IL-KUMMISSJONI EWROPEA
Brussell, 15.12.2021
COM(2021) 803 final
2021/0425(COD)
Proposta għal
DIRETTIVA TAL-PARLAMENT EWROPEW U TAL-KUNSILL
dwar ir-regoli komuni għas-swieq interni tal-gassijiet rinnovabbli u naturali u tal-idroġenu
{SEC(2021) 431 final} - {SWD(2021) 455 final} - {SWD(2021) 456 final} - {SWD(2021) 457 final} - {SWD(2021) 458 final}
MEMORANDUM TA’ SPJEGAZZJONI
1.KUNTEST TAL-PROPOSTA
•Raġunijiet u objettivi tal-proposta
1.1 Introduzzjoni
L-Unjoni Ewropea stabbiliet għan ambizzjuż li tkun l-ewwel kontinent newtrali għall-klima sal-2050. Sabiex jinkiseb dan l-għan, l-Istati Membri u l-Parlament Ewropew qablu, fil-Liġi Ewropea dwar il-Klima, li jnaqqsu l-emissjonijiet tal-gassijiet serra b’mill-anqas 55 % sal-2030. Sabiex tilħaq dawn il-miri, u fl-istess ħin tikkontribwixxi għall-kompetittività, it-tkabbir u l-impjiegi, is-sistema tal-enerġija teħtieġ bidla sistemika: Irridu nnaqqsu l-użu tal-fjuwils fossili – inkluż il-gass fossili – u nżidu s-sorsi rinnovabbli. Għaldaqstant, illum jeħtieġ infasslu tranżizzjoni ambizzjuża tas-settur tal-gass lejn il-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju.
Il-gass fossili jikkostitwixxi madwar 95 % tal-fjuwils gassużi tal-lum ikkonsmati fl-UE. Il-fjuwils gassużi jammontaw għal madwar 22 % tal-konsum totali tal-enerġija tal-UE tal-lum (inkluż madwar 20 % tal-produzzjoni tal-elettriku tal-UE, u 39 % tal-produzzjoni tas-sħana). Skont ix-xenarji rilevanti użati mill-Valutazzjoni tal-Impatt tal-Pjan dwar il-Mira Klimatika, is-sehem tal-fjuwils gassużi għall-konsum tal-enerġija totali tal-UE fl-2050 ikun madwar 20 %. Il-fjuwils gassużi se jkollhom parti importanti fit-taħlita enerġetika sal-2050, u dan jirrikjedi d-dekarbonizzazzjoni tas-settur tal-gass bi tfassil progressiv tas-swieq kompetittivi tal-gass dekarbonizzat. Minkejja l-kontribut żgħir tagħhom għat-taħlita enerġetika attwali tal-UE, il-bijogass, il-bijometan, l-idroġenu rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju kif ukoll il-metan sintetiku (ilkoll flimkien il-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju) jirrappreżentaw madwar 2/3 tal-fjuwils gassużi fit-taħlita enerġetika tal-2050, bil-gass fossili bis-CCS/U (qbid, ħżin u użu tal-karbonju) jirrappreżenta l-bqija. Din l-inizjattiva hija wkoll parti mill-pakkett “Lesti għall-mira ta’ 55 %”. Hi tkopri t-tfassil tas-suq għall-gassijiet, inkluż l-idroġenu. Din se tneħħi l-ostakli regolatorji eżistenti u toħloq il-kondizzjonijiet sabiex dan iseħħ b’mod kosteffettiv. Din hija parti importanti mill-perkors lejn sistema tal-enerġija integrata li timminimizza l-kostijiet tat-tranżizzjoni lejn in-newtralità klimatika, b’mod partikolari għall-konsumaturi u toħloq opportunitajiet ġodda għal tnaqqis fil-kontijiet tal-enerġija u għal parteċipazzjoni attiva fis-suq.
L-idroġenu mistenni jintuża l-aktar fl-oqsma li ma jippermettux l-elettrifikazzjoni, inkluż fl-industrija intensiva fl-enerġija tal-lum (eż. raffineriji, fertilizzanti, produzzjoni tal-azzar) u ċerti setturi tat-trasport heavy-duty (trasport marittimu, avjazzjoni, vetturi tqal għal distanzi twal). L-iżvilupp ta’ infrastruttura dedikata għall-idroġenu huwa neċessarju biex jinħataf il-potenzjal sħiħ ta’ dan il-vettur tal-enerġija fl-applikazzjonijiet speċifiċi tal-użu finali. L-objettiv tal-promozzjoni tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju huwa li dawn is-setturi jiġu dekarbonizzati, li tiżdied il-flessibbiltà tas-sistema tal-elettriku bis-saħħa tat-teknoloġiji power-to-X, li tissaħħaħ is-sigurtà tal-provvista billi titnaqqas id-dipendenza fuq l-importazzjonijiet tal-gass naturali u li jiġi permess il-ħżin (u l-produzzjoni) tal-elettriku. Dan jippermetti li jingħaqdu flimkien diversi setturi tal-ekonomija, b’rabta ma’ forom oħra ta’ ħżin u flessibbiltà, bħall-batteriji u r-rispons għad-domanda. Bl-istess mod, se jappoġġa l-awtoproduzzjoni u l-użu intelliġenti tal-provvista tal-enerġija distribwita, u se jikkontribwixxi għal awtonomizzazzjoni akbar tal-konsumaturi. Il-konsumaturi jeħtieġu wkoll informazzjoni ċara u aċċessibbli faċilment biex tgħinhom jibdlu x-xejriet tal-konsum tal-enerġija u jaqilbu għal soluzzjonijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju, b’mod simili għal dak li jistgħu jagħmlu fis-suq tal-elettriku.
Bil-mira ta’ idroġenu rinnovabbli massimu mill-2030 ’il quddiem, fl-immedjat u fi żmien medju, jistgħu jintużaw forom oħra ta’ gassijiet b’livell baxx tal-karbonju b’mod partikolari l-idroġenu b’livell baxx tal-karbonju, biex primarjament inaqqsu malajr l-emissjonijiet mill-produzzjoni eżistenti tal-idroġenu u jappoġġaw l-adozzjoni parallela u futura tal-idroġenu rinnovabbli. F’konformità mal-istrateġija tal-UE għall-idroġenu, jenħtieġ li l-produzzjoni tal-idroġenu rinnovabbli fl-UE tilħaq il-miljun tunnellata sal-2024 u tasal sa 10 miljuni sal-2030. Minn hemm ’il quddiem, jenħtieġ li l-idroġenu rinnovabbli jiġi varat fuq skala kbira u jissostitwixxi l-idroġenu b’livell baxx tal-karbonju.
Żvilupp effiċjenti u sostenibbli tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju kif ukoll tas-suq tal-idroġenu jeħtieġ jiġi adattat il-qafas tas-suq. Dan peress li l-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju llum jiffaċċjaw ostakli regolatorji għall-aċċess għas-suq u l-grilja li jirrappreżentaw żvantaġġ komparattiv meta mqabbla mal-gass naturali. Barra minn hekk, sabiex jiġi stabbilit suq tal-gass dekarbonizzat u biex jikkontribwixxi għat-tranżizzjoni tal-enerġija, huma meħtieġa ishma ferm akbar ta’ sorsi tal-enerġija rinnovabbli f’sistema tal-enerġija integrata bil-parteċipazzjoni attiva tal-konsumaturi fis-swieq kompetittivi. Jenħtieġ li dan jippermetti lill-konsumaturi jibbenefikaw minn prezzijiet affordabbli, standards tajba ta’ servizz, u għażla effettiva ta’ offerti li jirriflettu l-iżviluppi teknoloġiċi.
L-użu ta’ diversi tipi ta’ gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju aktarx jitfaċċa b’mod parallel u mistenni jiżviluppa b’rata differenti madwar l-UE:
·infrastruttura bbażata fuq l-idroġenu se tikkumplimenta b’mod progressiv in-network tal-gass naturali;
·infrastruttura tal-gass li tissostitwixxi l-gass fossili b’mod progressiv b’sorsi oħra ta’ metan.
Barra minn hekk, l-avvenimenti li żiedu l-prezzijiet tal-enerġija fakkruna li r-reżiljenza tas-sistema tal-enerġija Ewropea qiegħda dejjem issir aktar importanti hekk kif is-sistema tal-enerġija tal-UE tintegra aktar enerġija rinnovabbli deċentralizzata filwaqt li l-fjuwils fossili jitneħħew gradwalment. Is-sigurtà tal-provvista u l-arranġamenti ta’ tħejjija għar-riskji tas-settur tal-gass iridu jkunu adattati għat-tranżizzjoni lejn enerġija nadifa. Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-indirizzar taż-żieda fil-prezzijiet tal-enerġija (Sett ta’ għodod għall-azzjoni u l-appoġġ), tenfasizza l-interazzjoni bejn is-sigurtà tal-provvista, l-użu ottimali tal-kapaċitajiet tal-ħażna u l-volatilità tal-prezzijiet tal-enerġija.
1.2 Objettivi tal-proposta
Din l-inizjattiva għandha l-għan li tiffaċilita l-penetrazzjoni tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju fis-sistema tal-enerġija, u b’hekk tippermetti bidla mill-gass naturali u tippermetti li dawn il-gassijiet il-ġodda jaqdu r-rwol meħtieġ tagħhom favur l-għan tan-newtralità klimatika fl-UE fl-2050.
F’dan il-kuntest, l-inizjattiva tindirizza l-oqsma li ġejjin:
Livell baxx ta’ involviment u protezzjoni tal-klijenti fis-suq bl-imnut tal-gass ekoloġiku. Sabiex il-gassijiet il-ġodda jaqdu rwol sħiħ fit-tranżizzjoni tal-enerġija, jenħtieġ li r-regoli tas-suq bl-imnut jagħtu s-setgħa lill-klijenti biex jagħmlu għażliet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju. Bħalissa dan mhuwiex il-każ. Barra minn hekk, ma hemm l-ebda sistema komuni ta’ terminoloġija u ta’ ċertifikazzjoni tal-UE għall-fjuwils u l-gassijiet b’livell baxx tal-karbonju. Barra minn hekk, is-swieq tal-gass bl-imnut juru konċentrazzjoni tas-suq u livelli baxxi ta’ parteċipazzjoni ġdida u innovazzjoni. Dan iwaqqaf lill-klijenti milli jibbenefikaw mill-kompetizzjoni billi jagħmlu għażliet b’livell baxx tal-karbonju.
Sabiex ikunu jistgħu jagħmlu għażliet ta’ enerġija sostenibbli, il-klijenti jeħtieġu informazzjoni biżżejjed dwar il-konsum u l-oriġini tal-enerġija tagħhom, kif ukoll għodod effiċjenti biex jipparteċipaw fis-suq. Barra minn hekk, l-Istati Membri jenħtieġ li jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jipproteġu lill-klijenti vulnerabbli u foqra fl-enerġija. Is-suq tal-gass dekarbonizzat jenħtieġ li ma jiġix żviluppat jekk dawn il-klijenti ma jkunux jistgħu jibbenefikaw minnu bis-sħiħ.
Infrastruttura tal-idroġenu u swieq tal-idroġenu. Il-qafas regolatorju attwali għall-vetturi tal-enerġija gassuża ma jindirizzax l-użu tal-idroġenu bħala vettur tal-enerġija indipendenti permezz ta’ networks dedikati tal-idroġenu. Fil-livell tal-UE, ma hemmx regoli dwar l-investimenti fin-networks ibbażati fuq it-tariffi, jew fuq is-sjieda u l-operazzjoni tan-networks dedikati tal-idroġenu. Barra minn hekk, ma jeżistux regoli armonizzati dwar il-kwalità tal-idroġenu (pur). Għaldaqstant, jeżistu ostakli għall-iżvilupp ta’ infrastruttura tal-idroġenu kosteffettiva u transfruntiera u ta’ suq tal-idroġenu kompetittiv, li hu prerekwiżit għall-adozzjoni tal-produzzjoni u l-konsum tal-idroġenu. Din il-proposta għandha l-għan li tindirizza dawn in-nuqqasijiet. Tinkludi proposta għal sistema ta’ terminoloġija u ta’ ċertifikazzjoni tal-idroġenu b’livell baxx tal-karbonju u tal-fjuwils b’livell baxx karbonju.
Gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju fl-infrastruttura u fis-swieq eżistenti tal-gass, u s-sigurtà fl-enerġija. Illum, il-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju jirrappreżentaw sehem żgħir fit-taħlita enerġetika tal-UE. Sabiex jiġi sfruttat il-potenzjal tagħhom, prerekwiżit ewlieni hu l-aċċess għas-suq tal-gass bl-ingrossa, jiġifieri l-punti ta’ kummerċ virtwali. L-argument għall-vijabbiltà jissaħħaħ ukoll bit-tneħħija tal-kostijiet tal-kummerċ transfruntier ta’ dawk il-gassijiet u bl-iffaċilitar tal-konnessjoni tal-faċilitajiet tal-produzzjoni. Id-differenzi fil-parametri tal-kwalità tal-gass u fil-volum tal-idroġenu mħallat fis-sistema tal-gass naturali jistgħu jaffettwaw id-disinn tal-infrastruttura tal-gass, l-applikazzjonijiet tal-utenti finali u l-interoperabbiltà transfruntiera tas-sistema, u b’hekk ikun hemm ir-riskju li s-suq intern jiġi frammentat. Madankollu, ir-regoli attwali dwar il-kwalità tal-gass mhumiex adattati biex jindirizzaw l-iżviluppi futuri. Dwar l-LNG, jekk jiġu indirizzati l-ostakli residwi b’rabta mal-aċċess għat-terminals tal-LNG jista’ jinfetaħ il-bieb għall-importazzjoni tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju minn barra l-pajjiż u dan jappoġġa d-dekarbonizzazzjoni tas-suq tal-gass tal-UE. Finalment, il-preservazzjoni u t-tisħiħ tar-reżiljenza fit-tranżizzjoni jirrikjedu arranġamenti xierqa tas-sigurtà tal-provvista.
Ippjanar tan-network Kif deskritt fl-Istrateġija għall-Integrazzjoni tas-Sistema tal-Enerġija tal-Kummissjoni, l-ippjanar u l-operazzjoni ikkoordinati tas-sistema tal-enerġija tal-UE kollha, f’diversi vetturi tal-enerġija, infrastrutturi, u setturi tal-konsum huma prerekwiżit biex jinkisbu l-objettivi klimatiċi tal-2050. L-iskemi tal-ippjanar tan-network u l-prattiki attwali mhumiex biżżejjed għax hemm diskrepanzi bejn il-pjan tal-iżvilupp tan-networks ta’ għaxar snin (“TYNDP”) għall-UE kollha u l-pjanijiet nazzjonali tal-iżvilupp tan-networks (“NDP”). Konnessjoni aħjar bejn it-TYNDP u l-NDP tippermetti skambju tal-informazzjoni tranżnazzjonali dwar l-użu tas-sistemi ta’ trażmissjoni.
Sigurtà tal-provvista u ħażna. B’reazzjoni għaż-żidiet sinifikanti fil-prezzijiet madwar l-UE kollha fil-ħarifa 2021, il-Kunsill Ewropew stieden lill-Kummissjoni tikkunsidra malajr il-miżuri għal żmien medju u fit-tul li jżidu r-reżiljenza tas-sistema tal-enerġija tal-UE inkluż miżuri li jsaħħu s-sigurtà tal-provvista. Sabiex tikkontribwixxi għal rispons fil-ħin għal din il-kriżi u għal kriżijiet possibbli ġodda fil-livell tal-Unjoni, din il-proposta tinkludi miżuri speċifiċi biex ittejjeb il-kooperazzjoni u r-reżiljenza, notevolment biex tiżgura użu, ħażna u arranġamenti ta’ solidarjetà operazzjonali aktar effettivi u kkoordinati. Il-miżuri għandhom l-għan li jsaħħu r-reżiljenza tas-sistema tal-enerġija tal-UE kontra x-xokkijiet futuri fil-ħin meħtieġ. Dawn ikopru l-miżuri f’dan ir-Regolament u fir-Regolament (UE) 2017/1938 dwar is-sigurtà tal-provvista tal-gass. Sabiex jiġi żgurat rispons koerenti, il-miżuri dwar is-sigurtà tal-provvista huma parti minn din il-proposta leġiżlattiva u mhumiex proposti bħala proposta leġiżlattiva separata. Kif indikat fil-Komunikazzjoni dwar il-prezzijiet tal-enerġija tat-13 ta’ Ottubru 2021 bit-titolu “L-indirizzar taż-żieda fil-prezzijiet tal-enerġija: sett ta’ għodod għall-azzjoni u l-appoġġ”, il-koordinazzjoni tas-sigurtà tal-provvista min-naħa għall-oħra tal-fruntiera hija kruċjali għar-reżiljenza kontra x-xokkijiet futuri.
Il-miżuri proposti jirrikjedu lill-Istati Membri jagħmlu b’mod espliċitu l-ħażniet parti mill-valutazzjonijiet tar-riskji tas-sigurtà tal-provvista fil-livell reġjonali, inkluż tar-riskji marbuta mal-kontroll tal-ħażniet mill-entitajiet minn pajjiżi terzi. Fil-każ tar-riskji mhux indirizzati, l-Istati Membri jenħtieġ li jikkunsidraw miżuri tal-ħażna permezz ta’ kooperazzjoni reġjonali. Il-proposta tiddefinixxi l-kundizzjonijiet abilitanti għall-użu tal-akkwist konġunt volontarju tal-istokkijiet strateġiċi tal-gass li għandhom jintużaw f’każ ta’ emerġenza. Ġew introdotti miżuri wkoll biex itejbu t-trasparenza u l-aċċess għall-ħażniet, jindirizzaw ir-riskji marbuta maċ-ċibersigurtà tal-gass, u jiffaċilitaw l-arranġamenti ta’ solidarjetà bilaterali bejn l-Istati Membri f’każ ta’ kriżi. Il-Kummissjoni tħeġġeġ lill-Istati Membri jipproċedu bl-arranġamenti ta’ solidarjetà mingħajr ma jistennew, sabiex anke fi kriżi severa, l-unitajiet domestiċi jirċievu l-gass li jeħtieġu.
•Konsistenza mad-dispożizzjonijiet eżistenti fil-qasam ta’ politika
L-inizjattiva proposta hija marbuta ħafna u kumplimentari għall-proposti leġiżlattivi mressqa fil-kuntest tal-pakkett “Lesti għall-mira ta’ 55 %” biex jiġi implimentat il-Patt Ekoloġiku Ewropew, inkluż:
Id-Direttiva dwar l-Enerġija Rinnovabbli (“RED II”) riveduta, li hija l-istrument ewlieni li jittratta l-promozzjoni tal-enerġija minn sorsi rinnovabbli. Din għandha l-għan li tħaffef il-penetrazzjoni tal-enerġija rinnovabbli, inkluż il-gassijiet rinnovabbli fis-sistema tal-enerġija. L-emenda proposta tagħha żżid il-mira għas-sorsi rinnovabbli fit-taħlita enerġetika tal-UE għal 40 % u tippromwovi l-adozzjoni tal-fjuwils rinnovabbli, bħall-idroġenu rinnovabbli, fl-industrija u t-trasport, b’miri addizzjonali. B’rabta ma’ din l-inizjattiva, ir-RED II tiddefinixxi l-idroġenu rinnovabbli bħala “fjuwils rinnovabbli ta’ oriġini mhux bijoloġika” u “fjuwils tal-bijomassa” li jissodisfaw tnaqqis ta’ 70 % tal-gassijiet serra meta mqabbla mal-fjuwils fossili, li jistabbilixxu sottomiri speċifiċi għall-konsum tal-idroġenu rinnovabbli (50 % tal-konsum tal-idroġenu totali għall-enerġija u għall-finijiet ta’ feedstock fl-industrija sal-2030 u 2,6 % tal-enerġija fornuta lis-settur tat-trasport).
Id-Direttiva dwar l-Effiċjenza fl-Enerġija (“EED”) u d-Direttiva relatata dwar ir-Rendiment tal-Bini fl-Użu tal-Enerġija (“EPBD”) inkluż il-proposti għall-emendi tagħhom jinteraġġixxu ma’ din l-inizjattiva peress li jaffettwaw il-livell u l-istruttura tad-domanda għall-gass. Il-miżuri tal-effiċjenza enerġetika jistgħu jtaffu l-faqar enerġetiku u jnaqqsu l-vulnerabbiltà tal-konsumaturi. Peress li bħalissa l-fjuwils gassużi qed jiddominaw il-provvista tat-tisħin u tat-tkessiħ Ewropea u l-impjanti ta’ koġenerazzjoni, l-użu effiċjenti tagħhom jibqa’ fil-qalba tal-miżuri tal-effiċjenza enerġetika. Id-Direttiva dwar il-Gass u r-Regolament dwar il-Gass huma koerenti mal-prinċipju “l-effiċjenza enerġetika tiġi l-ewwel”: suq tal-UE miftuħ u kompetittiv bi prezzijiet li jirriflettu l-kostijiet tal-produzzjoni tal-vetturi tal-enerġija, il-kostijiet tal-karbonju, u l-kostijiet u l-benefiċċji esterni jipprovdi b’mod effiċjenti l-idroġenu nadif u sikur lill-utenti finali li japprezzawh l-aktar.
Ir-Regolament TEN-E, kif propost mill-Kummissjoni f’Diċembru 2020, għandu l-għan li jappoġġa aħjar il-modernizzazzjoni tal-infrastruttura tal-enerġija transfruntiera tal-Ewropa għall-Patt Ekoloġiku Ewropew. Dan jintroduċi l-infrastruttura tal-idroġenu bħala kategorija tal-infrastruttura ġdida għall-Iżvilupp tan-Network Ewropew. Din l-inizjattiva hija kumplimentari għar-Regolament TEN-E propost għax tiffoka fuq l-allinjament tal-pjanijiet nazzjonali mar-rekwiżiti tal-pjan tal-iżvilupp tan-networks ta’ għaxar snin għall-Ewropa kollha.
Kif imħabbar fl-istrateġija tal-UE għat-tnaqqis tal-emissjonijiet tal-metan, il-Kummissjoni se tipproponi leġiżlazzjoni għat-tnaqqis tal-emissjonijiet tal-metan fis-settur tal-enerġija. Din l-inizjattiva se jkollha l-għan li ttejjeb l-informazzjoni għall-emissjonijiet kollha relatati mal-metan. Din l-inizjattiva hija kumplimentari għax għandha l-għan li tiffaċilita l-penetrazzjoni tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju, u b’hekk tippermetti bidla mill-gass naturali.
•Konsistenza ma’ politiki oħra tal-Unjoni
L-Iskema għall-Iskambju tal-Kwoti tal-Emissjonijiet (“ETS”) tgħolli l-prezz tal-użu tal-fjuwils fossili fir-rigward tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju u b’hekk trawwem id-domanda għal tali gassijiet u investimenti fit-teknoloġija tal-produzzjoni relatata. Il-Kummissjoni pproponiet it-tisħiħ, inkluż ir-rinforzi u l-estensjonijiet fis-settur tal-avjazzjoni, it-trasport marittimu u bit-triq, u l-bini. Din l-Iskema tinkludi l-faċilitajiet kollha tal-produzzjoni tal-idroġenu, u l-elettrolizzaturi b’kapaċità tal-produzzjoni li taqbeż il-25 tunnellata/jum. Il-Fond għall-Innovazzjoni, li ġie stabbilit bid-Direttiva dwar is-Sistema tal-UE għall-Iskambju tal-Kwoti tal-Emissjonijiet (EU ETS) għall-perjodu mill-2021 sal-2030, huwa wieħed mill-istrumenti ta’ finanzjament li jappoġġa t-tranżizzjoni lejn Ewropa newtrali għall-klima sal-2050. Il-Fond għall-Innovazzjoni, li ġie stabbilit mid-Direttiva EU ETS għall-perjodu mill-2021 sal-2030, huwa wieħed mill-istrumenti ta’ finanzjament li jappoġġa t-tranżizzjoni lejn Ewropa newtrali għall-klima sal-2050.
Ir-reviżjoni tad-Direttiva dwar it-Tassazzjoni fuq l-Enerġija tistinka biex tallinja t-tassazzjoni fuq il-prodotti tal-enerġija mal-politiki tal-UE dwar l-enerġija u l-klima, tippromwovi t-teknoloġiji nodfa u tneħħi l-eżenzjonijiet skaduti u r-rati mnaqqsa li attwalment iħeġġu l-użu tal-fjuwils fossili. Skont id-Direttiva riveduta, il-prodotti koperti mid-Direttiva huma ggruppati u kklassifikati skont il-prestazzjoni ambjentali tagħhom. Skont dan, ir-reviżjoni tistabbilixxi livelli minimi preferenzjali ta’ tassazzjoni ta’ EUR 0,15/GJ għall-fjuwils tal-idroġenu rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju (meta mqabbla ma’ EUR 10,75/GJ għall-fjuwils fossili) użati bħala fjuwils tal-magni. Għall-fjuwils tal-idroġenu rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju użati bħala fjuwils għat-tisħin, ir-reviżjoni tistabbilixxi livelli minimi preferenzjali ta’ tassazzjoni ta’ EUR 0,15/GJ (meta mqabbla ma’ EUR 0,6/GJ għall-gass naturali).
Ir-Regolament rivedut dwar l-Infrastruttura tal-Fjuwils Alternattivi (AFIR), li se jħassar id-Direttiva 2014/94/UE dwar il-varar ta’ infrastruttura ta’ fjuwils alternattivi (AFID), kif propost mill-Kummissjoni f’Lulju 2021, għandu l-għan li jindirizza l-emissjonijiet dejjem jiżdiedu fit-trasport bit-triq biex jappoġġa t-tranżizzjoni lejn flotta ta’ karozzi b’emissjonijiet kważi żero sal-2050. Ir-Regolament jirrikjedi lill-Istati Membri jespandu n-network tal-infrastruttura tal-irriċarġjar u r-riforniment f’konformità mal-bejgħ ta’ karozzi b’emissjonijiet żero, u biex jinstallaw punti tal-iċċarġjar u tar-riforniment f’intervalli regolari fl-awtostradi ewlenin. Ir-reviżjoni tar-Regolament dwar l-Infrastruttura tal-Fjuwils Alternattivi se tirrikjedi stazzjon tar-riforniment (minimu ta’ 2 t/jum, 700 bar) kull 150 km tul in-network ewlieni TEN-T u f’kull nodu urban sal-2030; dan jirriżulta f’madwar 700 HRS tul in-nodi tat-trasport, u 88 HRS fin-nodi urbani.
L-Emenda tar-Regolament li jistabbilixxi l-istandards tal-emissjonijiet tas-CO2 għall-karozzi u l-vannijiet għandha l-għan li tiżgura perkors ċar mill-2025 lejn it-trasport b’emissjonijiet żero. Ir-regolament jiddefinixxi b’mod partikolari l-vetturi b’emissjonijiet żero bħala vetturi elettriċi bil-batterija, vetturi li jaħdmu biċ-ċellula tal-fjuwil u vetturi oħra li jaħdmu bl-idroġenu, u jistabbilixxi mira ta’ medja ta’ emissjonijiet żero għall-flotot tal-vetturi l-ġodda sal-2030.
Il-proposta FuelEU Maritime għandha l-għan li fit-taħlita tal-fjuwil tat-trasport marittimu internazzjonali żżid is-sehem tal-fjuwils alternattivi sostenibbli b’livell baxx tal-karbonju u b’newtralità karbonika inkluż: il-bijofjuwils likwidi, il-likwidi elettroniċi, il-gass dekarbonizzat (inkluż il-bijo-LNG u l-gass elettroniku), l-idroġenu dekarbonizzat u l-fjuwils dekarbonizzati derivati mill-idroġenu (inkluż il-metan, u l-ammonijaka). Jenħtieġ li l-enfasi fuq il-fjuwils u t-teknoloġiji tal-elettriku tippermetti tnaqqis sinifikanti u rapidu fl-emissjonijiet, bl-użu sħiħ tat-teknoloġiji u tal-infrastruttura eżistenti flimkien mal-inċentivi pprovduti mill-miżuri l-oħra li għandhom jiġu proposti. Dan se jiffaċilita wkoll id-definizzjoni tal-perkorsi tad-dekarbonizzazzjoni għall-cluster marittimu kollu.
Il-proposta ReFuel EU Aviation li għandha l-għan li tavvanza l-potenzjal tal-fjuwils sostenibbli tal-avjazzjoni biex tnaqqas l-impronta tal-GHG tal-avjazzjoni għadha fil-biċċa l-kbira tagħha mhux sfruttata. Sabiex inaqqas l-emissjonijiet tiegħu b’mod sinifikanti, is-settur tal-avjazzjoni se jkun jeħtieġ inaqqas id-dipendenza attwali tiegħu fuq il-fjuwil fossili tal-ġettijiet u jiddependi dejjem aktar fuq l-użu tal-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli (SAF) fis-snin li ġejjin. Il-proposta tistabbilixxi sehem minimu ta’ 0,7 % tal-“fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi” fil-fjuwils tal-avjazzjoni fornuti lill-operaturi tal-inġenji tal-ajru, fejn il-“fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi” huma fjuwils rinnovabbli ta’ oriġini mhux bijoloġika, kif definit fid-direttiva dwar l-enerġija rinnovabbli.
2.BAŻI ĠURIDIKA, SUSSIDJARJETÀ U PROPORZJONALITÀ
•Bażi ġuridika
L-objettivi ta’ din l-inizjattiva ma jistgħux jinkisbu fil-livell nazzjonali. Il-miżuri ppjanati ta’ din l-inizjattiva għandhom l-għan li javvanzaw l-erba’ objettivi stabbiliti fl-Artikolu 194 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE), u fl-istess ħin jikkontribwixxu għad-dekarbonizzazzjoni tal-ekonomija tal-UE. Il-miżuri ppjanati għandhom jiġu adottati abbażi tal-Artikolu 194(2) tat-TFUE flimkien mal-Artikolu 114(1) tat-TFUE. Fil-qasam tal-enerġija, l-UE għandha kompetenza kondiviża skont l-Artikolu 4(2)(i) tat-TFUE.
Din l-inizjattiva tibni wkoll fuq sett komprensiv ta’ atti leġiżlattivi li ġew adottati u aġġornati matul l-aħħar żewġ deċennji. Bl-objettiv li jinħoloq suq intern tal-enerġija, l-UE adottat erba’ pakketti leġiżlattivi konsekuttivi bejn l-1996 u l-2019, bl-għan ġenerali li tintegra s-swieq u tilliberalizza s-swieq nazzjonali tal-elettriku u tal-gass. Dawn id-dispożizzjonijiet ikopru firxa wiesgħa ta’ aspetti, mill-aċċess għas-suq sat-trasparenza, id-drittijiet tal-konsumaturi, iż-żieda tal-likwidità tas-swieq tal-gass, u l-indipendenza tal-awtoritajiet regolatorji.
•Sussidjarjetà (għall-kompetenza mhux esklużiva)
Attwalment, ma hemmx regoli fil-livell tal-UE li jirregolaw in-networks dedikati tal-idroġenu jew is-swieq tal-idroġenu u l-idroġenu b’livell baxx tal-karbonju u l-fjuwils b’livell baxx tal-karbonju. Fid-dawl tal-isforzi attwali fil-livell tal-UE u fil-livell nazzjonali biex jiġi promoss l-użu tal-idroġenu rinnovabbli bħala sostitut għall-fjuwils fossili, l-Istati Membri jkollhom inċentiva biex jadottaw ir-regoli dwar it-trasport tal-infrastruttura dedikata tal-idroġenu fil-livell nazzjonali. Dan joħloq ir-riskju ta’ xenarju regolatorju frammentat madwar l-UE, li jista’ jxekkel l-integrazzjoni tan-networks u s-swieq nazzjonali tal-idroġenu, u b’hekk jipprevjeni jew jiskoraġġixxi l-kummerċ transfruntier tal-idroġenu.
L-armonizzazzjoni tar-regoli għall-infrastruttura tal-idroġenu fi stadju aktar tard (jiġifieri wara li tidħol fis-seħħ il-leġiżlazzjoni nazzjonali) twassal għal żieda fil-piżijiet amministrattivi għall-Istati Membri u kostijiet regolatorji akbar u aktar inċertezza għall-kumpaniji, speċjalment fir-rigward tal-investimenti fit-tul fil-produzzjoni tal-idroġenu u l-infrastruttura tat-trasport.
Il-ħolqien ta’ qafas regolatorju fil-livell tal-UE għan-networks u s-swieq dedikati tal-idroġenu jrawwem l-integrazzjoni u l-interkonnessjoni tas-swieq u n-networks nazzjonali tal-idroġenu. Ir-regoli fil-livell tal-UE dwar l-ippjanar, il-finanzjament u l-operazzjoni ta’ tali networks dedikati tal-idroġenu joħolqu prevedibbiltà fit-tul għall-investituri potenzjali f’din it-tip ta’ infrastruttura fit-tul, b’mod partikolari għall-interkonnessjonijiet transfruntieri (li nkella jaf ikunu soġġetti għal liġijiet nazzjonali potenzjalment diverġenti).
Fil-każ tal-bijometan, mingħajr inizjattiva fil-livell tal-UE, huwa probabbli li sal-2030 tkun għadha teżisti frammentazzjoni regolatorja fir-rigward tal-aċċess għas-swieq bl-ingrossa, l-obbligi tal-konnessjoni u l-miżuri ta’ koordinazzjoni bejn l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni (TSO) u l-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni (DSO). Bl-istess mod, mingħajr ftit armonizzazzjoni fil-livell tal-UE, il-produtturi tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju se jkunu qed jiffaċċjaw konnessjonijiet u kostijiet ta’ injezzjoni differenti ħafna madwar l-UE, li jirriżulta f’ambjent inekwu.
Mingħajr aktar leġiżlazzjoni fil-livell tal-UE, l-Istati Membri jkomplu japplikaw standards tal-kwalità tal-gass u regoli differenti dwar il-livelli tat-taħlit tal-idroġenu, u u dan bir-riskju ta’ restrizzjonijiet fuq il-flussi transfruntieri u ta’ segmentazzjoni tas-suq. L-istandards tal-kwalità tal-gass ikomplu jiġu definiti l-aktar bil-parametri tal-kwalità tal-gass naturali, li jillimita l-integrazzjoni tal-gassijiet rinnovabbli fin-network.
Dawn l-aspetti kollha aktarx inaqqsu l-kummerċ transfruntier tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju li abbli jiġu kkumpensati b’żieda fl-importazzjonijiet tal-gass naturali. L-użu tat-terminals tal-LNG u l-importazzjonijiet jista’ jibqa’ ristrett għall-gass naturali, minkejja li ma jkun meħtieġ l-ebda adattament tat-terminals tal-LNG jekk ikun hemm disponibbli bijometan jew metan sintetiku kompetittivi minn sorsi barra mill-UE.
L-ippjanar tan-network nazzjonali se jkun meħtieġ jiġi żviluppat biss fl-Istati Membri fejn ikunu qed joperaw l-Operaturi Indipendenti ta’ Trażmissjoni (ITO) u l-Operaturi Indipendenti tas-Sistemi (ISO). Filwaqt li l-maġġoranza tal-Istati Membri għandhom pjan uniku tal-iżvilupp tal-gass nazzjonali li permezz tiegħu jikkooperaw l-operaturi tal-gass, il-kooperazzjoni transsettorjali xorta għadha limitata.
It-tħejjija kkoordinata tal-UE f’każ ta’ emerġenza għas-settur tal-gass attwali wriet li hi aktar effiċjenti minn azzjoni fil-livell nazzjonali biss.
•Proporzjonalità
L-inizjattiva hija konformi mal-prinċipju tal-proporzjonalità. Taqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 194 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea. L-intervent ta’ politika huwa proporzjonali għad-dimensjoni u n-natura tal-problemi definiti u għall-kisba tal-objettivi stabbiliti.
Il-proposta ma tmurx lil hinn minn dak meħtieġ biex jinkiseb l-objettiv ġenerali segwit li tiġi ffaċilitata d-dekarbonizzazzjoni tal-fjuwils gassużi b’mod kompetittiv, bl-anqas kostijiet ekonomiċi u b’mod li jiżgura s-sigurtà tal-enerġija u li jixħet lill-konsumaturi fil-qalba nett tas-swieq tal-enerġija. Is-sett ta’ għażliet ppreferuti huwa meqjus proporzjonat u jibni kemm jista’ jkun fuq l-approċċi eżistenti. Il-bilanċ bejn l-obbligi u l-kunsiderazzjoni tal-kapaċitajiet differenti ta’ azzjoni fost l-Istati Membri u l-entitajiet privati huwa meqjus xieraq minħabba l-ħtieġa imperattiva li tinkiseb in-newtralità klimatika sal-2050.
•Għażla tal-istrument
Abbażi tal-evalwazzjoni ġenerali tal-qafas regolatorju attwali għas-suq tal-gass, l-istrumenti magħżula huma Direttivali tirriformula d-Direttiva 2009/73/KE, u Regolament li jirriformula r-Regolament Nru 715/2009. L-għażla ta’ riformulazzjoni ta’ dawn l-atti legali eżistenti se ssaħħaħ iċ-ċarezza legali. Ir-rikors għal att emendatorju jaf ma kienx adegwat biex jiġi indirizzat sett wiesa’ ta’ dispożizzjonijiet ġodda. L-għażla tal-istrumenti għalhekk titlob reviżjoni tar-regoli diġà adottati u implimentati, bħala evoluzzjoni naturali tal-leġiżlazzjoni attwali, fid-dawl ta’ dawn il-bidliet. Se jkun jeħtieġ jiġu emendati aktar atti permezz tar-Regolament dwar il-Gass fosthom: ir-Regolament SoS (UE) 2017/1938, ir-Regolament ACER (UE) 2019/942 u r-Regolament REMIT (UE) Nru 1227/2011.
3.RIŻULTATI TAL-EVALWAZZJONIJIET EX POST, TAL-KONSULTAZZJONIJIET MAL-PARTIJIET IKKONĊERNATI U TAL-VALUTAZZJONIJIET TAL-IMPATT
•Evalwazzjonijiet ex post/kontrolli tal-idoneità tal-leġiżlazzjoni eżistenti
Id-dħul fis-seħħ tat-Tielet pakkett dwar l-Enerġija kkontribwixxa b’mod pożittiv għall-kompetizzjoni u l-prestazzjoni tas-swieq interni tal-enerġija. Madankollu, il-qafas regolatorju attwali għall-gass jiffoka fuq il-gass naturali mill-fjuwils fossili u ma jantiċipax bis-sħiħ l-emerġenza ta’ alternattivi għall-gassijiet tal-metan (inkluż il-gass naturali u l-bijometan), bħalma hu l-idroġenu.
Hija meħtieġa rieżaminazzjoni tal-qafas regolatorju attwali dwar is-suq tal-gass u din diġà tħabbret fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea dwar strateġija għall-idroġenu għal Ewropa newtrali għall-klima. Peress li fl-Istati Membri tal-UE hemm potenzjal differenti għall-produzzjoni tal-idroġenu rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju, qafas tas-suq adegwat jista’ jgħin biex l-idroġenu jsir tassew vettur tal-enerġija u abilitant tal-integrazzjoni tas-sistema tal-enerġija.
Abbażi ta’ dan, ġew identifikati erba’ xpruni ewlenin skont il-Qasam Problematiku I tal-Valutazzjoni tal-Impatt: (i) id-dekarbonizzazzjoni se twassal biex tinħoloq katina tal-valur tal-idroġenu Ewropea li tiddependi fuq suq tal-idroġenu transfruntier; (ii) in-nuqqas tal-investimenti fl-infrastruttura tal-idroġenu jxekkel l-iżvilupp tas-suq; (iii) l-infrastruttura tal-idroġenu aktarx tikkostitwixxi monopolju naturali, li jirriżulta fi strutturi tas-suq mhux kompetittivi; (iv) ir-regoli diverġenti dwar il-kwalità tal-idroġenu jistgħu jtellfu l-flussi transfruntieri u jikkawżaw kostijiet addizzjonali.
Ir-regoli eżistenti dwar il-gass, li jiffokaw fuq il-gass naturali mill-fjuwils fossili importat prinċipalment minn barra l-UE, ma jindirizzawx il-karatteristiċi speċifiċi tal-produzzjoni deċentralizzata tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju fl-UE. Barra minn hekk, il-volumi dejjem jikbru tal-bijometan, tal-idroġenu iżda anke tal-LNG jaffettwaw il-kwalità tal-gass u għalhekk jaffettwaw ukoll id-disinn tal-infrastruttura tal-gass u l-apparati tal-utenti finali. B’mod partikolari, il-Valutazzjoni tal-Impatt tirrikonoxxi ħames xpruni ewlenin relatati ma’ dan il-Qasam Problematiku: (i) l-aċċess ristrett għas-suq u għall-grilja għall-produtturi lokali tal-bijometan konnessi mal-grilji ta’ distribuzzjoni, id-diverġenza tar-regoli fir-rigward tal-obbligu ta’ konnessjoni u l-kostijiet tal-konnessjoni tal-grilja għall-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju, u t-tariffi ta’ dħul/ħruġ intra-UE li jxekklu l-istabbiliment ta’ suq intern tal-gass tal-UE integrat għalkollox, likwidu u interoperabbli; (ii) id-differenzi fil-kwalità tal-gass u l-livelli tat-taħlit tal-idroġenu jista’ jkollhom impatt negattiv fuq il-flussi transfruntieri u l-utenti finali, filwaqt li r-regoli attwali dwar il-kwalità tal-gass mhumiex adattati biex jindirizzaw l-iżviluppi futuri; (iii) it-terminals tal-LNG mgħammra biex jirċievu l-aktar il-gass naturali, l-aċċess limitat tal-gassijiet ġodda għat-terminals tal-LNG; (iv) il-kuntratti għal provvista fit-tul tal-gass naturali b’emissjonijiet mhux imnaqqsa jistgħu jikkawżaw l-intrappolament tal-gass naturali u jfixklu l-provvista tal-gassijiet rinnovabbli lejn l-2050; (v) l-arranġamenti attwali tas-sigurtà tal-enerġija jindirizzaw biss ir-riskji relatati mal-provvista tal-gass naturali u mhux tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju.
Rigward l-ippjanar tan-network, jeħtieġ tevolvi aktar il-kooperazzjoni bejn it-TSOs u r-regolaturi. Il-penetrazzjoni dejjem tiżdied tas-sorsi intermittenti ta’ enerġija tirrikjedi integrazzjoni aħjar tas-sistema kollha tal-enerġija u interkonnessjoni aħjar tal-infrastruttura, abbażi ta’ approċċ aktar ħolistiku u inklużiv. Il-Valutazzjoni tal-Impatt jiddeskrivi tliet xpruni ewlenin fir-rigward ta’ dan il-Qasam Problematiku: (i) l-ippjanar tan-network ivarja bejn l-Istati Membri u t-TSOs, ippjanar separat għall-elettriku u għall-gass; (ii) l-ebda trasparenza dwar il-potenzjal tal-infrastruttura eżistenti li tadatta għal skop differenti jew id-dekummissjonar; (iii) id-DSOs mhumiex espliċitament inklużi fl-ippjanar tat-TSO. Barra minn hekk, bi strateġija aktar armonizzata tal-iżvilupp tas-sistema, ikomplu jiżdiedu l-interkonnessjonijiet bejn is-sistemi tal-elettriku u tal-gass inkluż l-idroġenu.
L-evalwazzjoni wriet li jeħtieġ tittejjeb il-kompetizzjoni biex jiġi żgurat li l-konsumaturi tal-UE jgawdu mill-benefiċċji kollha tal-integrazzjoni tas-suq. Barra minn hekk, il-konsumaturi għadhom jiċċaħħdu mill-għodod meħtieġa biex jinvolvu ruħhom b’mod attiv fis-suq. Id-dispożizzjonijiet tal-protezzjoni tal-konsumaturi fil-leġiżlazzjoni analizzata juru li huma adegwati għall-iskop parzjalment biss. B’mod partikolari, il-protezzjoni tal-klijenti vulnerabbli għadha mhix uniformi bejn l-Istati Membri u l-faqar enerġetiku għadu sinifikanti madwar l-UE. B’mod konkordanti, il-Qasam Problematiku IV identifika tliet xpruni ewlenin tal-problema: (i) il-potenzjal mhux sfruttat ta’ kompetizzjoni fis-swieq bl-imnut; (ii) l-awtonomizzazzjoni insuffiċjenti tal-klijenti f’termini ta’ qlib, għodod għat-tqabbil tal-prezzijiet, informazzjoni dwar il-fatturazzjoni, komunitajiet tal-enerġija, u aċċess għad-data; u (iii) il-protezzjoni inadegwata tal-konsumaturi b’mod partikolari għal dawk vulnerabbli u foqra fl-enerġija.
•Konsultazzjonijiet mal-partijiet ikkonċernati
F’konformità mal-Linji Gwida għal Regolamentazzjoni Aħjar, il-Kummissjoni wettqet konsultazzjoni komprensiva u inklużiva mal-partijiet ikkonċernati bbażata fuq strateġija ta’ konsultazzjoni li kienet tinkludi firxa ta’ metodi u għodod. Din l-istrateġija kellha l-għan li tiżgura li tiġi kkunsidrata l-evidenza rilevanti kollha, inkluż id-data dwar il-kostijiet, l-impatt fuq is-soċjetà, u l-benefiċċji tal-inizjattiva. Intużaw diversi għodod ta’ konsultazzjoni: konsultazzjoni dwar il-valutazzjoni tal-impatt tal-bidu (Pjan direzzjonali), konsultazzjoni pubblika online ibbażata fuq kwestjonarju, preżentazzjoni mill-Kummissjoni u rispons mingħand il-partijiet ikkonċernati, inkluż il-Forum Regolatorju dwar il-Gass, diskussjonijiet mal-Istati Membri, mal-membri tal-Parlament Ewropew u mal-Awtoritajiet Regolatorji Nazzjonali, u diskussjonijiet mal-partijiet ikkonċernati fi grupp ta’ ħidma kbir tal-partijiet ikkonċernati.
Il-Kummissjoni rċeviet 263 kontribut waqt il-konsultazzjoni pubblika miftuħa. B’mod ġenerali, ir-rispondenti kkonfermaw li jħossu l-ħtieġa li d-Direttiva dwar il-Gass u r-Regolament dwar il-Gass jiġu riveduti biex jgħinu fil-kisba tal-objettivi tad-dekarbonizzazzjoni. Barra minn hekk, aktar minn 60 % tar-rispondenti jistennew li t-tibdil teknoloġiku u regolatorju meħtieġ biex is-suq tal-gass jiġi dekarbonizzat għandu l-potenzjal li joħloq impjiegi ġodda sal-2030.
Fir-rigward tal-iżvilupp tal-infrastruttura u s-swieq tal-idroġenu, il-maġġoranza tar-rispondenti jappoġġaw l-introduzzjoni tar-regolazzjoni fi stadju bikri biex jitrawmu suq u infrastruttura tal-idroġenu kompetittivi u li jiffunzjonaw tajjeb. Ir-rispondenti tkellmu favur qafas leġiżlattiv tal-UE li jiddefinixxi l-prinċipji regolatorji ewlenin u li jħaddem approċċ gradwali. Il-maġġoranza l-kbira tappoġġa eż. l-aċċess ta’ partijiet terzi, ir-regoli dwar l-aċċess għall-pipelines tal-idroġenu, it-terminals tal-importazzjoni u l-ħażna, u titkellem favur is-separazzjoni tal-attivitajiet tan-networks. Ħafna mir-rispondenti qiesu li hu importanti li r-rwol tal-partijiet privati fl-iżvilupp tal-infrastruttura tal-idroġenu jiġi definit minn kmieni. Il-maġġoranza l-kbira tar-rispondenti jqisu wkoll li n-networks privati eżistenti u futuri jistgħu jiġu (temporarjament) eżentati minn ċerti rekwiżiti regolatorji iżda li jeħtieġ tiġi żgurata l-konverġenza fuq qafas regolatorju uniku. Il-maġġoranza assoluta tar-rispondenti jqisu li d-drittijiet u r-rekwiżiti li jippermettu infrastruttura tal-idroġenu ġdida jenħtieġ li jkunu simili għal dawk li llum huma applikabbli għall-pipelines tal-gass tal-metan.
Fir-rigward tal-promozzjoni tal-aċċess tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju għas-suq u l-infrastruttura tal-gass eżistenti, il-partijiet ikkonċernati jaqblu dwar il-ħtieġa li jiġi rivedut il-qafas regolatorju attwali biex jgħin fil-kisba tal-objettivi tad-dekarbonizzazzjoni. Il-maġġoranza tal-partijiet ikkonċernati tqis li hu importanti li jiġi żgurat aċċess sħiħ għas-suq u li tiġi ffaċilitata l-injezzjoni tal-gassijiet RES u LC fil-grilja tal-gass. Ħafna rispondenti jitkellmu favur l-obbligu tal-operaturi tan-network li jgħaqqdu lill-produtturi tal-gassijiet RES u LC u li jintroduċu tnaqqis fl-imposta tal-injezzjoni. Il-maġġoranza tar-rispondenti jappoġġaw ukoll it-titjib tal-qafas ta’ trasparenza għat-terminals tal-LNG. Hemm ukoll appoġġ qawwi għall-applikazzjoni armonizzata tal-istandards tal-kwalità tal-gass madwar l-UE, għal koordinazzjoni transfruntiera msaħħa u aktar trasparenza. Ir-rispondenti għandhom fehmiet differenti dwar it-taħlit tal-idroġenu, iżda l-maġġoranza taqbel li dan jista’ jipprovdi l-ewwel pass kosteffiċjenti u rapidu, minkejja l-kostijiet tekniċi għaljin għad-dekarbonizzazzjoni tas-sistema tal-enerġija. Ftit huma l-partijiet ikkonċernati li jappoġġaw it-tneħħija tat-tariffi transfruntieri intra-UE. Il-maġġoranza tar-rispondenti jqisu l-isfidi għas-sigurtà speċifiċi għall-gass u l-miżuri dwar iċ-ċibersigurtà bħala importanti.
Fir-rigward tal-integrazzjoni tal-ippjanar tan-network, il-maġġoranza tal-partijiet ikkonċernati jappoġġaw li ż-żmien tal-pjan tal-iżvilupp tan-network (NDP) jiġi allinjat mat-TYNDP, u ma’ pjan tal-gass uniku irrispettivament mill-mudell ta’ separazzjoni magħżul. Il-maġġoranza tar-rispondenti esprimiet appoġġ ferm akbar għal xenarju konġunt tal-elettriku u tal-gass. Numru sostanzjali ta’ partijiet ikkonċernati jitolbu li l-proġetti tal-idroġenu jiġu inklużi fl-NDP. Il-biċċa l-kbira tal-partijiet ikkonċernati jaqblu dwar ir-rwol tad-DSOs li jipprovdu u jaqsmu l-informazzjoni, u diversi rispondenti jappoġġaw ukoll li d-DSOs jipprovdu l-pjan tagħhom stess li jinkludi l-ottimizzazzjoni tas-sistema f’setturi differenti. Ir-rispondenti ppreferew ukoll pjan konġunt tal-gass u tal-elettriku għax-xenarji konġunti bi pjanijiet separati. Diversi partijiet ikkonċernati indikaw li pjan konġunt tal-metan u tal-idroġenu, bi pjan separat tal-elettriku, ikun l-għażla ppreferuta.
Fir-rigward tal-impenn u l-protezzjoni tal-klijenti fis-suq bl-imnut tal-gass ekoloġiku, il-maġġoranza tal-partijiet ikkonċernati talbu għal ambizzjonijiet akbar fid-dispożizzjonijiet relatati maċ-ċittadini/il-konsumaturi billi jiġu riflessi dawk tas-suq tal-elettriku. Barra minn hekk, jenħtieġ li d-dispożizzjonijiet dwar il-faqar enerġetiku jiżguraw li l-konsumaturi ma jkunux qed iħallsu l-kost għal qlib lejn alternattivi bbażati fuq il-gass. Ir-rappreżentanti tas-settur privat jappoġġaw il-pjanijiet ta’ tneħħija gradwali tal-prezzijiet regolati, filwaqt li xi organizzazzjonijiet tal-konsumaturi jippreferu jżommuhom biex jipproteġu lill-konsumaturi foqra fl-enerġija u vulnerabbli. Kważi nofs ir-rispondenti jridu li jissaħħu d-dispożizzjonijiet dwar il-komparabbiltà tal-offerti u l-aċċessibbiltà tad-data, it-trasparenza, is-sistemi ta’ metraġġ intelliġenti u l-qlib. L-ebda rispondent ma appoġġa l-approċċ mhux regolatorju.
•Ġbir u użu tal-għarfien espert
L-inizjattiva proposta u l-Valutazzjoni tal-Impatt sottostanti tagħha huma msejsa fuq l-evidenza mill-kontribut tal-partijiet ikkonċernati waqt il-konsultazzjonijiet estensivi mwettqa f’dan ir-rigward, kif ukoll analiżi tal-letteratura, u mmudellar. L-analiżi tal-letteratura inkludiet ir-riżultati ta’ serje ta’ studji topiċi dwar l-elementi ewlenin bħar-rwol tal-infrastruttura, tas-suq u tal-produzzjoni tal-idroġenu u tal-gass dekarbonizzat, li saru għall-Valutazzjoni tal-Impatt jew li kkontribwew għall-kamp ta’ applikazzjoni tagħha, kif ukoll il-valutazzjonijiet imwettqa għal inizjattivi rilevanti oħra tal-Kummissjoni. Fil-valutazzjoni tqiesu wkoll il-konklużjonijiet adottati fil-qafas ta’ diversi fora tal-partijiet ikkonċernati, l-aktar importanti dik dwar ir-Regolament dwar il-Gass (il-Forum ta’ Madrid), u dik dwar ir-Regolament dwar l-Elettriku (il-Forum ta’ Firenze). Gew kkunsidrati wkoll id-diskussjonijiet mal-Istati Membri, mal-membri tal-Parlament Ewropew, mal-Awtoritajiet Regolatorji Nazzjonali, mal-ACER u d-diskussjonijiet mal-partijiet ikkonċernati l-oħra.
•Valutazzjoni tal-Impatt
Skont il-linji gwida għal Regolamentazzjoni Aħjar, il-Kummissjoni wettqet Valutazzjoni tal-Impatt ta’ diversi għażliet ta’ politika. Din il-ħidma kienet sostnuta minn konsultazzjoni fi ħdan il-Kummissjoni permezz ta’ Grupp Interservizzi ta’ Tmexxija.
Il-Valutazzjoni tal-Impatt ġiet ippreżentata lill-Bord tal-Iskrutinju Regolatorju (RSB) u diskussa miegħu. Il-Bord tal-Iskrutinju Regolatorju ħareġ “opinjoni pożittiva b’xi riżervi”. Ir-riżervi ġew indirizzati b’mod partikolari billi: (i) il-konklużjonijiet tal-evalwazzjoni ġew integrati fid-deskrizzjoni tal-problema, (ii) ġie spjegat ir-rwol tal-inizjattiva bħala parti mill-qafas abilitanti tal-pakkett “Lesti għall-mira ta’ 55 %”, (iii) ġiet iċċarat ix-xenarju bażi tal-impatt tal-għażliet ta’ politika, (iv) saret aktar distinzjoni bejn l-atturi differenti, b’mod partikolari bejn il-produtturi u l-konsumaturi tal-gass naturali u tal-idroġenu, (v) saret valutazzjoni ta’ kif l-inizjattiva jista’ jkollha impatti differenti għall-SMEs meta mqabbla ma’ kumpaniji (akbar) oħra, (vi) il-fehmiet kuntrarji u dawk tal-minoritajiet ġew riflessi aħjar tul ir-rapport kollu, inkluż fid-definizzjoni tal-problema, it-tfassil tal-għażliet, l-analiżi tal-impatti u l-għażla tal-għażla ppreferuta, (vii) ittejbet in-narrattiva tar-rapport, u (viii) imtlew it-tabelli tal-kostijiet u l-benefiċċji fil-format ix-xieraq.
Matul il-ħidma tal-Valutazzjoni tal-Impatt ġiet ikkunsidrata firxa ta’ miżuri f’erba’ Oqsma Problematiċi sabiex jiġu indirizzati l-problemi identifikati u l-ixpruni ewlenin tal-problemi bl-għan li jintlaħqu l-objettivi tal-inizjattiva: Wara valutazzjoni tal-effettività, tal-effiċjenza, tal-koerenza u tal-proporzjonalità tagħhom, instab li pakkett ta’ għażliet ippreferuti huwa l-aktar adattat sabiex jikkontribwixxi għall-objettivi stabbiliti.
Qasam Problematiku I: Infrastruttura tal-idroġenu u swieq tal-idroġenu
Il-Qasam Problematiku I jqis l-għażliet ta’ politika li ġejjin: li ssir sejħa għall-offerti għall-operazzjoni tan-network tal-idroġenu (Għażla 1); li jiġu introdotti l-prinċipji regolatorji ewlenin ispirati minn dawk applikabbli attwalment għas-suq tal-gass naturali iżda adattati għall-fażi tal-iżvilupp tas-swieq tal-idroġenu (Għażla 2); u li jiġi stabbilit reġim regolatorju żviluppat bis-sħiħ għall-idroġenu (simili għal dak applikabbli attwalment għas-settur tal-gass naturali) mingħajr il-ħtieġa għal tranżizzjoni lejn suq tal-idroġenu aktar matur (Għażla 3). L-għażla ppreferuta hija li jiġu introdotti l-prinċipji regolatorji ewlenin mill-bidu filwaqt li tiġi pprovduta ċarezza fuq ir-reġim regolatorju (futur) finali. (Għażla 2b “Prinċipji regolatorji ewlenin b’viżjoni). Il-benefiċċju ewlieni ta’ din l-għażla huwa li trawwem l-integrazzjoni tas-suq, tipprovdi ċarezza għall-investituri, tevita t-twaqqif ta’ strutturi tas-suq mhux kompetittivi kif ukoll il-kostijiet tal-aġġustamenti ex post tar-regoli ladarba s-suq ikun matur, iżda tħalli l-flessibbiltà biex ir-regolazzjoni titfassal skont iż-żieda fi stadji tas-settur tal-idroġenu.
Qasam Problematiku II: Il-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx ta’ emissjonijiet tal-karbonju fl-infrastruttura u s-swieq tal-gass eżistenti, u s-sigurtà tal-enerġija
Il-Qasam Problematiku II jinkludi għażliet li jippromwovu l-aċċess għall-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju (RES u LC) fis-suq tal-gass u l-infrastruttura eżistenti. L-għażliet kollha jinkludu wkoll livell progressiv ta’ intervent biex jiġi indirizzat it-tħassib dwar is-sigurtà tal-enerġija, b’mod partikolari biex jiġu estiżi l-għodod, l-istandards u l-proċeduri eżistenti għall-gassijiet RES u LC, is-solidarjetà effettiva u l-indirizzar tar-riskji marbuta maċ-ċibersigurtà għas-settur tal-gass. L-Għażla 3 “Nippermettu u nippromwovu aċċess sħiħ għas-suq tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju” hija l-għażla ppreferuta għall-Qasam Problematiku II. Din l-għażla tinkludi l-miżuri biex jiġi appoġġat l-aċċess tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju għas-suq bl-ingrossa, għat-terminals tal-LNG, u għall-grilja ta’ trażmissjoni (irrispettivament mill-post tal-konnessjoni), inkluż skonti fit-tariffi għall-injezzjoni fil-grilja u t-trasport transfruntier. Il-kwalità tal-gass tkun regolata b’approċċ armonizzat tal-UE għall-punti ta’ interkonnessjoni transfruntiera filwaqt li l-flessibbiltà titħalla f’idejn l-Istati Membri. Il-limitu massimu permess għat-taħlit tal-idroġenu huwa stabbilit f’5 % għall-punti transfruntieri kollha – livell li huwa kosteffiċjenti f’termini tal-kostijiet għal adattament u għal tnaqqis tal-emissjonijiet.
Nippermettu u nippromwovu aċċess sħiħ għas-suq tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju: Il-miżuri previsti huma konsistenti mal-isforzi tal-Unjoni biex jiġi miġġieled it-tibdil fil-klima u huma meħtieġa biex jinkisbu l-objettivi tal-Patt Ekoloġiku Ewropew. Il-benefiċċju ewlieni huwa li l-miżuri se jnaqqsu l-kostijiet tal-produzzjoni għal produtturi tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju, iżidu l-kompetizzjoni, il-likwidità u l-kummerċ għall-gassijiet rinnovabbli, filwaqt li jħeġġu t-tnaqqis tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra. B’dan il-mod, il-klijenti u l-kontribwenti se jibbenefikaw peress li l-appoġġ jista’ jitnaqqas. Dan se jillimita wkoll ir-riskji għas-sigurtà tal-enerġija u jiffranka l-ħin u r-riżorsi, jnaqqas l-inċertezzi, itejjeb l-effiċjenza tal-miżuri ta’ emerġenza, u jsaħħaħ ir-rekwiżiti speċifiċi għas-sigurtà għall-kumpaniji tal-gass.
Qasam Problematiku III: L-ippjanar tan-network
Il-Qasam Problematiku III jikkunsidra l-għażliet fir-rigward tal-ippjanar integrat tan-network. L-għażla ppreferuta għall-Qasam Problematiku III hija l-Għażla 2 “Ippjanar Nazzjonali bbażat fuq ix-Xenarji Ewropej”. L-għażla tipprevedi ppjanar nazzjonali iżda tirrikjedi li dan ikun ibbażat fuq xenarji konġunti għall-gass u l-elettriku, ikun allinjat mat-TYNDP u marbut mal-Pjan Nazzjonali għall-Enerġija u l-Klima rilevanti. Din tinkludi l-atturi rilevanti kollha (DSOs) u tippermetti l-identifikazzjoni tal-pipelines li jistgħu jintużaw biex jadattaw għal skop differenti mill-metan għall-H2 fuq livell ta’ dettall li ma jinkisibx faċilment fil-livell Ewropew.
L-Istabbiliment tal-Ippjanar Nazzjonali abbażi tax-Xenarji Ewropej: Il-benefiċċju ewlieni huwa li dan se jelimina r-riskji li t-TSOs tal-elettriku u tal-gass jippjanaw l-evoluzzjoni tas-sistemi tagħhom abbażi ta’ suppożizzjonijiet inkompatibbli. Dan jippermetti l-integrazzjoni tas-settur u pjan tas-sistema kunċettwali filwaqt li jżomm il-benefiċċji tal-pjanijiet tal-iżvilupp tan-network speċifiċi għas-settur aktar dettaljati. Dan jiżgura viżjoni komuni tal-partijiet ikkonċernati differenti li timplika li l-ippjanar tan-network jikkunsidra l-istrateġiji tad-dekarbonizzazzjoni fil-livell nazzjonali u tal-UE, filwaqt li jnaqqas ir-riskju ta’ intrappolamenti potenzjali jew ta’ assi mhux rekuperabbli.
Qasam Problematiku III: Livell baxx ta’ impenn u protezzjoni tal-klijenti fis-suq bl-imnut tal-gass ekoloġiku
Il-Qasam Problematiku IV jinkludi għażliet li jissuġġerixxu approċċ mhux regolatorju fl-indirizzar tal-kompetizzjoni u l-involviment tal-konsumaturi jew minflok jeżiġu li jiġu indirizzati l-ixpruni ewlenin tal-problema permezz ta’ leġiżlazzjoni ġdida, li tirrifletti l-aktar dak li kien diġà stabbilit fis-settur tal-elettriku. Fid-dawl tal-analiżi, l-għażla ppreferuta hija l-Għażla 2 “Leġiżlazzjoni flessibbli”, li tirrifletti l-protezzjoni tal-konsumaturi fis-suq tal-elettriku kif ukoll id-dispożizzjonijiet tal-awtonomizzazzjoni. Din l-għażla aktarx tkun l-aktar effettiva, effiċjenti, u konsistenti ma’ Oqsma Problematiċi oħra.
Il-benefiċċju ewlieni huwa li toffri potenzjal ta’ ffrankar sinifikanti, tgħin lill-fornituri ġodda u lill-fornituri tas-servizzi biex jidħlu fis-suq, jiżviluppaw prodotti innovattivi, u dan jirriżulta f’aktar kompetizzjoni, impenn tal-konsumaturi u benefiċċji ekonomiċi. Dan jippermetti wkoll liċ-ċittadini u lill-komunitajiet iżidu l-aċċettazzjoni soċjali, jimmobilizzaw il-kapital privat u jiffaċilitaw l-użu tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju. It-tnaqqis fir-riskju ta’ investimenti żejda se jkollu impatt ambjentali pożittiv.
•Idoneità regolatorja u simplifikazzjoni
Il-proposti għall-emendar tal-leġiżlazzjoni eżistenti huma mfassla f’konformità mal-aktar għażliet ta’ politika kosteffettivi li ġew skrutinizzati fil-Valutazzjoni tal-Impatt. Huwa mistenni li wħud mill-għażliet ippreferuti jżidu l-kostijiet amministrattivi, ta’ implimentazzjoni u ta’ infurzar għall-korpi regolatorji u l-operaturi tas-suq. Pereżempju, mill-miżuri proposti jistgħu jirriżultaw skambji amministrattivi ogħla bejn l-NRAs u l-konsenjaturi tal-gass naturali, sforzi ta’ koordinazzjoni akbar bejn id-DSOs u t-TSOs, u aktar sforzi regolatorji u ta’ implimentazzjoni għall-Istati Membri u l-awtoritajiet nazzjonali. Madankollu, huma mistennija wkoll kostijiet regolatorji aktar baxxi u aktar effiċjenti mill-qafas emendat.
