Edizzjoni Provviżorja
SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Ir-Raba’ Awla)
21 ta’ Frar 2024 (*)
“Prodotti għall-protezzjoni tal-pjanti – Sustanza attiva cypermethrin – Regolament ta’ Implimentazzjoni (UE) 2021/2049 – Talba għal reviżjoni interna – Artikolu 10(1) tar-Regolament (CE) Nru 1367/2006 – Ċaħda tat-talba – Identifikazzjoni ta’ oqsma kritiċi ta’ tħassib mill-EFSA – Evalwazzjoni u mmaniġġjar tar-riskju – Prinċipju ta’ prekawzjoni – Setgħa ta’ evalwazzjoni tal-Kummissjoni”
Fil-Kawża T‑536/22,
Pesticide Action Network Europe (PAN Europe), stabbilita fi Brussell (Il-Belġju), irrappreżentata minn A. Bailleux, avukat,
rikorrent,
vs
Il-Kummissjoni Ewropea, irrappreżentata minn A. Becker, G. Gattinara u M. ter Haar, bħala aġenti,
konvenut,
IL-QORTI ĠENERALI (Ir-Raba’ Awla),
komposta minn R. da Silva Passos, President, I. Reine u T. Pynnä (Relatriċi), Imħallfin,
Reġistratur: H. Eriksson, Amministratriċi,
wara li rat il-fażi bil-miktub tal-proċedura,
wara s-seduta tat-12 ta’ Ottubru 2023,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1 Permezz tar-rikors tagħha bbażat fuq l-Artikolu 263 TFUE, ir-rikorrenti, Pesticide Action Network Europe (PAN Europe), titlob l-annullament tad-deċiżjoni tal-Kummissjoni Ewropea tat-23 ta’ Ġunju 2022 (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”) li permezz tagħha din ċaħdet it-talba għal eżami mill-ġdid intern li hija kienet ressqet konformement mal-Artikolu 10 tar-Regolament (KE) Nru 1367/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-6 ta’ Settembru 2006 dwar l-applikazzjoni għall-istituzzjonijiet u l-korpi tal-Unjoni tad-disposizzjonijiet tal-Konvenzjoni ta’ Aarhus dwar l-Aċċess għall-Informazzjoni, il-Parteċipazzjoni tal-Pubbliku fit-Teħid ta’ Deċiżjonijiet u l-Aċċess għall-Ġustizzja fi Kwistjonijiet Ambjentali (ĠU 2006, L 264, p. 13), għar-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2021/2049 tal-24 ta’ Novembru 2021 li jġedded l-approvazzjoni tas-sustanza attiva ċipermetrina bħala kandidat għas-sostituzzjoni, f’konformità mar-Regolament (KE) Nru 1107/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar it-tqegħid fis-suq ta’ prodotti għall-protezzjoni tal-pjanti, u li jemenda l-Anness tar-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 540/2011 (ĠU 2021, L 420, p. 6).
I. Il-fatti li wasslu għall-kawża
2 Is-cypermethrin huwa insettiċida mill-familja tal-piretrojdi. Din il-familja ta’ insettiċidi tintuża b’mod wiesa’ fi ħdan l-Unjoni Ewropea biex jiġu miġġielda l-parassiti. Is-cypermethrin huwa tossiku ħafna għall-insetti.
3 Permezz tad-Direttiva tal-Kummissjoni 2005/53/KE tas-16 ta’ Settembru 2005 li temenda d-Direttiva tal-Kunsill 91/414/KEE sabiex tinkludi l-chlorothalonil, il-chlorotoluron, is-cypermethrin, id-daminozide u t-thiophanate-methyl bħala sustanzi attivi (ĠU 2006, L 287M, p. 338), il-Kummissjoni inkludiet is-cypermethrin bħala sustanza attiva fl-Anness I tad-Direttiva tal-Kunsill tal-15 ta’ Lulju 1991 li tikkonċerna t-tqegħid fis-suq ta’ prodotti għall-protezzjoni tal-pjanti (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 3, Vol. 11, p. 332). Is-sustanzi attivi inklużi fl-Anness I tad-Direttiva 91/414 jitqiesu approvati bis-saħħa tar-Regolament (KE) Nru 1107/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta’ Ottubru 2009 dwar it-tqegħid fis-suq ta’ prodotti għall-protezzjoni tal-pjanti u li jħassar id-Direttivi tal-Kunsill 79/117/KEE u 91/414/KEE (ĠU 2009, L 309, p. 1), u huma elenkati fil-Parti A tal-Anness tar-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 540/2011 tal-25 ta’ Mejju 2011 li jimplimenta r-Regolament (KE) Nru 1107/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill f’dak li għandu x’jaqsam mal-lista ta’ sustanzi attivi approvati (ĠU 2011, L 153, p. 1, rettifika fil-ĠU 2012, L 26, p. 38).
4 Din l-approvazzjoni kellha tiskadi fit-28 ta’ Frar 2016. Madankollu, minħabba dewmien kbir fil-proċessi ta’ evalwazzjoni mill-ġdid u ta’ teħid ta’ deċiżjoni, din l-approvazzjoni ġiet estiża, permezz tar-regolamenti ta’ implimentazzjoni tal-Kummissjoni, b’sena fl-2017, fl-2018, fl-2019, fl-2020 u fl-2021 mill-Kumitat Permanenti dwar il-Pjanti, l-Annimali, l-Ikel u l-Għalf (iktar ’il quddiem il-“Kumitat Permanenti”).
5 Fil-kuntest tal-proċedura ta’ tiġdid tal-approvazzjoni tas-cypermethrin, l-Istat Membru relatur (iktar ’il quddiem l-“IMR”), ħejja abbozz tar-rapport dwar il-valutazzjoni tat-tiġdid f’konsultazzjoni mal-Istat Membru korelatur, u ressqu lill-Awtorità Ewropea dwar is-Sigurtà fl-Ikel (iktar ’il quddiem l-“EFSA”) u lill-Kummissjoni fit-8 ta’ Mejju 2017.
6 L-EFSA bagħtet l-abbozz tar-rapport ta’ valutazzjoni tat-tiġdid lill-applikanti u lill-Istati Membri għall-kummenti tagħhom, u nediet konsultazzjoni pubblika dwaru. Sussegwentement, din għaddiet l-osservazzjonijiet li rċeviet lill-Kummissjoni.
7 Fil-31 ta’ Lulju 2018, l-EFSA ppreżentat opinjoni xjentifika intitolata “Peer Review of the pesticide risk assessment of the active sustanza cypermethrin” (Eżami bejn il-pari tal-evalwazzjoni tar-riskji marbuta mal-pestiċidi assoċjati mas-sustanza attiva cypermethrin) (iktar ’il quddiem il-“konklużjonijiet tal-EFSA”). L-EFSA tidentifika fih erba’ “oqsma kritiċi ta’ tħassib”.
8 Kif jirriżulta mill-konklużjonijiet tal-EFSA, din tidentifika qasam kritiku wieħed jew iktar ta’ tħassib fil-każijiet li ġejjin:
– meta tkun teżisti biżżejjed informazzjoni disponibbli sabiex titwettaq evalwazzjoni tal-użi rappreżentattivi skont il-prinċipji uniformi skont l-Artikolu 29(6) tar-Regolament Nru 1107/2009 u kif stabbilit fir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 546/2011 tal-10 ta’ Ġunju 2011 li jimplimenta r-Regolament (KE) Nru 1107/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar prinċipji uniformi għall-evalwazzjoni u l-awtorizzazzjoni ta’ prodotti għall-protezzjoni tal-pjanti (ĠU 2011, L 155, p. 127), u li din l-evalwazzjoni ma tippermettix li jiġi konkluż li, għal mill-inqas wieħed mill-użi rappreżentattivi, huwa probabbli li prodott għall-protezzjoni tal-pjanti (iktar ’il quddiem “PPP”) li jinkludi s-sustanza attiva ma jkollu ebda effett dannuż fuq is-saħħa tal-bniedem, tal-annimali, fuq l-ambjent jew fuq l-ilma ta’ taħt l-art jew effetti inaċċettabbli fuq l-ambjent;
– meta l-valutazzjoni f’livell ogħla ma setgħetx titlesta minħabba nuqqas ta’ informazzjoni, u l-valutazzjoni mwettqa f’livell iktar baxx ma tippermettix li jiġi konkluż li, għal mill-inqas wieħed mill-użi rappreżentattivi, huwa probabbli li PPP li jkun fih is-sustanza attiva ma jkollu l-ebda effett ta’ ħsara fuq is-saħħa tal-bniedem, tal-annimali, tal-ambjent jew tal-ilma ta’ taħt l-art jew effetti inaċċettabbli fuq l-ambjent;
– jekk, fid-dawl tal-istat attwali tal-għarfien xjentifiku u tekniku, bl-użu tad-dokumenti ta’ gwida disponibbli fil-mument tal-applikazzjoni, is-sustanza attiva ma tistax tissodisfa l-kriterji għall-approvazzjoni previsti fl-Artikolu 4 tar-Regolament Nru 1107/2009.
9 Rigward is-cypermethrin, l-EFSA identifikat l-oqsma kritiċi ta’ tħassib li ġejjin:
– riskju għoli għall-organiżmi akkwatiċi;
– riskju għoli għan-naħal tal-għasel;
– riskju għoli għall-artropodi mhux fil-mira li jinsabu barra miż-żona ttrattata;
– nuqqas ta’ informazzjoni dwar il-kompożizzjoni tal-lottijiet ta’ pestiċidi użati fl-istudji ekotossikoloġiċi ppreżentati mill-applikanti għall-approvazzjoni, li ma ppermettietx lill-EFSA li tiżgura li dawn il-lottijiet ta’ pestiċidi kienu effettivament jikkorrispondu għall-użi rappreżentattivi ta’ PPP li fih is-sustanza attiva, fis-sens tal-Artikolu 4(5) tar-Regolament Nru 1107/2009.
10 Waqt il-laqgħa tal-Kumitat Permanenti ta’ Jannar 2019, il-Kummissjoni ppreżentat proposta għat-tiġdid tal-approvazzjoni li tillimita l-użu tas-cypermethrin għall-istaġuni tal-ħarifa u tax-xitwa sabiex jiġu protetti n-naħal u l-ambjenti akkwatiċi, b’miżuri ta’ mitigazzjoni tar-riskju li jnaqqsu b’95 % d-devjazzjoni tal-pestiċidi fl-ambjent, sabiex jiġu evitati l-effetti negattivi tagħhom fuqu.
11 Wara r-rifjut tal-maġġoranza tal-Istati Membri li jappoġġaw proposta għat-tiġdid tal-approvazzjoni b’tali limitazzjonijiet, il-Kummissjoni talbet lill-EFSA tippubblika dikjarazzjoni dwar il-miżuri ta’ mitigazzjoni tar-riskju tas-cypermethrin.
12 F’Settembru 2019, l-EFSA ppubblikat dikjarazzjoni dwar il-miżuri ta’ tnaqqis tar-riskju għas-cypermethrin (iktar ’il quddiem id-“dikjarazzjoni tal-2019”). L-EFSA tindika li hija biss miżura ta’ tnaqqis tar-riskju li tnaqqas id-devjazzjoni tal-pestiċidi b’iktar minn 95 % li tippermetti li jiġi konkluż li hemm livell baxx ta’ riskju għall-organiżmi akwatiċi. Hija tasal għall-istess konstatazzjoni għall-artropodi mhux fil-mira. L-EFSA tindika wkoll li l-istudji pprovduti ma jkoprux l-użu tas-cypermethrin fil-ħarifa. L-EFSA tqis ukoll li, sabiex jiġu protetti n-naħal, nuqqas ta’ aventieri fil-fjuri fil-kultivazzjoni, projbizzjoni ta’ bexx ta’ għelejjel tal-fjuri u tnaqqis tad-devjazzjoni b’54 % huma suffiċjenti u li huwa possibbli li jiġi konkluż li hemm livell baxx ta’ riskju.
13 Wara diversi laqgħat tal-kumitat permanenti, il-Kummissjoni adottat, fl-24 ta’ Novembru 2021, ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni 2021/2049. Madankollu, dan it-tiġdid tal-approvazzjoni huwa akkumpanjat minn sensiela ta’ dispożizzjonijiet speċifiċi previsti fl-Anness I tar-regolament imsemmi.
14 Fl-20 ta’ Jannar 2022, abbażi tal-Artikolu 10(1) tar-Regolament Nru 1367/2006, ir-rikorrenti bagħtet lill-Kummissjoni talba għal eżami mill-ġdid intern tar-Regolament ta’ Implimentazzjoni 2021/2049 bl-għan li tikseb it-tħassir tiegħu jew is-sostituzzjoni tiegħu permezz ta’ regolament li jiċħad it-talba għat-tiġdid tal-approvazzjoni tas-sustanza attiva cypermethrin. F’din it-talba, ir-rikorrenti tesponi r-raġunijiet għalfejn hija tqis li l-imsemmi regolament imur kontra l-prinċipju ta’ prekawzjoni u l-obbligu tal-Unjoni li tiżgura livell għoli ta’ protezzjoni tas-saħħa tal-bniedem u tal-ambjent, kif jirriżulta mill-Artikoli 9 u 11, mill-Artikolu 168(1) u mill-Artikolu 191(1) TFUE kif ukoll mill-Artikoli 35 u 37 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, u kif hija kkonkretizzata, fir-rigward tal-prodotti għall-protezzjoni tal-pjanti, mir-Regolament Nru 1107/2009, b’mod partikolari fl-Artikolu 4 tiegħu.
