SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla)
tas-16 ta’ Ottubru 2014 ( *1 )
“Protezzjoni tas-saħħa — Regolament (KE) Nru 853/2004 — Regoli speċifiċi ta’ iġjene għall-ikel li joriġina mill-annimali — Anness I, punti 1.14 u 1.15 — Kunċetti ta’ ’laħam separat mekkanikament’ u ta’ ‘preparati tal-laħam’ — Regolament (KE) Nru 999/2001 — Prevenzjoni, kontroll u qerda ta’ ċerti enċefalopatiji sponġiformi li jittieħdu — Protezzjoni tal-konsumatur — Direttiva 2000/13/KE — Ittikkettjar u preżentazzjoni tal-prodotti tal-ikel”
Fil-Kawża C‑453/13,
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 267 TFUE, imressqa mill-High Court of Justice (England & Wales), Queen’s Bench Division (Administrative Court) (ir-Renju Unit), permezz ta’ deċiżjoni tas-7 ta’ Awwissu 2013, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fit-12 ta’ Awwissu 2013, fil-proċedura
The Queen, fuq talba ta’:
Newby Foods Ltd
vs
Food Standards Agency,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (L-Għaxar Awla),
komposta minn A. Rosas, li qed jaġixxi bħala President tal-Awla, E. Juhász u D. Šváby (Relatur), Imħallfin,
Avukat Ġenerali: M. Szpunar,
Reġistratur: A. Calot Escobar,
wara li rat il-proċedura bil-miktub,
wara li kkunsidrat l-osservazzjonijiet ippreżentati:
— |
għal Newby Foods Ltd, minn T. Russ, solicitor, H. Mercer, QC, u A. Legg, barrister, |
— |
għall-Gvern tar-Renju Unit, minn V. Kaye, bħala aġent, assistita minn J. Holmes, barrister, |
— |
għall-Gvern Ġermaniż, minn T. Henze u A. Wiedmann, bħala aġenti, |
— |
għall-Gvern Franċiż, minn C. Candat u D. Colas, bħala aġenti, |
— |
għall-Kummissjoni Ewropea, minn D. Bianchi u K. Skelly, bħala aġenti, |
wara li rat id-deċiżjoni, meħuda wara li nstema’ l-Avukat Ġenerali, li l-kawża tinqata’ mingħajr konklużjonijiet,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1 |
It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-punti 1.14 u 1.15 tal-Anness I tar-Regolament (KE) Nru 853/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tad-29 ta’ April 2004, li jistabbilixi ċerti regoli speċifiċi ta’ iġjene għall-ikel li joriġina mill-annimali (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 3, Vol. 45, p. 14 u emendi ĠU 2004, L 226, p. 22, u ĠU 2013, L 160, p. 15). |
2 |
Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ tilwima bejn Newby Foods Ltd (iktar ’il quddiem in-“Newby Foods”) u l-Food Standards Agency (iktar ’il quddiem il-“FSA”) dwar deċiżjoni ta’ din tal-aħħar ippubblikata fl-4 ta’ April 2012 u intitolata “Moratorja fuq il-laħam mingħajr nervituri” (iktar ’il quddiem il-“moratorja”). |
Id-dritt tal-Unjoni
Il-leġiżlazzjoni fil-qasam tal-iġjene għall-ikel li joriġina mill-annimali: ir-Regolament Nru 853/2004
3 |
Ir-Regolament Nru 853/2004 jinkludi l-kunsiderazzjonijiet li ġejjin: “[...]
[...]
[...]
[...]” |
4 |
Ir-regoli speċifiċi ta’ iġjene applikabbi għall-ikel li joriġina mill-annimali, li l-istabbiliment tagħhom jikkostitwixxi l-għan tar-regolament Nru 853/2004, jinsabu fl-Anness II et seq ta’ dan ir-regolament. Preliminarjament, l-Anness I tiegħu joffri sensiela ta’ definizzjonijiet, li fosthom hemm id-definizzjonijiet segwenti: “[...] 1. Laħam
[...]
[...]
[...] 7. Prodotti pproċessati
[...]” |
5 |
Skont l-Artikolu 2, punt 2 tar-Regolament Nru 853/2004, japplikaw ukoll għal dan tal-aħħar id-definizzjonijiet imsemmija fl-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 852/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tad-29 ta’ April 2014, dwar l-iġjene tal-oġġetti tal-ikel (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 13, Vol. 34, p. 337), li l-paragrafu 1 tiegħu jinkludi d-definizzjonijiet li ġejjin: “[...]
|
6 |
Fl-Anness III, Sezzjoni V, Kapitoli II u III tar-Regolament Nru 853/2004 huma stabbiliti l-eżiġenzi speċifiċi segwenti f’dak li jikkonċerna, rispettivament, il-materji primi u l-iġjene waqt u wara l-produzzjoni għal-laħam ikkapuljat, il-preparati tal-laħam u l-laħam separat mekkanikament: “Kapitolu II: Ħtiġiet għall-materja prima [...]
Kapitolu III: Iġjene matul u wara l-produzzjoni [...]
[...]” |
7 |
Qabel id-dħul fis-seħħ tar-Regolament Nru 853/2004, l-aspetti sanitarji marbuta mal-produzzjoni ta’ laħam separat mekkanikament kienu rregolati permezz tad-Direttiva tal-Kunsill 64/433/KEE fuq problemi tas-saħħa li jaffettwaw il-kummerċ ġewwa l-Kommunità ta’ prodotti tal-laħam (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 3, Vol. 1, p. 34), kif emendata, fl-aħħar lok, bid-Direttiva tal-Kunsill 95/23/KE, tat-22 ta’ Ġunju 1995 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 3, Vol. 18, p. 224). Skont l-Artikoli 2(ċ) u 6(1)(ċ) tagħha, il-laħam separat mekkanikament kien iddefinit bħala “laħam ottenut b’mezzi mekkaniċi minn għadam li fihom laħam barra l-għadam tar-ras, l-estremitajiet tad-dirgħajn taħt il-ġonot karpali u tarsal u, fil-każ tal-majjal, il-vertebri coccygeal, u maħsuba għal stabbilimenti approvati skont l-Artikolu 6 tad-Direttiva [tal-Kunsill] 77/99/KEE, [tal-21 ta’ Diċembru 1976, dwar il-problemi ta’ saħħa li jaffettwaw il-kummerċ intra-Komunitarju ta’ prodotti tal-laħam (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 3, Vol. 3, p. 82), fil-verżjoni tagħha emendata u aġġornata permezz tad-Direttiva tal-Kunsill 92/5/KEE, tal-10 ta’ Frar 1992 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 3, Vol. 12, p. 202),]” u li kellu jiġi suġġett għal ipproċessar termiku kif previst minn din l-aħħar direttiva. |
Il-leġiżlazzjoni fil-qasam tal-ittikkettjar u l-preżentazzjoni tal-oġġetti tal-ikel: id-Direttiva 2000/13/KE
8 |
Id-Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-20 ta’ Marzu 2000, dwar l-approssimazzjoni ta’ liġijiet tal-Istati Membri li għandhom x’jaqsmu ma’ tikkettjar, preżentazzjoni u riklamar ta’ oġġetti tal-ikel (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 15, Vol. 5, p. 75), kif emendata bid-Direttiva tal-Kummissjoni 2001/101/KE, tas-26 ta’ Novembru 2001 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 15, Vol. 6, p. 330), tinkludi b’mod partikolari l-premessi li ġejjin: “[...]