Barra minn hekk, il-Valutazzjoni tal-Impatt turi li l-miżuri proposti joffru l-aktar għażliet regolatorji kosteffettivi biex jinkiseb l-objettiv ġenerali tal-inizjattiva, jiġifieri l-istabbiliment tar-regoli għat-trażmissjoni, id-distribuzzjoni, il-provvista u l-ħażna tal-gassijiet tal-metan u l-idroġenu li jistgħu jappoġġaw id-dekarbonizzazzjoni tas-sistema tal-enerġija filwaqt li jiżguraw enerġija sigura u affordabbli.
Il-kostijiet regolatorji għall-immedjat li jikkawżaw uħud mill-miżuri ppreferuti jridu jiġu vvalutati skont il-kostijiet u l-isforzi li jkunu meħtieġa aktar fit-tul minħabba integrazzjoni u dekarbonizzazzjoni tardiva tas-sistema tal-enerġija. Il-benefiċċji li l-għażliet mistennija jipproduċu f’termini ta’ appoġġ għas-sorsi rinnovabbli, l-integrazzjoni tas-sistema tal-enerġija, il-protezzjoni tal-konsumaturi u s-sigurtà tal-enerġija se jisbqu bil-kbir il-kostijiet amministrattivi u ta’ implimentazzjoni immedjati.
Il-proposta tkompli tikkontribwixxi għas-simplifikazzjoni tal-qafas regolatorju attwali billi tarmonizza d-dispożizzjonijiet dwar l-infrastruttura u s-suq tal-gass bl-arkitettura ġdida u regolatorja kkonċepita mill-Pakkett dwar l-Enerġija Nadifa għas-settur tal-elettriku. Allinjament akbar bejn is-setturi mistenni jkun ta’ benefiċċju għal ħafna oqsma regolatorji, b’mod partikolari l-awtonomizzazzjoni u l-protezzjoni tal-konsumaturi, il-governanza u s-sorveljanza regolatorja. Huma previsti wkoll kontributi simili waqt l-introduzzjoni bikrija ta’ qafas regolatorju għall-infrastrutturi u s-swieq tal-idroġenu. Filwaqt li r-regoli aktarx iżidu l-kostijiet amministrattivi immedjati u l-piżijiet regolatorji għall-awtoritajiet nazzjonali u l-operaturi tas-suq, armonizzazzjoni bikrija tal-prinċipji regolatorji għall-idroġenu mistennija tnaqqas b’mod sinifikanti l-kostijiet tal-konformità futuri u tipprevjeni r-riskju ta’ diverġenzi regolatorji u kostijiet tal-implimentazzjoni kbar.
•Drittijiet fundamentali
Is-salvagwardja tal-valuri tal-UE u tad-drittijiet fundamentali u s-sigurtà taċ-ċittadini fl-iżvilupp ta’ ambjent ekoloġiku tal-enerġija diġitali għandha importanza assoluta. Il-miżuri ta’ politika proposti dwar il-ġestjoni tad-data tfasslu b’dan il-ħsieb, u għandhom l-għan li jiżguraw aċċess u użu mifrux tat-teknoloġiji diġitali u tas-servizzi mmexxija mid-data u fl-istess ħin li jiġi ggarantit livell għoli tad-dritt għall-ħajja privata u għall-protezzjoni tad-data personali, kif minquxin fl-Artikoli 7 u 8 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-UE, u fir-Regolament Ġenerali dwar il-Protezzjoni tad-Data.
4.IMPLIKAZZJONIJIET BAĠITARJI
L-impatt baġitarju fuq il-baġit tal-UE assoċjat mal-proposta skont dan il-pakkett jikkonċerna r-riżorsi umani tal-Aġenzija għall-Kooperazzjoni tar-Regolaturi tal-Enerġija (ACER) u tad-Direttorat Ġenerali (DĠ) tal-Kummissjoni Ewropea għall-Enerġija li huma deskritti fid-Dikjarazzjoni Finanzjarja Leġiżlattiva mehmuża mal-proposta tal-Kummissjoni għal riformulazzjoni tar-[Regolament dwar il-Gass]. Essenzjalment, il-kompiti l-ġodda li għandhom jitwettqu mill-ACER b’mod partikolari fir-rigward tar-regoli li jiffaċilitaw l-iżvilupp ta’ settur tal-idroġenu kompetittiv, iżda wkoll iż-żieda fil-kumplessità tas-swieq tal-gass minħabba sehem dejjem akbar ta’ gassijiet oħra għajr il-gass naturali, jirrikjedu l-introduzzjoni gradwali ta’ 21 FTE addizzjonali fl-ACER mill-2023 ’il quddiem. Sabiex jiġu implimentati r-regoli proposti għal settur ġdid u promettenti, sabiex jiġu integrati tipi ġodda ta’ gassijiet fis-suq u fl-infrastruttura tal-gass kif ukoll sabiex jiġu infurzati d-dispożizzjonijiet imsaħħa tal-konsumaturi, jeħtieġ jissaħħu wkoll ir-riżorsi umani tad-DĠ Enerġija b’5 FTE addizzjonali.
5.ELEMENTI OĦRA
•Pjanijiet ta’ implimentazzjoni u arranġamenti dwar il-monitoraġġ, l-evalwazzjoni u r-rapportar
Il-monitoraġġ tal-progress se jikkonsisti f’approċċ b’żewġ livelli ta’ rapportar annwali mill-ACER u evalwazzjoni mill-Kummissjoni.
Il-mandat tal-ACER ta’ monitoraġġ u rapportar annwali dwar il-prestazzjoni tas-suq fir-rapport annwali tagħha dwar il-monitoraġġ tas-suq (l-obbligu fir-Regolament (KE) Nru 715/2009) se jinżamm, u l-kamp ta’ applikazzjoni tiegħu jiġi estiż għall-idroġenu. Fi żmien sena mill-adozzjoni tal-proposti, il-Kummissjoni se tistieden lill-ACER tirrieżamina u taġġorna l-indikaturi ta’ monitoraġġ attwali tagħha (bl-involviment tal-partijiet ikkonċernati affettwati) biex tiżgura r-rilevanza kontinwa tagħhom għall-monitoraġġ tal-progress lejn l-objettivi sottostanti ta’ dawn il-proposti. L-ACER se tkompli tiddependi fuq is-sorsi tad-data diġà stabbiliti u użati għat-tħejjija tar-rapport dwar il-monitoraġġ tas-suq, estiża bid-data rilevanti dwar l-idroġenu.
Ir-rapportar annwali tal-ACER se jissostitwixxi l-obbligi ta’ rapportar tal-Kummissjoni li attwalment għadhom jeżistu skont id-Direttiva dwar il-Gass. Il-proposti dettaljati se jiżguraw li l-monitoraġġ tal-ACER huwa komplimentari għall-eżerċizzji ta’ monitoraġġ l-oħra (speċjalment il-monitoraġġ skont il-Governanza tal-Unjoni tal-Enerġija u l-Azzjoni dwar il-Klima) u b’hekk jevitaw kull duplikazzjoni.
Il-Kummissjoni se twettaq evalwazzjoni sħiħa tal-impatt tal-inizjattivi proposti, inkluż l-effettività, l-effiċjenza, il-koerenza kontinwa u r-rilevanza tal-proposti, tul perjodu ta’ żmien partikolari wara d-dħul fis-seħħ tal-miżuri adottati (b’mod indikattiv, ħames snin). Sal-31 ta’ Diċembru 2030, il-Kummissjoni għandha tirrieżamina d-Direttiva u għandha tissottometti rapport lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill.
•Dokumenti ta’ spjegazzjoni (għad-direttivi)
Wara s-sentenza tal-Qorti Ewropea tal-Ġustizzja ta’ Il-Kummissjoni vs il-Belġju (il-kawża C-543/17), l-Istati Membri jridu jakkumpanjaw in-notifiki tagħhom tal-miżuri tat-traspożizzjoni nazzjonali b’informazzjoni ċara u preċiża biżżejjed li tindika liema dispożizzjonijiet tal-liġi nazzjonali qed jittrasponu liema dispożizzjonijiet tad-Direttiva. Din trid tiġi pprovduta għal kull obbligu, mhux biss fil-“livell tal-artikolu”. Jekk l-Istati Membri jikkonformaw ma’ dan l-obbligu, fil-prinċipju ma jkollhomx bżonn jibagħtu id-dokumenti ta’ spjegazzjoni dwar it-traspożizzjoni lill-Kummissjoni.
Ir-Regolament se jiġi implimentat b’mod dirett u uniformi fl-Istati Membri, u għalhekk ma jeħtieġx Dokument ta’ Spjegazzjoni.
•Spjegazzjoni dettaljata tad-dispożizzjonijiet speċifiċi tal-proposta
Id-direttiva riveduta proposta tikkonsisti f’għaxar kapitoli li jinkludu 90 artikolu.
Kapitolu 1 – Suġġett, kamp ta’ applikazzjoni u definizzjonijiet
Dan il-kapitolu jistabbilixxi s-suġġett u l-kamp ta’ applikazzjoni tar-regoli dwar it-trażmissjoni, id-distribuzzjoni, il-provvista u l-ħażna tal-gassijiet li jużaw is-sistema tal-gass naturali kif ukoll ir-regoli dwar it-trasport, il-provvista u l-ħażna tal-idroġenu li jużaw is-sistema tal-idroġenu. Il-kapitolu jiddefinixxi wkoll it-termini ewlenin użati fid-direttiva proposta.
Kapitolu 2 – Regoli ġenerali għall-organizzazzjoni tas-swieq
Dan il-kapitolu jistabbilixxi r-regoli biex jiġu żgurati swieq tal-gass kompetittivi, bil-konsumaturi fiċ-ċentru, flessibbli u nondiskriminatorji. Jinkludi d-dispożizzjonijiet dwar l-aċċess għas-suq, bħall-għażla ħielsa tal-fornitur, prezzijiet tal-provvista bbażati fuq is-suq, l-obbligi tas-servizz pubbliku, is-sostenibbiltà, iċ-ċertifikazzjoni tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju, il-promozzjoni tal-kooperazzjoni reġjonali, u r-regoli tekniċi.
Kapitolu 3 – Awtonomizzazzjoni u protezzjoni tal-konsumaturi u s-swieq bl-imnut
Dan il-kapitolu jipprovdi b’mod partikolari sett ta’ drittijiet għall-konsumaturi: Jelabora dwar id-drittijiet kuntrattwali bażiċi, id-drittijiet u t-tariffi għall-qlib, u r-regoli dwar l-għodod għat-tqabbil, il-klijenti attivi, u l-komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini. Jinkludi wkoll dispożizzjonijiet dwar il-fatturazzjoni, il-metraġġ intelliġenti u konvenzjonali, u l-ġestjoni tad-data.
Fih ukoll dispożizzjonijiet dwar il-punti uniċi ta’ kuntatt, id-dritt għal soluzzjoni barra mill-qorti għat-tilwim, il-klijenti vulnerabbli, u s-swieq bl-imnut.
Kapitolu 4 – Aċċess ta’ partijiet terzi għall-infrastruttura
Dan il-kapitolu huwa maqsum fi tliet taqsimiet biex ikopri dan li ġej: l-aċċess għall-infrastruttura tal-gass naturali, l-aċċess għall-infrastruttura tal-idroġenu, u r-rifjut tal-aċċess u l-konnessjoni.
Kapitolu 5 – Regoli applikabbli għat-trażmissjoni, il-ħżin u l-operatur tas-sistema tal-gass naturali
Dan il-kapitolu jelabora l-kompiti tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni, tal-ħażna u tal-LNG, il-kunfidenzjalità u s-setgħat tat-teħid tad-deċiżjonijiet.
Kapitolu 6 – Operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni tal-gass naturali
Dan il-kapitolu jistabbilixxi d-deżinjazzjoni tal-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni, il-kompiti tagħhom, is-setgħat tat-teħid tad-deċiżjonijiet rigward il-konnessjoni tal-faċilitajiet ġodda tal-produzzjoni tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju mas-sistema tad-distribuzzjoni, is-separazzjoni tal-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni, l-obbligi ta’ kunfidenzjalità tal-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni, id-dispożizzjonijiet dwar is-sistemi magħluqa ta’ distribuzzjoni, u l-operatur ikkumbinat.
Kapitolu 7 – Regoli applikabbli għan-networks iddedikati għall-idroġenu
Dan il-kapitolu jipprovdi b’mod partikolari l-kompiti tan-networks tal-idroġenu, l-operaturi tal-ħażna u tat-terminals, id-dispożizzjonijiet dwar in-networks tal-idroġenu eżistenti, in-networks tal-idroġenu ġeografikament limitati, l-interkonnetturi ma’ pajjiżi terzi, u l-kunfidenzjalità għall-operaturi.
Kapitolu 8 – Ippjanar Integrat tan-network
Dan il-kapitolu jelabora dwar l-iżvilupp tan-network u s-setgħat biex jittieħdu deċiżjonijiet ta’ investiment, dwar ir-rapportar tal-iżvilupp tan-network tal-idroġenu, kif ukoll dwar il-finanzjament ta’ infrastruttura tal-idroġenu transfruntiera..
Kapitolu 9 – Separazzjoni u ċertifikazzjoni tal-operaturi tas-sistema tat-trażmissjoni
Dan il-kapitolu huwa maqsum f’sitt taqsimiet biex ikopri dan li ġej: is-separazzjoni tad-dritt ta’ proprjetà, l-operaturi indipendenti tas-sistema, l-operaturi indipendenti tat-trażmissjoni, is-separazzjoni tal-operaturi tan-networks dedikati tal-idroġenu u d-deżinjazzjoni, iċ-ċertifikazzjoni tal-operaturi tas-sistemi tal-gass naturali u tal-idroġenu, u s-separazzjoni u t-trasparenza tal-kontijiet.
Kapitolu 10 – Awtoritajiet regolatorji
Dan il-kapitolu jiffoka fuq id-deżinjazzjoni u l-indipendenza tal-awtoritajiet regolatorji, fuq l-objettivi ġenerali tal-awtorità regolatorja, fuq id-dmirijiet u s-setgħat tagħhom, fuq ir-reġim regolatorju għall-kwistjonijiet transfruntieri, fuq il-konformità mal-kodiċijiet tan-network u l-linji gwida, u fuq iż-żamma tar-rekords.
Kapitolu 11 – Dispożizzjonijiet finali
L-aħħar kapitolu jiffoka fuq id-dispożizzjonijiet finali u jinkludi artikoli b’mod partikolari dwar il-miżuri ta’ salvagwardja, l-ambjent ekwu, il-ftehimiet tekniċi, id-derogi, il-proċedura ta’ awtorizzazzjoni, l-eżerċizzju tad-delega, il-proċedura ta’ kumitat, ir-rapportar, ir-revoka, it-traspożizzjoni, id-dħul fis-seħħ, id-Destinatarji.
L-Anness 1 huwa dwar ir-rekwiżiti minimi għall-fatturazzjoni u l-informazzjoni dwar il-fatturazzjoni.
L-Anness 2 jittratta l-metraġġ intelliġenti tal-gass naturali.
L-Anness 3 fih tabella ta’ korrelazzjoni.
Ir-regolament rivedut propost jikkonsisti f’ħames kapitoli li jinkludu 69 artikolu.
Kapitolu 1 – Suġġett, kamp ta’ applikazzjoni u definizzjonijiet
Dan il-kapitolu jistabbilixxi s-suġġett u l-kamp ta’ applikazzjoni tar-regoli rigward l-objettivi tal-Unjoni tal-Enerġija, il-qafas għall-klima u l-enerġija kif ukoll il-konsumaturi. Jiddefinixxi wkoll it-termini ewlenin użati fir-regolament propost.
Kapitolu 2 – Regoli ġenerali għall-organizzazzjoni tas-swieq u l-aċċess għall-infrastruttura
Dan il-kapitolu jistabbilixxi l-prinċipji ġenerali kif ukoll is-separazzjoni tal-bażijiet ta’ assi regolati, is-servizzi ta’ aċċess għal partijiet terzi, il-valutazzjoni tas-suq tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju, il-prinċipji tal-mekkaniżmi għall-allokazzjoni tal-kapaċità u l-proċeduri għall-ġestjoni tal-konġestjoni, il-kummerċ ta’ drittijiet tal-kapaċità, ir-regoli tal-ibbilanċjar u l-imposti tal-iżbilanċ, iċ-ċertifikazzjoni, u l-kooperazzjoni tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni.
Kapitolu 3 – Aċċess għan-Network
Dan il-kapitolu jelabora dwar it-tariffi għall-aċċess għan-networks, u l-iskonti.
Kapitolu 4 – L-operazzjoni tas-sistemi ta’ trażmissjoni, tal-ħażna, tal-LNG u tat-terminals tal-idroġenu
Dan il-kapitolu jistabbilixxi d-dispożizzjonijiet dwar il-kapaċità kostanti tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju, il-koordinazzjoni transfruntiera dwar il-kwalità tal-gass, it-taħlitiet tal-idroġenu, in-network Ewropew tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni, il-monitoraġġ mill-ACER, l-awtoritajiet regolatorji, il-konsultazzjonijiet, il-kostijiet, il-kooperazzjoni reġjonali, it-TYNDP, ir-rekwiżiti ta’ trasparenza, u ż-żamma tar-rekords.
Kapitolu 5 — L-operazzjoni tas-sistemi ta’ distribuzzjoni
Dan il-kapitolu jistabbilixxi r-regoli dwar il-kapaċità kostanti tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju, il-kooperazzjoni bejn id-DSOs u t-TSOs, ir-rekwiżit ta’ trasparenza, l-entità Ewropea għall-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni. Il-kapitolu jinkludi l-proċeduri u l-kompiti.
Kapitolu 6 — Aċċess għan-networks dedikati tal-idroġenu
Dan il-kapitolu jiffoka fuq il-koordinazzjoni transfruntiera dwar il-kwalità tal-idroġenu, in-Network Ewropew tal-Operaturi tan-Network tal-Idroġenu, il-kompiti tiegħu, it-TYNDP għall-idroġenu, il-kostijiet, u l-konsultazzjoni, il-monitoraġġ mill-ACER, il-kooperazzjoni reġjonali, u r-rekwiżiti ta’ trasparenza.
Kapitolu 7 — Kodiċijiet tan-network u linji gwida
Dan il-kapitolu jistabbilixxi id-dispożizzjonijiet għall-adozzjoni tal-kodiċijiet tan-network u l-linji gwida, l-istabbiliment tal-kodiċijiet tan-network, l-emendi tal-kodiċijiet tan-network u l-linji gwida, id-dritt tal-Istati Membri li jipprevedu miżuri aktar dettaljati, l-għoti ta’ informazzjoni u kunfidenzjalità, u l-penali. It-tliet regoli huma adattati għall-idroġenu.
Kapitolu 8 — Dispożizzjonijiet finali
Dan il-kapitolu jiffoka fuq id-dispożizzjonijiet finali u jinkludi artikoli b’mod partikolari dwar infrastruttura ġdida tal-gass naturali u tal-idroġenu, il-proċedura ta’ kumitat, l-eżenzjonijiet, id-derogi, l-eżerċizzju ta’ delega, l-emendi għar-regolamenti, l-emenda biex jiġi estiż ir-Regolament dwar is-sigurtà tal-provvista tal-gass għall-gassijiet RES u LC u biex ikun jinkludi miżuri dwar iċ-ċibersigurtà, is-solidarjetà u l-ħażna, ir-revoka, u d-dħul fis-seħħ.
L-Anness 1 jinkludi l-linji gwida.
L-Anness 2 fih tabella ta’ korrelazzjoni.
🡻 2009/73/EC (adapted)
2021/0425 (COD)
Proposta għal
DIRETTIVA TAL-PARLAMENT EWROPEW U TAL-KUNSILL
dwar ir-regoli komuni għas-swieq interni tal-gassijiet rinnovabbli u naturali u tal-idroġenu
IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
Wara li kkunsidraw it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea ⌦ dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, ⌫ , u b’mod partikolari l-Artikolu 47(2), u l-Artikoli 55 u 95 ⌦ l-Artikolu 194(2) ⌫ tiegħu,
Wara li kkunsidraw il-proposta tal-Kummissjoni ⌦ Ewropea ⌫ ,
⌦ Wara li l-abbozz tal-att leġiżlattiv intbagħat lill-parlamenti nazzjonali, ⌫
Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew,
Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni,
Filwaqt li jaġixxu f’konformità mal-proċedura stabbilita fl-Artikolu 251 tat-Trattat
⌦ mal-proċedura leġiżlattiva ordinarja ⌫ ,
Billi:
⇩ ġdid
(1)Id-Direttiva 2009/73/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill ġiet emendata b’mod sostanzjali diversi drabi. Peress li għandhom isiru iżjed emendi, jenħtieġ li dik id-Direttiva tiġi riformulata fl-interess taċ-ċarezza.
🡻 2009/72/KE Premessa 1 (adapted)
(2)Is-suq intern fil-qasam tal-gass naturali, li ġie implimentat progressivament fil-Komunità ⌦ fl-Unjoni ⌫ kollha mill-1999, għandu l-għan li jipprovdi għażla reali lill-konsumaturi kollha fl-Unjoni Ewropea, sew liċ-ċittadini u sew lin-negozji, opportunitajiet ġodda ta’ negozju u aktar kummerċ transfruntier, sabiex jinkiseb titjib fl-effiċjenza, prezzijiet kompetittivi, u standards ogħla ta’ servizz, u sabiex jikkontribwixxi għas-sigurtà tal-provvista u għas-sostenibbiltà.
🡻 2009/73/KE Premessa 2 (adapted)
⇨ ġdid
(3)Id-Direttiva 2003/55/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-26 ta’ Ġunju 2003 dwar ir-regoli komuni għas-suq intern fil-qasam tal-gass naturali
⌦ u d-Direttiva 2009/73/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill ⌫ għamlugħamlet kontribut sinifikanti għall-ħolqien ta’ tali suq intern tal-gass naturali.
⇩ ġdid
(4)Bħala parti mill-Pakkett “Enerġija Nadifa għall-Ewropej kollha” li ġie propost mill-Kummissjoni fit-30 ta’ Novembru 2016, ir-Regolament (UE) 2019/943 u d-Direttiva (UE) 2019/944 wasslu biex sar pass ieħor fl-iżvilupp tas-suq intern tal-elettriku biċ-ċittadini fil-qalba tiegħu, u kkontribwew għall-objettivi tal-Unjoni ta’ tranżizzjoni lejn sistema ta’ enerġija nadifa u ta’ tnaqqis tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra. Is-suq intern tal-gass naturali jenħtieġ li jinbena fuq dawk l-istess prinċipji u, b’mod partikolari, jenħtieġ li jiżgura livell ugwali ta’ protezzjoni tal-konsumatur.
(5)L-Unjoni għandha l-għan li tnaqqas l-emissjonijiet tal-gassijiet serra. Għalhekk, hija adottat sett ta’ inizjattivi biex jintlaħaq dak l-għan, inkluż l-istrateġija għall-integrazzjoni tas-sistema tal-enerġija u l-istrateġija għall-idroġenu ppubblikati mill-Kummissjoni f’Lulju 2020, li jistabbilixxu kif għandhom jiġu aġġornati s-swieq tal-enerġija, u inkluż id-dekarbonizzazzjoni tas-swieq tal-gass kif ukoll ir-Regolament (UE) 2018/1999 u r-Regolament (UE) 2021/1119. Din id-Direttiva jenħtieġ li tikkontribwixxi għall-kisba ta’ dawn l-għanijiet, filwaqt li tiżgura s-sigurtà tal-provvista u suq intern għall-gassijiet li jiffunzjona tajjeb, inkluż għall-idroġenu.
(6)Din id-Direttiva għandha l-għan li tiffaċilita l-penetrazzjoni tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju fis-sistema tal-enerġija li tippermetti bidla mill-gass fossili u li tippermetti li dawn il-gassijiet ġodda jkollhom rwol importanti fl-ilħiq tal-objettivi klimatiċi tal-UE għall-2030 u tan-newtralità klimatika fl-2050. Id-Direttiva għandha wkoll l-għan li tistabbilixxi qafas regolatorju li jippermetti u li jinċentiva lill-parteċipanti kollha fis-suq biex iqisu r-rwol tranżizzjonali tal-gass fossili filwaqt li jippjanaw l-attivitajiet tagħhom biex jevitaw l-effetti ta’ intrappolament u jiżguraw l-eliminazzjoni gradwali u f’waqtha tal-gass fossili, b’mod partikolari fis-setturi industrijali rilevanti kollha u għal skopijiet ta’ tisħin.
(7)L-istrateġija tal-UE għall-idroġenu tirrikonoxxi li, peress li l-Istati Membri tal-UE għandhom potenzjal differenti għall-produzzjoni tal-idroġenu rinnovabbli, suq tal-UE miftuħ u kompetittiv b’kummerċ transfruntier mingħajr xkiel għandu benefiċċji importanti għall-kompetizzjoni, l-affordabbiltà u s-sigurtà tal-provvista. Barra minn hekk, tenfasizza li t-tranżizzjoni lejn suq likwidu b’kummerċ tal-idroġenu bbażat fuq il-komoditajiet tiffaċilita d-dħul ta’ produtturi ġodda u tkun ta’ benefiċċju għal integrazzjoni aktar profonda ma’ vetturi oħra tal-enerġija. Dan joħloq sinjali tal-prezzijiet vijabbli għall-investimenti u għad-deċiżjonijiet operattivi. Ir-regoli stabbiliti f’din id-Direttiva għalhekk jenħtieġ li jwasslu biex jitfaċċaw swieq tal-idroġenu, kummerċ tal-idroġenu bbażat fuq il-komoditajiet u ċentri ta’ kummerċ tal-fjuwil likwidu, filwaqt li kwalunkwe ostakli żejda f’dan ir-rigward jenħtieġ li jiġu eliminati mill-Istati Membri. Filwaqt li jiġu rikonoxxuti d-differenzi inerenti, ir-regoli eżistenti li ppermettew operazzjonijiet kummerċjali effiċjenti żviluppati għas-swieq u l-kummerċ tal-elettriku u tal-gass jenħtieġ li jsiru applikabbli għas-swieq tal-idroġenu tal-Unjoni sa fejn ikun xieraq u f’perjodu ta’ żmien xieraq.
(8)F’konformità mal-Istrateġija tal-UE għall-Idroġenu, huwa mistenni li l-idroġenu rinnovabbli jiġi introdott fuq skala kbira mill-2030 ’il quddiem għall-fini tad-dekarbonizzazzjoni ta’ ċerti setturi, li jvarjaw mill-avjazzjoni u t-tbaħħir għal setturi industrijali li diffiċli jiġu dekarbonizzati. Il-klijenti finali kollha konnessi mas-sistemi tal-idroġenu se jibbenefikaw minn drittijiet bażiċi tal-konsumaturi applikabbli għall-klijenti finali konnessi mas-sistema tal-gass naturali bħad-dritt li jibdlu l-fornitur u informazzjoni akkurata dwar il-kontijiet. F’dawk il-każijiet fejn il-klijenti jkunu konnessi man-network tal-idroġenu, eż. klijenti industrijali, dawn jibbenefikaw mill-istess drittijiet ta’ protezzjoni tal-konsumaturi applikabbli għall-klijenti tal-gass naturali. Madankollu, id-dispożizzjonijiet tal-konsumaturi mfassla biex jinkoraġġixxu l-parteċipazzjoni tal-unitajiet domestiċi fis-suq bħal għodod għat-tqabbil tal-prezzijiet, il-klijenti attivi u l-komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini ma japplikawx għas-sistema tal-idroġenu.
(9)F’konformità mal-Istrateġija tal-UE għall-Idroġenu, il-prijorità għall-UE hija li tiżviluppa idroġenu rinnovabbli prodott prinċipalment bl-użu tal-enerġija mir-riħ u mix-xemx. L-idroġenu rinnovabbli huwa l-aktar għażla kompatibbli mal-għan tal-UE għan-newtralità klimatika u t-tniġġis żero fit-tul u l-aktar għażla koerenti ma’ sistema tal-enerġija integrata. Madankollu, il-fjuwils b’livell baxx ta’ emissjonijiet tal-karbonju (LCFS) bħall-idroġenu b’livell baxx ta’ emissjonijiet tal-karbonju (LCH) jista’ jkollhom rwol fit-tranżizzjoni tal-enerġija, b’mod partikolari fit-terminu qasir u medju biex l-emissjonijiet tal-fjuwils eżistenti jitnaqqsu malajr, u jiġi appoġġat l-użu ta’ fjuwils rinnovabbli bħall-idroġenu rinnovabbli. Sabiex tiġi appoġġata t-tranżizzjoni, jeħtieġ li jiġi stabbilit livell limitu għat-tnaqqis tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra għall-idroġenu b’livell baxx tal-karbonju u għall-fjuwils sintetiċi gassużi. Tali limitu jenħtieġ li jsir aktar strett għall-idroġenu prodott f’installazzjonijiet li jibdew joperaw mill-1 ta’ Jannar 2031 biex jitqiesu l-iżviluppi teknoloġiċi u jiġi stimulat aħjar il-progress dinamiku lejn it-tnaqqis tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra mill-produzzjoni tal-idroġenu. L-istrateġija tal-UE għall-Integrazzjoni tas-Sistema tal-Enerġija enfasizzat il-ħtieġa li tintuża sistema ta’ ċertifikazzjoni għall-UE kollha biex jiġu koperti wkoll fjuwils b’livell baxx ta’ emissjonijiet tal-karbonju bil-għan li l-Istati Membri jkunu jistgħu jqabbluhom ma’ għażliet oħra ta’ dekarbonizzazzjoni u jikkunsidrawhom fit-taħlita tal-enerġija tagħhom bħala soluzzjoni vijabbli. Sabiex jiġi żgurat li l-LCF ikollhom l-istess impatt ta’ dekarbonizzazzjoni meta mqabbel ma’ alternattivi ta’ sorsi ta’ enerġija rinnovabbli oħra, huwa importanti li dawn jiġu ċċertifikati billi jiġi applikat approċċ metodoloġiku simili bbażat fuq valutazzjoni taċ-ċiklu tal-ħajja tal-emissjonijiet totali tagħhom tal-gassijiet serra (“GHG”). Dan jippermetti l-introduzzjoni ta’ sistema ta’ ċertifikazzjoni komprensiva għall-UE kollha, li tkopri t-taħlita tal-enerġija kollha tal-Unjoni. Meta jitqies li l-LCF u l-LCH mhumiex fjuwils rinnovabbli, it-terminoloġija u ċ-ċertifikazzjoni tagħhom ma setgħux jiġu inklużi fil-proposta għar-reviżjoni tad-Direttiva (UE) 2018/2001 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill. Għalhekk, l-inklużjoni tagħhom f’din id-Direttiva timla din il-lakuna.
🡻 2009/73/KE Premessa 3
(10)Il-libertajiet li t-Trattat jiggarantixxu liċ-ċittadini tal-Unjoni — inter alia, il-moviment liberu tal-merkanzija, il-libertà tal-istabbiliment u l-libertà li jiġu provduti servizzi – ikunu ottenibbli biss f’suq miftuħ għal kollox, li jippermetti lill-konsumaturi kollha liberament li jagħżlu lill-provdituri tagħhom u l-provdituri tagħhom liberament jikkonsenjaw lill-klijenti tagħhom.
🡻 2009/73/KE Premessa 4
(4)Madankollu, bħalissa, jeżistu ostakli għall-bejgħ ta’ gass taħt termini ugwali u mingħajr diskriminazzjoni jew żvantaġġi fil-Komunità. B’mod partikolari, aċċess mhux diskriminatorju għan-network, u livell ugwalment effettiv ta’ superviżjoni regolatorja f’kull Stat Membru, għad ma jeżistux.
🡻 2009/73/KE Premessa 5
(5)Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-10 ta’ Jannar 2007 intitolata “Politika dwar l-Enerġija għall-Ewropa” enfasizzat l-importanza li jitlesta s-suq intern tal-gass naturali, kif ukoll li jinħoloq ambjent ekwu għall-kumpaniji kollha tal-gass naturali stabbiliti fil-Komunità. Il-Komunikazzjonijiet tal-Kummissjoni tal-10 ta’ Jannar 2007 intitolata: “Prospetti għas-suq intern tal-gass u tal-elettriku” u “Inkjesta taħt l-Artikolu 17 tar-Regolament (KE) Nru 1/2003 dwar is-Setturi Ewropej tal-Gass u tal-Elettriku (Rapport Finali)” urewli r-regoli u l-miżuri preżenti ma jipprovdux il-qafas meħtieġ biex jinkiseb l-objettiv ta’ suq intern li jiffunzjona tajjeb.
🡻 2009/73/KE Premessa 48 (adapted)
⇨ ġdid
(11)L-interessi tal-konsumatur għandhom ikunu jenħtieġ li jkunu fiċ-ċentru ta’ din id-Direttiva u l-kwalità tas-servizz għandha jenħtieġ li tkun responsabbiltà ċentrali tal-impriżi tal-gass naturali. Id-drittijiet eżistenti tal-konsumaturi ⇨ u d-drittijiet għall-aċċess għal servizzi essenzjali, inkluż l-enerġija, u s-salvagwardja kontra l-faqar enerġetiku, kif iddikjarat fil-komunikazzjoni tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali ⇦ jeħtieġ li jissaħħu u jiġu garantiti, u jenħtieġ li jinkludu trasparenza akbar. Il-ħarsien tal-konsumatur għandu jenħtieġ li jiżgura li l-klijenti kollha fil-kuntest tal-Komunità aktar wiesa’ ⌦ tal-Unjoni ⌫ jibbenefikaw minn suq ⌦ tal-gass ⌫ kompetittiv. Id-drittijiet tal-konsumaturi għandhom jenħtieġ li jiġu infurzati mill-Istati Membri, jew fejn Stat Membru hekk jistipula, mill-awtoritajiet regolatorji.
⇩ ġdid
(12)Il-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali jqiegħed l-enerġija fost is-servizzi essenzjali li kulħadd għandu jkollu aċċess għalihom u jitlob miżuri ta’ appoġġ għal dawk fil-bżonn (il-prinċipju 20). L-għan ta’ Żvilupp Sostenibbli tan-NU Nru 7 (SDG7) jitlob ukoll li jiġi żgurat l-aċċess għal enerġija affordabbli, affidabbli, sostenibbli u moderna għal kulħadd.
🡻 2009/73/KE Premessa 47 (adapted)
(13)Ir-Rrekwiżiti tas-servizz pubbliku u l-istandards minimi komuni li jitnisslu minnhom jeħtieġ li jissaħħu aktar biex jiġi żgurat li l-konsumaturi kollha, speċjalment dawk vulnerabbli, jkunu jistgħu jibbenefikaw mill-kompetizzjoni u minn prezzijiet ġusti. Ir-rekwiżiti tas-servizz pubbliku għandhom jenħtieġ li jiġu definiti fil-livell nazzjonali, filwaqt li jitqiesu ċ-ċirkostanzi nazzjonali; il-liġi Komunitarja għandha, madankollu, tiġi rispettata ⌦ id-dritt tal-Unjoni jenħtieġ li jiġi rispettat ⌫ mill-Istati Membri. Iċ-ċittadini tal-Unjoni u, meta l-Istati Membri jqisu li jkun xieraq, l-impriżi ż-żgħar, għandhom ikunu jistgħu jgawdu minn obbligi ta’ servizz pubbliku, b’mod partikolari fir-rigward tas-sigurtà tal-provvista u tariffi raġonevoli.
⇩ ġdid
(14)L-Istati Membri jenħtieġ li jkollhom diskrezzjoni wiesgħa biex jimponu obbligi ta’ servizz pubbliku fuq l-impriżi tal-gass fl-isforzi tagħhom biex jiksbu objettivi ta’ interess ekonomiku ġenerali. Madankollu, obbligi ta’ servizz pubbliku fil-forma ta’ ffissar tal-prezzijiet għall-provvista tal-gass naturali jikkostitwixxu miżura li toħloq distorsjoni fundamentali li spiss twassal għal akkumulazzjoni ta’ defiċits tariffarji, għal limitazzjoni fl-għażla tal-konsumaturi, għal inċentivi ifqar għal investimenti fl-iffrankar enerġetiku u fl-effiċjenza enerġetika, għal standards ta’ servizz aktar baxxi, għal livelli aktar baxxi ta’ involviment u sodisfazzjon tal-konsumaturi, għal restrizzjoni tal-kompetizzjoni, u għal inqas prodotti u servizzi innovattivi fis-suq. Konsegwentement, l-Istati Membri jenħtieġ li japplikaw għodod oħra ta’ politika, b’mod partikolari miżuri ta’ politika soċjali mmirati, biex jissalvagwardjaw l-affordabbiltà tal-provvista tal-gass naturali għaċ-ċittadini tagħhom. L-interventi pubbliċi fl-iffissar tal-prezzijiet għall-provvista tal-gass naturali jenħtieġ li jitwettqu biss bħala obbligi ta’ servizz pubbliku u jenħtieġ li jkunu soġġetti għal kundizzjonijiet speċifiċi. Suq bl-imnut tal-gass naturali liberalizzat għalkollox u li jiffunzjona tajjeb jistimula l-kompetizzjoni kemm abbażi tal-prezzijiet kif ukoll mhux abbażi tal-prezzijiet fost il-fornituri eżistenti, u jipprovdi inċentivi għal parteċipanti ġodda fis-suq, u b’hekk itejjeb l-għażla u s-sodisfazzjon tal-konsumaturi.
(15)L-obbligi ta’ servizz pubbliku fil-forma ta’ ffissar tal-prezzijiet għall-provvista tal-gass naturali jenħtieġ li jintużaw mingħajr ma jieħdu preċedenza fuq il-prinċipju ta’ swieq miftuħa f’ċirkostanzi u benefiċjarji definiti b’mod ċar, u jenħtieġ li jkunu limitati fit-tul ta’ żmien. Sabiex jittaffew l-effetti distorsivi tal-obbligi ta’ servizz pubbliku fl-iffissar tal-prezzijiet għall-provvista tal-gass naturali, l-Istati Membri li japplikaw tali interventi jenħtieġ li jdaħħlu fis-seħħ miżuri addizzjonali, inkluż miżuri għall-prevenzjoni ta’ distorsjonijiet tal-iffissar tal-prezzijiet fis-suq bl-ingrossa. L-Istati Membri jenħtieġ li jiżguraw li l-benefiċjarji kollha ta’ prezzijiet regolati jkunu jistgħu jibbenefikaw bis-sħiħ mill-offerti disponibbli fis-suq kompetittiv meta dawn jagħżlu li jagħmlu dan. Għal dak il-għan, jenħtieġ li jiġu infurmati direttament u b’mod regolari dwar l-offerti u l-iffrankar disponibbli fis-suq kompetittiv, u jenħtieġ li jingħataw assistenza biex jirrispondu għall-fferti bbażati fuq is-suq u jibbenefikaw minnhom.
(16)Jenħtieġ li l-interventi pubbliċi fl-iffissar tal-prezzijiet għall-provvista tal-gass naturali ma jwasslux għal sussidjar inkroċjat dirett bejn kategoriji differenti ta’ klijenti. Skont dak il-prinċipju, is-sistemi tal-prezzijiet ma għandhomx iġiegħlu b’mod espliċitu lil ċerti kategoriji ta’ klijenti jġarrbu l-kost ta’ interventi fil-prezzijiet li jaffettwaw kategoriji oħrajn ta’ klijenti.
🡻 2009/73/KE Premessa 49 (adapted)
⇨ ġdid
(17)Għandha Jenħtieġ li tkun disponibbli informazzjoni ċara u komprensiva għall-konsumaturi dwar id-drittijiet tagħhom relatati mas-settur tal-enerġija. Il-Kummissjoni għandha tistabbilixxi ⌦ stabbiliet ⌫ , wara li tikkonsulta kkonsultat mal-partijiet interessati rilevanti, inkluż l-Istati Membri, l-awtoritajiet regolatorji nazzjonali, l-organizzazzjonijiet tal-konsumaturi u l-impriżi tal-gass naturali, lista ta’ kontroll tal-konsumaturi tal-enerġija li tkun aċċessibbli u faċli biex tużaha li tagħti informazzjoni prattika lill-konsumaturi dwar id-drittijiet tagħhom. Din il-lista ta’ kontroll tal-konsumatur tal-enerġija għandha jenħtieġ li ⇨ tinżamm aġġornata, ⇦tingħata lill-konsumaturi kollha u tkun disponibbli għall-pubbliku.
⇩ ġdid
(18)L-Istati Membri jenħtieġ li jqisu l-fatt li t-tranżizzjoni b’suċċess teħtieġ investiment imsaħħaħ fl-edukazzjoni u l-ħiliet għall-ħaddiema fl-industrija tal-gass, inkluż fir-rigward tal-iżvilupp tal-infrastruttura. Tali referenza tkun konformi mal-proposta għal reviżjoni tal-EED (2021/0203 (COD).
(19)Ir-regoli tas-suq jenħtieġ li jipproteġu u jagħtu s-setgħa lill-klijenti biex jagħmlu għażliet b’livell baxx ta’ emissjonijiet tal-karbonju, sabiex il-gassijiet rinnovabbli ġodda u b’livell baxx ta’ emissjonijiet tal-karbonju jiġu inkorporati bis-sħiħ fit-tranżizzjoni tal-enerġija.
(20)Il-gass naturali għad għandu rwol ewlieni fil-provvista tal-enerġija, peress li l-konsum tal-enerġija tal-unitajiet domestiċi mill-gass naturali għadu ogħla milli mill-elettriku. Għalkemm l-elettrifikazzjoni hija element ewlieni tat-tranżizzjoni ekoloġika, fil-futur xorta se jkun hemm konsum tal-gass naturali mill-unitajiet domestiċi, inkluż volumi dejjem akbar tal-gass rinnovabbli.
(21)Peress li s-settur tal-gass naturali, inkluż is-suq bl-imnut tal-gass naturali ma kienx parti mill-Pakkett dwar l-Enerġija Nadifa għall-Ewropej Kollha, id-dispożizzjonijiet relatati dwar l-involviment u l-protezzjoni tal-konsumaturi ma ġewx adattati għall-ħtiġijiet tat-tranżizzjoni tal-enerġija, li minflok jikkorrispondi għas-sitwazzjoni kif kienet aktar minn għaxar snin ilu meta ġie adottat it-Tielet Pakkett dwar l-Enerġija.
(22)Is-suq tal-gass naturali jixhed nuqqas ta’ sodisfazzjon u involviment tal-klijenti kif ukoll l-adozzjoni bil-mod tal-gassijiet ġodda rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju, li kollha jirriflettu kompetizzjoni limitata f’ħafna Stati Membri. Għall-kuntrarju tal-prezzijiet li qed jonqsu fis-swieq bl-ingrossa, il-prezzijiet tal-gass naturali għall-klijenti domestiċi żdiedu f’dawn l-aħħar għaxar snin u dan wassal biex il-konsumaturi domestiċi jħallsu darbtejn jew tliet darbiet aktar mill-klijenti industrijali għall-konsum tal-gass naturali tagħhom.
(23)Bħal fis-settur tal-elettriku, il-flessibbiltajiet tas-suq u qafas legali adegwat tad-drittijiet tal-konsumatur tal-Unjoni fis-settur tal-gass naturali huma essenzjali biex jiġi żgurat li l-konsumaturi jkunu jistgħu jipparteċipaw fit-tranżizzjoni tal-enerġija u jibbenefikaw minn prezzijiet affordabbli, standards tajbin ta’ servizz, u għażla effettiva ta’ offerti li jirriflettu l-iżviluppi teknoloġiċi.
(24)Il-bdil minn gass fossili għal alternattivi rinnovabbli se jikkonkretizza jekk l-enerġija minn sorsi rinnovabbli ssirx għażla attraenti u nondiskriminatorja għall-konsumaturi abbażi ta’ informazzjoni verament trasparenti li tqassam b’mod ġust il-kostijiet tat-tranżizzjoni fost gruppi differenti ta’ konsumaturi u atturi tas-suq.
(25)Sabiex jiġu indirizzati l-lakuni attwali fis-suq bl-imnut tal-gass , jeħtieġ li jiġu indirizzati l-ostakli eżistenti ta’ kompetizzjoni u dawk tekniċi għat-tfaċċar ta’ servizzi ġodda, livelli aħjar ta’ servizz, u prezzijiet orħos għall-konsumaturi, filwaqt li tiġi żgurata l-protezzjoni tal-konsumaturi affettwati mill-faqar enerġetiku u mill-vulnerabbiltà enerġetika.
(26)Sabiex jiġi żgurat livell għoli ta’ protezzjoni tal-konsumaturi u għoti tas-setgħa b’mod konsistenti fis-setturi kollha tal-enerġija, il-qafas leġiżlattiv fil-leġiżlazzjoni tas-suq tal-gass dekarbonizzat jenħtieġ li jirrifletti l-protezzjoni tal-konsumaturi tas-suq tal-elettriku u, fejn rilevanti, id-dispożizzjonijiet tal-għoti tas-setgħa tiegħu.
(27)Sabiex ikun koerenti u effettiv, dan l-approċċ ta’ riflessjoni jenħtieġ li jinkludi d-dispożizzjonijiet kollha dwar il-protezzjoni u l-għoti tas-setgħa tal-konsumaturi, kull meta jkun fattibbli u adattabbli għas-suq tal-gass. Dan jenħtieġ li jmur minn drittijiet kuntrattwali bażiċi għal regoli għall-informazzjoni dwar il-kontijiet, għall-bdil tal-fornitur tal-enerġija, għad-disponibbiltà ta’ għodod ta’ tqabbil affidabbli, għall-protezzjoni tal-konsumaturi affettwati mill-faqar enerġetiku u mill-vulnerabbiltà enerġetika, għall-iżgurar ta’ protezzjoni adegwata tad-data għall-arloġġi intelliġenti u għall-ġestjoni tad-data, u għal regoli effiċjenti għar-riżoluzzjoni alternattiva tat-tilwim.
(28)Fit-twettiq tal-konsistenza tad-dispożizzjonijiet fis-setturi kollha, il-piżijiet għall-amministrazzjonijiet nazzjonali u n-negozji jenħtieġ li jkunu limitati u proporzjonati billi jibnu wkoll fuq l-esperjenza b’rabta mal-Pakkett dwar l-Enerġija Nadifa għall-Ewropej Kollha.
(29)Il-modernizzazzjoni tas-settur tal-gass mistennija twassal għal benefiċċji ekonomiċi sostanzjali f’termini ta’ kompetizzjoni mtejba fis-suq bl-imnut kif ukoll tal-benefiċċji soċjali u distribuzzjonali tagħha u l-għoti tas-setgħa lill-konsumaturi, inkluż drittijiet kuntrattwali msaħħa u informazzjoni disponibbli aħjar dwar il-konsum u s-sorsi tal-enerġija li jwasslu għal għażliet aktar ekoloġiċi. Il-komunitajiet ta’ interess tal-enerġija jenħtieġ li jikkontribwixxu għall-użu tal-gass rinnovabbli.
(30)Il-bdil huwa indikatur importanti tal-involviment tal-konsumaturi, kif ukoll għodda importanti biex tingħata spinta lill-kompetizzjoni fis-suq tal-gass naturali. Ir-rati tal-bdil jibqgħu inkonsistenti fost l-Istati Membri u l-konsumaturi mhumiex imħeġġa jaqilbu b’tariffi ta’ ħruġ u ta’ terminazzjoni. Minkejja li t-tneħħija ta’ tali tariffi tista’ tillimita l-għażla tal-konsumaturi billi telimina prodotti bbażati fuq l-ippremjar tal-lealtà tal-konsumaturi, ir-restrizzjoni ulterjuri tal-użu tagħhom jenħtieġ li ttejjeb il-benesseri tal-konsumaturi, l-involviment tagħhom u l-kompetizzjoni fis-suq.
(31)Ħinijiet iqsar għall-bdil aktarx li jħeġġu lill-klijenti jfittxu offerti aħjar tal-enerġija, u jaqilbu l-fornitur. Biż-żieda fl-użu tat-teknoloġija tal-informazzjoni, sas-sena 2026, il-proċess tekniku tal-bdil għar-reġistrazzjoni ta’ fornitur ġdid f’punt ta’ metraġġ għand l-operatur tas-suq jenħtieġ li jkun tipikament possibbli li jitlesta fi żmien 24 siegħa fi kwalunkwe jum tax-xogħol. L-iżgurar li sa dik id-data jkun possibbli li l-proċess tekniku tal-bdil iseħħ fi żmien 24 siegħa jimminimizza l-ħinijiet tal-bdil, u b’hekk jgħin biex jiżdiedu l-involviment tal-konsumaturi u l-kompetizzjoni fis-suq bl-imnut.
(32)Diversi fatturi jimpedixxu lill-konsumaturi milli jaċċessaw, jifhmu u jieħdu azzjoni rigward id-diversi sorsi ta’ informazzjoni tas-suq disponibbli għalihom. B’hekk jirriżulta li l-paragunabbiltà tal-offerti jenħtieġ li tittejjeb, filwaqt li l-ostakli għall-bdil jenħtieġ li jiġu mminimizzati kemm jista’ jkun mingħajr ma l-għażla għall-konsumaturi tiġi limitata bla bżonn.
(33)Għodod ta’ tqabbil indipendenti, inkluż siti web, huma mezz effettiv biex il-klijenti iżgħar ikunu jistgħu jivvalutaw il-vantaġġi tal-offerti differenti tal-enerġija li huma disponibbli fis-suq. Jenħtieġ li jimmiraw li jinkludu l-usa’ firxa possibbli ta’ offerti disponibbli, u li jkopru kemm jista’ jkun mis-suq b’mod fattibbli biex il-konsumatur jingħata ħarsa ġenerali rappreżentattiva. Huwa kruċjali li l-klijenti iżgħar ikollhom aċċess għal mill-anqas għodda waħda ta’ tqabbil u li l-informazzjoni mogħtija dwar dawn l-għodda tkun affidabbli, imparzjali u trasparenti. Għal dak il-għan, l-Istati Membri jistgħu jipprevedu għodda ta’ tqabbil li titħaddem minn awtorità nazzjonali jew minn kumpanija privata.
(34)Il-klijenti finali jenħtieġ li jkunu jistgħu wkoll jikkunsmaw, jaħżnu u jbigħu l-gass rinnovabbli awtoġenerat u jipparteċipaw fis-swieq kollha tal-gass naturali billi jipprovdu servizzi anċillari lis-sistema, pereżempju permezz tal-ħażna tal-enerġija. L-Istati Membri jenħtieġ li jkun jista’ jkollhom dispożizzjonijiet differenti fil-liġi nazzjonali tagħhom fir-rigward ta’ taxxi u levies għal klijenti attivi individwali u li jaġixxu b’mod konġunt.
(35)Filwaqt li jiġi rikonoxxut ir-rwol li jista’ jkollhom fid-dekarbonizzazzjoni tas-sistema tal-enerġija, ċerti kategoriji ta’ inizjattivi tal-enerġija taċ-ċittadini jenħtieġ li jiġu rikonoxxuti fis-suq tal-gass naturali fil-livell tal-Unjoni bħala “komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini”. Dawn il-komunitajiet jenħtieġ li jiffaċilitaw l-użu tal-gass rinnovabbli fis-sistema tal-gass naturali. Sabiex jiġu pprovduti b’qafas ta’ abilitazzjoni u trattament ġust, jenħtieġ li jiġu stabbiliti kundizzjonijiet ekwi u katalogu definit sew ta’ drittijiet u obbligi li ġeneralment jirriflettu l-istruttura tas-sħubija, ir-rekwiżiti ta’ governanza u l-fini tal-komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini fid-Direttiva (UE) 2019/944.
(36)Id-dispożizzjonijiet dwar il-komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini ma jipprekludux l-eżistenza ta’ inizjattivi oħra taċ-ċittadini bħall-Komunitajiet tal-Enerġija Rinnovabbli fid-Direttiva (UE) 2018/2001 jew dawk li jirriżultaw minn ftehimiet tad-dritt privat. Is-sħubija fil-komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini jenħtieġ li tkun miftuħa għall-kategoriji kollha ta’ entitajiet. Madankollu, is-setgħat tat-teħid tad-deċiżjonijiet fi ħdan komunità tal-enerġija taċ-ċittadini jenħtieġ li jkunu limitati għal dawk il-membri jew l-azzjonisti li mhumiex involuti f’attività kummerċjali fuq skala kbira u li għalihom is-settur tal-enerġija ma jikkostitwixxix qasam primarju ta’ attività ekonomika. Dan ifisser li l-komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini u l-membri jew l-azzjonisti individwali jeħtieġ li jkunu finanzjarjament u ekonomikament indipendenti minn entitajiet involuti f’tali attivitajiet, minkejja l-possibbiltà għall-komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini li jiddelegaw il-ġestjoni tal-installazzjonijiet meħtieġa għall-attivitajiet tagħhom, inkluż l-installazzjoni, l-operazzjoni, it-trattament tad-data u l-manutenzjoni.
(37)Il-kontijiet u l-informazzjoni dwar il-kontijiet huma mezz importanti biex il-klijenti finali jiġu infurmati u jingħataw is-setgħa. Il-kontijiet tal-enerġija għadhom l-aktar tħassib komuni u s-sors tal-ilmenti l-aktar komuni tal-konsumaturi, fattur li jikkontribwixxi għal-livelli persistentement baxxi ta’ sodisfazzjon u ta’ involviment tal-konsumaturi fis-settur tal-gass. Id-dispożizzjonijiet għall-informazzjoni dwar il-kontijiet fis-settur tal-gass għadhom ukoll lura f’dawk li huma d-drittijiet mogħtija lill-konsumaturi fis-settur tal-elettriku. Huwa għalhekk meħtieġ li dawn jiġu allinjati, u li jiġu stabbiliti rekwiżiti minimi għall-kontijiet u għall-informazzjoni dwar il-kontijiet fis-settur tal-gass, sabiex il-konsumaturi jkollhom aċċess għal informazzjoni trasparenti u li tinftiehem faċilment. Il-kontijiet jenħtieġ li jwasslu informazzjoni lill-konsumaturi finali dwar il-konsum u l-kostijiet tagħhom, biex b’hekk jiffaċilitaw it-tqabbil bejn l-offerti u l-bdil tal-fornitur, kif ukoll informazzjoni dwar id-drittijiet tagħhom bħala konsumaturi (bħal għal riżoluzzjoni alternattiva tat-tilwim). Barra minn hekk, il-kontijiet jenħtieġ li jkunu għodda biex il-konsumaturi jiġu involuti b’mod attiv fis-suq, sabiex il-konsumaturi jkunu jistgħu jimmaniġġjaw ix-xejriet tal-konsum tagħhom u jagħmlu għażliet aktar ekoloġiċi.
(38)L-għoti regolari ta’ informazzjoni akkurata dwar il-kontijiet ibbażata fuq il-konsum reali tal-gass, iffaċilitat mill-metraġġ intelliġenti, huwa importanti biex jgħin lill-klijenti jikkontrollaw il-konsum u l-kostijiet tal-gass tagħhom. Madankollu, il-klijenti, partikolarment il-klijenti domestiċi, jenħtieġ li jkollhom aċċess għal arranġamenti flessibbli għall-ħlas proprju tal-kontijiet tagħhom.
🡻 2009/73/KE Premessa 47 (adapted)
⇨ ġdid
(39)Aspett prinċipali fil-provvista lill-klijenti huwa l-aċċess għal data oġġettiva u trasparenti dwar il-konsum. Għaldaqstant, il-konsumaturi għandu jenħtieġ li jkollhom aċċess għad-data tal-konsum tagħhom u l-prezzijiet assoċjati u l-ispejjeż l-kostijiet tas-servizzi sabiex ikunu jistgħu jistiednu lil kompetituri biex jagħmlu offerta bbażata fuq din id-data ⌦ dik l-informazzjoni ⌫ . Il-konsumaturi għandu jenħtieġ li jkollhom ukoll id-dritt li jiġu infurmati sewwa dwar il-konsum tal-enerġija tagħhom. Il-ħlasijiet minn qabel ⇨ jenħtieġ li ma jqiegħdux żvantaġġ sproporzjonat fuq l-utenti tagħhom, filwaqt li ⇦ għandhom jirriflettu l-konsum probabbli tal-gass naturali u s-sistemi differenti tal-ħlas m’għandhomx ikunu jenħtieġ li jkunu nondiskriminatorji. L-informazzjoni dwar l-ispejjeż il-kostijiet tal-enerġija li tingħata bi frekwenza suffiċjenti ser ⌦ jenħtieġ li ⌫ toħloq inċentivi għat-tfaddil fl-enerġija għall-iffrankar enerġetiku għax tagħti lura lill-klijenti rispons dirett dwar l-effetti tal-investiment fl-effiċjenza enerġetika u fil-bidla fl-imġiba.
🡻 2009/73/KE Premessa 52 (adapted)
⇨ ġdid
(40)⇨ Meta jsiru deċiżjonijiet fil-livell nazzjonali rigward l-introduzzjoni ta’ sistemi ta’ metraġġ intelliġenti għall-gass naturali, ⇦ Gjenħtieġ li jkun possibbli li ⌦ tali deċiżjoni ⌫ l-introduzzjoni ta’ sistemi ta’ kejl intelliġenti tkun ibbażata fuq valutazzjoni ekonomika. ⇨ Jenħtieġ li dik l-evalwazzjoni ekonomika tqis il-benefiċċji fit-tul tal-introduzzjoni ta’ sistemi ta’ metraġġ intelliġenti għall-konsumaturi u għall-katina kollha tal-valur. ⇦Jekk dik l-evalwazzjoni tikkonkludi li l-introduzzjoni ta’ dawn is-sistemi ta’ metraġġ miters tkun biss ekonomikament raġonevoli u effettiva kosteffettiva biss meta jitqiesu l-ispejjeż għal konsumaturi b’ċertu ammont ta’ konsum tal-gass ⇨ naturali ⇦, l-Istati Membri jistgħu jikkunsidraw dan meta jimpilmentaw is-sistemi ta’ miters intelliġenti ⌦ jipproċedu bl-introduzzjoni ⌫. ⇨Madankollu, jenħtieġ li tali evalwazzjonijiet jiġu rieżaminati b’mod regolari b’rispons għal bidliet sinifikanti fis-suppożizzjonijiet sottostanti, jew mill-inqas kull erba’ snin, fid-dawl tal-pass mgħaġġel tal-iżviluppi teknoloġiċi.⇦
⇩ ġdid
(41)Sabiex jassistu l-parteċipazzjoni attiva tal-klijenti finali fis-suq, is-sistemi ta’ metraġġ intelliġenti li għandhom jiġu introdotti jenħtieġ li jqisu kif xieraq l-użu tal-istandards disponibbli rilevanti, inkluż dawk li jippermettu l-interoperabbiltà fil-livell tal-mudell tad-data u s-saff ta’ applikazzjoni, l-aqwa prattiki u l-importanza tal-iżvilupp tal-iskambju tad-data, u s-servizzi tal-enerġija futuri u innovattivi. Barra minn hekk, is-sistemi ta’ metraġġ intelliġenti li jintużaw jenħtieġ li ma jirrappreżentawx ostaklu għall-bdil tal-fornitur fil-każ tal-konsumaturi tal-gass naturali, u jenħtieġ li jkunu mgħammra b’funzjonalitajiet adegwati għall-użu li jippermettu lill-klijenti finali jkollhom aċċess fil-ħin għad-data dwar il-konsum tagħhom, jimmodulaw l-imġiba enerġetika tagħhom, jiġu ppremjati għaliha, u jiksbu ffrankar fil-kontijiet tagħhom.
(42)L-Istati Membri li ma jintroduċux sistematikament il-metraġġ intelliġenti fis-sistema tal-gass naturali jenħtieġ li jippermettu lill-konsumaturi jibbenefikaw mill-installazzjoni ta’ arloġġ intelliġenti, fuq talba u b’kundizzjonijiet ġusti u raġonevoli, u jenħtieġ li jipprovdulhom l-informazzjoni rilevanti kollha.
(43)Attwalment, fl-Istati Membri ġew żviluppati, jew qed jiġu żviluppati, mudelli differenti għall-ġestjoni tad-data wara l-introduzzjoni ta’ sistemi ta’ metraġġ intelliġenti. Indipendentement mill-mudell tal-ġestjoni tad-data huwa importanti li l-Istati Membri jqiegħdu fis-seħħ regoli trasparenti biex id-data tkun tista’ tiġi aċċessata b’kundizzjonijiet nondiskriminatorji u jiżguraw l-ogħla livell ta’ ċibersigurtà u protezzjoni tad-data kif ukoll l-imparzjalità tal-entitajiet li jipproċessaw id-data.
🡻 2009/73/KE Premessa 51 (adapted)
(44)Ħarsien akbar tal-konsumaturi huwa garantit bid-disponibbiltà ta’ mezzi effettivi għal riżoluzzjoni tat-tilwim għall-konsumaturi kollha. L-Istati Membri għandhom jintroduċu ⌦ jenħtieġ li jipprevedu ⌫ proċeduri effettivi u li ma jieħdux ħafna żmien biex jiġu indirizzati t-tilwimiet.
🡻 2009/73/KE Premessa 50 (adapted)
(50)Il-faqar tal-enerġija huwa problema li qed tikber fil-Komunità. L-Istati Membri li huma affettwati u li għadhom m’għamlux hekk għandhom, għaldaqstant, jiżviluppaw pjanijiet ta’ azzjoni nazzjonali jew oqsfa oħra xierqa biex jindirizzaw il-faqar tal-enerġija, bl-għan li jnaqqsu n-numru ta’ persuni li qed ibatu minħabba din is-sitwazzjoni. Fi kwalunkwe każ, l-Istati Membri għandhom jiżguraw il-provvista tal-enerġija meħtieġa għall-konsumaturi vulnerabbli. Meta jagħmlu dan, jista’ jintuża approċċ integrat, pereżempju fil-qafas tal-politika soċjali, u l-miżuri jistgħu jinkludu politiki soċjali jew titjib fid-djar biex l-enerġija tintuża b’mod aktar effiċjenti. Mill-inqas, din id-direttiva għandha tippermetti politiki nazzjonali li jiffavorixxu l-konsumaturi vulnerabbli.
⇩ ġdid
(45)Jenħtieġ li l-Istati Membri jieħdu miżuri xierqa, bħall-għoti ta’ benefiċċji permezz tas-sistemi tas-sigurtà soċjali tagħhom, biex jiżguraw il-provvista meħtieġa lill-klijenti vulnerabbli, jew jipprevedu appoġġ għal titjib fl-effiċjenza enerġetika, biex jindirizzaw il-faqar enerġetiku fejn jiġi identifikat skont l-Artikolu 3(3), il-punt (d) tar-Regolament (UE) 2018/1999 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, inkluż fil-kuntest usa’ tal-faqar. Tali miżuri jistgħu jvarjaw skont iċ-ċirkostanzi partikolari fl-Istati Membri inkwistjoni u jistgħu jinkludu miżuri ta’ politika soċjali jew tal-enerġija relatati mal-ħlas tal-kontijiet tal-gass, l-investiment fl-effiċjenza enerġetika tal-bini residenzjali, jew il-protezzjoni tal-konsumaturi bħal salvagwardji kontra l-iskonnessjoni.
(46)Skont ir-Regolament (UE) 2018/1999 u d-Direttiva (UE) 2019/944 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, il-Kummissjoni pprovdiet gwida indikattiva dwar indikaturi xierqa għall-kejl tal-faqar enerġetiku u għad-definizzjoni ta’ “għadd sinifikanti ta’ unitajiet domestiċi f’faqar enerġetiku”.
(47)Is-simplifikazzjoni tal-proċessi tal-għoti tal-permessi amministrattivi u limiti ta’ żmien ċari għad-deċiżjonijiet li jridu jittieħdu mill-awtoritajiet kompetenti għall-ħruġ ta’ awtorizzazzjoni jenħtieġ li jiżguraw li l-introduzzjoni ta’ faċilitajiet tal-produzzjoni tal-idroġenu u tal-infrastruttura tas-sistema tal-idroġenu jkun tista’ sseħħ b’pass xieraq. L-Istati Membri jenħtieġ li jintalbu jirrappurtaw dwar il-progress li jkun sar. L-anterjorità tal-awtorizzazzjonijiet (bħal liċenzji, permessi, konċessjonijiet jew approvazzjonijiet), mogħtija skont il-liġi nazzjonali għall-kostruzzjoni u l-operazzjoni ta’ pipelines eżistenti tal-gass naturali u assi oħra tan-network, hija meħtieġa ladarba l-vettur tal-enerġija gassuża trasportat f’pipeline tal-gass jinbidel minn gass naturali għal idroġenu (pur). Dan għandu jipprevjeni dewmien bla bżonn fl-għoti ta’ skop ġdid lill-pipelines tal-gass naturali eżistenti u lil assi oħra ta’ networks għat-trasport tal-idroġenu. Jenħtieġ li jiġi evitat li l-kundizzjonijiet għall-għoti tal-awtorizzazzjonijiet għall-infrastruttura tas-sistema tal-idroġenu jkunu materjalment differenti sakemm ma jkunux ġustifikati biżżejjed. Kunsiderazzjonijiet tekniċi dwar is-sikurezza jistgħu jiġġustifikaw approċċ differenzjat fl-anterjorità ta’ awtorizzazzjonijiet eżistenti, jew fil-ħruġ ta’ awtorizzazzjonijiet ġodda. Id-dispożizzjonijiet dwar il-proċeduri ta’ awtorizzazzjoni jenħtieġ li japplikaw mingħajr preġudizzju għad-dritt internazzjonali u tal-Unjoni, inkluż id-dispożizzjonijiet għall-protezzjoni tal-ambjent u tas-saħħa tal-bniedem. Fejn ikun debitament ġustifikat għal raġunijiet ta’ ċirkostanzi straordinarji, jenħtieġ li jkun possibbli li l-limiti ta’ żmien għall-proċeduri ta’ awtorizzazzjoni jiġu estiżi b’perjodu massimu ta’ sena.
