kienet tikkonċerna wkoll id-domanda dwar jekk tranżazzjoni komposta, iżda unika minn perspettiva ekonomika, li tikkonsisti, minn naħa, fis-servizzi eżentati li kkomponew provvista prinċipali u, min-naħa l-oħra, f’servizzi anċillari li kienu servizzi taxxabbli abbażi tal-eċċezzjoni għall-eżenzjoni mill-VAT għandhiex tinqasam għal finijiet tal-VAT. F’dik il-kawża, il-Qorti tal-Ġustizzja kkunsidrat li s-servizzi anċillari huma inseparabbli minn dik il-provvista prinċipali u li f’każ bħal dan dawk tal-ewwel isegwu t-trattament fiskali ta’ dik tal-aħħar (27).
87. Fil-kawża preżenti, kif diġà ntqal, il-provvista anċillari ma hijiex inseparabbli mill-provvista prinċipali. Barra minn hekk, id-deċiżjoni dwar liema għandha tkun suġġetta għat-taxxa mnaqqsa hija fid-diskrezzjoni tal-Istati Membri, għall-kuntrarju tal-eżenzjoni mill-VAT, li hija armonizzata mid-Direttiva tal-VAT u ma tħalli l-ebda għażla lill-Istati Membri.
88. Il-leġiżlazzjoni Ġermaniża inkwistjoni speċifikat b’mod ċar liema aspett partikolari ta’ provvista kumplessa kienet tapplikalha rata mnaqqsa tal-VAT. L-akkomodazzjoni tista’ tiġi separata u identifikata b’mod ċar fir-rigward ta’ servizzi anċillari oħra, bħal kolazzjon, aċċess għal ċentru ta’ fitness u ta’ benesseri, Wi-Fi jew parkeġġ. Barra minn hekk, dawk is-servizzi anċillari ma humiex indispensabbli jew inseparabbli mill-provvista ta’ akkomodazzjoni. Għalhekk, anki jekk ikun possibbli li l-konsumaturi jistgħu jqisu l-pakkett kollu bħala provvista unika, dan ma jipprevjenix lil-leġiżlazzjoni nazzjonali, bħal dik inkwistjoni fil-każ preżenti, milli tinsisti fuq it-trattament separat ta’ dawk is-servizzi għal finijiet tal-VAT.
89. It-tieni, il-leġiżlazzjoni Ġermaniża inkwistjoni hija konformi mal-prinċipju tan-newtralità fiskali.
90. Dan il-prinċipju kardinali fis-sistema tal-VAT jipprekludi, b’mod partikolari, l-operaturi ekonomiċi li jwettqu l-istess tranżazzjonijiet milli jiġu ttrattati b’mod differenti fir-rigward tal-ġbir tal-VAT (28).
91. F’dan ir-rigward, jiena naqbel mal-qorti tar-rinviju li s-soluzzjoni proposta tippromwovi n-newtralità fiskali. Din tipprevjeni li l-istabbilimenti tal-akkomodazzjoni milli jingħataw vantaġġ indebitu fuq operaturi oħra li joffru servizzi paragunabbli, bħal bars, brasseries, parkeġġi tal-karozzi, ċentri tal-benesseri, internet kafès, u l-bqija. Li kieku l-kolazzjon kellu jiġi ntaxxat bl-istess rata mnaqqsa bħall-akkomodazzjoni f’lukanda, stabbilimenti oħra li joffru l-istess servizz jitqiegħdu f’pożizzjoni żvantaġġata, peress li l-kolazzjon li joffru jkun suġġett għar-rata standard.
92. Għalhekk, il-leġiżlazzjoni Ġermaniża inkwistjoni tissodisfa wkoll it-tieni kundizzjoni sabiex tintroduċi r-rata mnaqqsa tal-VAT, peress li tikkonforma mal-prinċipju ta’ newtralità fiskali.
93. Għar-raġunijiet imsemmija hawn fuq, jiena tal-fehma li l-Artikolu 98(1) u (2) moqri flimkien mal-punt 12 tal-Anness III tad-Direttiva tal-VAT, għandhom jiġu interpretati fis-sens li ma jipprekludix dispożizzjoni tad-dritt nazzjonali li skontha l-istabbilimenti ta’ akkomodazzjoni huma obbligati jintaxxaw servizzi, bħall-kolazzjon, bir-rata standard u separatament mill-akkomodazzjoni għal żmien qasir, li tibbenefika minn rata mnaqqsa, anki jekk dawk is-servizzi jkunu provvista anċillari mhux awtonoma għal dik l-akkomodazzjoni għal żmien qasir.