[...]
[...]
[...]
[...]” |
9 |
Skont l-Artikolu 2(1) tad-Direttiva Nru 2000/13/KE: “Il-tikkettjar u metodi użati ma jridux:
|
10 |
Skont l-Anness I ta’ din id-direttiva, il-kelma “laħam” fl-ittikkettjar u l-preżentazzjoni ta’ prodotti li jkun fihom il-laħam bħala ingredjent tikkorrispondi għad-definizzjoni segwenti: “Muskoli skeletali tal-ispeċje tal-mammali u ta’ l-għasafar rikonoxxuti bħala tajbin għall-konsum uman bl-inklużjoni naturali jew bit-twaħħil ta’ nsiġ taċ-ċelloli, meta l-kontenut total tax-xaħam u ċ-ċelloli konnessivi majkunx jeċċedi l-valuri indikati hawn taħt u meta l-laħam jikkostitwixxi ingredjent ta’ oġġett ieħor ta’ l-ikel. Il-prodotti koperti bid-definizzjoni tal-Komunità ta’ ’laħam mekkanikament rikoverat’ huma esklużi minn din id-definizzjoni. [...]” |
11 |
L-introduzzjoni ta’ din id-definizzjoni hija spjegata permezz tal-premessi segwenti tad-Direttiva 2001/101.
[...]
[...]” |
12 |
Mit-13 ta’ Diċembru 2014, id-Direttiva 2000/13 ser tiġi ssostitwita bir-Regolament (UE) Nru 1169/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-25 ta’ Ottubru 2011, dwar l-għoti ta’ informazzjoni dwar l-ikel lill-konsumaturi, li jemenda r-Regolamenti (KE) Nru 1924/2006 u (KE) Nru 1925/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u li jħassar id-Direttiva tal-Kummissjoni 87/250/KEE, id-Direttiva tal-Kunsill 90/496/KEE, id-Direttiva tal-Kummissjoni 1999/10/KE, id-Direttiva 2000/13/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, id-Direttivi tal-Kummissjoni 2002/67/KE u 2008/5/KE u r-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 608/2004 (ĠU L 304, p. 18), bis-saħħa tal-Artikoli 53 u55 tal-imsemmi Regolament Nru 1169/2011. |
13 |
Barra minn hekk, l-Anness VII, punt 17, ta’ dan ir-Regolament juża l-istess definizzjoni għall-kelma “laħam” bħalma tidher fl-Anness I tad-Direttiva 2000/13, filwaqt li l-punt 18 tal-imsemmi Anness VII jippreċiża li “[i]t-tipi kollha ta’ prodotti koperti bid-definizzjoni ta’ ’laħam separat mekkanikament’” għandhom ikollhom il-kliem “’laħam separat mekkanikament’ u l-isem (ismijiet) tal-ispeċi ta’ annimali li ġej minnu”, fejn l-isem ta’ speċi ta’ annimal jista’ jiġi sostitwit bl‑isem ġeneriku tal-ingredjent għall-ispeċi tal-annimal ikkonċernat għall-ittikkettjar bil-lingwa Ingliża. |
Il-leġiżlazzjoni fil-qasam tal-enċefalopatija sponġiformi li tinxtered [li tittieħed]: ir-Regolament (KE) Nru 999/2001
14 |
Il-kunċett ta’ “laħam separat mekkanikament” kif iddefinit fil-punt 1.14 tal-Anness I tar-Regolament Nru 853/2004 jikkorrispondi wkoll għad-definizzjoni li tinsab fl-Artikolu 3(n) tar-Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (KE) Nru 999/2001, tat-22 ta’ Mejju 2001, li jistabblixxi regoli għall-prevenzjoni, kontroll u eradikazzjoni ta’ ċertu enċefalopatija sponġiformi li tinxtered (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 3, Vol. 32, p. 289), kif emendat bir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 722/2007, tal-25 ta’ Ġunju 2007 (ĠU L 164, p. 7, iktar ’il quddiem ir-“Regolament Nru 999/2001”), iżda din l-aħħar definizzjoni, fid-dawl tal-għan tagħha, ma tinkludix il-karkassi tal-pollam fost il-materji primi tal-laħam separat mekkanikament. |
15 |
Il-premessa 5 tar-Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (KE) Nru 1923/2006, tat-18 ta’ Diċembru 2006 (ĠU L 404, p. 1), li jemenda r-Regolament Nru 999/2001 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 3, Vol. 32, p. 289), li introduċa l-imsemmija definizzjoni fir-Regolament Nru 999/2001, hija fformulata kif ġej: “Sabiex il-leġislazzjoni tal-Komunità tkun ċara, ikun xieraq li jiġi ċċarat li d-definizzjoni ta’ ’laħam rikoverat mekkanikament’ [laħam separat mekkanikament] prevista f’leġislazzjoni oħra tal-Komunità fuq is-sigurtà ta’ l-ikel għandha tkun applikabbli fir-Regolament (KE) Nru 999/2001 fil-kuntest tal-miżuri għall-qerda [enċefalopatiji sponġiformi li jittieħdu]”. |
16 |
Skont il-premessa 11b tar-Regolament Nru 999/2001: “Laħam li hu rikoverat mekkanikament jinkiseb billi jitneħħa l-laħam mill-għadam b’tali mod li l-istruttura tal-fibra muskolari tinqered jew tiġi mmodifikata. Jista’ jkollu biċċiet mill-għadam u mill-perjostju (il-ġilda ta’ l-għadma). B’hekk, laħam rikoverat mekkanikament ma jistax jitqabbel ma’ laħam regolari. Konsegwentement l-użu tiegħu għall-konsum uman għandu jiġi rivedut”. |
17 |
L-Anness V, punt 5 tar-Regolament Nru 999/2001 jipprovdi: “Madankollu d-deċiżjonijiet individwali msemmija fl-Artikolu 5(2), u b’deroga mill-Artikolu 9(3), għandu jkun ipprojbit fl-Istati Membri kollha li jintużaw għadam jew qatgħat bl-għadam ta’ annimali bovini, ovini u kaprini għall-produzzjoni ta’ laħam separat mekkanikament”. |
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
18 |
Fin-nota ta’ spjega ppubblikata matul is-sena 2003, il-FSA sostniet dan li ġej fir-rigward ta’ prodott imsejjaħ “laħam mingħajr nervituri”: “Il-prodotti miksuba minn proċess mekkaniku għat-tneħħija tal-għadam li jaqla’ biċċiet sħaħ ta’ laħam minn għadam miksija bi fdalijiet ta’ laħam fuq għadam miksi bil-ġilda jew karkassi, kemm jekk il-muskolu inizzjali jkun tneħħa minn qabel jew le, b’tali mod li l-istruttura tal-fibra tal-muskoli tal-laħam tibqa’ prattikament mhux mimsusa, ma humiex ikkunsidrati bħala [laħam separat mekkanikament]. Tali laħam jista’ sussegwentement jitneħħewlu n-nervituri u jkun jidher bħal ikkapuljat irqiq ħafna. Dawn il-prodotti xorta jistgħu jiġu kkunsidrati bħala laħam u jittieħdu inkunsiderazzjoni għall-finijiet tad-dikjarazzjoni [fuq il-kwantità tal-ingredjenti]”. |
19 |
F’dokument ta’ orjentazzjoni wara din in-nota ta’ spjega, ippubblikat matul l-2010, l-istess amministrazzjoni tat l-indikazzjonijiet li ġejjin fir-rigward tad-distinzjoni bejn “laħam mingħajr nervituri” u laħam separat mekkanikament:
[...]