(48)L-għoti ta’ gwida lill-applikanti matul il-proċessi tagħhom ta’ applikazzjoni għal u għoti ta’ permess amministrattiv permezz ta’ punt ta’ kuntatt amministrattiv huwa maħsub biex inaqqas il-kumplessità għall-iżviluppaturi tal-proġetti, u biex iżid l-effiċjenza u t-trasparenza. Id-disponibbiltà għall-applikanti li jissottomettu d-dokumenti rilevanti f’format diġitali u d-disponibbiltà ta’ manwal tal-proċeduri għall-applikanti jistgħu jikkontribwixxu għall-effiċjenza. L-Istati Membri jenħtieġ li jiżguraw li l-awtoritajiet li jimplimentaw il-proċeduri ta’ awtorizzazzjoni jkunu involuti b’mod attiv fl-indirizzar tal-ostakli li għad hemm, inkluż dawk mhux finanzjarji bħal għarfien u riżorsi diġitali u umani insuffiċjenti, li jxekklu l-ipproċessar min-naħa tagħhom ta’ għadd dejjem akbar ta’ proċeduri ta’ awtorizzazzjoni.
🡻 2009/73/KE Premessa 6
(49)Mingħajr is-separazzjoni effettiva tan-networks minn attivitajiet tal-produzzjoni u fornitura tal-provvista (separazzjoni effettiva), hemm riskju ta’ diskriminazzjoni mhux biss fl-l-operazzjoni tan-network iżda wkoll fl-inċentivi għall-impriżi integrati vertikalment li jinvestu b’mod adegwat fin-networks tagħhom.
🡻 2009/73/KE Premessa 7
(50)Madankollu, ir-regoli dwar is-separazzjoni legali u funzjonali kif previsti fid-Direttiva 2003/55/KE ma wasslux għas-separazzjoni effettiva tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni. Għalhekk, fil-laqgħa tiegħu fit-8 u d-9 ta’ Marzu 2007, il-Kunsill Ewropew stieden lill-Kummissjoni tiżviluppa proposti leġiżlattivi għas-“separazzjoni effettiva tal-attivitajiet ta’ fornitura tal-provvista u tal-produzzjoni mill-operazzjonijiet tan-network”.
🡻 2009/73/KE Premessa 8 (adapted)
(51)Hija biss it-tneħħija tal-inċentiv għall-impriżi integrati vertikalment li jiddiskriminaw kontra kompetituri fir-rigward tal-aċċess għan-network u l-investiment li tista’ tiżgura separazzjoni effettiva. Is-separazzjoni tad-dritt ta’ sjieda, li timplika l-ħatra ta’ sid in-network bħala l-operatur tas-sistema u l-indipendenza tiegħu minn kull interess ta’ fornitura provvista u produzzjoni, hija b’mod ċar mezz effettiv u stabbli biex jiġi solvut il-konflitt ta’ interess inerenti u biex tkun żgurata s-sigurtà tal-fornitura tal-provvista. Għal dik ir-raġuni, il-Parlament Ewropew fir-Riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta’ Lulju 2007 dwar Prospetti għas-suq intern tal-gass u tal-elettriku
rrefera għas-separazzjoni tad-dritt ta’ sjieda fil-livell ta’ trażmissjoni bħala l-aktar għodda effettiva għall-promozzjoni tal-investimenti fl-infrastrutturi b’mod nondiskriminatorju, l-aċċess ġust għan-network għal parteċipanti ġodda u t-trasparenza fis-suq. Bis-separazzjoni tad-dritt ta’ sjieda, l-Istati Membri għandhom jenħtieġ li għalhekk ikunu meħtieġa jiżguraw li l-istess persuna jew persuni ma jkunux intitolati jeżerċitaw kontroll fuq impriża tal-produzzjoni jew tal-provvista u, fl-istess waqt, jeżerċitaw kontroll jew kwalunkwe dritt fuq operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni jew fuq sistema ta’ trażmissjoni. Bil-kontra, il-kontroll fuq sistema ta’ trażmissjoni jew fuq operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni għandu jenħtieġ li jipprekludi l-possibbiltà li jiġi eżerċitat kontroll jew kwalunkwe dritt fuq impriża tal-produzzjoni jew tal-provvista. F’dawk il-limiti, għandu jenħtieġ li jkun possibbli għal impriża tal-produzzjoni jew tal-provvista li jkollha sehem minoritarju f’operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni jew f’sistema ta’ trażmissjoni.
🡻 2009/73/KE Premessa 9
(52)Kwalunkwe sistema għas-separazzjoni għandha jenħtieġ li tkun effettiva fit-tneħħija ta’ kwalunkwe kunflitt ta’ interess bejn il-produtturi, il-fornituri u l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni, sabiex jinħolqu inċentivi għall-investimenti meħtieġa u jkun garantit l-aċċess ta’ parteċipanti ġodda fis-suq skont sistema regolatorja effiċjenti u trasparenti u ma għandhiex toħloq sistema regolatorja oneruża żżejjed għall-awtoritajiet regolatorji nazzjonali.
🡻 2009/73/KE Premessa 10
(53)Id-definizzjoni tat-terminu “kontroll” hija meħuda mir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 139/2004 tal-20 ta’ Jannar 2004 dwar il-kontroll ta’ konċentrazzjonijiet bejn impriżi (ir-Regolament tal-KE dwar l-Għaqdiet).
🡻 2009/73/KE Premessa 11
(54)Billi s-separazzjoni tad-dritt ta’ proprjetà teħtieġ, f’xi każi, ir-ristrutturar tal-impriżi, l-Istati Membri li jiddeċiedu li jimplimentaw separazzjoni tad-dritt tal-proprjetà għandhom jingħataw żmien addizzjonali biex japplikaw id-dispożizzjonijiet relevanti. Fi-dawl tar-rabtiet vertikali bejn is-setturi tal-gass u tal-elettriku, id-dispożizzjonijiet dwar is-separazzjoni għandhom jenħtieġ li japplikaw għaż-żewġ setturi.
⇩ ġdid
(55)B’kuntrast ma’ dan, fir-rigward tas-settur tal-idroġenu, il-ħolqien ta’ impriżi integrati vertikalment jista’ jiġi evitat minn qabel billi jiġu stabbiliti regoli ċari mill-bidu nett. Dan huwa aktar preferibbli minn rekwiżiti ta’ separazzjoni ex post li jiswew ħafna u li jieħdu ż-żmien biex jiġu implimentati.
🡻 2009/73/KE Premessa 12
(56)Bis-separazzjoni tad-dritt ta’ sjieda, sabiex tiġi żgurata l-indipendenza sħiħa tal-l-operazzjoni tan-network mill-interessi tal-fornitura tal-provvista u l-produzzjoni u sabiex ma jkun hemm l-ebda skambju ta’ informazzjoni kunfidenzjali, l-istess persuna ma għandhiex tkun membru tal-bordijiet tal-amministrazzjoni ta’ xi operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni jew xi sistema ta’ trażmissjoni kif ukoll ta’ impriża li twettaq xi waħda mill-funzjonijiet tal-produzzjoni jew ta’ fornitura tal-provvista. Għall-istess raġuni, l-istess persuna ma għandhiex tkun intitolata taħtar membri tal-bordijiet ta’ amministrazzjoni ta’ operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni jew sistema ta’ trażmissjoni u teżerċita kontroll jew xi dritt fuq impriża tal-produzzjoni jew tal-provvista.
🡻 2009/73/KE Premessa 13
(57)L-istabbiliment ta’ operatur ta’ sistema jew ta’ operatur ta’ trażmissjoni li jkun indipendenti mill-interessi ta’ fornitura tal-provvista u tal-produzzjoni għandu jenħtieġ li jippermetti lill-impriżi integrati vertikalment iżommu d-dritt ta’ sjieda tagħhom tal-assi tan-network filwaqt li jiżgura separazzjoni effettiva tal-interessi, sakemm tali operatur indipendenti ta’ sistema jew tali operatur indipendenti ta’ trażmissjoni jkun iwettaq il-funzjonijiet kollha ta’ operatur ta’ sistema u sakemm jiġu attwati regolamentazzjoni ddettaljata u mekkaniżmi ta’ kontroll regolatorji estensivi.
🡻 2009/73/KE Premessa 14 (adapted)
(58)Jekk, fit-3 ta’ Settembru 2009, l-impriża li tkun is-sid ta’ sistema ta’ trażmissjoni tkun ⌦ kienet ⌫ parti minn impriża integrata vertikalment, l-Istati Membri għandhom jenħtieġ li jingħataw l-għażla bejn is-separazzjoni tad-dritt ta’ sjieda u l-istabbiliment ta’ operatur ta’ sistema jew ta’ operatur ta’ trażmissjoni li jkun indipendenti mill-interessi ta’ fornitura tal-provvista u tal-produzzjoni.
🡻 2009/73/KE Premessa 15 (adapted)
(59)Sabiex l-interessi tal-azzjonisti tal-impriżi integrati vertikalment jitħarsu ⌦ bis-sħiħ ⌫ , l-Istati Membri għandu jenħtieġ li jkollhom l-għażla li jimplimentaw separazzjoni tad-dritt ta’ sjieda jew permezz ta’ żvestiment dirett jew inkella billi jinqasmu l-ishma tal-impriża integrata f’ishma tal-impriża tan-network u ishma tal-impriża residwa ta’ fornitura tal-provvista u tal-produzzjoni, sakemm ikun hemm konformità mar-rekwiżiti li jirriżultaw mis-separazzjoni tad-dritt ta’ sjieda.
🡻 2009/73/KE Premessa 16 (adapted)
(60)L-effikaċja sħiħa tas-soluzzjonijiet ta’ operatur indipendenti tas-sistema jew ta’ operatur indipendenti ta’ trażmissjoni trid jenħtieġ li tiġi żgurata permezz ta’ regoli speċifiċi addizzjonali. Ir-regoli dwar l-operatur indipendenti ta’ trażmissjoni jipprovdu qafas regolatorju xieraq biex jiġu garantiti kompetizzjoni ġusta, investiment suffiċjenti, aċċess għall-parteċipanti l-ġodda fis-suq u l-integrazzjoni tas-swieq tal-gass. Is-separazzjoni effettiva permezz tad-dispożizzjonijiet dwar l-operatur indipendenti ta’ trażmissjoni għandha jenħtieġ li tkun ibbażata fuq pilastru ta’ miżuri ta’ organizzazzjoni u miżuri dwar il-governanza tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni, kif ukoll fuq pilastru ta’ miżuri relatati mal-investiment, il-konnessjoni man-network ta’ kapaċitajiet ġodda tal-produzzjoni u l-integrazzjoni tas-suq permezz ta’ kooperazzjoni reġjonali. L-indipendenza tal-operatur ta’ trażmissjoni għandha jenħtieġ li tiġi żgurata wkoll, inter alia, permezz ta’ ċerti perjodi ta’ “tregwa” (“cooling-off” periods) li matulhom ma ssir l-ebda attività ta’ ġestjoni jew attività rilevanti oħra fl-impriża integrata vertikalment li tagħti aċċess għall-istess informazzjoni li setgħet inkisbet f’pożizzjoni maniġerjali. Il-mudell tal-operatur tat-trażmissjoni indipendenti tas-separazzjoni effettiva jissodisfa r-rekwiżiti stabbiliti mill-Kunsill Ewropew fil-laqgħa tiegħu fit-8 u d-9 ta’ Marzu 2007.
🡻 2009/73/KE Premessa 17
⇨ ġdid
(61)Sabiex tiġi żviluppata kompetizzjoni fis-suq intern tal-gass, il-klijenti nondomestiċi kbar ⇨ , involuti f’attivitajiet kummerċjali fuq skala kbira, ⇦għandu jenħtieġ li jkollhom il-possibbiltà li jagħżlu l-fornituri tagħhom u li jidħlu f’kuntratti ma’ bosta fornituri biex jiżguraw il-ħtiġijiet tal-gass tagħhom. Dawn il-konsumaturi għandhom ikunu jenħtieġ li jkunu mħarsa kontra klawsoli ta’ esklussività klawżoli ta’ esklużjoni fil-kuntratti, li l-effett tagħhom huwa li jeskludu offerti komplementari u/jew kompetittivi.
🡻 2009/73/KE Premessa 18 (adapted)
(62)Stat Membru ⌦ jenħtieġ li jkollu ⌫ għandu d-dritt li jagħżel separazzjoni sħiħa tad-dritt ta’ sjieda fit-territorju tiegħu. Fejn Stat Membru jkun eżerċita dak id-dritt, impriża ⌦ jenħtieġ li ⌫ ma jkollhiex id-dritt li tistabbilixxi operatur indipendenti tas-sistema jew operatur indipendenti ta’ trażmissjoni. Barra minn hekk, impriża li twettaq xi waħda mill-funzjonijiet tal-produzzjoni jew tal-provvista ma tistax tikkontrolla jew teżerċita ⌦ jenħtieġ li ma tikkontrolla u li ma teżerċita, ⌫ direttament jew indirettament, l-ebda dritt fuq operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni minn Stat Membru li għażel separazzjoni sħiħa tad-dritt ta’ sjieda.
🡻 2009/73/KE Premessa 19 (adapted)
(63)Taħt din id-Direttiva Jeżistu tipi differenti ta’ organizzazzjoni tas-suq ser jeżistu fis-suq intern tal-gass naturali. Il-miżuri li l-Istati Membri jistgħu jieħdu biex jiżguraw livell ta’ kundizzjonijiet ugwali għandhom ikunu jenħtieġ li jkunu bbażati fuq ħtiġiet rekwiżiti prevalenti ta’ interess ġenerali. Il-Kummissjoni għandha jenħtieġ li tiġi kkonsultata dwar il-kompatibbiltà tal-miżuri mat-Trattat ⌦ TFUE ⌫ u mal-liġi tal-Komunità ⌦ mad-dritt tal-Unjoni ⌫ .
🡻 2009/73/KE Premessa 20
(64)L-implimentazzjoni ta’ separazzjoni effettiva għandha jenħtieġ li tirrispetta l-prinċipju tan-nondiskriminazzjoni bejn is-settur pubbliku u dak privat. Għal dan il-għan, l-istess persuna ma għandhiex tkun tista’ teżerċita kontroll jew xi dritt, bi ksur tar-regoli tas-separazzjoni tad-dritt ta’ sjieda jew tas-soluzzjoni tal-operatur indipendenti tas-sistema, waħedha jew b’mod konġunt, fuq il-kompożizzjoni, il-votazzjoni jew id-deċiżjoni tal-korpi tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni jew inkella tas-sistemi ta’ trażmissjoni kif ukoll tal-impriżi tal-provvista jew tal-produzzjoni. Fir-rigward tas-separazzjoni tad-dritt ta’ sjieda u l-alternattiva tal-operatur indipendenti tas-sistema, sakemm l-Istat Membru kkonċernat ikun jista’ juri li jkun qed jiġi ssodisfat ir-rekwiżit, żewġ korpi pubbliċi separati għandhom ikunu jenħtieġ li jkunu jistgħu jikkontrollaw minn naħa waħda l-attivitajiet tal-produzzjoni u ta’ fornitura tal-provvista u min-naħa l-oħra l-attivitajiet ta’ trażmissjoni.
🡻 2009/73/KE Premessa 21 (adapted)
(65)Is-separazzjoni effettiva sħiħa tal-attivitajiet tan-network mill-attivitajiet ta’ provvista u ta’ ġenerazzjoni għandha jenħtieġ li tapplika fil-Komunità ⌦ fl-Unjoni ⌫kollha għall-impriżi Komunitarji ⌦ tal-Unjoni ⌫ kif ukoll għal dawk mhux Komunitarji ⌦ mhux tal-Unjoni ⌫ . Sabiex jiġi żgurat li l-attivitajiet tan-network u l-attivitajiet ta’ fornitura tal-provvista u tal-produzzjoni fil-Komunità⌦ fl-Unjoni ⌫ jibqgħu indipendenti minn xulxin, l-awtoritajiet regolatorji għandu jenħtieġ li jkollhom is-setgħa jirrifjutaw iċ-ċertifikazzjoni lill-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni li ma jikkonformawx mar-regoli tas-separazzjoni. Sabiex tiġi żgurata l-applikazzjoni konsistenti fil-Komunità ⌦ fl-Unjoni ⌫ kollha ta’ dawk ir-regoli, l-awtoritajiet regolatorji għandhom iqisu jenħtieġ li jqisu bis-sħiħ l-opinjoni tal-Kummissjoni meta dawn tal-ewwel jieħdu deċiżjonijiet dwar iċ-ċertifikazzjoni. Sabiex jiġi żgurat ukoll ir-rispett tal-obbligi internazzjonali tal-Komunità ⌦ tal-Unjoni ⌫ u s-solidarjetà u s-sigurtà tal-enerġija fil-Komunità ⌦ fl-Unjoni ⌫, il-Kummissjoni għandu jenħtieġ li jkollha d-dritt li tagħti l-opinjoni tagħha dwar iċ-ċertifikazzjoni fir-rigward ta’ sid ta’ sistema ta’ trażmissjoni jew operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni li jkun ikkontrollat minn persuna jew persuni minn pajjiż terz jew minn pajjiżi terzi.
⇩ ġdid
(66)In-networks tal-pipelines għall-idroġenu jenħtieġ li jikkostitwixxu mezz importanti ta’ trasport effiċjenti u sostenibbli għall-idroġenu, kemm fuq l-art kif ukoll lil hinn mill-kosta. Bħala riżultat tan-nefqa kapitali għolja meħtieġa għall-kostruzzjoni tagħhom, in-networks tal-pipelines tal-idroġenu jistgħu jikkostitwixxu monopolji naturali. L-esperjenza fir-regolazzjoni tas-swieq tal-gass naturali wriet l-importanza li jiġi żgurat aċċess miftuħ u nondiskriminatorju għan-networks tal-pipelines bil-ħsieb li tiġi salvagwardjata l-kompetizzjoni fis-swieq tal-prodotti bażiċi. Għalhekk, jenħtieġ li l-prinċipji stabbiliti sew tal-operazzjoni tan-network, bħall-aċċess ta’ partijiet terzi, ikunu applikabbli għan-networks tal-idroġenu fuq l-art u lil hinn mill-kosta fl-Unjoni.
(67)L-operazzjoni tan-networks tal-idroġenu jenħtieġ li tkun separata mill-attivitajiet tal-produzzjoni u l-provvista tal-enerġija sabiex jiġi evitat ir-riskju ta’ kunflitti ta’ interess f’isem l-operaturi tan-networks. Is-separazzjoni strutturali tas-sjieda tan-networks tal-idroġenu u l-parteċipazzjonijiet fil-produzzjoni u l-provvista tal-enerġija tiggarantixxi n-nuqqas ta’ tali kunflitti ta’ interess. L-Istati Membri jenħtieġ li jkunu jistgħu jiddependu fuq il-mudell alternattiv ta’ separazzjoni tal-“operatur integrat tan-network tal-idroġenu” sal-2030 biex jipprovdu perjodu tranżitorju għan-networks tal-idroġenu integrati vertikalment eżistenti. L-Istati Membri jenħtieġ li jkunu jistgħu jippermettu wkoll l-użu tal-mudell ta’ “operatur indipendenti ta’ network tal-idroġenu” biex jippermettu lis-sidien integrati vertikalment tan-networks tal-idroġenu jżommu s-sjieda tan-networks tagħhom filwaqt li jiżguraw l-operazzjoni nondiskriminatorja ta’ tali networks wara l-2030.
(68)Filwaqt li l-operazzjoni konġunta tan-networks tal-idroġenu u tal-grilji tal-gass jew tal-elettriku tista’ toħloq sinerġiji, u jekk dawn ikunu permessi, l-attivitajiet tal-operazzjoni tan-network tal-idroġenu jenħtieġ li jiġu organizzati f’entità legali separata sabiex tiġi żgurata t-trasparenza fir-rigward tal-finanzjament u l-użu tat-tariffi tal-aċċess.
(69)L-operazzjoni tan-networks tal-idroġenu jenħtieġ li tkun separata mill-attivitajiet tal-produzzjoni u tal-provvista tal-enerġija sabiex jiġi evitat ir-riskju ta’ kunflitti ta’ interess f’isem l-operaturi tan-networks. Is-separazzjoni strutturali tas-sjieda tan-networks tal-idroġenu u l-parteċipazzjoni fil-produzzjoni u l-provvisti tal-enerġija jenħtieġ li jiggarantixxu n-nuqqas ta’ tali kunflitti ta’ interess. L-Istati Membri jenħtieġ li jkunu jistgħu jiddependu fuq il-mudell alternattiv ta’ separazzjoni tal-operatur integrat tan-network tal-idroġenu sal-2030 biex jipprovdu perjodu tranżitorju għan-networks tal-idroġenu integrati vertikalment eżistenti. L-Istati Membri jenħtieġ li jkunu jistgħu joffru wkoll l-użu ta’ operatur indipendenti ta’ network tal-idroġenu biex jippermettu lis-sidien integrati vertikalment tan-networks tal-idroġenu jżommu s-sjieda tan-networks tagħhom filwaqt li jiżguraw l-operazzjoni nondiskriminatorja ta’ tali networks wara l-2030.
(70)Sabiex tiġi żgurata t-trasparenza fir-rigward tal-kostijiet u l-finanzjament tal-attivitajiet regolati, l-attivitajiet tal-operazzjoni tan-network tal-idroġenu jenħtieġ li jiġu separati minn attivitajiet oħra ta’ operazzjoni tan-networks għal vetturi oħra tal-enerġija mill-inqas fir-rigward tal-forma legali u l-kontijiet tal-operaturi tan-networks.
(71)In-networks tal-idroġenu jenħtieġ li jkunu soġġetti għal aċċess ta’ partijiet terzi sabiex jiġu żgurati l-kompetizzjoni u kundizzjonijiet ekwi fis-suq għall-provvista tal-idroġenu. L-aċċess regolat ta’ partijiet terzi abbażi ta’ tariffi tal-aċċess regolati jenħtieġ li jkun ir-regola awtomatika fit-tul. Sabiex tiġi żgurata l-flessibbiltà meħtieġa għall-operaturi u biex jitnaqqsu l-kostijiet amministrattivi matul il-fażi ta’ żieda fis-suq tal-idroġenu, jenħtieġ li l-Istati Membri jkollhom l-għażla li jippermettu l-użu ta’ aċċess negozjat ta’ partijiet terzi sal-2030.
(72)Id-disponibbiltà ta’ faċilitajiet tal-ħażna tal-idroġenu taħt l-art fuq skala kbira hija limitata u mqassma b’mod mhux uniformi madwar l-Istati Membri. Fid-dawl tar-rwol potenzjalment ta’ benefiċċju għall-funzjonament tat-trasport u s-swieq tal-idroġenu, l-aċċess għal tali ħażniet ta’ taħt l-art fuq skala kbira jenħtieġ li jkun soġġett għal aċċess regolat minn partijiet terzi sabiex jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwi għall-parteċipanti fis-suq.
(73)It-terminals għall-konverżjoni tal-idroġenu likwidu jew tal-ammonijaka likwida f’idroġenu gassuż jikkostitwixxu mezz ta’ importazzjoni tal-idroġenu, iżda jikkompetu ma’ mezzi oħra tat-trasport tal-idroġenu. Filwaqt li l-aċċess ta’ partijiet terzi għal terminals bħal dawn jenħtieġ li jiġi żgurat, l-Istati Membri jenħtieġ li jkollhom l-għażla li jimponu sistema ta’ aċċess ta’ partijiet terzi innegozjat bil-ħsieb li jitnaqqsu l-kostijiet amministrattivi għall-operaturi u l-awtoritajiet regolatorji.
(74)In-networks tal-idroġenu integrati vertikalment eżistenti jenħtieġ li jiġu integrati fil-qafas regolatorju wara perjodu ta’ tranżizzjoni.
(75)Ir-raggruppamenti tal-idroġenu lokalizzat jenħtieġ li jkunu element kostitwenti importanti tal-ekonomija Ewropea tal-idroġenu. Tali raggruppamenti jistgħu jibbenefikaw minn rekwiżiti regolatorji simplifikati matul il-fażi ta’ żieda tas-suq tal-idroġenu.
(76)L-interkonnetturi tal-pipelines ma’ pajjiżi terzi jistgħu jservu bħala mezz ta’ trasport għall-importazzjonijiet jew l-esportazzjonijiet tal-idroġenu. Ir-regoli operattivi għal tali interkonnetturi tal-idroġenu ma’ pajjiżi terzi u r-regoli dwar iċ-ċertifikazzjoni tal-idroġenu rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju, jenħtieġ li jiġu minquxa fi ftehim intergovernattiv biex jiġi żgurat qafas regolatorju koerenti u l-applikazzjoni konsistenti tiegħu għall-infrastruttura kollha.
(77)Sabiex tiġi żgurata l-operazzjoni effiċjenti tan-networks tal-idroġenu Ewropej, l-operaturi tan-networks tal-idroġenu jenħtieġ li jkunu responsabbli għall-operazzjoni, il-manutenzjoni u l-iżvilupp tan-networks tat-trasport tal-idroġenu b’kooperazzjoni mill-qrib ma’ operaturi oħra tan-networks tal-idroġenu kif ukoll ma’ operaturi oħra tas-sistemi li magħhom huma konnessi jew jistgħu jkunu konnessi n-networks tagħhom, inkluż biex tiġi ffaċilitata l-integrazzjoni tas-sistemi tal-enerġija.
(78)L-operaturi tan-networks tal-idroġenu jenħtieġ li jingħataw il-kompitu li jibnu kapaċità transfruntiera suffiċjenti għat-trasport tal-idroġenu li takkomoda d-domandi ekonomikament raġonevoli u teknikament fattibbli kollha għal tali kapaċità, u b’hekk jikkontribwixxu għall-integrazzjoni tas-suq.
(79)F’xi każijiet, skont fost l-oħrajn it-topografija tan-networks tal-idroġenu u l-popolazzjoni tal-utenti finali konnessi man-networks tal-idroġenu, il-ġestjoni tal-kwalità tal-idroġenu mill-operaturi tan-networks tal-idroġenu tista’ ssir meħtieġa (eż. il-purifikazzjoni). Għalhekk, l-awtoritajiet regolatorji jistgħu jinkarigaw lill-operaturi tan-networks tal-idroġenu biex jiżguraw ġestjoni effiċjenti tal-kwalità tal-idroġenu fin-networks tagħhom fejn meħtieġ għall-ġestjoni tas-sistema. Meta jwettqu attivitajiet bħal dawn, l-operaturi tan-networks tal-idroġenu jenħtieġ li jikkonformaw mal-istandards tal-kwalità tal-idroġenu applikabbli.
(80)Meta l-operaturi tas-sistemi għall-operaturi tan-networks tal-gass naturali jew tal-idroġenu jirrifjutaw talbiet għal aċċess jew għal konnessjoni minħabba nuqqas ta’ kapaċità, ir-rifjuti jenħtieġ li jiġu sostanzjati kif xieraq, u l-operaturi jenħtieġ li jkunu meħtieġa jtejbu s-sistema tagħhom sabiex jippermettu l-konnessjonijiet jew l-aċċess mitluba fejn ikun ekonomiku li jagħmlu dan.
🡻 (UE) 2019/692 premessa 3 (adapted)
(81)Din id-Direttiva tfittex li tindirizza l-Oostakli għat-tlestija tas-suq intern tal-gass naturali li jirriżultaw min-nuqqas ta’ applikazzjoni tar-regoli tas-suq tal-Unjoni għal-linji ta’ trażmissjoni tal-gass lejn u minn pajjiżi terzi ⌦ jenħtieġ li jiġu indirizzati wkoll ⌫ . L-emendi introdotti minn din id-Direttiva huma maħsuba biex jiżguraw ⌦ Huwa meħtieġ li jiġi żgurat ⌫ li r-regoli applikabbli għal-linji ta’ trażmissjoni tal-gass li jikkollegaw żewġ Stati Membri jew aktar ikunu applikabbli wkoll, fl-Unjoni, għal-linji ta’ trażmissjoni tal-gass lejn u minn pajjiżi terzi. Dan ser ⌦ jenħtieġ li ⌫ jistabbilixxi l-konsistenza tal-qafas legali fi ħdan l-Unjoni, filwaqt li jevita d-distorsjonijiet tal-kompetizzjoni fis-suq intern tal-enerġija fl-Unjoni u impatti negattivi fuq is-sigurtà tal-provvista. Dan ser isaħħaħ ⌦ jenħtieġ li jsaħħaħ ⌫ ukoll it-trasparenza u li jipprovdi ċertezza legali għall-parteċipanti fis-suq, b’mod partikolari l-investituri fl-infrastruttura tal-gass u l-utenti tas-sistemi, fir-rigward tar-reġim legali applikabbli.
⇩ ġdid
(82)Jenħtieġ li l-Istati Membri u l-Partijiet Kontraenti għat-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità tal-Enerġija jikkooperaw mill-qrib fil-kwistjonijiet kollha li jikkonċernaw l-iżvilupp ta’ suq tal-gass integrat u d-dekarbonizzazzjoni tiegħu u jenħtieġ li ma jieħdu l-ebda miżura li tipperikola l-integrazzjoni ulterjuri tas-swieq tal-gass jew is-sigurtà tal-provvista tal-Istati Membri u tal-Partijiet Kontraenti. Dan jista’ jinkludi kooperazzjoni b’rabta mal-kapaċitajiet tal-ħażna, u li jiġu mistiedna esperti għal gruppi reġjonali rilevanti tar-riskju tal-gass.
🡻 (UE) 2019/692 Premessa 5
(83)Jenħtieġ li l-pipelines li jikkollegaw proġett ta’produzzjoni taż-żejt jew tal-gass ta’ pajjiż terz ma’ impjant tal-ipproċessar jew ma’ terminal kostali ta’ ħatt l-art finali fi Stat Membru jkunu kkunsidrati bħala networks tal-pipelines upstream. Jenħtieġ li l-pipelines li jikkollegaw proġett tal-produzzjoni taż-żejt jew tal-gass fi Stat Membru ma’ impjant ta’ proċessar jew ma’ terminal kostali ta’ ħatt l-art finali fi ħdan pajjiż terz ma jkunux ikkunsidrati bħala networks tal-pipelines upstream għall-fini ta’ din id-Direttiva, peress li tali pipelines aktarx ma jħallux impatt sinifikanti fuq is-suq intern tal-enerġija.
🡻 (UE) 2019/692 Premessa 6
(84)Jenħtieġ li operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni jkunu liberi li jikkonkludu ftehimiet tekniki ma’ operaturi ta’ sistemi ta’ trażmissjoni jew ma’ entitajiet oħra f’pajjiżi terzi dwar kwistjonijiet marbuta mal-operazzjoni u l-interkonnessjoni tas-sistemi ta’ trażmissjoni, dment li l-kontenut ta’ tali ftehim ikun kompatibbli mal-liġimad-dritt tal-Unjoni.
🡻 (UE) 2019/692 Premessa 7
(85)Jenħtieġ li jibqgħu fis-seħħ ftehimiet tekniċi rigward l-operazzjoni tal-linji ta’ trażmissjoni, bejn l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni jew entitajiet oħra, dment li dawn ikunu konformi mal-liġimad-dritt tal-Unjoni u d-deċiżjonijiet rilevanti tal-awtorità regolatorja nazzjonali.
🡻 (UE) 2019/692 Premessa 8
(86)Meta tali ftehimiet tekniċi jkunu fis-seħħ, din id-Direttiva ma teżiġix il-konklużjoni ta’ ftehim internazzjonali bejn Stat Membru u pajjiż terz jew ta’ ftehim bejn l-Unjoni u pajjiż terz rigward l-operazzjoni tal-linja ta’ trażmissjoni tal-gass ikkonċernata.
🡻 (UE) 2019/692 premessa 9 (adapted)
(87)L-applikabbiltà tad-Direttiva 2009/73/KE ⌦ ta’ din id-Direttiva ⌫ għal-linji ta’ trażmissjoni tal-gass lejn u minn pajjiżi terzi tibqa’ ⌦ jenħtieġ li tkun ⌫ limitata għat-territorju tal-Istati Membri. Fir-rigward tal-linji ta’ trażmissjoni tal-gass offshore, jenħtieġ li tkun applikabbli, d-Direttiva 2009/73/KE⌦ din id-Direttiva ⌫ fir-rigward tal-baħar territorjali tal-Istat Membru fejn jinsab l-ewwel punt ta’ interkonnessjoni man-network tal-Istati Membri.
🡻 (UE) 2019/692 Premessa 10
(88)Għandu Jenħtieġ li jkun possibbli li ftehimiet eżistenti konklużi bejn Stat Membru u pajjiż terz dwar l-operazzjoni tal-linji ta’ trażmissjoni jibqgħu fis-seħħ, f’konformità ma’ din id-Direttiva.
🡻 (UE) 2019/692 Premessa 11
(89)Fir-rigward ta’ ftehimiet jew partijiet minn ftehimiet ma’ pajjiżi terzi li jistgħu jaffettwaw ir-regoli komuni tal-Unjoni, jenħtieġ li tiġi stabbilita proċedura koerenti u trasparenti biex permezz tagħha Stat Membru jiġi awtorizzat, fuq talba tiegħu, jemenda, jestendi, jadatta, iġedded jew jikkonkludi ftehim ma’ pajjiż terz dwar l-operazzjoni ta’ linja ta’ trażmissjoni jew ta’ network tal-pipelines upstream bejn l-Istat Membru u pajjiż terz. Jenħtieġ li l-proċedura ma ddewwimx l-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva u għandha jenħtieġ li tkun mingħajr preġudizzju għall-allokazzjoni ta’ kompetenza bejn l-Unjoni u l-Istati Membri, u għandha jenħtieġ li tapplika għal ftehimiet eżistenti u ġodda.
🡻 (UE) 2019/692 Premessa 12
(90)Meta jkun jidher li s-suġġett ta’ ftehim jkun parzjalment fil-kompetenza tal-Unjoni Ewropea, u parzjalment f’dik ta’ Stat Membru, huwa essenzjali li tiġi żgurata l-kooperazzjoni mill-qrib bejn dak l-Istat Membru u l-istituzzjonijiet tal-Unjoni.
🡻 (UE) 2019/692 premessa 14 (adapted)
(91)Sabiex ⌦ jiġu żgurati kundizzjonijiet uniformi għall-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva, jenħtieġ li jiġu kkonferiti setgħat ta’ implimentazzjoni lill-Kummissjoni biex tadotta ⌫ jiġu adottati deċiżjonijiet li jawtorizzaw jew jirrifjutaw li jawtorizzaw lil Stat Membru jemenda, jestendi, jadatta, iġedded jew jikkonkludi ftehim ma’ pajjiż terz, jenħtieġ li jingħataw setgħat ta’ implimentazzjoni lill-Kummissjoni. Jenħtieġ li dawk is-setgħat ikunu eżerċitati f’konformità mar-Regolament (UE) Nru 182/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill.
🡻 2009/73/KE Premessa 22 (adapted)
⇨ ġdid
(92)Is-sigurtà tal-provvista tal-enerġija huwa element essenzjali ta’ sigurtà pubblika u huwa għalhekk marbut b’mod inerenti mal-funzjonament effiċjenti tas-suq intern tal-gass u mal-integrazzjoni tas-swieq iżolati tal-gass tal-Istati Membri. Il-gass jista’ jasal biss għand ic-ċittadini tal-Unjoni permezz tan-network. Is-swieq tal-gass miftuħin li jiffunzjonaw u b’mod partikolari n- networks u assi oħra assoċjati mal-provvista tal-gass huma essenzjali għas-sigurtà pubblika, għall-kompetittività tal-ekonomija u għall-benesseri taċ-ċittadini tal-Unjoni. Għalhekk għandhom jiġu permessi persuni minn pajjiżi terzi sabiex jenħtieġ li persuni minn pajjiżi terzi jkollhom permess biex jikkontrollaw sistema ta’ trażmissjoni jew operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni biss jekk ikunu konformi mar-rekwiżiti ta’ separazzjoni effettiva li japplikaw fil-Komunità ⌦ fl-Unjoni ⌫. Mingħajr preġudizzju għall-obbligi internazzjonali tal-Komunità ⌦ tal-Unjoni ⌫, il-Komunità ⌦ l-Unjoni ⌫ tikkonsidra li s-settur tas-sistema ta’ trażmissjoni tal-gass huwa ta’ importanza kbira għall-Komunità ⌦ għall-Unjoni ⌫ u għalhekk jinħtieġu salvagwardji addizzjonali fir-rigward tal-preservazzjoni tas-sigurtà tal-provvista tal-enerġija lill-Komunità ⌦ lill-Unjoni ⌫ sabiex jitwarrab kull riskju lill-ordni pubbliku u lis-sigurtà pubblika fil-Komunità ⌦ fl-Unjoni ⌫ u lill-benesseri taċ-ċittadini tal-Unjoni. Is-sigurtà tal-provvista tal-enerġija lill-Komunità ⌦ lill-Unjoni ⌫ teħtieġ, b’mod partikolari, valutazzjoni tal-indipendenza tal-operazzjoni tan-networks, il-livell tad-dipendenza tal-Komunità ⌦ tal-Unjoni ⌫ u tal-Istati Membri individwali fuq il-provvista tal-enerġija minn pajjiżi terzi, u t-trattament tal-kummerċ u tal-investiment domestiċi u barranin fl-enerġija f’pajjiż terz partikolari. Għalhekk is-sigurtà tal-provvista għandha jenħtieġ li tiġi vvalutata fid-dawl taċ-ċirkostanzi fattwali ta’ kull każ kif ukoll tad-drittijiet u l-obbligi li jkunu ġejjin mid-dritt internazzjonali, partikolarment il-ftehimiet internazzjonali bejn il-Komunità ⌦ l-Unjoni ⌫ u l-pajjiż terz ikkonċernat. Meta xieraq, il-Kummissjoni ⇨jenħtieġ li⇦ hija mħeġġa tippreżenta rakkomandazzjonijiet biex jiġi nnegozjat ftehim rilevanti ma’ pajjiżi terzi li jindirizza s-sigurtà tal-provvista tal-enerġija lill-Komunità ⌦ lill-Unjoni ⌫ jew biex jiġu inklużi l-kwistjonijiet meħtieġa f’negozjati oħra ma’ dawk il-pajjiżi terzi.
🡻 2009/73/KE Premessa 23
(93)Għandhom Jenħtieġ li jittieħdu miżuri ulterjuri sabiex jiġu żgurati tariffi trasparenti u nondiskriminatorji għall-aċċess għat-trasport. Dawn it-tariffi għandhom jenħtieġ li japplikaw għall-utenti kollha b’mod nondiskriminatorju. Fejn faċilità tal-ħażna, linepack jew servizz anċillari topera f’suq li huwa biżżejjed kompetittiv, l-aċċess jista’ jiġi permess abbażi ta’ mekkaniżmi bbażati fuq is-suq li jkunu trasparenti u nondiskriminatorji.
🡻 2009/73/KE Premessa 24 (adapted)
(94)Huwa meħtieġ li tiġi żgurata l-indipendenza tal-operaturi tas-sistemi tal-ħażna sabiex jittejjeb l-aċċess ta’ partijiet terzi għall-faċilitajiet tal-ħażna li huma meħtieġa teknikament u/jew ekonomikament sabiex ikunu jistgħu jingħata aċċess effiċjentieffiċjentement jagħtu lill-klijenti għas-sistema tal-provvista tal-klijenti għas-sistemi. Għaldaqstant, jixraq li l-faċilitajiet tal-ħażna jitħaddmu permezz ta’ entitajiet legalment separati li jkollhom drittijiet effettivi ta’ teħid ta’ deċiżjonijiet fir-rigward ta’ assi meħtieġa għall-manutenzjoni, l-operazzjoni u l-iżvilupp tal-faċilitajiet tal-ħażna. Jeħtieġ ukoll li tiżdied it-trasparenza fir-rigward tal-kapaċità tal-ħażna li tiġi offruta lil partijiet terzi, billi l-Istati Membri jiġu obbligati li jiddefinixxu qafas pubbliku ċar u nondiskriminatorju, li jiddetermina r-reġim regolatorju adegwat applikabbli għall-faċilitajiet tal-ħażna. Dak l-obbligu m’għandux jirrikjedi jenħtieġ li ma jirrikjedix deċiżjoni ġdida dwar is-sistemi ta’ aċċess iżda għandu jenħtieġ li jtejjeb it-trasparenza fir-rigward tas-sistema tal-aċċess għall-ħażna. Ir-rekwiżiti ta’ kunfidenzjalità għal informazzjoni kummerċjalment sensittiva huma partikolarment importanti fejn hija kkonċernata data ta’ natura strateġika jew fejn hemm biss utent uniku għal faċilità tal-ħażna.
🡻 2009/73/KE Premessa 25 (adapted)
(95)L-aċċess nondiskriminatorju għan-network ta’ distribuzzjoni jiddetermina l-aċċess downstream għall-klijenti fil-livell tal-bejgħ bl-imnut. L-ambitu għad-diskriminazzjoni fir-rigward tal-aċċess u l-investiment ta’ parti terza huwa madankollu anqas sinifikanti fil-livell ta’ distribuzzjoni milli fil-livell ta’ trażmissjoni fejn il-konġestjoni u l-influwenza tal-interessi tal-ġenerazzjoni jew tal-provvista huma ġeneralment akbar mil-livell ta’ distribuzzjoni. Barra minn hekk, is-separazzjoni legali u funzjonali tal-operaturi tas-sistema ta’ distribuzzjoni, kienet rikjesta, skont id-Direttiva 2003/55/KE, biss mill-1 ta’ Lulju 2007 u l-effetti tagħha fuq is-suq intern tal-gas naturali għad iridu jiġu evalwati. Ir-regoli dwar is-separazzjoni legali u funzjonali li bħalissa huma fis-seħħ jistgħu jwasslu għal separazzjoni effettiva sakemm dawn jiġu definiti b’mod aktar ċar, implimentati sewwa u sorveljati mill-qrib. Sabiex jinħolqu ⌦ jiġu stabbiliti ⌫ kundizzjonijiet ugwali fil-livell tal-bejgħ bl-imnut, l-attivitajiet ta’ operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni għandhom għalhekk ikunu għalhekk jenħtieġ li jiġu sorveljati sabiex dawn ma jitħallewx japprofittaw ruħhom mill-integrazzjoni vertikali tagħhom fir-rigward tal-pożizzjoni kompetittiva tagħhom fis-suq, partikolarment fir-rigward ta’ klijenti żgħar domestiċi u mhux domestiċi.
🡻 2009/73/KE Premessa 26
(96)L-Istati Membri għandhom jenħtieġ li jieħdu miżuri konkreti sabiex jassistu fl-użu usa’ tal-bijogass u tal-gass mill-bijomassa, li l-produtturi tagħhom għandhom jenħtieġ li jingħataw aċċess nondiskriminatorju għas-sistema tal-gass, sakemm dan l-aċċess ikun kompatibbli b’mod kontinwu mar-regoli tekniċi u mal-istandards tas-sikurezza rilevanti.
⇩ ġdid
(97)Il-produtturi tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju spiss ikunu konnessi mal-grilja ta’ distribuzzjoni. Biex jiġu ffaċilitati l-adozzjoni u l-integrazzjoni tas-suq tagħhom, huwa essenzjali li jiksbu aċċess mingħajr xkiel għas-suq bl-ingrossa u għall-punti ta’ kummerċ virtwali rilevanti. Il-parteċipazzjoni fis-suq bl-ingrossa hija ddeterminata mill-mod li bih jiġu definiti s-sistemi ta’ dħul u ta’ ħruġ. F’diversi Stati Membri, il-produtturi konnessi mal-grilja ta’ distribuzzjoni mhumiex parti mis-sistema ta’ dħul u ħruġ. Għalhekk, l-aċċess tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju għas-suq bl-ingrossa jenħtieġ li jiġi ffaċilitat billi tiġi pprovduta definizzjoni ta’ sistema ta’ dħul u ta’ ħruġ u billi finalment jiġi żgurat li l-faċilitajiet tal-produzzjoni konnessi mas-sistema ta’ distribuzzjoni jkunu parti minnha. Barra minn hekk, ir-Regolament [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM(2021)xxx] jipprevedi li l-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni u l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni għandhom jaħdmu flimkien biex jippermettu flussi fid-direzzjoni opposta min-network ta’ distribuzzjoni għan-network ta’ trażmissjoni jew mezzi alternattivi biex tiġi ffaċilitata l-integrazzjoni fis-suq tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju.
🡻 2009/73/KE Premessa 27 (adapted)
(98)Sabiex tiġi evitata l-impożizzjoni ta’ piż finanzjarju u amministrattiv fuq operaturi żgħar ta’ distribuzzjoni, l-Istati Membri għandhom ikunu jenħtieġ li jkunu jistgħu, fejn meħtieġ, li jeżentaw lill-kumpaniji kkonċernati mir-rekwiżiti legali tas-separazzjoni tal-unbundling tad-distribuzzjoni.
🡻 2009/73/KE Premessa 28 (adapted)
(99)Meta tintuża sistema ta’ distribuzzjoni magħluqa biex tiġi żgurata l-aħjar effiċjenza possibbli tal-provvista integrata tal-enerġija li tirrikjedi standards operattivi speċifiċi, jew sistema magħluqa ta’ distribuzzjoni tinżamm primarjament għall-użu ta’ sid is-sistema, għandu ⌦ jenħtieġ li ⌫jkun possibbli li l-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni jiġi eżentat minn obbligi li jkunu ta’ piż amministrattiv mhux meħtieġ minħabba n-natura partikolari tar-relazzjoni bejn l-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni u l-utenti tas-sistema. Siti industrijali, siti kummerċjali jew siti ta’ servizzi użati b’mod komuni, bħall-bini tal-istazzjonijiet tal-ferroviji, l-ajruporti, l-isptarijiet, siti kbar tal-kampeġġ b’faċilitajiet integrati jew siti tal-industrija tal-kimika jistgħu jinkludu sistemi ta’ distribuzzjoni magħluqa minħabba n-natura speċjalizzata tal-operazzjonijiet tagħhom.
(100)Bl-integrazzjoni ta’ volumi dejjem akbar ta’ gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju fis-sistema tal-gass naturali, il-kwalità tal-gassijiet ittrasportati u kkunsmati fl-Ewropa se tinbidel. Sabiex tiġi żgurata l-operazzjoni effiċjenti tas-sistema tal-gass naturali, l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni għandhom ikunu jenħtieġ li jkunu responsabbli għall-immaniġġjar tal-kwalità tal-gass fil-faċilitajiet tagħhom. Meta l-injezzjoni tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju sseħħ fil-livell ta’ distribuzzjoni u meta jkun meħtieġ li jiġi ġestit l-impatt tagħhom fuq il-kwalità tal-gass, l-awtoritajiet regolatorji jistgħu jqabbdu lill-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni biex jiżguraw il-ġestjoni effiċjenti tal-kwalità tal-gass fil-faċilitajiet tagħhom. Meta jwettqu kompiti ta’ ġestjoni tal-kwalità tal-gass, l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni u ta’ distribuzzjoni għandhom jenħtieġ li jikkonformaw mal-istandards applikabbli dwar il-kwalità tal-gass.
🡻 2009/73/KE Premessa 29 (new)
(29)Id-Direttiva 2003/55/KE introduċiet rekwiżit għall-Istati Membri li jistabbilixxu regolaturi b’kompetenzi speċifiċi. Madankollu, l-esperjenza turi li l-effettività tar-regolamentazzjoni ħafna drabi tkun limitata bin-nuqqas ta’ indipendenza ta’ regolaturi mill-gvern, kif ukoll minħabba n-nuqqas ta’ setgħat u diskrezzjoni. Għal din ir-raġuni, fil-laqgħa tiegħu fit-8 u d-9 ta’ Marzu 2007, il-Kunsill Ewropew stieden lill-Kummissjoni biex tiżviluppa proposti leġislattivi li jipprovdu għal aktar armonizzazzjoni tas-setgħat u t-tisħiħ tal-indipendenza tar-regolaturi nazzjonali tal-enerġija. Għandu jkun possibbli li dawn l-awtoritajiet regolatorji nazzjonali jkopru kemm is-settur tal-elettriku kif ukoll dak tal-gass.
🡻 2009/73/KE Premessa 30 (adapted)
(101)Ir-regolaturi tal-enerġija jkunu jistgħu jieħdu deċiżjonijiet fuq il-kwistjonijiet regolatorji rilevanti kollha sabiex is-suq intern tal-gass naturali jiffunzjona tajjeb, u jridu jkunu indipendenti għalkollox minn kwalunkwe interess pubbliku jew privat ieħor. Dan ma tipprekludix la r-reviżjoni ġudizzjarja u lanqas is-superviżjoni parlamentari taħt il-liġi kostituzzjonali tal-Istati Membri. Addizzjonalment, l-approvazzjoni tal-baġit tar-regolatur mil-leġislatur nazzjonali ma tikkostitwixxix ostakolu għall-awtonomija baġitarja. Id-dispożizzjonijiet relatati mal-awtonomija fl-implimentazzjoni tal-baġit allokat tal-awtorità regolatorja għandhom jenħtieġ li jiġu implimentati fil-qafas definit mil-liġi u r-regoli baġitarji nazzjonali. Waqt li jkunu qed jikkontribwixxu għall-indipendenza tal-awtorità regolatorja nazzjonali minn kwalunkwe interess politiku jew ekonomiku permezz ta’ skema xierqa ta’ rotazzjoni, għandu jenħtieġ li jkun possibbli għall-Istati Membri li jqisu kif jistħoqq id-disponibbiltà tar-riżorsi umani u d-daqs tal-bord.
🡻 2009/73/KE Premessa 31
(102)Sabiex jiġi aċċertat aċċess effettiv għas-suq għall-partijiet kollha fis-suq, inkluż il-partijiet ġodda, huma meħtieġa mekkaniżmi nondiskriminatorji u li jibbilanċjaw l-ispejjeż il-kostijiet. Dan għandu jenħtieġ li jintlaħaq permezz tat-twaqqif ta’ mekkaniżmi trasparenti bbażati fuq is-suq għall-provvista u x-xiri tal-gass meħtieġ fil-qafas tar-rekwiżiti tal-ibbilanċjar. L-awtoritajiet regolatorji nazzjonali għandhom jenħtieġ li jkollhom rwol attiv biex jaċċertaw li t-tariffi l-prezzijiet tal-ibbilanċjar huma nondiskriminatorji u jirriflettu l-ispejjeż l-kostijiet. Fl-istess ħin, għandu jenħtieġ li jkun hemm inċentivi xieraq biex jiġu bbilanċjati d-dħul u l-ħruġ tal-gass u sabiex is-sistema ma titqiegħedx fil-periklu.
🡻 2009/73/KE Premessa 32 (adapted)
(103)L-awtoritajiet regolatorji nazzjonali għandhom ikunu jenħtieġ li jkunu jistgħu jiffissaw jew japprovaw it-tariffi, jew il-metodoloġiji wara l-kalkolutaħt il-kalkolu tat-tariffi, abbażi ta’ proposta mill-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni jew mill-operatur(i) tas-sistemi ta’ distribuzzjoni jew mill-operatur tas-sistema tal-gass naturali likwifikat (LNG), jew abbażi ta’ proposta miftiehma bejn dak/dawk l-operatur(i) u l-utenti tan-networks. Fit-twettiq ta’ dawk il-kompiti, l-awtoritajiet regolatorji nazzjonali għandhom jenħtieġ li jiżguraw li t-tariffi ta’ trażmissjoni u ta’ distribuzzjoni jkunu nondiskriminatorji u jirriflettu l-kostijiet, u għandhom jenħtieġ li jikkunsidraw l-ispejjeż il-kostijiet tan-network li jkunu għal tul ta’ żmien, marġinali u evitati, liema spejjeż kostijiet ikunu ġejjin minn miżuri ta’ amministrazzjoni li tkun tistimola d-domanda b’inċentivi u taxxi baxxi.
⇩ ġdid
(104)Jenħtieġ li l-awtoritajiet regolatorji jippromwovu, f’kooperazzjoni mill-qrib mal-Aġenzija għall-Kooperazzjoni tar-Regolaturi tal-Enerġija (ACER), stabbilita bir-Regolament (KE) Nru 713/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, suq intern tal-idroġenu miftuħ, kompetittiv, sigur u ambjentalment sostenibbli bi flussi transfruntieri mingħajr xkiel. Biex is-suq intern tal-idroġenu jiffunzjona kif suppost, l-awtoritajiet regolatorji jeħtieġ li jkunu jistgħu jieħdu deċiżjonijiet fir-rigward tal-kwistjonijiet regolatorji rilevanti kollha.
🡻 2009/73/KE Premessa 33
⇨ ġdid
(105)Ir-regolaturi tal-enerġija għandu jenħtieġ li jkollhom is-setgħa li jadottaw deċiżjonijiet obbligatorji fir-rigward tal-impriżi tal-gass naturali ⇨ jew tal-idroġenu ⇦ u li jimponu penali effettivi, proporzjonati u dissważivi fuq l-impriżi tal-gass naturali ⇨ jew tal-idroġenu ⇦li ma jikkonformawx mal-obbligi tagħhom, jew li jipproponu li qorti kompetenti timponi dawn il-penali fuq dawk l-impriżi. Ir-regolaturi tal-enerġija għandhom jenħtieġ li jingħataw ukoll is-setgħat biex jiddeċiedu, irrispettivament mill-applikazzjoni tar-regoli ta’ kompetizzjoni, dwar miżuri adatti li jiżguraw benefiċċji għall-konsumaturi permezz tal-promozzjoni tal-kompetizzjoni effettiva meħtieġa għall-funzjonament tajjeb tas-suq intern tal-gass naturali ⇨ u tal-idroġenu ⇦. L-istabbiliment ta’ programm ta’ rilaxx tal-gass hija waħda mill-miżuri possibbli li tista’ tiġi wżata għall-promozzjoni ta’ kompetizzjoni effettiva u l-iżgurar tal-funzjonament tajjeb tas-suq. Ir-regolaturi tal-enerġija għandhom jingħataw ukoll is-setgħat li jikkontribwixxu għall-iżgurar ta’ standards għoljin ta’ servizz universali u pubbliku konformement mal-ftuħ tas-suq, il-protezzjoni ta’ klijenti vulnerabbli, u li l-miżuri ta’ protezzjoni tal-konsumatur ikunu kompletament effettivi. Dawk id-dispożizzjonijiet għandhom ikunu mingħajr preġudizzju kemm għas-setgħat tal-Kummissjoni fir-rigward tal-applikazzjoni tar-regoli ta’ kompetizzjoni inkluż l-eżami ta’ mergers b’dimensjoni Komunitarja, kif ukoll għar-regoli dwar is-suq intern bħall-moviment liberu tal-kapital. Il-korp indipendenti li lilu għandha d-dritt tappella parti li tintlaqat minn deċiżjoni ta’ regolatur nazzjonali, jista’ jkun qorti jew tribunal ieħor li jkollhom is-setgħa jwettqu reviżjoni ġudizzjarja.
🡻 2009/73/KE Premessa 33 (adapted)
(106)Ir-regolaturi tal-enerġija għandhom jenħtieġ li jingħataw ukoll is-setgħat li jikkontribwixxu għall-iżgurar ta’ standards għoljin ta’ servizz universali u pubbliku f’konformità mal-ftuħ tas-suq, il-protezzjoni tal-klijenti vulnerabbli, u li l-miżuri ta’ protezzjoni tal-konsumaturi jkunu kompletament effettivi. Dawk id-dispożizzjonijiet għandhom ikunu jenħtieġ li jkunu mingħajr preġudizzju kemm għas-setgħat tal-Kummissjoni fir-rigward tal-applikazzjoni tar-regoli ta’ kompetizzjoni inkluż l-eżami ta’ mergers b’dimensjoni Komunitarja ⌦ tal-Unjoni ⌫, kif ukoll għar-regoli dwar is-suq intern bħall-moviment liberu tal-kapital. Il-korp indipendenti li lilu għandha d-dritt tappella parti li tintlaqat minn deċiżjoni ta’ awtorità regolatorja regolatur nazzjonali, jista’ jkun qorti jew tribunal ieħor li jkollhom is-setgħa jwettqu reviżjoni ġudizzjarjajkollu s-setgħa jwettaq rieżami ġudizzjarju .
🡻 2009/73/KE Premessa 34
(107)Kwalunkwe armonizzazzjoni tas-setgħat tal-awtoritajiet regolatorji nazzjonali għandha jenħtieġ li tinkludi s-setgħat li jingħataw inċentivi għal impriżi tal-gass naturali u li jiġu imposti pieni effettivi, proporzjonati u dissważivi fuq dawk l-impriżi jew li jipproponu lil qorti kompetenti sabiex timponi dawk il-pieni. Barra minn hekk, l-awtoritajiet regolatorji għandu jenħtieġ li jkollhom is-setgħa li jitolbu informazzjoni rilevanti mill-impriżi tal-gass naturali, iwettqu investigazzjonijiet xierqa u suffiċjenti u jsolvu t-tilwimiet.
⇩ ġdid
(108)L-awtoritajiet regolatorji u l-ACER jenħtieġ li jipprovdu informazzjoni dwar is-suq tal-idroġenu biex jiżguraw it-trasparenza, inkluż aspetti bħall-provvista u d-domanda, l-infrastruttura tat-trasport, il-kwalità tas-servizz, il-kummerċ transfruntier, l-investimenti, il-prezzijiet għall-konsumatur, il-likwidità tas-suq.
(109)L-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni għandhom rwol importanti fl-iżgurar ta’ investimenti kosteffettivi fin-networks tal-gass. Għal ippjanar ottimizzat fost il-vetturi tal-enerġija u biex jitnaqqas id-distakk bejn l-approċċi differenti ta’ ppjanar tan-networks nazzjonali u tal-UE kollha, qed jiġu introdotti rekwiżiti addizzjonali għal ippjanar konsistenti. L-ippjanar tan-networks jenħtieġ li jqis ukoll l-interkonnessjonijiet miżjuda bejn il-gass naturali u l-elettriku, kif ukoll l-idroġenu.
(110)Meta jiżviluppaw il-pjan tal-iżvilupp tan-networks, huwa importanti li l-operaturi tal-infrastrutturi jqisu l-prinċipju “l-Effiċjenza Enerġetika tiġi l-Ewwel”, b’mod partikolari, il-konsum mistenni użat għall-iżvilupp tax-xenarju konġunt.
(111)L-istrateġija għall-integrazzjoni tas-sistema tal-enerġija tindika l-importanza tal-ippjanar u l-operazzjoni kkoordinati tas-sistema tal-enerġija biex jintlaħqu l-objettivi tad-dekarbonizzazzjoni. Għalhekk, jeħtieġ jitfassal pjan tal-iżvilupp tan-networks ibbażat fuq xenarju konġunt żviluppat fuq bażi transsettorjali. Filwaqt li jkomplu jżommu pjanijiet settorjali separati, l-operaturi tal-infrastruttura jenħtieġ li jaħdmu lejn livell ogħla ta’ integrazzjoni filwaqt li jqisu l-ħtiġijiet tas-sistema lil hinn mill-vetturi tal-enerġija speċifiċi.
(112)Il-pjanijiet tal-iżvilupp tan-networks huma element importanti biex jiġu identifikati l-lakuni fl-infrastruttura u biex tiġi pprovduta informazzjoni dwar l-infrastruttura li jeħtieġ li tinbena jew li tista’ tiġi dekummissjonata u li tista’ tintuża għal skopijiet oħra, bħat-trasport tal-idroġenu. Dan huwa minnu irrispettivament mill-mudell ta’ separazzjoni magħżul għall-operaturi tan-network.
(113)L-għoti tal-informazzjoni dwar l-infrastruttura li tista’ tiġi dekummissjonata fi ħdan il-pjan tal-iżvilupp tan-networks jista’ jfisser li l-infrastruttura titħalla ma tintużax, li tiżżarma jew li tintuża għal skopijiet oħra, bħat-trasport tal-idroġenu. L-objettiv ta’ din iż-żieda fit-trasparenza dwar l-infrastruttura jqis li l-infrastruttura bi skop ġdid hija komparattivament irħas minn infrastruttura mibnija ġdida u għalhekk jenħtieġ li tippermetti tranżizzjoni kosteffettiva.
(114)Fl-Istati Membri fejn se jiġi żviluppat network tal-idroġenu, ir-rappurtar dwar l-iżvilupp tal-infrastruttura tal-idroġenu jenħtieġ li jiżgura li l-kostruzzjoni ta’ sistema tal-idroġenu tkun ibbażata fuq projezzjonijiet progressivi u realistiċi tad-domanda, inkluż il-ħtiġijiet potenzjali mill-perspettiva tas-sistema tal-elettriku. Jekk l-Istati Membri jiddeċiedu li jippermettu imposti dedikati bħala mezz ta’ kofinanzjament ta’ infrastruttura ġdida tal-idroġenu, ir-rapport jenħtieġ li jappoġġa lill-awtorità regolatorja fil-valutazzjoni tagħha ta’ dawn l-imposti. Ir-rapport jenħtieġ li jiġi ppreżentat lill-awtorità regolatorja fuq bażi regolari sabiex jiġi deċiż mill-awtorità regolatorja. Madankollu, fid-dawl tal-karattru ta’ żieda tas-suq tal-idroġenu, jenħtieġ li jiġi evitat sekwenzjar sproporzjonat u kontinwu tal-obbligu ta’ rapportar.
(115)L-informazzjoni li hemm fil-pjan tal-iżvilupp tan-networks jenħtieġ li tippermetti tbassir dwar l-impatti fuq it-tariffi abbażi tal-ippjanar u d-dekummissjonar li jaffettwaw il-bażi tal-assi regolati kif imsemmi fl-Artikolu 51 ta’ din id-Direttiva.
(116)Minflok jipprovdu pjan nazzjonali tal-iżvilupp tan-networks fil-livell ta’ Stati Membri individwali, l-Istati Membri jenħtieġ li jitħallew jagħżlu li jfasslu pjan tal-iżvilupp tan-networks fil-livell reġjonali li jinkludi aktar minn Stat Membru wieħed u f’konformità mal-integrazzjoni volontarja tas-suq tal-gass reġjonali.
(117)B’kuntrast mal-elettriku, ir-rwol tal-gass naturali huwa mistenni li jonqos, li jaffettwa wkoll id-domanda għal investimenti fl-infrastruttura. Għalhekk, il-pjan tal-iżvilupp tan-networks jeħtieġ jibbilanċja t-tħassib dwar il-kompetizzjoni u jevita assi mhux rekuperabbli. Konsegwentement, l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni b’separazzjoni tad-dritt ta’ sjieda jenħtieġ li ma jkunux koperti mill-Artikolu 51(7).
🡻 2009/73/KE Premessa 35 (adapted)
⇨ ġdid
(118)Investimenti f’infrastrutturi kbar ġodda għandhom jenħtieġ li jiġu promossi bil-qawwa, filwaqt li jiġi żgurat il-funzjonament tajjeb tas-suq intern ⇨ tal-gassijiet ⇦fil-gass naturali. Sabiex jittejjeb l-effett pożittiv ta’ proġetti eżentati tal-infrastruttura fuq il-kompetizzjoni u s-sigurtà tal-fornitura, għandu jenħtieġ li jiġi ttestjat l-interess fis-suq matul il-fażi ta’ ppjanar tal-proġett, u għandhom jenħtieġ li jiġu implimentati regoli dwar il-ġestjoni tal-konġestjoni. Meta infrastruttura tinsab fit-territorju ta’ aktar minn Stat Membru wieħed, l-ACER għandha jenħtieġ li, bħala l-aħħar tentattiv, tieħu ħsieb it-talba għall-eżenzjoni sabiex tqis aħjar l-implikazzjonijiet transfruntieri tagħha u sabiex tiffaċilita t-trattament amministrattiv tagħha. Barra minn hekk, minħabba l-profil ta’ riskju eċċezzjonali fil-kostruzzjoni ta’ dawn il-proġetti kbar ta’ infrastruttura eżenti eżentati, għandu jenħtieġ li jkun possibbli li tingħata deroga parzjali ⇨ jew sħiħa ⇦ għall-impriżi b’interessi fil-provvista u l-produzzjoni fir-rigward tar-regoli tas-separazzjoni għall-proġetti kkonċernati. Il-possibbiltà ta’ derogi temporanji għandha jenħtieġ li tapplika b’mod partikolari, minħabba raġunijiet ta’ sigurtà tal-provvista, għal pipelines ġodda fil-Komunità ⌦ fl-Unjoni ⌫ li jittrasportaw il-gass minn pajjiżi terzi sa ġewwa l-Komunità ⌦ l-Unjoni ⌫. Eżenzjonijiet ⇨ u derogi ⇦ mogħtija skont id-Direttiva 2003/55/KE u 2009/73/KE b’emendi jenħtieġ għandhom ikomplu japplikaw sakemm id-data skedata ta’ skadenza sad-data ta’ skadenza skedata skont kif deċiż fid-deċiżjoni tal-eżenzjoni mogħtija ⇨ jew fid-deroga ⇦ .
