Rapport Finali tal-Uffiċjal tas-Seduta (1)

AT.40135 — FOREX (Sterling Lads – proċedura ordinarja)

(2022/C 185/07)

I.   INTRODUZZJONI

1.

Il-każ FOREX (AT.40135) jikkonċerna mġiba li seħħet f’diversi chatrooms separati [...] relatati man-negozjar tal-munita (FX) immedjat ta’ muniti G10. Fis-16 ta’ Mejju 2019, il-Kummissjoni adottat żewġ deċiżjonijiet ta’ riżolviment, FOREX (Three-way banana split) (2) u FOREX (Essex Express) dwar l-imġiba f’xi wħud minn dawn iċ-chatrooms (3).

2.

Dan ir-rapport jikkonċerna l-imġiba f’chatroom partikolari, Sterling Lads (4), u speċifikament l-abbozz ta’ deċiżjoni ta’ projbizzjoni skont proċedura ordinarja, indirizzata lil Credit Suisse Group AG, Credit Suisse Securities (Europe) Limited u Credit Suisse AG (flimkien “Credit Suisse”). Erba’ impriżi oħra (5) huma involuti fi proċedimenti paralleli ta’ riżolviment (flimkien il- “Partijiet fir-Riżolviment”) u huma destinatarji ta’ abbozz separat ta’ deċiżjoni ta’ riżolviment (6).

II.   PROĊEDURA

3.

L-investigazzjoni bdiet wara applikazzjoni għal markatur minn [nondestinatarju] fis-27 ta’ Settembru 2013 skont il-punti 14 u 15 tal-Avviż dwar l-immunità minn multi u tnaqqis ta’ multi f’każijiet ta’ kartell (“Avviż ta’ Klemenza”) (7). F’Ottubru 2013, [nondestinatarju] u [nondestinatarju] ippreżentaw applikazzjonijiet għal tnaqqis tal-multi skont l-Avviż ta’ Klemenza. Il-Kummissjoni tat l-immunità kondizzjonali lil [nondestinatarju] fit-2 ta’ Lulju 2014. [nondestinatarju] ippreżenta applikazzjoni għal tnaqqis tal-multi skont l-Avviż ta’ Klemenza f’Lulju 2015. Bejn Lulju 2014 u April 2016 il-Kummissjoni bagħtet talbiet għal informazzjoni lil Credit Suisse u lill-Partijiet fir-Riżolviment (“il-Partijiet” flimkien).

4.

Fis-27 ta’ Ottubru 2016, il-Kummissjoni bdiet proċedimenti skont l-Artikolu 11(6) tar-Regolament 1/2003 (8) kontra l-partijiet u ffissat skadenza għall-Partijiet biex juru l-interess tagħhom li jinvolvu ruħhom f’diskussjonijiet dwar riżolviment. Il-Partijiet kollha esprimew l-interess tagħhom li jinvolvu ruħhom f’diskussjonijiet dwar riżolviment. Saru laqgħat bilaterali dwar ir-riżoluzzjoni mal-Partijiet bejn id-9 ta’ Novembru 2016 u s-7 ta’ Frar 2018.

5.

Fid-19 ta’ Frar 2018, Credit Suisse infurmat lill-Kummissjoni li ma kinitx se tkompli tipparteċipa fil-proċedura ta’ riżolviment tat-tilwim. Għalhekk, il-proċedimenti saru “ibridi” minħabba li l-Kummissjoni reġgħet lura għall-proċedura ordinarja għal Credit Suisse, f’konformità mal-paragrafu 19 tal-Avviż tal-Kummissjoni dwar it-tmexxija ta’ proċeduri ta’ riżolviment (9), filwaqt li kompliet bil-proċedura ta’ riżolviment fil-konfront tal-Partijiet fir-Riżolviment.

III.   DIKJARAZZJONI TAL-OĠĠEZZJONIJIET U L-EWWEL SEDUTA ORALI

6.