15 Fit-18 ta’ Frar 2022, il-Kummissjoni talbet lill-EFSA assistenza teknika u xjentifika fir-rigward tal-elementi xjentifiċi rilevanti kollha ppreżentati fit-talba għal eżami mill-ġdid intern. B’risposta għal dan ir-rikors, fil-15 ta’ Marzu 2022 l-EFSA ppubblikat rapport tekniku (iktar ’il quddiem ir-“rapport tekniku”) li kien limitat għall-eżami ta’ lment wieħed imressaq mir-rikorrenti, dak dwar in-nuqqas ta’ teħid inkunsiderazzjoni ta’ ċerti studji li jirriżultaw mil-letteratura indipendenti fl-eżami tal-proprjetà ta’ tfixkil endokrinali tas-cypermethrin.
16 F’posta elettronika tat-18 ta’ Lulju 2022, il-Kummissjoni bagħtet lir-rikorrenti kopja bil-Franċiż tad-deċiżjoni kkontestata, li magħha kien hemm anness li jesponi l-motivi taċ-ċaħda tat-talba għal eżami mill-ġdid intern.
II. It-talbiet tal-partijiet
17 Ir-rikorrenti titlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:
– tannulla d-deċiżjoni kkontestata;
– tikkundanna lill-Kummissjoni għall-ispejjeż.
18 Il-Kummissjoni titlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:
– tiċħad ir-rikors;
– tikkundanna lir-rikorrenti għall-ispejjeż.
III. Fid-dritt
19 Insostenn tar-rikors tagħha, ir-rikorrenti tinvoka motiv uniku, ibbażat fuq il-ksur tal-prinċipju ta’ prekawzjoni u tal-obbligu tal-Unjoni li tiżgura livell għoli ta’ protezzjoni tas-saħħa tal-bniedem u tal-ambjent, kif jirriżulta mill-Artikoli 9 u 11, mill-Artikolu 168(1) u mill-Artikolu 191(1) TFUE, kif ukoll mill-Artikoli 35 u 37 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali, u kif ikkonkretizzat, fir-rigward tal-prodotti għall-protezzjoni tal-pjanti, mir-Regolament Nru 1107/2009, b’mod partikolari l-Artikolu 4 tiegħu.
20 Il-motiv uniku tar-rikorrenti jistrieħ fuq żewġ partijiet. L-ewwel parti hija diretta kontra r-rimarki preliminari li jinsabu taħt it-Titolu I tal-anness tad-deċiżjoni kkontestata. It-tieni parti hija diretta kontra l-motivi speċifiċi mressqa fit-Titolu II tal-imsemmi anness sabiex jiġu miċħuda s-seba’ lmenti mqajma mir-rikorrenti fit-talba tagħha għal eżami mill-ġdid intern.
21 Preliminarjament, għandha tiġi eżaminata l-kwistjoni tal-bidu tad-dekorrenza tat-terminu għall-preżentata ta’ rikors previst fis-sitt paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE, kif ukoll l-argumenti tal-partijiet dwar l-ammissibbiltà ta’ ċerti argumenti mressqa mir-rikorrenti, sa fejn dawn huma kkontestati mill-Kummissjoni. Għandha titfakkar ukoll il-portata tal-istħarriġ ġudizzjarju tal-Qorti Ġenerali.
A. Osservazzjonijiet preliminari
1. Fuq il-bidu tad-dekorrenza tat-terminu għall-preżentata ta’ rikors previst fis-sitt paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE
22 Mingħajr ma l-ammissibbiltà tar-rikors ġiet ikkontestata mill-Kummissjoni f’dan il-każ minħabba tardività, ir-rikorrenti fakkret, waqt is-seduta, li kien importanti li l-Qorti Ġenerali tiċċara l-bidu tad-dekorrenza tat-terminu għall-preżentata ta’ rikors previst fis-sitt paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE, billi tindika li dan kien jikkorrispondi għall-komunikazzjoni tal-kopja bil-Franċiż tad-deċiżjoni kkontestata, magħmula fit-18 ta’ Lulju 2022, u mhux għan-notifika ta’ din id-deċiżjoni bl-Ingliż, fit-23 ta’ Ġunju 2022.
23 F’dan ir-rigward, għandu qabel kollox jitfakkar li, skont l-Artikolu 2 tar-Regolament tal-Kunsill Nru 1, tal-15 ta’ April 1958, li jistabbilixxi l-lingwi li għandhom jintużaw mill-Komunità Ekonomika Ewropea (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 1, Vol. 1, p. 3), id-dokumenti li jintbagħtu lill-istituzzjonijiet għandhom jitfasslu skont l-għażla ta’ min jibgħat f’waħda mil-lingwi uffiċjali u t-tweġiba għandha titfassal fl-istess lingwa.
24 Barra minn hekk, għandu jiġi osservat li minn ebda dispożizzjoni tar-Regolament Nru 1367/2006 ma jirriżulta li l-leġiżlatur kellu l-intenzjoni li jidderoga mid-dispożizzjonijiet ġenerali dwar l-użu tal-lingwi tar-Regolament Nru 1 u, b’mod partikolari, mill-Artikolu 2 ta’ dan ir-regolament, fir-rigward tat-talbiet għal eżami mill-ġdid interni mressqa skont l-Artikolu 10 tar-Regolament Nru 1367/2006.
25 F’dan il-każ, fl-20 ta’ Jannar 2022, ir-rikorrenti ressqet talba għal eżami mill-ġdid intern bil-lingwa Franċiża dwar ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni 2021/2049. Għaldaqstant, għandu jitqies li hija l-komunikazzjoni bil-lingwa Franċiża tad-deċiżjoni kkontestata, li waslet għand ir-rikorrenti fit-18 ta’ Lulju 2022, li tikkostitwixxi l-bidu tad-dekorrenza tat-terminu għall-preżentata ta’ rikors imsemmi fis-sitt paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE.
26 Peress li dan ir-rikors ġie ppreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fil-31 ta’ Awwissu 2022, dan għandu, għaldaqstant, jiġi ddikjarat ammissibbli.
2. Fuq in-natura tar-rikors ibbażat fuq l-Artikolu 12 tar-Regolament Nru 1367/2006 u l-portata tar-regola ta’ konkordanza bejn it-talba għal eżami mill-ġdid u r-rikors għal annullament
27 Mingħajr ma tikkonkludi li r-rikors kollu kemm hu huwa inammissibbli, il-Kummissjoni toġġezzjona, f’diversi partijiet tar-risposta u tal-kontroreplika, li ċerti argumenti ppreżentati mir-rikorrenti ma kinux tqajmu fit-talba tagħha għal eżami mill-ġdid intern. Tali argumenti għandhom, għaldaqstant, jiġu ddikjarati inammissibbli, skont ir-regola ta’ konkordanza bejn it-talba għal eżami mill-ġdid u r-rikors għal annullament. Skont din ir-regola, rikors għal annullament ma jistax ikun ibbażat fuq motivi ġodda jew provi li ma jidhrux fit-talba għal eżami mill-ġdid (sentenza tat-12 ta’ Settembru 2019, TestBioTech et vs Il-Kummissjoni, C‑82/17 P, EU:C:2019:719, punti 38 u 39).
28 Il-Kummissjoni ma tikkontestax li r-rikorrenti tista’ tirrispondi għall-argumenti mressqa fid-deċiżjoni kkontestata, insostenn tal-argument inizjali tagħha, iżda hija tqis li hija ma tistax, b’dan il-mod, issostni argument ġdid. Dan ibiddel il-“kamp ta’ applikazzjoni” tal-proċedura mibdija mit-talba għal eżami mill-ġdid, li għandu preċiżament jiġi prekluż, kif indikat fil-premessa 15 tar-Regolament (UE) 2021/1767 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-6 ta’ Ottubru 2021 li jemenda r-Regolament Nru 1367/2006 (ĠU 2021, L 356, p. 1), u fil-punt 39 tas-sentenza tat-12 ta’ Settembru 2019, TestBioTech et vs Il-Kummissjoni (C‑82/17 P, EU:C:2019:719). F’dan ir-rigward, skont il-Kummissjoni, għalkemm l-għan tal-proċedura ta’ eżami mill-ġdid intern huwa, ċertament, dak li jiġi ggarantit l-aċċess għall-ġustizzja kontra atti li jistgħu jiksru l-liġi ambjentali, l-użu ta’ din il-proċedura ma għandux jippreġudika l-“effettività” tagħha, li hija marbuta maż-żamma tal-istess “għan” matul l-imsemmija proċedura.
29 Barra minn hekk, il-Kummissjoni tfakkar li, fis-sentenza tagħha tat-12 ta’ Settembru 2019, TestBioTech et vs Il-Kummissjoni (C‑82/17 P, EU:C:2019:719), il-Qorti tal-Ġustizzja indikat li l-oneru tal-prova ta’ persuna li titlob eżami mill-ġdid intern kien jirrigwarda “il-punti ta’ fatt jew l-argumenti ta’ liġi”, u dan mingħajr ebda limitazzjoni. Għalhekk ma jistax ikun hemm “elementi kuntestwali” li “ma jaqgħux taħt il-loġika [tal-]konkordanza”.
30 Fil-fatt, skont il-Kummissjoni, il-loġika tar-rikors għal annullament, skont l-Artikolu 12 tar-Regolament Nru 1367/2006, tikkonċerna biss il-kwalità u l-fondatezza tar-risposta mogħtija għat-talba għal eżami mill-ġdid, li tinkludi evalwazzjoni dwar il-legalità ta’ miżura partikolari. Jekk persuna li titlob eżami mill-ġdid intern ma tkunx issodisfatta bir-risposta li tkun irċeviet, peress li l-kontestazzjoni tagħha skont l-Artikolu 12 hija intiża preċiżament biex tinvalida din l-evalwazzjoni ta’ legalità, hija ma tistax iżżid argumenti ġodda mingħajr ma tibdel is-suġġett tal-proċedura, mibdija mit-talba għal eżami mill-ġdid intern.
31 Mill-premessa 21 tar-Regolament 2021/1767 jirriżulta b’mod ċar li l-applikant huwa meħtieġ jippreżenta, sa mill-bidu tal-proċedura, punti ta’ liġi jew ta’ fatt suffiċjentement issostanzjati li jqajmu “dubji plawżibbli” dwar l-evalwazzjoni magħmula mill-istituzzjoni jew mill-korp tal-Unjoni. L-appellanti ma tistax, għaldaqstant, tagħmel użu mill-ġurisprudenza dwar proċeduri ġudizzjarji oħra, bħall-appell jew ir-rikors għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu, peress li din l-interpretazzjoni b’analoġija ma tistax tidderoga mill-kriterji ta’ interpretazzjoni direttament u speċifikament stabbiliti mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-ġurisprudenza tagħha dwar ir-Regolament Nru 1367/2006.
32 Għalhekk, ir-rikors ippreżentat mir-rikorrenti, wara r-risposta għat-talba tagħha għal eżami mill-ġdid intern, ma jistax ineħħi l-effettività tal-proċedura ta’ eżami mill-ġdid u jista’ jkollu biss l-għan li jivverifika konkretament jekk l-argumenti jew id-dubji reali mressqa mir-rikorrenti fit-talba għal eżami mill-ġdid ġewx ittrattati b’diliġenza u b’argumenti plawżibbli.
33 Ir-rikorrenti tikkontesta, b’mod ġenerali, l-interpretazzjoni li l-Kummissjoni tagħti tar-regola ta’ konkordanza. Hija tosserva li l-Kummissjoni tidher li tixtieq tpoġġiha f’sitwazzjoni impossibbli, peress li, xi drabi hija tikkritikaha li tirrepeti l-argumenti żviluppati fit-talba għal eżami mill-ġdid intern mingħajr ma tieħu inkunsiderazzjoni l-argument żviluppat fid-deċiżjoni kkontestata, u xi drabi toġġezzjona li ċerti argumenti huma inammissibbli, peress li huma ġodda, minħabba l-fatt li tressqu mir-rikorrenti b’risposta għall-argument żviluppat mill-Kummissjoni għall-ewwel darba fid-deċiżjoni kkontestata. Tali interpretazzjoni tmur manifestament kontra d-dritt għal protezzjoni ġudizzjarja effettiva u l-ispirtu tar-Regolament Nru 1367/2006.