⇩ ġdid
(119)Jeħtieġ li jsir progress lejn swieq tal-idroġenu interkonnessi fl-Unjoni biex b’hekk jiġu ffaċilitati l-investimenti fl-infrastruttura transfruntiera tal-idroġenu. Skont ir-reġim regolat ta’ aċċess ta’ partijiet terzi, fin-nuqqas ta’ tariffi tat-trasport transfruntier wara l-31 ta’ Diċembru 2030, sistema ta’ kumpens finanzjarju jenħtieġ li tipprovdi inċentivi finanzjarji għall-parteċipanti fis-suq biex jiżviluppaw interkonnetturi transfruntieri.
🡻 2009/73/KE Premessa 36 (adapted)
(120)Is-suq intern tal-gass naturali qed ibati minn nuqqas ta’ likwidità u trasparenza li jxekkel l-allokazzjoni effiċjenti tar-riżorsi, il-kopertura tar-riskju tal-kreditu u d-dħul ta’ parteċipanti ġodda. Il-fiduċja fis-suq, il-likwidità tiegħu u l-għadd ta’ parteċipanti fis-suq jeħtieġ jiżdiedu, u għalhekk jeħtieġ tiżdied is-sorveljanza regolatorja tal-impriżi attivi fil-provvista tal-gass. Tali ħtiġiet għandhom ikunu rekwiżiti jenħtieġ li jkunu mingħajr preġudizzju għal, u kompatibbli mal-leġiżlazzjoni Komunitarja eżistenti ⌦ tal-Unjoni ⌫ dwar is-swieq finanzjarji. Jeħtieġ li r-regolaturi tal-enerġija u r-regolaturi tas-swieq finanzjarji jikkooperaw sabiex jgħinu lil xulxin ikollhom idea ġenerali tas-swieq ikkonċernati.
🡻 2009/73/KE Premessa 37 (adapted)
(121)Il-gass naturali huwa primarjament, u dejjem iżjed, impurtat fil-Komunità Ewropea ⌦ lejn l-Unjoni ⌫ minn pajjiżi terzi. Il-liġi Komunitarja għandha tikkunsidra l-karatteristiċi ⌦ Id-dritt tal-Unjoni għandu jenħtieġ li jqis il-karatteristiċi ⌫tal-gass naturali, bħal ċerti riġiditajiet strutturali li ġejjin mill-konċentrazzjoni tal-fornituri, il-kuntratti fuq perjodu twil ta’ żmien jew in-nuqqas tal-likwidità fl-istadji ta’ wara fil-proċess tal-produzzjoni ta’ likwidità downstream. Għaldaqstant, hija meħtieġa aktar trasparenza, inkluż fil-formazzjoni tal-prezzijiet.
🡻 2009/73/KE Premessa 38 (adapted)
(122)Qabel l-adozzjoni mill-Kummissjoni ta’ linji gwida li jiddefinixxu aktar ir-rekwiżiti għaż-żamma tar-reġistri, l-Aġenzija l-ACER u l-Kumitat tar-Regolaturi ta’ Titoli Ewropej (CESR) stabbilit bid-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2009/77/KE għandhom jenħtieġ li jikkooperaw u jagħtu parir lill-Kummissjoni dwar il-kontenut tal-linji gwida. L-AġenzijaL-ACER u s-“CESR” għandhom jenħtieġ li jikkooperaw ukoll biex jinvestigaw aktar fil-fond u jagħtu parir dwar il-kwistjoni ta’ jekk it-tranżazzjonijiet fil-kuntratti tal-provvista tal-gass u d-derivattivi tal-gass għandhomx ikunu suġġetti jenħtieġx li jkunu soġġetti għal ħtiġiet rekwiżiti ta’ trasparenza ta’ qabel u/jew ta’ wara l-kummerċ u jekk iva, x’għandu jenħtieġ li jkun il-kontenut ta’ dawk ir-rekwiżiti.
🡻 2009/73/KE Premessa 39
(123)L-Istati Membri, jew fejn Stat Membru hekk jistipula, l-awtorità regolatorja, għandhom jenħtieġ li jinkoraġġixxu l-iżvilupp ta’ kuntratti ta’ provvista li ma tistax tiġi interrotta.
🡻 2009/73/KE Premessa 40 (adapted)
(40)Fl-interess tas-sigurtà tal-fornitura, il-bilanċ bejn il-fornitura u t-talbiet fl-Istati Membri individwi għandu jiġi ssorveljat, u s-sorveljanza għanda tiġi segwita minn rapport dwar is-sitwazzjoni fuq livell Komunitarju, b’kont meħud għall-kapaċità ta’ interkonnessjoni bejn iż-żoni. Din is-sorveljanza għandha titwettaq kmieni biżżejjed biex jistgħu jittieħdu l-miżuri adegwati jekk is-sigurtà tal-fornitura tiġi kompromessa. Il-kostruzzjoni u l-manutenzjoni tal-infrastruttura tan-network meħtieġa, inkluża l-kapaċità tal-interkonnessjoni, għandhom jikkontribwixxu għall-aċċertament ta’ fornitura stabbli tal-gass.
🡻 2009/73/KE Premessa 41 (adapted)
(124)L-Istati Membri għandhom jenħtieġ li jiżguraw li, filwaqt li jqisu r-rekwiżiti ta’ kwalità meħtieġa, il-bijogass u l-gass mill-bijomassa, ⌦ b’mod partikolari l-bijometan ⌫ jew tipi oħrajn ta’ gass jingħataw aċċess nondiskriminatorju għas-sistema tal-gass, diment li dan l-aċċess ikun kompatibbli permanentement mar-regoli tekniċi rilevanti u l-istandards tas-sigurtà. Dawk ir-regoli u l-istandards għandhom jenħtieġ li jaċċertaw li dawn il-gassijiet ikunu jistgħu b’mod tekniku u sikur jiġu injettati u ttrasportati fis-sistema tal-gass naturali u għandhom jenħtieġ li jindirizzaw ukoll il-karatteristiċi kimiċi tagħhom.
🡻 2009/73/KE Premessa 42 (adapted)
⇨ ġdid
(125)Il-kuntratti fit-tul jibqgħu ⌦ huma ⌫ parti importanti mill-provvista tal-gass tal-Istati Membri ⇨ . Madankollu, jenħtieġ li ma jkunux jikkostitwixxu ostaklu għad-dħul tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju, u huwa għalhekk li t-terminu tal-kuntratti għall-provvista tal-gass fossili mhux se jkun jista’ jkompli għaddej wara l-2049. Tali kuntratti għandhom dejjem ikunu konformi mal-objettiv ⇦ u għandhom jinżammu bħala għażla għall-impriżi tal-fornitura tal-gass sa fejn ma jfixklux l-għanijiet ta’ din id-Direttiva u huma kompatibbli mat-Trattat⌦ mat-TFUE ⌫, inkluż ir-regoli tal-kompetizzjoni. Huwa għalhekk meħtieġ li l-kuntratti fil-tul jitqiesu fl-ippjanar tal-provvista u l-kapaċità tat-trasport tal-impriżi tal-gass naturali.
🡻 2009/73/KE Premessa 43 (adapted)
(126)Sabiex tiġi aċċertata ż-żamma ta’ standards għoljin tas-servizz pubbliku ⌦ fl-Unjoni ⌫ fil-Komunità, il-miżuri kollha meħudin mill-Istati Membri biex jiksbu l-għanijiet l-objettivi ta’ din id-Direttiva għandhom jenħtieġ li jiġu notifikati b’mod regolari lill-Kummissjoni. Il-Kummissjoni għandha jenħtieġ li b’mod regolari tippubblika rapport li janalizza l-miżuri meħudin f’livell nazzjonali biex jintlaħqu l-għanijiet l-objettivi tas-servizz pubbliku u bi tqabbil tal-effettività tagħhom, b’ għan li jsiru rakkomandazzjonijiet rigward il-miżuri li għandhom jittieħdu f’livell nazzjonali sabiex jintlaħqu standards għoljin fis-servizz pubbliku.
🡻 2009/73/KE Premessa 44 (adapted)
(127)Ir-rispett tar-rekwiżiti tas-servizz pubbliku huwa rekwiżit fundamentali ta’ din id-Direttiva u huwa importanti li jiġu speċifikati hawn l-istandards komuni, rispettati mill-Istati Membri kollha, li jqisu l-għanijiet l-objettivi tal-protezzjoni komuni, is-sigurtà tal-provvista, il-protezzjoni tal-ambjent, u livelli ekwivalenti ta’ kompetizzjoni fl-Istati Membri kollha. Huwa importanti li l-kriterji tas-servizz pubbliku jkunu jistgħu jiġu interpretati fuq bażi nazzjonali, waqt li jikkunsidraw iċ-ċirkustanzi nazzjonali u soġġett għar-rispett lejn il-liġi tal-Komunità ⌦ id-dritt tal-Unjoni ⌫.
🡻 2009/73/KE Premessa 45 (adapted)
(128)Miżuri implimentati mill-Istati Membri biex jiksbu l-għanijiet l-objettivi tal-koeżjoni ekonomika u soċjali jistgħu jinkludu, b’mod partikolari, l-għoti ta’ inċentivi ekonomiċi adegwati, bl-użu, fejn xieraq, tal-għodda kollha eżistenti nazzjonali u Komunitarji ⌦ tal-Unjoni ⌫. Dawn l-għodda jistgħu jinkludu mekkaniżmi ta’ responsabbiltà sabiex l-investiment neċessarju jiġi ggarantit.
🡻 2009/73/KE Premessa 46 (adapted)
(129)Sakemm il-miżuri meħuda mill-Istati Membri biex jaderixxu l-obbligi tas-servizz pubbliku jkunu jiffurmaw għajnuna mill-Istat taħt skont l-Artikolu 87(1) ⌦ 107(1) ⌫ tat-Trattat, hemm obbligu taħt skont l-Artikolu 88(3) ⌦ 108(3) ⌫ tat-Trattat li dawn jinnotifikawhom lill-Kummissjoni.
🡻 2009/73/KE Premessa 53
(130)Il-prezzijiet tas-suq għandhom jenħtieġ li jipprovdu inċentivi ġusti għall-iżvilupp tan-network.
🡻 2009/73/KE Premessa 54
(131)Il-promozzjoni ta’ kompetizzjoni ġusta u aċċess faċli għall-fornituri differenti għandhom ikunu jenħtieġ li jkunu tal-akbar importanza għall-Istati Membri biex il-konsumaturi jkunu jistgħu jaħtfu b’mod sħiħ l-opportunitajiet ta’ suq intern liberalizzat tal-gassijiet naturali.
🡻 2009/73/KE Premessa 55 (adapted)
(132)Sabiex jingħata kontribut għas-sigurtà tal-fornitura tal-provvista filwaqt li jinżamm spirtu ta’ solidarjetà bejn l-Istati Membri, notevolment fil-każ ta’ kriżi ta’ fornitura tal-provvista tal-enerġija, huwa importanti li jkun hemm ⌦ jiġi previst qafas ⌫ għal kooperazzjoni reġjonali fi spirtu ta’ solidarjetà. Tali kooperazzjoni fi spirtu ta’ solidarjetà tista’ sserraħ, jekk l-Istati Membri jiddeċiedu hekk, l-ewwel u qabel kollox fuq mekkaniżmi bbażati fuq is-suq. Il-kooperazzjoni għall-promozzjoni tas-solidarjetà reġjonali u bilaterali ma għandhiex timponi piż sproporzjonat fuq il-parteċipanti fis-suq jew tiddiskrimina bejniethom.
🡻 2009/73/KE Premessa 56 (adapted)
(133)Fid-dawl tal-ħolqien ta’ suq intern fil-gass naturali, l-Istati Membri għandhom irawmu jenħtieġ li jrawmu l-integrazzjoni tas-swieq nazzjonali tagħhom u l-kooperazzjoni tal-operaturi tas-sistemi fil-livell Komunitarju ⌦ tal-Unjoni ⌫ u dak reġjonali, b’mod li jinkorporaw ukoll is-sistemi iżolati li jiffurmaw gżejjer tal-gass ⌦ li jippersistu fl-Unjoni ⌫.
⇩ ġdid
(134)L-integrazzjoni volontarja tas-swieq reġjonali, b’mod partikolari l-fużjonijiet tas-suq, tista’ tipprovdi diversi benefiċċji, skont l-ispeċifiċitajiet tas-swieq. L-integrazzjoni tas-suq tista’ tkun opportunità biex isir l-aħjar użu mill-infrastruttura, sakemm din ma jkollhiex impatt negattiv fuq is-swieq ġirien, pereżempju permezz ta’ żieda fit-tariffi transfruntieri. Hija wkoll opportunità biex jiżdiedu l-kompetizzjoni, il-likwidità u l-kummerċ għall-benefiċċju tal-konsumaturi finali fir-reġjun, għax jiġu attirati fornituri li ma kinux ikunu interessati jiġu minħabba d-daqs żgħir tas-suq. L-integrazzjoni tas-suq tippermetti wkoll li jinħolqu żoni akbar li jaċċessaw aktar sorsi ta’ provvista. Diversifikazzjoni bħal din jista’ jkollha impatt fuq il-prezzijiet tas-suq bl-ingrossa, bis-saħħa ta’ kompetizzjoni mtejba bejn is-sorsi, iżda tista’ wkoll ittejjeb is-sigurtà tal-provvista jekk ma jkunx għad fadal konġestjoni interna fiż-żona fuża l-ġdida. L-integrazzjoni tas-suq tista’ tkun bażi biex tkompli tiġi appoġġata t-trasformazzjoni tas-suq tal-gass naturali, inkluż l-użu tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju. L-Istati Membri, l-awtoritajiet regolatorji u t-trażmissjoni jenħtieġ li jikkooperaw biex jiffaċilitaw l-integrazzjoni reġjonali.
🡻 2009/73/KE Premessa 57 (adapted)
(135)L-iżvilupp ta’ suq intern Ewropew veru tal-gass naturali, permezz ta’ network konness mal-Komunità⌦ mal-Unjoni ⌫ kollha, għandu jenħtieġ li jkun wieħed mill-għanijiet ewlenin ta’ din id-Direttiva u għaldaqstant il-kwistjonijiet regolatorji dwar l-interkonnessjonijiet transfruntieri u s-swieq reġjonali għandhom ikunu jenħtieġ li jkunu wieħed mill-kompiti ewlenin tal-awtoritajiet regolatorji, b’kooperazzjoni mill-qrib mal-Aġenzija ⌦ mal-ACER ⌫ fejn ikun rilevanti.
🡻 2009/73/KE Premessa 58
⇨ ġdid
(136)Wieħed mill-għanijiet ewlenin ta’ din id-Direttiva għandu jenħtieġ li jkun ukoll li jintlaħqu regoli komuni għal suq intern veru u provvista wiesgħa tal-gass. Għal dan il-għan, prezzijiet tas-suq mingħajr distorsjonijiet jipprovdu inċentiv ⇨ għall-kummerċ ⇦ għall-interkonnessjonijiet transfruntier filwaqt li jwasslu , fit-tul ta’ żmien, għall-konverġenza tal-prezzijiet.
🡻 2009/73/KE Premessa 59
(137)L-awtoritajiet regolatorji għandhom ukoll jenħtieġ ukoll li jipprovdu informazzjoni dwar is-suq sabiex jippermettu lill-Kummissjoni teżerċita r-rwol tagħha li tosserva u tissorvelja s-suq Ewropew tal-gass naturali u l-evoluzzjoni tiegħu fl-immedjat, fi żmien medju u fit-tul, inkluż aspetti bħall-provvista u d-domanda, l-infrastrutturi ta’ trażmissjoni u ta’ distribuzzjoni, il-kwalità tas-servizz, il-kummerċ transfruntier, il-ġestjoni tal-konġestjoni, l-investimenti, il-prezzijiet bl-ingrossa u bl-imnut, il-likwidità tas-suq, u t-titjib ambjentali u fl-effiċjenza. L-awtoritajiet regolatorji nazzjonali għandhom jenħtieġ li jirrapportaw lill-awtoritajiet fil-qasam tal-kompetizzjoni u lill-Kummissjoni, lil dawk l-Istati Membri li fihom il-prezzijiet ixekklu l-kompetizzjoni u t-tħaddim xieraq l-funzjonament tajjeb tas-suq.
🡻 2009/73/KE Premessa 60 (adapted)
⇨ ġdid
(138)Ladarba l-għan l-objettiv ta’ din id-Direttiva, jiġifieri l-ħolqien ta’ suq intern tal-gass naturali ⇨ u tal-idroġenu ⇦ totalment operattiv, ma jistax jinkiseb biżżejjed mill-Istati Membri u għalhekk ⌦ iżda ⌫ jista’ ⌦, minflok, minħabba l-iskala jew l-effetti ta’ tali azzjoni, ⌫ jinkiseb aħjar fil-livell Komunitarju ⌦ tal-Unjoni ⌫ , il-Komunità ⌦ l-Unjoni ⌫ tista’ tadotta miżuri, f’konformità mal-prinċipju ta’ sussidjarjetà kif stabbilit fl-Artikolu 5 tat-Trattat ⌦ dwar l-Unjoni Ewropea ⌫ . F’konformità mal-prinċipju ta’ proporzjonalità, kif stabbilit f’dak l-Artikolu, din id-Direttiva ma tmurx lil hinn minn dak li hu meħtieġ sabiex jinkiseb dak l-għan l-objettiv.
🡻 2009/73/KE Premessa 61 (adapted)
⇨ ġdid
(139)Taħt Skont ir-Regolament (KE) Nru 715/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill
tat-13 ta’ Lulju 2009 dwar il-kondizzjonijiet għall-aċċess għan-networks ta’ trażmissjoni tal-gass naturali
il-Kummissjoni tista’ tadotta LlLinji gwida ⌦ jew kodiċijiet tan-network ⌫ biex tikseb il-grad ta’ armonizzazzjoni meħtieġ. Dawn il-Llinji gwida⌦ jew kodiċijiet tan-network ⌫, li jikkostitwixxu miżuri obbligatorji ⇨ regoli vinkolanti adottati bħala Regolamenti tal-Kummissjoni ⇦ ta’ implimentazzjoni, huma, fir-rigward ta’ ċerti dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva wkoll, għodda siewja li tista’ tiġi adattata malajr fejn meħtieġ.
🡻 2009/73/KE Premessa 62
Il-miżuri meħtieġa għall-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva għandhom jiġu adottati taħt id-Deċiżjoni tal-Kunsill 1999/468/KE tat-28 ta’ Ġunju 1999 li tistabbilixxi l-proċeduri għall-eżerċizzju tas-setgħat ta’ implimentazzjoni konferiti lill-Kummissjoni.
🡻 2009/73/KE Premessa 63
(140)B’mod partikolari l-Kummissjoni għandha jenħtieġ li tingħata s-setgħa li tadotta l-Llinji gwida meħtieġa għall-provvediment tal-livell minimu ta’ armonizzazzjoni meħtieġ biex jinkiseb l-għan ta’ din id-Direttiva. Billi dawk il-miżuri huma ta’ ambitu ġenerali u huma mfassla biex jemendaw elementi li m’humiex essenzjali ta’ din id-Direttiva, billi jissupplimentawha b’elementi mhux essenzjali ġodda, huma għandhom jiġu adottati konformement mal-proċedura regolatorja bi skrutinju prevista fl-Artikolu 5a tad-Deċiżjoni 1999/468/KE.
🡻 2009/73/KE Premessa 64 (adapted)
Konformement mal-punt 34 tal-Ftehim Interistituzzjonali dwar it-tfassil aħjar tal-liġijiet u l-ġurisprudenza, l-Istati Membri huma mħeġġa sabiex jistabbilixxu, għalihom infushom u fl-interess tal-Komunità, it-tabelli tagħhom, li juru, kemm jista’ jkun possibbli, il-korrelazzjoni bejn din id-Direttiva u l-miżuri ta’ traspożizzjoni, u jagħmluhom pubbliċi.
(141)F’konformità mad-Dikjarazzjoni Politika Konġunta tat-28 ta’ Settembru 2011 tal-Istati Membri u tal-Kummissjoni dwar id-dokumenti ta’ spjegazzjoni, l-Istati Membri impenjaw ruħhom li jżidu man-notifika tal-miżuri ta’ traspożizzjoni tagħhom, f’każijiet ġustifikati, dokument wieħed jew aktar li jispjegaw ir-relazzjoni bejn il-komponenti ta’ direttiva u l-partijiet ekwivalenti tal-istrumenti nazzjonali ta’ traspożizzjoni. Fir-rigward ta’ din id-Direttiva, il-leġiżlatur iqis li t-trażmissjoni ta’ dokumenti ta’ dak it-tip hija ġustifikata, b’mod partikolari wara s-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea fil-Kawża Il-Kummissjoni vs il-Belġju (Kawża C-543/17).
🡻 2009/73/KE Premessa 65 (adapted)
(65)Minħabba l-ambitu tal-emendi li qegħdin isiru fid-Direttiva 2003/55/KE b’ dan, huwa kunsiljabbli, għal raġunijiet ta’ ċarezza u razzjonalizzazzjoni, li d-dispożizzjonijiet kunsidrati jiġu mfassla mill-ġdid billi jinġabru kollha f’ test wieħed f’ Direttiva ġdida.
🡻 2009/73/KE premessa
⇨ ġdid
(142)Din id-Direttiva tirrispetta d-drittijiet fundamentali, u tosserva l-prinċipji rikonoxxuti b’mod partikolari mill-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea,. ⇨ Għaldaqstant, dan ir-Regolament jenħtieġ li jiġi interpretat u applikat f’konformità ma’ dawk id-drittijiet u l-prinċipji, b’mod partikolari d-dritt għall-protezzjoni tad-data personali ggarantit mill-Artikolu 8 tal-Karta. Huwa essenzjali li kwalunkwe pproċessar ta’ data personali skont din id-Direttiva jikkonforma mar-Regolament (UE) 2016/679 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill. ⇦
⇩ ġdid
(143)Sabiex jiġi pprovdut il-livell minimu ta’ armonizzazzjoni meħtieġ biex jintlaħaq l-għan ta’ din id-Direttiva, is-setgħa li jiġu adottati atti f’konformità mal-Artikolu 290 tat-TFUE jenħtieġ li tiġi ddelegata lill-Kummissjoni fir-rigward ta’ elementi mhux essenzjali ta’ ċerti oqsma speċifiċi li huma fundamentali għall-kisba tal-objettivi ta’ din id-Direttiva. Huwa partikolarment importanti li l-Kummissjoni twettaq konsultazzjonijiet xierqa matul ix-xogħol tagħha ta’ tħejjija, anke fil-livell ta’ esperti, u li dawk il-konsultazzjonijiet jiġu mwettqa f’konformità mal-prinċipji stipulati fil-Ftehim Interistituzzjonali dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet tat-13 ta’ April 2016. B’mod partikolari, biex tiġi żgurata parteċipazzjoni ugwali fit-tħejjija ta’ atti delegati, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill jirċievu d-dokumenti kollha fl-istess ħin li jirċevuhom l-esperti tal-Istati Membri, u l-esperti tagħhom ikollhom aċċess sistematiku għal-laqgħat tal-gruppi tal-esperti tal-Kummissjoni li jittrattaw it-tħejjija ta’ atti delegati.
(144)Sabiex jiġu żgurati kundizzjonijiet uniformi għall-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva, jenħtieġ li l-Kummissjoni tingħata setgħat ta’ implimentazzjoni sabiex tiddetermina rekwiżiti tal-interoperabbiltà u proċeduri nondiskriminatorji u trasparenti tal-aċċess għad-data. Jenħtieġ li dawk is-setgħat jiġu eżerċitati f’konformità mar-Regolament (UE) Nru 182/2011.
(145)L-obbligu li din id-Direttiva tiġi trasposta fil-liġi nazzjonali jenħtieġ li jkun limitat għal dawk id-dispożizzjonijiet li jirrappreżentaw emenda sostantiva meta mqabbel mad-Direttiva preċedenti. L-obbligu li d-dispożizzjonijiet li ma jinbidlux jiġu trasposti ġej mid-Direttiva preċedenti.
(146)Sabiex tiġi żgurata implimentazzjoni bla xkiel u effettiva tad-dispożizzjonijiet stabbiliti f’din id-Direttiva, il-Kummissjoni tappoġġa lill-Istati Membri permezz tal-Istrument ta’ Appoġġ Tekniku li jipprovdi għarfien espert tekniku mfassal apposta biex jitfasslu u jiġu implimentati r-riformi, inkluż dawk li jippromwovu suq intern kompetittiv tal-gass naturali u tal-idroġenu, li jippermettu l-integrazzjoni ta’ sorsi ta’ enerġija rinnovabbli u gassijiet b’livell baxx tal-karbonju, u jżidu l-kooperazzjoni u l-koordinazzjoni fost l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni u ta’ distribuzzjoni. L-appoġġ tekniku, pereżempju, jinvolvi t-tisħiħ tal-kapaċità amministrattiva, l-armonizzazzjoni tal-oqfsa leġiżlattivi, u l-kondiviżjoni tal-aqwa prattiki rilevanti.
(147)Din id-Direttiva jenħtieġ li tkun bla ħsara għall-obbligi tal-Istati Membri rigward il-limiti ta’ żmien għat-traspożizzjoni fil-liġi nazzjonali u d-data tal-applikazzjoni tad-Direttivi stabbiliti fl-Anness III, il-Parti B.
🡻 2009/73/EC (adapted)
⇨ ġdid
ADOTTAW DIN ID-DIRETTIVA:
Kapitolu I
Suġġett, kamp ta’ applikazzjoni u definizzjonijiet
Artikolu 1
Suġġett u kamp ta’ applikazzjoni
1.
Din id-Direttiva tistabbilixxi regoli komuni dwar it-trażmissjoni, id-distribuzzjoni, il-provvista u ħażna ⇨ tal-gassijiet skont it-tifsira tal-punt (2) tal-Artikolu 2 bl-użu tas-sistema tal-gass naturali definita fil-punt (3) ta’ dak l-Artikolu ⇦ ta’ gass naturali. Tippreskrivi r-regoli marbuta mal-organizzazzjoni u l-funzjonament ⌦ ta’ dak is-settur ⌫ tas-settur tal-gass naturali, l-aċċess għas-suq, il-kriterji u l-proċeduri applikabbli għall-għoti ta’ awtorizzazzjonijiet għat-trażmissjoni, id-distribuzzjoni, il-provvista u l-ħażna ta’ gass naturali ⇨ tal-gassijiet bl-użu tas-sistema tal-gass naturali⇦ u l-operazzjoni tas-sistemi.
2.Ir-regoli stabbiliti f’din id-Direttiva għall-gass naturali, inkluż il-gass naturali likwifikat (LNG), għandhom japplikaw ukoll b’mod mhux diskriminatorju għall-biogass u gass minn biomassi jew tipi oħrajn ta’ gass sa fejn dawn il-gassijiet jistgħu teknikament u b’mod sikur jiġu injettati fi, u trasportati mis-sistema tal-gass naturali.
⇩ ġdid
2.Din id-Direttiva tistabbilixxi regoli dwar it-trasport, il-provvista u l-ħażna tal-gass naturali u t-tranżizzjoni tas-sistema tal-gass naturali għal sistema bbażata fuq il-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju.
3.Din id-Direttiva tistabbilixxi regoli komuni għat-trasport, il-provvista u l-ħażna tal-idroġenu bl-użu tas-sistema tal-idroġenu. Tistabbilixxi r-regoli marbuta mal-organizzazzjoni u l-funzjonament ta’ dan is-settur, l-aċċess għas-suq, il-kriterji u l-proċeduri applikabbli għall-għoti ta’ awtorizzazzjonijiet għan-networks, il-provvista u l-ħażna tal-idroġenu u l-operazzjoni tas-sistemi.
4.Din id-Direttiva tistabbilixxi regoli dwar l-istabbiliment progressiv ta’ sistema tal-idroġenu interkonnessa li tkopri l-Unjoni kollha u tikkontribwixxi għat-tnaqqis tal-emissjonijiet netti tal-gassijiet serra ta’ setturi li diffiċli jiġu dekarbonizzati, u li b’hekk tappoġġa d-dekarbonizzazzjoni tas-sistema tal-enerġija tal-UE.
🡻 2009/73/KE
Artikolu 2
Definizzjonijiet
Għall-iskopijiet ta’ din id-Direttiva, japplikaw id-definizzjonijiet li ġejjin:
⇩ ġdid
(1)“gass naturali” tfisser il-gassijiet kollha li primarjament jikkonsistu mill-metan, inkluż il-bijogass u l-gass mill-bijomassa, b’mod partikolari l-bijometan, jew tipi oħra ta’ gass, li teknikament u b’mod sikur ikunu jistgħu jiġu injettati fis-sistema tal-gass naturali u ttrasportati fiha;
(2)“gass rinnovabbli” tfisser bijogass kif definit fil-punt (28) tal-Artikolu 2 tad-Direttiva 2018/2001, inkluż il-bijometan, u fjuwils gassużi rinnovabbli parti minn fjuwils ta’ oriġini mhux bijoloġika (“RFNBOs”) kif definit fil-punt (36) tal-Artikolu 2 ta’ dik id-Direttiva”;
(3)“gassijiet” tfisser gass naturali u idroġenu;
(4)“sistema tal-gass naturali” tfisser sistema ta’ infrastrutturi, inkluż pipelines, terminals tal-LNG u faċilitajiet tal-ħażna, li tittrasporta gassijiet li primarjament ikunu jikkonsistu mill-metan u jinkludu l-bijogass u l-gass mill-bijomassa, b’mod partikolari l-bijometan, jew tipi oħra ta’ gass li teknikament u b’mod sikur ikunu jistgħu jiġu injettati fis-sistema tal-pipelines tal-gass naturali u ttrasportati fiha.
(5)“sistema tal-idroġenu” tfisser sistema ta’ infrastruttura, inkluż in-networks tal-idroġenu, il-ħażna tal-idroġenu, u t-terminals tal-idroġenu, li fiha idroġenu bi grad għoli ta’ purità;
(6)“faċilità għall-ħażna tal-idroġenu” tfisser faċilità użata għall-istokkjar tal-idroġenu bi grad għoli ta’ purità:
(a)inkluż il-parti ta’ terminal tal-idroġenu użata għall-ħażna, iżda eskluż il-porzjon użat għall-operazzjonijiet tal-produzzjoni, u l-faċilitajiet riżervati esklussivament għall-operaturi tan-networks tal-idroġenu fit-twettiq tal-funzjonijiet tagħhom;
(b)inkluż installazzjonijiet kbar għall-ħażna tal-idroġenu, b’mod partikolari taħt l-art, iżda eskluż l-installazzjonijiet iżgħar u faċilment replikabbli għall-ħażna tal-idroġenu;
(7)“linepack tal-idroġenu” tfisser il-ħażna tal-idroġenu bi grad għoli ta’ purità fin-networks tal-idroġenu permezz ta’ kompressjoni, bl-esklużjoni tal-faċilitajiet riżervati għall-operaturi tan-networks tal-idroġenu li jwettqu l-funzjonijiet tagħhom;
(8)“terminal tal-idroġenu” tfisser installazzjoni użata għat-trasformazzjoni tal-idroġenu likwidu jew tal-ammonijaka likwida f’idroġenu gassuż biex jiġi injettat fin-network tal-idroġenu jew għal-likwifikazzjoni tal-idroġenu gassuż, inkluż is-servizzi anċillari u l-ħażna temporanja meħtieġa għall-proċess ta’ trasformazzjoni u l-injezzjoni sussegwenti fin-network tal-idroġenu, iżda l-ebda parti mit-terminal tal-idroġenu użata għall-ħażna;
(9)“kwalità tal-idroġenu” tfisser il-purità tal-idroġenu u l-kontaminanti f’konformità mal-istandards tal-kwalità tal-idroġenu applikabbli għas-sistema tal-idroġenu;
(10)“idroġenu b’livell baxx ta’ emissjonijiet tal-karbonju” tfisser idroġenu li l-kontenut tal-enerġija tiegħu huwa derivat minn sorsi mhux rinnovabbli, li jissodisfa limitu ta’ tnaqqis tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra ta’ 70 %;
(11)“gass b’livell baxx tal-karbonju” tfisser il-parti tal-fjuwils gassużi fil-fjuwils tal-karbonju riċiklat kif definit fil-punt (35) tal-Artikolu 2 tad-Direttiva (UE) 2018/2001, idroġenu b’livell baxx tal-karbonju u fjuwils gassużi sintetiċi li l-kontenut enerġetiku tagħhom huwa derivat minn idroġenu b’livell baxx tal-karbonju, li jissodisfaw il-limitu ta’ tnaqqis ta’ 70 % tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra.
(12)“fjuwils b’livell baxx tal-karbonju” tfisser fjuwils tal-karbonju riċiklat kif definit fl-Artikolu 2 tad-Direttiva (UE) 2018/2001, idroġenu b’livell baxx tal-karbonju u fjuwils gassużi u likwidi sintetiċi li l-kontenut enerġetiku tagħhom huwa derivat minn idroġenu b’livell baxx tal-karbonju, li jissodisfaw il-limitu ta’ tnaqqis ta’ 70 % tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra.
(13)“impriża tal-idroġenu” tfisser kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika li twettaq mill-inqas waħda mill-funzjonijiet li ġejjin: il-produzzjoni tal-idroġenu, it-trasport tal-idroġenu, il-provvista, ix-xiri jew il-ħażna tal-idroġenu, jew l-operazzjoni ta’ terminal tal-idroġenu, u li hija responsabbli għall-kompiti kummerċjali, tekniċi jew ta’ manutenzjoni relatati ma’ dawk il-funzjonijiet, iżda eskluż il-klijenti finali;
🡻 2009/73/EC (adapted)
⇨ ġdid
(141)“impriża tal-gass naturali” tfisser kwalunkwe persuna naturali fiżika jew ġuridika legali li twettaq għall-inqas waħda mill-funzjonijiet li ġejjin: produzzjoni, trażmissjoni, distribuzzjoni, fornitura provvista, xiri jew ħażna tal-gass naturali, inkluż l-LNG, ⌦ u ⌫ li hija responsabbli għall-kompiti kummerċjali, tekniċi u/jew tal-manutenzjoni relatati ma’ dawk il-funzjonijiet, iżda m’għandhomx jinkludu l-klijenti ⌦ ma tinkludix lill-klijenti ⌫finali;
(152)“network tal-pipelines upstream” tfisser kwalunkwe pipeline jew network tal-pipelines operati u/jew mibnija bħala parti minn proġett tal-produzzjoni taż-żejt jew tal-gass ⇨ naturali ⇦, jew użati biex jinġarr il-gass naturali minn proġett wieħed jew aktar lejn pjanta impjant tal-ipproċessar jew terminali terminals jew terminal ta’ destinazzjoni kostali finali;
(163)“trażmissjoni” tfisser it-trasport tal-gass naturali minn network li fih prinċipalment pipelines bi pressjoni għolja, għajr network tal-pipelines upstream u għajr il-parti tal-pipelines bi pressjoni għolja użati primarjament fil-kuntest ta’ distribuzzjoni lokali tal-gass naturali, bi skop li jiġi konsenjat lill-klijent, iżda li ma jinkludix il-provvista;
(174)“operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni” tfisser il-persuna naturali fiżika jew ġuridika legali li twettaq il-funzjoni ta’ trażmissjoni u li hija responsabbli għall-operazzjoni, li tiżgura l-manutenzjoni ta’, u fejn meħtieġ, li tiżviluppa s-sistema ta’ trażmissjoni f’żona definita u, fejn japplika, l-interkonnessjonijiet tagħha ma’ sistemi oħrajn, u li tiżgura l-kapaċità fit-tul tas-sistema li tissodisfa domandi raġonevoli għat-trasport tal-gass ⇨ naturali ⇦ ;
(185)“distribuzzjoni” tfisser it-trasport tal-gass naturali minn networks tal-pipelines lokali jew reġjonali bi skop li jiġi konsenjat lill-klijent, iżda li ma tinkludix il-provvista;
(196)“operatur ta’ sistema ta’ distribuzzjoni” tfisser il-persuna naturali fiżika jew ġuridika legali li twettaq il-funzjoni ta’ distribuzzjoni u li hija responsabbli għall-operazzjoni, li tiżgura l-manutenzjoni, u fejn meħtieġ, li tiżviluppa s-sistema ta’ distribuzzjoni f’żona definita u, fejn japplika, l-interkonnessjonijiet tagħha ma’ sistemi oħrajn, u li tiżgura l-kapaċità fit-tul tas-sistema li tissodisfa domandi raġonevoli għad-distribuzzjoni tal-gass ⇨ naturali ⇦ ;
⇩ ġdid
(20)“network tal-idroġenu” tfisser network ta’ pipelines użati għat-trasport tal-idroġenu bi grad għoli ta’ purità bil-ħsieb li jitwassal lill-klijenti, bl-esklużjoni tal-provvista;
(21)“trasport tal-idroġenu” tfisser it-trasport tal-idroġenu permezz ta’ network tal-idroġenu bil-ħsieb li jitwassal lill-klijenti, bl-esklużjoni tal-provvista, irrispettivament mill-pressjoni, il-kopertura ġeografika jew il-grupp ta’ klijenti konness tan-network;
(22)“operatur ta’ network tal-idroġenu” tfisser persuna fiżika jew ġuridika li twettaq il-funzjoni tat-trasport tal-idroġenu u li hija responsabbli għall-operazzjoni tan-network tal-idroġenu, u li tiżgura l-manutenzjoni tiegħu u, jekk ikun meħtieġ, l-iżvilupp tiegħu f’żona partikolari u, fejn applikabbli, l-iżvilupp tal-interkonnessjonijiet tiegħu ma’ networks oħra tal-idroġenu, u biex tiżgura l-kapaċità fit-tul tas-sistema li tissodisfa domandi raġonevoli għat-trasport tal-idroġenu;
🡻 2009/73/EC (adapted)
⇨ ġdid
(237)“provvista” tfisser il-bejgħ, inkluż il-bejgħ mill-ġdid, tal-gass naturali, inkluż l-LNG, ⇨ jew l-idroġenu, inkluż l-idroġenu likwidu, ⇦ lill-klijenti;
(248)“impriża tal-provvista” tfisser kwalunkwe persuna naturali fiżika jew ġuridika legali li twettaq il-funzjoni tal-provvista;
(259)“faċilità tal-ħażna” tfisser faċilità użata għall-ħażna tal-gass naturali u fis-sjieda ta’ u/jew operata minn impriża tal-gass naturali, inkluż il-parti tal-faċilitajiet tal-LNG użati għall-ħażna, iżda eskluż is-sehem użat għall-produzzjoni, u eskluż il-faċilitajiet riżervati esklussivament għall-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni fit-twettiq tal-funzjonijiet tagħhom;
(2610)“operatur ta’ sistema tal-ħażna” tfisser il-persuna naturali fiżika jew ġuridika legali li twettaq il-funzjoni tal-ħażna ⇨ tal-gass naturali ⇦ u li hija responsabbli li topera faċilità tal-ħażna;
(2711)“faċilità tal-LNG” tfisser terminal li jintuża għal-likwifikazzjoni tal-gass naturali jew l-importazzjoni, ħatt u rigassifikazzjoni tal-LNG, u għandha tinkludi ⌦ li jinkludi ⌫ servizzi anċillari u ħażna temporanja meħtieġa għall-proċess tar-rigassifikazzjoni u l-konsenja sussegwenti sas-sistema ta’ trażmissjoni, iżda m’għandha tinkludi ⌦ li ma jinkludi ⌫ l-ebda parti mit-terminals tal-LNG użata għall-ħażna;
(2812)“operatur ta’ sistema tal-LNG” tfisser persuna naturali fiżika jew ġuridika legali li twettaq il-funzjoni tal-likwifikazzjoni tal-gass naturali, jew l-importazzjoni, il-ħatt u r-rigassifikazzjoni tal-LNG u li hija responsabbli li topera faċilità tal-LNG;
(2913)“sistema” tfisser networks ta’ trażmissjoni, networks ta’ distribuzzjoni, faċilitajiet tal-LNG u/jew faċilitajiet tal-ħażna li jkunu fis-sjieda ta’ jew operati minn impriża tal-gass naturali, inkluż linepack u l-faċilitajiet tal-provvista ta’ servizzi anċillari u dawk ta’ impriżi relatati meħtieġa biex jingħata aċċess għal trażmissjoni, distribuzzjoni u LNG;
(3014)“servizzi anċillari” tfisser is-servizzi kollha meħtieġa għall-aċċess għal u l-operazzjoni tan-networks ta’ trażmissjoni, networks ta’ u/jew distribuzzjoni, u/jew faċilitajiet tal-LNG u/jew faċilitajiet tal-ħażna inkluż l-ibbilanċjar, it-taħlit tat-tagħbijiet u l-injezzjoni tal-gassijiet inerti, iżda eskluż il-faċilitajiet riżervati esklussivament għall-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni li jwettqu l-funzjonijiet tagħhom;
(3115)“linepack ⇨ tal-gass naturali ⇦ ” tfisser il-ħażna tal-gass bil-kompressjoni fis-sistemi ta’ trażmissjoni u ta’ distribuzzjoni tal-gass ⇨ naturali ⇦ , iżda eskluż il-faċilitajiet riżervati għall-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni li jwettqu l-funzjonijiet tagħhom;
(3216)“sistema interkonnessa” tfisser numru ta’ sistemi li huma konnessi ma’ xulxin;
🡻 2019/692 Art. 1.1
(3317)“interkonnettur” tfisser linja ta’ trażmissjoni li taqsam jew tinfirex tul fruntiera bejn Stati Membri għall-finijiet li tikkollega s-sistema ta’ trażmissjoni nazzjonali ta’ dawk l-Istati Membri jew linja ta’ trażmissjoni bejn Stat Membru u pajjiż terz sat-territorju tal-Istati Membri jew sal-baħar territorjali ta’ dak l-Istat Membru;
⇩ ġdid
(34)“interkonnettur tal-idroġenu” tfisser network tal-idroġenu li jaqsam jew jinfirex tul fruntiera bejn Stati Membri, jew bejn Stat Membru u pajjiż terz sat-territorju tal-Istati Membri jew sal-baħar territorjali ta’ dak l-Istat Membru;
🡻 2009/73/KE (adapted)
⇨ ġdid
(3518)“linja diretta” tfisser pipeline tal-gass naturali li hija kumplimentari mas-sistema għas-sistemainterkonnessa;
(3619)“impriża integrata tal-gass naturali integrata” tfisser impriża integrata vertikalment jew orizzontalment;
(3720)“impriża integrata vertikalment” tfisser impriża tal-gass naturali jew grupp ta’ impriżi tal-gass naturali ⇨ jew impriża tal-idroġenu jew grupp ta’ impriżi tal-idroġenu ⇦ fejn l-istess persuna jew l-istess persuni huma intitolati, direttament jew indirettament, li jeżerċitaw kontroll, u fejn l-impriża jew il-grupp ta’ impriżi jwettqu mill-inqas waħda mill-funzjonijiet ta’ trażmissjoni jew ta’ distribuzzjoni, ⇨ it-trasport tal-idroġenu, l-operazzjoni tat-terminals tal-idroġenu, ⇦LNG jew tal-ħażna tal-LNG jew ⇨ tal-gass naturali jew tal-idroġenu ⇦, u mill-inqas waħda mill-funzjonijiet ta’ produzzjoni jew provvista tal-gass ⇨ naturali jew tal-idroġenu ⇦.
(3821)“impriża integrata orizzontalment” tfisser impriża li twettaq mill-inqas waħda mill-funzjonijiet ta’ produzzjoni, trażmissjoni, distribuzzjoni, fornitura provvista jew ħażna tal-gass naturali, u attività relatata mal-gass mhux naturali mhux relatata mal-gass;
(3922)“impriża relatata” tfisser impriża affiljata, fis-sens tal-Artikolu 41 tas-Seba’ Direttiva tal-Kunsill 83/349/KEE tat-13 ta’ Ġunju 1983 abbażi tal-Artikolu 44(2)(g)
tat-Trattat dwar il-kontijiet konsolidati
, u/jew impriża assoċjata, fis-sens tal-Artikolu 33(1) ta’ dik id-Direttiva, ⌦ kif definit fil-punt (12) tal-Artikolu 2 tad-Direttiva 2013/34/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, ⌫ u/jew impriża tal-istess azzjonisti;
(4023)“utent tas-sistema” tfisser persuna naturali jew legali fiżika jew ġuridika li qed tforni s-sistema jew li qed tiġi fornuta minnha li qed tforni jew li qed tiġi fornita mis-sistema;
(4124)“klijent” tfisser klijent bl-ingrossa jew finali tal-gass naturali ⇨ tal-gassijiet ⇦jew impriża tal-gass naturali ⇨ jew tal-idroġenu ⇦ li tixtri l-gass naturali ⇨ l-gassijiet ⇦;
(4225)“klijent tad-darklijent domestiku” tfisser klijent li jixtri l-gass naturali ⇨ l-gassijiet ⇦għall-konsum fl-unità domestika tiegħu fid-dar;
(4326)“klijent mhux tad-darklijent mhux domestiku” tfisser klijent li jixtri l-gass naturali ⇨ l-gassijiet ⇦ li mhuwiexmhumiex għall-użu tiegħu fid-dar;
(4427)“klijent finali” tfisser klijent li jixtri l-gass naturali ⇨ l-gassijiet ⇦ għall-konsum tiegħu stess;
(28)“klijent eliġibbli” tfisser klijent li jkun liberu li jixtru l-gass mill-provditur tal-għażla tiegħu, fis-sens tal-Artikolu 37;
(4529)“klijent bl-ingrossa” tfisser persuna fiżika jew ġuridika minbarra l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni u l-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni li tixtri l-gass naturali ⇨ l-gassijiet ⇦ għall-iskop ta’ bejgħ mill-ġdid fis-sistema jew barra mis-sistema fejn tkun stabbilita;
⇩ ġdid
(46)“mikrointrapriża” tfisser intrapriża li timpjega inqas minn 10 persuni u li t-total tal-fatturat annwali u/jew tal-karta tal-bilanċ tagħha ma jaqbiżx EUR 2 miljun;
(47)“intrapriża żgħira” tfisser intrapriża li timpjega inqas minn 50 persuna u li t-total tal-fatturat annwali u/jew tal-karta tal-bilanċ tagħha ma jaqbiżx EUR 10 miljun;
🡻 2009/73/KE (adapted)
(30)“ippjanar fit-tul” tfisser ippjanar tal-kapaċità tal-fornitura u tat-trasport tal-impriża tal-gass naturali għal terminu twil bi skop li jintlaħqu t-talbiet għall-gass naturali tas-sistema, diversifikazzjoni tal-għejun u l-aċċertar tal-provvisti lill-klijent;
(31)“suq emerġenti” tfisser Stat Membru li fih l-ewwel fornitura kummerċjali tal-ewwel kuntratt tal-fornitura tal-gass naturali tiegħu sar mhux aktar minn 10 snin ilu;
(4832)“sigurtà” tfisser kemm is-sigurtà tal-provvista tal-gass naturali kif ukoll is-sigurtà teknika;
(33)“infrastruttura gdida” tfisser infrastruttura li tkun għadha mhux lesta sal-4 ta’ Awwwissu 2003;
(4934)“kuntratt għall-provvista tal-gass” tfisser kuntratt għall-provvista tal-gassijiet naturali, iżda ma jinkludix derivattiv tal-gass;
(5035)“derivattiv tal-gass” tfisser strument finanzjarju speċifikat fil-punti 5, 6, jew 7 fit-Taqsima C tal-Anness I mad-Direttiva 2004/39/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta’ April 2004 dwar swieq fi strumenti finanzjarji ⌦ tat-Taqsima C tal-Anness I tad-Direttiva 2014/65/UE dwar is-swieq fl-istrumenti finanzjarji ⌫ , fejn dak l-istrument għandu x’jaqsam mal-gass naturali;
(5136)“kontroll” tfisser kwalunkwe drittijiet, kuntratti jew kwalunkwe mezzi oħra li, sew separatament jew flimkien, u filwaqt li jitqiesu l-fatti u l-liġijiet involuti, jagħtu l-possibbiltà li tiġi eżerċitata influwenza deċiżiva fuq impriża, b’mod partikolari permezz ta’:
(a)il-proprjetà jew id-dritt li jintużaw l-assi kollha ta’ impriża, jew parti minnhom;
(b)drittijiet jew kuntratti li jikkonferixxu influwenza deċiżiva fuq il-kompożizzjoni, il-votazzjoni jew id-deċiżjonijiet tal-organi ta’ impriża;.;
⇩ ġdid
(52)“kuntratt fit-tul” tfisser kuntratt ta’ provvista ta’ aktar minn sena.
(53)“sistema ta’ dħul u ħruġ” tfisser l-aggregazzjoni tas-sistemi kollha ta’ trażmissjoni u ta’ distribuzzjoni li għalihom japplika reġim tal-ibbilanċjar speċifiku wieħed;
(54)“żona tal-ibbilanċjar” tfisser sistema ta’ dħul u ħruġ li għaliha japplika reġim ta’ bbilanċjar speċifiku;
(55)“punt ta’ kummerċ virtwali” tfisser punt kummerċjali mhux fiżiku f’sistema ta’ dħul u ta’ ħruġ fejn il-gassijiet jiġu skambjati bejn bejjiegħ u xerrej mingħajr il-ħtieġa li tiġi prenotata l-kapaċità ta’ trażmissjoni jew ta’ distribuzzjoni.
(56)“punt ta’ dħul” tfisser punt soġġett għal proċeduri ta’ prenotazzjoni minn utenti tan-network jew produtturi li jipprovdu aċċess għal sistema ta’ dħul u ħruġ.
(57)“punt ta’ ħruġ” tfisser punt soġġett għal proċeduri ta’ prenotazzjoni mill-utenti tan-network jew mill-klijenti finali li jippermettu l-flussi tal-gass barra mis-sistema ta’ dħul u ħruġ.
(58)“punt ta’ interkonnessjoni” tfisser punt fiżiku jew virtwali li jikkollega sistemi kontigwi ta’ dħul u ta’ ħruġ, jew li jikkollega sistema ta’ dħul u ta’ ħruġ ma’ interkonnettur, sa fejn dawn il-punti jkunu soġġetti għal proċeduri ta’ prenotazzjoni mill-utenti tan-network;
(59)“punt ta’ interkonnessjoni virtwali” tfisser żewġ punti ta’ interkonnessjoni jew aktar li jikkollegaw l-istess żewġ sistemi kontingwi ta’ dħul u ta’ ħruġ, integrati flimkien sabiex jipprovdu servizz ta’ kapaċità wieħed;
(60)“parteċipant fis-suq” tfisser persuna fiżika jew ġuridika li tixtri, tbigħ jew tipproduċi gassijiet jew li tkun operatur ta’ servizzi tal-ħażna inkluż permezz tat-tqegħid ta’ ordnijiet għal kummerċ f’suq tal-gass wieħed jew aktar inkluż is-swieq tal-ibbilanċjar;
(61)“tariffa għat-terminazzjoni tal-kuntratt” tfisser imposta jew penali imposta fuq il-klijenti mill-fornituri jew mill-parteċipanti fis-suq, għat-terminazzjoni ta’ kuntratt ta’ provvista jew servizz tal-gass;
(62)“tariffa relatata mal-bdil” tfisser imposta jew penali għall-bdil tal-fornituri jew tal-parteċipanti fis-suq, inkluż tariffi għat-terminazzjoni tal-kuntratt, imposta direttament jew indirettament fuq il-klijenti mill-fornituri, mill-parteċipanti fis-suq jew mill-operaturi tas-sistema;
(63)“informazzjoni dwar il-kontijiet” tfisser l-informazzjoni pprovduta f’kont finali tal-klijenti finali, minbarra talba għall-ħlas;
(64)“arloġġ konvenzjonali” tfisser arloġġ analogu jew elettroniku li ma għandu la l-kapaċità li jittrażmetti u lanqas il-kapaċità li jirċievi d-data;
(65)“sistema ta’ metraġġ intelliġenti” tfisser sistema elettronika li tkun kapaċi tkejjel il-gass li jiddaħħal fil-grilja jew il-gass ikkunsmat mill-grilja, tipprovdi aktar informazzjoni minn arloġġ konvenzjonali, u li tkun kapaċi tittrażmetti u tirċievi data għall-finijiet ta’ informazzjoni, monitoraġġ u kontroll, bl-użu ta’ forma ta’ komunikazzjoni elettronika;
(66)“interoperabbiltà” tfisser, fil-kuntest tal-metraġġ intelliġenti, il-kapaċità li żewġ networks, sistemi, apparati, applikazzjonijiet jew komponenti tal-enerġija jew tal-komunikazzjoni, jew aktar, jiskambjaw u jużaw l-informazzjoni sabiex iwettqu funzjonijiet meħtieġa;
(67)“l-aktar riċenti disponibbli” tfisser, fil-kuntest tad-data dwar il-metraġġ intelliġenti, li tiġi pprovduta f’perjodu li jaqbel mal-iqsar perjodu tal-issetiljar fis-suq nazzjonali;
(68)“l-aqwa tekniki disponibbli” tfisser, fil-kuntest tal-protezzjoni tad-data u tas-sigurtà f’ambjent ta’ metraġġ intelliġenti, it-tekniki l-aktar effettivi, avvanzati u prattikament adattati biex tiġi pprovduta, fil-prinċipju, il-bażi għall-konformità mar-regoli tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data u s-sigurtà;
(69)“faqar enerġetiku” tfisser faqar enerġetiku kif definit fil-punt (49) tal-Artikolu 2 tad-Direttiva (UE) 2021/0203 COD tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill.
(70)“komunità tal-enerġija taċ-ċittadini” tfisser entità legali li:
(a)hija bbażata fuq parteċipazzjoni volontarja u miftuħa u li hija effetivament ikkontrollata minn membri jew azzjonisti li huma persuni fiżiċi, awtoritajiet lokali, inkluż muniċipalitajiet, jew intrapriżi żgħar;
(b)għandha l-fini ewlieni li tipprovdi benefiċċji komunitarji ambjentali, ekonomiċi jew soċjali lill-membri jew lill-azzjonisti tagħha jew liż-żoni lokali fejn topera, aktar milli li tiġġenera profitti finanzjarji; u
(c)tinvolvi ruħha fil-produzzjoni, id-distribuzzjoni, il-provvista, il-konsum, jew il-ħażna tal-gass rinnovabbli fis-sistema tal-gass naturali, jew tipprovdi servizzi ta’ effiċjenza enerġetika jew servizzi ta’ manutenzjoni lill-membri jew lill-azzjonisti tagħha;
(71) “klijent attiv” tfisser klijent finali tal-gass naturali, jew grupp ta’ klijenti finali tal-gass naturali li jaġixxu b’mod konġunt, li jikkonsma jew jaħżen gass rinnovabbli, prodott fil-bini tiegħu li jinsab f’konfini limitati jew, meta permess minn Stat Membru, f’bini ieħor, jew li jbigħ gass rinnovabbli awtoprodott bl-użu tas-sistema tal-gass naturali, jew li jipparteċipa fi skemi ta’ effiċjenza enerġetika, dment li dawk l-attivitajiet ma jkunux jikkostitwixxu l-attività kummerċjali jew professjonali primarja tiegħu;
🡻 2009/73/EC (adapted)
⇨ ġdid
Kapitolu II
Regoli ġenerali għall-organizzazzjoni tas-settur ⌦ tas-suq ⌫ u tal-aċċess għall-infrastruttura
Artikolu 337
Ftuħ tas-suq u reċiproċità ⌦ Swieq tal-gassijiet kompetittivi, iffokati fuq il-konsumatur, flessibbli u nondiskriminatorji ⌫
1.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-klijenti eliġibbli jinkludu: ⇨l-klijenti kollha jkunu liberi li jixtru gassijiet mingħand il-fornitur tal-għażla tagħhom u għandhom jiżguraw li l-klijenti kollha jkunu liberi li jkollhom aktar minn kuntratt wieħed ta’ provvista tal-gass naturali jew tal-idroġenu fl-istess ħin, dment li jiġu stabbiliti l-punti ta’ konnessjoni u ta’ metraġġ meħtieġa. ⇦
⇩ ġdid
2.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-liġi nazzjonali tagħhom ma tfixkilx bla bżonn il-kummerċ transfruntier tal-gassijiet, il-funzjonament u l-ħolqien ta’ kummerċ likwidu tal-gassijiet, il-parteċipazzjoni tal-konsumaturi, l-investimenti, b’mod partikolari, fil-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju, jew il-ħażna tal-enerġija bejn l-Istati Membri, u għandhom jiżguraw li l-prezzijiet tal-gassijiet ikunu jirriflettu d-domanda u l-provvista reali.
3.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li ma jeżistux ostakli bla bżonn fis-suq intern għall-gassijiet fir-rigward tad-dħul u tal-ħruġ mis-suq, il-kummerċ u l-operat.
4.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-impriżi tal-enerġija jkunu soġġetti għal regoli, tariffi u trattament trasparenti, proporzjonati u nondiskriminatorji, b’mod partikolari fir-rigward tal-aċċess għas-swieq bl-ingrossa, l-aċċess għad-data, il-proċessi tal-bdil u r-reġimi tal-kontijiet u, fejn applikabbli, il-liċenzjar.
5.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-parteċipanti fis-suq minn pajjiżi terzi, meta joperaw fis-suq intern għall-gassijiet, jikkonformaw mad-dritt applikabbli tal-Unjoni u dak nazzjonali.
🡻 2009/73/KE, l-Artikolu 37
(a)sal-1 ta’ Lulju 2004, il-klijenti eliġibbli kif speċifikat fl-Artikolu 18 tad-Direttiva 98/30/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-22 ta’ Ġunju 1998 dwar regoli komuni għas-suq intern tal-gass naturali
. L-Istati Membri għandhom jippubblikaw sal-31 ta’ Jannar kull sena il-kriterji għad-definizzjoni ta’ dawn il-klijenti eliġibbli;
(b)mill-1 ta’ Lulju 2004, il-klijenti mhux domestiċi kollha;
(c)mill-1 ta’ Lulju 2007, il-klijenti kollha.
2.
Biex jiġi evitat l-iskwilibrju fil-ftuħ tas-swieq tal-gass:
(a)appalti għall-fornitura ma’ klijent eliġibbli f’sistema ta’ Stat Membru ieħor m’għandhomx jiġu pprojbiti jekk il-klijent huwa eliġibbli fiż-żewġ sistemi involuti; u
(b)fejn it-transazzjonijiet kif deskritti fil-punt (a) jiġu rifjutati minħabba li l-klijent huwa eliġibbli biss f’waħda miż-żewġ sistemi, il-Kummissjoni tista’, filwaqt li tqis is-sitwazzjoni fis-suq u l-interess komuni, tobbliga lill-parti li qed jirrifujta li tesegwwixxi t-talba għall-fornitura, fuq it-talba ta’ wieħed mill-Istati Membri taż-żewġ sistemi.
⇩ ġdid
Artikolu 4
Prezzijiet tal-provvista bbażati fuq is-suq
1.Il-fornituri għandhom ikunu liberi li jiddeterminaw il-prezz li bih ifornu l-gassijiet lill-klijenti. L-Istati Membri għandhom jieħdu azzjonijiet xierqa biex jiżguraw il-kompetizzjoni effettiva bejn il-fornituri.
2.L-Istati Membri għandhom jiżguraw il-protezzjoni tal-klijenti domestiċi affettwati mill-faqar enerġetiku u mill-vulnerabbiltà enerġetika skont l-Artikolu 25 permezz tal-politika soċjali jew b’mezzi oħra għajr interventi pubbliċi fl-iffissar tal-prezzijiet għall-provvista tal-gassijiet.
3.B’deroga mill-paragrafi 1 u 2, l-Istati Membri jistgħu japplikaw interventi pubbliċi fl-iffissar tal-prezzijiet għall-provvista tal-gass naturali lil klijenti domestiċi affettwati mill-faqar enerġetiku u mill-vulnerabbiltà enerġetika. Tali interventi pubbliċi għandhom ikunu soġġetti għall-kundizzjonijiet stabbiliti fil-paragrafi 4 u 5.
4.L-interventi pubbliċi fl-iffissar tal-prezzijiet għall-provvista tal-gass naturali għandhom:
(a)ikunu mmirati lejn interess ekonomiku ġenerali u ma jmorrux lil hinn minn dak li huwa meħtieġ sabiex jinkiseb dak l-interess ekonomiku ġenerali;
(b)ikunu definiti b’mod ċar, trasparenti, nondiskriminatorji u verifikabbli;
(c)jiggarantixxu aċċess ugwali għall-klijenti mill-impriżi tal-gass naturali tal-Unjoni;
(d)ikunu limitati fiż-żmien u jkunu proporzjonati fir-rigward tal-benefiċjarji tagħhom;
(e)ma jirriżultawx f’kostijiet addizzjonali għall-parteċipanti fis-suq b’mod diskriminatorju.
5.Kwalunkwe Stat Membru li japplika interventi pubbliċi fl-iffissar tal-prezzijiet għall-provvista tal-gass naturali f’konformità mal-paragrafu 3 ta’ dan l-Artikolu għandu jikkonforma wkoll mal-punt (d) tal-Artikolu 3(3), u mal-Artikolu 24 tar-Regolament (UE) 2018/1999, irrispettivament minn jekk l-Istat Membru kkonċernat għandux għadd sinifikanti ta’ unitajiet domestiċi affettwati mill-faqar enerġetiku.
6.Għall-fini ta’ perjodu ta’ tranżizzjoni biex tiġi stabbilita kompetizzjoni effettiva għall-kuntratti tal-provvista tal-gass naturali bejn il-fornituri, u biex jinkiseb ipprezzar tal-gass bl-imnut effettiv bis-sħiħ ibbażat fuq is-suq f’konformità mal-paragrafu 1, l-Istati Membri jistgħu japplikaw interventi pubbliċi fl-iffissar tal-prezzijiet għall-provvista tal-gass naturali lill-klijenti domestiċi u lill-mikrointrapriżi li ma jibbenefikawx minn interventi pubbliċi skont il-paragrafu 3.
7.L-interventi pubbliċi skont il-paragrafu 6 għandhom jikkonformaw mal-kriterji stipulati fil-paragrafu 4 u għandhom:
(a)ikunu akkumpanjati minn sett ta’ miżuri biex tinkiseb kompetizzjoni effettiva u minn metodoloġija għall-valutazzjoni tal-progress fir-rigward ta’ dawk il-miżuri;
(b)jiġu stabbiliti bl-użu ta’ metodoloġija li tiżgura trattament nondiskriminatorju tal-fornituri;
(c)jiġu ffissati għal prezz li jkun aktar mill-kost, f’livell fejn tista’ sseħħ kompetizzjoni effettiva fil-prezzijiet;
(d)ikunu ddisinjati b’tali mod li jimminimizzaw kwalunkwe impatt negattiv fuq is-suq bl-ingrossa tal-gass naturali;
(e)jiżguraw li l-benefiċjarji kollha ta’ interventi pubbliċi bħal dawn ikollhom il-possibbiltà li jagħżlu offerti tas-suq kompetittivi u li jkunu infurmati direttament mill-inqas kull tliet xhur dwar id-disponibbiltà tal-offerti u l-iffrankar fis-suq kompetittiv, u għandhom jiżguraw li jingħataw assistenza biex jaqilbu għal offerta bbażata fuq is-suq;
(f)għandhom jiżguraw li, skont l-Artikoli 18 u 19, il-benefiċċjarji kollha ta’ dawn l-interventi pubbliċi jkunu intitolati għal installazzjoni ta’ arloġġi intelliġenti, u li jiġu offruti tali installazzjoni, mingħajr kostijiet inizjali miżjuda għall-klijent, li jiġu infurmati direttament dwar il-possibbiltà li jinstallaw arloġġi intelliġenti u li jingħataw l-assistenza meħtieġa;
(g)ma jwasslux għal sussidjar inkroċjat dirett bejn klijenti fornuti bi prezzijiet tas-suq ħieles u dawk fornuti bi prezzijiet ta’ provvista regolata.
8.L-Istati Membri għandhom jinnotifikaw lill-Kummissjoni dwar il-miżuri meħuda skont il-paragrafi 3 u 6 fi żmien xahar wara l-adozzjoni tagħhom, u jistgħu japplikawhom immedjatament. In-notifika għandha tkun akkumpanjata minn spjegazzjoni dwar għaliex strumenti oħra ma kinux biżżejjed biex jintlaħaq l-objettiv mixtieq, dwar kif jiġu ssodisfati r-rekwiżiti stabbiliti fil-paragrafi 4 u 7, u dwar x’inhuma l-effetti tal-miżuri notifikati fuq il-kompetizzjoni. In-notifika għandha tiddeskrivi l-kamp ta’ applikazzjoni tal-benefiċjarji, it-tul ta’ żmien tal-miżuri u l-għadd ta’ klijenti domestiċi affettwati mill-miżuri, u għandha tispjega kif ġew iddeterminati l-prezzijiet regolati.