IV. Konklużjoni
94. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, nipproponi li l-Qorti tal-Ġustizzja tirrispondi għad-domanda li għamlet il-Bundesfinanzhof (il-Qorti Federali tal-Finanzi, il-Ġermanja) kif ġej:
L-Artikolu 98(1) u (2) tad-Direttiva tal-Kunsill 2006/112/KE ta’ 28 ta’ Novembru 2006 dwar is-sistema komuni ta’ taxxa fuq il-valur , moqri flimkien mal-punt 12 tal-Anness III tagħha,
għandhom jiġu interpretati fis-sens li ma jipprekludix dispożizzjoni tad-dritt nazzjonali li skontha l-istabbilimenti ta’ akkomodazzjoni huma obbligati jintaxxaw servizzi, bħall-kolazzjon, bir-rata standard u separatament mill-akkomodazzjoni għal żmien qasir, li tibbenefika minn rata mnaqqsa, anki jekk dawk is-servizzi jkunu provvista anċillari mhux awtonoma għal dik l-akkomodazzjoni għal żmien qasir.
1 Lingwa oriġinali: l-Ingliż.
2 Tal‑21 ta’ Frar 2005 (BGBl. 2005 I, p. 386).
3 Direttiva tal-Kunsill 2006/112/KE tat‑28 ta’ Novembru 2006 dwar is-sistema komuni ta’ taxxa fuq il-valur miżjud (ĠU 2006, L 347, p. 1, rettifika fil-ĠU 2007, L 335, p. 60; iktar ’il quddiem id-“Direttiva tal-VAT”), fil-verżjoni applikabbli għat-tilwima fil-kawża prinċipali.
4 C‑463/16, iktar ’il quddiem il-kawża “Stadion Amsterdam”, EU:C:2018:22.
5 C‑94/09, iktar ’il quddiem il-kawża “Il-Kummissjoni vs Franza”, EU:C:2010:253.
6 C‑516/21, iktar ’il quddiem il-“Finanzamt X”, EU:C:2023:372.
7 Biex tagħmel dan, dik il-qorti ddeċidiet li r-rata mnaqqsa tat-taxxa stabbilita fl-ewwel sentenza tal-punt 11 tal-Artikolu 12(2) tal-UStG hija limitata għal provvista ta’ kiri jew akkomodazzjoni puri. It-tieni sentenza ta’ dik id-dispożizzjoni tistabbilixxi rekwiżit li, għal finijiet ta’ taxxa, jiġu mqassmin il-provvista ta’ servizzi li ma jintużawx direttament għall-kiri (iktar ’il quddiem ir-“rekwiżit ta’ tqassim”). Il-prinċipju li provvista (dipendenti) anċillari taqsam it-trattament tat-taxxa tal-provvista prinċipali huwa, skont dik il-qorti, sostitwit minn dan ir-rekwiżit ta’ tqassim. Dan huwa konsistenti mad-dritt tal-Unjoni għaliex, skont l-Artikolu 98(1) u (2) tad-Direttiva tal-VAT, l-Istati Membri jistgħu japplikaw rata mnaqqsa tal-VAT għal aspetti konkreti u speċifiċi (biss) ta’ kategorija ta’ provvista kif stabbilit fl-Anness III ta’ dik id-direttiva, sakemm jiġi osservat il-prinċipju ta’ newtralità fiskali inerenti fis-sistema komuni tal-VAT. Il-fatt li ntlaħaq qbil dwar prezz li jinkludi kollox fil-każ inkwistjoni ma jagħti lok għal ebda evalwazzjoni oħra.
8 Id-deċiżjoni tar-rinviju jalludi għal din l-eċċezzjoni darbtejn mingħajr ma jipprovdi iktar spjegazzjoni.
9 ĠU C, C/2024/6008, p. 1.
10 Sentenza tad‑9 ta’ Settembru 2021 (C‑406/20, EU:C:2021:720).
11 Ara, għal dan il-għan, is-sentenzi tal‑25 ta’ Frar 1999, il-kawża CPP (C‑349/96, EU:C:1999:93, punt 31 u l-ġurisprudenza ċċitata) u tas‑26 ta’ Mejju 2016, il-kawża Bookit (C‑607/14, EU:C:2016:355, punt 26 u l-ġurisprudenza ċċitata).
12 Dak kien tabilħaqq l-argument imressaq minn D GmbH & Co. KG fl-appell tagħha quddiem il-BFH fil-litigazzjoni fil-kawża prinċipali fil-Kawża C‑411/24.
13 Ara s-sentenza reċenti tal‑1 ta’ Awwissu 2025, il-kawża Határ Diszkont (C-427/23, EU:C:2025:596, punt 37 u l-ġurisprudenza ċċitata).