34 Mill-premessa 15 tar-Regolament 2021/1767 jirriżulta li r-regola ta’ konkordanza tipprojbixxi biss lir-rikorrenti milli jressqu “motivi ġodda” jew “provi li ma jidhrux fit-talba għal reviżjoni” sabiex jissalvagwardjaw “l-effettività” tat-talba għal eżami mill-ġdid intern u sabiex jipprekludu lir-rikorrenti milli “jibdlu s-suġġett tal-proċedimenti mibdija b’dik it-talba”. Fid-dawl tas-sens normali tagħhom u tal-għan segwit mir-regola tal-konkordanza, il-kunċetti ta’ “raġunijiet” u ta’ “provi” ma jistgħux raġonevolment jiġu interpretati bħala li jinkludu kull element intiż biex jippreċiża jew jikkuntestwalizza argument diġà preżenti fit-talba għal eżami mill-ġdid.
35 F’dan ir-rigward, skont ir-rikorrenti, għandu jsir paragun bejn din ir-regola ta’ konkordanza u dik li tipprevali fil-kuntest tal-proċedura ta’ appell kif ukoll fil-kuntest tal-proċeduri ta’ konstatazzjoni ta’ nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu.
36 Il-kunċetti ta’ “raġunijiet” u ta’ “provi” lanqas ma jistgħu raġonevolment jinftiehmu bħala li jipprekludu lil rikorrenti milli tirrispondi għal argument imqajjem mill-Kummissjoni stess sabiex tiġġustifika d-deċiżjoni tagħha ta’ rifjut ta’ eżami mill-ġdid.
37 Fid-dawl ta’ dawn il-kunsiderazzjonijiet, ir-rikorrenti tistieden lill-Qorti Ġenerali tikkonstata li ebda wieħed mill-elementi li l-Kummissjoni tikkontesta l-ammissibbiltà tagħhom ma jista’ jiġi analizzat bħala “raġuni” jew “prova” ġdida. Dawn l-elementi kollha tressqu mir-rikorrenti sabiex tirrispondi għall-argument żviluppat mill-Kummissjoni, fid-deċiżjoni kkontestata, sabiex tiġġustifika r-rifjut tagħha ta’ eżami mill-ġdid. Barra minn hekk, dawn huma elementi ta’ kuntest, ta’ kjarifika jew ta’ diskussjoni, li l-Kummissjoni kienet diġà taf bihom, u li ma jistgħux jitqiesu bħala deċiżivi jew li jistgħu, fihom infushom, jistabbilixxu konstatazzjoni ta’ illegalità. F’dan is-sens, huma bl-ebda mod ma jbiddlu s-suġġett tal-proċedura u lanqas ma jippreġudikaw l-effettività tal-proċedura ta’ eżami mill-ġdid.
38 Għandu jitfakkar li, skont l-Artikolu 10(1) tar-Regolament Nru 1367/2006, kull organizzazzjoni mhux governattiva li tissodisfa l-kriterji previsti fl-Artikolu 11 ta’ dan ir-regolament għandha s-setgħa li tagħti bidu, permezz ta’ talba motivata, għal reviżjoni interna ta’ att amministrattiv mal-istituzzjoni jew mal-korp tal-Unjoni li adottah abbażi tad-dritt tal-ambjent. Meta s-suġġett tal-att amministrattiv inkwistjoni jkun jirrigwarda, bħal f’dan il-każ, deċiżjoni ta’ tiġdid ta’ awtorizzazzjoni ta’ sustanza attiva, bħas-cypermethrin, is-suġġett ta’ talba għal reviżjoni jkun jikkonċerna, skont din id-dispożizzjoni, l-evalwazzjoni mill-ġdid ta’ tali awtorizzazzjoni.
39 It-talba għal reviżjoni interna ta’ att amministrattiv hija intiża għalhekk biex tiġi kkonstatata allegata illegalità jew l-assenza ta’ fondatezza tal-att inkwistjoni. Il-persuna li tressaq it-talba tista’ sussegwentement tressaq kawża, skont l-Artikolu 12 tar-Regolament Nru 1367/2006, moqri flimkien mal-Artikolu 10 ta’ dan ir-regolament, quddiem il-qorti tal-Unjoni billi tippreżenta rikors għal nuqqas ta’ kompetenza, ksur tar-rekwiżiti formali essenzjali, ksur tat-Trattati jew ta’ kull regola ta’ dritt dwar l-applikazzjoni tagħhom jew użu ħażin ta’ poter kontra d-deċiżjoni li tiċħad bħala infondata t-talba għal reviżjoni interna.
40 Minn dan isegwi li, skont qari flimkien tal-Artikoli 10 u 12 tar-Regolament Nru 1367/2006, rikors għal annullament huwa ammissibbli biss jekk ikun dirett kontra r-risposta għall-imsemmija talba u jekk il-motivi invokati insostenn tal-annullament ikunu jirrigwardaw speċifikament din ir-risposta (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-15 ta’ Diċembru 2016, TestBioTech et vs Il-Kummissjoni, T‑177/13, mhux ippubblikata, EU:T:2016:736, punt 56).
41 Tali rikors ma jistax ikun ibbażat fuq motivi ġodda jew fuq provi li ma kinux jidhru fit-talba għal reviżjoni, għaliex inkella r-rekwiżit relatat mal-motivazzjoni ta’ tali talba, li jinsab fl-Artikolu 10(1) tar-Regolament Nru 1367/2006, jiġi mċaħħad mill-effettività tiegħu u s-suġġett tal-proċedura mibdija minn din it-talba jiġi emendat (sentenza tat-12 ta’ Settembru 2019, TestBioTech et vs Il-Kummissjoni, C‑82/17 P, EU:C:2019:719, punt 39).
42 B’hekk, huwa inerenti għas-sistema ta’ eżami mill-ġdid li l-persuna li titlob l-eżami mill-ġdid tagħti raġunijiet konkreti u preċiżi li jistgħu jpoġġu indiskussjoni l-evalwazzjonijiet li fuqhom tkun ibbażata d-deċiżjoni ta’ awtorizzazzjoni. Għalhekk, sabiex jiġu ppreċiżati r-raġunijiet ta’ eżami mill-ġdid bil-mod meħtieġ, persuna li titlob eżami mill-ġdid intern ta’ att amministrattiv taħt id-dritt tal-ambjent hija obbligata li tindika kull fatt jew argument ta’ liġi li jqajjem dubji plawżibbli, jiġifieri fil-liġi, fir-rigward tal-evalwazzjoni mwettqa mill-istituzzjoni jew mill-korp tal-Unjoni fl-att inkwistjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat-12 ta’ Settembru 2019, TestBioTech et vs Il-Kummissjoni, C‑82/17 P, EU:C:2019:719, punti 68 u 69).
43 Barra minn hekk, il-motivi u l-argumenti mqajma quddiem il-Qorti Ġenerali fil-kuntest ta’ rikors intiż għall-annullament ta’ deċiżjoni li tiċħad talba għal eżami mill-ġdid intern jistgħu jitqiesu li huma ammissibbli biss sa fejn dawn il-motivi u dawn l-argumenti jkunu diġà ġew ippreżentati mir-rikorrenti fit-talba għal eżami mill-ġdid intern u dan, b’mod li l-Kummissjoni setgħet tirrispondihom (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-15 ta’ Diċembru 2016, TestBioTech et vs Il-Kummissjoni, T‑177/13, EU:T:2016:736, punt 68, u tal-4 ta’ April 2019, ClientEarth vs Il-Kummissjoni, T‑108/17, EU:T:2019:215, punt 55).
44 Madankollu, kif tirrikonoxxi l-Kummissjoni, ma jistax jiġi rikjest minn rikorrent li jippreżenta rikors quddiem il-Qorti Ġenerali skont l-Artikolu 12 tar-Regolament Nru 1367/2006 li huwa jillimita ruħu li jirriproduċi testwalment l-argumenti li huwa kien invoka fit-talba tiegħu għal eżami mill-ġdid intern.
45 Fil-fatt, minn naħa, bl-istess mod kif appellant jista’ jippreżenta appell billi jinvoka, quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja, aggravji li rriżultaw mis-sentenza appellata stess u li huma intiżi biex jikkritikaw, fid-dritt, il-fondatezza tagħha (sentenzi tad-29 ta’ Novembru 2007, Stadtwerke Schwäbisch Hall et vs Il-Kummissjoni, C‑176/06 P, mhux ippubblikata, EU:C:2007:730, punt 17; tal-10 ta’ April 2014, Il-Kummissjoni vs Siemens Österreich et u Siemens Transmission & Distribution et vs Il-Kummissjoni, C‑231/11 P sa C‑233/11 P, EU:C:2014:256, punt 102, u tal-25 ta’ Jannar 2022, Il-Kummissjoni vs European Food et, C‑638/19 P, EU:C:2022:50, punt 77), rikorrent skont l-Artikolu 12 tar-Regolament Nru 1367/2006 għandu jkun jista’ jqajjem argumenti li huma intiżi biex jikkritikaw, fid-dritt, il-fondatezza tad-deċiżjoni adottata b’risposta għat-talba tagħha għal eżami mill-ġdid intern. Tali argumenti ma jistgħux, madankollu, ibiddlu s-suġġett tal-proċedura mibdija minn din it-talba, taħt piena li din tiġi mċaħħda mill-effett utli tagħha. B’mod partikolari, huma ma jistgħux jinkludu argumenti jew provi ġodda li setgħu tqajmu sa mit-talba għal eżami mill-ġdid.
46 Min-naħa l-oħra, argument li ma tqajjimx fl-istadju tat-talba għal eżami mill-ġdid ma jistax jitqies bħala ġdid, inammissibbli fl-istadju tar-rikors quddiem il-Qorti Ġenerali, jekk jikkostitwixxi biss estensjoni ta’ argument diġà żviluppat fil-kuntest ta’ din it-talba (ara, f’dan is-sens u b’analoġija, is-sentenzi tat-3 ta’ Marzu 2016, Spanja vs Il-Kummissjoni, C‑26/15 P, mhux ippubblikata, EU:C:2016:132, punt 84; tat-13 ta’ Lulju 2017, Saint-Gobain Glass Deutschland vs Il-Kummissjoni, C‑60/15 P, EU:C:2017:540, punt 51, u tad-9 ta’ Diċembru 2020, Groupe Canal + vs Il-Kummissjoni, C‑132/19 P, EU:C:2020:1007, punt 28). Sabiex jitqies li huwa estensjoni ta’ motiv jew ta’ ilment imsemmi preċedentement, argument ġdid għandu jkollu, mal-motivi jew mal-ilmenti esposti inizjalment, rabta mill-qrib biżżejjed sabiex ikun jista’ jitqies bħala li jirriżulta mill-iżvilupp normali tad-dibattitu fi proċedura kontenzjuża (ara, f’dan is-sens u b’analoġija, is-sentenza tat-13 ta’ Lulju 2022, Delifruit vs Il-Kummissjoni, T‑629/20, EU:T:2022:448, punt 20 u l-ġurisprudenza ċċitata).
47 Fid-dawl tan-natura partikolari tal-proċedura ta’ eżami mill-ġdid stabbilita mir-Regolament Nru 1367/2006, tali possibbiltà għandha madankollu tiġi rrikonċiljata mal-ħtieġa li tiġi ppreżervata l-effettività tal-imsemmija proċedura, b’tali mod li ma tistax tippermetti lil rikorrent ibiddel is-suġġett ta’ din il-proċedura billi jqajjem motivi ġodda jew provi li ma għandhomx rabta suffiċjentement stretta mal-ilmenti mqajma fl-istadju tat-talba għal eżami mill-ġdid. B’hekk, f’dan il-każ, kif issostni l-Kummissjoni, ir-rikorrenti ma tistax tinvoka argumenti “kuntestwali” ġodda li jmorru lil hinn mil-loġika ta’ din ir-regola ta’ konkordanza, ħlief jekk jiġi aċċettat li tali argumenti huma, fi kwalunkwe każ, ineffettivi.
48 Huwa fid-dawl ta’ dawn il-kunsiderazzjonijiet li l-Qorti Ġenerali ser teżamina iktar ’il quddiem l-ammissibbiltà tal-argumenti mqajma mir-rikorrenti, għal kull wieħed mill-ilmenti speċifiċi intiżi biex jikkontestaw il-fondatezza tad-deċiżjoni kkontestata.
3. Fuq il-portata tal-istħarriġ tal-Qorti Ġenerali
49 Skont l-Artikolu 1(3) tiegħu, ir-Regolament Nru 1107/2009 huwa intiż biex jiżgura livell għoli ta’ protezzjoni tas-saħħa tal-bniedem u tal-annimali u tal-ambjent u biex itejjeb il-funzjonament tas-suq intern permezz tal-armonizzazzjoni tar-regoli dwar it-tqegħid fis-suq ta’ PPP, filwaqt li jtejjeb il-produzzjoni agrikola.