[...]
Definizzjoni tal-istruttura tal-fibra tal-muskoli
[...] Identifikazzjoni tal-laħam mingħajr nervituri u [laħam separat mekkanikament]
[...]
|
20 |
Newby Foods rċeviet l-approvazzjoni tal-FSA għall-produzzjoni ta’ “laħam mingħajr nervituri” tal-ħaruf matul is-sena 2006, u taċ-ċanga matul is-sena 2008. |
21 |
Il-qorti tar-rinviju ssostni li Newby Foods żviluppat magna li tippermetti li tneħħi l-bqija tal-laħam imwaħħal mal-għadam wara li dan tkun tneħħietlu l-parti essenzjali tal-laħam, mingħajr ma jitkisser dan l-għadam u mingħajr ma jiġu mdewba l-bqija tat-tessuti. Din il-magna, li taħdem essenzjalment billi tqaxxar, hija differenti minn dawk li jaħdmu bi pressjoni għolja, li jittrasformaw il-bqija tat-tessuti f’pejst viskuż. Il-prodott hekk miksub, li, wara l-ewwel pass tal-produzzjoni, jgħaddi minn filtru li l-fetħiet tiegħu għandhom dijametru ta’ 10 mm, imbgħad jgħaddi minn filtru li l-fetħiet tiegħu għandhom dijametru ta’ 3 mm. Dan il-prodott, li jixbaħ l-ikkapuljat normali, huwa mibjugħ fir-Renju Unit bħala laħam “mingħajr nervituri”. Fir-rigward tad-dehra tiegħu, l-imsemmi prodott huwa differenti ħafna mil-laħam isseparat mekkanikament miksub taħt pressjoni għolja. Skont ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali, l-unika kwalifika għall-prodott miksub grazzi għall-magna tagħha hija laħam. |
22 |
Dejjem skont ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali, il-“laħam mingħajr nervituri” li hija tipproduċi rarament ikun fih biċċiet tal-għadam, kisi tal-għadam jew mudullun tal-għadam, iżda l-preżenza okkażjonali ta’ frammenti tal-għadam ma tistax tiġi eskluża. |
23 |
Skont ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali u tal-FSA, b’riferiment għad-dokumenti msemmija fil-punti 18 u 19 ta’ din is-sentenza, il-prodott miksub skont dan il-proċess ma jaqbilx mad-definizzjoni ta’ “laħam separat mekkanikament”, fis-sens tar-Regolament Nru 853/2004, minħabba l-assenza ta’ telf jew ta’ modifika “sostanzjali” tal-istruttura tal-fibra tal-muskoli, jiġifieri fin-nuqqas ta’ modifika suffiċjenti sabiex jisparixxu l-karatteristiċi tal-laħam frisk. Dan il-prodott għandu pjuttost jiġi kkwalifikat bħala “preparati tal-laħam” fis-sens tal-punt 1.15 tal-Anness I tal-imsemmi regolament. |
24 |
Skont Newby Foods, li ma jkunx permess li l-prodott inkwistjoni jiġi mibjugħ bħala laħam separat mekkanikament jikkostitwixxi ħala kbira ta’ laħam tajjeb għall-konsum mill-bniedem bħala laħam frisk. Il-qorti tar-rinviju żżid li minn dan jirriżulta tnaqqis kunsiderevoli tal-valur kummerċjali ta’ dan il-prodott. Hija tirreleva wkoll li minn din il-kwalifika jirriżultaw tliet konsegwenzi tekniċi oħra, jiġifieri:
|
25 |
Skont il-qorti tar-rinviju, it-telf jew il-modifika tal-istruttura tal-fibra tal-muskoli tista’ tirriżulta wkoll kemm mill-qtugħ jew mill-ikkapuljar kif ukoll mill-iffriżar u t-tneħħija mill-friża tal-muskoli skelettiċi. Dawn il-proċessi madankollu ma jneħħux, ġeneralment, il-karatteristiċi tal-laħam frisk. Il-pożizzjoni adottata mill-Kummissjoni, li tikkonsisti fin-nuqqas ta’ teħid inkunsiderazzjoni tal-fatt li proċess ta’ separazzjoni mekkanika jista’ ma jikkawżax dannu lill-għadam ipproċessat u lanqas ma joħroġ il-mudullun, għandha l-vantaġġ tas-semplifikazzjoni, filwaqt li, jekk tiġi segwita l-pożizzjoni tar-rikorrenti fil-kawża prinċipali, huwa neċessarju eżami finali sabiex dan jiġi identifikat bħala laħam separat mekkanikament jew le. |
26 |
Filwaqt li tiċċita l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar il-ħtieġa u l-użu fil-futur ta’ laħam separat b’mod mekkaniku [laħam separat mekkanikament] fl-Unjoni Ewropea, inkluża l-politika ta’ informazzjoni għall-konsumaturi, tat-2 ta’ Diċembru 2010 [COM(2010) 704 finali], stabbilita fl-eżekuzzjoni tar-Regolament Nru 999/2001, il-qorti tar-rinviju tirreleva li l-ewwel paragrafu tal-punti 2 u r-raba’ u l-ħames paragrafi tal-punt 5.1 ta’ din il-komunikazzjoni huma fformulati kif ġej: “2. Introduzzjoni “Il-[laħam separat mekkanikament] [...] huwa prodott, miksub billi jitneħħa l-laħam li jibqa’ mil-għadam jew mill-karkassi tat-tjur billi jintużaw mezzi mekkaniċi, meta l-istruttura normali tal-fibri tal-muskoli tkun il-biċċa l-kbira mitlufa jew immodifikata b’tali mod li mhijiex komparabbli mal-laħam regolari. […] 5.1 Metodi ta’ produzzjoni [ta’ laħam separat mekkanikament] […] Viżwalment, l-[laħam separat mekkanikament] ta’ pressjoni għolja jirriżulta f’prodott ta’ konsistenza karatteristika u b’mod partikolari li tinħass twaħħal li tirriżulta minn telf jew modifika tal-istruttura tal-fibri tal-muskoli. Teknoloġiji oħra ([laħam separat mekkanikament] ta’ pressjoni baxxa), jistgħu jirriżiltaw fi prodott li ma jistax ikun jew qajla jista’ jiġi ddifferenzjat viżwalment mil-laħam ikkapuljat [...] Mikroskopikament, evalwazzjoni tat-‘telf jew modifika tal-istruttura tal-fibri tal-muskoli’ hija possibbli billi jintużaw biċċiet mikroskopiċi ta’ laħam. Varjazzjoni kbira tal-modifika tal-istruttura interna tal-prodott tista’ tiġi osservata skont il-parametri differenti ta’ produzzjoni wżati”. |