14 Dawn l-eċċezzjonijiet ġew spjegati fid-dettall fil-Konklużjonijiet tal-Avukata Ġenerali Kokott fil-kawża Frenetikexito (C‑581/19, EU:C:2020:855, punt 21 et seq.).
15 Ara, għal dan il-għan, Il‑Kummissjoni vs Franza, il-punt 29 kif ukoll is-sentenza tad‑9 ta’ Novembru 2017, AZ (C‑499/16, EU:C:2017:846, punt 24 u l-ġurisprudenza ċċitata), u s-sentenza tal‑5 ta’ Settembru 2019, il-kawża Regards Photographiques (C‑145/18, EU:C:2019:668, punt 43).
16 Il-kawża Il‑Kummissjoni vs Franza, punti 32 u 33.
17 F’dik is-sentenza, il-leġiżlazzjoni nazzjonali inkwistjoni kienet tikkonċerna rata mnaqqsa tal-VAT għal ċerti servizzi funebri, jiġifieri t-trasportazzjoni tal-mejtin. Il-Kummissjoni kkunsidrat li s-servizzi u l-oġġetti kollha minn impriżi funebri, bħall-ġestjoni ta’ kmamar funebri, is-servizzi ta’ ibbalzmar, l-organizzazzjoni ta’ funerali u affarijiet simili jikkostitwixxu, flimkien mat-trasportazzjoni tal-mejtin, tranżazzjoni kumplessa unika għall-finijiet tal-VAT, li, konsegwentement, trid tkun suġġetta għal rata ta’ taxxa unika. Madankollu, il-Qorti tal-Ġustizzja fl-aħħar mill-aħħar ċaħdet l-applikazzjoni għal ksur tal-Kummissjoni, billi ddeċidiet li r-Repubblika ta’ Franza ma kinitx kisret id-Direttiva tal-VAT għaliex is-servizzi inkwistjoni, bħat-trasport tal-mejtin, setgħu jitqiesu bħala provvista distinta mis-servizz funebri ġenerali. Dan kien minnu minkejja l-fatt li s-servizzi funebri jistgħu jinftehmu bħala servizz uniku f’għajnejn konsumatur.
18 Il-kawża Il‑Kummissjoni vs Franza, punt 30.
19 Tosi, L. u Bagarotto, E.-M., “Access Fees to Cultural Heritage Cities: Way to Promote Sustainable Tourism?” World Tax Journal, 2021, 283‑307, p. 290 (li jirrikonoxxi li għalkemm il-biċċa l-kbira tal-Istati Membri użaw dik id-diskrezzjoni, dak il-prezz xorta japplika sabiex jiġi evitat kwalunkwe vantaġġ paragunabbli).
20 Il‑Kummissjoni Ewropea, “VAT rates applied in the Member States of the European Union - Situation at 1st January 2020” (Ir-rati tal-VAT applikati fl-Istati Membri tal-Unjoni Ewropea - Is-sitwazzjoni fl‑1 ta’ Jannar 2020), Taxud.c.1(2020), p. 5.
21 Jidher li r-Repubblika Federali tal-Ġermanja ma tapplikax dik ir-rata mnaqqsa għall-provvista ta’ ikliet fir-ristoranti, bl-eċċezzjoni matul il-pandemija tal-COVID-19, anki jekk il-gvern Ġermaniż issa qiegħed jikkunsidra li jiżgura r-rata mnaqqsa mill‑1 ta’ Jannar 2026; https://www.vatcalc.com/germany/germany-rolls-over-hospitality-vat-rate-cut-to-7-into-2023/.
22 Il‑Kummissjoni Ewropea, op. cit., p. 5.
23 Il-kawża Stadion Amsterdam, punt 22.
24 Il-kawża Stadion Amsterdam, punti 23 sa 25. Finalment, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li peress li t-tour tal-istadju kien l-element prinċipali tal-pakkett “World of Ajax” u ż-żjara fil-mużew kienet anċillari, il-pakkett kollu għandu jkun suġġett għar-rata tal-VAT applikabbli għall-provvista prinċipali.
25 Dwar din il-kwistjoni, ara wkoll il-punt 21 u n-nota f’qiegħ il-paġna 8 ta’ dawn il-Konklużjonijiet.
26 Ara, għal dan il-għan, il-kawża Stadion Amsterdam, punt 35.
27 Il-kawża Finanzamt X, punt 38.
28 Ara s-sentenza reċenti tal‑1 ta’ Awwissu 2025, Galerie Karsten Greve (C‑433/24, EU:C:2025:600, punti 35 u 41 u l-ġurisprudenza ċċitata).