50 Billi jimponi ż-żamma ta’ livell għoli ta’ protezzjoni tal-ambjent, ir-Regolament Nru 1107/2009 japplika l-Artikolu 11 u l-Artikolu 114(3) TFUE. L-Artikolu 11 TFUE jipprovdi li r-rekwiżiti għall-ħarsien tal-ambjent għandhom ikunu integrati fid-definizzjoni u fl-implementazzjoni tal-politika u tal-attivitajiet tal-Unjoni, partikolarment bl-għan li jinkoraġġixxu l-iżvilupp sostenibbli. Huwa hu jikkonkretizza dan l-obbligu, l-Artikolu 114(3) TFUE jipprovdi li, fil-proposti tagħha fil-qasam, b’mod partikolari, tal-protezzjoni tal-ambjent, magħmula fil-kuntest tal-approssimazzjoni tal-leġiżlazzjonijiet intiżi għall-istabbiliment u għall-funzjonament tas-suq intern, il-Kummissjoni għandha tieħu bħala bażi livell għoli ta’ protezzjoni filwaqt li tieħu inkunsiderazzjoni, b’mod partikolari, kull żvilupp ġdid ibbażat fuq fatti xjentifiċi, u li, fil-kuntest tal-kompetenzi rispettivi tagħhom, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill tal-Unjoni Ewropea għandhom ukoll ifittxu li jilħqu dan l-għan. Din il-protezzjoni tal-ambjent għandha importanza predominanti meta mqabbla mal-kunsiderazzjonijiet ekonomiċi, b’mod li hija ta’ natura li tiġġustifika konsegwenzi ekonomiċi negattivi, anki kunsiderevoli, għal ċerti operaturi (ara s-sentenza tas-17 ta’ Mejju 2018, Bayer CropScience et vs Il-Kummissjoni, T‑429/13 u T‑451/13, EU:T:2018:280, punt 106 u l-ġurisprudenza ċċitata).
51 Barra minn hekk, il-premessa 8 tar-Regolament Nru 1107/2009 tippreċiża li għandu jiġi applikat il-prinċipju ta’ prekawzjoni u li l-imsemmi regolament huwa intiż biex jiżgura li l-industrija turi li s-sustanzi jew il-prodotti maħduma jew imqiegħda fis-suq ma jkollhom ebda effett negattiv fuq is-saħħa tal-bniedem jew tal-annimali, jew xi effett inaċċettabbli fuq l-ambjent.
52 F’dan il-kuntest, sabiex tkun tista’ tilħaq b’mod effettiv l-objettivi li ġew assenjati lilha mir-Regolament Nru 1107/2009, u fid-dawl tal-evalwazzjonijiet tekniċi kumplessi li hija għandha taffettwa, il-Kummissjoni għandha tingħata setgħa diskrezzjonali wiesgħa (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat-18 ta’ Lulju 2007, Industrias Químicas del Vallés vs Il-Kummissjoni, C‑326/05 P, EU:C:2007:443, punt 75). Dan japplika, b’mod partikolari, għad-deċiżjonijiet fil-qasam tal-ġestjoni tar-riskju li hija għandha tieħu skont l-imsemmi regolament (sentenza tas-17 ta’ Mejju 2018, Bayer CropScience et vs Il-Kummissjoni, T‑429/13 u T‑451/13, EU:T:2018:280, punt 143).
53 Madankollu, l-eżerċizzju ta’ din is-setgħa ma jonqosx milli jkun suġġett għall-istħarriġ ġudizzjarju. Fil-fatt, minn ġurisprudenza stabbilita jirriżulta li, fil-kuntest ta’ dan l-istħarriġ, l-imħallef Komunitarju għandu jivverifika li r-regoli tal-proċedura ġew osservati, u għandu jivverifika l-eżattezza materjali tal-fatti kkunsidrati mill-Kummissjoni, in-nuqqas ta’ żball manifest fl-evalwazzjoni ta’ dawn il-fatti jew in-nuqqas ta’ abbuż ta’ poter (ara s-sentenza tat-18 ta’ Lulju 2007, Industrias Químicas del Vallés vs Il-Kummissjoni, C‑326/05 P, EU:C:2007:443, punt 76 u l-ġurisprudenza ċċitata).
54 Fir-rigward tal-evalwazzjoni mill-qorti tal-Unjoni tal-eżistenza ta’ żball manifest ta’ evalwazzjoni, għandu jiġi speċifikat li, sabiex jiġi stabbilit li l-Kummissjoni wettqet żball manifest fl-evalwazzjoni ta’ fatti kumplessi ta’ natura li jiġġustifikaw l-annullament tal-att ikkontestat, il-provi prodotti mir-rikorrenti għandhom ikunu suffiċjenti sabiex irendu mhux plawżibbli l-evalwazzjonijiet tal-fatti magħmula fl-att. Mingħajr preġudizzju għal dan l-eżami ta’ plawżibbiltà, il-Qorti Ġenerali ma għandhiex tissostitwixxi l-evalwazzjoni ta’ fatti kumplessi mwettqa mill-awtur tal-att bl-evalwazzjoni tagħha (ara s-sentenza tas-17 ta’ Mejju 2018, Bayer CropScience et vs Il-Kummissjoni, T‑429/13 u T‑451/13, EU:T:2018:280, punt 145 u l-ġurisprudenza ċċitata).
55 Madankollu, il-limiti għall-istħarriġ tal-qorti msemmija iktar ’il fuq ma jaffettwawx id-dmir ta’ din tal-aħħar li tivverifika l-eżattezza materjali tal-provi invokati, il-kredibbiltà tagħhom u l-koerenza tagħhom, kif ukoll li tistħarreġ jekk dawn il-provi jikkostitwixxux id-data kollha rilevanti li għandha tittieħed inkunsiderazzjoni sabiex tiġi evalwata sitwazzjoni kumplessa u jekk humiex tali li jsostnu l-konklużjonijiet misluta minnhom (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal-15 ta’ Frar 2005, Il-Kummissjoni vs Tetra Laval, C‑12/03 P, EU:C:2005:87, punt 39; tad-9 ta’ Lulju 2015, Il-Ġermanja vs Il-Kummissjoni, C‑360/14 P, mhux ippubblikata, EU:C:2015:457, punt 37, u tal-4 ta’ Mejju 2023, BĊE vs Crédit lyonnais, C‑389/21 P, EU:C:2023:368, punt 56).
56 Barra minn hekk, għandu jitfakkar li, fil-każijiet fejn istituzzjoni jkollha setgħa diskrezzjonali wiesgħa, l-istħarriġ tal-ħarsien ta’ ċerti garanziji proċedurali huwa ta’ importanza fundamentali. Il-Qorti tal-Ġustizzja kellha l-okkażjoni tippreċiża li, fost dawn il-garanziji, kien hemm b’mod partikolari l-obbligu għall-istituzzjoni kompetenti li teżamina, b’reqqa u b’imparzjalità, l-elementi rilevanti kollha tal-każ inkwistjoni u li timmotiva d-deċiżjoni tagħha b’mod suffiċjenti (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat-22 ta’ Novembru 2007, Spanja vs Lenzing, C‑525/04 P, EU:C:2007:698, punt 58 u l-ġurisprudenza ċċitata).
B. Fuq ir-rimarki preliminari fformulati taħt it-Titolu I tal-anness tad-deċiżjoni kkontestata (l-ewwel parti tal-motiv uniku)
57 Din l-ewwel parti hija komposta minn tliet ilmenti distinti, li jirrigwardaw, l-ewwel nett, ir-rwol tal-Kummissjoni bħala amministratur tar-riskju skont ir-Regolament Nru 1107/2009, it-tieni nett, ir-rwol tal-prinċipju ta’ prekawzjoni u, it-tielet nett, ir-rwol attribwit lill-Istati Membri skont ir-Regolament Nru 1107/2009 għall-awtorizzazzjoni tal-PPP.
58 F’dan ir-rigward, għandu jiġi osservat li, fl-anness tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni xtaqet tifformula “ċertu numru ta’ rimarki preliminari ġenerali fuq l-elementi li fuqhom huma bbażati d-deċiżjonijiet regolatorji tagħha skont ir-Regolament [Nru 1107/2009 u li huma] rilevanti għat-twettiq tar-reviżjoni interna”.
59 Kif tirrikonoxxi l-Kummissjoni fir-risposta tagħha, diversi argumenti mqajma mir-rikorrenti dwar dawn il-kummenti preliminari f’dak li jirrigwarda, rispettivament, ir-rwol tal-Kummissjoni bħala amministratur tar-riskji, il-prinċipju ta’ prekawzjoni u r-rwol tal-Istati Membri, jista’ jkollhom effett fuq l-evalwazzjoni tal-mertu tar-rikors.
60 F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-argumenti tar-rikorrenti diretti kontra dawn ir-rimarki preliminari, anki jekk huma ta’ natura trasversali, ma jistgħux jitqiesu bħala inammissibbli jew ineffettivi. Konsegwentement jeħtieġ li dawn jiġu eżaminati flimkien.
1. Fuq ir-rwol tal-Kummissjoni bħala amministratur tar-riskji u fuq ir-rwol tal-prinċipju ta’ prekawzjoni
61 Fl-ewwel lok, ir-rikorrenti tikkritika lill-Kummissjoni talli qieset li, bħala amministratur tar-riskju, fis-sens tal-Artikolu 3 tar-Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (KE) Nru 178/2002 tat-28 ta’ Jannar 2002 li jistabilixxi l-prinċipji ġenerali u l-ħtiġijiet tal-liġi dwar l-ikel, li jistabilixxi l-Awtorità Ewropea dwar is-Sigurtà fl-Ikel u jistabbilixxi l-proċeduri fi kwistjonijiet ta’ sigurtà ta’ l-ikel (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 15, Vol. 6, p. 463), “hija ma [kinitx] obbligata ssegwi, fid-deċiżjonijiet regolatorji tagħha, il-konklużjonijiet ibbażati fuq l-evalwazzjoni xjentifika tar-riskji” peress li hija setgħet tieħu inkunsiderazzjoni fatturi leġittimi oħra u setgħet torbot mad-deċiżjonijiet tagħha ta’ approvazzjoni ta’ miżuri ta’ mitigazzjoni tar-riskji.
62 L-ewwel nett, skont ir-rikorrenti, ikun żbaljat li l-istruttura u l-prinċipji tar-Regolament Nru 178/2002 jiġu applikati f’daqqa għar-Regolament Nru 1107/2009. Fil-fatt, kuntrarjament għal dan tal-aħħar, ir-Regolament Nru 1107/2009 huwa bbażat fuq il-prinċipju ta’ prekawzjoni, b’tali mod li sistematikament ipoġġi l-preżervazzjoni ta’ dawn l-interessi lil hinn mis-sodisfazzjon tal-interessi ekonomiċi. Barra minn hekk, l-Anness II tar-Regolament Nru 1107/2009 jistabbilixxi ċertu numru ta’ kriterji ta’ esklużjoni li n-nuqqas ta’ osservanza tagħhom jipprojbixxi l-approvazzjoni tas-sustanza attiva kkonċernata, mingħajr ebda setgħa diskrezzjonali min-naħa tal-Kummissjoni. Dan japplika b’mod partikolari għall-proprjetajiet ta’ tfixkil endokrinali, li r-riskju tagħhom tqajjem mir-rikorrenti, kif ukoll diversi kriterji ambjentali. B’mod iktar ġenerali, fuq il-livell ekotossikoloġiku, il-punt 3.8 tal-Anness II tar-Regolament Nru 1107/2009 jippermetti lill-Kummissjoni tapprova sustanza attiva biss jekk “l-evalwazzjoni tar-riskju turi li dawn huma aċċettabbli”, u b’mod partikolari twassal biss għal “espożizzjoni negliġibbli tan-naħal”.
63 Skont ir-rikorrenti, minn dawn id-dispożizzjonijiet jirriżulta li l-Kummissjoni ma hijiex awtorizzata, għall-ġestjoni tar-riskji, tapprova sustanzi attivi li evalwazzjoni xjentifika indipendenti tagħhom turi li dawn ma humiex konformi mal-kriterji stabbiliti fl-Anness II tar-Regolament Nru 1107/2009. Dan japplika wkoll għan-natura “aċċettabbli” tar-riskju, li xi drabi jista’ jiġi ddeterminat fl-istadju tal-evalwazzjoni, u mhux għall-ġestjoni ta’ dan tal-aħħar. Fil-fatt, skont il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-użu tal-prinċipju ta’ prekawzjoni, tat-2 ta’ Frar 2000 [COM(2000) 1 finali], din l-operazzjoni ta’ ġestjoni tar-riskji sseħħ biss fil-preżenza ta’ “evalwazzjoni xjentifika tar-riskju li, minħabba l-insuffiċjenza tad-data, in-natura mhux konklużiva jew in-nuqqas ta’ preċiżjoni tagħha, ma tippermettix li jiġi ddeterminat b’ċertezza suffiċjenti r-riskju inkwistjoni”. Fi kliem ieħor, meta r-riskju jiġi stabbilit b’ċertezza suffiċjenti, il-Kummissjoni ma tistax tinjora l-konklużjonijiet tal-evalwazzjoni xjentifika billi tibbaża ruħha fuq il-kompetenzi tagħha ta’ amministratur tar-riskju. Dan huwa l-każ, b’mod partikolari, meta l-EFSA tindika l-preżenza ta’ “riskju għoli” assoċjat mas-sustanza.