9.Mill-15 ta’ Marzu 2025, u kull sentejn wara, bħala parti mir-rapporti ta’ progress nazzjonali integrati dwar l-enerġija u l-klima, l-Istati Membri għandhom jippreżentaw rapporti lill-Kummissjoni dwar l-implimentazzjoni ta’ dan l-Artikolu, il-ħtieġa u l-proporzjonalità tal-interventi pubbliċi skont dan l-Artikolu, u valutazzjoni tal-progress lejn il-kisba ta’ kompetizzjoni effettiva bejn il-fornituri u t-tranżizzjoni lejn prezzijiet ibbażati fuq is-suq. L-Istati Membri li japplikaw prezzijiet regolati f’konformità mal-paragrafu 6 għandhom jirrapportaw dwar il-konformità mal-kundizzjonijiet stabbiliti fil-paragrafu 7, inkluż dwar il-konformità mill-fornituri li huma meħtieġa japplikaw tali interventi, kif ukoll dwar l-impatt tal-prezzijiet regolati fuq il-finanzi ta’ dawk il-fornituri.
10.Il-Kummissjoni għandha twettaq rieżami tal-implimentazzjoni ta’ dan l-Artikolu u tippreżenta rapport f’dak ir-rigward lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill bil-għan li jinkiseb ipprezzar bl-imnut tal-gass naturali bbażat fuq is-suq, flimkien ma’ jew segwit minn proposta leġiżlattiva, jekk ikun xieraq. Dan ir-rapport jista’ jiġi kkombinat mar-rapport dwar l-implimentazzjoni tal-Artikolu 5 tad-Direttiva (UE) 2019/944. Dik il-proposta leġiżlattiva tista’ tinkludi data ta’ tmiem għall-prezzijiet regolati.
🡻 2009/73/EC (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 53
Obbligi ta’ servizz pubbliku u l-protezzjoni tal-klijenti
1.L-Istati Membri għandhom jaċċertaw, abbażi tal-organizzazzjoni istituzzjonali tagħhom u filwaqt li jqisu l-prinċipju tas-sussidjarjetà, li, mingħajr preġudizzju għall-paragrafu 2, l-impriżi tal-gass naturali ⇨ u l-idroġenu ⇦ jiġu operati f’konformità mal-prinċipji ta’ din id-Direttiva bi skop li jinkiseb suq tal-gass naturali ⇨ tal-gassijiet ⇦ li jkun kompetittiv, sigur u ambjentalment sostenibbli, u ma għandhomx jiddiskriminaw bejn dawn l-impriżi rigward id-drittijiet u l-obbligi tagħhom.
2.Tenut kont sħiħ tad-dispożizzjonijiet Filwaqt li jitqiesu bis-sħiħ id-dispożizzjonijiet rilevanti ⌦ tat-TFUE ⌫tat-Trattat, b’mod partikolari l-Artikolu 86⌦ l-Artikolu 106 ⌫ tiegħu, l-Istati Membri jistgħu jimponu fuq impriżi ⇨ tal-gass naturali u tal-idroġenu ⇦operaturi fis-settur tal-gass, fl-interess ekonomiku ġenerali, obbligi dwar is-servizz pubbliku, li jistgħu jirrelataw għas-sigurtà, inkluż is-sigurtà tal-provvista, regolarità, ⇨ u ⇦ kwalità u prezz tal-provvisti, u l-protezzjoni tal-ambjent, li jinkludi l-effiċjenza tal-enerġija enerġetika, l-enerġija minn sorsi li jiġġeddu rinnovabbli u l-protezzjoni tal-klima. Obbligi bħal dawn għandhom ikunu definiti b’mod ċar, trasparenti, nondiskriminatorji, verifikabbli u għandhom jiggarantixxu l-ugwaljanza tal-aċċess lill-kumpaniji tal-gass ⇨ u lill-kumpaniji tal-idroġenu ⇦tal-Kommunita’ ⌦ Unjoni ⌫ għall-konsumaturi nazzjonali. Fir-rigward tas-sigurtà tal-provvista, l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija/il-ġestjoni tad-domanda u għall-ksib tal-għanijiet ambjentali u għanijiet għall-enerġija minn sorsi li jiġġeddu, kif imsemmi f’dan il-paragrafu, l-Istati Membri jistgħu jintroduċu l-implimentazzjoni ta’ ppjanar għall-perjodu fit-tul, b’kont meħud tal-possibbiltà li terzi persuni jitolbu aċċess għas-sistema.
⇩ ġdid
3.L-obbligi tas-servizz pubbliku relatati mas-sigurtà tal-provvista tal-gass ma għandhomx imorru lil hinn minn dak li huwa meħtieġ biex tiġi żgurata l-konformità mal-istandards tal-provvista tal-gass skont l-Artikolu 6 tar-Regolament (UE) 2017/1938 u għandhom ikunu koerenti mar-riżultati tal-valutazzjonijiet tar-riskju nazzjonali mwettqa skont l-Artikolu 7(3), kif spjegat fil-Pjanijiet ta’ Azzjoni Preventiva mħejjija skont il-punti (c), (d) u (k) tal-Artikolu 9(1) tal-istess Regolament.
4.Meta jingħata kumpens finanzjarju jew forom oħra ta’ kumpens minn Stat Membru għat-twettiq tal-obbligi stabbiliti f’dan l-Artikolu, dan għandu jsir b’mod nondiskriminatorju u trasparenti.
🡻 2009/73/EC (adapted)
⇨ ġdid
3.L-Istati Membri għandhom jieħdu l-passi adegwati biex iħarsu l-klijenti finali, u għandhom, b’mod partikolari, jaċċertaw illi hemm salvagwardji adegwati għall-protezzjoni tal-klijenti vulnerabbli. F’dan il-kuntest, kull Stat Membru għandu jiddefinixxi l-kunċett ta’ konsumaturi vulnerabbli li jista’ jirreferi għall-faqar tal-enerġija u, inter alia, għall-projbizzjoni tal-iskonnessjoni tal-gass ta’ konsumaturi bħal dawn fi żminijiet kritiċi. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li d-drittijiet u l-obbligi marbuta ma’ konsumaturi vulnerabbli jkunu applikati. B’mod partikolari, għandhom jieħdu l-passi adegwati biex iħarsu l-klijenti finali f’żoni remoti li huma mqabbda mas-sistema tal-gass. L-Istati Membri jistgħu jaħtru provditur tal-aħħar riżort għall-klijenti mqabbdin mas-sistema tal-gass. Għandhom jaċċertaw livelli għoljin ta’ protezzjoni tal-konsumatur, b’mod partikolari rigward trasparenza rigward it-termini u l-kondizzjonijiet tal-appalti, informazzjoni ġenerali u mekkaniżmi għar-riżoluzzjoni ta’ disputi. L-Istati Membri għandhom jaċċertaw li l-klijent eliġibbli jkun fil-fatt jista’ jaqleb faċilment għal fornitur ġdid. Rigward klijenti tad-dar, dawn il-miżuri għandhom jinkludu dawk stabbiliti fl-Anness I.
4.L-Istati Membri għandhom jieħdu miżuri xierqa, bħat-tħejjija ta’ pjani nazzjonali ta’ azzjoni għall-enerġija, jagħtu benefiċċji tas-sigurtà soċjali, biex tiġi żgurata l-provvista meħtieġa tal-gass lill-konsumaturi vulnerabbli jew jagħtu appoġġ għal titjib biex l-enerġija tintuża b’mod aktar effiċjenti, biex jiġi indirizzat il-faqar tal-enerġija fejn ikun identifikat, inkluż fil-kuntest usa’ tal-faqar. Miżuri bħal dawn m’għandhomx ifixklu l-ftuħ effettiv tas-suq stipulat fl-Artikolu 37 u t-tħaddim tas-suq u għandhom jiġu nnotifikati lill-Kummissjoni, fejn ikun rilevanti, skont il-paragrafu 11 ta’ dan l-Artikolu. Din in-notifika m’għandhiex tinkludi miżuri fis-sistema ġenerali tas-sigurtà soċjali.
5.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-konsumaturi kollha mqabbda man-netwerk tal-gass ikunu intitolati li jkollhom il-gass tagħhom ipprovdut minn fornitur, bil-kundizzjoni li jaqbel il-fornitur, irrispettivament mill-Istat Membru li fih huwa rreġistrat il-fornitur, sakemm il-fornitur jikkonforma mar-regoli kummerċjali u tal-ibbilanċjar applikabbli u bla ħsara għar-rekwiżiti tas-sigurtà tal-provvista. F’dan ir-rigward, l-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa biex jiżguraw li l-proċeduri amministrattivi ma jkunux ta’ ostakolu għall-impriżi tal-forniment diġà rreġistrati fi Stat Membru ieħor.
6.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li:
(a)meta konsumatur, filwaqt li josserva l-kundizzjonijiet kuntrattwali, jixtieq jibdel il-fornitur, il-bidla ssir mill-operatur(i) ikkonċernat(i) fi żmien tliet ġimgħat; u
(b)il-konsumaturi jkunu intitolati li jirċievu d-data kollha dwar il-konsum.
L-Istati Membri għandhom jiżguraw li d-drittijiet imsemmija fil-punti (a) u (b) tal-ewwel subparagrafu jingħataw lill-konsumaturi b’mod li ma jkunx diskriminatorju fir-rigward tal-ispiża, l-isforz jew il-ħin.
7.L-Istati Membri għandhom jimplimentaw miżuri adegwati biex jiksbu l-għanijiet tal-koeżjoni soċjali u ekonomika u, il-protezzjoni tal-ambjent, li tista’ tinkludi mezzi biex jiġi megħlub tibdil fil-klima, u s-sigurtà tal-fornitura. Miżuri bħal dawn jistgħu jinkludu, b’mod partikolari, il-forniment ta’ inċentivi ekonomiċi adegwati, bl-użu, meta jkun xieraq, tal-għodod nazzjonali u Komunitarji eżistenti kollha, għall-manutenzjoni u l-bini tal-infrastruttura meħtieġa ta’ networks, inkluża l-kapaċità ta’ interkonnessjoni.
8.Sabiex jiġi promoss l-użu effiċjenti tal-enerġija, l-Istati Membri jew, fejn l-Istat Membru jkun stipula hekk, l-awtorità regolatorja, għandhom jirrakkomandaw b’mod qawwi li l-impriżi tal-gass naturali jtejbu kemm jistgħu l-użu tal-gass, pereżempju billi jipprovdu servizzi ta’ ġestjoni tal-enerġija, jiżviluppaw formuli innovattivi tal-prezzijiet jew jintroduċu sistemi ta’ mijters intelliġenti jew netwerks intelliġenti fejn ikun jixraq.
9.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li jkunu disponibbli punti waħdiena ta’ kuntatt sabiex il-konsumaturi jingħataw l-informazzjoni kollha neċessarja fir-rigward tad-drittijiet tagħhom, tal-leġiżlazzjoni attwali u tal-mezzi ta’ soluzzjoni tat-tilwimiet disponibbli għalihom f’każ ta’ tilwim. Punti ta’ kuntatt bħal dawn jistgħu jkunu parti minn punti ta’ informazzjoni generali ghall-konsumaturi.
L-Istati Membri għandhom jiżguraw li jkun qed jitħaddem mekkaniżmu indipendenti bħal ombudsman tal-enerġija jew korp tal-konsumaturi għat-trattament effiċjenti tat-tilwimiet u għas-soluzzjoni tat-tilwimiet barra l-qrati.
10.L-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu li ma japplikawx id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 4 rigward id-distribuzzjoni sa fejn l-applikazzjoni tagħhom ixxekkel, fil-liġi jew fil-fatt, il-prestazzjoni tal-obbligazzjonijiet imposti fuq l-impriżi tal-gass naturali fl-interess ekonomiku ġenerali u sa fejn l-iżvilupp tal-kummerċ ma jiġix affettwat sal-punt li jkun kuntrarju għall-interessi tal-Komunità. L-interessi tal-Komunità jinkludu, fost l-oħrajn, il-kompetizzjoni rigward il-klijenti eliġibbli taħt din id-Direttiva u l-Artikolu 86 tat-Trattat.
511.L-Istati Membri għandhom, mal-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva, jinfurmaw lill-Kummissjoni dwar il-miżuri kollha adottati biex iwettqu l-obbligi dwar is-servizz pubbliku, inkluż il-protezzjoni tal-konsumaturi u tal-ambjent, u l-effett possibbli tagħhom fuq il-kompetizzjoni nazzjonali u internazzjonali, kemm jekk dawn il-miżuri jeħtieġu deroga mid-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva jew le. Għandhom javżaw lill-Kummissjoni sussegwentement kull sentejn dwar kwalunkwe bidliet f’dawn il-miżuri, kemm jekk jeħtieġu deroga minn din id-Direttiva jew le.
12.Il-Kummissjoni għandha tistabbilixxi, f’konsultazzjoni mal-partijiet interessati rilevanti, inklużi l-Istati Membri, l-awtoritajiet regolatorji nazzjonali, l-għaqdiet tal-konsumaturi u l-impriżi tal-gass naturali, Lista tal-Konsumatur tal-Enerġija li tkun ċara u konċiża rigward informazzjoni prattika relatata mad-drittijiet tal-konsumaturi tal-enerġija. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-fornituri tal-gass jew l-operaturi tas-sistemi tad-distribuzzjoni, f’koperazzjoni mal-awtorità regolatorja, jieħdu l-passi meħtieġa biex jipprovdu lill-konsumaturi kollha tagħhom kopja tal-lista tal-konsumatur tal-enerġija u jiżguraw li ssir disponibbli pubblikament.
Artikolu 67
Promozzjoni ta’ kooperazzjoni ⌦ u integrazzjoni ⌫reġjonali
1.L-Istati Membri kif ukoll l-awtoritajiet regolatorji għandhom jikkooperaw bejniethom bil-għan li jintegraw is-swieq nazzjonali tagħhom f’livell reġjonali wieħed jew aktar, bħala l-ewwel pass lejn ⇨ il-ħolqien ta’ swieq reġjonali, meta l-Istati Membri u l-awtoritajiet regolatorji jiddeċiedu hekk, u ulterjorment lejn ⇦il-ħolqien ta’ suq intern kompletament liberalizzat. B’mod partikolari, l-awtoritajiet regolatorji fejn l-Istati Membri hekk jistipulaw, jew l-Istati Membri, għandhom jippromwovu u jiffaċilitaw il-kooperazzjoni tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni ⇨ tal-gass naturali ⇦ ⇨ u l-operaturi tan-networks tal-idroġenu ⇦ fil-livell reġjonali, inkluż dwar kwistjonijiet transfruntieri⇨ , ⇦ bl-għan li jinħoloq suq intern kompetittiv ⇨ tal-gassijiet ⇦ tal-gass naturali, irawmu l-konsistenza tal-qafas legali, regolatorju u tekniku tagħhom u jiffaċilitaw l-integrazzjoni tas-sistemi iżolati li jiffurmaw gżejjer tal-gass li għadhom jeżistu fil-Komunità ⌦ fl-Unjoni ⌫. Iż-żoni ġeografiċi koperti minn din il-kooperazzjoni reġjonali għandhom jinkludu l-kooperazzjoni fiż-żoni ġeografiċi definiti taħt f’konformità mal-Artikolu 2812(3) tar-Regolament (KE) Nru 715/2009. Din il-kooperazzjoni tista’ tkopri żoni ġeografiċi oħra. ⇨ Meta l-Kummissjoni tqis li r-regoli fil-livell tal-Unjoni huma rilevanti għall-integrazzjoni reġjonali tas-swieq għall-gassijiet, hija għandha tipprovdi gwida xierqa li tqis l-ispeċifiċitajiet ta’ dawn is-swieq u l-impatt fuq is-swieq ġirien.⇦
2.L-Aġenzija ⌦L-Aġenzija għall-Kooperazzjoni tar-Regolaturi tal-Enerġija (“ACER”)⌫ għandha tikkoopera mal-awtoritajiet regolatorji nazzjonali u l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni biex tiżgura l-kompatibbiltà tal-oqsfa regolatorji bejn ⇨ u fi ħdan ⇦ ir-reġjuni bl-għan li jinħoloq suq intern kompetittiv tal-gass naturali ⇨ tal-gassijiet ⇦. ⌦ Meta l-ACER ⌫ Fejn l-Aġenzija tqis li huma meħtieġa regoli li jorbtu vinkolanti għal tali kooperazzjoni bħal din, din għandha tagħmel ir-rakkomandazzjonijiet xierqa.
3.L-Istati Membri għandhom jiżguraw, permezz tal-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva, li l-operaturi tas-sistema ta’ trażmissjoni għandhom sistema/i integrata/i waħda jew aktar fil-livell reġjonali li tkopri żewġ Stati Membri jew aktar għall-allokazzjoni tal-kapaċità u għall-kontroll tas-sigurtà tan-network.
34.F’każ li operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni integrati vertikalment jieħdu sehem f’impriża konġunta stabbilita għall-implimentazzjoni tal-kooperazzjoni, l-impriża konġunta għandha tistabbilixxi u timplimenta programm ta’ konformità li jistabbilixxi miżuri li għandhom jittieħdu biex jiġi aċċertat li jiġi eskluż kull imġiba diskriminatorja u antikompetittiva. Dak il-programm ta’ konformità għandu jistabbilixxi l-obbligi speċifiċi tal-impjegati li jilħqu l-għan l-objettiv li jiġi eskluż l-imġiba diskriminatorja u antikompetittiva. Huwa għandu jkun soġġett għall-approvazzjoni ⌦ tal-ACER ⌫ mill-Aġenzija. Il-konformità mal-programm għandha tiġi ssorveljata indipendentement minn uffiċjali għall-konformità tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni integrati vertikalment.
Artikolu 74
Proċedura ta’ awtorizzazzjoni
1.Meta tkun meħtieġa awtorizzazzjoni (eż., liċenzja, permess, konċessjoni, kunsens jew approvazzjoni) għall-kostruzzjoni jew għall-operazzjoni ta’ faċilitajiet tal-gass naturali, ⇨ ta’ faċilitajiet tal-produzzjoni tal-idroġenu u ta’ infrastruttura tas-sistema tal-idroġenu, ⇦ l-Istati Membri jew kwalunkwe awtorità kompetenti li jinnominaw għandhom jagħtu awtorizzazzjonijiet li jinbnew u/jew jiġu operati tali faċilitajiet, ⇨ infrastruttura, ⇦ pipelines u tagħmir assoċjat fuq it-territorju tagħhom, f’konformità mal-paragrafi 2 sa 114. L-Istati Membri jew kwalunkwe awtorità kompetenti li jinnominaw jistgħu wkoll jagħtu awtorizzazzjonijiet bl-istess bażi għall-provvista tal-gass naturali ⇨ tal-gassijiet ⇦ u għall-klijenti bl-ingrossa.
2.Fejn l-Istati Membri għandhom sistema ta’ awtorizzazzjoni, għandhom jistabbilixxu kriterji oġġettivi u nondiskriminatorji li għandhom jintlaħqu minn impriża li tapplika għal awtorizzazzjoni biex ⇨ tforni l-gassijiet jew ⇦ tibni u/jew topera faċilitajiet tal-gass naturali ⇨ , faċilitajiet tal-produzzjoni tal-idroġenu jew infrastruttura tas-sistema tal-idroġenu ⇦jew li tapplika għal awtorizzazzjoni biex tipprovdi l-gass naturali. Il-kriterji u l-proċeduri nondiskriminatorji għall-għoti ta’ awtorizzazzjonijiet għandhom ikunu pubbliċi. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-proċeduri ta’ awtorizzazzjoni għal ⌦ tali ⌫ faċilitajiet, ⇨ infrastruttura, ⇦ pipelines u tagħmir assoċjat iqisu l-importanza tal-proġett għas-suq intern tal-gass naturali ⇨ tal-gassijiet ⇦ fejn ikun xieraq.
⇩ ġdid
3.Il-proċeduri ta’ awtorizzazzjoni għall-attivitajiet imsemmija fil-paragrafu 1 ma għandhomx jaqbżu s-sentejn, inkluż il-proċeduri rilevanti kollha tal-awtoritajiet kompetenti. Fejn debitament ġustifikat għal raġunijiet ta’ ċirkostanzi straordinarji, dak il-perjodu ta’ sentejn jista’ jiġi estiż b’sa sena
4.L-Istati Membri għandhom jivvalutaw liema miżuri leġiżlattivi u mhux leġiżlattivi huma meħtieġa biex jissimplifikaw il-proċeduri ta’ awtorizzazzjoni, inkluż kwalunkwe pass proċedurali relatat mal-proċeduri tal-valutazzjoni tal-impatt ambjentali. L-Istati Membri għandhom jirrappurtaw lill-Kummissjoni Ewropea dwar ir-riżultati ta’ tali valutazzjoni bħala parti mill-pjanijiet nazzjonali integrati tagħhom dwar l-enerġija u l-klima kif imsemmi fil-proċedura stabbilita fl-Artikolu 3 fl-Artikoli 7 sa 12 tar-Regolament (UE) 2018/1999, u f’konformità magħha, u bħala parti mir-rapporti nazzjonali integrati tagħhom ta’ progress dwar l-enerġija u l-klima skont l-Artikolu 17 tar-Regolament (UE) 2018/1999.
5.L-iskadenzi stabbiliti fil-paragrafu 3 għandhom japplikaw mingħajr preġudizzju għall-obbligi skont il-liġi ambjentali applikabbli tal-Unjoni, għal appelli ġudizzjarji, rimedji u proċedimenti oħra quddiem qorti jew tribunal, u għal mekkaniżmi alternattivi għas-soluzzjoni tat-tilwim, inkluż il-proċeduri tal-ilmenti, appelli u rimedji mhux ġudizzjarji, u jistgħu jiġu estiżi għat-tul ta’ żmien ta’ tali proċeduri.
6.L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu jew jinnominaw punt ta’ kuntatt wieħed jew aktar. Dawk il-punti ta’ kuntatt għandhom, fuq talba mill-applikant, u mingħajr ħlas, jiggwidaw u jiffaċilitaw il-proċedura kollha ta’ awtorizzazzjoni għall-attivitajiet imsemmija fil-paragrafu 1 sat-twassil mill-awtoritajiet responsabbli fi tmiem il-proċedura. L-applikant ma għandux ikun meħtieġ jikkuntattja aktar minn punt ta’ kuntatt wieħed għall-proċess kollu.
7.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-awtorizzazzjonijiet skont il-liġi nazzjonali għall-kostruzzjoni u l-operazzjoni tal-pipelines tal-gass naturali u assi oħra tan-network użati għat-trasport tal-gass naturali għandhom japplikaw ukoll għall-pipelines u l-assi tan-network għat-trasport tal-idroġenu.
8.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li d-drittijiet kuntrattwali eżistenti tal-użu tal-art għall-kostruzzjoni u l-operazzjoni tal-pipelines tal-gass naturali u assi oħra tan-network għandhom jinftiehmu li jinkludu wkoll il-pipelines u l-assi oħra tan-network għat-trasport tal-idroġenu.
🡻 2009/73/KE
⇨ ġdid
93.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li r-raġunijiet għal kull ċaħda ta’ xi awtorizzazzjoni jkunu oġġettivi u nondiskriminatorji u li jingħataw lill-applikant. Ir-raġunijiet għal ċaħdiet bħal dawn għandhom jiġu notifikati fil-pront lill-Kummissjoni bħala informazzjoni. L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu proċedura li tippermetti lill-applikant li jappella fuq ċaħdiet bħal dawk.
104.Għall-iżvilupp ta’ żoni ġodda tal-provvista u l-operazzjoni effiċjenti, ġeneralment u mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 3038, l-Istati Membri jistgħu jiċħdu li jagħtu aktar awtorizzazzjonijiet għall-kostruzzjoni u l-operazzjoni ta’ sistemi ta’ pipelines ta’ distribuzzjoni ⇨ tal-gass naturali ⇦ f’żona partikolari ladarba tali sistemi tal-pipeline ikunu nbnew jew ġew proposti ⇨ huma awtorizzati ⇦ li jinbnew f’dik iż-żona, u jekk il-kapaċità eżistenti jew proposta ma ġietx eżawrita.
⇩ ġdid
Artikolu 8
Ċertifikazzjoni ta’ fjuwils rinnovabbli u b’livell baxx ta’ emissjonijiet tal-karbonju
1.Il-gassijiet rinnovabbli għandhom jiġu ċċertifikati f’konformità mal-Artikoli 29 u 30 tad-Direttiva (UE) 2018/2001.
2.Sabiex jiġi żgurat li l-iffrankar tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra mill-użu ta’ fjuwils b’livell baxx tal-karbonju u ta’ idroġenu b’livell baxx tal-karbonju jkun mill-inqas 70 % skont id-definizzjonijiet fil-punti (10) u (12) tal-Artikolu 2, l-Istati Membri għandhom jirrikjedu li l-operaturi ekonomiċi juru li hemm konformità ma’ dan il-livell limitu u mar-rekwiżiti stabbiliti fil-metodoloġija msemmija fil-paragrafu 5 ta’ dan l-Artikolu. Għal dawk il-finijiet, huma għandhom jirrikjedu li l-operaturi ekonomiċi jużaw sistema ta’ bilanċ tal-massa f’konformità mal-Artikolu 30(1) u (2) tad-Direttiva (UE) 2018/2001.
3.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-operaturi ekonomiċi jippreżentaw informazzjoni affidabbli dwar il-konformità mal-limitu tal-iffrankar tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra ta’ 70 % stabbilit fil-paragrafu 2 u mal-metodoloġija tal-iffrankar tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra msemmija fil-paragrafu 5, u li l-operaturi ekonomiċi jqiegħdu għad-dispożizzjoni tal-Istat Membru rilevanti, fuq talba, id-data li tkun intużat biex tiġi żviluppata l-informazzjoni. L-Istati Membri għandhom jeżiġu li l-operaturi ekonomiċi jdaħħlu fis-seħħ standard xieraq ta’ awditjar indipendenti tal-informazzjoni ppreżentata, u li jipprovdu evidenza li dan ikun sar. L-awditjar għandu jivverifika li s-sistemi użati mill-operaturi ekonomiċi huma akkurati, affidabbli u mħarsa kontra l-frodi.
4.L-obbligi stabbiliti fil-paragrafu 2 għandhom japplikaw irrispettivament minn jekk il-fjuwils b’livell baxx tal-karbonju humiex prodotti fl-Unjoni jew importati. L-informazzjoni dwar l-oriġini ġeografika u t-tip ta’ materja prima tal-fjuwils b’livell baxx ta’ emissjonijiet tal-karbonju jew tal-idroġenu b’livell baxx ta’ emissjonijiet tal-karbonju għal kull fornitur tal-fjuwil għandha tkun disponibbli għall-konsumaturi fuq is-siti web tal-operaturi, tal-fornituri jew tal-awtoritajiet kompetenti rilevanti u għandha tiġi aġġornata fuq bażi annwali.
5.Sal-31 ta’ Diċembru 2024, il-Kummissjoni għandha tadotta atti delegati f’konformità mal-Artikolu 83 biex tissupplimenta din id-Direttiva billi tispeċifika l-metodoloġija għall-valutazzjoni tal-iffrankar tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra minn fjuwils b’livell baxx tal-karbonju. Il-metodoloġija għandha tiżgura li l-kreditu għall-emissjonijiet evitati ma jingħatax għad-dijossidu tal-karbonju li l-qbid tiegħu jkun diġà rċieva kreditu tat-tnaqqis ta’ emissjonijiet tal-karbonju skont dispożizzjonijiet oħra tal-liġi.
6.Il-Kummissjoni tista’ tiddeċiedi li skemi volontarji nazzjonali jew internazzjonali li jistabbilixxu standards għall-produzzjoni tal-fjuwils b’livell baxx tal-karbonju jew ta’ idroġenu b’livell baxx tal-karbonju jipprovdu data akkurata dwar l-iffrankar tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra għall-finijiet ta’ dan l-Artikolu u juru konformità mal-metodoloġija msemmija fil-paragrafu 5 ta’ dan l-Artikolu.
7.Meta operatur ekonomiku jipprovdi evidenza jew data miksuba skont skema li kienet is-suġġett ta’ rikonoxximent skont il-paragrafu 6, Stat Membru ma għandux jeżiġi li l-operatur ekonomiku jipprovdi aktar evidenza ta’ konformità mal-kriterji li għalihom l-iskema ġiet rikonoxxuta mill-Kummissjoni.
8.L-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri għandhom jissorveljaw l-operazzjoni tal-korpi taċ-ċertifikazzjoni li jkunu qed iwettqu awditu indipendenti permezz ta’ skema volontarja. Il-korpi taċ-ċertifikazzjoni għandhom jissottomettu, fuq talba tal-awtoritajiet kompetenti, l-informazzjoni rilevanti kollha meħtieġa biex jissorveljaw l-awditjar, inkluż id-data, il-ħin u l-post eżatti tal-awditjar. Meta l-Istati Membri jsibu kwistjonijiet ta’ nuqqas ta’ konformità, huma għandhom jinfurmaw l-iskema volontarja mingħajr dewmien.
9.Fuq talba ta’ Stat Membru, li tista’ tkun ibbażata fuq it-talba ta’ operatur ekonomiku, il-Kummissjoni għandha, abbażi tal-evidenza kollha disponibbli, teżamina jekk il-kriterji tal-iffrankar tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra stabbiliti f’dan l-Artikolu, il-metodoloġija żviluppata f’konformità mal-paragrafu 5 ta’ dan l-Artikolu, u l-limiti tal-iffrankar tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra stabbiliti fl-Artikolu 2, il-punti (9) u (10) ġewx issodisfati. Fi żmien sitt xhur minn meta tirċievi talba bħal din, il-Kummissjoni għandha tiddeċiedi jekk l-Istat Membru kkonċernat jistax:
(a)jaċċetta l-evidenza diġà pprovduta biex tintwera l-konformità mal-kriterji tal-iffrankar tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra għall-fjuwils b’livell baxx tal-karbonju; jew
(b)b’deroga mill-paragrafu 7, jeħtieġ li l-fornituri tas-sors tal-fjuwils b’livell baxx tal-karbonju jipprovdu aktar evidenza tal-konformità tagħhom mal-kriterji tal-iffrankar tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra u mal-limitu tal-iffrankar tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra ta’ 70 %.
10.L-Istati Membri għandhom jirrikjedu wkoll li l-operaturi ekonomiċi rilevanti jdaħħlu fil-bażi tad-data tal-Unjoni informazzjoni dwar it-tranżazzjonijiet li jkunu saru, u dwar il-karatteristiċi ta’ sostenibbiltà tal-fjuwils b’livell baxx tal-karbonju f’konformità mar-rekwiżiti stabbiliti fl-Artikolu 28 tad-Direttiva (UE) 2018/2001.
🡻 2009/73/EC (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 98
Regoli tekniċi
L-awtoritajiet regolatorji fejn l-Istati Membri hekk jistipulaw, jew l-Istati Membri, għandhom jaċċertaw li jiġu definiti l-kriterji tas-sigurtà teknika u li jiġu żviluppati u ppubblikati r-regoli tekniċi li jistabbilixxu r-rekwiżiti minimi tad-disinn tekniku u dawk operattivi għall-konnessjoni mas-sistema tal-faċilitajiet tal-LNG, il-faċilitajiet tal-ħażna, sistemi oħrajn ta’ trażmissjoni jew ta’ distribuzzjoni, u linji diretti, ⇨ kif ukoll mas-sistema tal-idroġenu ⇦. Dawn ir-regoli tekniċi għandhom jaċċertaw l-interoperabbiltà tas-sistemi u għandhom ikunu oġġettivi u nondiskriminatorji. ⌦ L-ACER ⌫ L-Aġenzija tista’ tagħmel rakkomandazzjonijiet xierqa bil-ħsieb li tintlaħaq il-kompatibbiltà ta’ dawn ir-regoli, fejn ikun jixraq. Dawk ir-regoli għandhom jiġu nnotifikati lill-Kummissjoni taħt skont l-Artikolu 58 tad-Direttiva (UE) 2015/153598/34/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill
tat-22 ta’ Ġunju 1998 li tistabbilixxi proċedura għall-fornitura tal-informazzjoni fil-qasam ta’ standards u regolamenti tekniċi u ta’ regoli dwar is-Servizzi tas-Soċjetà tal-Informazzjoni
.
⇩ ġdid
Fejn rilevanti, l-Istati Membri għandhom jeżiġu li l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni, l-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni u l-operaturi tan-networks tal-idroġenu fit-territorju tagħhom jippubblikaw regoli tekniċi f’konformità mal-Artikolu 9, b’mod partikolari fir-rigward tar-regoli dwar il-konnessjoni tan-networks li jinkludu r-rekwiżiti dwar il-kwalità tal-gass, l-odorizzazzjoni tal-gass u l-pressjoni tal-gass. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu wkoll li l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni u ta’ sistemi ta’ distribuzzjoni jippubblikaw it-tariffi ta’ konnessjoni biex issir konnessjoni tal-gass minn sorsi rinnovabbli abbażi ta’ kriterji oġġettivi, trasparenti u nondiskriminatorji.
KAPITOLU III
IT-TISĦIĦ TAL-POŻIZZJONI U L-PROTEZZJONI TAL-KONSUMATURI U S-SWIEQ BL-IMNUT
Artikolu 10
Drittijiet kuntrattwali bażiċi
1.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-klijenti finali kollha jkunu intitolati li jkollhom gassijiet ipprovduti minn fornitur, soġġett għall-qbil tal-fornitur, irrispettivament f’liema Stat Membru jkun irreġistrat il-fornitur, sakemm il-fornitur jimxi mar-regoli applikabbli dwar il-kummerċ u l-ibbilanċjar. F’dak ir-rigward, l-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa biex jiżguraw li l-proċeduri amministrattivi ma jiddiskriminawx kontra fornituri li diġà huma rreġistrati fi Stat Membru ieħor.
2.Mingħajr preġudizzju għar-regoli tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tal-konsumaturi, b’mod partikolari d-Direttiva 2011/83/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u d-Direttiva tal-Kunsill93/13/KEE, l-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-klijenti finali jkollhom id-drittijiet previsti fil-paragrafi 3 sa 12 ta’ dan l-Artikolu.
3.Il-klijenti finali għandhom id-dritt għal kuntratt mal-fornitur tagħhom li jispeċifika:
(a)l-identità u l-indirizz tal-fornitur;
(b)is-servizzi pprovduti, il-livell tal-kwalità tas-servizzi offruti kif ukoll iż-żmien għall-ewwel konnessjoni;
(c)it-tipi ta’ servizzi ta’ manutenzjoni offruti;
(d)il-mezzi kif tista’ tinkiseb informazzjoni aġġornata dwar it-tariffi, l-imposti għall-manutenzjoni kollha applikabbli, u dwar il-prodotti jew is-servizzi kollha offruti bħala pakketti;
(e)it-terminu tal-kuntratt, il-kundizzjonijiet għat-tiġdid u t-terminazzjoni tal-kuntratt u tas-servizzi, inkluż il-prodotti jew is-servizzi offruti bħala pakketti ma’ dawk is-servizzi, u jekk hix permessa t-terminazzjoni mingħajr ħlas tal-kuntratt;
(f)kwalunkwe kumpens u arranġamenti ta’ rifużjoni li japplikaw jekk il-livelli tal-kwalità tas-servizz kuntrattat ma jintlaħqux, inkluż kontijiet mhux akkurati jew li jdumu ma jinħarġu;
(g)il-metodu biex tinbeda proċedura għas-soluzzjoni barra mill-qorti għat-tilwim f’konformità mal-Artikolu 24;
(h)informazzjoni relatata mad-drittijiet tal-konsumatur, inkluż informazzjoni dwar it-trattament tal-ilmenti u l-informazzjoni kollha msemmija f’dan il-paragrafu, ikkomunikata b’mod ċar fuq il-kont jew fuq is-sit web tal-impriża tal-idroġenu jew tal-gass naturali.
Il-kundizzjonijiet għandhom ikunu imparzjali u magħrufa sew minn qabel. Fi kwalunkwe każ, l-informazzjoni għandha tiġi pprovduta qabel il-kuntratt jiġi konkluż jew ikkonfermat. Meta l-kuntratti jiġu konklużi permezz ta’ intermedjarji, l-informazzjoni msemmija fil-punti (a) sa (f) għandha tiġi pprovduta wkoll qabel il-kuntratt jiġi konkluż.
Klijenti finali għandhom jiġu pprovduti b’sommarju tal-kundizzjonijiet kuntrattwali prinċipali b’mod prominenti u b’lingwaġġ konċiż u sempliċi.
4.Il-klijenti finali għandhom jingħataw avviż xieraq dwar kull intenzjoni li jiġu modifikati l-kundizzjonijiet kuntrattwali u għandhom jiġu infurmati bid-dritt tagħhom li jitterminaw il-kuntratt meta jingħata l-avviż. Il-fornituri għandhom jinnotifikaw lill-klijent finali tagħhom direttament u b’mod trasparenti u li jinftiehem, rigward kull aġġustament fil-prezz tal-provvista u bir-raġunijiet u l-kundizzjonijiet minn qabel għall-aġġustament u l-kamp ta’ applikazzjoni tiegħu, mhux aktar tard minn ġimagħtejn, jew mhux aktar tard minn xahar fil-każ ta’ klijenti domestiċi, qabel jidħol fis-seħħ l-aġġustament. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-klijenti finali jkunu ħielsa li jitterminaw kuntratti jekk ma jaċċettawx il-kundizzjonijiet kuntrattwali ġodda jew l-aġġustamenti tal-prezzijiet tal-provvista notifikati lilhom mill-fornitur tagħhom.
5.Il-fornituri għandhom jipprovdu lill-klijenti finali b’informazzjoni trasparenti dwar il-prezzijiet u t-tariffi applikabbli u dwar it-termini u l-kundizzjonijiet standard, fir-rigward tal-aċċess għas-servizzi tal-gassijiet u l-użu tagħhom.
6.Il-fornituri għandhom joffru għażla wiesgħa ta’ metodi ta’ ħlas lill-klijenti finali. Tali metodi ta’ ħlas ma għandhomx jiddiskriminaw bejn il-klijenti b’mod mhux dovut. Kwalunkwe differenza fl-imposti relatati mal-metodi ta’ ħlas jew ma’ sistemi ta’ ħlas minn qabel għandha tkun oġġettiva, nondiskriminatorja u proporzjonata u ma għandhiex taqbeż il-kostijiet diretti mġarrba mill-benefiċjarju għall-użu ta’ metodu ta’ ħlas jew sistema ta’ ħlas minn qabel speċifiċi, f’konformità mal-Artikolu 62 tad-Direttiva (UE) 2015/2366 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill.
7.Il-klijenti domestiċi li għandhom aċċess għal sistemi ta’ ħlas minn qabel ma għandhomx jitqiegħdu fi żvantaġġ mis-sistemi ta’ ħlas minn qabel.
8.Il-fornituri għandhom joffru lill-klijenti finali termini ġenerali u kundizzjonijiet ġusti u trasparenti li għandhom jiġu pprovduti b’lingwaġġ sempliċi u mhux ambigwu u ma għandhomx jinkludu ostakli mhux kuntrattwali għall-eżerċizzju tad-drittijiet tal-konsumaturi, bħal dokumentazzjoni kuntrattwali eċċessiva. Il-klijenti għandhom jiġu protetti minn metodi ta’ bejgħ inġusti jew qarrieqa.
9.Il-klijenti finali għandu jkollhom id-dritt għal standard tajjeb ta’ servizz u ta’ indirizzar tal-ilmenti mill-fornituri tagħhom. Il-fornituri għandhom jittrattaw l-ilmenti fil-pront, b’mod sempliċi, u ġust.
10.Il-fornituri għandhom jipprovdu informazzjoni xierqa lill-klijenti domestiċi tal-gass naturali dwar miżuri alternattivi għall-iskonnessjoni kmieni biżżejjed qabel issir xi skonnessjoni ppjanata. Tali miżuri alternattivi jistgħu jinkludu informazzjoni dwar is-sorsi ta’ appoġġ biex tiġi evitata l-iskonnessjoni, u dwar is-sistemi ta’ ħlas minn qabel, l-awditjar tal-enerġija, is-servizzi ta’ konsulenza dwar l-enerġija, il-pjanijiet ta’ ħlas alternattivi, il-pariri dwar il-ġestjoni tad-dejn jew il-moratorji b’rabta mal-iskonnessjoni u ma għandhomx jinvolvu kostijiet żejda għall-klijenti li jkunu qed jiffaċċjaw skonnessjoni.
11.Il-fornituri għandhom jipprovdu lill-klijenti finali b’kont tal-għeluq finali wara kwalunkwe bdil tal-fornitur, mhux aktar tard minn sitt ġimgħat wara li tkun seħħet tali bidla.
Artikolu 11
Dritt għall-bdil u regoli dwar tariffi marbuta mal-bdil
1.Il-klijenti għandu jkollhom id-dritt li jibdlu l-fornituri tal-gassijiet jew il-parteċipanti fis-suq. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li klijent li jixtieq jibdel il-fornitur jew il-parteċipant fis-suq, filwaqt li jirrispetta l-kundizzjonijiet kuntrattwali, ikun intitolat għal tali bdil fi żmien massimu ta’ tliet ġimgħat mid-data tat-talba. Sa mhux aktar tard mill-2026, il-proċess tekniku tal-bdil tal-fornitur jew tal-parteċipant fis-suq ma għandux idum aktar minn 24 siegħa u għandu jkun possibbli fi kwalunkwe jum tax-xogħol.
2.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li d-dritt għall-bdil tal-fornitur jew tal-parteċipanti fis-suq jingħata lill-klijenti b’mod nondiskriminatorju fir-rigward tal-kost, l-isforz u l-ħin.
3.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li mill-inqas il-klijenti domestiċi u l-impriżi ż-żgħar ma jkollhom iħallsu l-ebda tariffa għall-bdil b’rabta mal-gassijiet. Madankollu, l-Istati Membri jistgħu jippermettu lill-fornituri jew lill-parteċipanti fis-suq jimponu tariffi għat-terminazzjoni tal-kuntratt fuq il-klijenti meta dawk il-klijenti jtemmu, fuq bażi volontarja, kuntratti ta’ provvista fuq terminu fiss u bi prezz fiss qabel ma jimmaturaw, dment li dawk it-tariffi:
(a)ikunu parti minn kuntratt li l-klijent ikun daħal fih b’mod volontarju; u
(b)jiġu kkomunikati b’mod ċar lill-klijent qabel ma jiġi konkluż il-kuntratt.
Tali tariffi għandhom ikunu proporzjonati u ma għandhomx jaqbżu t-telf ekonomiku dirett għall-fornitur jew il-parteċipant fis-suq li jirriżulta mit-terminazzjoni tal-kuntratt mill-klijent, inkluż il-kostijiet ta’ kwalunkwe investimenti jew servizzi offruti bħala pakkett li diġà ġew ipprovduti lill-klijent bħala parti mill-kuntratt. L-oneru tal-prova tat-telf ekonomiku dirett għandu jkun fuq il-fornitur jew fuq il-parteċipant fis-suq. Il-permissibbiltà tat-tariffi tat-terminazzjoni tal-kuntratt għandha tiġi mmonitorjata mill-awtorità regolatorja, jew minn awtorità nazzjonali kompetenti oħra.
4.Il-klijenti domestiċi għall-gassijiet għandhom ikunu intitolati jipparteċipaw fi skemi ta’ bdil kollettiv. L-Istati Membri għandhom ineħħu l-ostakli regolatorji jew amministrattivi kollha għall-bdil kollettiv, u jipprovdu qafas li jiżgura l-protezzjoni tal-konsumaturi biex tiġi evitata kwalunkwe prattika abbużiva.
Artikolu 12
Għodod ta’ tqabbil
1.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li mill-inqas il-klijenti domestiċi tal-gass naturali, u l-mikrointrapriżi, ikollhom aċċess, mingħajr ħlas, għal mill-inqas għodda waħda li tqabbel l-offerti tal-fornituri, inkluż l-offerti offruti bħala pakkett. Il-klijenti għandhom jiġu infurmati dwar id-disponibbiltà ta’ tali għodod fil-kontijiet tagħhom jew flimkien magħhom, jew b’modi oħra. L-għodod għandhom jissodisfaw mill-inqas ir-rekwiżiti li ġejjin:
(a)għandhom ikunu indipendenti mill-parteċipanti fis-suq u jiżguraw li l-impriżi tal-gass jingħataw trattament ugwali fir-riżultati tat-tiftix;
(b)għandhom jiżvelaw biċ-ċar lis-sidien tagħhom kif ukoll lil-persuna fiżika jew ġuridika li topera u tikkontrolla l-għodod, kif ukoll informazzjoni dwar kif inhuma ffinanzjati l-għodod;
(c)għandhom jistabbilixxu kriterji ċari u oġġettivi li fuqhom għandu jkun ibbażat it-tqabbil, inkluż is-servizzi, u jiddivulgawhom;
(d)għandhom jużaw lingwaġġ sempliċi u mhux ambigwu;
(e)għandhom jipprovdu informazzjoni akkurata u aġġornata u jiddikjaraw il-ħin tal-aħħar aġġornament tal-informazzjoni;
(f)għandhom ikunu aċċessibbli għall-persuni b’diżabbiltà, billi jkunu perċettibbli, operabbli, jinftiehmu u robusti;
(g)għandhom jipprovdu proċedura effettiva għar-rapportar ta’ informazzjoni żbaljata dwar offerti ppubblikati;
(h)għandhom iwettqu tqabbil, filwaqt li jillimitaw id-data personali mitluba għal dik li hi strettament meħtieġa għat-tqabbil.
L-Istati Membri għandhom jiżguraw li mill-inqas għodda waħda tkopri s-suq kollu tal-gass naturali. Meta s-suq ikun kopert minn diversi għodod, dawk l-għodod għandhom jinkludu, bl-aktar mod sħiħ prattikament possibbli, firxa ta’ offerti tal-gass li jkopru parti sinifikanti tas-suq u, meta dawk l-għodod ma jkoprux is-suq bis-sħiħ, dikjarazzjoni ċara dwar dan, qabel jintwerew ir-riżultati.
2.L-għodod jistgħu jitħaddmu minn xi entità, inkluż il-kumpaniji privati u l-awtoritajiet jew il-korpi pubbliċi.
3.L-Istati Membri jistgħu jeżiġu li l-għodod għat-tqabbil imsemmija fil-paragrafu 1 jinkludu kriterji komparattivi marbuta man-natura tas-servizzi offruti mill-fornituri.
4.L-Istati Membri għandhom jaħtru awtorità kompetenti biex tkun responsabbli għall-ħruġ ta’ marki ta’ fiduċja għal għodod ta’ tqabbil li jissodisfaw ir-rekwiżiti stabbiliti fil-paragrafu 1, u biex tiżgura li l-għodod ta’ tqabbil li jkollhom marka ta’ fiduċja jkomplu jissodisfaw dawk ir-rekwiżiti. Dik l-awtorità għandha tkun indipendenti minn kull parteċipant fis-suq u minn operaturi ta’ għodod tat-tqabbil.
5.Kwalunkwe għodda li tqabbel il-parteċipanti fis-suq għandha tkun eliġibbli għal applikazzjoni għal marka ta’ fiduċja skont dan l-Artikolu b’mod volontarju u nondiskriminatorju.
6.Permezz ta’ deroga mill-paragrafi 4 u 5, l-Istati Membri jistgħu jagħżlu li ma jipprevedux il-ħruġ ta’ marki ta’ fiduċja għall-għodod ta’ tqabbil jekk awtorità pubblika jew korp pubbliku jipprovdu għodda ta’ tqabbil li tissodisfa r-rekwiżiti stabbiliti fil-paragrafu 1.
Artikolu 13
Klijenti attivi
1.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-klijenti finali ikunu intitolati jaġixxu bħala klijenti attivi, mingħajr ma jkunu soġġetti għal rekwiżiti tekniċi u rekwiżiti, proċeduri u imposti amministrattivi li jkunu sproporzjonati jew diskriminatorji, u għal imposti tan-network li ma jirriflettux il-kostijiet reali.
2.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-klijenti attivi jkunu:
(a)intitolati joperaw direttament;
(b)intitolati jbigħu gassijiet naturali rinnovabbli awtoprodotti bl-użu tas-sistema tal-gass naturali,
(c)intitolati jipparteċipa fi skemi ta’ effiċjenza enerġetika;
(d)intitolati jiddelegaw il-ġestjoni tal-installazzjonijiet meħtieġa għall-attivitajiet tagħhom lil parti terza, inkluż l-installazzjoni, l-operazzjoni, it-trattament tad-data u l-manutenzjoni mingħajr ma dik il-parti terza titqies bħala klijent attiv;
(e)soġġetti għal tariffi tan-network li jirriflettu l-kostijiet, u li huma trasparenti u nondiskriminatorji, li jiżguraw li jikkontribwixxu b’mod xieraq u bilanċjat għall-kondiviżjoni ġenerali tal-kostijiet tas-sistema;
(f)finanzjarjament responsabbli għall-iżbilanċi li jikkawżaw fis-sistema tal-gass naturali jew għandhom jiddelegaw ir-responsabbiltà tal-ibbilanċjar tagħhom f’konformità mal-Artikolu 3(e) ta’ [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM (2021) xxx].
3.L-Istati Membri jista’ jkollhom dispożizzjonijiet differenti applikabbli għall-klijenti attivi li jaġixxu individwalment jew flimkien fil-liġi nazzjonali tagħhom, sakemm id-drittijiet u l-obbligi kollha skont dan l-Artikolu japplikaw għall-klijenti attivi kollha. Kwalunkwe differenza fit-trattament tal-klijenti attivi li jaġixxu b’mod konġunt għandha tkun proporzjonata u ġustifikata kif xieraq.
4.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-klijenti attivi li jkollhom faċilitajiet għall-ħażna tal-gass rinnovabbli:
(a)ikollhom id-dritt għal konnessjoni mal-grilja fi żmien raġonevoli wara li jkunu għamlu talba għal dak il-għan, dment li jiġu ssodisfati l-kundizzjonijiet kollha meħtieġa, bħall-ibbilanċjar tar-responsabbiltà;
(b)ma jkunux soġġetti għal imposti doppji, inkluż tariffi tan-network, għall-gass rinnovabbli maħżun li jibqa’ fil-bini tagħhom;
(c)ma jkunux soġġetti għal rekwiżiti ta’ liċenzjar jew tariffi sproporzjonati;
(d)ikunu jistgħu jipprovdu diversi servizzi fl-istess ħin, jekk dan ikun teknikament fattibbli.
Artikolu 14
Komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini
1.L-Istati Membri għandhom jipprovdu qafas regolatorju abilitanti għall-komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini, biex b’hekk jiżguraw li:
(a)il-parteċipazzjoni f’komunità tal-enerġija taċ-ċittadini tkun miftuħa u volontarja;
(b)il-membri jew l-azzjonisti ta’ komunità tal-enerġija taċ-ċittadin jitħallew jitilqu mill-komunità, f’liema każ japplika l-Artikolu 11;
(c)il-membri jew l-azzjonisti ta’ komunità tal-enerġija taċ-ċittadin ma jitilfux id-drittijiet u l-obbligi tagħhom bħala klijenti domestiċi jew klijenti attivi;
(d)soġġetti għal kumpens ġust kif ivvalutat mill-awtorità regolatorja, l-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni rilevanti jikkooperaw mal-komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini biex jiffaċilitaw it-trasferimenti tal-gassijiet naturali rinnovabbli fi ħdan il-komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini;
(e)il-komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini huma soġġetti għal proċeduri u imposti nondiskriminatorji, ġusti, proporzjonati u trasparenti, inkluż fir-rigward tal-konnessjoni mal-grilja, ir-reġistrazzjoni u l-liċenzjar, u għal imposti tan-network trasparenti, nondiskriminatorji u li jirriflettu l-kostijiet, filwaqt li jiġi żgurat li jikkontribwixxu b’mod adegwat u bilanċjat għall-kondiviżjoni tal-kostijiet ġenerali tas-sistema tal-gass naturali.
2.L-Istati Membri jistgħu, fil-qafas regolatorju abilitanti, jipprevedu li l-komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini:
(a)ikunu miftuħa għal parteċipazzjoni transfruntiera;
(b)ikunu intitolati jkunu s-sidien ta’, jistabbilixxu jew jikru, networks ta’ distribuzzjoni u li jamministrawhom b’mod awtonomu, skont il-kundizzjonijiet stabbiliti fil-paragrafu 4 ta’ dan l-Artikolu;
(c)ikunu soġġetti għall-eżenzjonijiet previsti fl-Artikolu 28(2);
3.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini:
(a)ikunu jistgħu jaċċessaw is-swieq kollha tal-gass naturali b’mod nondiskriminatorju;
(b)jiġu ttrattati b’mod nondiskriminatorju u proporzjonat fir-rigward tal-attivitajiet, id-drittijiet u l-obbligi tagħhom bħala klijenti finali, produtturi, fornituri jew operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni jew parteċipanti fis-suq;
(c)ikunu finanzjarjament responsabbli għall-iżbilanċi li jikkawżaw fis-sistema tal-gass naturali jew għandhom jiddelegaw ir-responsabbiltà tal-ibbilanċjar tagħhom skont l-Artikolu 3(e) ta’ [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM (2021) xxx];
(d)jiġu ttrattati bħala klijenti attivi f’konformità mal-punt (e) tal-paragrafu 2 u l-punti (a), (c) u (d) tal-paragrafu 4 tal-Artikolu 13 [Klijenti Attivi];
(e)ikunu intitolati jorganizzaw, fi ħdan il-komunità tal-enerġija taċ-ċittadini, il-kondiviżjoni tal-gass rinnovabbli li jiġi prodott mill-unitajiet tal-produzzjoni li huma proprjetà tal-komunità, soġġetta għal rekwiżiti oħra stabbiliti f’dan l-Artikolu u soġġetta għall-kundizzjoni li l-membri tal-komunità jżommu d-drittijiet u l-obbligi tagħhom bħala klijenti finali.
Għall-finijiet tal-punt (e) tal-ewwel subparagrafu, meta l-gassijiet naturali rinnovabbli jiġu kondiviżi, dan għandu jkun mingħajr preġudizzju għall-imposti, it-tariffi u l-levies tan-network applikabbli, f’konformità ma’ analiżi trasparenti tal-kostbenefiċċji tar-riżorsi tal-enerġija distribwiti żviluppata mill-awtorità nazzjonali kompetenti.
4.L-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu li jagħtu lill-komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini d-dritt li jiġġestixxu n-networks ta’ distribuzzjoni fiż-żona tal-operazzjoni tagħhom u jistabbilixxu l-proċeduri rilevanti, mingħajr preġudizzju għall-Kapitolu VI jew għal regoli u regolamenti oħra li japplikaw għall-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni.
Fejn jingħata tali dritt, l-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini:
(a)ikunu jistgħu jittrasportaw gass mhux rinnovabbli meta tali gass ikun għal klijent tal-gass naturali li ma jkunx membru tal-komunità tal-enerġija taċ-ċittadin, jew ikun meħtieġ għall-operazzjoni sigura tas-sistema;
(b)ikunu intitolati jikkonkludu ftehim dwar l-operazzjoni tan-network tagħhom mal-operatur rilevanti tas-sistema ta’ distribuzzjoni jew tas-sistema ta’ trażmissjoni li magħha jkun konness in-network tagħhom;
(c)ikunu soġġetti għal imposti xierqa tan-network fil-punti ta’ konnessjoni bejn in-network tagħhom u n-network ta’ distribuzzjoni barra l-komunità tal-enerġija taċ-ċittadini;
(d)ma jiddiskriminawx kontra, jew jagħmlu ħsara lill-klijenti li jibqgħu konnessi mas-sistema ta’ distribuzzjoni.
Artikolu 15
Kontijiet u informazzjoni dwar il-kontijiet
1.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-kontijiet u l-informazzjoni dwar il-kontijiet ikunu akkurati, faċli biex jinftiehmu, ċari, konċiżi, faċli għall-utenti u ppreżentati b’mod li jiffaċilita t-tqabbil mill-klijenti finali, u li jissodisfaw ir-rekwiżiti minimi stabbiliti fl-Anness I. Fuq talba, il-klijenti finali għandhom jirċievu spjegazzjoni ċara u li tinftiehem dwar kif ġie dderivat il-kont tagħhom, speċjalment meta l-kontijiet ma jkunux ibbażati fuq il-konsum reali.
2.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-klijenti finali jirċievu l-kontijiet tagħhom u l-informazzjoni dwar il-kontijiet mingħajr ħlas.
3.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-klijenti finali jkunu offruti l-għażla ta’ kontijiet elettroniċi u informazzjoni dwar il-kontijiet, u li jkunu offruti arranġamenti flessibbli għall-ħlas proprju tal-kontijiet.
4.Meta l-kuntratt jipprevedi bidla futura tal-prodott jew tal-prezz, jew skont, dan għandu jiġi indikat fuq il-kont flimkien mad-data li fiha sseħħ il-bidla.
5.L-Istati Membri għandhom jikkonsultaw l-organizzazzjonijiet tal-konsumatur meta jikkunsidraw bidliet fir-rekwiżiti għall-kontenut tal-kontijiet.
Artikolu 16
Sistemi ta’ metraġġ intelliġenti fis-sistema tal-gass naturali
1.Sabiex jippromwovu l-effiċjenza enerġetika u jagħtu s-setgħa lill-klijenti finali, l-Istati Membri jew, meta Stat Membru jkun ippreveda hekk, l-awtorità regolatorja għandha tirrakkomanda bil-qawwa li l-impriżi tal-gass naturali jottimizzaw l-użu tal-gass naturali, fost l-oħrajn, billi jipprovdu servizzi ta’ ġestjoni tal-enerġija, u jintroduċu sistemi ta’ metraġġ intelliġenti li jkunu interoperabbli, b’mod partikolari ma’ sistemi ta’ ġestjoni tal-enerġija tal-konsumaturi u ma’ grilji intelliġenti, f’konformità mar-regoli applikabbli tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data.
2.L-Istati Membri għandhom jiżguraw l-introduzzjoni ta’ sistemi ta’ metraġġ intelliġenti fit-territorji tagħhom. Tali introduzzjoni tista’ tkun soġġetta għal valutazzjoni tal-kostenefiċċji li għandha ssir f’konformità mal-prinċipji stipulati fl-Anness II.
3.L-Istati Membri li jissoktaw bl-introduzzjoni ta’ sistemi ta’ metraġġ intelliġenti għandhom jadottaw u jippubblikaw ir-rekwiżiti funzjonali minimi u tekniċi għas-sistemi ta’ metraġġ intelliġenti li jkunu se jiġu introdotti fit-territorji tagħhom, f’konformità mal-Artikolu 18 l-Anness II. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li dawk is-sistemi ta’ metraġġ intelliġenti jkunu interoperabbli u li jkunu kapaċi jipprovdu riżultat għas-sistemi ta’ ġestjoni tal-enerġija tal-konsumaturi. F’dak ir-rigward, l-Istati Membri għandhom iqisu kif xieraq l-użu tal-istandards disponibbli rilevanti, inkluż dawk li jippermettu l-interoperabbiltà, l-aqwa prattiki u l-importanza tal-iżvilupp ta’ grilji intelliġenti u l-iżvilupp tas-suq intern għall-gass naturali.
4.L-Istati Membri li jissoktaw bl-introduzzjoni ta’ sistemi ta’ metraġġ intelliġenti għandhom jiżguraw li l-klijenti finali jikkontribwixxu għall-kostijiet assoċjati tal-introduzzjoni b’mod trasparenti u nondiskriminatorju filwaqt li jqisu l-benefiċċji fit-tul għall-katina tal-provvista kollha kemm hi. L-Istati Membri, jew meta jkun ippreveda hekk Stat Membru, l-awtoritajiet kompetenti maħtura, għandhom jimmonitorjaw tali introduzzjoni fuq bażi regolari fit-territorji tagħhom sabiex isegwu t-twassil tal-benefiċċji lill-konsumaturi.
5.Meta l-introduzzjoni ta’ sistemi ta’ metraġġ intelliġenti tkun ġiet ivvalutata b’mod negattiv bħala riżultat tal-valutazzjoni tal-kostbenefiċċji msemmija fil-paragrafu 2, l-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-valutazzjoni tiġi riveduta mill-inqas kull erba’ snin b’reazzjoni għal bidliet sinifikanti fis-suppożizzjonijiet sottostanti u b’reazzjoni għall-iżviluppi teknoloġiċi u tas-suq. L-Istati Membri għandhom jinnotifikaw lill-Kummissjoni bir-riżultat tal-valutazzjoni aġġornata tagħhom tal-kostbenefiċċji malli dan isir disponibbli.
6.Id-dispożizzjonijiet f’din id-Direttiva dwar is-sistemi ta’ metraġġ intelliġenti għandhom japplikaw għall-installazzjonijiet futuri u għall-installazzjonijiet li jissostitwixxu l-arloġġi intelliġenti eqdem. Is-sistemi ta’ metraġġ intelliġenti li diġà ġew installati, jew li għalihom inbeda l-“bidu tax-xogħlijiet”, qabel [id-data tad-dħul fis-seħħ], jistgħu jibqgħu joperaw tul ħajjithom. Madankollu, is-sistemi ta’ metraġġ intelliġenti li ma jissodisfawx ir-rekwiżiti tal-Artikolu 20 tal-Anness II ma għandhomx jibqgħu joperaw wara [12-il sena mid-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva].
7.Għall-finijiet tal-paragrafu 6, “bidu tax-xogħlijiet” tfisser jew il-bidu ta’ xogħlijiet ta’ kostruzzjoni fuq l-investiment jew l-ewwel impenn sod biex jiġi ordnat tagħmir jew impenn ieħor li jagħmel l-investiment irriversibbli, skont liema jkun l-ewwel wieħed. Ix-xiri tal-art u x-xogħlijiet preparatorji bħall-kisba ta’ permessi u t-twettiq ta’ studji preliminari ta’ fattibbiltà ma għandhomx jitqiesu bħala bidu tax-xogħlijiet. Fir-rigward ta’ akkwiżizzjonijiet, “bidu tax-xogħlijiet” tfisser il-mument li fih jiġu akkwistati l-assi li jkunu konnessi direttament mal-istabbiliment akkwistat.
Artikolu 17
Sistemi ta’ metraġġ intelliġenti fis-sistema tal-idroġenu
1.L-Istati Membri għandhom jiżguraw l-introduzzjoni tas-sistemi ta’ metraġġ intelliġenti li jistgħu jkejlu l-konsum b’mod akkurat, jipprovdu informazzjoni dwar il-ħin reali tal-użu, u jkunu kapaċi jittrażmettu u jirċievu data għal finijiet ta’ informazzjoni, monitoraġġ u kontroll, bl-użu ta’ forma ta’ komunikazzjoni elettronika.
2.L-Istati Membri għandhom jiżguraw is-sigurtà tas-sistemi tal-metraġġ u l-komunikazzjoni tad-data rispettiva, u l-privatezza tal-klijenti finali, f’konformità mal-leġiżlazzjoni rilevanti tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data u l-privatezza, kif ukoll l-interoperabbiltà tagħhom filwaqt li jitqies l-użu ta’ standards xierqa.
3.Il-Kummissjoni għandha tadotta, permezz ta’ atti ta’ implimentazzjoni, rekwiżiti ta’ interoperabbiltà għall-metraġġ intelliġenti u proċeduri biex tiżgura, għal dawk eliġibbli, aċċess għal data li tkun ġejja minn dawk is-sistemi ta’ metraġġ. Dawk l-atti ta’ implimentazzjoni għandhom jiġu adottati f’konformità mal-proċedura konsultattiva msemmija fl-Artikolu 4 tar-Regolament (UE) Nru 182/2011.