27 |
Ir-rapport magħmul wara kontroll li sar fir-Renju Unit, matul ix-xahar ta’ Marzu 2012, minn tim ta’ awditjar tal-Uffiċju alimentari u veterinarju tal-Kummissjoni (UAV) isemmi l-użu f’dan l-Istat Membru tal-kliem “laħam mingħajr nervituri”, mhux magħruf fil-leġiżlazzjoni tal-Unjoni, għal kategorija ta’ prodotti li huma kkunsidrati b’mod żbaljat bħala “preparati tal-laħam” fis-sens ta’ din il-leġiżlazzjoni, meta, fil-verità, dawn il-prodotti jikkorrispondu għal laħam separat mekkanikament. Dan id-dokument kien jagħmel riferiment b’mod limitat għad-dokument ippubblikat mill-FSA matul is-sena 2010 u msemmi fil-punt 19 ta’ din is-sentenza. Hemmhekk kien indikat li dan id-dokument kien jirrikjedi t-twettiq ta’ eżami taħt il-mikroskopju sabiex jintwera li l-istruttura tal-fibra tal-muskoli ma tkunx intilfet jew ma tkunx ġietx immodifikata wara l-proċess ta’ fabbrikazzjoni tal-prodott ikkonċernat u li r-riżultati tal-eżamijiet mwettqa, meta kienu għadhom jeżistu, ma kienu jindikaw qatt l-assenza ta’ telf jew modifika tal-istruttura tal-fibra tal-muskolu. |
28 |
Skont il-qorti tar-rinviju, in-nuqqas ta’ qbil eżistenti bejn l-awdituri tal-UAV u l-FSA huwa dwar il-kwistjoni jekk il-kwalifika ta’ “laħam separat mekkanikament” fis-sens tal-punt 1.14 tal-Anness I tar-Regolament Nru 853/2004 tiddependix fuq kwalunkwe telf jew modifika tal-istruttura tal-fibra tal-muskolu, jew inkella, ta’ telf jew modifika sa ċertu livell. |
29 |
Fl-4 ta’ April 2012, il-FSA ppubblikat il-moratorja, li permezz tagħha rrikonoxxiet il-pożizzjoni tad-dipartimenti tal-Kummissjoni fir-rigward tal-kwalifika tal-“laħam mingħajr nervituri” fid-dawl tad-dritt tal-Unjoni, filwaqt li żammet distanza minn din il-pożizzjoni. F’dawn id-dokumenti jew teħid ta’ pożizzjoni sussegwenti intiżi għal impriżi jew awtoritajiet fir-Renju Unit jew ukoll b’risposta għar-rapport tal-UAV, il-FSA kkonfermat in-nuqqas ta’ qbil tagħha, bħala prinċipju, mal-interpretazzjoni sostnuta mid-dipartimenti tal-Kummissjoni, filwaqt li enfasizzat b’mod partikolari n-natura innovattiva tal-proċess użat minn impriżi bħal Newby Foods sabiex jipproċessaw mekkanikament għadam li jista’ jkun mlaħħam ħafna u li qabel kien jiġi pproċessat manwalment. |
30 |
Newby Foods ippreżentat rikors quddiem il-qorti tar-rinviju kontra l-moratorja. |
31 |
Skont din il-qorti, il-kawża prinċipali tikkonċerna biss l-ittikkettjar tal-prodott miksub mill-proċess użat minn Newby Fodds f’dak li jikkonċerna l-għadam tal-majjal u tal-pollam, iżda tinkludi wkoll aspett ta’ saħħa pubblika fil-każ tal-użu ta’ dan il-proċess għall-għadam tal-annimali li jixtarru peress li jeżisti riskju marbut mal-possibbiltà ta’ dannu tal-għadam inerenti għall-użu ta’ kwalunkwe proċess mekkaniku. Minkejja li hija tikkunsidra li l-pożizzjoni tad-dipartimenti tal-Kummissjoni ma tantx hija preċiża dwar dan is-suġġett u li hija tirreleva li din il-pożizzjoni hija kkontestata mill-FSA, l-imsemmija qorti tammetti li din hija preokkupazzjoni leġittima. Madankollu, fil-fehma tagħha, l-unika kwistjoni relevanti hija dwar jekk l-għadam tal-annimali li jixtarru jistax jintuża fi proċess użat mir-rikorrenti fil-kawża prinċipali, iżda mhux jekk il-prodott hekk miksub għandux jiġi kkwalifikat bħala laħam separat mekkanikament. |
32 |
Eżamijiet xjentifiċi ordnati minn Newby Foods lil impriża speċjalizzata fil-qasam tal-alimentazzjoni wasslu għall-konlużjonijiet segwenti:
|
33 |
Konsulent approva din l-analiżi, fejn ikkunsidra, minn naħa, li, f’dak li jikkonċerna l-kompożizzjoni u l-istruttura, il-laħam separat mekkanikament miksub taħt pressjoni għolja, li jgħaddi minn pjanċa b’fetħa ta’ 1 mm sabiex jiġu ffiltrati l-frammenti tal-għadam u t-tessuti konġuntivi, huwa differenti ħafna mill-ikkapuljat u, min-naħa l-oħra, li l-prodott ta’ Newby Foods huwa hu stess nettament differenti mil-laħam separat mekkanikament miksub taħt pressjoni għolja. |
34 |
Skont il-qorti tar-rinviju, peress li l-prodott miksub permezz tal-proċess użat mir-rikorrenti fil-kawża prinċipali, minkejja li huwa nettament differenti mil-laħam separat mekkanikament miksub taħt pressjoni għolja fir-rigward tal-apparenza u l-konsistenza tiegħu, isostni madankollu modifika tal-istruttura tal-fibra tal-muskolu, il-kwistjoni ċentrali hija dik dwar jekk il-kwalifika tal-laħam separat mekkanikament hijiex marbuta ma’ kwalunkwe modifika ta’ din l-istruttura. |
35 |
Filwaqt li tirreferi għad-definizzjoni tal-kunċett ta’ “preparati tal-laħam”, li tinsab fl-Anness I, punt 1.15 tar-Regolament Nru 853/2004, din il-qorti tar-rinviju tiġbed minn dan żewġ konsiderazzjonijiet. Minn naħa, it-termini “li b’hekk” jindikaw li teżisti rabta ta’ kawżalità bejn it-telf jew il-modifika tal-istruttura tal-fibra tal-muskolu u t-tneħħija tal-karatteristiċi tal-laħam frisk. Min-naħa l-oħra, din id-definizzjoni ma tistax tiġi interpretata fis-sens li kwalunkwe tnaqqis tal-karatteristiċi tal-laħam frisk jimplika t-tneħħija ta’ dawn il-karatteristiċi, peress li din it-tneħħija ma tirriżultax minn tnaqqis sinjifikattiv tal-imsemmija karatterisitiċi. Barra minn hekk, il-qorti tar-rinviju tqis li l-“karatteristiċi tal-laħam frisk”, fis-sens ta’ din id-definizzjoni, huma l-proprjetajiet organoleptiċi tal-laħam, bħat-togħma, ir-riħa u l-konsistenza. |