64 Barra minn hekk, ir-rikorrenti tosserva li, anki jekk jitqies li l-Kummissjoni hija f’pożizzjoni li tapprova, fid-dawl ta’ interessi oħra, b’mod partikolari ta’ natura ekonomika, sustanza li l-evalwazzjoni tagħha tal-EFSA turi li hija ma tissodisfax il-kriterji tal-Anness II tar-Regolament Nru 1107/2009, ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni 2021/2049 ma huwa bbażat fuq ebda motivazzjoni ta’ dan it-tip.
65 Fit-tieni lok, ir-rikorrenti tikkritika l-konstatazzjoni tal-Kummissjoni li tgħid li sistema ta’ approvazzjoni akkumpanjata minn “miżuri stretti ta’ mitigazzjoni tar-riskji”, bħar-Regolament ta’ Implimentazzjoni 2021/2049, tista’ tkun kemm applikazzjoni tal-prinċipju ta’ prekawzjoni kif ukoll mezz sabiex jiġi osservat il-prinċipju ta’ proporzjonalità. Minn naħa, hija tqis li l-invokazzjoni ta’ tali prinċipji ma jistax ikollha l-effett li tirrendi ineffettivi l-kundizzjonijiet għall-approvazzjoni ċari u preċiżi stabbiliti fl-Artikolu 4 u fl-Anness II tar-Regolament Nru 1107/2009. Għalkemm l-evalwazzjoni xjentifika twassal għall-konstatazzjoni li sustanza ma tissodisfax dawn il-kundizzjonijiet, il-Kummissjoni ma tistax tissostitwixxi lil-leġiżlatur billi madankollu tapprova l-imsemmija sustanza għal raġunijiet politiċi jew ekonomiċi. Min-naħa l-oħra, l-adozzjoni ta’ miżuri ta’ mitigazzjoni tar-riskji għandha tkun kompatibbli mal-prinċipju ta’ effettività. Issa, dan il-prinċipju huwa ppreġudikat minn kundizzjonijiet tant stretti li jsiru imprattikabbli u għalhekk jirriskjaw li ma jiġux applikati, osservati u kkontrollati. Ċerti kundizzjonijiet li huwa bbażat fuqhom ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni 2021/2049, bħal żoni ta’ lqugħ ta’ iktar minn mitt metru, huma manifestament irrealistiċi. Barra minn hekk, ebda miżura speċifika ma hija imposta fuq l-Istati Membri, u dan jagħmel l-osservanza ta’ dawn il-kundizzjonijiet iktar illużorja.
66 Il-Kummissjoni tikkontesta dawn l-argumenti.
67 Preliminarjament, għandu jiġi osservat li, kuntrarjament għal dak li ssostni l-Kummissjoni, il-pożizzjoni tar-rikorrenti li tgħid li l-Kummissjoni hija awtomatikament imċaħħda minn “kull setgħa diskrezzjonali” f’każ ta’ inċertezzi dwar il-kwistjoni jekk wieħed mill-kriterji indikati fil-punt 3 tal-Anness II tar-Regolament Nru 1107/2009 huwiex issodisfatt, tippreżenta rabta stretta biżżejjed mal-argument, imqajjem mir-rikorrenti fil-punt 16 tat-talba tagħha għal eżami mill-ġdid intern, li minnu jirriżulta li, “[s]kont il-prinċipji ta’ prekawzjoni, ta’ livell għoli ta’ protezzjoni tas-saħħa tal-bniedem u tal-ambjent, u tal-Artikolu 4(1) tar-Regolament [Nru 1107/2009], l-identifikazzjoni ta’ [qasam kritiku ta’ tħassib] wieħed biss għandha twassal għal [nuqqas ta’ tiġdid tal-approvazzjoni] tas-sustanza, sakemm il-protezzjoni tas-saħħa tal-bniedem jew tal-ambjent ma tkunx tista’ tiġi garantita”.
68 Bl-istess mod, fir-rigward tal-argument ibbażat fuq il-punt 3.8 tal-Anness II tar-Regolament Nru 1107/2009, għandu jitqies li dan għandu rabta suffiċjentement stretta mal-argumenti mqajma mir-rikorrenti fit-talba tagħha għal eżami mill-ġdid intern, b’tali mod li għandu jitqies li huwa ammissibbli, skont il-ġurisprudenza msemmija fil-punt 46 iktar’ il fuq.
69 Fuq il-mertu, fir-rigward tar-rwol tal-Kummissjoni bħala amministratur tar-riskju u tar-rwol tal-prinċipju ta’ prekawzjoni, għandu qabel kollox jitfakkar li l-proċeduri ta’ awtorizzazzjoni u ta’ approvazzjoni implimentati mir-Regolament Nru 1107/2009 għall-PPP u s-sustanzi attivi tagħhom jikkostitwixxu waħda mill-espressjonijiet tal-prinċipju ta’ prekawzjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas-17 ta’ Mejju 2018, Bayer CropScience et vs Il-Kummissjoni, T‑429/13 u T‑451/13, EU:T:2018:280, punt 108 u l-ġurisprudenza ċċitata).
70 Il-prinċipju ta’ prekawzjoni jikkostitwixxi prinċipju ġenerali tad-dritt tal-Unjoni li jobbliga lill-awtoritajiet ikkonċernati jieħdu, fil-kuntest preċiż tal-eżerċizzju tal-kompetenzi mogħtija lilhom mil-leġiżlazzjoni rilevanti, miżuri xierqa sabiex jipprevjenu ċerti riskji potenzjali għas-saħħa pubblika, għas-sigurtà u għall-ambjent, billi jagħtu preċedenza lir-rekwiżiti marbuta mal-protezzjoni ta’ dawn l-interessi fuq l-interessi ekonomiċi. Fil-fatt, sa fejn l-istituzzjonijiet tal-Unjoni huma responsabbli, fl-oqsma kollha ta’ kompetenza tagħhom, għall-protezzjoni tas-saħħa pubblika, tas-sigurtà u tal-ambjent, il-prinċipju ta’ prekawzjoni jista’ jitqies li huwa prinċipju awtonomu li jirriżulta mid-dispożizzjonijiet tat-Trattat, b’mod partikolari mill-Artikolu 11, mill-Artikolu 168(1), mill-Artikolu 169(1) u (2) u mill-Artikolu 191 (1) u (2) TFUE (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tas-26 ta’ Novembru 2002, Artegodan et vs Il-Kummissjoni, T‑74/00, T‑76/00, T‑83/00 sa T‑85/00, T‑132/00, T‑137/00 u T‑141/00, EU:T:2002:283, punt 184; tal-21 ta’ Ottubru 2003, Solvay Pharmaceuticals vs Il-Kunsill, T‑392/02, EU:T:2003:277, punt 121, u tal-11 ta’ Lulju 2019, BP vs FRA, T‑838/16, mhux ippubblikata, EU:T:2019:494, punt 396).
71 Issa, il-prinċipju ta’ prekawzjoni jimplika li, meta jkun hemm inċertezza dwar l-eżistenza jew il-portata ta’ riskji, b’mod partikolari għall-ambjent, jistgħu jittieħdu miżuri ta’ protezzjoni qabel ma r-realtà u l-gravità ta’ dawn ir-riskji jiġu stabbiliti kompletament. Meta jirriżulta impossibbli li jiġu ddeterminati b’ċertezza l-eżistenza jew il-portata tar-riskju allegat, minħabba n-natura mhux konklużiva tar-riżultati tal-istudji mwettqa, iżda l-probabbiltà ta’ dannu reali għall-ambjent tippersisti fil-każ li r-riskju jimmaterjalizza, il-prinċipju ta’ prekawzjoni jiġġustifika l-adozzjoni ta’ miżuri restrittivi (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas-6 ta’ Mejju 2021, Bayer CropScience u Bayer vs Il-Kummissjoni, C‑499/18, EU:C:2021:367, punt 80 u mal-ġurisprudenza ċċitata).
72 Madankollu, għandu jitqies li l-prinċipju ta’ prekawzjoni jiġġustifika l-adozzjoni ta’ miżuri restrittivi biss bil-kundizzjoni li dawn ma jkunux biss nondiskriminatorji u oġġettivi, iżda wkoll proporzjonati. Issa, il-prinċipju ta’ prekawzjoni, kif previst fl-Artikolu 191(2) TFUE, jikkonċerna l-azzjoni tal-Unjoni u ma jistax jiġi interpretat fis-sens li istituzzjoni tal-Unjoni hija obbligata, abbażi ta’ dan il-prinċipju, tadotta miżura preċiża, bħalma huwa r-rifjut ta’ awtorizzazzjoni. Għalkemm huwa minnu li dan il-prinċipju jista’ jiġġustifika l-adozzjoni ta’ miżura restrittiva minn istituzzjoni, xorta jibqa’ l-fatt li dan ma jimponix dan f’kull ċirkustanza (ara, f’dan is-sens u b’analoġija, is-sentenza tal-4 ta’ April 2019, ClientEarth vs Il-Kummissjoni, T‑108/17, EU:T:2019:215, punti 282 u 284).
73 Meta l-evalwazzjoni xjentifika ma tippermettix li tiġi ddeterminata l-eżistenza tar-riskju b’ċertezza suffiċjenti, ir-rikors jew in-nuqqas ta’ użu tal-prinċipju ta’ prekawzjoni jiddependi bħala regola ġenerali mil-livell ta’ protezzjoni magħżul mill-awtorità kompetenti fl-eżerċizzju tas-setgħa diskrezzjonali wiesgħa tagħha. Madankollu, din l-għażla għandha tkun konformi mal-prinċipju tal-preeminenza tal-protezzjoni tas-saħħa pubblika, tas-sigurtà u tal-ambjent fuq l-interessi ekonomiċi, kif ukoll mal-prinċipji tal-proporzjonalità u tan-nondiskriminazzjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tas-26 ta’ Novembru 2002, Artegodan et vs Il-Kummissjoni, T‑74/00, T‑76/00, T‑83/00 sa T‑85/00, T‑132/00, T‑137/00 u T‑141/00, EU:T:2002:283, punt 186, u tal-21 ta’ Ottubru 2003, Solvay Pharmaceuticals vs Il-Kunsill, T‑392/02, EU:T:2003:277, punt 125).
74 Fi ħdan il-proċess li jwassal għall-adozzjoni, min-naħa ta’ istituzzjoni, ta’ miżuri xierqa għall-prevenzjoni ta’ ċerti riskji potenzjali għas-saħħa pubblika, għas-sigurtà u għall-ambjent abbażi tal-prinċipju ta’ prekawzjoni, tista’ ssir distinzjoni bejn tliet fażijiet suċċessivi: l-ewwel, l-identifikazzjoni tal-effetti potenzjalment negattivi li jirriżultaw minn fenomenu, it-tieni, l-evalwazzjoni tar-riskji għas-saħħa pubblika, is-sigurtà u l-ambjent li huma marbutin ma’ dan il-fenomenu u; it-tielet, meta r-riskji potenzjali identifikati jaqbżu l-limitu ta’ dak li huwa aċċettabbli għas-soċjetà, il-ġestjoni tar-riskju permezz tal-adozzjoni ta’ miżuri ta’ protezzjoni xierqa (sentenza tas-17 ta’ Mejju 2018, Bayer CropScience et vs Il-Kummissjoni, T‑429/13 u T‑451/13, EU:T:2018:280, punt 111).
75 L-ewwel nett, ir-rikorrenti ssostni, essenzjalment, li, meta riskju jiġi stabbilit b’ċertezza suffiċjenti mill-EFSA, il-Kummissjoni ma tistax tinjora l-konklużjonijiet tal-evalwazzjoni xjentifika billi tibbaża ruħha fuq il-kompetenzi tagħha ta’ amministratur tar-riskju.
76 F’dan ir-rigward, għandu qabel kollox jitfakkar li, fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni indikat dan li ġej:
“Meta tadotta regolamenti ta’ implimentazzjoni li jikkonċernaw l-approvazzjoni jew it-tiġdid tal-approvazzjoni ta’ sustanza attiva skont ir-[Regolament Nru 1107/2009], il-Kummissjoni għandha taġixxi bħala maniġer tar-riskju fis-sens tal-Artikolu 3 tar-Regolament (KE) Nru 178/2002. Din għandha taġixxi wara proċess ta’ evalwazzjoni tar-riskju f’żewġ stadji mwettaq mill-[IMR] u mill-EFSA, f’konsultazzjoni mill-qrib mal-amministraturi tar-riskju tal-Istati Membri rappreżentati fil-Kumitat Permanenti dwar il-Pjanti, l-Annimali, l-Ikel u l-Għalf – Sezzjoni Prodotti għall-Protezzjoni tal-Pjanti – Leġiżlazzjoni.