Artikolu 18
Funzjonalitajiet ta’ sistemi ta’ metraġġ intelliġenti fis-sistema tal-gass naturali
Meta l-introduzzjoni tas-sistemi ta’ metraġġ intelliġenti tiġi vvalutata b’mod pożittiv bħala riżultat tal-valutazzjoni tal-kostbenefiċċji msemmija fl-Artikolu 16(2), jew meta s-sistemi ta’ metraġġ intelliġenti jiġu implimentati b’mod sistematiku wara [id-data tad-dħul fis-seħħ], l-Istati Membri għandhom jintroduċu dawk is-sistemi f’konformità mal-istandards Ewropej, ir-rekwiżiti li ġejjin, u l-Anness II:
(a)is-sistemi ta’ metraġġ intelliġenti għandhom ikejlu b’mod akkurat il-konsum reali tal-gass naturali u għandhom ikunu kapaċi jipprovdu informazzjoni lill-klijenti finali dwar il-ħin reali tal-użu, inkluż data storika vvalidata dwar il-konsum li għandha tkun magħmula disponibbli faċilment u b’mod sigur u viżwalizzata għall-klijenti finali fuq talba u mingħajr kost addizzjonali, u data mhux validata dwar l-aktar konsum disponibbli riċenti li għandha wkoll tkun disponibbli faċilment u b’mod sigur għall-klijenti finali mingħajr kost addizzjonali, permezz ta’ interfaċċa standardizzata jew b’aċċess remot, sabiex jiġu appoġġati programmi awtomatizzati tal-effiċjenza enerġetika, u servizzi oħra;
(b)is-sigurtà tas-sistemi ta’ metraġġ intelliġenti u l-komunikazzjoni tad-data għandhom ikunu konformi mar-regoli rilevanti tal-Unjoni dwar is-sigurtà, filwaqt li jitqiesu kif xieraq l-aħjar tekniki disponibbli biex jiġi żgurat l-ogħla livell ta’ protezzjoni taċ-ċibersigurtà filwaqt li jitqiesu l-kostijiet u l-prinċipju tal-proporzjonalità;
(c)il-protezzjoni tal-privatezza tal-klijenti finali u tad-data tagħhom għandha tikkonforma mar-regoli rilevanti tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data u l-privatezza;
(d)jekk il-klijenti finali jitolbu li jsir hekk, id-data dwar il-konsum tal-gass naturali tagħhom għandha titqiegħed għad-dispożizzjoni tagħhom, f’konformità mal-atti ta’ implimentazzjoni adottati skont l-Artikolu 23, permezz ta’ interfaċċa ta’ komunikazzjoni standardizzata jew permezz ta’ aċċess remot, jew għal parti terza li taġixxi f’isimhom, b’format li jinftiehem faċilment li jippermettilhom iqabblu l-offerti fuq bażi simili;
(e)il-klijenti finali għandhom jingħataw pariri u informazzjoni xierqa qabel jew fil-mument tal-installazzjoni tal-arloġġi intelliġenti, b’mod partikolari fir-rigward tal-potenzjal sħiħ tagħhom fir-rigward tal-ġestjoni tal-qari tal-arloġġ u l-monitoraġġ tal-konsum tal-enerġija, u dwar il-ġbir u l-ipproċessar tad-data personali f’konformità mar-regoli applikabbli tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data;
(f)is-sistemi ta’ metraġġ intelliġenti għandhom jippermettu li l-klijenti finali jingħataw is-servizz tal-metraġġ u l-issetiljar fl-istess riżoluzzjoni temporali bħall-iqsar perjodu tal-issetiljar’ ħlas fis-suq nazzjonali.
Għall-finijiet tal-punt (d) tal-ewwel subparagrafu, għandu jkun possibbli għall-klijenti finali li jirkupraw id-data tagħhom dwar il-metraġġ jew li jittrażmettuha lil parti oħra mingħajr kost addizzjonali u f’konformità mad-dritt tagħhom għall-portabbiltà tad-data skont ir-regoli tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data.
Artikolu 19
Intitolament għal arloġġ intelliġenti għall-gass naturali
1.Meta l-introduzzjoni tas-sistemi ta’ metraġġ intelliġenti tingħata valutazzjoni negattiva b’riżultat tal-valutazzjoni tal-kostbenefiċċji msemmija fl-Artikolu 16(2) u meta s-sistemi ta’ metraġġ ma jiġux introdotti b’mod sistematiku, l-Istati Membri għandhom jiżguraw li kull klijent finali jkun intitolat li fuq talba, filwaqt li jġarrab il-kostijiet assoċjati, jingħata l-installazzjoni jew, fejn ikun il-każ, l-aġġornament, b’kundizzjonijiet ġusti, raġonevoli u kosteffikaċi, ta’ arloġġ intelliġenti li:
(a)meta jkun teknikament fattibbli, ikun mgħammar bil-funzjonalitajiet imsemmija fl-Artikolu 18, jew b’sett minimu ta’ funzjonalitajiet li għandhom jiġu ddefiniti u ppubblikata mill-Istati Membri f’livell nazzjonali u f’konformità mal-Anness II;
(b)ikun interoperabbli u kapaċi jwassal il-konnettività mixtieqa tal-infrastruttura tal-metraġġ ma’ sistemi ta’ ġestjoni tal-enerġija tal-konsumaturi.
2.Meta klijent jitlob arloġġ intelliġenti skont il-paragrafu 1, l-Istati Membri jew, meta Stat Membru jkun ippreveda hekk, l-awtoritajiet kompetenti maħtura għandhom:
(a)jiżguraw li l-offerta lill-klijent finali li jitlob l-installazzjoni ta’ arloġġ intelliġenti tiddikjara b’mod espliċitu u tiddeskrivi b’mod ċar:
(i)il-funzjonijiet u l-interoperabbiltà li jistgħu jiġu appoġġati mill-arloġġ intelliġenti u mis-servizzi li jistgħu jiġu pprovduti kif ukoll il-benefiċċji li jistgħu jinkisbu b’mod realistiku billi dak li jkun ikollu l-arloġġ intelliġenti f’dak il-mument;
(ii)kwalunkwe kostijiet assoċjati li għandhom jitħallsu mill-klijent finali;
(b)jiżguraw li l-arloġġ intelliġenti jiġi installat fi żmien raġonevoli, u fi kwalunkwe każ mhux aktar tard minn erba’ xhur wara t-talba tal-klijent;
(c)b’mod regolari, u mill-anqas kull sentejn, jirrieżaminaw u jippubblikaw il-kostijiet assoċjati, u jsegwu l-evoluzzjoni ta’ dawk il-kostijiet b’riżultat tal-iżviluppi teknoloġiċi u aġġornamenti potenzjali tas-sistema ta’ metraġġ.
Artikolu 20
Arloġġi konvenzjonali għall-gass naturali
1.Meta l-klijenti finali tal-gass naturali ma jkollhomx arloġġi intelliġenti, l-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-klijenti finali jiġu pprovduti b’arloġġi konvenzjonali individwali li jkejlu l-konsum reali tagħhom b’mod akkurat.
2.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-klijenti finali tal-gass naturali jkunu jistgħu jaqraw l-arloġġi konvenzjonali tagħhom faċilment, direttament jew indirettament permezz ta’ interfaċċa online jew permezz ta’ interfaċċa xierqa oħra.
Artikolu 21
Ġestjoni tad-data
1.Huma u jistabbilixxu r-regoli dwar il-ġestjoni u l-iskambju tad-data, l-Istati Membri, jew meta Stat Membru jkun ippreveda hekk, l-awtoritajiet kompetenti maħtura għandhom jispeċifikaw ir-regoli dwar l-aċċess għad-data tal-klijent finali min-naħa ta’ partijiet eliġibbli f’konformità ma’ dan l-Artikolu u mal-qafas ġuridiku applikabbli tal-Unjoni. Għall-fini ta’ din id-Direttiva, id-data għandha tinftiehem li tinkludi data dwar il-metraġġ u l-konsum kif ukoll data meħtieġa għall-bdil tal-klijenti, kif ukoll servizzi oħra.
2.L-Istati Membri għandhom jorganizzaw il-ġestjoni tad-data sabiex jiżguraw aċċess u skambju effiċjenti u sigur tad-data, kif ukoll il-protezzjoni tad-data u s-sigurtà tad-data.
Indipendentement mid-data fil-mudell tal-ġestjoni tad-data applikata f’kull Stat Membru, il-partijiet responsabbli għall-ġestjoni tad-data għandhom jipprovdu aċċess għad-data tal-klijent finali lil kwalunkwe parti eliġibbli f’konformità mal-paragrafu 1. Il-partijiet eliġibbli għandu jkollhom għad-dispożizzjoni tagħhom id-data mitluba, u dan b’mod nondiskriminatorju u simultanju. L-aċċess għad-data għandu jkun faċli u l-proċeduri rilevanti sabiex jinkiseb l-aċċess għad-data għandhom ikunu disponibbli għall-pubbliku.
3.Ir-regoli dwar l-aċċess għad-data u l-ħażna tad-data għall-finijiet ta’ din id-Direttiva għandhom jikkonformaw mad-dritt rilevanti tal-Unjoni.
L-ipproċessar tad-data personali fi ħdan il-qafas ta’ din id-Direttiva għandu jsir f’konformità mar-Regolament (UE) 2016/679.
4.L-Istati Membri, jew meta l-Istat Membru jkun stipula hekk, l-awtoritajiet kompetenti maħtura, għandhom jawtorizzaw u jiċċertifikaw jew, fejn applikabbli, jissorveljaw il-partijiet responsabbli għall-ġestjoni tad-data, biex jiżguraw li dawn jikkonformaw mar-rekwiżiti ta’ din id-Direttiva.
Mingħajr preġudizzju għall-kompiti tal-uffiċjali tal-protezzjoni tad-data skont ir-Regolament (UE) 2016/679, l-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu li jirrikjedu li l-partijiet responsabbli għall-ġestjoni tad-data jaħtru uffiċjali tal-konformità li għandhom ikunu responsabbli għall-monitoraġġ tal-implimentazzjoni tal-miżuri meħuda minn dawk il-partijiet biex jiżguraw aċċess nondiskriminatorju għad-data u konformità mar-rekwiżiti ta’ din id-Direttiva.
L-Istati Membri jistgħu jaħtru uffiċjali jew il-korpi tal-konformità msemmija fil-punt (d) tal-Artikolu 44(2) ta’ din id-Direttiva sabiex jissodisfaw l-obbligi msemmija f’dan il-paragrafu.
5.Il-klijenti finali ma għandhom iġarrbu l-ebda kost addizzjonali għall-aċċess għad-data tagħhom jew għal talba biex id-data tagħhom issir disponibbli.
L-Istati Membri għandhom ikunu responsabbli għall-istabbiliment tal-imposti rilevanti tal-aċċess għad-data mill-partijiet eliġibbli.
L-Istati Membri, jew meta jkun ippreveda hekk Stat Membru, l-awtoritajiet kompetenti maħtura, għandhom jiżguraw li kwalunkwe imposti mitluba mill-entitajiet regolati li jipprovdu servizzi tad-data jkunu raġonevoli u debitament ġustifikati.
Artikolu 22
Rekwiżiti ta’ interoperabbiltà u proċeduri tal-aċċess għad-data
1.Sabiex tiġi promossa l-kompetizzjoni fis-suq bl-imnut tal-gass naturali u sabiex jiġu evitati kostijiet amministrattivi eċċessivi għall-partijiet eliġibbli, l-Istati Membri għandhom jiffaċilitaw l-interoperabbiltà sħiħa tas-servizzi tal-enerġija fl-Unjoni.
2.Il-Kummissjoni għandha tadotta, permezz ta’ atti ta’ implimentazzjoni, rekwiżiti ta’ interoperabbiltà u proċeduri nondiskriminatorji u trasparenti tal-aċċess għad-data msemmija fl-Artikolu 21(1). Dawk l-atti ta’ implimentazzjoni għandhom jiġu adottati f’konformità mal-proċedura konsultattiva msemmija fl-Artikolu 4 tar-Regolament (UE) Nru 182/2011.
3.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-impriżi tal-gass naturali japplikaw ir-rekwiżiti tal-interoperabbiltà u l-proċeduri tal-aċċess għad-data msemmija fil-paragrafu 2. Dawk ir-rekwiżiti u l-proċeduri għandhom ikunu bbażati fuq prattiki nazzjonali eżistenti.
Artikolu 23
Punti uniċi ta’ kuntatt
L-Istati Membri għandhom jiżguraw li jiġu stabbiliti punti uniċi ta’ kuntatt, sabiex jipprovdu l-informazzjoni kollha meħtieġa lill-klijenti dwar id-drittijiet tagħhom, il-liġi applikabbli u l-mekkaniżmi ta’ riżoluzzjoni tat-tilwim li għandhom għad-dispożizzjoni tagħhom f’każ ta’ tilwima. Punti uniċi ta’ kuntatt bħal dawn jistgħu jkunu parti minn punti ta’ informazzjoni ġenerali għall-konsumatur u jistgħu jkunu l-istess entitajiet bħall-punti uniċi ta’ kuntatt għall-elettriku msemmija fl-Artikolu 26 tad-Direttiva (UE) 2019/944 [dwar regoli komuni għas-suq intern tal-elettriku.
Artikolu 24
Dritt għal riżoluzzjoni barra mill-qorti tat-tilwim
1.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-klijenti finali jkollhom aċċess għal mekkaniżmi sempliċi, ġusti, trasparenti, indipendenti, effikaċi u effiċjenti għal riżoluzzjoni barra mill-qorti tat-tilwim fir-rigward tad-drittijiet u l-obbligi stabbiliti skont din id-Direttiva, permezz ta’ mekkaniżmu indipendenti bħall-ombudsman tal-enerġija jew korp tal-konsumaturi, jew permezz ta’ awtorità regolatorja. Meta l-klijent finali jkun konsumatur skont it-tifsira tad-Direttiva 2013/11/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(23), tali mekkaniżmi għal riżoluzzjoni barra mill-qorti tat-tilwim għandhom jikkonformaw mar-rekwiżiti tal-kwalità ta’ dik id-Direttiva u, fejn meħtieġ, għandhom jipprevedu sistemi ta’ rimborż u kumpens.
2.Fejn meħtieġ, l-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-entitajiet alternattivi għar-riżoluzzjoni tat-tilwim jikkooperaw biex jipprovdu mekkaniżmisempliċi, ġusti, trasparenti, indipendenti, effikaċi u effiċjenti ta’ riżoluzzjoni barra mill-qorti tat-tilwim għal kwalunkwe tilwim li jinqala’ b’rabta ma’ prodotti jew servizzi li huma marbuta jew offruti f’pakkett ma’ xi prodott jew servizz li huwa fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ din id-Direttiva.
3.Il-parteċipazzjoni tal-impriżi tal-gass f’mekkaniżmi għar-riżoluzzjoni barra mill-qorti tat-tilwim għall-klijenti domestiċi għandha tkun obbligatorja sakemm l-Istat Membru ma jurix lill-Kummissjoni li hemm mekkaniżmi oħra effettivi daqshom.
Artikolu 25
Klijenti vulnerabbli
L-Istati Membri għandhom jieħdu l-passi xierqa biex iħarsu lill-klijenti finali, u għandhom, b’mod partikolari, jiżguraw li hemm fis-seħħ salvagwardji xierqa għall-protezzjoni tal-klijenti vulnerabbli. F’dan il-kuntest, kull Stat Membru għandu jiddefinixxi l-kunċett ta’ klijenti vulnerabbli li jista’ jirreferi għall-faqar enerġetiku. Il-miżuri għall-protezzjoni tal-konsumaturi vulnerabbli jistgħu jinkludu, fost l-oħrajn, il-projbizzjoni tal-iskonnessjoni ta’ dawn il-klijenti fi żminijiet kritiċi.
B’mod partikolari, l-Istati Membri għandhom jieħdu l-passi xierqa biex iħarsu lill-klijenti finali f’żoni remoti li jkunu mqabbda mas-sistema tal-gass naturali jew tal-idroġenu. L-Istati Membri jistgħu jaħtru fornitur tal-aħħar istanza għall-klijenti domestiċi, u, fejn l-Istati Membri jqisu li jkun xieraq, għall-impriżi żgħar meqjusa bħala klijenti vulnerabbli konnessi mas-sistema tal-gass. Għandhom jaċċertaw livelli għoljin ta’ protezzjoni tal-konsumaturi, b’mod partikolari rigward it-trasparenza tat-termini u l-kundizzjonijiet kuntrattwali, informazzjoni ġenerali u mekkaniżmi għar-riżoluzzjoni tat-tilwim.
🡻 2009/73/KE
Artikolu 45
Swieq ta’ bejgħ bl-imnut
Sabiex tiġi ffaċilitata l-emerġenza ta’ swieq ta’ bejgħ bl-imnut li jkunu trasparenti u li jaħdmu tajjeb fil-Komunità, l-Istati Membri għandhom jiżguraw li r-rwoli u r-responsabbiltajiet tal-operaturi tas-sistema ta’ trażmissjoni, l-operaturi tas-sistema ta’ distribuzzjoni, l-impriżi ta’ forniment u l-klijenti u jekk meħtieġ parteċipanti oħra tas-suq ikunu definiti fir-rigward ta’ arranġamenti kuntrattwali, impenji bejn il-konsumatur, skambju ta’ data u regoli ta’ riżoluzzjoni, pussess ta’ data u responsabbiltà għall-metraġġ.
Dawn ir-regoli għandhom ikunu disponibbli għall-pubbliku, għandhom jitfasslu bl-għan li jiffaċilitaw l-aċċess tal-konsumaturi u l-fornituri għan-networks u għandhom ikunu suġġetti għal reviżjoni mill-awtoritajiet regolatorji jew awtoritajiet nazzjonali relevanti oħrajn.
⇩ ġdid
Kapitolu IV
Aċċess ta’ partijiet terzi għall-infrastruttura
Taqsima I
Aċċess għall-infrastruttura tal-gass naturali
Artikolu 26
Aċċess tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju għas-suq
L-Istati Membri għandhom jippermettu l-aċċess tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju għas-suq u għall-infrastruttura irrispettivament minn jekk il-faċilitajiet tal-produzzjoni tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju jkunux konnessi ma’ networks ta’ distribuzzjoni jew ta’ trażmissjoni.
🡻 2009/73/EC (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 2732
Aċċess ta’ partijiet terzi ⌦ għad-distribuzzjoni u t-trażmissjoni tal-gass naturali u għat-terminals tal-LNG ⌫
1.L-Istati Membri għandhom jiżguraw l-implimentazzjoni ta’ sistema ta’ aċċess lil parti terza għas-sistemi ta’ trażmissjoni u ta’ distribuzzjoni, u l-faċilitajiet tal-LNG abbażi ta’ tariffi ppubblikati, applikabbli għall-klijenti eliġibbli kollha, inkluż l-impriżi tal-provvista, u applikati b’mod oġġettiv u mingħajr diskriminazzjoni bejn l-utenti tas-sistemi. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li dawn it-tariffi, jew il-metodoloġiji li jkunu sottostanti l-kalkoli tagħhom, ikunu approvati qabel id-dħul tagħhom fis-seħħ f’konformità mal-Artikolu 7241 minn awtorità regolatorja msemmija fl-Artikolu 7039(1) u li dawk it-tariffi — u l-metodoloġiji, fejn il-metodoloġiji biss ikunu approvati — jiġu ppubblikati qabel id-dħul fis-seħħ tagħhom. ⇨ Skontijiet fuq it-tariffi jistgħu jingħataw biss jekk dan ikun previst mil-leġiżlazzjoni tal-Unjoni. ⇦
2. L-operaturi tas-sistema ta’ trażmissjoni għandhom ikollhom aċċess għan-network ta’ operaturi tas-sistema ta’ trażmissjoni oħrajn, jekk dan ikun meħtieġ għall-fini tat-twettiq tal-funzjonijiet tagħhom inkluż f’relazzjoni ma’ trażmissjoni transkonfinali.
23Id-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva ma għandhomx jipprevjenu l-konklużjoni ta’ kuntratti appalti fit-tul ⇨ għall-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju ⇦ sa fejn dawn ikunu konformi mar-regoli Komunitarji ⌦ tal-Unjoni ⌫ dwar il-kompetizzjoni ⇨ u jikkontribwixxu għad-dekarbonizzazzjoni. Ma għandu jiġi konkluż l-ebda kuntratt fit-tul għall-provvista tal-gass fossili b’emissjonijiet mhux imnaqqsa b’terminu li jaqbeż tmiem is-sena 2049 ⇦.
⇩ ġdid
3.Dan l-Artikolu għandu japplika wkoll għal komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini li jiġġestixxu networks ta’ distribuzzjoni.
🡻 2009/73/EC (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 2834
Aċċess għan-networks tal-pipelines upstream ⌦ tal-gass naturali ⌫
1.L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa sabiex jaċċertaw li l-impriżi tal-gass naturali u l-klijenti eliġibbli, kull fejn jinsabu, jistgħu jiksbu aċċess għan-networks tal-pipelines upstream, li jinkludu l-faċilitajiet tal-forniment tas-servizzi tekniċi inċidentali għal tali aċċess, f’konformità ma’ dan l-Artikolu, ħlief għall-partijiet ta’ dawn in-networks u l-faċilitajiet li jintużaw għall-operazzjonijiet tal-produzzjoni lokali fil-post fejn jiġi prodott il-gass. Il-miżuri għandhom jiġu nnotifikati lill-Kummissjoni f’konformità mad-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 8854.
2.L-aċċess imsemmi fil-paragrafu 1 għandu jingħata b’mod determinat mill-Istat Membru f’konformità mal-istrumenti legali rilevanti. L-Istati Membri għandhom japplikaw l-għanijiet l-objettivi ta’ aċċess imparzjali u miftuħ, il-kisba ta’ suq kompetittiv fil-gass naturali u l-evitar ta’ kwalunkwe abbuż minn pożizzjoni dominanti, filwaqt li jqisu is-sigurtà u r-regolarità tal-provvisti, il-kapaċità li raġonevolment tista’ tkun disponibbli u l-protezzjoni tal-ambjent. Dawn ⌦ il-ħtiġijiet ⌫ li ġejjin jistgħu jiġu meqjusa:
(a)il-ħtieġa li jiġi rrifjutat l-aċċess fejn hemm inkompatibbiltà ta’ speċifikazzjonijiet tekniċi li ma jistgħux jiġu megħluba b’mod raġonevoli;
(b)il-ħtieġa li jiġu evitati diffikultajiet li ma jistgħux jiġu megħluba b’mod raġonevoli u jistgħu jippreġudikaw il-produzzjoni effiċjenti, preżenti u ppjanata fil-futur tal-idrokarburi, inkluż dawk minn oqsma ta’ vijabbiltà ekonomika marġinali;
(c)il-ħtieġa li tirrispetta l-ħtiġijiet raġjonevoli u debitament sostanzjati tas-sid jew tal-operatur tan-networks tal-pipelines upstream għat-trasport u l-ipproċessar tal-gass, u l-interessi tal-utenti l-oħra kollha tan-network tal-pipelines upstream jew tal-faċilitajiet rilevanti tal-ipproċessar jew tal-immaniġġjar li jistgħu jiġu effettwati; u
(d)il-ħtieġa li japplikaw il-liġijiet u l-proċeduri amministrattivi tagħhom, f’konformità mal-liġi Komunitarja ⌦ mad-dritt tal-Unjoni ⌫, għall-għotja ta’ awtorizzazzjoni għall-produzzjoni jew għall-iżvilupp upstream.
3.L-Istati Membri għandhom jaċċertaw li għandhom arranġamenti għar-riżoluzzjoni ta’ disputi tat-tilwim, li jinkludu awtorità indipendenti mill-partijiet li għandha aċċess għall-informazzjoni rilevanti kollha, biex id-disputi it-tilwim rigward l-aċċess għan-networks tal-pipelines upstream jistgħu jiġu riżolti ikun jista’ jissolva malajr, filwaqt li jitqiesu l-kriterji fil-paragrafu 2 u n-numru ta’ partijiet li jistgħu jkunu involuti fin-negozjar tal-aċċess għal dawn in-networks.
🡻 2019/692 Art. 1.4
4.F’każ ta’ disputi transkonfinali tilwimiet transfruntieri, għandhom jiġu applikati l-arranġamenti ta’ riżoluzzjoni ta’ disputi għar-riżoluzzjoni tat-tilwim għall-Istat Membru li jkollu ġurisdizzjoni fuq in-network tal-pipelines upstream li jirrifjuta l-aċċess. Meta, f’disputi transkonfinali tilwimiet transfruntieri, aktar minn Stat Membru wieħed ikopri n-network ikkonċernat, l-Istati Membri kkonċernati għandhom jikkonsultaw lil xulxin bil-ħsieb li jiżguraw li d-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva jiġu applikati b’mod konsistenti. Meta n-network tal-pipelines upstream ikun joriġina minn pajjiż terz u jikkollega ma’ mill-anqas Stat Membru wieħed, l-Istati Membri kkonċernati għandhom jikkonsultaw lil xulxin, u l-Istat Membru fejn ikun jinsab l-ewwel punt ta’ dħul fin-network tal-Istati Membri għandu jikkonsulta lill-pajjiż terz ikkonċernat fejn joriġina in-network tal-pipelines upstream, bil-ħsieb li jiġi żgurat, fir-rigward tan-network ikkonċernat, li din id-Direttiva tiġi applikata konsistentement fit-territorju tal-Istati Membri.
🡻 2009/73/EC (adapted)
Artikolu 2933
L-aċċess Aċċess għall-ħażna ⌦ tal-gass naturali ⌫
1.Biex jorganizzaw aċċess għall-faċilitajiet tal-ħażna u linepack meta jkunu meħtieġa teknikament u/jew ekonomikament għall-għoti ta’ aċċess effiċjenti għas-sistema għall-provvista tal-klijenti, kif ukoll biex joriganizzaw aċċess għas-servizzi anċillari, l-Istati Membri jistgħu jagħżlu waħda mill-proċeduri msemmija fil-paragrafi 3 u 4 jew it-tnejn li huma. Dawn il-proċeduri għandhom joperaw skont f’konformità ma’ kriterji oġġettivi, trasparenti u nondiskriminatorji.
⇩ ġdid
Meta jagħżlu l-proċedura tal-aċċess għall-ħażna skont dan l-Artikolu, l-Istati Membri għandhom iqisu r-riżultati tal-valutazzjonijiet tar-riskju komuni u nazzjonali mwettqa skont l-Artikolu 7 tar-Regolament (UE) 2017/1938.
🡻 2009/73/EC (adapted)
L-awtoritajiet regolatorji fejn l-Istat Membri hekk jistipulaw, jew l-Istati Membri, għandhom jiddefinixxu u jippubblikaw il-kriterji skont liema jista’ jiġi ddeterminat liema sistema tal-aċċess għandha tapplika għall-faċilitajiet tal-ħażna u l-linepack. Għandhom joħorġu fil-pubbliku, jew inkella jobbligaw lill-operaturi tas-sistema tal-ħażna u lill-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni li jagħmlu pubbliku, liema faċilitajiet tal-ħażna u liema linepack huma offruti skont il-proċeduri differenti msemmija fil-paragrafi 3 u 4.
Dawk l-obbligazzjonijiet għandhom ikunu bla ħsara għad-dritt tal-għażla mogħti lill-Istati Membri fl-ewwel subparagrafu.
2.Id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 1 m’għandhomx japplikaw Il-paragrafu 1 ma għandux japplika għal servizzi anċillari u ħażna temporanja relatati ma’ faċilitajiet tal-LNG u li huma meħtieġa għall-proċess tar-rigassifikazzjoni u l-konsenja sussegwenti lejn is-sistema ta’ trażmissjoni.
3.Fil-każ tal-aċċess negozjat, l-Istati Membri, jew meta l-Istati Membri hekk ikunu stipulaw, l-awtoritajiet regolatorji għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa għall-impriżi tal-gass naturali u l-klijenti eliġibbli kollha fit-territorju jew barra mit-territorju kopert mis-sistema interkonnessa biex ikunu jistgħu jinnegozjaw aċċess għall-faċilitajiet tal-ħażna u l-linepack, meta jkunu meħtieġa teknikament u/jew ekonomikament biex jingħata aċċess effiċjenti għas-sistema, kif ukoll biex jiġi organizzat aċċess għal servizzi anċillari oħrajn. Il-partijiet għandhom jiġu obbligati jinnegozjaw, bona fide, l-aċċess għall-ħażna, linepack u servizzi oħrajn anċillari.
Kuntratti għall-aċċess tal-ħażna, linepack u servizzi oħrajn anċillari għandhom jiġu nnegozjati mal-operatur rilevanti tas-sistema tal-ħażna jew mal-impriża relevanti tal-gass naturali. L-awtoritajiet regolatorji fejn l-Istati Membri hekk jistipulaw, jew l-Istati Membri, għandhom jeżiġu li l-operaturi tas-sistemi tal-ħażna u l-impriżi tal-gass naturali jippubblikaw il-kundizzjonijiet kummerċjali ewlenin għall-użu tal-ħażna, linepack u servizzi oħrajn anċillari mill-1 ta’ Jannar 2005 u fuq bażi annwali kull sena wara.
Meta jfasslu ⌦ dawk ⌫ il-kundizzjonijiet imsemmija fit-tieni subparagrafu, l-operaturi tal-ħażna u l-impriżi tal-gass naturali għandhom jikkonsultaw lill-utenti tas-sistema.
4.Fil-każ tal-aċċess regolat, l-awtoritajiet regolatorji fejn l-Istat Membri hekk jistipulaw, jew l-Istati Membri, għandhom jieħdu l-passi meħtieġa biex lill-impriżi tal-gass naturali u lill-klijenti eliġibbli fit-territorju u barra mit-territorju kopert mis-sistema interkonnessa, jagħtuhom dritt jaċċessaw il-ħażniet, linepack u servizzi oħrajn anċillari, abbażi ta’ tariffi u/jew termini u obbligi oħrajn ippubblikati għall-użu ta’ dawk il-ħażniet u l-linepack, meta jkunu meħtieġa teknikament u/jew ekonomikament biex jingħata aċċess effiċjenti għas-sistema, kif ukoll biex jiġi organizzat aċċess għal servizzi anċillari oħrajn. L-awtoritajiet regolatorji fejn l-Istat Membri hekk jistipulaw, jew l-Istati Membri, għandhom jikkonsultaw lill-utenti tas-sistema meta jfasslu dawn it-tariffi jew il-metodoloġiji għall-kalkolu ta’ dawn it-tariffi. Dan id-dritt ta’ aċċess għall-klijenti eliġibbli jista’ jingħata billi jiġu permessi li jidħlu f’kuntratti għal provvista ma’ impriżi tal-gass naturali kompetituri, għajr is-sid u/jew l-operatur tas-sistema u/jew impriża relatata.
🡻 2009/73/EC (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 3038
Linji diretti ⌦ għall-gass naturali ⌫
1.l-Istati Membri għandhom jieħdu l-passi meħtieġa biex jippermettu:
(a)lill-impriżi tal-gass naturali stabbiliti fit-territorji tagħhom li jipprovdu lill-klijenti eliġibbli permezz ta’ linja diretta; u
(b)kwalunkwe minn dawn il-klijenti eliġibbli fit-territorju tagħhom li jiġi pprovdut permezz ta’ linja diretta minn impriżi tal-gass naturali.
2.Meta tkun meħtieġa awtorizzazzjoni (pereżempju liċenzja, permess, konċessjoni, kunsens jew approvazzjoni) għall-kostruzzjoni jew l-operazzjoni ta’ linji diretti, l-Istati Membri jew l-awtoritajiet kompetenti li jinnominaw għandhom jistabbilixxu l-kriterji għall-għoti tal-awtorizzazzjonijiet għall-kostruzzjoni jew l-operazzjoni ta’ tali linji fit-territorju tagħhom. Dawn il-kriterji għandhom ikunu oġġettivi, trasparenti u nondiskriminatorji.
3.L-Istati Membri jistgħu jagħtu awtorizzazzjoni, għall-kostruzzjoni ta’ linja diretta, li tkun soġġetta għar-rifjut tal-aċċess għas-sistema abbażi tal-Artikolu 3435 jew għall-ftuħ ta’ proċedura għar-riżoluzzjoni ta’ disputi tat-tilwim taħt skont l-Artikolu 7341.
⇩ ġdid
TAQSIMA II
Aċċess għall-infrastruttura tal-idroġenu
Artikolu 31
Aċċess ta’ partijiet terzi għan-networks tal-idroġenu
1.L-Istati Membri għandhom jiżguraw l-implimentazzjoni ta’ sistema ta’ aċċess regolat ta’ partijiet terzi għan-networks tal-idroġenu abbażi ta’ tariffi ppubblikati u applikata b’mod oġġettiv u mingħajr diskriminazzjoni bejn kwalunkwe utenti tan-network tal-idroġenu.
1.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li dawk it-tariffi, jew il-metodoloġiji sottostanti għall-kalkoli tagħhom, ikunu approvati qabel id-dħul tagħhom fis-seħħ f’konformità mal-Artikolu 72 minn awtorità regolatorja msemmija fl-Artikolu 70 u li dawk it-tariffi — u l-metodoloġiji, meta l-metodoloġiji biss ikunu approvati — jiġu ppubblikati qabel id-dħul fis-seħħ tagħhom.
3.Meta jkun meħtieġ biex iwettqu l-funzjonijiet tagħhom, l-operaturi tan-networks tal-idroġenu għandu jkollhom aċċess għan-network ta’ operaturi oħra tan-network tal-idroġenu, inkluż fir-rigward tat-trasport transfruntier tal-idroġenu.
4.Sal-31 ta’ Diċembru 2030, Stat Membru jista’ jiddeċiedi li ma japplikax il-paragrafu 1. F’tali każ, l-Istat Membru għandu jiżgura l-implimentazzjoni ta’ sistema ta’ aċċess negozjat ta’ partijiet terzi għan-networks tal-idroġenu f’konformità ma’ kriterji oġġettivi, trasparenti u nondiskriminatorji. L-awtoritajiet regolatorji għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex l-utenti tan-network tal-idroġenu jkunu jistgħu jinnegozjaw l-aċċess għan-networks tal-idroġenu. Il-partijiet għandhom jiġu obbligati jinnegozjaw, bona fide, l-aċċess għan-networks tal-idroġenu.
5.Meta jintuża aċċess innegozjat, l-awtoritajiet regolatorji għandhom jipprovdu gwida lill-utenti tan-network tal-idroġenu dwar kif it-tariffi nnegozjati se jiġu affettwati meta jiġi introdott l-aċċess regolat għal partijiet terzi.
Artikolu 32
Aċċess ta’ partijiet terzi għat-terminals tal-idroġenu
1.L-Istati Membri għandhom jiżguraw l-implimentazzjoni ta’ sistema ta’ aċċess ta’ partijiet terzi għat-terminals tal-idroġenu bbażata fuq aċċess negozjat b’mod oġġettiv, trasparenti u nondiskriminatorju, li permezz tagħha l-awtoritajiet regolatorji għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex l-utenti terminals tal-idroġenu jkunu jistgħu jinnegozjaw l-aċċess għal tali terminals. Il-partijiet għandhom jiġu obbligati jinnegozjaw, bona fide, l-aċċess.
2.L-awtoritajiet regolatorji għandhom jimmonitorjaw il-kundizzjonijiet għall-aċċess ta’ partijiet terzi għat-terminals tal-idroġenu u l-impatt tagħhom fuq is-swieq tal-idroġenu u, fejn meħtieġ sabiex jissalvagwardjaw il-kompetizzjoni, jieħdu miżuri biex itejbu l-aċċess f’konformità mal-kriterji stabbiliti fil-paragrafu 1.
Artikolu 33
Aċċess għall-ħażna tal-idroġenu
L-Istati Membri għandhom jiżguraw l-implimentazzjoni ta’ sistema ta’ aċċess regolat lil partijiet terzi għall-ħażna tal-idroġenu, u l-line pack meta meħtieġa teknikament u/jew ekonomikament biex jingħata aċċess effiċjenti għas-sistema tal-provvista tal-klijenti, kif ukoll għall-organizzazzjoni tal-aċċess għal servizzi anċillari, abbażi ta’ tariffi ppubblikati u applikati b’mod oġġettiv u mingħajr diskriminazzjoni bejn kwalunkwe utenti tas-sistemi tal-idroġenu. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li dawk it-tariffi, jew il-metodoloġiji sottostanti għall-kalkolu tagħhom, ikunu approvati mill-awtorità regolatorja qabel id-dħul fis-seħħ tagħhom f’konformità mal-Artikolu 72.
TAQSIMA III
RIFJUT TA’ AĊĊESS U KONNESSJONI
🡻 2009/73/EC (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 3435
Rifjut ta’ aċċess ⌦ u konnessjoni ⌫
1.L-impriżi tal-gass naturali ⇨ u tal-idroġenu ⇦ jistgħu jirrifjutaw l-aċċess ⇨ jew il-konnessjoni ⇦għas-sistema ⇨tal-gass naturali jew tal-idroġenu ⇦ abbażi ta’ nuqqas ta’ kapaċità jew fejn l-aċċess għas-sistema ma tħallihomx iwettqu l-obbligazzjonijiet tas-servizz pubbliku msemmija fl-Artikolu 3(2) li ġew assenjati lilhom jew a bażi ta’ diffikultajiet gravi ekonomiċi u finanzjarji b’kuntratti “take-or-pay” wara li jkunu kkunsidraw il-kriterji u l-proċeduri stabbiliti fl-Artikolu 48 u l-alternattiva magħżula mill-Istat Membru taħt il-paragrafu 1 ta’ dak l-Artikolu. Għandhom jingħataw raġunijiet debitament sostanzjati għal tali rifjut.
2.⇨ Filwaqt li jqisu l-objettivi nazzjonali u tal-Unjoni għad-dekarbonizzazzjoni, ⇦ Ll-Istati Membri ⇨ għandhom ⇦ jistgħu jieħdu l-miżuri ⇨ xierqa ⇦ meħtieġa biex jiżguraw li l-impriża tal-gass naturali ⇨ jew tal-idroġenu ⇦ li tiċħad l-aċċess ⇨ jew il-konnessjoni ⇦ għas-sistema ⇨ tal-gass naturali ⇦ ⇨ jew għas-sistema tal-idroġenu ⇦ abbażi ta’ nuqqas ta’ kapaċità jew nuqqas ta’ konnessjoni tagħmel it-titjib meħtieġ, sakemm dan ikun vijabbli ekonomikament, jew meta klijent potenzjali jkun lest li jħallas għalih. F’ċirkostanzi fejn l-Istati Membri japplikaw l-Artikolu 4(4), l-Istati Membri għandhom jieħdu tali miżuri.
⇩ ġdid
3.L-aċċess għas-sistema tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju jista’ jiġi rrifjutat biss soġġett għad-dispożizzjonijiet tal-Artikoli 18 u 33 ta’ [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM(2021) xxx].
🡻 2009/73/KE
Artikolu 36
Infrastruttura ġdida
1.
Infrastrutturi maġġuri ġodda tal-gass, jiġifieri interkonnetturi, faċilitajiet ta’ ħżin u ta’ LNG jistgħu, fuq talba, jiġu eżentati, għal perjodu definit ta’ żmien, mid-dispożizzjonijiet tal-Artikoli 9, 32, 33 u 34, u l-Artikoli 41(6), (8) u (10) taħt il-kondizzjonijiet li ġejjin:
(a)l-investiment għandu jtejjeb il-kompetizzjoni fil-fornitura tal-gass u jtejjeb is-sigurtà tal-fornitura;
(b)il-livell tar-riskju għall-investiment huwa tali li l-investiment ma jsirx kemm-il darba ma tingħatax eżenzjoni;
(c)l-infrastruttura għandha tkun il-proprjetà ta’ persuna naturali jew legali li hija separata għall-inqas f’termini tal-forma legali tagħha, mill-operatur tas-sistema li fis-sistemi tiegħu sejra tinbena dik l-infrastruttura;
(d)id-drittjiet jiġu imposti fuq l-utenti ta’ dik l-infrastruttura; u u
🡻 2019/692 Art. 1.5(a)
(e)l-eżenzjoni ma għandhiex tkun ta’ ħsara għall-kompetizzjoni fis-swieq rilevanti, li aktarx jiġu affettwati mill-investiment, għall-funzjonament effettiv tas-suq intern tal-gass naturali, għall-funzjonament effiċjenti tas-sistemi regolati kkonċernati, jew għas-sigurtà tal-provvista tal-gass naturali fl-Unjoni.
🡻 2009/73/KE
2.
Il-paragrafu 1 għandu japplika ukoll għal żidiet sinifikanti fil-kapaċità ta’ infrastrutturi eżistenti u għal modifiki ta’ tali infrastrutturi li jippermettu l-iżvilupp ta’ sorsi ġodda tal-fornitura tal-gass.
🡻 2019/692 Art. 1.5(b)
3.
L-awtorità regolatorja msemmija fil-Kapitolu VIII tista’, fejn ikun il-każ, tiddeċiedi dwar l-eżenzjonijiet imsemmija fil-paragrafi 1 u 2.
Qabel l-adozzjoni tad-deċiżjoni dwar l-eżenzjoni, l-awtorità regolatorja nazzjonali, jew, fejn xieraq, awtorità kompetenti oħra ta’ dak l-Istat Membru, għandhom jikkonsultaw:
(a)lill-awtoritajiet regolatorji nazzjonali tal-Istati Membri li s-swieq tagħhom x’aktarx jiġu affettwati mill-infrastruttura l-ġdida; u
(b)lill-awtoritajiet rilevanti tal-pajjiżi terzi, fejn l-infrastruttura konċernata tkun magħquda man-netwerk tal-Unjoni taħt il-ġurisdizzjoni ta’ Stat Membru, u toriġina minn jew tintemm f’pajjiż terz wieħed jew aktar.
Fejn l-awtoritajiet ta’ pajjiż terz ikkonsultati ma jagħtux tweġiba għall-konsultazzjoni fi żmien raġonevoli jew fi żmien l-iskadenza stabbilita li ma taqbiżx tliet xhur, l-awtorità regolatorja nazzjonali konċernata tista’ tadotta d-deċiżjoni meħtieġa.
🡻 2009/73/KE
4.
Fejn l-infrastruttura konċernata tkun tinsab fit-territorju ta’ aktar minn Stat Membru wieħed, l-Aġenzija tista’ tressaq opijoni konsultattiva quddiem l-awtoritajiet regolatorji tal-Istati Membri konċernati, li tista’ tintuża bħala sies għad-deċiżjoni tagħhom, fi żmien xahrejn mid-data li fiħa ġiet irċevuta t-talba għal eżenzjoni mill-aħħar minn fost dawk l-awtoritajiet regolatorji.
🡻 2019/692 Art. 1.5(c)
Meta l-awtoritajiet regolatorji konċernati kollha jkunu laħqu ftehim dwar it-talba għal eżenzjoni fi żmien sitt xhur mid-data li fiħa ġiet irċevuta t-talba għal eżenzjoni mill-aħħar minn fost dawk l-awtoritajiet regolatorji, għandhom jinfurmaw lill-Aġenzija dwar dik id-deċiżjoni. Fejn l-infrastruttura konċernata tkun linja ta’ trażmissjoni bejn Stat Membru u pajjiż terz, qabel l-adozzjoni tad-deċiżjoni dwar l-eżenzjoni, l-awtorità regolatorja nazzjonali, jew fejn adatt, awtorità kompetenti oħra tal-Istat Membru fejn ikun jinsab l-ewwel punt ta’ interkonnessjoni man-netwerk tal-Istati Membri, jistgħu jikkonsultaw lill-awtorità rilevanti ta’ dak il-pajjiż terz bil-ħsieb li jiġi żgurat, fir-rigward tal-infrastruttura konċernata, li din id-Direttiva tiġi applikata b’mod konsistenti fit-territorju u, fejn applikabbli, fil-baħar territorjali ta’ dak l-Istat Membru. Fejn l-awtorità kkonsultata tal-pajjiż terz ma tweġibx għall-konsultazzjoni fi żmien raġonevoli jew fi żmien l-iskadenza stabbilita li ma taqbiżx tliet xhur, l-awtorità regolatorja nazzjonali konċernata tista’ tadotta d-deċiżjoni meħtieġa.
🡻 2009/73/KE
L-Aġenzija għandha teżerċita l-kompiti konferiti lill-awtoritajiet regolatorji tal-Istati Membri konċernati minn dan l-Artikolu:
(a)meta l-awtoritajiet regolatorji konċernati kollha ma jkunx irnexxiehom jilħqu ftehim fi żmien perjodu ta’ sitt xhur mid-data li fiħa ġiet irċevuta t-talba għal eżenzjoni mill-aħħar minn fost dawk l-awtoritajiet regolatorji; jew
(b)fuq talba konġunta mill-awtoritajiet regolatorji konċernati.
L-awtoritajiet regolatorji konċernati kollha jistgħu jitolbu konġuntament li l-perjodu msemmi fit-tielet subparagrafu jkun estiż b’perjodu massimu ta’ tliet xhur.
5.
Qabel ma tieħu deċiżjoni, l-Aġenzija għandha tikkonsulta lill-awtoritajiet regolatorji rilevanti u lill-applikanti.
6.
Eżenzjoni tista’ tkopri l-kapaċità kollha jew parti minnha tal-infrastruttura l-ġdida, jew tal-infrastruttura eżistenti b’kapaċità miżjuda b’mod sinifikanti.
Meta tittieħed deċiżjoni li tingħata eżenzjoni, għandu jitqies, fuq bażi ta’ kull każ individwalment, għall-ħtieġa li jiġu imposti l-kondizzjonijiet rigward id-durata tal-eżenzjoni u l-aċċess mhux diskriminatorju għall-infrastruttura. Meta tittieħed deċiżjoni rigward dawk il-kondizzjonijiet, għandhom jitqiesu b’mod partikolari l-kapaċità żejda li għandha tinbena jew il-modifika tal-kapaċità eżistenti, il-medda ta’ żmien prevista għall-proġett u ċ-ċirkostanzi nazzjonali.
Qabel tagħti eżenzjoni l-awtorità regolatorja għandha tiddeċiedi dwar ir-regoli u l-mekkaniżmi għall-ġestjoni u l-allokazzjoni tal-kapaċità. Ir-regoli għandhom jesiġu li l-utenti kollha potenzjali tal-infrastruttura jkunu mistidnin jindikaw l-interess tagħhom fil-kapaċità tal-kuntrattar qabel ma tiġi allokata l-kapaċità għall-infrastruttura l-ġdida, inkluż għall-użu proprju. L-awtorità regolatorja għandha tesiġi li r-regoli għall-ġestjoni tal-konġestjoni jinkludu l-obbligu li tinbiegħ kapaċità ġdida fis-suq, u għandha tesiġi li l-utenti tal-infrastruttura jkunu intitolati jikkummerċjalizzaw il-kapaċitjiet kuntrattati tagħhom fuq is-suq sekondarju. Fl-analiżi tagħha tal-kriterji msemmija fil-punti (a), (b) u (e) tal-paragrafu 1, l-awtorità regolatorja għandha tqis ir-riżultati tal-proċedura tal-allokazzjoni ta’ kapaċità.
Id-deċiżjoni dwar l-eżenzjoni, li tinkludi kwalunkwe mill-kondizzjonijiet imsemmija fit-tieni subparagrafu ta’ dan il-paragrafu, għandha tkun motivata u ppubblikata kif jixraq.
7.
Minkejja l-paragrafu 3, l-Istati Membri jistgħu jipprovedu li l-awtorità regolatorja jew l-Aġenzija, fejn ikun il-każ, għandha tissottometti, għal deċiżjoni formali, lill-korp relevanti fl-Istat Membru l-opinjoni tagħhom dwar it-talba għal eżenzjoni. Din l-opinjoni għandha tiġi pubblikata flimkien mad-deċiżjoni.
8.
L-awtorità regolatorja għandha tibgħat lill-Kummissjoni minnufih kopja ta’ kull talba għal eżenzjoni. Id-deċiżjoni għandha tiġi notifikata mingħajr dewmien, mill-awtorità kompetenti lill-Kummissjoni, flimkien mal-informazzjoni relevanti kollha rigward id-deċiżjoni. Din l-informazzjoni tista’ tingħata lill-Kummissjoni f’forma aggregata, li tippermetti lill-Kumissjoni tasal għal deċiżjoni fuq bażi tajba. B’mod partikolari, l-informazzjoni għandu jkun fiha:
(a)ir-raġunijiet dettaljati li abbażi tagħhom l-awtorità regolatorja, jew l-Istat Membru, taw jew irrifjutaw eżenzjoni flimkien ma’ referenza għall-paragrafu 1 inklużi l-punt jew punti relevanti ta’ dak il-paragrafu li fuqhom tkun ibbażata din id-deċiżjoni, inkluża l-informazzjoni finanzjarja li tiġġustifika l-ħtieġa għall-eżenzjoni;
(b)l-analiżi li tikun saret dwar l-effett fuq il-kompetizzjoni u l-operat effettiv tas-suq intern tal-gass li jirriżultaw mill-għotja tal-eżenzjoni;
(c)ir-raġunijiet għall-perjodu ta’ żmien u s-sehem tal-kapaċità totali tal-infrastruttura tal-gass in kwistjoni li għaliha ngħatat l-eżenzjoni;
(d)f’każ li l-eżenzjoni tirrigwarda interkonnettur, ir-riżultat tal-konsultazzjoni mal-awtoritajiet regolatorji konċernati; u
(e)il-kontribut tal-infrastruttura għad-diversifikazzjoni tal-fornitura tal-gass.
9.
Fi żmien xahrejn mill-jum tar-riċezzjoni tan-notifika, il-Kummissjoni tista’ tieħu deċiżjoni li tesiġi li l-awtorità regolatorja temenda jew tirtira d-deċiżjoni li tingħata eżenzjoni. Dak il-perjodu ta’ xahrejn jista’ jiġi estiż b’perjodu addizzjonali ta’ xahrejn fejn il-Kummissjoni teħtieġ informazzjoni addizzjonali. Dak il-perjodu addizzjonali għandu jibda l-għada tar-riċezzjoni tal-informazzjoni kompleta. Il-perjodu inizjali ta’ xahrejn jista’ jiġi estiż ukoll bil-kunsens kemm tal-Kummissjoni kif ukoll tal-awtorità regolatorja.
Meta l-informazzjoni mitluba ma tkunx ġiet provvduta fil-perjodu stipulat fit-talba, in-notifika għandha titqies li ġiet irtirata jekk, sakemm qabel l-iskadenza ta’ dak il-perjodu, dan ma jkunx ġie estiż bil-kunsens kemm tal-Kummissjoni kif ukoll tal-awtorità regolatorja, u sakemm l-awtorità regolatorja, fi stqarrija debitament raġunata, ma tkunx informat lill-Kummissjoni li tikkunsidra li n-notifika hija kompluta.
L-awtorità regolatorja għandha tikkonforma mad-deċiżjoni tal-Kummissjoni biex temenda jew tirtira d-deċiżjoni ta’ eżenzjoni fi żmien xahar, u għandha tinforma lill-Kummissjoni kif ikun meħtieġ.
Il-Kummissjoni għandha tippreżerva l-kunfidenzjalità ta’ informazzjoni sensittiva kummerċjalment.
L-approvazzjoni tal-Kummissjoni ta’ deċiżjoni dwar eżenzjoni m’għandhiex tibqa’ fis-seħħ sentejn wara l-adozzjoni tagħha jekk, sa dak iż-żmien, il-bini tal-infrastruttura ma jkunx għadu beda, u ħames snin wara l-adozzjoni tagħha jekk, l-infrastruttura ma tkunx saret operattiva sakemm il-Kummissjoni ma tiddeċidix li xi dewmien ikun kawża ta’ ostakli kbar li ma jkunux fil-kontroll tal-persuna li tkun ingħatat l-eżenzjoni.
10.
Il-Kummissjoni tista’ tadotta Linji gwida għall-applikazzjoni tal-kondizzjonijiet stabbiliti fil-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu u tistipula l-proċedura li għandha tkun segwita għall-applikazzjoni tal-paragrafi 3, 6, 8 u 9 ta’ dan l-Artikolu. Dawk il-miżuri, imfassla sabiex jemendaw elementi mhux essenzjali ta’ din id-Direttiva billi jissuplimentawha, għandhom jiġu adottati konformement mal-proċedura regolatorja bi skrutinju msemmija fl-Artikolu 51(3).
⇩ ġdid
Kapitolu V
Regoli applikabbli għall-operaturi ta’ trażmissjoni, tal-ħażna u tas-sistemi tal-gass naturali
🡻 2009/73/KE (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 3513
Kompiti tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni, tal-ħażnau/jew tal-LNG
1.Kull operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni, tal-ħażna u/jew tal-LNG għandu:
(a)jopera, imantni u jiżviluppa f’kundizzjonijiet ekonomiċi, faċilitajiet ta’ trażmissjoni, tal-ħażna u/jew tal-LNG li jkunu siguri, affidabbli u effiċjenti biex jiġi żgurat suq miftuħ, b’kont dovut għall-ambjent, ⇨ l-obbligi stabbiliti fi [ir-Regolament (UE) 2022/ … (ir-Regolament dwar il-Metan)] ⇦ u jiżgura li jkun hemm mezzi adegwati biex jiġu ssodisfati l-obbligi tas-servizz;
(b)iżomm lura milli jiddiskriminama jiddiskriminax bejn utenti tas-sistema jew klassijiet ta’ utenti tas-sistema, b’mod partikolarispeċifiku favur l-impriżi relatati tiegħu;
(c)jagħti informazzjoni biżżejjed lil kull operatur ieħor ta’ sistema ta’ trażmissjoni, lil kull operatur ieħor ta’ sistema tal-ħażna, lil kull operatur ieħor ta’ sistema tal-LNG u/jew lil kull operatur ta’ sistema ta’ distribuzzjoni, sabiex jaċċertaw li t-trasport u l-ħażna tal-gass naturali jistgħu jsiru b’mod kompatibbli mal-operazzjoni sigura u effiċjenti tas-sistema interkonnessa; u
(d)jagħti lill-utenti tas-sistema l-informazzjoni li jeħtieġu għall-aċċess effiċjenti għas-sistema.
2.Kull operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni għandu jibni kapaċità transfruntiera suffiċjenti biex tiġi integrata l-infrastruttura ta’ trażmissjoni Ewropea li takkomoda domanda ekonomikament raġonevoli u teknikament fattibbli kollha għall-kapaċità, filwaqt li titqies is-sigurtà tal-provvista tal-gass.
⇩ ġdid
3.L-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni għandhom jikkooperaw mal-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni biex jiżguraw il-parteċipazzjoni effettiva tal-parteċipanti fis-suq konnessi mal-grilja fis-suq bl-imnut, bl-ingrossa u tal-ibbilanċjar.
4.L-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni għandhom jiżguraw ġestjoni effiċjenti tal-kwalità tal-gass fil-faċilitajiet tagħhom f’konformità mal-istandards tal-kwalità tal-gass applikabbli.
🡻 2009/73/KE
53.Ir-regoli adottati mill-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni biex jibbilanċjaw is-sistemi ta’ trażmissjoni tal-gass għandhom ikunu oġġettivi, trasparenti u nondiskriminatorji, inkluż regoli dwar l-imposti għall-utenti tas-sistemi tan-networks tagħhom għall-iskwilibrju tal-enerġija. It-termini u l-kundizzjonijiet, inkluż ir-regoli u t-tariffi, għall-forniment ta’ dawn is-servizzi mll-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni għandhom jiġu stabbiliti skont metodoloġija kompatibbli mal-Artikolu 7241 (7) b’mod nondiskriminatorju u li jkun jirrifletti l-ispejjeż l-kostijiet u għandhom jiġu ppubblikati.
64.L-awtoritajiet regolatorji, fejn l-Istati Membri hekk jistipulaw, jew l-Istati Membri jistgħu jeżiġu li l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni josservaw standards minimi għall-manutenzjoni u l-iżvilupp tas-sistema ta’ trażmissjoni, inkluż il-kapaċità tal-interkonnessjoni.
⇩ ġdid
7.L-Istati Membri jistgħu jipprevedu li responsabbiltà waħda jew diversi responsabbiltajiet elenkati fil-paragrafu 1 jiġu assenjati lil operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni li ma jkunx sid is-sistema ta’ trażmissjoni li għalih kieku jkunu applikabbli r-responsabbiltajiet ikkonċernati. L-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni li lilu jiġu assenjati l-kompiti għandu jiġi ċċertifikat bħala parti mis-separazzjoni tas-sjieda, l-operatur indipendenti tas-sistema jew il-mudell tal-operatur indipendenti tas-sistema ta’ trażmissjoni u għandu jissodisfa r-rekwiżiti previsti fl-Artikolu 54, iżda ma għandux ikun meħtieġ li jkun sid is-sistema ta’ trażmissjoni li huwa responsabbli għaliha.
8.L-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni għandu jissodisfa r-rekwiżiti previsti fil-Kapitolu IX u għandu jiġi ċċertifikat f’konformità mal-Artikolu 57. Dan għandu jkun mingħajr preġudizzju għall-possibbiltà li l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni ċċertifikati bħala parti mis-separazzjoni tas-sjieda, l-operatur indipendenti tas-sistema jew il-mudell tal-operatur indipendenti tas-sistema ta’ trażmissjoni jiddelegaw, fuq inizjattiva tagħhom stess u fis-superviżjoni tagħhom, ċerti kompiti lil operaturi oħra tas-sistemi ta’ trażmissjoni ċċertifikati bħala parti mis-separazzjoni tas-sjieda, lill-operatur indipendenti tas-sistema jew lill-mudell tal-operatur indipendenti tas-sistemi ta’ trażmissjoni, meta d-delega tal-kompiti ma tkunx tipperikola d-drittijiet deċiżjonali effettivi u indipendenti tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni li jkun qed jiddelega.
9.L-operaturi tas-sistemi tal-LNG u tal-ħażna għandhom jikkooperaw, fi ħdan Stat Membru wieħed u f’livell reġjonali, biex jiżguraw l-aktar użu effiċjenti tal-kapaċitajiet tal-faċilitajiet u sinerġiji bejn dawn il-faċilitajiet, filwaqt li jqisu l-integrità u l-operazzjoni tas-sistema.
🡻 2009/73/KE (adapted)
105.Operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni għandhom jipprokuraw l-enerġija li jużaw għat-twettiq tal-funzjonijiet tagħhom skont proċeduri bbażati fuq is-suq li huma trasparenti u nondiskriminatorji.
Artikolu 3616
Kunfidenzjalità għall-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni u s-sidien tas-sistemi ta’ trażmissjoni
1.Mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 6830 jew kwalunkwe obbligu legali ieħor għall-iżvelar ta’ informazzjoni, kull operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni, ħażna u/jew LNG, u sidien tas-sistema ta’ trażmissjoni għandhom iżommu l-kunfidenzjalità ta’ informazzjoni kummerċjalment sensittiva miksuba matul it-twettiq tal-attivitajiet tagħhom, u għandhom jipprevjenu li informazzjoni dwar l-attivitajiet proprji tagħhom li tista’ tkun kummerċjalment vantaġġuża tiġi żvelata b’mod diskriminatorju. B’mod partikolari ma għandhom jiżvelaw l-ebda informazzjoni kummerċjalment sensittiva lill-partijiet li jkun baqa’ tal-impriża, ħlief jekk dan ikun meħtieġ għat-twettiq ta’ tranżazzjoni ta’ negozju. Sabiex tiġi żgurata konformità sħiħa mar-regoli dwar is-separazzjoni tal-informazzjoni, l-Istati Membri għandhom jiżguraw li sid is-sistema ta’ trażmissjoni, anke fil-każ ta’ operatur magħqud, l-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni, u l-parti l-oħra li jifdal tal-impriża ma jużax servizzi konġunti, bħas-servizzi legali konġunti, minbarra funzjonijiet purament amministrattivi jew tal-IT.
2.L-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni, tal-ħażna u/jew tal-LNG ma għandhomx, fil-kuntest ta’ bejgħ jew xiri tal-gass naturali minn impriża relatata, jużaw ħażin informazzjoni kummerċjalment sensittiva miksuba mingħand terzi fil-kuntest ta’ għoti jew negozjar tal-aċċess għas-sistema.
3.L-informazzjoni meħtieġa għall-kompetizzjoni effettiva u t-tħaddim effiċjenti tas-suq għandha ssir pubblika. Dan l-obbligu huwa bla ħsara għall-ħarsien ta’ informazzjoni kummerċjalment sensittiva.
⇩ ġdid
Artikolu 37
Setgħat ta’ teħid tad-deċiżjonijiet rigward il-konnessjoni ta’ faċilitajiet ġodda tal-produzzjoni tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju mas-sistema ta’ trażmissjoni
1.L-operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni għandu jistabbilixxi u jippubblika proċeduri trasparenti u effiċjenti għal konnessjoni nondiskriminatorja ta’ installazzjonijiet ġodda tal-produzzjoni tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju. Dawk il-proċeduri għandhom ikunu soġġetti għall-approvazzjoni tal-awtoritajiet regolatorji.
2.L-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni ma għandhomx ikunu intitolati jirrifjutaw talbiet ta’ konnessjoni ekonomikament raġonevoli u teknikament fattibbli ta’ installazzjoni ta’ faċilità ġdida tal-produzzjoni tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju.
🡻 2009/73/KE (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 3823
Setgħat ta’ teħid tad-deċiżjonijiet deċiżjonali rigward il-konnessjoni ta’ faċilitajiet ta’ ħżin, faċilitajiet ta’ gassifikazzjoni mill-ġdid ta’ LNG u kljienti industrijali mas-sistema ta’ trażmissjoni ⌦ u man-network tal-idroġenu ⌫
1.L-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni ⇨ u l-operaturi tan-networks tal-idroġenu ⇦ għandhom jistabbilixxu u jippubblikaw proċeduri u tariffi trasparenti u effiċjenti għal konnessjoni nondiskriminatorja tal-faċilitajiet tal-ħażna ⇨ tal-gass naturali u l-idroġenu ⇦ , tal-faċilitajiet tar-rigassifikazzjoni tal-LNG, ⇨ , tat-terminals tal-idroġenu ⇦ u tal-klijenti industrijali mas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ u man-network tal-idroġenu ⇦. Il-proċeduri għandhom ikunu soġġetti għall-approvazzjoni mill-awtorità regolatorja.
2.L-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni ⇨ u l-operaturi tan-networks tal-idroġenu ⇦ ma għandhomx ikunu intitolati li jirrifjutaw il-konnessjoni ta’ faċilità ġdida tal-ħażna ⇨ tal-gass naturali jew tal-idroġenu ⇦, faċilità tar-rigassifikazzjoni tal-LNG ⇨, terminal tal-idroġenu ⇦ jew klijent industrijali minħabba limitazzjonijiet possibbli futuri fil-kapaċitajiet tan-network disponibbli jew spejjeż kostijiet addizzjonali relatati maż-żieda meħtieġa fil-kapaċità. L-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ u l-operatur tan-network tal-idroġenu ⇦ għandu jkun obbligat jiżgura biżżejjed kapaċità ta’ dħul u ta’ ħruġ għall-konnessjoni l-ġdida.
Artikolu 6
Solidarjetà reġjonali
1.Sabiex tiġi ssalvagwardata provvista sikura fis-suq intern tal-gass naturali, l-Istati Membri għandhom jikkoperaw sabiex jippromwovu s-solidarjetà reġjonali u bilaterali.
2.Tali koperazzjoni għandha tkopri sitwazzjonijiet li jirriżultaw fi, jew li x’aktarx jirriżultaw, f’perjodu qasir ta’ żmien, fi xkiel serju għall-provvista b’effett fuq l-Istat Membru. Din għandha tinkludi:
(a)koordinazzjoni ta’ miżuri nazzjonali ta’ emerġenza imsemmija fl-Artikolu 8 tad-Direttiva tal-Kunsill 2004/67/KE tas-26 ta’ April, 2004 dwar miżuri għas-salvagwardja tas-sigurtà tal-provvista ta’ gas naturali
;
(b)identifikazzjoni u, fejn meħtieġ, żvilupp jew tiġdid ta’ interkonnessjonijiet ta’ elettriku u ta’ gass naturali; u
(c)kondizzjonijiet u modalitajiet prattiċi għall-assistenza reċiproka.
3.Il-Kummissjoni u l-Istati Membri l-oħra għandhom jinżammu informati dwar tali koperazzjoni.
4.Il-Kummissjoni tista’ tadotta linji gwida għall-koperazzjoni reġjonali fi spirtu ta’ solidarjetà. Dawk il-miżuri, imfassla sabiex jemendaw elementi mhux essenzjali ta’ din id-Direttiva billi jissuplimentawha, għandhom jiġu adottati konformement mal-proċedura regolatorja bi skrutinju msemmija fl-Artikolu 51(3).
KAPITOLU VI
Operazzjoni tas-sistemi ta Ddistribuzzjoni u forniment ⌦ tal-gass naturali ⌫
Artikolu 3924
Il-ħatra tal-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni
L-Istati Membri għandhom jinnominaw, jew jeżiġu li l-impriżi li għandhom jew li huma responsabbli għal sistemi ta’ distribuzzjoni jinnominaw, għal perjodu li għandu jiġi determinat mill-Istati Membri, wara li jqisu l-effiċjenza u l-bilanċ ekonomiku, operatur tas-sistemi ta’ trażmissjoni wieħed jew aktar, u għandhom jaċċertaw li dawk l-operaturi jaġixxu f’konformità mal-Artikoli taħt l-Artikoli 4025, 4226 u 4327.
Artikolu 4025
Il-kompiti tal-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni
1.Kull operatur ta’ sistema ta’ distribuzzjoni għandu jkun responsabbli sabiex jara li s-sistema tkun kapaċi tlaħħaq fit-tul ma’ domandi raġonevoli ta’ distribuzzjoni tal-gass, u biex jibqa’ jopera, imantni u jiżviluppa, f’kundizzjonijiet ekonomiċi, sistema ta’ distribuzzjoni sigura, affidabbli dipendibbli u effiċjenti fiż-żona tiegħu filwaqt li jitqiesu l-ambjent ⇨ , l-obbligi stabbiliti fi [ir-Regolament (UE) 2022/ … (ir-Regolament dwar il-Metan)] ⇦ u l-effiċjenza enerġetika rigward l-enerġija.