36 |
Il-qorti tar-rinviju tikkunsidra li l-prodott miksub grazzi għall-proċess użat minn Newby Foods jikkonserva biżżejjed il-karatteristiċi tal-laħam frisk sabiex jiġi kklassifikat fil-kategorija tal-preparati tal-laħam fis-sens tal-punt 1.15 tal-Anness I tar-Regolament Nru 853/2004. |
37 |
Fl-aħħar nett, din il-qorti tgħaddi l-messaġġ tar-rikorrenti fil-kawża prinċipali skont liema huwa inkoerenti, għall-Kummissjoni, li tirrifjuta tali kwalifika billi ssostni li, minħabba l-użu ta’ mezzi mekkaniċi u minħabba l-eżistenza ta’ modifika tal-istruttura tal-fibra tal-muskoli, l-imsemmi prodott għandu jiġi kkwalifikat bħala laħam separat mekkanikament, meta hija tammetti li l-użu tal-mezzi mekkaniċi għas-separazzjoni tas-sider tat-tiġieġa minn mal-karkassa, li, fil-fatt, jinvolvi inevitabbilment tali modifika fil-post fejt issir il-qatgħa, ma jimplikax li l-laħam hekk miksub ikun tilef il-karatteristiċi tal-laħam frisk. |
38 |
Kien f’dawn iċ-ċirkustanzi li l-High Court of Justice (England & Wales), Queen’s Bench Division (Administrative Court) iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri u tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin:
|
39 |
Permezz tal-ittri tal-1 u tal-11 ta’ Ottubru 2013, li waslu fir-reġistru tal-Qorti tal-Ġustizzja fis-16 ta’ Ottubru 2013, il-qorti tar-rinviju talbet li dan ir-rinviju għal deċiżjoni preliminari jiġi suġġett għall-proċedura mħaffa prevista fl-Artikolu 105 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja. Din it-talba ġiet miċħuda fis-7 ta’ Frar 2014 permezz ta’ digriet tal-President tal-Qorti tal-Ġustizzja Newby Foods (C‑453/13, EU:C:2014:87). |
Fuq id-domandi preliminari
40 |
Permezz ta’ dawn id-domandi, li jaqbel li jiġu eżaminati flimkien, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk il-punti 1.14 u 1.15 tal-Anness I tar-Regolament Nru 853/2004, li jinkludu d-definizzjonijiet tal-kunċetti, rispettivament ta’ “laħam separat mekkanikament” u ta’ “preparati tal-laħam”, għandhomx jiġu interpretati fis-sens li l-prodott miksub permezz tat-tneħħija mekkanika tal-laħam minn għadam miksi bil-laħam wara li jitneħħa l-għadam jew mill-karkassi tal-pollam għandu jiġi kkwalifikat bħala “laħam separat mekkanikament” fis-sens tal-imsemmi punt 1.14 biss meta l-proċess użat iwassal għat-telf jew għall-modifika tal-istruttura tal-fibra tal-muskoli li tkun sostanzjali, fejn il-kwalifika ta’ “preparati tal-laħam” fis-sens tal-imsemmi punt 1.14 għandha ssir meta dan it-telf jew modifika ma jkunx sostanzjali. Sussidjarjament, fl-ipoteżi fejn din l-interpretazzjoni tipprevali, il-qorti tar-rinviju tfittex li ssir taf liema huwa l-grad ta’ modifika jew ta’ telf meħtieġ sabiex dan it-telf jew modifika jkun kkunsidrat bħala sostanzjali u liema proċess għandu jiġi użat sabiex jiġi ddeterminat jekk il-grad hekk meħtieġ huwiex milħuq. |
41 |
Għandu jiġi kkonstatat mill-ewwel li d-definizzjoni tal-kunċett ta’ “laħam separat mekkanikament” li tinsab fl-Anness I, punt 1.14 tar-Regolament Nru 853/2004 sserraħ fuq tliet kriterji kumulattivi li għandhom jinqraw flimkien ma’ xulxin, jiġifieri, fl-ewwel lok, l-użu ta’ għadam li l-muskoli sħaħ tagħom ikunu diġà tneħħew minn magħhom jew karkassi tal-pollam, li jkun għad fadal laħam imwaħħal magħhom, fit-tieni lok, l-użu ta’ proċessi mekkaniċi ta’ separazzjoni sabiex jiġi rkuprat dan il-laħam u, fit-tielet lok, it-telf jew il-modifika tal-istruttura tal-fibra tal-muskoli ta’ laħam hekk irkuprata minħabba l-użu tal-imsemmija proċessi. B’mod partikolari, din id-definizzjoni ma tagħmel l-ebda distinzjoni dwar il-grad ta’ telf jew ta’ modifika tal-istruttura tal-fibra tal-muskoli, b’tali mod li kwalunkwe telf jew modifika ta’ din l-istruttura huwa meħud inkunsiderazzjoni fil-kuntest ta’ din id-definizzjoni. |
42 |
Għaldaqstant, kull prodott tal-laħam li jissodisfa dawn it-tliet kriterji għandu jiġi kkwalifikat bħala “laħam separat mekkanikament”, indipendentement mill-grad ta’ telf jew ta’ modifika tal-istruttura tal-fibra tal-muskoli, sa fejn, minħabba l-proċess użat, dan it-telf jew modifika huwa ikbar minn dak strettament lokalizzat fil-post fejn isir il-qtugħ. |
43 |
Fil-fatt, dan it-tielet kriterju jippermetti li ssir distinzjoni bejn, f’każ ta’ użu ta’ proċessi mekkaniċi, il-“laħam separat mekkanikament” fis-sens tal-Anness I, punt 1.14 tar-Regolament Nru 853/2004 tal-prodott miksub mill-qtugħ tal-muskoli sħaħ, fejn dan tal-aħħar ma jkun għadda mill-ebda telf jew modifika iktar ġenerali tal-istruttura tal-fibra tal-muskolu, iżda wera telf jew modifika ta’ din l-istruttura strettament lokalizzat għall-post fejn tkun saret il-qatgħa. Għaldaqstant, ġustament, l-isdra tat-tiġieġa li jinqalgħu minn mal-karkassa tal-annimal permezz ta’ qatgħa mekkanika ma jikkostitwixxux laħam separat mekkanikament. |
44 |