Fl-24 ta’ Lulju 2018, il-Kummissjoni adottat Dikjarazzjoni ta’ Oġġezzjonijiet (“DO”) kontra Credit Suisse. Fid-DO, il-Kummissjoni waslet għall-opinjoni preliminari li Credit Suisse pparteċipat, flimkien mal-Partijiet fir-Riżolviment, f’imġiba li tikser l-Artikolu 101 TFUE u l-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE billi skambjat informazzjoni kummerċjalment sensittiva f’chatroom privat u multilaterali bl-isem “Sterling Lads”. Skont id-DO, il-parteċipanti fiċ-chatroom ta’ Sterling Lads involvew ruħhom fi skambji estensivi u rikorrenti ta’ ċerta informazzjoni attwali jew li tħares’ il quddiem dwar l-attivitajiet ta’ negozjar tagħhom relatati ma’ aspetti differenti tan-negozjar immedjat tal-muniti tal-G10, skont fehim sottostanti. Skont id-DO, l-iskambji ta’ informazzjoni okkażjonalment kienu wkoll jippermettu lin-negozjanti jikkoordinaw l-attivitajiet tagħhom permezz ta’ “standing down”.

7.

Fid-DO, il-Kummissjoni waslet għall-konklużjoni preliminari li l-imġiba li Credit Suisse kienet involuta fiha kienet tikkostitwixxi ftehimiet u/jew prattiki miftiehma li kellhom l-għan li jfixklu u/jew jirrestrinġu l-kompetizzjoni skont it-tifsira tal-Artikolu 101 tat-TFUE u l-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE. Barra minn hekk, il-Kummissjoni qieset b’mod preliminari li l-aġir ta’ Credit Suisse kien jagħti lok għal ksur uniku u kontinwu bejn is-7 ta’ Frar 2012 u t-12 ta’ Lulju 2012.

8.

Credit Suisse ngħatat aċċess għall-fajl fil-25 ta’ Lulju 2018. L-Uffiċjal tas-Seduta ma rċieva l-ebda lment jew talba ulterjuri fir-rigward ta’ dan l-aċċess.

9.

Id-DĠ Kompetizzjoni inizjalment ta tmien ġimgħat biex Credit Suisse twieġeb għad-DO. Wara talba għal estensjoni minn Credit Suisse, id-DĠ Kompetizzjoni estenda l-limitu ta’ żmien b’ġimagħtejn.

10.

Fil-15 u d-29 ta’ Awwissu 2018, Credit Suisse talbet estensjoni oħra ta’ bejn ġimagħtejn sa tliet ġimgħat lid-DĠ Kompetizzjoni, abbażi ta’ allegati diffikultajiet u dewmien fl-aċċess għall-fajl. Id-DĠ Kompetizzjoni ċaħad it-talba fit-30 ta’ Awwissu 2018. Fl-4 ta’ Settembru 2018, Credit Suisse rreferiet il-kwistjoni lill-Uffiċjal tas-Seduta skont l-Artikolu 9 tad-Deċiżjoni 2011/695/UE. Wara eżami tal-argumenti ta’ Credit Suisse u fid-dawl taċ-ċirkustanzi kollha, b’mod partikolari l-limitu ta’ żmien inizjali stabbilit mid-DĠ Kompetizzjoni u d-daqs u l-kumplessità tal-fajl, l-Uffiċjal tas-Seduta ċaħad it-talba ta’ Credit Suisse b’deċiżjoni tat-12 ta’ Settembru 2018.

11.

Credit Suisse ppreżentat it-tweġiba tagħha għad-DO fl-4 ta’ Ottubru 2018 qabel l-iskadenza. Fir-risposta tiegħu, Credit Suisse talbet li tinstema’ oralment. Is-seduta orali (“l-ewwel seduta orali”) saret fis-7 ta’ Diċembru 2018. L-ewwel seduta ta’ smigħ orali mxiet bla xkiel u ma kien hemm l-ebda lment proċedurali.

IV.   TALBA MILL-PARTIJIET GĦAR-RIŻOLVIMENT BIEX JIPPARTEĊIPAW FL-EWWEL SEDUTA TA’ SMIGĦ ORALI

12.