⇩ ġdid
2.Meta jiġi deċiż hekk mill-awtoritajiet regolatorji, l-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni jistgħu jkunu responsabbli biex jiżguraw ġestjoni effiċjenti tal-kwalità tal-gass fil-faċilitajiet tagħhom f’konformità mal-istandards tal-kwalità tal-gass applikabbli, fejn meħtieġ għall-ġestjoni tas-sistema minħabba l-injezzjoni ta’ gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju.
🡻 2009/73/KE
32.F’kull każ l-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni ma għandux jiddiskrimina bejn l-utenti tas-sistema jew klassijiet tal-utenti, b’mod partikolari favur l-impriżi relatati tiegħu.
43.Kull operatur ta’ sistema ta’ distribuzzjoni għandu jipprovdi informazzjoni biżżejjed lil kull operatur ieħor ta’sistema ta’ distribuzzjoni u/jew ta’ sistema ta’ trażmissjoni, jew tal-LNG, u/jew ta’ sistema tal-ħażna sabiex jaċċertaw li t-trasport u l-ħażna tal-gass naturali jsiru b’mod kompatibbli mal-operazzjoni sigura u effiċjenti tas-sistema interkonnessa.
54.Kull operatur ta’ sistema ta’ distribuzzjoni għandu jipprovdi l-informazzjoni lill-utenti tas-sistema li jkunu jeħtieġu għal aċċess effiċjenti għas-sistema, u għall-użu tagħha.
65.Meta l-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni jkunu responsabbli għall-ibbilanċjar tas-sistema ta’ distribuzzjoni, ir-regoli adottati minnhom għal dak l-iskop għandhom ikunu oġġettivi, trasparenti u nondiskriminatorji, inkluż regoli dwar l-imposti għall-utenti tas-sistemi għall-iskwilibrju tal-enerġija. It-termini u l-kundizzjonijiet, inkluż ir-regoli u r-tariffi, għall-forniment ta’ dawn is-servizzi mill-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni għandhom jiġu stabbiliti skont metodoloġija kompatibbli mal-Artikolu 7241 (7) b’mod nondiskriminatorju u li jkun jirrifletti l-ispejjeż l-kostijiet u għandhom jiġu ppubblikati.
⇩ ġdid
7.L-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni għandhom jikkooperaw mal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni biex tiġi żgurata l-parteċipazzjoni effettiva tal-parteċipanti fis-suq konnessi mal-grilja tagħhom fis-swieq bl-imnut, bl-ingrossa u tal-ibbilanċjar fis-sistema ta’ dħul u ta’ ħruġ li għaliha tappartjeni s-sistema ta’ distribuzzjoni.
8.L-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni għandhom jistabbilixxu u jippubblikaw proċeduri trasparenti u effiċjenti għal konnessjoni nondiskriminatorja ta’ installazzjonijiet ġodda tal-produzzjoni tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju. Dawk il-proċeduri għandhom ikunu soġġetti għall-approvazzjoni tal-awtoritajiet regolatorji.
9.L-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni ma għandhomx ikunu intitolati jirrifjutaw talbiet ta’ konnessjoni ekonomikament raġonevoli u teknikament fattibbli ta’ faċilità ġdida tal-produzzjoni tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju.
Artikolu 41
Setgħat ta’ teħid tad-deċiżjonijiet rigward il-konnessjoni ta’ faċilitajiet ġodda tal-produzzjoni tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju mas-sistema ta’ distribuzzjoni
L-awtoritajiet regolatorji għandhom jobbligaw lill-operatur ta’ sistema ta’ distribuzzjoni jippubblika proċeduri trasparenti u effiċjenti għal konnessjoni nondiskriminatorja ta’ installazzjonijiet ġodda tal-produzzjoni tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju. Dawk il-proċeduri għandhom ikunu soġġetti għall-approvazzjoni tal-awtoritajiet regolatorji.
🡻 2009/73/KE (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 4226
Is-separazzjoni tal-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni
1.Meta l-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni jkun parti minn impriża integrata vertikalment, dan għandu jkun indipendenti minn attivitajiet oħra mhux relatati mad-distribuzzjoni mill-inqas f’termini tal-forma legali tiegħu, l-organizzazzjoni tiegħu u t-teħid tad-deċiżjonijiet tiegħu. Dawk ir-regoli ma għandhomx jikkreaw obbligu li s-sjieda tal-assi tas-sistema ta’ distribuzzjoni tiġi sseparata mill-impriża integrata vertikalment.
2.Minbarra r-rekwiżiti tal-paragrafu 1, fejn l-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni huwa parti minn impriża integrata vertikalment, huwa għandu jkun indipendenti minn attivitajiet oħra mhux relatati mad-distribuzzjoni f’termini tal-organizzazzjoni tiegħu u t-teħid tad-deċiżjonijiet tiegħu. Sabiex jintlaħaq dan, għandhom japplikaw l-kriterji minimi li ġejjin:
(a)dawk il-persuni responsabbli għall-amministrazzjoni tal-operatur ta’ sistema ta’ distribuzzjoni ma jistgħux ⌦ għandhomx ⌫ jieħdu sehem fl-istrutturi ta’ distribuzzjoni tal-impriża integrata tal-gass naturali responsabbli, direttament jew direttament, għall-operazzjoni ta’ kuljum tal-produzzjoni, it-trażmissjoni ⇨, it-trasport ⇦ u fornitura l-provvista ⇨ tal-gassijiet ⇦ tal-gass naturali;
(b)għandhom jittieħdu miżuri adegwati biex jiġi aċċertat illi l-interessi professjonali tal-persuni responsabbli għall-amministrazzjoni tal-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni jitqiesu b’mod li jaċċerta li kapaċi jaġixxu b’mod indipendenti;
(c)l-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni għandu jkollu drittijiet deċiżjonali effettivi, indipendentement mill-impriża integrata tal-gass naturali, rigward l-assi meħtieġa għall-operazzjoni, il-manutenzjoni jew żvilupp tan-networks;. sSabiex jitwettqu dawn il-kompiti, l-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni għandu jkollu għad-dispożizzjoni tiegħu r-riżorsi meħtieġa, inkluż ir-riżorsi umani, tekniċi, finanzjarji u fiżiċi;. dDan ma għandux jipprevjeni l-eżistenza ta’ mekkaniżmi ta’ koordinazzjoni adatti biex jiġi żgurat li d-drittijiet ta’ superviżjoni ekonomiċi u amministrattiv tal-kumpanija ewlenija fir-rigward tal-qligħ mill-assi, regolati indirettament taħt l-Artikolu f’konformità mal-Artikolu 7241(7), f’sussidjarja jiġu protetti;. bB’mod partikolari, dan għandu jippermetti lill-kumpanija ewlenija tapprova l-pjan finanzjarju annwali, jew kwalunkwe strument ekwivalenti, tal-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni u tistabbilixxi limiti globali fuq il-livelli ta’ dejn tas-sussidjarja tagħha;. dDan ma għandux jippermetti l-kumpanija ewlenija biex tagħti struzzjonijiet dwar l-operazzjonijiet ta’ kuljum, u lanqas dwar deċiżjonijiet individwali dwar il-kostruzzjoni jew l-aġġornament tal-linji ta’ distribuzzjoni, li ma jkunux jaqbżu t-termini tal-pjan finanzjarju approvat, jew kwalunkwe strument ekwivalenti; u
(d)l-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni għandu jistabbilixxi programm ta’ konformità, li jistabbilixxi miżuri li għandhom jittieħdu biex jiġi żgurat li tkun eskluża l-imġiba diskriminatorja, u jiżgura li l-osservanza tiegħu tkun sorveljata b’mod adegwat;. iIl-programm ta’ konformità għandu jistabbilixxi l-obbligi speċifiċi tal-impjegati li jiksbu dak il-għan l-objettiv;. gGħandu jiġi ppreżentat rapport annwali, li jistabbilixxi l-miżuri meħuda, mill-persuna jew l-entità responsabbli għas-sorveljanza tal-programm ta’ konformità, l-uffiċjal għall-konformità tal-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni, lill-awtorità regolatorja msemmija fl-Artikolu 7039(1) u għandu jiġi ppubblikat;. lL-uffiċjal għall-konformità tal-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni għandu jkun kompletament indipendenti u għandu jkollu aċċess għall-informazzjoni kollha neċessarja dwar l-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni u dwar kwalunkwe impriża affiljata sabiex iwettaq il-kompitu tiegħu.
3.Fejn l-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni jifforma parti minn impriża integrata vertikalment, l-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-attivitajiet tal-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni jiġi sorveljat minn awtoritajiet regolatorji jew minn korpi kompetenti oħra sabiex ma jkunx jista’ japprofitta ruħu mill-integrazzjoni vertikali tiegħu biex ixekkel il-kompetizzjoni. B’mod partikolari, l-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni integrati vertikalment ma għandhomx, fil-komunikazzjoni u l-marki korporattivi tagħhom, joħolqu konfużjoni fir-rigward tal-identità separata tal-fergħa ta’ provvista tal-impriża integrata vertikalment.
4.L-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu li ma japplikawx il-paragrafi 1, 2 u 3 lil impriżi integrati tal-gass naturali li jservu inqas minn 100000100 000 klijent konness.
Artikolu 4327
Obbligi ta’ kunfidenzjalità għall-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni
1.Mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 6830 jew kwalunkwe dmir legali biex l-informazzjoni tiġi żvelata, kull operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni għandu jippreżerva l-kunfidenzjalità ta’ informazzjoni kummerċjalment sensittiva miksuba fil-kors tat-twettiq tal-kummerċ tiegħu, u għandu jipprevjeni informazzjoni dwar l-attivitajiet proprji li tista’ tkun kummerċjalment vantaġġuża milli tiġi żvelata b’mod diskriminatorju.
2.L-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni ma għandhomx, fil-kuntest ta’ bejgħ jew xiri tal-gass naturali minn impriżi relatati, jabbużaw minn informazzjoni kummerċjalment sensittiva miksuba mingħand terzi fil-kuntest ta’ għoti jew negozjar ta’ aċċess għas-sistema.
Artikolu 4428
Sistemi ta’ distribuzzjoni magħluqa ⌦ tal-gass naturali ⌫
1.L-Istati Membri jistgħu jipprevedu li jieħdu dispożizzjonijiet sabiex l-awtoritajiet regolatorji nazzjonali jew awtoritajiet kompetenti oħra jikklassifikaw sistema li tiddistribwixxi l-gass ⇨ naturali ⇦ fi ħdan sit ġeografikament magħluq industrijali, kummerċjali jew ta’ servizzi komuni u li, bla ħsara għall-paragrafu 4, ma tfornix lill-klijenti fid-djar, bħala sistema ta’ distribuzzjoni magħluqa jekk:
(a)għal raġunijiet speċifiċi tekniċi jew ta’ sikurezza, jiġu integrati l-operazzjoni jew il-proċess tal-utenti ta’ dik is-sistema; jew
(b)dik is-sistema tiddistribwixxi l-gass ⇨ naturali ⇦ primarjament lis-sid jew lill-operatur tas-sistema jew lill-impriżi konnessi tagħhom.
2.L-Istati Membri jistgħu jieħdu dispożizzjonijiet sabiex jipprevedu li l-awtoritajiet regolatorji nazzjonali jeżentaw lill-operatur ta’ sistema ta’ distribuzzjoni magħluqa ⇨ tal-gass naturali ⇦ mir-rekwiżit fl-Artikolu 2732(1) li t-tariffi, jew il-metodoloġiji li jsejsu l-kalkolu tagħhom, ikunu approvati qabel ma jidħlu fis-seħħ f’konformità mal-Artikolu 7241.
3.Meta tingħata eżenzjoni kif imsemmi fil-paragrafu 2 it-tariffi applikabbli, jew il-metodoloġiji li jsejsu l-kalkolu tagħhom, għandhom jiġu rieżaminati u approvati f’konformità mal-Artikolu 7241 fuq talba minn utent tas-sistema ta’ distribuzzjoni magħluqa ⇨ tal-gass naturali ⇦.
4.L-użu inċidentali minn għadd żgħir ta’ djar b’impjieg jew konnessjonijiet simili ma’ sid is-sistema ta’ distribuzzjoni u li jinsabu fiż-żoni fornuti minn sistema ta’ distribuzzjoni magħluqa ma għandux jeskludi li jingħataw eżenzjonijiet taħt skont il-paragrafu 2.
⇩ ġdid
5.Sistemi ta’ distribuzzjoni magħluqa għandhom jitqiesu bħala sistemi ta’ distribuzzjoni għall-finijiet ta’ din id-Direttiva.
🡻 2009/73/KE (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 4529
Operatur kombinat
L-Artikolu 2644 (1) ma għandux jipprevjeni l-operazzjoni ta’ operatur kombinat ta’ sistema ta’ trażmissjoni, tal-LNG, tal-ħażna u ta’ distribuzzjoni, sakemm dan l-operatur ikun ikkonforma mal-Artikolu 549 (1), jew ⌦ l-Artikoli ⌫ 5514 u 5615, jew mal-Kapitolu IXIV jew jaqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 4982(6).
⇩ ġdid
Kapitolu VII
Regoli applikabbli għan-networks tal-idroġenu ddedikati
Artikolu 46
Kompiti tal-operaturi tan-networks, tal-ħażna u tat-terminals tal-idroġenu
1.Kull operatur ta’ network, ħażna jew terminal tal-idroġenu għandu jkun responsabbli għal dawn li ġejjin:
(a)l-operazzjoni, il-manutenzjoni u l-iżvilupp f’kundizzjonijiet ekonomiċi ta’ infrastruttura sigura u affidabbli għat-trasport jew il-ħażna tal-idroġenu b’kunsiderazzjoni xierqa għall-ambjent, b’kooperazzjoni mill-qrib ma’ operaturi ta’ networks tal-idroġenu konnessi u ġirien;
(b)l-iżgurar tal-kapaċità fit-tul tas-sistema tal-idroġenu biex tissodisfa domandi raġonevoli għat-trasport u l-ħażna tal-idroġenu;
(c)l-iżgurar ta’ mezzi xierqa biex tissodisfa l-obbligi tagħha;
(d)l-għoti ta’ informazzjoni biżżejjed lill-operatur ta’ networks jew ta’ sistemi oħra li magħhom hija interkonnessa s-sistema tiegħu, sabiex tiġi żgurata l-operazzjoni sigura u effiċjenti tas-sistema interkonnessa, kif ukoll l-iżvilupp u l-interoperabbiltà kkoordinati tagħha;
(e)ma jiddiskriminax bejn utenti tas-sistema jew klassijiet ta’ utenti tal-infrastruttura, b’mod speċifiku favur l-impriżi relatati tiegħu; u
(f)l-għoti, lill-utenti tas-sistema, tal-informazzjoni li jeħtieġu għal aċċess effiċjenti għall-infrastruttura;
(g)it-teħid tal-miżuri raġonevoli kollha li huma disponibbli biex jiġu evitati u minimizzati l-emissjonijiet tal-idroġenu fl-operazzjonijiet tagħhom u t-twettiq, f’intervalli regolari, ta’ stħarriġ dwar id-detezzjoni u t-tiswija tat-tnixxijiet tal-idroġenu tal-komponenti rilevanti kollha fir-responsabbiltà tal-operatur;
(h)is-sottomissjoni ta’ rapport dwar id-detezzjoni ta’ tnixxijiet tal-idroġenu u, fejn meħtieġ, ta’ programm ta’ tiswija jew ta’ sostituzzjoni lill-awtoritajiet kompetenti;
2.Kull operatur ta’ network tal-idroġenu għandu jibni kapaċità transfruntiera suffiċjenti biex tiġi integrata l-infrastruttura tal-idroġenu Ewropea li takkomoda d-domanda ekonomikament raġonevoli u teknikament fattibbli kollha għall-kapaċità, filwaqt li titqies is-sigurtà tal-provvista tal-idroġenu.
3.L-operaturi tan-networks tal-idroġenu jistgħu jkunu responsabbli biex jiżguraw ġestjoni effiċjenti tal-kwalità tal-idroġenu fin-networks tagħhom f’konformità mal-istandards tal-kwalità tal-idroġenu applikabbli, fejn meħtieġ għall-ġestjoni tas-sistema u soġġett għall-approvazzjoni tal-awtorità regolatorja.
Artikolu 47
Networks eżistenti tal-idroġenu
1.L-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu li jagħtu deroga mir-rekwiżiti tal-Artikoli 31, 62, 63 u 64 ta’ din id-Direttiva, u l-Artikoli 6 u 47 ta’ [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM (2021) xxx] lin-networks tal-idroġenu li kienu jappartjenu għal impriża integrata vertikalment fi [id-data tad-dħul fis-seħħ]. Id-deroga għandha tkun limitata fil-kamp ta’ applikazzjoni tagħha għall-kapaċità tan-network li tkun qed tiiġi operata fi [id-data tad-dħul fis-seħħ].
2.Id-deroga għandha tkun limitata fiż-żmien u għandha tiskadi:
(a)meta l-impriża integrata vertikalment tressaq talba lill-awtorità regolatorja biex ittemm id-deroga u tali talba tiġi approvata mill-awtorità regolatorja;
(b)meta n-network tal-idroġenu li jibbenefika mid-deroga jkun konness ma’ network tal-idroġenu ieħor;
(c)meta ssir espansjoni tan-network tal-idroġenu li jibbenefika mid-deroga, jew tal-kapaċità tiegħu;
(d)mhux aktar tard mill-31 ta’ Diċembru 2030.
Artikolu 48
Networks tal-idroġenu ġeografikament konfinati
1.L-Istati Membri jistgħu jipprevedu li l-awtoritajiet regolatorji jagħtu deroga mill-Artikolu 62 għan-networks tal-idroġenu li jittrasportaw l-idroġenu minn punt ta’ dħul wieħed għal għadd limitat ta’ punti ta’ ħruġ f’żona ġeografikament konfinata, industrijali jew kummerċjali.
2.Id-derogi tal-paragrafu 1 għandhom japplikaw mill-inqas sal-31 ta’ Diċembru 2030. Mill-1 ta’ Jannar 2031, id-deroga għandha tiskadi meta tiġi ssodisfata waħda mill-kundizzjonijiet ta’ hawn taħt:
(a)meta produttur tal-idroġenu rinnovabbli kompetitur ikun irid jikseb aċċess għan-network;
(b)meta n-network tal-idroġenu eżentat jiġi konness ma’ network tal-idroġenu ieħor.
L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li t-talbiet għall-aċċess imsemmija fil-punt (a) ta’ dan il-paragrafu jiġu nnotifikati lill-awtorità regolatorja.
Artikolu 49
Interkonnetturi tal-idroġenu ma’ pajjiżi terzi
1.L-interkonnetturi tal-idroġenu bejn l-Istati Membri u pajjiżi terzi għandhom ikunu soġġetti għar-regoli applikabbli għan-networks tal-idroġenu kif stabbilit f’din id-Direttiva u fi [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM(2021) xxx]. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-infurzar ta’ dawn ir-regoli jqis l-applikazzjoni effettiva tagħhom fit-territorju tal-Unjoni, kif ukoll in-natura integrata tal-interkonnettur.
2.Għall-fini tal-implimentazzjoni tar-rekwiżiti stabbiliti fil-paragrafu 1, għal kull interkonnettur tal-idroġenu, qabel l-operazzjoni tiegħu, l-Unjoni għandha tikkonkludi ftehim intergovernattiv mal-pajjiż terz konness, jew mal-pajjiżi terzi konnessi, li jistabbilixxi r-regoli operattivi għall-interkonnettur tal-idroġenu kkonċernat meta l-Kummissjoni tkun iddeterminat li tali ftehim ikun meħtieġ biex tiġi żgurata l-konformità mar-regoli msemmija fil-paragrafu 1.
3.Tali ftehim intergovernattiv jista’ jkun fih, kif xieraq, regoli li jispeċifikaw l-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-aċċess ta’ partijiet terzi, ir-regolamentazzjoni tat-tariffi u regoli dwar is-separazzjoni tal-operatur tal-interkonnettur tal-idroġenu, kif ukoll regoli dwar iċ-ċertifikazzjoni tal-idroġenu rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju, inkluż regoli li jiżguraw il-ġbir tad-data meħtieġa u l-applikazzjoni tal-kriterji għall-kontabbiltà tal-idroġenu prodott mill-elettriku bħala idroġenu rinnovabbli.
Artikolu 50
Kunfidenzjalità għall-operaturi tan-networks tal-idroġenu, tal-faċilitajiet tal-ħażna tal-idroġenu u tat-terminals tal-idroġenu
1.Mingħajr preġudizzju għad-dmirijiet legali li jiżvela informazzjoni, kull operatur ta’ network tal-idroġenu, faċilità tal-ħażna tal-idroġenu jew terminal tal-idroġenu, u kull sid ta’ network tal-idroġenu, għandu jippreserva l-kunfidenzjalità ta’ informazzjoni kummerċjalment sensittiva miksuba matul it-twettiq tal-attivitajiet tiegħu, u għandu jipprevjeni li informazzjoni dwar l-attivitajiet tiegħu stess li tista’ tkun kummerċjalment vantaġġuża tiġi żvelata b’mod diskriminatorju. B’mod partikolari, jekk l-operatur ta’ network tal-idroġenu, faċilità għall-ħażna tal-idroġenu jew terminal tal-idroġenu, jew is-sid ta’ network tal-idroġenu jkun parti minn impriża integrata vertikalment, dan ma għandu jiżvela l-ebda informazzjoni kummerċjalment sensittiva lill-partijiet li jifdal tal-impriża, sakemm dan ma jkunx meħtieġ għat-twettiq ta’ tranżazzjoni kummerċjali.
2.L-operatur ta’ network tal-idroġenu, faċilità tal-ħażna tal-idroġenu jew terminal tal-idroġenu ma għandux, fil-kuntest ta’ bejgħ jew xiri tal-idroġenu minn impriżi relatati, juża ħażin informazzjoni kummerċjalment sensittiva miksuba mingħand partijiet terzi fil-kuntest ta’ għoti jew negozjar tal-aċċess għas-sistema.
3.L-informazzjoni meħtieġa għall-kompetizzjoni effettiva u t-tħaddim effiċjenti tas-suq għandha ssir pubblika. Dan l-obbligu huwa bla ħsara għall-ħarsien ta’ informazzjoni kummerċjalment sensittiva.
KAPITOLU VIII
Ippjanar tan-network integrat
🡻 2009/73/KE (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 5122
Żvilupp tan-networks u setgħat sabiex jittieħdu deċiżjonijiet ta’ investiment
1.⇨Mill-inqas ⇦ kKull sena ⇨ sentejn ⇦ , l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni ⌦ kollha ⌫ għandhom jippreżentaw pjan tal-iżvilupp tan-networks ta’ għaxar snin lill-awtorità regolatorja⌦ rilevanti ⌫ li jkun ibbażat fuq il-provvista u d-domanda eżistenti u previsti wara konsultazzjoni mal-partijiet ikkonċernati rilevanti kollha. ⇨ Għandu jkun hemm mill-inqas pjan wieħed tal-iżvilupp tan-networks għal kull Stat Membru. L-operaturi tal-infrastruttura, inkluż l-operaturi tat-terminals tal-LNG, l-operaturi tal-ħażna, l-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni kif ukoll l-operaturi tal-idroġenu, tal-infrastruttura tat-tisħin distrettwali u tal-elettriku għandhom ikunu meħtieġa jipprovdu u jiskambjaw l-informazzjoni rilevanti kollha lill-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni meħtieġa għall-iżvilupp tal-pjan uniku.⇦ Dak il-pjan tal-iżvilupp tan-networks għandu jkun fih miżuri effiċjenti sabiex jiggarantixxu l-adegwatezza tas-sistema ⇨ tal-gass naturali ⇦ u s-sigurtà tal-provvista ⇨, b’mod partikolari l-konformità mal-istandards tal-infrastruttura skont ir-Regolament (UE) 2017/1938. Il-pjan tal-iżvilupp tan-network ta’ għaxar snin għandu jiġi ppubblikat u għandu jkun aċċessibbli fuq sit web ⇦.
2.Il-pjan tal-iżvilupp tan-networks ta’ għaxar snin għandu, b’mod partikolari:
(a)jindika lill-parteċipanti fis-suq ⇨ ikun fih ⇦ l-infrastruttura ewlenija ta’ trażmissjoni li jeħtieġ li tinbena jew tiġi mmodernizzata matul l-għaxar snin li ġejjin;
(b)ikun fih l-investimenti kollha diġà deċiżi u jidentifika investimenti ġodda li jridu jiġu eżegwiti fit-tliet snin li ġejjin; u
⇩ ġdid
(c)jinkludi informazzjoni dwar l-infrastruttura li tista’ jew li se tiġi dekummissjonata; u
🡻 2009/73/KE
⇨ ġdid
jipprovdi jipprevedi skeda ta’ żmien għall-proġetti kollha ta’ investiment ⇨ u dekommissjonar ⇦;.
⇩ ġdid
(e)ikun ibbażat fuq qafas ta’ xenarju konġunt żviluppat bejn l-operaturi tal-infrastruttura rilevanti, inkluż l-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni rilevanti, ta’ mill-inqas il-gass u l-elettriku;
(f)ikun konsistenti mar-riżultati tal-valutazzjonijiet tar-riskju komuni u nazzjonali skont l-Artikolu 7 tar-Regolament 2017/1938;
(g)ikunu konformi mal-pjan nazzjonali integrat dwar l-enerġija u l-klima u mal-aġġornamenti tiegħu, u mar-rapporti nazzjonali integrati dwar l-enerġija u l-klima sottomessi skont ir-Regolament (UE) 2018/1999 u jappoġġaw l-objettiv tan-newtralità klimatika stabbilit fl-Artikolu 2(1) tar-Regolament (UE) 2021/1119.
🡻 2009/73/KE (adapted)
⇨ ġdid
3.Waqt l-elaborazzjoni tal-pjan tal-iżvilupp tan-networks ta’ għaxar snin, ⇨l-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni għandu jqis bis-sħiħ il-potenzjal għal alternattivi għall-espansjoni tas-sistema, pereżempju l-użu tar-rispons tad-domanda, kif ukoll il-konsum mistenni wara l-applikazzjoni tal-prinċipju “l-Effiċjenza Enerġetika tiġi l-Ewwel”, il-kummerċ ma’ pajjiżi oħra u l-pjan tal-iżvilupp tan-networks għall-Unjoni kollha. L-operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni għandu jivvaluta kif għandha tiġi indirizzata, fejn possibbli, ħtieġa fis-sistemi tal-elettriku u tal-gassijiet inkluż informazzjoni dwar il-post u d-daqs ottimali tal-ħażna tal-enerġija u tal-assi tal-gass bl-elettriku⇦ l-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni għandu jagħmel suppożizzjonijiet raġonevoli dwar l-evoluzzjoni tal-produzzjoni, il-provvista, il-konsum u l-iskambji ma’ pajjiżi oħrajn, b’kont meħud tal-pjani ta’ investiment għan-networks reġjonali u fil-Komunità kollha, kif ukoll għall-pjani ta’ investiment għall-ħżin u l-faċilitajiet ta’ gassifikazzjoni mill-ġdid ta’ LNG.
4.L-awtorità regolatorja għandha tikkonsulta mal-utenti kollha effettivi u potenzjali tan-network dwar il-pjan tal-iżvilupp tan-networks ta’ għaxar snin b’mod miftuħ u trasparenti. Il-persuni jew impriżi li jiddikjaraw li huma utenti potenzjali tas-sistema jistgħu jintalbu jissostanzjaw tali pretensjonijiet. L-awtorità regolatorja għandha tippubblika r-riżultat tal-proċess ta’ konsultazzjoni, partikolarment il-ħtiġijiet possibbli għal investimenti.
5.L-awtorità regolatorja għandha teżamina jekk il-pjan tal-iżvilupp tan-networks ta’ għaxar snin ikoprix il-ħtiġijiet kollha tal-investimenti identifikati matul il-proċess ta’ konsultazzjoni, u jekk hux konformi ⇨ mal-aktar simulazzjoni riċenti madwar l-Unjoni tax-xenarji ta’ interruzzjoni mwettqa mill-ENTSO tal-Gass skont l-Artikolu 7 tar-Regolament (UE) 2017/1938, bil-valutazzjonijiet tar-riskju reġjonali u nazzjonali u ⇦ mal-pjan mhux vinkolanti tal-iżvilupp tan-networks (Pjan tal-iżvilupp tan-networks għall-Komunità ⌦ għall-Unjoni ⌫ kollha) ta’ għaxar snin għall-Komunità ⌦ għall-Unjoni ⌫ kollha msemmi ⌦ fil-punt (b) tal-Artikolu 30(1) tar-Regolament (UE) 2019/943 ⌫ fl-Artikolu 8(3)(b) tar-Regolament (KE) Nru 715/2009. Jekk ikun hemm xi dubju dwar il-konformità mal-pjan tal-iżvilupp tan-networks għall-Komunità ⌦ għall-Unjoni ⌫ kollha, l-awtorità regolatorja għandha tikkonsulta ⌦ mal-ACER ⌫ mal-Aġenzija. L-awtorità regolatorja tista’ titlob lill-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni sabiex jemenda l-pjan tiegħu tal-iżvilupp tan-networks ta’ għaxar snin.
⇩ ġdid
L-awtoritajiet nazzjonali kompetenti għandhom jeżaminaw il-konsistenza tal-pjan tal-iżvilupp tan-networks ta’ għaxar snin mal-pjan nazzjonali għall-enerġija u l-klima u l-aġġornamenti tiegħu u mar-rapporti nazzjonali integrati dwar l-enerġija u l-klima sottomessi f’konformità mar-Regolament (UE) 2018/1999.
🡻 2009/73/KE
⇨ ġdid
6.L-awtorità regolatorja għandha tissorvelja u tevalwa l-implimentazzjoni tal-pjan tal-iżvilupp tan-networks ta’ għaxar snin.
7.Meta l-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ l-operatur indipendenti tas-sistema jew l-operatur indipendenti ta’ trażmissjoni ⇦, għajr minħabba raġunijiet imperattivi li mhumiex fil-kontroll tiegħu, ma jwettaqx investiment li, f’konformità mal-pjan tal-żvilupp tan-networks ta’ għaxar snin, kellu jitwettaq fit-tliet snin ta’ wara, l-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-awtorità regolatorja għandha l-obbligu li tieħu mill-anqas waħda mill-miżuri li ġejjin biex tiżgura li l-investiment inkwistjoni jsir jekk tali investiment ikun għadu rilevanti abbażi tal-aktar pjan riċenti tal-iżvilupp tan-networks ta’ għaxar snin:
(a)teżiġi mill-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni li jeżegwixxi l-investimenti inkwistjoni;
(b)torganizza proċedura għal sejħa ta’ offerti miftuħa għal kull investitur għall-investiment inkwistjoni; jew
(c)tobbliga lill-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni jaċċetta żieda fil-kapital biex jiffinanzja l-investimenti meħtieġa u jippermetti l-investituri indipendenti jipparteċipaw fil-kapital.
Fejn l-awtorità regolatorja tkun għamlet użu mis-setgħat tagħha skont l-ewwel subparagrafu tal-punt (b), hija tista’ tobbliga lill-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni jaqbel ma’ element wieħed jew iżjed minn dawn li ġejjin:
(a)il-finanzjament minn xi parti terza;
(b)il-kostruzzjoni minn xi parti terza;
(c)il-bini minnu stess tal-assi ġodda kkonċernati;
(d)l-operazzjoni minnu stess tal-ass koncernat tal-assi ġodda kkonċernati.
L-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni għandu jipprovdi l-informazzjoni kollha meħtieġa lill-investituri biex iwettqu l-investiment, għandu jikkollega l-assi l-ġodda man-network ta’ trażmissjoni u għandu jagħmel l-aħjar li jista’ biex jiffaċilita l-implimentazzjoni tal-proġett tal-investiment.
L-arranġamenti finanzjarji rilevanti għandhom ikunu soġġetti għall-approvazzjoni mill-awtorità regolatorja.
8.Meta l-awtorità regolatorja tkun użat is-setgħat tagħha taħt l-ewwel subparagrafu tal-paragrafu skont il-paragrafu 7, ir-regolamenti tariffarji rilevanti għandhom ikopru l-ispejjeż l-kostijiet tal-investimenti inkwistjoni.
⇩ ġdid
Artikolu 52
Rappurtar dwar l-iżvilupp tan-networks tal-idroġenu
1.L-operaturi tan-networks tal-idroġenu għandhom jippreżentaw lill-awtorità regolatorja, f’intervalli regolari kif determinat minn dik l-awtorità, ħarsa ġenerali lejn l-infrastruttura tan-network tal-idroġenu li jkollhom l-għan li jiżviluppaw. B’mod partikolari, dik il-ħarsa ġenerali għandha:
(a)tinkludi informazzjoni dwar il-ħtiġijiet tal-kapaċità, kemm fil-volum kif ukoll fit-tul ta’ żmien, kif negozjati bejn l-utenti tan-network u l-operaturi tan-network tal-idroġenu;
(b)tinkludi informazzjoni dwar sa liema punt se jintużaw pipelines tal-gass naturali adattati għal skop ġdid għat-trasport tal-idroġenu;
(c)tkun konformi mal-pjan nazzjonali integrat dwar l-enerġija u l-klima u mal-aġġornamenti tiegħu, u mar-rapporti nazzjonali integrati dwar l-enerġija u l-klima sottomessi skont ir-Regolament (UE) 2018/1999 u tappoġġa l-objettiv tan-newtralità klimatika stabbilit fl-Artikolu 2(1) tar-Regolament (UE) 2021/1119.
2.L-operaturi tal-ħażna tal-idroġenu u tat-terminals tal-idroġenu għandhom jipprovdu u jiskambjaw l-informazzjoni rilevanti kollha meħtieġa għall-iżvilupp tal-ħarsa ġenerali mal-operaturi tan-networks tal-idroġenu.
3.L-awtorità regolatorja għandha teżamina l-ħarsa ġenerali. F’dan l-eżami għandha tqis il-ħtieġa ekonomika ġenerali tal-enerġija tan-network tal-idroġenu kif ukoll il-qafas tax-xenarju konġunt żviluppat skont il-punt (e) tal-Artikolu 51(2).
4.L-awtorità regolatorja għandha tqis l-eżami tal-ħarsa ġenerali fl-approvazzjoni tagħha ta’ imposti dedikati skont it-tifsira tal-Artikolu 4 ta’ [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM (2021) xxx].
5.L-operaturi tan-networks tal-idroġenu għandhom jippubblikaw fuq bażi regolari rapport konġunt dwar l-iżvilupp tas-sistema tal-idroġenu abbażi tal-ħarsa ġenerali ppreżentata lill-awtorità regolatorja. Għandhom iqisu l-eżami tal-awtorità regolatorja skont il-paragrafu 4.
6.L-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu li japplikaw ir-rekwiżiti skont l-Artikolu 51 għall-operaturi tan-networks tal-idroġenu.
Artikolu 53
Il-finanzjament tal-infrastruttura transfruntiera tal-idroġenu
1.Meta proġett ta’ interkonnettur tal-idroġenu jkun inkluż fil-pjan tal-iżvilupp tan-networks ta’ għaxar snin għall-UE kollha kif imsemmi fl-Artikolu 29 ta’ [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM (2021) xxx] u ma jkunx proġett ta’ interess komuni kif imsemmi fi [il-Kapitolu II u l-punt 3 tal-Anness I tar-Regolament xxx dwar Linji Gwida għall-infrastruttura tal-enerġija trans-Ewropea], l-operaturi tan-networks tal-idroġenu kontigwi u affettwati għandhom ifasslu pjan ta’ proġett, li jkun jinkludi talba għal allokazzjoni transfruntiera tal-kostijiet, u jippreżentawh b’mod konġunt lill-awtoritajiet regolatorji kkonċernati għal approvazzjoni konġunta.
2.Il-pjan tal-proġett u t-talba għall-allokazzjoni transfruntiera tal-kostijiet għandhom ikunu akkumpanjati minn analiżi tal-kostbenefiċċji speċifika għall-proġett, filwaqt li jitqiesu l-benefiċċji lil hinn mill-fruntieri tal-Istati Membri kkonċernati, u minn pjan ta’ direzzjoni tan-negozju li jevalwa l-vijabbiltà finanzjarja tal-proġett, li għandu jinkludi soluzzjoni ta’ finanzjament u jispeċifika jekk l-operaturi tan-networks tal-idroġenu involuti jaqblux dwar proposta sostanzjata għal allokazzjoni tal-kostijiet transfruntieri.
3.Wara li jikkonsultaw mal-operaturi tan-network tal-idroġenu, l-awtoritajiet regolatorji kkonċernati għandhom jieħdu deċiżjonijiet koordinati dwar l-allokazzjoni tal-kostijiet ta’ investiment li għandhom jiġġarrbu minn kull operatur tan-network għall-proġett.
4.Meta l-awtoritajiet regolatorji kkonċernati ma jkunux jistgħu jilħqu ftehim dwar it-talba fi żmien sitt xhur, l-ACER għandha tieħu deċiżjoni, billi ssegwi l-proċess skont l-Artikolu 6(10) tar-Regolament (UE) 2019/942.
5.Wara l-31 ta’ Diċembru 2030, l-operaturi kollha tan-networks tal-idroġenu affettwati għandhom jinnegozjaw sistema ta’ kumpens finanzjarju biex jiżguraw il-finanzjament għall-infrastruttura transfruntiera tal-idroġenu. Filwaqt li jiżviluppaw dan, l-operaturi tan-networks tal-idroġenu għandhom iwettqu proċess ta’ konsultazzjoni estensiv li jinvolvi l-parteċipanti rilevanti kollha fis-suq.
6.L-operaturi tan-networks tal-idroġenu kkonċernati għandhom jaqblu dwar is-sistema ta’ kumpens finanzjarju fi żmien 3 snin u sal-31 ta’ Diċembru 2033. Jekk ma jintlaħaq l-ebda ftehim sa dak il-perjodu, l-awtoritajiet regolatorji involuti għandhom jiddeċiedu b’mod konġunt fi żmien sentejn (2). Meta l-awtoritajiet regolatorji rilevanti ma jkunux jistgħu jilħqu ftehim konġunt dwar it-talba fi żmien sentejn (2), l-ACER għandha tieħu deċiżjoni, billi ssegwi l-proċess skont l-Artikolu 6(10) tar-Regolament (UE) 2019/942.
7.Is-sistema ta’ kumpens finanzjarju għandha tiġi implimentata f’konformità mal-punt (b) tal-Artikolu 72(1).
8. Għat-tranżizzjoni lejn sistema ta’ mekkaniżmu ta’ kumpens finanzjarju, il-kuntratti ta’ kapaċità eżistenti ma għandhomx jiġu affettwati mill-mekkaniżmu ta’ kumpens finanzjarju stabbilit.
9. Aktar dettalji meħtieġa għall-implimentazzjoni tal-proċess stabbilit f’dan l-Artikolu, inkluż il-proċessi u l-perjodi ta’ żmien meħtieġa, il-proċess għar-rieżami u jekk ikun meħtieġ l-emendar tal-mekkaniżmu ta’ kumpens li jippermetti li jitqiesu l-evoluzzjoni tat-tariffi u l-iżvilupp tan-networks tal-idroġenu, għandhom jiġu stabbiliti f’kodiċi tan-network stabbilit abbażi tal-Artikolu 54 ta’ [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM(2021) xxx].
🡻 2009/73/EC (adapted)
⇨ ġdid
Kapitolu IX
⌦ Is-separazzjoni tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni⌫
Taqsima 1
⌦ separazzjoni tad-dritt ta’ sjieda ⌫
Artikolu 549
Separazzjoni tas-sistemi ta’ trażmissjoni u tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni
1.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li mit-3 ta’ marzu 2012 ‘il quddiem:
(a)kull impriża li tipposjedi sistema ta’ trażmissjoni tagħha taġixxi bħala operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni;
(b)l-istess persuna jew persuni mhumiex intitolati:
(i)li direttament jew indirettament jeżerċitaw kontroll fuq impriża li twettaq xi waħda mill-funzjonijiet tal-produzzjoni jew tal-provvista, u li direttament jew indirettament jeżerċitaw kontroll jew jeżerċitaw xi dritt fuq operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni jew fuq sistema ta’ trażmissjoni; jew
(ii)li direttament jew indirettament jeżerċitaw kontroll fuq operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni jew fuq sistema ta’ trażmissjoni, u li direttament jew indirettament jeżerċitaw kontroll jew jeżerċitaw xi dritt fuq impriża li twettaq xi waħda mill-funzjonijiet tal-produzzjoni jew tal-provvista;
(c)l-istess persuna jew l-istess persuni mhumiex intitolati jaħtru membri tal-bord ta’ sorveljanza, tal-bord amministrattiv jew tal-entitajiet li legalment jirrappreżentaw l-impriża, ta’ operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni, jew ta’ sistema ta’ trażmissjoni, u li direttament jew indirettament jeżerċitaw kontroll jew jeżerċitaw xi dritt fuq impriża li twettaq xi waħda mill-funzjonijiet tal-produzzjoni jew tal-provvista; u
(d)l-istess persuna jew l-istess persuni mhumiex intitolati li jkunu membri tal-bord ta’ sorveljanza, tal-bord amministrattiv jew tal-entitajiet li legalment jirrappreżentaw l-impriża, kemm ta’ impriża li twettaq xi waħda mill-funzjonijiet tal-produzzjoni jew tal-provvista kif ukoll ta’ operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni, jew ta’ sistema ta’ trażmissjoni.
2.Id-drittijiet imsemmija fil-punti (b) u (c) tal-paragrafu 1 fil-paragrafu 1, il-punti (b) u (c), għandhom jinkludu, b’mod partikolari:
(a)is-setgħa għall-eżerċizzju tad-drittijiet ta’ votazzjoni;
(b)is-setgħa li jiġu maħtura membri tal-bord ta’ sorveljanza, tal-bord amministrattiv jew tal-entitajiet li legalment jirrappreżentaw lill-impriżi; jew
(c)is-sjieda ta’ sehem maġġoritarju.
3.Għall-finijiet tal-punt (b) tal-paragrafu 1, il-kunċett ta’ ⌦ it-terminu ⌫ “impriża li taqdi xi waħda mill-funzjonijiet tal-produzzjoni jew tal-provvista” għandu ⌦ jiġi mifhum li ⌫ jinkludi “impriża li taqdi xi waħda mill-funzjonijiet tal-ġenerazzjoni u l-provvista” fil-kamp ta’ applikazzjoni tad-Direttiva 2009/72/EC ⌦ (UE) 2019/944 ⌫ tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill
tat-13 ta’ Lulju 2009 dwar ir-regoli komuni għas-suq intern tal-elettriku
, u t-termini “operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni” u “sistema ta’ trażmissjoni” għandhom ⌦ jiġu mifhuma li ⌫ jinkludu “operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni” u “sistema ta’ trażmissjoni” fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dik id-Direttiva.
4.L-Istati Membri jistgħu jippermettu derogi mill-punti (b) u (c) tal-paragrafu 1 sat-3 ta’ Marzu 2013, sakemm l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni ma jkunux jiffurmaw parti minn impriża integrata vertikalment.
5.L-obbligu stipulat fil-punt (a) tal-paragrafu 1 għandu jitqies issodisfat meta żewġ impriżi jew aktar li jkunu sidien ta’ sistemi ta’ trażmissjoni joħolqu impriża konġunta li taġixxi ta’ operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni f’żewġ Stati Membri jew aktar għas-sistemi ta’ trażmissjoni kkonċernati. L-ebda impriża oħra ma tista’ tkun parti mill-impriża konġunta, sakemm ma tkunx ġiet approvata taħt skont l-Artikolu 5514 bħala operatur indipendenti tas-sistema jew bħala operaturi indipendenti ta’ trażmissjoni għall-finijiet tat-Taqsima 3tal-Kapitolu IV.
6.Għall-implimentazzjoni ta’ dan l-Artikolu, meta l-persuna msemmija fil-punti (b), (c) u (d) tal-paragrafu 1 tkun l-Istat Membru jew entità pubblika oħra, żewġ entitajiet pubbliċi separati li jeżerċitaw kontroll, minn naħa waħda, fuq operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni jew fuq sistema ta’ trażmissjoni u, min-naħa l-oħra, fuq impriża li twettaq xi waħda mill-funzjonijiet tal-produzzjoni jew tal-provvista, għandhom jitqiesu bħala l-istess persuna jew l-istess persuni.
7.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li la l-informazzjoni kummerċjalment sensittiva msemmija fl-Artikolu 3616 miżmuma minn operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni li kienet tagħmel parti minn impriża integrata vertikalment u lanqas il-persunal ta’ tali operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ma jiġu trasferiti lejn impriżi li jwettqu xi waħda mill-funzjonijiet tal-produzzjoni u tal-provvista.
🡻 2019/692 Art. 1.2(a)
8.Fejn, fit-3 ta’ Settembru 2009, is-sistema ta’ trażmissjoni kienet il-proprjetà ta’ impriża integrata vertikalment, Stat Membru jista’ jiddeċiedi li ma japplikax il-paragrafu 1. Fir-rigward tal-parti tas-sistema ta’ trażmissjoni li tikkollega Stat Membru ma’ pajjiż terz bejn il-fruntiera ta’ dak l-Istat Membru u l-ewwel punt ta’ konnessjoni man-network ta’ dak l-Istat Membru, fejn fit-23 ta’ Mejju 2019 is-sistema ta’ trażmissjoni tkun il-proprjetà ta’ impriża integrata vertikalment, Stat Membru jista’ jiddeċiedi li ma japplikax il-paragrafu 1.
🡻 2009/73/KE
F’tali każ, l-Istati Membri kkonċernati għandhom jew:
(a)jaħtru operatur indipendenti tas-sistema taħt skont l-Artikolu 5514, jew
(b)jikkonformaw mad-dispożizzjonijiet tat-Taqsima 3tal-Kapitolu IV.
🡻 2019/692 Art. 1.2(b)
9.Fejn, fit-3 ta’ Settembru 2009, is-sistema ta’ trażmissjoni kienet il-proprjetà ta’ impriża integrata vertikalment u jkun hemm arranġamenti fis-seħħ li jiggarantixxu indipendenza aktar effettiva tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni mid-dispożizzjonijiet tat-Taqsima 3tal-Kapitolu IV, Stat Membru jista’ jiddeċiedi li ma japplikax il-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu.
Fir-rigward tal-parti tas-sistema ta’ trażmissjoni li tikkollega Stat Membru ma’ pajjiż terz bejn il-fruntiera ta’ dak l-Istat Membru u l-ewwel punt ta’ konnessjoni man-network ta’ dak l-Istat Membru, fejn fit-23 ta’ Mejju 2019, is-sistema ta’ trażmissjoni tkun il-proprjetà ta’ impriża integrata vertikalment, u jkun hemm arranġamenti fis-seħħ li jiggarantixxu indipendenza aktar effettiva tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni mid-dispożizzjonijiet tat-Taqsima 3tal-Kapitolu IV, dak l-Istat Membru jista’ jiddeċiedi li ma japplikax il-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu.
🡻 2009/73/KE (adapted)
10.Qabel ma impriża tiġi approvata u magħżula bħala operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni taħt skont il-paragrafu 9 ta’ dan l-Artikolu, hija għandha tiġi ċertifikata ⌦ f’konformità ⌫ konformement mal-proċeduri stabbiliti fl-Artikolu 6510(4), (5) u (6) ta’ din id-Direttiva u fl-Artikolu 3 tar-Regolament (KE) Nru 715/2009, li konformement magħhom ⌦ Wara dan, ⌫ il-Kummissjoni għandha tivverifika li l-arranġamenti eżistenti jiggarantixxu b’mod ċar indipendenza aktar effettiva tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni mid-dispożizzjonijiet tat-Taqsima 3tal-Kapitolu IV.
11.L-impriżi integrati vertikalment li għandhom tas-sistema ta’ sistema ta’ trażmissjoni, fl-ebda każ ma għandhom jiċċaħħdu milli jieħdu passi biex jikkonformaw mal-paragrafu 1.
12.L-impriżi li jwettqu xi waħda mill-funzjonijiet ta’ produzzjoni jew provvista ma għandhom fl-ebda każ ikunu jistgħu jieħdu kontroll ta’ jew jeżerċitaw direttament jew indirettament xi dritt fuq operaturi ta’ sistemi ta’ trażmissjoni separata fl-Istati Membri li japplikaw il-paragrafu 1.
Taqsima 2
⌦ operaturi indipendenti tas-sistema ⌫
Artikolu 5514
Operaturi indipendenti tas-sistema
🡻 2019/692 Art. 1.3 (adapted)
⇨ ġdid
1.Fejn, fit-3 ta’ Settembru 2009, is-sistema ta’ trażmissjoni kienet ta’ impriża integrata vertikalment, Stat Membru jista’ jiddeċiedi li ma japplikax l-Artikolu 569 (1) u li jaħtar operatur indipendenti tas-sistema wara proposta minn sid is-sistema ta’ trażmissjoni.
Fir-rigward tal-parti tas-sistema ta’ trażmissjoni li tikkollega Stat Membru ma’ pajjiż terz, bejn il-fruntiera ta’ dak l-Istat Membru u l-ewwel punt ta’ konnessjoni man-network ta’ dak l-Istat Membru, fejn fit-23 ta’ Mejju 2019 is-sistema ta’ trażmissjoni tkun ⌦ kienet ⌫ ta’ impriża integrata vertikalment, dak l-Istat Membru jista’ jiddeċiedi li ma japplikax l-Artikolu 599(1) u li jaħtar operatur indipendenti tas-sistema wara proposta minn sid is-sistema ta’ trażmissjoni.
Il-ħatra ta’ operatur indipendenti tas-sistema għandha tkun soġġetta għall-approvazzjoni mill-Kummissjoni.
2.L-Istat Membru jista’ japprova u jaħtar biss operatur indipendenti tas-sistema, meta:
(a)l-operatur kandidat wera li jikkonforma mar-rekwiżiti tal-Artikolu 549 (1), il-punti (b), (c) u (d);
(b)l-operatur kandidat ikun wera li għandu għad-dispożizzjoni tiegħu r-riżorsi finanzjarji, tekniċi, fiżiċi u umani meħtieġa biex iwettaq il-kompiti tiegħu skont l-Artikolu 3513;
(c)l-operatur kandidat ikun intrabat li jikkonforma ma’ pjan tal-iżvilupp tan-network ta’ għaxar snin b’sorveljanza mill-awtorità regolatorja;
(d)sid is-sistema ta’ trażmissjoni jkun wera l-kapaċità tiegħu li jikkonforma mal-obbligi tiegħu skont il-paragrafu 5,. u gGħal dan il-għan, għandu jipprovdi abbozz tal-arranġamenti kuntrattwali kollha mal-impriża kandidata u ma’ xi entità rilevanti oħra; u
(e)l-operatur kandidat ikun wera l-abbiltà tiegħu li jikkonforma mal-obbligi tiegħu taħt ir-Regolament (KE) Nru 715/2009 ⌦ skont [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM (2021) xxx] ⌫ inkluż il-kooperazzjoni tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni fil-livell Ewropew u reġjonali.
3.L-impriżi ċċertifikati mill-awtorità regolatorja li jkunu kkonformaw mar-rekwiżiti tal-Artikolu 6611 u tal-paragrafu 2 ta’ dan l-Artikolu għandhom jiġu approvati u maħtura bħala operaturi indipendenti tas-sistemi mill-Istati Membri. Għandha tkun applikabbli l-proċedura ta’ ċertifikazzjoni fl-Artikolu 6510 ta’ din id-Direttiva u fl-Artikolu 3 tar-Regolament (KE) Nru 715/2009 jew dik fl-Artikolu 6611 ta’ din id-Direttiva.
4.Kull operatur indipendenti tas-sistema għandu jkun responsabbli għall-għoti u l-ġestjoni tal-aċċess lil partijiet terzi, inkluż il-ġbir ta’ imposti tal-aċċess u ta’ konġestjoni, għall-operazzjoni, il-manutenzjoni u l-iżvilupp tas-sistema ta’ trażmissjoni, kif ukoll għall-iżgurar tal-kapaċità fit-tul tas-sistema li tissodisfa domanda raġonevoli bi ppjanar tal-investiment. Fl-iżvilupp tas-sistema ta’ trażmissjoni, l-operatur indipendenti tas-sistema għandu jkun responsabbli għall-ippjanar (inkluż il-proċedura tal-awtorizzazzjoni), il-kostruzzjoni, u l-kuntrattar tal-infrastruttura l-ġdida. Għal dan il-għan, l-operatur indipendenti tas-sistema għandu jaġixxi bħala operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni f’konformità ma’ dan il-Kapitolu. Sid is-sistema ta’ trażmissjoni ma għandux ikun responsabbli għall-għoti u l-ġestjoni tal-aċċess ta’ partijiet terzi, u lanqas għall-ippjanar tal-investiment.
5.Meta jinħatar operatur indipendenti tas-sistema, sid is-sistema ta’ trażmissjoni għandu:
(a)jipprovdi l-kooperazzjoni u l-appoġġ kollha rilevanti lill-operatur indipendenti tas-sistema għat-twettiq tal-kompiti tiegħu, inkluż b’mod partikolari l-informazzjoni rilevanti kollha;
(b)jiffinanzja l-investimenti deċiżi mill-operatur indipendenti tas-sistema u approvati mill-awtorità regolatorja, jew jaċċetta li jiġu ffinanzjati minn kwalunkwe parti interessata, inkluż l-operatur indipendenti tas-sistema;. iIl-. L-arranġamenti finanzjarji rilevanti għandhom ikunu soġġetti għall-approvazzjoni mill-awtorità regolatorja;. qQabel. Qabel din l-approvazzjoni, l-Awtorità Regolatorja għandha tikkonsulta lil sid is-sistema ta’ trażmissjoni flimkien ma’l- partijiet interessati l-oħrajn;
(c)jipprovdi għaljipprevedi l-kopertura ta’ responsabbiltà relatata mal-assi tan-network, bl-esklużjoni tar-responsabbiltà marbuta mal-kompiti tal-operatur indipendenti tas-sistema; u
(d)jipprovdi garanziji biex jiġi ffaċilitat il-finanzjament ta’ kwalunkwe espansjonijiet tan-network bl-eċċezzjoni ta’ dawk l-investimenti fejn, skont il-punt (b), ikun ta l-approvazzjoni tiegħu għal finanzjament minn kwalunkwe parti interessata, inkluż l-operatur indipendenti tas-sistema.
6.B’kooperazzjoni mill-qrib mal-awtorità regolatorja, l-awtorità nazzjonali rilevanti fuq il-kompetizzjoni tal-kompetizzjoni għandha tingħata s-setgħat kollha rilevanti sabiex tissorvelja b’mod effikaċi l-konformità ta’ sid is-sistema ta’ trażmissjoni mal-obbligi tiegħu f’konformità mal-paragrafu 5.
🡻 2009/73/EC (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 5615
Separazzjoni tas-sidien tas-sistemi ta’ trażmissjoni, u tal-operaturi tas-sistemi tal-ħażna ⌦ u tal-operaturi tal-ħażna tal-idroġenu ⌫
Il-proprjetarju Is-sidien tas-sistemasistemi ta’ trażmissjoni ⇨ u tan-networks tal-idroġenu ⇦, meta jkun inħatar operatur indipendenti tas-sistema ⇨ jew operaturi indipendenti tan-networks tal-idroġenu ⇦ , u l-operaturi tas-sistemi tal-ħażna ⇨ jew l-operaturi tal-faċilitajiet tal-ħażna tal-idroġenu ⇦ li jiffurmaw parti minn impriżi integrati vertikalment, għandhom ikunu indipendenti, mill-anqas f’termini tal-forma ġuridika tagħhom, tal-organizzazzjoni u tat-teħid tad-deċiżjonijiet tagħhom, minn attivitajiet oħrajn li ma jkunux relatati mat-trażmissjoni, id-distribuzzjoni ⇨ , it-trasport ⇦ u l-ħażna ⇨ tal-gassijiet ⇦ .
Dan l-Artikolu għandu japplika biss għall-faċilitajiet tal-ħażna ⇨ tal-gass naturali ⇦ li huma meħtieġa teknikament u/jew ekonomikament għal aċċess effiċjenti għas-sistema għall-provvista tal-klijenti taħt skont l-Artikolu 2933.
Sabiex tiġi aċċertata l-indipendenza ta’ sid is-sistema ta’ trażmissjoni ⇨jew in-network tal-idroġenu⇦ u tal-operatur tas-sistema tal-ħażna ⇨ jew tal-ħażna tal-idroġenu ⇦ imsemmija fil-paragrafu 1, għandhom japplikaw il-kriterji minimi li ġejjin:
(a)dawk il-persuni responsabbli għall-amministrazzjoni ta’ sid is-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew in-network tal-idroġenu ⇦ u tal-operatur ta’ sistema tal-ħażna ⇨ jew ta’ ħażna tal-idroġenu ⇦ma jistgħux jieħdu sehem fl-istrutturi korporattivi tal-impriża integrata tal-gass naturali li hija responsabbli, direttament jew indirettament, għall-operazzjoni ta’ kuljum tal-produzzjoni u l-provvista tal-gass naturali ⇨ tal-gassijiet ⇦;
(b)għandhom jittieħdu miżuri adegwati biex jiġi aċċertat illi l-interessi professjonali tal-persuni responsabbli għall-amministrazzjoni ta’ sid is-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew in-network tal-idroġenu ⇦ u tal-operatur tas-sistema tal-ħażna ⇨ jew tal-ħażna tal-idroġenu ⇦ jitqiesu b’mod li jiżgura li huma kapaċi jaġixxu b’mod indipendenti;
(c)l-operatur tas-sistema ta’ ħażna⇨ jew tal-ħażna tal-idroġenu ⇦ għandu jkollu drittijiet effettivi ta’ teħid tad-deċiżjonijiet, indipendentement mill-impriża integrata tal-gass naturali, rigward l-assi meħtieġa għall-operazzjoni, il-manutenzjoni jew l-iżvilupp tal-faċilitajiet tal-ħażna. D; dan ma għandux jeskludi l-eżistenza ta’ mekkaniżmi adegwati ta’ koordinazzjoni biex jiġi aċċertat li jiġu protetti d-drittijiet ta’ sorveljanza ekonomika u ta’ amministrazzjoni tal-kumpanija prinċipali rigward prospetti fuq assi regolati indirettament taħt skont l-Artikolu 7241(7) f’kumpanija sussidjarja. B’mod partikolari, dan ⌦ ; għandu jippermetti ⌫ b’mod partikolari lill-kumpanija prinċipali tapprova l-pjan finanzjarju ta’ kull sena, jew kwalunkwe strument ekwivalenti, tal-operatur tas-sistema tal-ħażna ⇨ jew tal-ħażna tal-idroġenu ⇦ kif ukoll li tistabbilixxi limiti globali fuq il-livelli ta’ dejn tas-sussidjarja tagħha;. dDan ma għandux jippermetti lill-kumpanija prinċipali tagħti xi struzzjonijiet dwar l-operazzjoni ta’ kuljum, u lanqas dwar deċiżjonijiet individwali marbuta mal-kostruzzjoni jew mal-aġġornament tal-faċilitajiet tal-ħażna, li ma jkunux jeċċedu t-termini tal-pjan finanzjarju approvat, jew kwalunkwe strument ekwivalenti ieħor; nd
(d)sid is-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew in-network tal-idroġenu ⇦ u l-operatur tas-sistema tal-ħażna ⇨ jew tal-ħażna tal-idroġenu ⇦ għandhom ifasslu programm ta’ konformità, li ⌦ għandu ⌫ jistabbilixxi l-miżuri meħuda biex ikun żgurat li ma jkun hemm l-ebda imġiba diskriminatorja, u biex ikun żgurat li l-osservanza tiegħu tkun sorveljata b’mod adegwat. Il-programm ta’ konformità ⌦ ; għandu ⌫ wkoll jistabbilixxi l-obbligi speċifiċi tal-impjegati li jiksbu dawk l-għanijiet l-objettivi;. rRapport annwali, li jindika l-miżuri meħuda, għandu jiġi ppreżentat mill-persuna jew l-entità responsabbli għas-sorveljanza tal-programm ta’ konformità lill-awtorità regolatorja u għandu jiġi ppubblikat.
Il-Kummissjoni tista’ ⇨ għandha s-setgħa ⇦ tadotta ⇨ atti delegati f’konformità mal-Artikolu 83 li jissupplimentaw din id-Direttiva sabiex jistabbilixxu ⇦ Llinji gwida biex taċċerta l-konformità sħiħa u effettiva mal-paragrafu 2 ta’ dan l-Artikolu, ta’ sid is-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew in-network tal-idroġenu ⇦ u tal-operatur tas-sistema tal-ħażna tal-ħażna ⇨ jew tal-ħażna tal-idroġenu ⇦ . Dawk il-miżuri, imfassla sabiex jemendaw elementi mhux essenzjali ta’ din id-Direttiva billi jissuplimentawha, għandhom jiġu adottati konformement mal-proċedura regolatorja bi skrutinju msemmija fl-Artikolu 51(3).
KAPITOLU IV
Taqsima 3
Operatur⌦ Operaturi ⌫ indipendenti ta’ trażmissjoni
Artikolu 5717
Assi, tagħmir, persunal u identità
1.L-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni għandu jkollhom ir-riżorsi umani, tekniċi, fiżiċi u finanzjarji kollha meħtieġa biex jaqdu l-obbligi tagħhom skonttaħt din id-Direttiva u jwettqu l-attività ta’ trażmissjoni tal-gass, b’mod partikolari:
(a)assi li huma meħtieġa għall-attività ta’ trażmissjoni tal-gass, inkluż is-sistema ta’ trażmissjoni, għandhom ikunu l-proprjetà tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni;
(b)persunal meħtieġ għan-negozju ta’ trażmissjoni tal-gass, inkluż il-prestazzjoni tal-kompiti korporattivi, għandhom jiġu impjegati mill-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni;
(c)it-twellija ta’ persunal u l-għoti ta’ servizzi, lil u minn kwalunkwe parti oħra tal-impriża integrata vertikalment għandha tiġi projbita. L-operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni jista’ madankollu jagħti servizzi lill-impriża integrata vertikalment sakemm:
(i)il-forniment ta’ dawn is-servizzi ma jiddiskriminax kontra l-utenti tas-sistemi, huwa disponibbli lil utenti kollha tas-sistemi taħt skont l-istess termini u kundizzjonijiet u ma jirrestrinġix, ma jgħawwiġx jew ma jipprevjenix il-kompetizzjoni fil-produzzjoni jew fil-provvista; u
(ii)it-termini u l-kundizzjonijiet tal-għoti ta’ dawn is-servizzi jkunu approvati mill-awtorità regolatorja;
(d)mingħajr preġudizzju għad-deċiżjonijiet tal-Korp ta’ Sorveljanza taħt skont l-Artikolu 6020, riżorsi finanzjarji xierqa għal proġetti futuri ta’ investiment u/jew għas-sostituzzjoni ta’ assi eżistenti għandhom ikunu disponibbli għall-operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni fiż-żmien dovut mill-impriża integrata vertikalment wara talba adatta mill-operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni.
2.L-attività ta’ trażmissjoni tal-gass għandha mill-anqas tinkludi l-kompiti li ġejjin flimkien ma’ dawk elenkati fl-Artikolu 3513:
(a)rappreżentanza tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni u kuntatti lil partijiet terzi u l-awtoritajiet regolatorji;
(b)rappreżentanza tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni fin-Network Ewropew tal-Operaturi tas-Sistemi ta’ trażmissjoni tal-Gass (European Network of Transmission System Operators) (ENTSO tal-Gass);
(c)l-għoti u l-ġestjoni tal-aċċess lil partijiet terzi b’mod nondiskriminatorju bejn l-utenti tas-sistema jew il-klassijiet tal-utenti tas-sistema;
(d)il-ġbir tal-ispejjeż tal-imposti kollha relatati mas-sistema ta’ trażmissjoni, inkluż l-ispejjeż l-imposti ta’ aċċess, l-ispejjeż l-imposti ta’ kumpens għal servizzi anċillari bħat-trattament tal-gass, ix-xiri ta’ servizzi (l-ispejjeż il-kostijiet tal-ibbilanċjar, enerġija għat-telf);
(e)l-operazzjoni, il-manutenzjoni u l-żvilupp tas-sistema sigura, effikaċi u ekonomika ta’ trażmissjoni;
(f)ippjanar fl-investiment li jiżgura l-kapaċità fit-tul tas-sistema li tlaħħaq mad-domanda raġonevoli u tiggarantixxi s-sigurtà tal-provvista;
(g)l-istabbiliment ta’ impriżi konġunti adegwati, inkluż ma’ operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni wieħed jew aktar, skambji tal-gass, u attivitajiet rilevanti oħra bil-għan bl-objettiv li jkun żviluppat il-ħolqien ta’ swieq reġjonali jew jiġi ffaċilitat il-proċess tal-liberalizzazzjoni; u
(h)is-servizzi korporattivi kollha, inkluż is-servizzi legali, il-kontabbiltà u s-servizzi tal-IT.
3.L-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni għandhom ikunu organizzati f’forma legali kif imsemmi fl-Artikolu 1 tad-Direttiva 2009/101/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill
kif imsemmija fl-Artikolu 1 tad-Direttiva tal-Kunsill 68/151/KEE
.