F’dak li jikkonċerna l-prodotti li jissodisfaw l-imsemmija kriterji, u li jirrispondu għad-definizzjoni ta’ “laħam separat mekkanikament”, ir-Regolament Nru 853/2004 ma jagħmel l-ebda distinzjoni ħlief dik li tirriżulta mill-Anness III, Sezzjoni V, Kapitolu III, punti 3 u 4 tiegħu. |
45 |
Din id-distinzjoni tikkonċerna, minn naħa, il-laħam separat mekkanikament imsemmi fl-imsemmi punt 3, prodott b’għajnuna teknika li ma tbiddilx l-istruttura tal-għadam użat, immedjatament wara li dawn ikunu tneħħewlhom il-muskoli sħaħ li inizjalment kienu mwaħħla magħhom, bil-kundizzjoni li l-prodott miksub ikollu kontenut ta’ kalċju viċin dak tal-ikkapuljat u jkun josserva l-kriterji mikrobijoloġiċi applikabbli għal dan tal-aħħar. |
46 |
Dan it-tip ta’ prodotti, li jikkorrispondu għal-laħam separat mekkanikament miksub taħt pressjoni baxxa, bħall-prodotti fil-kawża prinċipali, jista’, b’eċċezzjoni, jiġi użat f’ċerti “preparati tal-laħam” fis-sens tal-Anness I, punt 1.15 tar-Regolament Nru 853/2004, jiġifieri dawk intiżi biex jiġu suġġetti għal trattament termiku qabel il-konsum, filwaqt li, skont id-definizzjoni mogħtija fl-imsemmi punt 1.15, il-preprati tal-laħam frisk, jistgħu jinkisbu biss, bħala regola, minn laħam frisk, eventwalment ikkapuljat f’biċċiet żgħar, jiġifieri laħam li joriġina minn muskoli sħaħ, bl-esklużjoni ta’ tilqit ta’ laħam imqaxxar minn mal-għadam. L-istess tip ta’ prodott jista’ wkoll jintuża fil-“prodotti abbażi ta’ laħam”, fis-sens tal-punt 7.1 tal-imsemmi anness. |
47 |
L-imsemmija distinzjoni tikkonċerna, minn naħa, il-laħam separat mekkanikament imsemmi fl-Anness III, Sezzjoni V, Kapitolu III, punt 4 tar-Regolament Nru 853/2004, prodott bl-għajnuna ta’ tekniki oħra, li jikkorrispondi għal-laħam separat mekkanikament miksub taħt pressjoni għolja, li jista’ jintuża biss fil-prodotti abbażi ta’ laħam li jkunu suġġetti għal trattament termiku fi stabbiliment approvat skont ir-Regolament Nru 853/2004. |
48 |
Id-distinzjoni hekk magħmula fl-Anness III, Taqsima V, Kapitolu III, punti 3 u 4 tar-Regolament Nru 853/2004 hija riflessa fid-definizzjoni tal-kunċett ta’ “laħam separat mekkanikament” li tinsab fl-Anness I, punt 1.14 ta’ dan ir-regolament, b’mod partikolari fit-termini “b’riżultat ta’ telf jew modifika ta’ l-istruttura tal-fibri tal-muskoli”, fejn din id-definizzjoni fi ħdan il-kategorija tal-laħam separat mekkanikament u dawn it-termini fid-definizzjoni ta’ din il-kategorija ta’ prodotti kienet introdotta fl-istess mument tal-proċess ta’ redazzjoni ta’ dan ir-regolament. Fil-fatt, il-preżenza tat-terminu “modifika” f’din id-definizzjoni timplika li l-prodotti miksuba mill-użu tal-proċess ta’ separazzjoni mekkanika li jaħdem taħt pressjoni baxxa jaqgħu, fi kwalunkwe każ, taħt il-kuntest tal-imsemmija definizzjoni. |
49 |
Din is-sistema li tinkludi l-ġbir tal-laħam separat mekkanikament kollu f’kategorija unika maqsuma f’żewġ sottokategoriji ta’ prodotti b’riskji sanitarji differenti u li jistgħu, konsegwentement, ikunu intiżi għal użu differenti hija spjegata fil-premessa 20 tar-Regolament Nru 20 tar-Regolament Nru 853/2004, introdotta hi wkoll fl-istess stadju tar-redazzjoni ta’ dan tal-aħħar. Din il-premessa tistabbilixxi, għal din il-kategorija ta’ prodotti, minn naħa, definizzjoni li hija ta’ natura ġenerika u li hija żviluppata f’termini flessibbli b’mod li tinkludi l-proċessi ta’ separazzjoni mekkanika kollha u sabiex tibqa’ adatta minkejja l-evoluzzjoni teknoloġika rapida f’dan il-qasam, u l-eżiġenzi tekniċi li jvarjaw skont l-evalwazzjoni tar-riskji li għandu l-prodott miksub minn proċessi differenti. |
50 |
Din il-premessa, li tiċċara perfettament il-volontà tal-leġiżlatur tal-Unjoni, turi b’mod suffiċjenti li dan ħa inkunsiderazzjoni sa mill-bidu l-possibbiltà li jkunu żviluppati proċessi ta’ produzzjoni ġodda bi pressjoni baxxa ta’ laħam separat mekkanikament, bħal, fil-każ inkwistjoni, dak użat mir-rikorrenti fil-kawża prinċipali, fl-ipoteżi li dan jinkludi xi innovazzjoni meta mqabbel mal-proċessi li jużaw teknika li ma talterax l-istruttura tal-għadam użat li dan il-leġiżlatur kien jaf dwaru fil-mument meta ġie redatt ir-Regolament Nru 853/2004. |
51 |
F’dak li jikkonċerna l-argument tar-rikorrenti fil-kawża prinċipali skont liema mhux kwalunkwe telf jew modifika tal-istruttura tal-fibra tal-muskoli twassal sabiex prodott ikollu jiġi kkunsidrat bħala laħam separat mekkanikament, peress li prodott għandu jiġi kkunsidrat bħala tali biss f’każ ta’ telf jew ta’ modifika “sostanzjali” ta’ din l-istruttura, għandu jitfakkar li l-kwalifika ta’ “laħam separat mekkanikament” fis-sens tal-Anness I, punt 1.14 tar-Regolament Nru 853/2004 tirriżulta mill-kombinazzjoni ta’ tliet kriterji kumulattivi, kif ġie indikat fil-punt 41 ta’ din is-sentenza. |
52 |
Min-naħa l-oħra, kwalifika bħala “preprati tal-laħam”, fis-sens tal-Anness I, punt 1.15 tar-Regolament Nru 853/2004, ta’ prodotti li, bħal dawk fil-kawża prinċipali, jissodisfaw il-kriterji ta’ laħam separat mekkanikament hija eskluża mid-definizzjoni stabbilita fl-imsemmi punt hi stess. |
53 |