Xi wħud mill-Partijiet fir-Riżolviment staqsew jekk humiex se jiġu mistiedna jattendu l-ewwel seduta ta’ smigħ orali jew talbu li jiġu mistiedna. L-Uffiċjal tas-Seduta dak iż-żmien ċaħad dawn it-talbiet, abbażi ta’: (a) id-dispożizzjonijiet tan-Notifika ta’ Riżolviment, li jipprevedu li l-partijiet fir-riżolviment jikkonfermaw li ma jipprevedux li jitolbu li jerġgħu jinstemgħu f’seduta ta’ smigħ orali; u (b) l-għan tas-seduta ta’ smigħ orali skont ir-Regolament 773/2004, jiġifieri li jippermetti lill-partijiet jesprimu l-fehmiet tagħhom fil-proċedimenti tal-Kummissjoni u li jgħinu lill-Kummissjoni tilħaq id-deċiżjoni korretta fi tmiem il-proċedimenti tagħha.

13.

L-uffiċjal tas-Seduta rrifjuta wkoll talba minn waħda mill-Partijiet għar-Riżolviment biex jingħata aċċess għal traskrizzjoni tas-Seduta ta’ Smigħ Orali, peress li s-seduti orali mhumiex pubbliċi (l-Artikolu 14(6) tar-Regolament 773/2004) u r-recordings tas-seduti ta’ smigħ għandhom ikunu disponibbli għall-persuni li attendew għas-seduti ta’ smigħ (l-Artikolu 14(8) tar-Regolament 773/2004).

V.   TALBA GĦAL AĊĊESS ULTERJURI GĦALL-FAJL MINN CREDIT SUISSE

14.

Fit-3 ta’ Novembru 2020, Credit Suisse indirizzat ittra (“l-Ittra tat-3 ta’ Novembru 2020”) lid-DĠ Kompetizzjoni fejn talbet aċċess għal ċerta informazzjoni fil-fajl tal-Kummissjoni, inklużi komunikazzjonijiet ta’ saldu bejn il-Partijiet fir-Riżolviment u l-Kummissjoni f’dan il-każ u għal indiċi ta’ dokumenti miżjuda mal-fajl tal-Kummissjoni peress li Credit Suisse ngħatat l-aħħar aċċess għaliha (l-“indiċi”) (10).

15.

Fl-1 ta’ Diċembru 2020, id-DĠ Kompetizzjoni wieġeb għall-Ittra tat-3 ta’ Novembru 2020, fejn qabel li jipprovdi aċċess għad-dokumenti mitluba minn Credit Suisse, sa fejn dawn kienu relatati (jew ma kinux mhux relatati) maċ-chatroom Sterling Lads. Id-DĠ Kompetizzjoni ma laqax it-talba għall-indiċi u, wara aktar korrispondenza minn Credit Suisse, fl-aħħar ċaħad din it-talba fid-9 ta’ Diċembru 2020.

16.

Fit-23 ta’ Jannar 2021, Credit Suisse indirizzat ittra lill-Uffiċjal tas-Seduta li fiha talbet aċċess għal ċerti dokumenti fil-fajl tal-investigazzjoni tal-Kummissjoni u għall-indiċi (“it-Talba”). Fis-26 ta’ Jannar 2021, id-DĠ Kompetizzjoni informa lil Credit Suisse li kien qed iħejji Dikjarazzjoni Supplimentari tal-Oġġezzjonijiet (“DSO”) fil-proċedimenti u li kien se jingħata aċċess addizzjonali għall-fajl u l-indiċi kien flimkien mad-DSO. Fid-dawl ta’ din il-korrispondenza mid-DĠ Kompetizzjoni, l-Uffiċjal tas-Seduta ta’ dak iż-żmien informa lil Credit Suisse li, skont l-Artikolu 3(7) tad-Deċiżjoni 2011/695/UE, huwa qies li t-Talba kienet prematura u li ma kienx se jkompli jittrattaha.