Il-Kummissjoni għalhekk tixtieq tfakkar, fl-ewwel lok, li bħala amministratur tar-riskji, hija ma hijiex obbligata li ssegwi, fid-deċiżjonijiet regolatorji tagħha, il-konklużjonijiet misluta mill-evalwazzjoni xjentifika tar-riskji, iżda li hija tuża bħala bażi sabiex tieħu deċiżjonijiet fil-qasam tal-amministrazzjoni tar-riskji b’għarfien sħiħ tal-fatti (ara l-premessa 34 tar-Regolament (KE) Nru 178/2002), filwaqt li jittieħdu inkunsiderazzjoni elementi differenti. Fost dawn l-elementi hemm l-abbozz tar-rapport ta’ evalwazzjoni tat-tiġdid imħejji mill-[IMR] u l-konklużjonijiet tal-EFSA dwar ir-riżultati tal-evalwazzjoni bejn il-pari ta’ dan l-abbozz ta’ evalwazzjoni tat-tiġdid, imwettaq taħt id-direzzjoni tagħha. Fil-fatt, it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 14(1) tar-Regolament [ta’ Implimentazzjoni] (UE) Nru 844/2012 jipprovdi li l-Kummissjoni għandha ‘tqis’ dawk ir-riżultati meta tieħu deċiżjonijiet dwar il-ġestjoni tar-riskju. Barra minn hekk, il-Kummissjoni tista’ titlob lill-EFSA għal kwalunkwe kjarifika li tqis meħtieġa biex tieħu d-deċiżjoni tagħha dwar il-ġestjoni tar-riskju, f’konformità mar-Regolament (KE) Nru 178/2002, b’mod partikolari meta tqis li jkun meħtieġ li tissaħħaħ iċ-ċertezza xjentifika. Dawn id-dikjarazzjonijiet jifformaw ukoll parti mill-evalwazzjoni tar-riskju li fuqha l-Kummissjoni tibbaża d-deċiżjoni tagħha.
Ir-rwol tal-Kummissjoni bħala amministratur tar-riskju jimplika li d-deċiżjonijiet tagħha jistgħu jinvolvu għażla fis-selezzjoni tal-opzjonijiet ta’ prevenzjoni u ta’ kontroll xierqa sabiex jittaffew ir-riskji identifikati fl-evalwazzjoni tar-riskju. Fil-fatt, l-Artikolu 6 tar-[Regolament Nru 1107/2009] jipprovdi li l-approvazzjoni u t-tiġdid tad-deċiżjonijiet ta’ approvazzjoni mill-Kummissjoni jistgħu jkunu suġġetti għal kundizzjonijiet u għal restrizzjonijiet bħall-‘ħtieġa li jiġu imposti miżuri ta’ tnaqqis tar-riskju’ [Artikolu 6(i)], sabiex tiġi żgurata l-osservanza tal-kriterji ta’ approvazzjoni stabbiliti fl-Artikolu 4 u fl-Anness II tar-[Regolament Nru 1107/2009].
F’dan il-kuntest, il-Kummissjoni tixtieq tfakkar li l-kriterju ta’ approvazzjoni fil-qasam tal-ambjent huwa n-nuqqas ta’ effetti “inaċċettabbli” fuq l-ambjent [ara l-Artikolu 4(3)(e) tar-Regolament Nru 1107/2009], li huwa differenti mill-kriterju relatat mas-saħħa tal-bniedem, jiġifieri ‘la għandha effett ta’ ħsara immedjat u lanqas ittardjat fuq is-saħħa tal-bniedem [...] jew tal-annimali’ [ara l-Artikolu 4(3)(b) tar-Regolament Nru 1107/2009].”
77 Qabel kollox, għandu jitfakkar li, skont il-ġurisprudenza, l-evalwazzjoni tar-riskji għas-saħħa pubblika, għas-sigurtà u għall-ambjent tikkonsisti, għall-istituzzjoni li jkollha taffronta effetti potenzjalment negattivi li jirriżultaw minn fenomenu, fl-evalwazzjoni b’mod xjentifiku tal-imsemmija riskji u fid-determinazzjoni ta’ jekk dawn jeċċedux il-livell ta’ riskju meqjus aċċettabbli għas-soċjetà. Għaldaqstant, sabiex l-istituzzjonijiet ikunu jistgħu jwettqu evalwazzjoni tar-riskji, jeħtiġilhom, minn naħa, li jkollhom evalwazzjoni xjentifika tar-riskji u, min-naħa l-oħra, li jiddeterminaw il-livell ta’ riskju meqjus inaċċettabbli għas-soċjetà (ara s-sentenza tas-17 ta’ Marzu 2021, FMC vs Il-Kummissjoni, T‑719/17, EU:T:2021:143, punt 65 u l-ġurisprudenza ċċitata).
78 L-evalwazzjoni xjentifika tar-riskji hija proċess xjentifiku li jikkonsisti, sa fejn huwa possibbli, fl-identifikazzjoni ta’ periklu u fil-karatterizzazzjoni tal-imsemmi perikolu, fl-evalwazzjoni tal-espożizzjoni għal dan il-periklu u fil-karatterizzazzjoni tar-riskju (ara s-sentenza tat-12 ta’ April 2013, Du Pont de Nemours (Franza) et vs Il-Kummissjoni, T‑31/07, mhux ippubblikata, EU:T:2013:167, punt 138 u l-ġurisprudenza ċċitata).
79 Bħala proċess xjentifiku, l-evalwazzjoni xjentifika tar-riskji għandha tiġi fdata mill-istituzzjoni lil esperti xjentifiċi (ara s-sentenza tas-17 ta’ Mejju 2018, Bayer CropScience et vs Il-Kummissjoni, T‑429/13 u T‑451/13, EU:T:2018:280, punt 115 u l-ġurisprudenza ċċitata).
80 L-evalwazzjoni xjentifika tar-riskji ma għandhiex neċessarjament tipprovdi lill-istituzzjonijiet bi provi xjentifiċi konklużivi dwar ir-realtà tar-riskju u l-gravità tal-effetti negattivi potenzjali fil-każ li jseħħ dan ir-riskju. Fil-fatt, il-kuntest li fih japplika l-prinċipju ta’ prekawzjoni jikkorrispondi ipotetikament għal kuntest ta’ inċertezza xjentifika. Barra minn hekk, l-adozzjoni ta’ miżura preventiva jew, bil-kontra, l-irtirar jew ir-rilassament tagħha ma jistgħux ikunu suġġetti għall-prova ta’ assenza ta’ kull riskju, peress li tali prova hija, b’mod ġenerali, impossibbli li tiġi prodotta minn perspettiva xjentifika peress li fil-prattika ma jeżistix livell ta’ riskju żero. Madankollu, miżura preventiva ma tistax tiġi validament immotivata minn approċċ purament ipotetiku tar-riskju, ibbażat fuq sempliċi suppożizzjonijiet li għadhom ma ġewx ivverifikati xjentifikament (ara s-sentenza tas-17 ta’ Marzu 2021, FMC vs Il-Kummissjoni, T‑719/17, EU:T:2021:143, punt 69 u l-ġurisprudenza ċċitata).
81 Fil-fatt, l-evalwazzjoni xjentifika tar-riskji għandha tkun ibbażata fuq l-aħjar data xjentifika disponibbli u għandha titwettaq b’mod indipendenti, oġġettiv u trasparenti (ara s-sentenza tat-12 ta’ April 2013, Du Pont de Nemours (Franza) et vs Il-Kummissjoni, T‑31/07, mhux ippubblikata, EU:T:2013:167, punt 141 u l-ġurisprudenza ċċitata).
82 Barra minn hekk, miżura preventiva tista’ tittieħed biss jekk ir-riskju, mingħajr ma jkunu ġew ipprovati kompletament l-eżistenza u l-portata tiegħu permezz ta’ data xjentifika konklużiva, jidher madankollu li huwa suffiċjentement iddokumentat abbażi tad-data xjentifika disponibbli fil-mument li fih tittieħed din il-miżura [sentenzi tat-12 ta’ April 2013, Du Pont de Nemours (Franza) et vs Il-Kummissjoni (T‑31/07, mhux ippubblikata, EU:T:2013:167, punt 143; tas-17 ta’ Mejju 2018, Bayer CropScience et vs Il-Kummissjoni (T‑429/13 u T‑451/13, EU:T:2018:280, punt 120), u tas-17 ta’ Marzu 2021, FMC vs Il-Kummissjoni (T‑719/17, EU:T:2021:143, punt 73).
83 Għalhekk, huma l-istituzzjonijiet responsabbli mill-għażla politika ta’ ffissar ta’ livell ta’ protezzjoni xieraq għas-soċjetà li għandhom, filwaqt li josservaw id-dispożizzjonijiet applikabbli, jiddeterminaw il-livell ta’ riskju meqjus bħala inaċċettabbli għall-istess soċjetà. Huma dawn l-istituzzjonijiet li għandhom jistabbilixxu l-limitu kritiku ta’ probabbiltà tal-effetti negattivi fuq is-saħħa pubblika, is-sigurtà u l-ambjent u l-livell ta’ dawn l-effetti potenzjali li jidhrilhom li ma huwiex iktar aċċettabbli għal din is-soċjetà u li, malli jinqabeż, jeżiġi, fl-interess tal-protezzjoni tas-saħħa pubblika, tas-sigurtà u tal-ambjent, l-użu ta’ miżuri preventivi minkejja l-inċertezza xjentifika rimanenti (ara s-sentenza tas-17 ta’ Marzu 2021, FMC vs Il-Kummissjoni, T‑719/17, EU:T:2021:143, punt 75 u l-ġurisprudenza ċċitata).
84 Fid-determinazzjoni tal-livell ta’ riskju meqjus inaċċettabbli għas-soċjetà, l-istituzzjonijiet huma marbuta bl-obbligi tagħhom li jiżguraw livell għoli ta’ protezzjoni tas-saħħa pubblika, tas-sigurtà u tal-ambjent. Dan il-livell għoli ta’ protezzjoni ma għandux neċessarjament, sabiex ikun kompatibbli mal-Artikolu 114(3) TFUE, ikun teknikament l-ogħla possibbli. Barra minn hekk, dawn l-istituzzjonijiet ma jistgħux jadottaw approċċ purament ipotetiku tar-riskju u jorjentaw id-deċiżjonijiet tagħhom għal-livell ta’ “riskju żero” (sentenzi tat-12 ta’ April 2013, Du Pont de Nemours (France) et vs Il-Kummissjoni, T‑31/07, mhux ippubblikata, EU:T:2013:167, punt 146, u tas-17 ta’ Marzu 2021, FMC vs Il-Kummissjoni, T‑719/17, EU:T:2021:143, punt 76).
85 Id-determinazzjoni tal-livell ta’ riskju meqjus inaċċettabbli għas-soċjetà tiddependi fuq l-evalwazzjoni magħmula mill-awtorità pubblika kompetenti fir-rigward taċ-ċirkustanzi partikolari ta’ kull każ. F’dan ir-rigward, din l-awtorità tista’ tieħu inkunsiderazzjoni, b’mod partikolari, il-gravità tal-impatt ta’ okkorrenza ta’ dan ir-riskju fuq is-saħħa pubblika, is-sigurtà u l-ambjent, inkluża l-portata tal-effetti negattivi possibbli, il-persistenza, ir-riversibbiltà jew l-effetti tardivi possibbli ta’ dawn il-ħsarat kif ukoll il-perċezzjoni xi ftit jew wisq konkreta tar-riskju abbażi tal-istat tal-għarfien xjentifiku disponibbli (sentenzi tat-12 ta’ April 2013, Du Pont de Nemours (France) et vs Il-Kummissjoni, T‑31/07, mhux ippubblikata, EU:T:2013:167, punt 147; tas-17 ta’ Mejju 2018, Bayer CropScience et vs Il-Kummissjoni, T‑429/13 u T‑451/13, EU:T:2018:280, punt 124, u tas-17 ta’ Marzu 2021, FMC vs Il-Kummissjoni, T‑719/17, EU:T:2021:143, punt 77).
86 Finalment, il-ġestjoni tar-riskju tikkorrispondi għall-azzjonijiet kollha meħuda minn istituzzjoni li għandha taffronta riskju sabiex twasslu għal livell meqjus aċċettabbli għas-soċjetà fid-dawl tal-obbligu tagħha, abbażi tal-prinċipju ta’ prekawzjoni, li jiġi żgurat livell għoli ta’ protezzjoni tas-saħħa pubblika, tas-sigurtà u tal-ambjent [sentenzi tat-12 ta’ April 2013, Du Pont de Nemours (France) et vs Il-Kummissjoni (T‑31/07, mhux ippubblikata, EU:T:2013:167, punt 148; tas-17 ta’ Mejju 2018, Bayer CropScience et vs Il-Kummissjoni (T‑429/13 u T‑451/13, EU:T:2018:280, punt 125, u tas-17 ta’ Marzu 2021, FMC vs Il-Kummissjoni (T‑719/17, EU:T:2021:143, punt 78).
87 Dawn l-azzjonijiet għandhom jinkludu l-adozzjoni ta’ miżuri provviżorji li għandhom ikunu proporzjonati, nondiskriminatorji, trasparenti u konsistenti ma’ miżuri simili diġà adottati (ara s-sentenza tas-17 ta’ Mejju 2018, Bayer CropScience et vs Il-Kummissjoni, T‑429/13 u T‑451/13, EU:T:2018:280, punt 126 u l-ġurisprudenza ċċitata).