F’dan ir-rigward, għandu jiġi rrelevat li l-produzzjoni ta’ laħam separat mekkanikament ma timplika l-ebda waħda mill-operazzjonijiet imsemmija f’din id-definizzjoni, jiġifieri jew iż-żieda ta’ prodotti tal-ikel, ta’ kondimenti jew ta’ additivi, jiġifieri [“tibdil”] fis-sens tal-Artikolu 2(1)(m) tar-Regolament Nru 852/2004, prodott bħal dak inkwistjoni fil-kawża prinċipali li jikkorrispondi, għall-kuntrarju, għall-kunċett ta’ “prodotti mhux proċessati” fis-sens tal-Artikolu 2(1)(n) ta’ dan ir-regolament. |
54 |
Barra minn hekk, il-kunċett ta’ “preparati tal-laħam” huwa marbut direttament mhux mal-kunċett ta’ “laħam separat mekkanikament”, iżda, minn naħa, ma’ dawn ta’ “laħam frisk” u ta’ “ikkapuljat”, li huma, fi prinċipju, l-uniċi materji primi utilizzabbli, u, min-naħa l-oħra, ma’ dawk ta’ “prodotti tal-laħam” fis-sens tal-Anness I, punt 7.1 tar-Regolament Nru 853/2004, li jikkombina ruħu mal-kunċett ta’ “preparati tal-laħam” f’każ ta’ proċessar tal-laħam frisk użat bħala materja prima. Fil-fatt, f’din l-ipoteżi, dawn l-aħħar żewġ kunċetti huma alternattivi, fis-sens li, skont jekk proċess ta’ trasformazzjoni ta’ laħam frisk jimmodifikax fil-qalba l-istruttura tal-fibra tal-muskoli billi tneħħi l-karatteristiċi tal-laħam frisk jew jekk ma jwassalx għal tali modifika, il-prodott miksub ikun jew prodott abbażi ta’ laħam, jew preparati tal-laħam. |
55 |
Barra minn hekk, kwalifika ta’ prodotti bħal dawk inkwistjoni fil-kawża prinċipali bħala “laħam frisk” fis-sens tal-Anness I, punt 1.10 tar-Regolament Nru 853/2004, kif jissuġġerixxi l-Gvern Franċiż, hija wkoll eskluża. Fil-fatt, jekk jitħallew barra l-karatteristiċi l-oħra tagħhom, dawn il-prodotti li jikkonsistu f’laħam f’biċċiet, jistgħu jaqgħu biss taħt “ikkapuljat” fis-sens tal-punt 1.13 tal-imsemmi anness, kunċett li madankollu huma għandhom jiġu esklużi minnu skont l-Anness III, Sezzjoni V, Kapitolu II, punt 1(ċ)(iv) ta’ dan ir-regolament, peress li huma prodotti miksuba minn fdalijiet ta’ laħam imqaxxar minn mal-għadam. |
56 |
Indipendentement mill-eżiġenzi sanitarji previsti mir-Regolament Nru 853/2004, il-kwalifika ta’ “laħam separat mekkanikament”, fis-sens tal-Anness I, punt 1.14 ta’ dan ir-regolament, tal-prodotti miksuba mill-użu ta’ proċess industrijali partikolari toħloq, barra minn hekk, konsegwenzi fid-dawl, minn naħa, tar-Regolament Nru 999/2001, dwar l-enċefalopatija sponġiformi li tinxtered, u, min-naħa l-oħra, id-Direttiva 2000/13, li tikkonċerna b’mod partikolari, l-ittikkettjar u l-preżentazzjoni tal-prodotti tal-ikel. |
57 |
Fil-fatt, din il-kwalifika timplika, fl-ewwel lok, li dan il-proċess ma jistax jintuża għall-ipproċessar ta’ materji primi li joriġinaw mill-bovini, ovini u kaprini, skont l-Anness V, punt 5 tar-Regolament Nru 999/2001, dwar l-enċefalopatija sponġiformi li tinxtered. |
58 |
Kuntrarjament għall-opinjoni mogħtija f’dan ir-rigward mir-rikorrenti fil-kawża prinċipali, l-applikazzjoni tal-imsemmija kwalifika għal prodotti bħal dawk inkwistjoni fil-kawża prinċipali sabiex minn dan jiġi dedott li huwa pprojbit li jiġu prodotti minn materji primi li joriġinaw minn annimali li jixtarru tirriżulta mill-volontà espressa b’mod ċar mil-leġiżlatur tal-Unjoni fil-kuntest ta’ miżuri adottati fid-dawl tal-ġlieda kontra dan il-mard. Mill-premessa 5 tar-Regolament Nru 1923/2006, li introduċiet id-definizzjoni ta’ “laħam separat mekkanikament” fir-Regolament Nru 999/2001, jirriżulta, fil-fatt, li l-leġiżlatur ried juża, f’dan il-qasam, id-definizzjoni preċedentement adottata fil-qasam tas-sigurtà tal-prodotti tal-ikel fil-kuntest tar-Regolament Nru 853/2004. |
59 |
Barra minn hekk, mill-premessa 11b tar-Regolament Nru 999/2001 jirriżulta li, fil-kuntest ta’ dan l-aħħar regolament, il-leġiżlatur kellu f’moħħu b’mod partikolari l-fatt li l-laħam separat mekkanikament jista’ jkollu biċċiet mill-għadam u mill-perjostju. Issa, mid-deċiżjoni tar-rinviju jirriżulta li dan huwa wkoll il-każ ta’ prodott bħal dak prodott mir-rikorrenti fil-kawża prinċipali. |
60 |
Fit-tieni lok, skont l-Anness I tad-Direttiva 2000/13, il-kwalifika ta’ “laħam separat mekkanikament” fis-sens tal-Anness I, punt 1.14 tar-Regolament Nru 853/2004 timplika l-projbizzjoni li l-prodott ikkonċernat jiġi ttikkettjat bħala “laħam ta’” segwit mill-isem tal-ispeċi tal-annimal li jkun joriġina minnu, peress li dan il-prodott jista’ jissejjaħ biss “laħam separat mekkanikament” segwit mill-isem tal-ispeċi tal-annimal li jkun joriġina minnu. |
61 |
Fil-kuntest ta’ din id-direttiva li, skont il-premessa 6 tagħha, hija bbażata, qabel kollox, fuq l-imperattiv tal-informazzjoni u tal-protezzjoni tal-konsumaturi, din il-projbizzjoni tikkostitwixxi implementazzjoni tar-regola ġenerali li tinsab fl-Artikolu 2(1)(a)(i) tal-imsemmija direttiva, skont liema l-ittikkettjar ma għandux ikun ta’ natura li jqarraq bix-xerrej fir-rigward tal-karatteristiċi tal-prodott tal-ikel u, b’mod partikolari, in-natura tiegħu, l-identità, il-kwalitajiet, il-kompożizzjoni, il-kwantità, iż-żmien li jżomm frisk, l-oriġini jew il-provenjenza, il-metodu tal-manifattura jew tal-produzzjoni tiegħu. |