VI.   DIKJARAZZJONI SUPPLIMENTARI TAL-OĠĠEZZJONIJIET U T-TIENI SEDUTA ORALI

17.

Fit-18 ta’ Marzu 2021, il-Kummissjoni adottat id-DSO, li ġie nnotifikat lil Credit Suisse fid-19 ta’ Marzu 2021. Fid-DSO, il-Kummissjoni elaborat u espandiet fuq ċerti elementi fid-DO, speċifikament fuq il-kuntest ekonomiku u tas-suq u l-analiżi tal-evidenza. Barra minn hekk, id-DSO ċċara l-fehma preliminari tal-Kummissjoni li l-arranġamenti fi ħdan iċ-chatroom Sterling Ladsli jinkludu (i) l-iskambji estensivi u rikorrenti ta’ informazzjoni, (ii) il-każijiet okkażjonali ta’ koordinazzjoni u (iii) il-fehim sottostanti, kienu jikkostitwixxu ftehimiet u/jew prattiki miftiehma separati li kull wieħed minnhom jirrestrinġi l-kompetizzjoni bl-iskop iżda li, meħuda flimkien, kienu jikkostitwixxu wkoll ksur uniku u kontinwu skont l-Artikolu 101 TFUE u l-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE. Id-DSO pprovda wkoll aktar dettalji dwar il-metodoloġija għall-kalkolu tal-indikatur għall-valur tal-bejgħ li l-Kummissjoni kellha l-intenzjoni li tuża f’każ li tiġi imposta multa.

18.

L-aċċess għal parti mill-fajl ingħata permezz ta’ DVD fit-23 ta’ Marzu 2021 u l-aċċess addizzjonali għal materjali relatati mas-saldu, li kienu jinkludu komunikazzjonijiet ta’ riżolviment bejn il-Kummissjoni u l-Partijiet tar-Riżolviment relatati (jew li mhumiex mhux relatati) ma’ Sterling Lads, ġie pprovdut fil-bini tal-Kummissjoni bejn l-24 u s-26 ta’ Marzu 2021.

19.

L-uffiċjal tas-Seduta ma rċieva l-ebda talba oħra rigward l-aċċess għall-fajl.

20.

L-iskadenza inizjali stabbilita mid-DĠ Kompetizzjoni għal Credit Suisse biex jissottometti tweġiba għad-DSO (“rispons tal-SSO”) kienet it-22 ta’ April 2021. Fl-1 ta’ April 2021, Credit Suisse kitbet lid-DĠ Kompetizzjoni fejn talbet estensjoni ta’ din l-iskadenza b’erba’ ġimgħat. Id-DĠ Kompetizzjoni ċaħad it-talba fis-7 ta’ April 2021.

21.

Fit-8 ta’ April 2021, Credit Suisse indirizzat lill-Uffiċjal tas-Seduta, u talbet estensjoni ta’ erba’ ġimgħat għall-iskadenza tar-rispons għad-DSO. Fit-12 ta’ April 2021, l-Uffiċjal tas-Seduta, wara li kkunsidra l-argumenti li saru minn Credit Suisse u mid-DĠ Kompetizzjoni, ta estensjoni ta’ ġimagħtejn lil Credit Suisse biex tissottometti t-tweġiba tad-DSO, jiġifieri sas-6 ta’ Mejju 2021. Credit Suisse ppreżentat it-tweġiba għad-DSO f’dik id-data.

22.

Fir-risposta għad-DSO, Credit Suisse talbet li tinstema’ oralment. Is-seduta orali (“it-tieni seduta orali”) saret fit-8 ta’ Ġunju 2021 (11). It-tieni seduta ta’ smigħ orali mxiet bla xkiel u ma kien hemm l-ebda lment proċedurali.

VII.   KONKLUŻJONI

23.