88 Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, ir-rikorrenti ma tistax validament issostni li, peress li l-EFSA tidentifika ċerti oqsma kritiċi ta’ tħassib, il-Kummissjoni ma għandha ebda setgħa diskrezzjonali f’dan ir-rigward.
89 Fil-fatt, għalkemm, skont it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 14(1) tar-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 844/2012, tat-18 ta’ Settembru 2012, li jistabbilixxi d-dispożizzjonijiet meħtieġa għall-implimentazzjoni tal-proċedura ta’ tiġdid għas-sustanzi attivi, kif previst fir-Regolament Nru 1107/2009 (ĠU 2012, L 252, p. 26), il-Kummissjoni għandha “tieħu inkunsiderazzjoni” l-konklużjonijiet tal-EFSA u tal-abbozz tar-rapport ta’ evalwazzjoni tat-tiġdid maħruġ mill-IMR, waqt l-adozzjoni ta’ regolament dwar it-tiġdid tal-approvazzjoni ta’ sustanza attiva, bħala ġestjonarju tar-riskju, hija ma hijiex marbuta bil-konstatazzjonijiet magħmula mill-EFSA jew mill-IMR (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-4 ta’ Ottubru 2023, Ascenza Agro ruIndustrias Afrasa vs Il-Kumissjoni, T‑77/20, EU:T:2023:602, punti 246 u 247).
90 Tali teħid inkunsiderazzjoni ma jistax fil-fatt jiġi interpretat bħala obbligu għall-Kummissjoni li ssegwi fil-punti kollha l-konklużjonijiet tal-EFSA jew tal-IMR, anki jekk dawn il-konklużjonijiet huma l-punt ta’ tluq tal-evalwazzjoni u, għaldaqstant, għandhom piż importanti fl-imsemmija evalwazzjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tad-9 ta’ Frar 2022, Taminco u Arysta LifeScience Great Britain vs Il-Kummissjoni, T‑740/18, EU:T:2022:61, punt 141).
91 Madankollu, is-setgħa diskrezzjonali wiesgħa tal-Kummissjoni bħala amministratur tar-riskju tibqa’ rregolata mill-osservanza neċessarja tad-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 1107/2009, b’mod partikolari l-Artikolu 4 tiegħu, moqri flimkien mal-Anness II ta’ dan ir-regolament, kif ukoll mill-prinċipju ta’ prekawzjoni li fuqu huma bbażati d-dispożizzjonijiet kollha ta’ dan ir-regolament.
92 B’mod partikolari, meta l-evalwazzjoni tar-riskji twassal għall-identifikazzjoni ta’ diversi oqsma kritiċi ta’ tħassib, fis-sens imfakkar fil-punt 8 iktar ’il fuq, u għal rakkomandazzjoni li ma tiġġeddidx l-approvazzjoni tas-sustanza attiva kkonċernata, il-Kummissjoni ma tistax, bħala prinċipju, tinjora r-riżultati ta’ tali evalwazzjoni, mingħajr ma tikser il-prinċipju ta’ prekawzjoni.
93 F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni tista’ ġġedded l-approvazzjoni ta’ sustanza attiva biss jekk jintwera b’mod suffiċjenti li, minkejja l-identifikazzjoni ta’ oqsma kritiċi ta’ tħassib, miżuri ta’ mitigazzjoni tar-riskji jippermettu li jiġi konkluż li l-kriterji tal-Artikolu 4(1) sa (3) tar-Regolament Nru 1107/2009 huma osservati. Tali prova ma tistax titqies bħala suffiċjenti fin-nuqqas ta’ verifika xjentifika tan-natura xierqa ta’ tali miżuri fid-dawl tal-kriterji ċċitati iktar ’il fuq.
94 B’hekk, kif issostni l-Kummissjoni, u mingħajr preġudizzju għall-osservanza tal-prinċipji stabbiliti fil-punti 89 sa 93 iktar ’il fuq, ir-rwol tagħha huwa preċiżament id-determinazzjoni tar-riskji li huma aċċettabbli għas-soċjetà, b’limitu ta’ tolleranza ogħla f’dak li jirrigwarda l-protezzjoni tal-ambjent f’dak li jirrigwarda s-saħħa tal-bniedem jew tal-annimali, u billi jittieħdu inkunsiderazzjoni miżuri ta’ amministrazzjoni sabiex jitnaqqsu riskji speċifiċi.
95 Kuntrarjament għal dak li ssostni r-rikorrenti, dan ma jfissirx li, billi ġġedded l-approvazzjoni tas-sustanza attiva cypermethrin, filwaqt li imponiet ċerti miżuri ta’ ġestjoni tar-riskji, il-Kummissjoni “marret lil hinn” jew injorat l-evalwazzjonijiet xjentifiċi tal-EFSA.
96 F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li, f’dan il-każ, l-evalwazzjoni tar-riskji mill-EFSA fil-konklużjonijiet tagħha ġiet ippreċiżata sussegwentement permezz tad-dikjarazzjoni tagħha tal-2019, li fiha hija kkonfermat il-possibbiltà li jiġu adottati miżuri ta’ ġestjoni tar-riskji. Għaldaqstant, is-sempliċi fatt li l-EFSA identifikat erba’ oqsma kritiċi ta’ tħassib fil-konklużjonijiet tagħha ma jippermettix li jitqies li l-Kummissjoni ma kellha ebda marġni ta’ diskrezzjoni, bħala amministratur tar-riskji, bil-kundizzjoni li tiżgura li l-kriterji indikati fl-Artikolu 4 tar-Regolament Nru 1107/2009 kienu ssodisfatti. Fi kliem ieħor, ma huwiex eskluż għall-Kummissjoni li tivverifika, fl-osservanza tal-prinċipju ta’ prekawzjoni, jekk ir-riskju setax isir aċċettabbli billi jiġu imposti ċerti miżuri.
97 Barra minn hekk, huwa żbaljat li r-rikorrenti tirreferi għal tali miżuri ta’ ġestjoni tar-riskji biss fil-preżenza ta’ “nuqqas ta’ data”. Fil-fatt, l-Artikolu 4(2) u (3) tar-Regolament Nru 1107/2009 jirreferi għal “kondizzjonijiet realistiċi tal-użu” u għalhekk jippermetti wkoll l-adozzjoni tal-miżuri inkwistjoni għal riskji stabbiliti sew, u dan anki meta riskju jkun stabbilit abbażi ta’ ġabra sħiħa ta’ data.
98 Għaldaqstant, l-ewwel ilment tar-rikorrenti għandu jiġi miċħud.
99 It-tieni nett, ir-rikorrenti ssostni, essenzjalment, li l-Anness II tar-Regolament Nru 1107/2009 jistabbilixxi ċertu numru ta’ kriterji ta’ esklużjoni li n-nuqqas ta’ osservanza tagħhom jipprojbixxi l-approvazzjoni tas-sustanza attiva kkonċernata, mingħajr ebda setgħa diskrezzjonali tal-Kummissjoni. Dan huwa l-każ, b’mod partikolari, fir-rigward tal-effetti ta’ tfixkil endokrinali previsti fil-punti 3.6.5 u 3.8.5 tal-Anness II tal-imsemmi regolament.
100 F’dan ir-rigward, mill-ġurisprudenza jirriżulta li l-kriterji li jinsabu fil-punti 3.6.2, 3.6.3 u 3.6.5 tal-Anness II tar-Regolament Nru 1107/2009 li jirrigwardaw, rispettivament, il-ġenotossiċità, il-karċinoġeniċità u l-effetti li jfixklu s-sistema endokrinali, huma fformulati u għandhom jiġu interpretati bl-istess mod bħal dak imsemmi fil-punt 3.6.4 ta’ dan l-anness, jiġifieri li sustanza attiva “għandha tiġi approvata biss fejn” din is-sustanza “ma hijiex jew ma għandhiex tiġi” – ikklassifikata bħala mutaġenika, karċinoġenika jew bħala li għandha effetti li jfixklu s-sistema endokrinali. F’dan is-sens, dawn huma “kriterji ta’ esklużjoni”, b’kuntrast mal-kundizzjonijiet tal-Artikolu 4(2) u (3) tar-Regolament Nru 1107/2009, li għalihom l-Artikolu 4(1) tal-istess regolament jipprovdi li, ladarba huwa prevedibbli li dawn huma ssodisfatti, is-sustanza inkwistjoni għandha tiġi approvata (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-4 ta’ Ottubru 2023, Ascenza Agro u Industrias Afrasa vs Il-Kummissjoni, T‑77/20, EU:T:2023:602, punti 118 sa 121).
101 Madankollu, huwa biżżejjed li jiġi kkonstatat li, f’dan il-każ, mid-deċiżjoni kkontestata ma jirriżultax li l-kriterju previst fil-punt 3.6.5 tal-Anness II tar-Regolament Nru 1107/2009 ma jikkostitwixxix kriterju ta’ esklużjoni, fis-sens tal-ġurisprudenza ċċitata fil-punt 100 iktar ’il fuq. Barra minn hekk, is-cypermethrin fl-ebda mument ma ġiet ikklassifikata mill-EFSA jew mill-IMR bħala sustanza attiva li għandha effetti ta’ tfixkil endokrinali, fis-sens tal-punt 3.6.5 tal-Anness II tar-Regolament Nru 1107/2009. Barra minn hekk, l-osservanza tal-kriterju dwar l-effetti ta’ tfixkil endokrinali ma kinitx tinsab fost l-“oqsma kritiċi ta’ tħassib” identifikati mill-EFSA fil-konklużjonijiet tagħha.
102 Għalhekk, it-tieni lment tar-rikorrenti għandu jiġi miċħud bħala ineffettiv.
103 It-tielet nett, fir-rigward tal-argumenti tar-rikorrenti, ibbażati fuq il-ħtieġa tal-osservanza tal-prinċipju ta’ effettività, kif ġie indikat fil-punt 91 iktar ’il fuq, is-setgħa diskrezzjonali wiesgħa tal-Kummissjoni bħala amministratur tar-riskji tibqa’ rregolata mill-Artikolu 4 tar-Regolament Nru 1107/2009, moqri flimkien mal-Anness II ta’ dan ir-regolament. F’dan ir-rigward, mill-Artikolu 4(2) u (3) tal-imsemmi regolament jirriżulta li l-approvazzjoni ta’ sustanza attiva tista’ tingħata biss jekk jintwera li l-kundizzjonijiet għall-approvazzjoni huma ssodisfatti, f’kundizzjonijiet realistiċi ta’ użu. Skont il-paragrafu 5 ta’ dan l-istess artikolu, għandu jintwera li mill-inqas użu rappreżentattiv ta’ mill-inqas PPP wieħed li fih din is-sustanza jissodisfa l-imsemmija kriterji, f’kundizzjonijiet realistiċi ta’ użu.
104 Barra minn hekk, il-Kummissjoni, bħala amministratur tar-riskju, ma tistax tqis li l-kriterji tal-Artikolu 4(2) u (3) tar-Regolament Nru 1107/2009 huma ssodisfatti meta tali konklużjoni hija bbażata fuq l-impożizzjoni ta’ miżuri ta’ mitigazzjoni tar-riskji li ma jippermettux li jiġu esklużi l-effetti dannużi fuq is-saħħa tal-bniedem jew l-effetti inaċċettabbli għall-ambjent, b’mod partikolari għaliex tali miżuri ma humiex realistiċi. Fi kliem ieħor, hija ma tistax tidentifika użu “sigur” mingħajr ma tiżgura ruħha li l-miżuri ta’ mitigazzjoni tar-riskji adottati għal dan l-għan jippermettu effettivament, u mhux teoretikament, li r-riskju identifikat jitnaqqas għal livell aċċettabbli.
105 Madankollu, fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni bl-ebda mod ma sostniet li hija għandha d-dritt tipprevedi miżuri ta’ mitigazzjoni tar-riskji li ma humiex realistiċi. Għall-kuntrarju, hija bbażat ruħha fuq id-dikjarazzjoni tal-2019 li fiha l-EFSA stess ikkonstatat li l-miżuri ta’ mitigazzjoni tar-riskji riprodotti fl-Anness I tar-Regolament ta’ Implimentazzjoni 2021/2049, li l-osservanza tagħhom għandha tiġi vverifikata mill-Istati Membri fil-kuntest tal-proċeduri ta’ awtorizzazzjoni tal-PPP li fihom is-sustanza attiva inkwistjoni, kienu jippermettu li jiġi konkluż li kien hemm riskju baxx għall-organiżmi akwatiċi, għall-artropodi mhux fil-mira u għan-naħal. Barra minn hekk, il-Kummissjoni qieset li kienu l-Istati Membri, fil-kuntest tal-imsemmija proċeduri ta’ awtorizzazzjoni, li kellhom jivverifikaw jekk tali miżuri kinux possibbli fil-prattika. Għaldaqstant, l-argument tar-rikorrenti għandu jiġi miċħud.