62 |
Fil-fatt, kif jirriżulta mill-premessi 1 u 7 tad-Direttiva 2001/101, id-definizzjoni tal-kunċett ta’ “laħam” li ġiet stabbilita fil-kuntest tar-Regolament Nru 853/2004 għall-finijiet ta’ iġjene u ta’ protezzjoni tas-saħħa pubblika, li jkopru l-partijiet tal‑annimal kollha li huma tajbin għall-konsum mill-bniedem, ma tikkorrispondix għall-perċezzjoni tal-laħam mill-konsumatur u għalhekk ma tippermettix li tinformah dwar in-natura reali tal-prodotti li huma koperti minn din id-definizzjoni fil-kuntest tal-imsemmi regolament, b’tali mod li l-laħam separat mekkanikament, li huwa sinjifikattivament differenti mill-perċezzjoni ta’ “laħam” mill-konsumaturi, għandu jiġi eskluż mill-kamp ta’ dan l-aħħar kunċett għall-finijiet tal-ittikkettjar u tal-preżentazzjoni tal-prodotti tal-ikel. |
63 |
Dawn il-premessi jesprimu l-konstatazzjoni skont liema l-laħam separat mekkanikament, minkejja li huwa teknikament tajjeb għall-konsum mill-bniedem sakemm ma jkunx joriġina mill-annimali li jixtarru, jikkostitwixxi madankollu prodott ta’ kwalità inferjuri, għaliex huwa magħmul minn fdalijiet ta’ laħam, xaħam u tessuti konġuntivi li jibqgħu imwaħħla mal-għadam wara li titneħħa l-parti essenzjali tal-laħam. |
64 |
F’dan ir-rigward, il-fatt, li r-rikorrenti fil-kawża prinċipali trid tibbaża fuqu argument favur isem differenti minn “laħam separat mekkanikament”, li prodott bħal dak li hija tipproduċi, magħruf fis-settur industrijali kkonċernat taħt l-ismijiet ta’ “laħam Baader” u “laħam ta’ 3 mm” jew “laħam mingħajr nervituri”, għandu apparenza paragunabbli ma’ dik tal-ikkapuljat, li minħabba f’hekk ma jistax jiġi ddifferenzjat faċilment mill-konsumatur għaliex it-taħlita ta’ diversi tessuti miksuba wara l-proċess ta’ produzzjoni ma tippermettix li jiġu ddifferenzjati, jikkostitwixxi, fil-verità, eżempju tat-tip ta’ żbalji li l-leġiżlatur tal-Unjoni kellu l-intenzjoni li jwaqqaf meta adotta d-Direttiva 2000/13. |
65 |
Fil-fatt, li ma jiġix impost li dan il-prodott ta’ kwalità inferjuri jkollu tikketta partikolari li tinforma b’mod ċar lill-konsumaturi billi tneħħi l-ambigwità dwar in-natura eżatta tal-prodott, iżda billi jiġi permess, għall-kuntrarju, li l-prodott ikollu tikketta li tħalli lil wieħed jaħseb li dan huwa laħam imqatta’ f’biċċiet żgħar, bħall-ikkapuljat, iwassal sabiex ma jiġix segwit għan essenzjali intiż minn din id-direttiva, jiġifieri dak li jiġi żgurat ittikkettjar iddettaljat dwar in-natura eżatta u l-karatteristiċi tal-prodotti, li jippermetti lill-konsumatur li jagħmel l-għażla tiegħu b’mod informat, kif ġie espost fl-imsemmija direttiva. Dan huwa l-każ, a fortiori, meta l-imsemmi prodott ikun jikkostitwixxi ingredjent mhux identifikabbli mill-konsumatur. |
66 |
L-imsemmi permess għandu wkoll l-effett li jikkomprometti t-twettiq tal-għan essenzjali l-ieħor li huwa intiż mid-Direttiva 2000/13, espress fil-premessa 2 tagħha, li jikkonsisti fil-projbizzjoni tad-differenzi fl-ittikkettjar tal-prodotti tal-ikel, li jista’ jfixkel iċ-ċirkolazzjoni libera ta’ dawn il-prodotti u li jinħolqu kundizzjonijiet inegwali ta’ kompetizzjoni. |
67 |
Fid-dawl ta’ dawn il-kunsiderazzjonijiet kollha preċedenti, ir-risposta għad-domandi magħmula għandha tkun li l-punti 1.14 u 1.15 tal-Anness I tar-Regolament Nru 853/2004 għandhom jiġu interpretati fis-sens li l-prodott miksub permezz tat-tneħħija mekkanika tal-laħam minn mal-għadam miksija bil-laħam wara li jkun tneħħa l-laħam jew mill-karkassi tal-pollam għandu jiġi kklassifikat bħala “laħam separat mekkanikament” fis-sens tal-imsemmi punt 1.14 peress li l-proċess użat iwassal għal telf jew għal modifika tal-istruttura tal-fibra tal-muskoli ikbar minn dik strettament lokalizzata fil-punt fejn issir il-qatgħa, indipendentement mill-fatt li t-teknika użata ma tibdilx l-istruttura tal-għadam użat. Tali prodott ma jistax jiġi kkwalifikat bħala “preparati tal-laħam” fis-sens tal-imsemmi punt 1.15. |
Fuq l-ispejjeż
68 |
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas‑sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura. |
Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (L-Għaxar Awla) taqta’ u tiddeċiedi: |
Il-punti 1.14 u 1.15 tal-Anness I tar-Regolament (KE) Nru 853/2004, tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tad-29 ta’ April 2004, li jistabbilixxi ċerti regoli speċifiċi ta’ iġjene għall-ikel li joriġina mill-annimali, għandhom jiġu interpretati fis-sens li l-prodott miksub permezz tat-tneħħija mekkanika tal-laħam minn mal-għadam miksija bil-laħam wara li jkun tneħħa l-għadam jew mill-karkassi tal-pollam għandu jiġi kklassifikat bħala “laħam separat mekkanikament” fis-sens tal-imsemmi punt 1.14 peress li l-proċess użat iwassal għat-telf jew għal modifika tal-istruttura tal-fibra tal-muskoli ikbar minn dik strettament lokalizzata fil-punt fejn issir il-qata’, indipendentement mill-fatt li l-teknika użata ma tibdilx l-istruttura tal-għadam użat. Tali prodott ma jistax jiġi kkwalifikat bħala “preparati tal-laħam” fis-sens tal-imsemmi punt 1.15. |
Firem |
( *1 ) Lingwa tal-kawża: l-Ingliż.