L-abbozz ta’ deċiżjoni jsib lil Credit Suisse responsabbli għall-ksur tal-Artikolu 101 TFUE u l-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE billi pparteċipat mis-7 ta’ Frar 2012 sat-12 ta’ Lulju 2012, fi skambji estensivi u rikorrenti ta’ informazzjoni kummerċjalment sensittiva attwali jew li tħares ’il quddiem li jikkostitwixxu ftehimiet u/jew prattiki miftiehma (fi ħdan ksur uniku u kontinwu usa’) li għandhom l-għan li jirrestrinġu u/jew jgħawġu l-kompetizzjoni fir-rigward tan-negozjar immedjat ta’ muniti tal-G10 li jkopru ż-ŻEE kollha. Meta mqabbel mad-DO u d-DSO, l-abbozz ta’ deċiżjoni ma jżommx lil Credit Suisse responsabbli għall-istanzi okkażjonali ta’ koordinazzjoni jew għall-fehim sottostanti.

24.

Skont l-Artikolu 16 tad-Deċiżjoni 2011/695/UE, eżaminajt jekk l-abbozz tad-deċiżjoni jindirizzax biss l-oġġezzjonijiet li Credit Suisse ngħatat l-opportunità li tesprimi l-fehmiet tagħha dwarhom, u wasalt għal konklużjoni pożittiva.

25.

Fid-dawl ta’ dak li ntqal iktar ’il fuq, inqis li Credit Suisse setgħet teżerċita b’mod effettiv id-drittijiet proċedurali tagħha f’din il-kawża.

---

(1)  Skont l-Artikoli 16 u 17 tad-Deċiżjoni 2011/695/UE tal-President tal-Kummissjoni Ewropea tat-13 ta’ Ottubru 2011 dwar il-funzjoni u t-termini ta’ referenza tal-uffiċjal tas-seduta f’ċerti proċedimenti dwar il-kompetizzjoni (ĠU L 275, 20.10.2011, p. 29) (“id-Deċiżjoni 2011/695/UE”).

(2)  ĠU C 226, 9.7.2020, p. 5.

(3)  ĠU C 219, 3.7.2020, p. 8.

(4)  Sterling Lads huwa l-isem taċ-chatroom [...] li fiha seħħet l-imġiba inkwistjoni.

(5)  [nondestinatarju]; [nondestinatarju], [nondestinatarju] u [nondestinatarju].

(6)  Rapport separat tal-Uffiċjal tas-Seduta skont l-Artikoli 16 u 17 tad-Deċiżjoni 2011/695/UE jkopri l-proċedimenti ordinarji.

(7)  ĠU C 298, 8.12.2006, p. 17.

(8)  Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1/2003 tas-16 ta’ Diċembru 2002 fuq l-implimentazzjoni tar-regoli tal-kompetizzjoni mniżżlin fl-Artikoli 81 u 82 tat-Trattat (ĠU L 1, 4.1.2003, p. 1). (“Ir-Regolament 1/2003”).

(9)  L-Avviż tal-Kummissjoni dwar il-mod ta’ proċedimenti ta’ riżolviment ta’ tilwim bil-għan li jiġu adottati Deċiżjonijiet skont l-Artikolu 7 u l-Artikolu 23 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1/2003 f’każijiet ta’ kartelli (ĠU C 167, 2.7.2008, p. 1) (“l-Avviż dwar ir-Riżolviment”).

(10)  Credit Suisse bbażat it-talba tagħha fuq id-digriet tal-10 ta’ Settembru 2019, Lantmännen vs Il-Kummissjoni, C-318/19 P (R), EU:C:2019:698, li (fi stadju ta’ proċedura interim) ikkonferma d-deċiżjoni tal-Uffiċjal tas-Seduta li jiżvela l-aċċess għall-komunikazzjonijiet ta’ riżolviment kollha bejn parti li qed tagħmel ir-riżolviment u l-Kummissjoni, qabel id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet.

(11)  Minħabba l-pandemija tal-coronavirus li għaddejja, it-tieni seduta orali saret mill-bogħod permezz ta’ vidjokonferenza kriptata sikura kif ukoll permezz ta’ kamra tas-smigħ virtwali protetta (b’xandira fuq l-internet) għal persuni li ma kellhomx għalfejn jitkellmu fit-tieni seduta orali.