106 Fir-rigward tar-riferiment għall-kunsiderazzjonijiet ekonomiċi jew politiċi li l-Kummissjoni tat prijorità lilhom bl-adozzjoni tar-Regolament ta’ Implimentazzjoni 2021/2049, dan huwa argument ġdid meta mqabbel mal-ilmenti mqajma fit-talba għal eżami mill-ġdid u għalhekk inammissibbli fil-kuntest ta’ dan ir-rikors. Fi kwalunkwe każ, tali argument huwa vag wisq u ipotetiku sabiex tkun tista’ tiġi kkontestata l-legalità tad-deċiżjoni kkontestata.
107 Fl-aħħar nett, billi affermat, essenzjalment, fid-deċiżjoni kkontestata, li hija setgħet tirrikorri għall-prinċipju ta’ prekawzjoni fl-applikazzjoni u fl-implimentazzjoni tar-Regolament Nru 1107/2009, filwaqt li tosserva l-prinċipju ta’ proporzjonalità, kif ikkonfermat il-Qorti tal-Ġustizzja (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas-6 ta’ Mejju 2021, Bayer CropScience u Bayer vs Il-Kummissjoni, C‑499/18 P, EU:C:2021:367, punt 166), il-Kummissjoni ma wettqet ebda żball ta’ liġi.
108 Għaldaqstant, mingħajr preġudizzju għall-kwistjoni dwar jekk il-Kummissjoni setgħetx validament tqis li s-cypermethrin kienet tissodisfa l-kundizzjonijiet ta’ approvazzjoni msemmija fil-punt 3.6.5 tal-Anness II tar-Regolament Nru 1107/2009, li ser jiġi eżaminat iktar ’il quddiem, l-argument tar-rikorrenti għandu jiġi miċħud.
2. Fuq ir-rwol mogħti lill-Istati Membri skont ir-Regolament Nru 1107/2009
109 Ir-rikorrenti tqis li l-Kummissjoni ma tistax validament tqis li huma l-Istati Membri li għandhom, waqt il-ħruġ ta’ awtorizzazzjonijiet ta’ tqegħid fis-suq ta’ prodotti li fihom is-cypermethrin, “jistabbilixxu kundizzjonijiet xierqa, bħal miżuri ta’ mitigazzjoni tar-riskju” u jwettqu l-evalwazzjoni komparattiva prevista fl-Artikolu 50 tar-Regolament Nru 1107/2009, peress li s-cypermethrin ġiet ikklassifikata bħala sustanza kandidata għas-sostituzzjoni.
110 Hija tqis li l-Kummissjoni ma tistax titfa’ r-responsabbiltajiet tagħha fuq l-Istati Membri. Minn naħa, il-parti l-kbira tal-Istati Membri ma għandhomx il-kapaċità amministrattiva li jfasslu tali miżuri ta’ mitigazzjoni tar-riskju u inqas u inqas li jiżguraw l-osservanza tagħhom fil-prattika. Għalhekk, billi tgħaddi l-obbligi tagħha fuq l-Istati Membri, il-Kummissjoni tikser il-prinċipju ta’ kooperazzjoni leali stabbilit fl-Artikolu 4(3) TUE. Min-naħa l-oħra, ir-Regolament Nru 1107/2009 jipprevedi prinċipju ta’ rikonoxximent reċiproku li jippermetti lid-detentur ta’ awtorizzazzjoni fi Stat Membru li jinvokaha fi Stati oħra. Dan il-mekkaniżmu għandu l-konsegwenza li jċaħħad lill-Istati Membri minn kontroll reali fuq il-prodotti użati fit-territorju tagħhom u jista’ jwassal għal “tiġrija lejn il-qiegħ”. Fid-dawl ta’ dan il-kuntest, il-pożizzjoni tal-Kummissjoni tikkomprometti ż-żewġ għanijiet tar-Regolament Nru 1107/2009, jiġifieri l-armonizzazzjoni tar-regoli fil-qasam tal-prodotti għall-protezzjoni tal-pjanti fis-suq intern u t-twettiq ta’ livell għoli ta’ protezzjoni tas-saħħa u tal-ambjent.
111 Il-Kummissjoni tikkontesta dawn l-argumenti.
112 Fl-Anness tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ppreċiżat dan li ġej, bħala “rimarki preliminari”, taħt it-Taqsima (c) intitolata “Ir-rwol mogħti lill-Istati Membri skont ir-[Regolament Nru 1107/2009] għall-awtorizzazzjoni tal-PPP”:
“Il-Kummissjoni tixtieq tfakkar li l-leġiżlaturi ddeċidew li jiddistingwu l-livell ta’ azzjoni fil-livell tal-Unjoni fir-rigward tal-approvazzjoni tas-sustanzi attivi, filwaqt li ħallew taħt ir-responsabbiltà tal-Istati Membri l-awtorizzazzjoni tal-prodotti li fihom dawn is-sustanzi għal użi bħala pestiċidi (ara l-premessi 10 u 23 tar-[Regolament Nru 1107/2009]). Apparti dan, l-Istati Membri għandhom jiggarantixxu s-sigurtà billi jistabbilixxu kundizzjonijiet xierqa, bħal miżuri ta’ mitigazzjoni tar-riskju, inklużi, iżda mhux limitati għal, dawk meħtieġa fil-kuntest tal-approvazzjoni fil-livell tal-[Unjoni]. Barra minn hekk, meta sustanza tiġi kklassifikata bħala kandidat għas-sostituzzjoni, l-Istati Membri jistgħu jagħtu awtorizzazzjonijiet biss jekk il-kundizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 50 tar-[Regolament Nru 1107/2009] jiġu ssodisfati, jiġifieri wara li tkun saret evalwazzjoni komparattiva.
Fil-każ tas-cypermethrin, il-Kummissjoni pproċediet b’attenzjoni, billi eżaminat fid-dettall il-fehmiet espressi mill-evalwaturi tar-riskju dwar it-tiġdid tal-approvazzjoni tas-cypermethrin. Hija reġgħet għamlet kuntatt mal-EFSA u mal-[IMR]. Hija kompliet issaħħaħ id-deċiżjoni tagħha billi talbet lill-EFSA dikjarazzjoni addizzjonali dwar l-effettività tal-miżuri potenzjali ta’ mitigazzjoni tar-riskju u billi obbligat lill-Istati Membri jimponu tali miżuri permezz tal-awtorizzazzjonijiet tagħhom (ara l-“kundizzjonijiet speċifiċi” stabbiliti fl-Annessi I u II tar-Regolament tal-Kummissjoni), fost l-oħrajn, dwar l-elementi li ġejjin:
– Limitazzjoni tal-użu għal utenti professjonali
– Kundizzjonijiet speċifiċi u li jitkejlu ta’ protezzjoni tal-organiżmi akkwatiċi u tal-artropodi mhux fil-mira, inkluż in-naħal
– Struzzjonijiet speċifiċi li jordnaw lill-Istati Membri, meta jeżaminaw applikazzjoni għal awtorizzazzjoni, biex jagħtu attenzjoni partikolari lil diversi aspetti, inkluż il-protezzjoni ta’ organiżmi akkwatiċi u artropodi mhux fil-mira, inklużi n-naħal, l-evalwazzjoni tar-riskji għall-konsumaturi u l-ispeċifikazzjoni teknika tas-sustanza attiva kif immanifatturata
– Tbassir ta’ miżuri ta’ segwitu, fejn xieraq.”
113 Issa, kif issostni ġustament il-Kummissjoni, ir-rikorrenti ma tikkontestax il-fondatezza tal-argumenti ċċitati iktar ’il fuq tal-anness tad-deċiżjoni kkontestata, iżda tillimita ruħha biex tirrileva, essenzjalment, minn naħa, li l-Kummissjoni kienet qed tevita l-obbligi tagħha billi “titfa’ l-obbligi tagħha” fuq l-Istati Membri, u, min-naħa l-oħra, li l-prinċipju ta’ rikonoxximent reċiproku tal-awtorizzazzjonijiet, stabbilit fl-Artikoli 40 et seq tar-Regolament Nru 1107/2009, imur kontra l-għanijiet tal-imsemmi regolament.
114 Issa, fir-rigward tal-ewwel argument, għandu jiġi kkonstatat li, billi fakkret li, skont ir-Regolament Nru 1107/2009, l-approvazzjoni tas-sustanza attiva hija responsabbiltà tal-Kummissjoni, filwaqt li l-awtorizzazzjoni tal-prodott hija tal-Istati Membri, il-Kummissjoni ma wettqet ebda żball ta’ liġi. Barra minn hekk, ir-rikorrenti tillimita ruħha li ssemmi problemi ta’ oneru amministrattiv eċċessiv li l-awtoritajiet nazzjonali jsofru minnhom, iżda hija ma tikkontestax l-argument li jgħid li huma l-Istati Membri, skont l-Artikolu 50 tar-Regolament Nru 1107/2009, li għandhom iwettqu evalwazzjoni komparattiva qabel ma jagħtu awtorizzazzjoni relatata ma’ PPP li tinkludi sustanza kandidata għas-sostituzzjoni.
115 Fir-replika, ir-rikorrenti ssostni li l-Artikolu 50 tar-Regolament Nru 1107/2009 bl-ebda mod ma jipprekludi lill-Kummissjoni milli tiffissa hija stess miżuri ta’ mitigazzjoni tar-riskji fir-Regolament ta’ Implimentazzjoni 2021/2049. Issa, tali argument huwa ineffettiv, sa fejn ma jpoġġix indiskussjoni l-konstatazzjoni mwettqa mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni kkontestata, li tgħid li, abbażi tas-sistema tar-Regolament Nru 1107/2009, huma l-Istati Membri li għandhom jistabbilixxu kundizzjonijiet xierqa waqt l-awtorizzazzjoni tal-prodotti, li jistgħu jmorru lil hinn mir-restrizzjonijiet li jikkonċernaw is-sustanza attiva imposti fil-livell tal-Unjoni. Ir-riferimenti magħmula mir-rikorrenti għall-Artikolu 6 kif ukoll għall-Artikolu 36(3) tar-Regolament Nru 1107/2009, anki jekk jitqiesu ammissibbli, lanqas ma jippermettu li din il-konklużjoni titqiegħed indiskussjoni.
116 Fir-rigward tat-tieni argument, dwar ir-rikonoxximent reċiproku, l-elementi mqajma mir-rikorrenti huma wkoll ineffettivi, sa fejn, fir-rigward ta’ sustanza kandidata għas-sostituzzjoni, l-Artikolu 41(2)(b) tar-Regolament Nru 1107/2009 jeżenta preċiżament lil tali sustanza mill-applikazzjoni tar-rikonoxximent reċiproku obbligatorju.
117 Madankollu, ir-rikorrenti ssostni li, skont din id-dispożizzjoni, l-Istati Membri huma awtorizzati biex japplikaw il-proċedura ta’ rikonoxximent reċiproku, fatt li, fil-prattika, iwassal għal tiġrija lejn il-qiegħ. Issa, anki jekk jitqies li tali fenomenu seħħ, fin-nuqqas ta’ eċċezzjoni ta’ illegalità tal-Artikolu 41 tar-Regolament Nru 1107/2009 imqajma mir-rikorrenti, tali argument lanqas ma jista’ jistabbilixxi li l-Kummissjoni wettqet żball ta’ liġi jew żball manifest ta’ evalwazzjoni meta fakkret, fid-deċiżjoni kkontestata, ir-rwol tal-Istati Membri skont ir-Regolament Nru 1107/2009.
118 Konsegwentement, l-argumenti kollha tar-rikorrenti dwar ir-rimarki preliminari msemmija mill-Kummissjoni fl-anness tad-deċiżjoni kkontestata għandhom jiġu miċħuda.
C. Fuq l-ilmenti mqajma mir-rikorrenti insostenn tat-talba tagħha għal eżami mill-ġdid intern (it-tieni parti tal-motiv uniku)
[omissis]
7. Fuq is-seba’ lment, ibbażat fuq l-assenza ta’ eżami tat-tossiċità kronika tal-formulazzjoni rappreżentattiva ppreżentata mill-applikant
[omissis]
435 Konsegwentement, hemm lok li jiġi miċħud is-seba’ motiv kif ukoll ir-rikors kollu kemm hu.
Fuq l-ispejjeż
436 Skont l-Artikolu 134(1) tar-Regoli tal-Proċedura, il-parti li titlef il-kawża għandha tiġi kkundannata għall-ispejjeż, jekk dawn ikunu ntalbu. Peress li r-rikorrenti tilfet, hemm lok li tiġi kkundannata tbati l-ispejjeż, skont it-talbiet tal-Kummissjoni f’dan is-sens.
Għal dawn ir-raġunijiet,
IL-QORTI ĠENERALI (Ir-Raba’ Awla),
taqta’ u tiddeċiedi:
1) Ir-rikors huwa miċħud.
2) Pesticide Action Network Europe (PAN Europe) hija kkundannata għall-ispejjeż.
da Silva Passos |
Reine |
Pynnä |
Mogħtija f’qorti bil-miftuħ fil-Lussemburgu, fil-21 ta’ Frar 2024.
Firem
* Lingwa tal-kawża: il-Franċiż.