4.L-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni ma għandux joħloq konfużjoni, fl-identità, fil-komunikazzjoni u fl-immarkar korporattiv u fl-istabbiliment tiegħu, fir-rigward tal-identità separata tal-impriża integrata vertikalment jew xi parti tagħha.
5.L-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ma għandux jikkondividi sistemi tal-IT jew tagħmir, stabbilimenti u sistemi tal-aċċess tas-sigurtà ma’ xi parti tal-impriża integrata vertikalment, u lanqas juża l-istess konsulenti jew kuntratturi esterni għal sistemi jew tagħmir tal-IT, u s-sistemi tal-aċċess tas-sigurtà.
6.Il-kontijiet tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni għandhom jiġu vverifikati minn awditur li ma huwiex dak li jivverifika l-impriża integrata vertikalment jew xi parti minnha.
Artikolu 5818
Indipendenza tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni
1.Mingħajr preġudizzju għad-deċiżjonijiet tal-membri tal-Korp ta’ Sorveljanza taħt skont l-Artikolu 6020, l-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni għandu jkollu:
(a)drittijiet deċiżjonali reali, indipendenti mill-impriża integrata vertikalment, fejn għandhom x’jaqsmu l-assi meħtieġa biex jopera, iżomm jew jiżviluppa s-sistema ta’ trażmissjoni; u
(b)is-setgħa li jsib fondi fis-suq kapitali b’mod partikolari billi jissellef u permezz ta’ żieda kapitali.
2.L-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni għandu fi kwalunkwe ħin jaġixxi biex jiżgura li huwa jkollu r-riżorsi li jeħtieġ sabiex iwettaq korrettament u b’mod effiċjenti l-attività ta’ trażmissjoni u jiżviluppa u jmantni sistema ta’ trażmissjoni li tkun effiċjenti, sigura u ekonomika.
3.Is-sussidjarji tal-impriża integrata vertikalment li twettaq funzjonijiet tal-produzzjoni jew tal-provvista ma għandu jkollhom l-ebda sehem dirett jew indirett fl-ishma fl-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni. L-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ma għandu jkollu la sehem dirett u lanqas indirett fl-ishma ta’ xi sussidjarja tal-impriża integrata vertikalment li twettaq funzjonijiet tal-produzzjoni jew tal-provvista, u lanqas jirċievi dividendi jew xi benefiċċju finanzjarju ieħor min dik is-sussidjarja.
4.L-istruttura ġenerali tal-ġestjoni u l-istatuti korporattivi tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni għandhom jiżguraw l-indipendenza effettiva tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni f’konformità ma’ dan il-Kapitolu. L-impriża integrata vertikalment ma għandhiex tiddetermina direttament jew indirettament l-imġiba kompetittiva tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni fir-rigward tal-attivitajiet ta’ kuljum tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni u l-ġestjoni tan-network, jew fir-rigward tal-attivitajiet meħtieġa għat-tħejjija tal-pjan tal-żvilupp tan-networks ta’ għaxar snin żviluppat taħt skont l-Artikolu 5122.
5.Fit-twettiq tal-kompiti tagħhom ⌦ elenkati ⌫ fl-Artikolu 3513 u fl-Artikolu 5717(2) ta’ din id-Direttiva, u f’konformità mal-Artikolu 1513(1), l-Artikolu 514(1)(a), l-Artikolu 916(2), (3) u (5), l-Artikolu 3018(6) u l-Artikolu 1221(1) tar-Regolament (KE) Nru 715/2009 ⌦ ta’ [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost b’COM(2021) xxx] ⌫, l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni ma għandhomx jiddiskriminaw kontra persuni jew entitajiet differenti u ma għandhomx jirrestrinġu, joħolqu distorsjonijiet jew jipprevjenu l-kompetizzjoni tal-produzzjoni jew tal-provvista.
6.Kull relazzjoni kummerċjali u finanzjarja bejn l-impriża integrata vertikalment u l-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni, inkluż is-self mill-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni lill-impriża integrata vertikalment, għandha tkun konformi mal-kundizzjonijiet tas-suq. L-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni għandu jżomm rekords iddettaljati ta’ dawn ir-relazzjonijiet kummerċjali u finanzjarji u jagħmilhom disponibbli lill-awtorità regolatorja hekk kif issirlu t-talba.
7.L-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni għandu jippreżenta għall-approvazzjoni mill-awtorità regolatorja kull ftehim kummerċjali u finanzjarju mal-impriża integrata vertikalment.
8.L-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni għandu jinforma lill-awtorità regolatorja bir-riżorsi finanzjarji, imsemmija fl-Artikolu 5717(1), il-punt (d), disponibbli għal proġetti futuri ta’ investiment u/jew għas-sostituzzjoni ta’ assi eżistenti.
9.L-impriża integrata vertikalment għandha tastjeni minn kull azzjoni li timpedixxi jew tippreġudika l-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni milli jikkonforma mal-obbligi tiegħu f’dan il-Kapitolu u ma għandhiex teżiġi li l-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni jitlob il-permess mill-impriża integrata vertikalment biex jikkonforma ma’ dawn l-obbligi.
10.Impriża li tkun ġiet ċertifikata mill-awtorità regolatorja bħala konformi mar-rekwiżiti ta’ dan il-Kapitolu għandha tkun approvata u nnominata bħala operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni mill-Istat Membru kkonċernat. Għandha tapplika l-proċedura ta’ ċertifikazzjoni fl-Artikolu 6510 ta’ din id-Direttiva u fl-Artikolu 133 tar-Regolament (KE) Nru 715/2009 jew dik fl-Artikolu 6611 ta’ din id-Direttiva.
⇩ ġdid
11.L-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni għandu jippubblika informazzjoni dettaljata dwar il-kwalità tal-gassijiet ittrasportati fin-networks tiegħu, abbażi tal-Artikoli 16 u 17 tar-Regolament (UE) 2015/703.
🡻 2009/73/KE (adapted)
Artikolu 5919
Indipendenza tal-persunal u tal-amministrazzjoni tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni
1.Id-deċiżjonijiet fir-rigward ta’ ħatriet u tiġdid, kundizzjonijiet tax-xogħol inkluż ir-remunerazzjoni u t-terminazzjoni tal-kariga tal-persuni responsabbli mill-ġestjoni u/jew membri tal-korpi amministrattivi tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni għandhom jittieħdu mill-Korp ta’ Sorveljanza tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni maħtur taħt skont l-Artikolu 6020.
2.L-identità u l-kundizzjonijiet li jirregolaw il-mandat, it-tul ta’ żmien u t-terminazzjoni tal-kariga tal-persuni nnominati mill-Korp ta’ Sorveljanza għall-ħatra jew tiġdid bħala persuni responsabbli mill-ġestjoni eżekuttiva u/jew bħala membri tal-korpi amministrattivi tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni, u r-raġunijiet għal kull deċiżjoni proposta li tittermina tali kariga, għandhom jiġi nnotifikati lill-awtorità regolatorja. Dawn il-kundizzjonijiet u d-deċiżjonijiet imsemmija fil-paragrafu 1 għandhom jorbtu biss jekk, fi żmien tliet ġimgħat wara n-notifika, l-awtorità regolatorja ma tkunx oġġezzjonat għalihom.
L-awtorità regolatorja tista’ toġġezzjona għad-deċiżjonijiet imsemmija fil-paragrafu 1:
(a)jekk iqumu dubji dwar l-indipendenza professjonali ta’ persuna nnominata responsabbli mill-ġestjoni u/jew membru tal-korpi amministrattivi; jew
(b)fil-każ ta’ terminazzjoni prematura ta’ kariga, jekk jeżistu dubji rigward il-ġustifikazzjoni ta’ tali terminazzjoni prematura.
3.L-ebda pożizzjoni jew responsabbiltà professjonali, relazzjoni ta’ interess jew ta’ negozju, direttament jew indirettament, mal-impriża integrata vertikalment jew ma’ xi parti jew l-azzjonisti li jikkontrollawha għajr l-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni, ma għandha tiġi eżerċitata għal perjodu ta’ tliet snin qabel il-ħatra tal-persuni responsabbli mill-ġestjoni u/jew il-membri tal-korpi amministrattivi tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni li huma soġġetti għal dan il-paragrafu.
4.Il-persuni responsabbli mill-ġestjoni u/jew membri tal-korpi amministrattivi, u l-impjegati tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ma jridx ikollhom xi pożizzjoni jew responsabbiltà professjonali, relazzjoni ta’ interess jew negozju, direttament jew indirettament, ma’ xi parti oħra tal-impriża integrata vertikalment jew mal-azzjonisti li jikkontrollawha.
5.Il-persuni responsabbli mill-ġestjoni u/jew membri tal-korpi amministrattivi, u l-impjegati tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ma jridx ikollhom xi interess fi jew jirċievu xi benefiċċju finanzjarju, direttament jew indirettament, minn xi parti tal-impriża integrata vertikalment li mhuwiex l-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni. Ir-remunerazzjoni tagħhom ma għandhiex tiddependi mill-attivitajiet jew mir-riżultati tal-impriża integrata vertikalment jekk mhux dawk tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni.
6.Id-drittijiet effettivi għal appell lill-awtorità regolatorja għandhom ikunu ggarantiti għal kwalunkwe lment mill-persuni responsabbli mill-ġestjoni u/jew membri tal-korpi amministrattivi tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni kontra terminazzjonijiet prematuri tal-kariga tagħhom.
7.Wara t-terminazzjoni tal-kariga fl-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni, il-persuni responsabbli mill-ġestjoni tiegħu u/jew membri tal-korpi amministrattivi tiegħu ma jridx ikollhom xi pożizzjoni jew responsabbiltà professjonali, relazzjoni ta’ interess jew negozju ma’ xi parti tal-impriża integrata vertikalment jew xi parti minnha jekk mhux l-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni, jew mal-azzjonisti li jikkontrollawha għal perjodu ta’ mhux anqas minn erba’ snin.
8.Il-paragrafu 3 għandu japplika għall-maġġoranza tal-persuni responsabbli mill-ġestjoni u/jew membri tal-korpi amministrattivi tal-operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni.
Il-persuni responsabbli għall-ġestjoni u/jew il-membri tal-korpi amministrattivi tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni li mhumiex soġġetti għall-paragrafu 3, ma għandhom ikunu eżerċitaw l-ebda attività ta’ ġestjoni jew attività rilevanti oħra fl-impriża integrata vertikalment għal perjodu ta’ mill-anqas sitt xhur qabel il-ħatra tagħhom.
L-ewwel subparagrafu ta’ dan il-paragrafu u l-paragrafi 4 sa 7 għandhom ikunu applikabbli għall-persuni kollha li jappartjenu għall-ġestjoni eżekuttiva u għal dawk kollha li jirrappurtaw għalihom direttament dwar materji relatati għall-operazzjoni, il-manutenzjoni jew l-iżvilupp tan-network.
Artikolu 6020
Korp ta’ Sorveljanza
1.L-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni għandu jkollu Korp ta’ Sorveljanza li jkun inkarigat mit-teħid ta’ deċiżjonijiet li jista’ jkollhom impatt sinifikattiv fuq il-valur tal-assi tal-azzjonisti fl-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni, partikolarment deċiżjonijiet rigward l-approvazzjoni tal-pjanijiet finanzjarju annwali u dawk fuq perjodu itwal, il-livell ta’ djun tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni u l-ammont ta’ dividendi mqassma lill-azzjonisti. Id-deċiżjonijiet li huma fil-kompetenza tal-Korp ta’ Sorveljanza għandhom jeskludu lil dawk li huma relatati mal-attivitajiet ta’ kuljum tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni u l-ġestjoni tan-network, u fir-rigward tal-attivitajiet neċessarji għat-tħejjija tal-pjan tal-iżvilupp tan-networks ta’ għaxar snin żviluppat taħt skont l-Artikolu 5122.
2.Il-Korp ta’ Sorveljanza għandu jkun magħmul minn membri li jirrappreżentaw lill-impriża integrata vertikalment, minn membri li jirrappreżentaw lill-azzjonisti li huma parti terza u, meta l-leġiżlazzjoni rilevanti ta’ Stat Membru tipprevedi hekk, minn membri li jirrappreżentaw lil partijiet interessati oħra bħal impjegati tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni.
3.L-ewwel subparagrafu tal-Artikolul-Artikolu 5919(2), l-ewwel subparagrafu u l-Artikolu 5919 (3) sa (7) għandhom japplikaw għal mill-anqas nofs il-membri tal-Korp ta’ Sorveljanza minbarra wieħed.
Il-punt (b) tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu l-Artikolu 5919(2), il-punt (b) tat-tieni subparagrafu, għandu japplika għall-membri kollha tal-Korp ta’ Sorveljanza.
Artikolu 6121
Programm ta’ konformità u uffiċjal għall-konformità
1.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni jistabbilixxu programm ta’ konformità li jistabbilixxi l-miżuri meħudin biex jiġi żgurat li tiġi eskluża kull imġiba diskriminatorja, u jaċċerta li l-konformità ma’ dan il-programm hija sorveljata b’mod adegwat. Il-programm ta’ konformità għandu jistabbilixxi l-obbligi speċifiċi tal-impjegati li jiksbu dawk l-għanijiet l-objettivi. Huwa għandu jkun soġġett għall-approvazzjoni mill-awtorità regolatorja. Mingħajr preġudizzju għas-setgħat tar-regolatur nazzjonali, il-konformità mal-programm għandha tiġi ssorveljata indipendentement minn uffiċjal għall-konformità.
2.L-uffiċjal għall-konformità għandu jinħatar mill-Korp ta’ Sorveljanza, soġġett għall-approvazzjoni mill-awtorità regolatorja. L-awtorità regolatorja tista’ tirrifjuta l-approvazzjoni tal-uffiċjal għall-konformità biss għal raġunijiet ta’ nuqqas ta’ indipendenza jew ħila professjonali. L-uffiċjal għall-konformità jista’ jkun persuna fiżika jew ġuridika. L-Artikolu 5919(2) sa (8) għandu japplika għall-uffiċjal għall-konformità.
3.L-uffiċjal għall-konformità għandu jkun inkarigat milli:
(a)jissorvelja l-implimentazzjoni tal-programm ta’ konformità;
(b)jelabora rapport annwali, li juri l-miżuri meħuda għall-implimentazzjoni tal-programm ta’ konformità u jippreżentah lill-awtorità regolatorja;
(c)jirrapporta lill-Korp ta’ Sorveljanza u joħroġ rakkomandazzjonijiet dwar il-programm ta’ konformità u l-implimentazzjoni tiegħu;
(d)jinnotifika lill-awtorità regolatorja dwar kwalunkwe ksur sostanzjali fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-programm ta’ konformità; u
(e)jirrapporta lill-awtorità regolatorja dwar kwalunkwe relazzjoni kummerċjali u finanzjarja bejn l-impriża integrata vertikalment u l-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni.
4.L-uffiċjal għall-konformità għandu jippreżenta d-deċiżjonijiet proposti dwar il-pjan ta’ investiment jew dwar investimenti individwali fin-network lill-awtorità regolatorja. Dan għandu jseħħ l-aktar tard meta t-tmexxija u/jew il-korp amministrattivi kompetenti tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni jippreżentahom lill-Korp ta’ Sorveljanza.
5.Meta l-impriża integrata vertikalment, fl-assemblea ġenerali jew permezz tal-vot tal-membri tal-Korp ta’ Superviżjoni li hija tkun ħatret, tkun evitat l-adozzjoni ta’ deċiżjoni bl-effett li ma jitħallewx isiru investimenti fin-network jew jiġu ttardjati, li skont il-pjan tal-iżvilupp tan-networks ta’ għaxar snin kellhom isiru tul it-tliet snin ta’ wara, l-uffiċjal għall-konformità għandu jirrapporta dan lill-awtorità regolatorja, li mbagħad għandha taġixxi f’konformità mal-Artikolu 5122.
6.Il-kundizzjonijiet li jiggvernaw il-mandat jew il-kundizzjonijiet ta’ impjieg tal-uffiċjal għall-konformità, inkluż it-tul tal-mandat tiegħu, għandhom ikunu soġġetti għall-approvazzjoni mill-awtorità regolatorja. Dawn il-kundizzjonijiet għandhom jiżguraw l-indipendenza tal-uffiċjali għall-konformità, anke billi jingħata r-riżorsi kollha meħtieġa biex jaqdi dmirijietu. Matul il-mandat tiegħu, l-uffiċjal għall-konformità ma għandu jkollu l-ebda pożizzjoni, responsabbiltà jew interess professjonali, b’mod dirett jew indirett, f’kumpanija integrata vertikalment jew f’xi parti minnha jew mal-azzjonisti li jikkontrollawha.
7.L-uffiċjal għall-konformità għandu jirrapporta regolarment, bil-fomm jew bil-kitba, lill-awtorità regolatorja u għandu jkollu d-dritt li jirrapporta regolarment, bil-fomm jew bil-kitba, lill-Korp ta’ Sorveljanza tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni.
8.L-uffiċjal għall-konformità jista’ jattendi għal-laqgħat kollha tat-tmexxija jew tal-korpi amministrattivi tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni, u dawk tal-Korp ta’ Sorveljanza u l-assemblea ġenerali. L-uffiċjal għall-konformità għandu jattendi l-laqgħat kollha li jindirizzaw il-materji li ġejjin:
(a)il-kundizzjonijiet ta’ aċċess għan-network, kif definiti fir-Regolament (KE) Nru 715/2009 ⌦ fi [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost b’COM(2021) xxx] ⌫ , partikolarment fir-rigward tat-tariffi, is-servizzi ta’ aċċess għal partijiet terzi, l-allokazzjoni tal-kapaċità u l-ġestjoni tal-konġestjoni, it-trasparenza, l-ibbilanċjar u s-swieq sekondarji;
(b)proġetti mibdija li joperaw, imantnu u jiżviluppaw is-sistema ta’ trażmissjoni, inkluż investimenti f’konnessjonijiet ġodda ta’ trasport, fl-espansjoni tal-kapaċità u l-ottimizzazzjoni tal-kapaċità eżistenti;
(c)xiri jew bejgħ tal-enerġija meħtieġa biex tiġi operata s-sistema ta’ trażmissjoni.
9.L-uffiċjal għall-konformità għandu jissorvelja l-konformità tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni mal-Artikolu 3616.
10.L-uffiċjal tal-konformità għandu jkollu aċċess għad-data rilevanti kollha u għall-uffiċċji tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni u għall-informazzjoni kollha meħtieġa biex iwettaq il-kompiti tiegħu.
11.Wara l-approvazzjoni minn qabel tal-awtorità regolatorja, il-Korp ta’ Sorveljanza jista’ jneħħi mill-kariga lill-uffiċjal għall-konformità. Huwa għandu jneħħi lill-uffiċjali għall-konformità għal raġunijiet ta’ nuqqas ta’ indipendenza jew kapaċità professjonali fuq talba tal-awtorità regolatorja.
12.L-uffiċjal għall-konformità għandu jkollu aċċess għall-uffiċċji tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni mingħajr avviż minn qabel.
⇩ ġdid
Taqsima 4
Separazzjoni tal-operaturi dedikati tan-networks tal-idroġenu
Artikolu 62
Separazzjoni tal-operaturi tan-networks tal-idroġenu
1.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li minn [dħul tal-perjodu ta’ traspożizzjoni + sena (1)], l-operaturi tan-networks tal-idroġenu jiġu diżaggregati f’konformità mar-regoli għall-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni tal-gass naturali stabbiliti fl-Artikolu 56(1) sa (3).
2.Għall-finijiet ta’ dan l-Artikolu, tal-Artikoli 42 u 54, u tal-Artikoli 35 u 43 tad-Direttiva (UE) 2019/944, “produzzjoni jew provvista” għandha tinkludi l-produzzjoni u l-provvista tal-idroġenu, u “trażmissjoni” għandha tinkludi t-trasport tal-idroġenu.
3.Fejn, fi [dħul fis-seħħ], is-sistema ta’ trażmissjoni kienet il-proprjetà ta’ impriża integrata vertikalment, Stat Membru jista’ jiddeċiedi li ma japplikax il-paragrafu 1. F’tali każ, l-Istat Membru kkonċernat għandu jaħtar operatur indipendenti tan-network tal-idroġenu diżaggregat f’konformità mar-regoli dwar l-operaturi indipendenti tas-sistemi għall-gass naturali stabbiliti fl-Artikolu 55. L-operaturi tan-networks tal-idroġenu u l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni għall-gass diżaggregati f’konformità mal-Artikolu 54(1) jistgħu jaġixxu bħala operatur indipendenti tan-network tal-idroġenu, soġġett għar-rekwiżiti skont l-Artikolu 63.
4.Sal-31 ta’ Diċembru 2030, l-Istat Membru jista’ jaħtar operatur tan-network integrat tal-idroġenu diżaggregat f’konformità mar-regoli dwar l-operaturi indipendenti ta’ trażmissjoni għall-gass naturali stabbiliti fit-Taqsima 3 tal-Kapitolu IX. Tali ħatra għandha tiskadi sa mhux aktar tard mill-31 ta’ Diċembru 2030.
5.Ir-regoli applikabbli għall-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni stabbiliti fl-Artikolu 66 għandhom japplikaw għall-operaturi tan-networks tal-idroġenu.
Artikolu 63
Separazzjoni orizzontali tal-operaturi tan-networks tal-idroġenu
Meta operatur tan-network tal-idroġenu jkun parti minn impriża attiva fit-trażmissjoni jew fid-distribuzzjoni tal-gass naturali jew tal-elettriku, dan għandu jkun indipendenti mill-inqas f’termini tal-forma ġuridika tiegħu.
Artikolu 64
Separazzjoni tal-kontijiet għall-operaturi tas-sistemi tal-idroġenu
L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-kontijiet tal-operaturi tas-sistemi tal-idroġenu jinżammu f’konformità mal-Artikolu 69.
🡻 2009/73/EC (adapted)
⇨ ġdid
Taqsima 5
⌦ĦATRA U ĊERTIFIKAZZJONI TAL-OPERATURI TAN-NETWORKS TAL-GASS NATURALI U TAL-IDROĠENU ⌫
Artikolu 6510
Ħatra u ċertifikazzjoni tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni ⌦ u tal-operaturi tan-networks tal-idroġenu⌫
1.Qabel ma impriża tkun approvata u maħtura bħala operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni jew ⇨ operatur tan-network tal-idroġenu ⇦, hija għandha tkun ċertifikata f’konformità mal-proċeduri stabbiliti fil-paragrafi 4, 5 u 6 ta’ dan l-Artikolu u fl-Artikolu 133 tar-Regolament (KE) Nru 715/2009 ta’ ⌦ [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost b’COM(2021) xxx] ⌫ .
2.L-impriżi proprjetarji tas-sistema ta’ trażmissjoni u lċċertifikati mill-awtorità regolatorja nazzjonali li kkonformaw mar-rekwiżiti tal-Artikolu 549 ⇨ jew 62 ⇦ , f’konformità mal-proċedura taċ-ċertifikazzjoni aktar ‘l isfel, għandhom jiġu approvati u maħtura bħala operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni ⇨ operaturi tan-networks tal-idroġenu ⇦ mill-Istati Membri. L-għażla tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni ⇨ u tal-operaturi tan-networks tal-idroġenu ⇦ għandha tiġi nnotifikata lill-Kummissjoni u ppubblikata f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.
3.L-operaturi tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ Impriżi ċċertifikati ⇦ għandhom jinnotifikaw lill-awtorità regolatorja dwar kwalunkwe tranżazzjoni ppjanata li jaf ikollha bżonn rivalutazzjoni tal-konformità tagħha mar-rekwiżiti tal-Artikolu 549 ⇨ jew l-Artikolu 62 ⇦ .
4.L-awtoritajiet regolatorji għandhom jissorveljaw il-konformità kontinwa tal-operaturi ta’ sistema ta’ trażmissjoni ⇨ tal-impriżi ċertifikati ⇦ mar-rekwiżiti tal-Artikolu 549 ⇨ jew l-Artikolu 62 ⇦. Għandhom jibdew proċedura ta’ ċertifikazzjoni sabiex jiżguraw tali konformità:
(a)man-notifika mill-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni taħt ⇨ mill-impriża ċertifikata skont ⇦ il-paragrafu 3;
(b)fuq inizjattiva tagħhom stess fejn ikollhom tagħrif li bidla ppjanata fid-drittijiet jew fl-influwenza fuq proprjetarji ta’ sistema ta’ trażmissjoni jew operaturi ta’ sistema ta’ trażmissjoni ⇨ impriżi ċċertifikati jew sidien tas-sistemi ta’ trażmissjoni⇦ tista’ twassal għal ksur tal-Artikolu 549 ⇨ jew tal-Artikolu 62 ⇦, jew fejn ikollhom raġuni sabiex jemmnu li seta’ seħħ tali ksur; jew
(c)fuq talba motivata tal-Kummissjoni.
5.L-awtoritajiet regolatorji għandhom jadottaw deċiżjoni dwar iċ-ċertifikazzjoni ta’ operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ tal-gass naturali ⇦ ⇨ jew ta’ operatur tan-network tal-idroġenu ⇦ f’perjodu ta’ erba’ xhur ⇨ fi żmien mitt jum tax-xogħol ⇦ mid-data tan-notifika mill-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ tal-gass naturali ⇦ ⇨ jew mill-operatur tan-network tal-idroġenu ⇦ jew mid-data tat-talba tal-Kummissjoni. Wara l-iskadenza ta’ dak il-perjodu, iċ-ċertifikazzjoni għandha titqies bħala mogħtija. Id-deċiżjoni espliċita jew taċita tal-awtorità regolatorja għandha ssir effettiva biss wara l-konklużjoni tal-proċedura prevista fil-paragrafu 6.
6.Id-deċiżjoni espliċita jew taċita dwar iċ-ċertifikazzjoni ta’ operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni għandha tkun notifikata mingħajr dewmien lill-Kummissjoni mill-awtorità regolatorja, flimkien mal-informazzjoni rilevanti kollha fir-rigward tad-deċiżjoni. Il-Kummissjoni għandha taġixxi f’konformità mal-proċedura stabbilita fl-Artikolu 133 tar-Regolament (KE) Nru 715/2009 ⌦ ta’ [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost b’COM(2021) xxx] ⌫.
7.L-awtoritajiet regolatorji u l-Kummissjoni jistgħu jitolbu mingħand l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni, ⇨ l-operaturi tan-networks tal-idroġenu ⇦ u l-impriżi li jwettqu xi waħda mill-funzjonijiet tal-produzzjoni jew tal-provvista, kwalunkwe informazzjoni rilevanti għat-twettiq tal-kompiti tagħhom f’konformità ma’ dan l-Artikolu.
8.L-awtoritajiet regolatorji u l-Kummissjoni għandhom jippreżervaw il-kunfidenzjalità ta’ informazzjoni kummerċjalment sensittiva.
Artikolu 6611
Ċertifikazzjoni fir-rigward ta’ pajjiżi terzi
1.Fejn tintalab ċertifikazzjoni minn sid ta’ sistema ta’ trażmissjoni, jew operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni u, ⇨ operatur tan-network tal-idroġenu jew sid tan-network tal-idroġenu ⇦ li jkun kontrollat minn persuna jew persuni minn pajjiż terz jew pajjiżi terzi, l-awtorità regolatorja għandha tinnotifika lill-Kummissjoni.
L-awtorità regolatorja għandha wkoll tinnotifika lill-Kummissjoni mingħajr dewmien dwar kull ċirkostanza li tirriżulta f’persuna jew persuni minn pajjiż terz jew pajjiżi terzi li jieħdu kontroll tas-sistema ta’ trażmissjoni, jew ta’ operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni⇨ , ta’ operatur tan-network tal-idroġenu jew ta’ sid tan-network tal-idroġenu ⇦.
2.L-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew l-operatur tan-network tal-idroġenu ⇦ għandhom jinnotifikaw lill-awtorità regolatorja dwar kwalunkwe ċirkostanza li tirriżulta f’persuna jew persuni minn pajjiż terz jew pajjiżi terzi li jieħdu kontroll tas-sistema ta’ trażmissjoni jew tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni.
3.L-awtorità regolatorja għandha tadotta abbozz ta’ deċiżjoni dwar iċ-ċertifikazzjoni ta’ operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew operatur tan-network tal-idroġenu ⇦ fi żmien erba’ xhur ⇨ 100 jum tax-xogħol ⇦mid-data tan-notifika mill-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni. Hi għandha tirrifjuta ċ-ċertifikazzjoni jekk ikun għadu ma ġiex muri:
(a)li l-entità kkonċernata tikkonforma mar-rekwiżiti tal-Artikolu 549 ⇨ jew tal-Artikolu 62 ⇦ ; u
(b)lill-awtorità regolatorja jew lil awtorità kompetenti oħra maħtura mill-Istat Membru li l-għoti ta’ ċertifikazzjoni mhux se jpoġġi f’riskju s-sigurtà tal-provvista tal-enerġija tal-Istat Membru u l-Komunità ⌦ l-Unjoni ⌫. Fil-kunsiderazzjoni ta’ din il-kwistjoni, l-awtorità regolatorja jew l-awtorità kompetenti oħra maħtura għalhekk għandhom jieħdu kont ta’ dawn li ġejjin:
(i)id-drittijiet u l-obbligi tal-Komunità ⌦ tal-Unjoni ⌫ fir-rigward ta’ dak il-pajjiż terz li joħorġu taħt il-liġi mid-dritt internazzjonali, inkluż kull ftehim konkluż ma’ pajjiż terz jew aktar li għalih l-Komunità ⌦ l-Unjoni ⌫ hija parti u li jindirizza l-kwistjonijiet tas-sigurtà tal-provvista tal-enerġijata’ sigurtà u forniment tal-enerġija;
(ii)id-drittijiet u l-obbligi tal-Istat Membru fir-rigward ta’ dak il-pajjiż terz li joħorġu taħt skont ftehimiet konklużi ma’ dawn il-pajjiżi terzi, sakemm ikunu konformi mal-liġi Komunitarja ⌦ mad-dritt tal-Unjoni ⌫; u
(iii)fatti speċifiċi oħra u ċirkostanzi tal-każ u tal-pajjiż terz ikkonċernat.
4.Id-deċiżjoni għandha tiġi notifikata mingħajr dewmien lill-Kummissjoni mill-awtorità regolatorja, flimkien mal-informazzjoni rilevanti kollha fir-rigward ta’ dik id-deċiżjoni.
5.L-Istati Membri għandhom jagħmlu provvediment sabiex jipprevedu li l-awtorità regolatorja u/jew l-awtorità kompetenti maħtura msemmija fil-punt (b) tal-paragrafu 3, qabel ma l-awtorità regolatorja tadotta deċiżjoni dwar iċ-ċertifikazzjoni, jitolbu titlob opinjoni mill-Kummissjoni dwar jekk:
(a)l-entità kkonċernata tikkonforma mar-rekwiżiti tal-Artikolu 549 ⇨ jew tal-Artikolu 62 ⇦ ; u
(b)l-għoti ta’ ċertifikazzjoni hux se jqiegħed f’riskju jew le s-sigurtà tal-provvista tal-enerġija għall-Komunità ⌦ lill-Unjoni⌫.
6.Il-Kummissjoni għandha teżamina t-talba msemmija fil-paragrafu 5 malli tirċeviha. Fi żmien ⇨ 50 jum tax-xogħol ⇦ xahrejn wara li tirċievi t-talba, hi għandha tagħti l-opinjoni tagħha lill-awtorità regolatorja nazzjonali jew, jekk it-talba tkun saret mill-awtorità maħtura kompetenti, lil dik l-awtorità.
Fit-tħejjija tal-opinjoni, il-Kummissjoni tista’ titlob l-opinjonijiet ⌦ tal-ACER ⌫ tal-Aġenzija, l-Istat Membru kkonċernat, u l-partijiet interessati. Fil-każ li l-Kummissjoni tagħmel din it-talba, il-perjodu ta’ ⇨ 50 jum tax-xogħol ⇦ xahrejn għandu jiġu estiż ⇨ b’50 jum tax-xogħol oħra ⇦ b’xahrejn.
Fl-assenza ta’ opinjoni mill-Kummissjoni fi żmien il-perjodu msemmi fl-ewwel u fit-tieni subparagrafi, il-Kummissjoni għandha titqies li mhijiex tqajjem oġġezzjonijiet kontra d-deċiżjoni tal-awtorità regolatorja.
7.Meta tkun qed tivvaluta jekk il-kontroll minn persuna jew persuni minn pajjiż terz jew pajjiżi terzi hux se jpoġġi f’riskju s-sigurtà tal-provvista tal-enerġija lill-Komunità ⌦ lill-Unjoni ⌫, il-Kummissjoni għandha tqis dawn li ġejjin:
(a)il-fatti speċifiċi tal-każ u l-pajjiż terz jew pajjiżi terzi kkonċernati; u
(b)id-drittijiet u l-obbligi tal-Komunità ⌦ tal-Unjoni ⌫ , li jkunu jeżistu taħt il-liġi internazzjoni skont id-dritt internazzjonali, fir-rigward ta’ dak il-pajjiż terz jew pajjiżi terzi, inkluż ftehim konkluż ma’ pajjiż terz jew aktar li għalih il-Komunità ⌦ l-Unjoni ⌫ hija parti u li jindirizza l-kwistjonijiet ta’ sigurtà tal-enerġija.
8.L-awtorità regolatorja nazzjonali għandha, f’perjodu ta’ xahrejn ⇨ 50 jum tax-xogħol ⇦ wara l-iskadenza tal-perjodu msemmi fil-paragrafu 6, tadotta d-deċiżjoni finali tagħha dwar iċ-ċertifikazzjoni. Fl-adozzjoni tad-deċiżjoni finali tagħha l-awtorità regolatorja nazzjonali għandha tieħu kont massimu tal-opinjoni tal-Kummissjoni. Fi kwalunkwe każ, l-Istati Membri għandu jkollhom id-dritt li jirrifjutaw iċ-ċertifikazzjoni meta l-għoti ta’ ċertifikazzjoni ikun ipoġġi f’riskju s-sigurtà tal-provvista tal-enerġija tal-Istat Membru jew is-sigurtà tal-provvista tal-enerġija ta’ Stat Membru ieħor. Fejn l-Istat Membru jkun ħatar awtorità regolatorja oħra biex tivvaluta l-punt (b) tal-paragrafu 3, dan jista’ jeżiġi li l-awtorità regolatorja nazzjonali tadotta d-deċiżjoni finali tagħha f’konformità mal-valutazzjoni ta’ dik l-awtorità kompetenti. Id-deċiżjoni finali tal-awtorità regolatorja u l-opinjoni tal-Kummissjoni għandhom jiġu ppubblikati flimkien. Meta d-deċiżjoni finali ma tkunx taqbel mal-opinjoni tal-Kummissjoni, l-Istat Membru kkonċernat għandu jipprovdi u jippubblika, flimkien ma’ dik id-deċiżjoni, ir-raġunament għal dik id-deċiżjoni.
9.Xejn f’dan l-Artikolu ma għandu jaffettwa d-dritt tal-Istati Membri li jeżerċitaw, f’konformità mal-liġi Komunitarja ⌦ mad-dritt tal-Unjoni ⌫ , kontrolli legali nazzjonali biex jipproteġu interessi tas-sigurtà pubblika leġittimi.
10.Il-Kummissjoni tista’ ⇨ għandha s-setgħa ⇦ tadotta ⇨ atti delegati f’konformità mal-Artikolu 83 sabiex tipprovdi ⇦ lLinji gwida li jistabbilixxu d-dettalji tal-proċedura li għandha tiġi segwita għall-applikazzjoni ta’ dan l-Artikolu. Dawk il-miżuri, imfassla sabiex jemendaw elementi mhux essenzjali ta’ din id-Direttiva billi jissuplimentawha, għandhom jiġu adottati konformement mal-proċedura regolatorja bi skrutinju msemmija fl-Artikolu 51(3).
11.Dan l-Artikolu, bl-eċċezzjoni tal-punt (a) tal-paragrafu 3 ta’ dan l-Artikolu, għandu japplika wkoll għall-Istati Membri li huma suġġetti għal derogi taħt l-Artikolu 49.
Artikolu 6712
Ħatra ta’ ⌦ operaturi tal-ħażna ⌫ tal-gass naturali ⌦ , tal-ħażna tal-idroġenu, ⌫ u tas-sistema ⌦ tal-faċilitajiet tal-LNG u tat-terminals tal-idroġenu ⌫
L-Istati Membri għandhom jaħtru, jew jeżiġu li, impriżi tal-gass naturali li jkunu sidien ta’ faċilitajiet tal-ħażna ⇨ tal-gass naturali ⇦ ⇨ , ta’ ħażna tal-idroġenu, ⇦ jew ta’ faċilitajiet tal-LNG ⇨ u terminals tal-idroġenu ⇦ li jaħtru, għal perjodu li għandu jiġi ddeterminat mill-Istati Membri filwaqt li jqisu l-effiċjenza u l-bilanċ ekonomiku, operatur wieħed, jew aktar, tas-sistema tal-ħżin jew tal-LNG ⇨ għal dawn l-infrastrutturi ⇦.
KAPITOLU VI
Taqsima 6
Separazzjoni u trasparenza tal-kontijiet
Artikolu 6830
Id-dritt ta’ aċċess għall-kontijiet
1.L-Istati Membri jew kwalunkwe awtorità kompetenti li huma jaħtru, inkluż l-awtoritajiet regolatorji msemmija fl-Artikolu 7039(1) u l-awtoritajiet tar-riżoluzzjoni ta’ disputi msemmija għar-riżoluzzjoni tat-tilwimiet imsemmija fl-Artikolu 2434(3), għandhom, sa fejn meħtieġ biex iwettqu l-funzjonijiet tagħhom, ikollhom dritt ta’ aċċess għall-kontijiet tal-impriżi tal-gass naturali ⇨ u tal-idroġenu ⇦ kif stabbilit fl-Artikolu 7131.
2.L-Istati Membri u kwalunkwe awtorità kompetenti nominata, inkluż l-awtoritajiet regolatorji msemmija fl-Artikolu 7039(1) u l-awtoritajiet tar-riżoluzzjoni ta’ disputi msemmija għar-riżoluzzjoni tat-tilwimiet, għandhom iħarsu l-kunfidenzjalità ta’ informazzjoni kummerċjalment sensittiva. L-Istati Membri jistgħu jipprovdu għall-iżvelar jipprevedu l-iżvelar ta’ din l-informazzjoni fejn dan huwa meħtieġ sabiex l-awtoritajiet kompetenti jwettqu l-funzjonijiet tagħhom.
Artikolu 6931
Separazzjoni tal-kontijiet
1.L-Istati Membri għandhom jieħdu l-passi meħtieġa sabiex jaċċertaw li l-kontijiet tal-impriżi tal-gass naturali ⇨ u tal-idroġenu ⇦ jinżammu f’konformità mal-paragrafi taħt il-paragrafi 2 sa 5 ta’ dan l-Artikolu. Fejn l-impriżi tal-gass naturali jibbenifikaw minn deroga minn din id-dispożizzjoni abbażi tal-Artikolu 49(2) u (4), għandhom għall-inqas iżommu l-kontijiet interni tagħhom konformement ma’ dan l-Artikolu.
2.L-impriżi tal-gass naturali ⇨ u tal-idroġenu ⇦ , irrispettivament mis-sistema ta’ sjieda jew forma legali tagħhom, għandhom ifasslu, jissottomettu għall-verifika u jippubblikaw il-kontijiet annwali tagħhom f’konformità mar-regoli tal-liġi nazzjonali dwar il-kontijiet annwali ta’ kumpaniji b’responsabbiltà limitata adottata ⌦ skont id-Direttiva 2013/34/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill ⌫ konformement mar-Raba’ Direttiva tal-Kunsill 78/660/KEE tal-25 ta’ Lulju 1978 ibbażata fuq l-Artikolu 44(2)(g)
tat-Trattat dwar il-kontijiet annwali ta’ ċerti tipi ta’ kumpaniji
.
L-impriżi li mhumiex legalment obbligati li jippubblikaw il-kontijiet ta’ kull sena tagħhom għandhom iżommu kopja tagħhom għad-dispożizzjoni tal-pubbliku fl-uffiċċju ewlieni tagħhom.
3.L-impriżi tal-gass naturali għandhom, fil-kontijiet interni tagħhom, iżommu kontijiet separati għal kull waħda mill-attivitajiet tagħhom ta’ trażmissjoni, ta’ distribuzzjoni, tal-LNG ⇨, tat-terminals tal-idroġenu , tal-ħażna tal-gass naturali u tal-idroġenu ⇦u tal-ħżin ⇨ u tat-trasport tal-idroġenu ⇦ kif ikunu meħtieġa li jagħmlu kieku l-attivitajiet inkwistjoni kellhom jitwettqu minn impriżi separati, bl-iskop li jiġu evitati d-diskriminazzjoni, is-sussidji inkroċjati u d-distorsjoni tal-kompetizzjoni. Għandhom ukoll iżommu kontijiet, li jistgħu jkunu konsolidati, għal attivitajiet oħrajn tal-gass li mhumiex relatati mat-trażmissjoni, id-distribuzzjoni, l-LNG ⇨ . it-terminals tal-idroġenu, il-ħażna tal-gass naturali u tal-idroġenu ⇦ u ⇨ l-attivitajiet tat-trasport tal-idroġenu ⇦ ħżin. Sal-1 ta’ Lulju 2007, għandhom iżommu kontijiet separati għall-attivitajiet tal-fornitura għall-klijenti eliġibbli u għall-attivitajiet tal-fornitura tal-klijenti mhux eliġibbli. L-introjtu mis-sjieda tan-network ta’ trażmissjoni,/ta’ distribuzzjoni ⇨ jew tal-idroġenu ⇦ għandu jiġi speċifikat fil-kontijiet. Fejn xieraq, għandhom iżommu kontijiet konsolidati għal attivitajiet oħrajn mhux tal-gass. Il-kontijiet interni għandhom jinkludi balance sheet u kont ta’ qligħ u telf għal kull attività.
4.Il-verifika, msemmija fil-paragrafu 2, għandha, b’mod partikolari, tivverifika li l-obbligu li jiġu evitati d-diskriminazzjoni u s-sussidji inkroċjati msemmija fil-paragrafu 3, hu mħares.
5.Fil-kontijiet interni tagħhom, l-impriżi għandhom jispeċifikaw ir-regoli dwar l-allokazzjoni tal-assi u l-obbligazzjonijiet, l-infiq u l-introjtu kif ukoll għad-deprezzament, mingħajr preġudizzju għar-regoli nazzjonali applikabbli tal-kontabbiltà, li jimxu magħhom fil-formazzjoni tal-kontijiet separati msemmija fil-paragrafu 3. Dawn ir-regoli interni jistgħu jiġu emendati biss f’każijiet eċċezzjonali. Dawn l-emendi għandhom jissemmew u jiġu debitament sostanzjati.
6.Il-kontijiet ta’ kull sena għandhom jindikaw fin-noti kwalunkwe tranżazzjoni ta’ ċertu daqs effettwata ma’ impriżi relatati.
Kapitolu VIIIX
Awtoritajiet Regolatorji Nazzjonali
Artikolu 7039
Ħatra u indipendenza tal-awtoritajiet regolatorji
1.Kull Stat Membru għandu jaħtar awtorità regolatorja nazzjonali waħda fil-livell nazzjonali.
2.Il-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu għandu jkun mingħajr preġudizzju għall-ħatra ta’ awtoritajiet regolatorji oħrajn fil-livell reġjonali fl-Istati Membri, sakemm ikun hemm rappreżentant għoli wieħed għall-finijiet ta’ rappreżentanza u kuntatt fil-livell Komunitarju ⌦ tal-Unjoni ⌫ fil-Bord tar-Regolaturi tal-Aġenzija għall-Koperazzjoni tar-Regolaturi tal-Enerġija ⌦ tal-ACER ⌫ f’konformità mal-Artikolu 714(1) tar-Regolament (KE) Nru 713/2009 ⌦ tar-Regolament (UE) 2019/942⌫ .
3.B’deroga mill-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu, Stat Membru jista’ jaħtar awtoritajiet regolatorji għal sistemi żgħar f’reġjun ġeografikament separat li fis-sena 2008 jkollu konsum ta’ anqas minn 3 % tal-konsum totali tal-Istat Membru li minnu jagħmel parti. Din id-deroga għandha tkun mingħajr preġudizzju għall-ħatra ta’ rappreżentant għoli wieħed għall-finijiet ta’ rappreżentanza u kuntatt fil-livell Komunitarju ⌦ tal-Unjoni ⌫ fil-Bord tar-Regolaturi tal-Aġenzija ⌦ tal-ACER ⌫ f’konformità mal-Artikolu 714(1) tar-Regolament (KE) Nru 713/2009 ⌦ tar-Regolament (UE) 2019/942 ⌫.
4.L-Istati Membri għandhom jiggarantixxu l-indipendenza tal-awtoritajiet regolatorji u jiżguraw li dawn jeżerċitaw is-setgħat tagħhom b’mod imparzjali u trasparenti. Għal dan il-għan, l-Istati Membri għandhom jiżguraw li, fit-twettiq tal-kompiti regolatorji mogħtija lilha minn din id-Direttiva u mil-leġiżlazzjoni relatata, l-awtorità regolatorja:
(a)tkun legalment distinta u funzjonalment indipendenti minn kwalunkwe entità pubblika jew privata oħra;
(b)tiżgura li l-persunal tagħha u l-persuni responsabbli għall-ġestjoni tagħha:
(i)jaġixxu b’mod indipendenti minn kwalunkwe interess tas-suq; u
(ii)ma jitolbu jew jieħdu struzzjonijiet diretti mill-ebda gvern jew entità pubblika jew privata oħra fit-twettiq tal-kompiti regolatorji. Dan ir-rekwiżit huwa mingħajr preġudizzju għall-kooperazzjoni mill-qrib, fejn ikun il-każ, ma’ awtoritajiet nazzjonali oħra rilevanti jew għal linji gwida ġenerali ta’ politika maħruġa mill-gvern ⌦ u ⌫ li ma jkunux relatati mad-dmirijiet u s-setgħat regolatorji taħt skont l-Artikolu 7241.
5.Sabiex tkun protetta l-indipendenza tal-awtoritajiet regolatorji, l-Istati Membri għandhom b’mod partikolari jiżguraw li:
(a)l-awtoritajiet regolatorji jistgħu jieħdu deċiżjonijiet awtonomi, b’mod indipendenti minn kwalunkwe entità politika, u jkollhom allokazzjonijiet annwali baġitarji separati, b’awtonomija fl-implimentazzjoni tal-baġit allokat, u riżorsi umani u finanzjarji adegwati biex iwettqu l-kompiti tagħhom; u
⇩ ġdid
(b)l-awtorità regolatorja jkollha r-riżorsi umani u finanzjarji kollha meħtieġa li għandha bżonn sabiex twettaq il-kompiti u teżerċita s-setgħat tagħha b’mod effikaċi u effiċjenti;
(c)l-awtorità regolatorja jkollha allokazzjoni annwali separata tal-baġit u awtonomija fl-implementazzjoni tal-baġit allokat;
(d)il-membri tal-bord tal-awtorità regolatorja jew, fin-nuqqas ta’ bord, il-maniġment superjuri tal-awtorità regolatorja, jinħatru għal perjodu fiss ta’ ħames sa seba’ snin, li jiġġedded darba.
🡻 2009/73/KE
⇨ ġdid
(eb)il-membri tal-bord tal-awtorità regolatorja jew, fin-nuqqas ta’ bord, l-eżekuttiv għoli il-maniġment superjuri tal-awtorità regolatorja, jinħatar ⇨ abbażi ta’ kriterji oġġettivi, trasparenti u ppubblikati, fi proċedura indipendenti u imparzjali, li tiżgura li l-kandidati jkollhom il-ħiliet u l-esperjenza meħtieġa għall-pożizzjoni rilevanti fl-awtorità regolatorja; ⇦ għal perjodu fiss ta’ ħames sa seba’ snin, li jiġġedded darba;
⇩ ġdid
(f)id-dispożizzjonijiet dwar il-kunflitt ta’ interess ikunu fis-seħħ u li l-obbligi ta’ kunfidenzjalità jestendu lil hinn mit-tmiem tal-mandat tal-membri tal-bord tal-awtorità regolatorja jew, fin-nuqqas ta’ bord, tal-maniġment superjuri tal-awtorità regolatorja;
(g)il-membri tal-bord tal-awtorità regolatorja jew, fin-nuqqas ta’ bord, il-maniġment superjuri tal-awtorità regolatorja, jista’ jitneħħa biss abbażi ta’ kriterji trasparenti fis-seħħ;
(h)L-Istati Membri jistgħu jipprevedu kontroll ex post tal-kontijiet annwali tal-awtoritajiet regolatorji minn awditur indipendenti.
🡻 2009/73/KE
Fir-rigward tal-punt (b) (d) tal-ewwel subparagrafu, l-Istati Membri għandhom jiżguraw skema ta’ rotazzjoni xierqa għall-bord jew għall-maniġers ewlenin. Il-membri tal-bord jew, fin-nuqqas ta’ bord, il-maniġers ewlenin jistgħu jitneħħew mill-inkarigu tagħhom matul il-mandat tagħhom biss jekk ma jibqgħux jissodisfaw il-kundizzjonijiet stabbiliti f’dan l-Artikolu jew jekk kienu ħatja ta’ kondotta ħażina taħt il-liġi nazzjonali skont id-dritt internazzjonali .
⇩ ġdid
6.Sal-5 ta’ Lulju 2022 u kull erba’ snin wara, il-Kummissjoni għandha tippreżenta rapport lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar il-konformità tal-awtoritajiet nazzjonali mal-prinċipju tal-indipendenza stabbilit f’dan l-Artikolu.
🡻 2009/73/KE (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 7140
Objettivi ġenerali tal-awtoritajiet regolatorji
Fit-twettiq tal-kompiti regolatorji speċifikati f’din id-Direttiva, l-awtoritajiet regolatorji għandhom jieħdu l-miżuri raġonevoli kollha biex jinkisbu l-objettivi li ġejjin fil-qafas tal-kompiti u s-setgħat tagħhom kif stabbilit fl-Artikolu 7241, b’konsultazzjoni mill-qrib ma’ awtoritajiet nazzjonali rilevanti oħra, inkluż l-awtoritajiet tal-kompetizzjoni ⇨ u awtoritajiet minn pajjiżi ġirien, inkluż pajjiżi terzi, ⇦, fejn ikun il-każ, u mingħajr preġudizzju għall-kompetenzi tagħhom:
(a)il-promozzjoni, b’kooperazzjoni mill-qrib mal-Aġenzija, mal-awtoritajiet regolatorji ta’ Stati Membri oħra, u il-Kummissjoni u l-ACER, ta’ suq intern tal-gass naturali ⇨ , tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju u tal-idroġenu ⇦ li jkun kompetittiv, ⇨ flessibbli, ⇦ sigur u ambjentalment sostenibbli fi ħdan il-Komunità ⌦ l-Unjoni ⌫ , u ftuħ effettiv tas-suq għall-konsumaturi u l-fornituri kollha tal-Komunità, u li jiġu żgurati kundizzjonijiet xierqa biex in-networks tal-gass ⇨ naturali ⇦ ⇨ u tal-idroġenu ⇦ joperaw b’mod effettiv u affidabbli, filwaqt li jitqiesu l-objettivi għall-futur imbiegħed fit-tul ⇨ , u b’hekk jikkontribwixxu għall-applikazzjoni konsistenti, effiċjenti u effettiva tad-dritt tal-Unjoni sabiex jintlaħqu l-għanijiet tal-Unjoni dwar il-klima u l-enerġija ⇦ ;
(b)l-iżvilupp ta’ swieq reġjonali ⇨ transfruntieri ⇦ kompetittivi u li jiffunzjonaw tajjeb fil-Komunità ⌦ fl-Unjoni ⌫ sabiex jinkiseb l-għan imsemmi fid-dawl tal-ksib tal-objettivi msemmija fil-punt (a);
(c)l-eliminazzjoni ta’ restrizzjonijiet fuq il-kummerċ tal-gass naturali ⇨ u tal-idroġenu ⇦ bejn l-Istati Membri, inkluż ⇨ l-eliminazzjoni ta’ restrizzjonijiet minħabba differenzi fil-kwalità tal-gassijiet jew differenzi fil-volum tal-idroġenu mħallat fis-sistema tal-gass naturali jew minħabba differenzi fil-kwalità tal-idroġenu fis-sistema tal-idroġenu, ⇦ l-iżvilupp ta’ kapaċitajiet adattati ta’ trażmissjoni ⇨ u/jew ta’ trasport ⇦ transfruntieri transkonfini biex tiġi ssodisfata d-domanda u tittejjeb l-integrazzjoni tas-swieq nazzjonali ⇨ biex b’hekk tiġi żgurata l-interoperabbiltà tas-sistema interkonnessa tal-gass naturali tal-UE jew tas-sistema tal-idroġenu tal-Unjoni, ⇦ li jistgħu jiffaċilitaw il-flussi tal-gass naturali fil-Komunità ⌦ fl-Unjoni ⌫;
(d)li tgħin biex jintlaħaq, bl-aktar mod kosteffettiv, fejn jidħlu spejjeż, l-iżvilupp ta’ sistemi nondiskriminatorji siguri, affidabbli u effiċjenti li jkunu orjentati lejn il-konsumaturi, r, u tippromwovi l-adegwatezza tas-sistema u, f’konformità mal-għanijiet mal-objettivi ġenerali tal-politika tal-enerġija ⇨ u l-klima ⇦, l-effiċjenza enerġetika kif ukoll l-integrazzjoni tal-produzzjoni fuq skala kbira u fuq skala żgħira tal-gass minn sorsi ta’ enerġija li jiġġeddu rinnovabbli u produzzjoni mqassma fin-networks ta’ trażmissjoni u ta’ distribuzzjoni ⇨ kif ukoll il-faċilitazzjoni tal-operazzjoni tagħhom b’rabta ma’ networks tal-enerġija oħra tal-elettriku u tas-sħana ⇦ ;
(e)il-faċilitazzjoni tal-aċċess għan-network għall-kapaċità tal-produzzjoni ġdida, b’mod partikolari t-tneħħija ta’ ostakoli li jistgħu jipprevjenu l-aċċess għal parteċipanti ġodda fis-suq u tal-gass ⇨ u l-idroġenu ⇦ minn sorsi ta’ enerġija li jiġġeddu rinnovabbli;
(f)li jiġi żgurat li l-operaturi u l-utenti tas-sistema jingħataw inċentivi adegwati, kemm għall-perjodu qasir kif ukoll għal dak fit-tul, sabiex tiżdied l-effiċjenza jiżdiedu l-effiċjenzi ⇨ , speċjalment l-effiċjenza enerġetika, ⇦ fil-prestazzjoni tas-sistema u titrawwem l-integrazzjoni tas-suq;
(g)li jiġi żgurat li l-klijenti jibbenefikaw permezz tal-funzjonament effiċjenti tas-suq nazzjonali tagħhom, u li tiġi promossa kompetizzjoni effettiva kif ukoll li jgħinu biex tkun żgurata l-protezzjoni tal-konsumaturi ⇨ b’kooperazzjoni mill-qrib mal-awtoritajiet rilevanti tal-protezzjoni tal-konsumaturi ⇦ ;
(h)li jgħinu fil-kisba ta’ standards għoljin tas-servizz pubbliku għall-gass naturali, jagħtu kontribut favur il-protezzjoni tal-klijenti vulnerabbli u jikkontribwixxu għall-kompatibbiltà tal-proċessi tal-iskambju tad-data neċessarja għall-bdil tal-klijenti bejn il-fornituri.
Artikolu 7241
Dmirijiet u setgħat tal-awtorità regolatorja
1.L-awtoritajiet regolatorji għandu jkollhom id-dmirijiet li ġejjin:
(a)li jiffissaw jew japprovaw, f’konformità ma’ kriterji trasparenti, tariffi ta’ trażmissjoni regolata jew ta’ distribuzzjoni jew il-metodoloġiji tagħhom ⇨ , jew it-tnejn ⇦ ;
⇩ ġdid
(b)mill-1 ta’ Jannar 2031 jew mid-data tal-applikazzjoni tal-Artikolu 31(1) ta’ din id-Direttiva, l-iffissar jew l-approvazzjoni, f’konformità ma’ kriterji trasparenti, tariffi għall-aċċess għan-network tal-idroġenu jew il-metodoloġiji tagħhom, jew it-tnejn li huma;
(c)l-iffissar jew l-approvazzjoni, f’konformità ma’ kriterji trasparenti (i) tad-daqs u t-tul ta’ żmien tal-imposta ddedikata msemmija fl-Artikolu 4 ta’ [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM (2021) xxx] jew il-metodoloġiji tagħhom jew it-tnejn li huma (ii) il-valur tal-assi ttrasferiti u d-destinazzjoni ta’ kwalunkwe profitt u telf li jista’ jseħħ b’riżultat ta’ dan u (iii) l-allokazzjoni tal-kontribuzzjonijiet għall-imposta ddedikata;
🡻 2009/73/KE (adapted)
⇨ ġdid
(db) li jiżguraw il-konformità tal-operaturi tas-sistema tas-sistemi ta’ trażmissjoni u ⇨ tal-operaturi tas-sistemi ta’ ⇦ distribuzzjoni, u, meta dan ikun rilevanti, is-sidien tas-sistema tas-sistemi, ⇨ l-operaturi tan-networks tal-idroġenu ⇦ kif ukoll kwalunkwe impriża tal-gass naturali ⇨ u tal-idroġenu u parteċipanti oħra fis-suq, inkluż il-komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini ⇦ , mal-obbligi tagħhom skont din id-Direttiva ⇨ , ir-[Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM(2021) xxx], il-kodiċijiet tan-network u l-linji gwida adottati skont l-Artikoli 52 u 53 tar-Regolament dwar il-Gass, ir-Regolament (UE) 2017/1938 ⇦ u skont leġiżlazzjoni rilevanti oħra tal-Komunità ⌦ tal-Unjoni ⌫, inkluż f’dak li jirrigwarda l-kwistjonijiet transfruntieri ⇨ , kif ukoll id-deċiżjonijiet tal-ACER ⇦ ;
⇩ ġdid
(e)f’koordinazzjoni mill-qrib mal-awtoritajiet regolatorji l-oħra, li jiżguraw il-konformità tal-ENTSO tal-Gass, tal-entità tal-UE għad-DSO u l-ENNOH mal-obbligi tagħhom skont din id-Direttiva [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost b’COM(2021) xxx], il-kodiċijiet u l-linji gwida tan-network adottati skont l-Artikoli 52 sa 56 ta’ [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost b’COM(2021) xxx], u liġijiet rilevanti oħra tal-Unjoni, inkluż fir-rigward ta’ kwistjonijiet transfruntieri, kif ukoll id-deċiżjonijiet tal-ACER, u li jidentifikaw b’mod konġunt in-nuqqas ta’ konformità tal-ENTSO tal-Gass, tal-entità tal-UE għad-DSO u tal-ENNOH mal-obbligi rispettivi tagħhom; meta l-awtoritajiet regolatorji ma jkunx irnexxielhom jilħqu ftehim fi żmien erba’ xhur wara l-bidu tal-konsultazzjonijiet sabiex jidentifikaw b’mod konġunt in-nuqqas ta’ konformità, il-kwistjoni għandha tiġi riferuta lill-ACER għal deċiżjoni, skont l-Artikolu 6(10) tar-Regolament (UE) 2019/942;
(f)il-monitoraġġ tal-iżvilupp tal-kwalitajiet tal-gass u l-ġestjoni tal-kwalità tal-gass mill-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni u fejn rilevanti mill-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni, inkluż il-monitoraġġ tal-iżvilupp tal-kostijiet relatati mal-ġestjoni tal-kwalità tal-gass mill-operaturi tas-sistemi u l-iżviluppi relatati mat-taħlit tal-idroġenu fis-sistema tal-gass naturali.
(g)il-monitoraġġ tal-iżvilupp tal-kwalità tal-idroġenu u l-ġestjoni tal-kwalità tal-idroġenu mill-operaturi tan-networks tal-idroġenu fejn rilevanti kif imsemmi fl-Artikolu 46, inkluż il-monitoraġġ tal-iżvilupp tal-kostijiet relatati mal-ġestjoni tal-kwalità tal-idroġenu.
(h)l-eżaminar u l-valutazzjoni tal-ħarsa ġenerali sottomessa mill-operaturi tan-networks tal-idroġenu dwar l-iżvilupp tal-infrastruttura tat-trasport tal-idroġenu skont l-Artikolu 52, filwaqt li tqis il-ħtieġa ġenerali għal ekonomija enerġetika tan-network tal-idroġenu f’dan l-eżami flimkien mal-qafas tax-xenarju konġunt skont il-punt (e) tal-Artikolu 51(2) dwar l-ippjanar tal-iżvilupp tan-networks;
(i)li tqis l-eżami u l-valutazzjoni tal-ħarsa ġenerali tal-iżvilupp tal-infrastruttura tat-trasport tal-idroġenu kif meħtieġ mill-punt (g) fl-approvazzjoni tagħha ta’ imposti dedikati skont it-tifsira tal-Artikolu 4 ta’ [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM (2021) xxx].
🡻 2019/692 Art. 1.6 (adapted)
⇨ ġdid
(jc)li jikkooperaw fir-rigward ta’ kwistjonijiet transfruntieri mal-awtorità regolatorja jew mal-awtoritajiet tal-Istati Membri kkonċernati u mal-Aġenzija ⌦ mal-ACER ⌫ ⇨, b’mod partikolari permezz tal-parteċipazzjoni fil-ħidma tal-Bord tar-Regolaturi tal-ACER skont l-Artikolu 21 tar-Regolament (UE) 2019/942 ⇦. Fir-rigward tal-infrastruttura lejn u minn pajjiż terz, l-awtorità regolatorja tal-Istat Membru fejn jinsab l-ewwel punt ta’ interkonnessjoni man-network tal-Istati Membri tista’ tikkoopera mal-awtoritajiet rilevanti tal-pajjiż terz wara konsultazzjoni mal-awtoritajiet regolatorji ta’ Stati Membri oħrajn kkonċernati, bil-għan li, fir-rigward ta’ din ⌦ dik ⌫ l-infrastruttura, issir applikazzjoni konsistenti ta’ din id-Direttiva fit-territorju tal-Istati Membri;
🡻 2009/73/KE (adapted)
⇨ ġdid
(kd)jikkonformaw ma’, u jimplimentaw, kwalunkwe deċiżjoni legalment obbligatorja rilevanti ⌦ tal-ACER ⌫ tal-Aġenzija u tal-Kummissjoni;
(le)jirrapportaw kull sena lill-awtoritajiet rilevanti tal-Istati Membri, ⌦ lill-ACER ⌫ lill-Aġenzija u lill-Kummissjoni dwar l-attività tagħhom u dwar il-qadi ta’ dmirijiethom. Dan ir-rapport għandu jkopri l-passi kollha li ttieħdu u r-riżultati li nkisbu fir-rigward ta’ kull wieħed mill-kompiti elenkati f’dan l-Artikolu;
(mf)jiżguraw li ma jkunx hemm sussidji inkroċjati bejn it-trażmissjoni, id-distribuzzjoni, il-ħażna ⇨ tal-gass naturali u tal-idroġenu u t-trasport tal-idroġenu ⇦, ⇨ it-terminals ⇦ l-LNG tal-LNG u l-attivitajiet tal-provvista ⇨ tal-gass naturali u tal-idroġenu ⇦;
(ng)jissorveljaw il-pjanijiet ta’ investiment tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni, u jipprovdu fir-rapport annwali tagħhom valutazzjoni tal-pjan ta’ investiment tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni fir-rigward tal-konsistenza tiegħu mal-pjan tal-iżvilupp tan-networks fil-Komunità ⌦ għall-Unjoni ⌫ kollha ⌦ imsemmi fil-punt (x) tal-Artikolu 29 ta’ [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM(2021) xxx] ⌫ taħt l-Artikolu 8(3)(b) tar-Regolament (KE) Nru 715/2009; evalwazzjoni ta’ dan it-tip tista’ tinkludi rakkomandazzjonijiet biex jiġu emendati dawn il-pjanijiet ta’ investiment;
(oh)jissorveljaw il-konformità u jirrieżaminaw il-prestazzjoni fl-imgħoddi tar-regoli dwar is-sigurtà u l-affidabbiltà tan-network kif ukoll jistabbilixxu jew japprovaw l-istandards u r-rekwiżiti għall-kwalità tas-servizz u tal-provvista u jagħtu kontribut għal dan flimkien ma’ awtoritajiet kompetenti oħra;
(pi)jissorveljaw il-livell ta’ trasparenza, inkluż il-prezzijiet bl-ingrossa, u jiżguraw il-konformità mal-obbligi ta’ trasparenza min-naħa tal-impriżi tal-gass naturali ⇨ u tal-idroġenu ⇦;
(qj)jissorveljaw il-livell u l-effettività ta’ ftuħ tas-suq u tal-kompetizzjoni fil-livelli tal-bejgħ bl-ingrossa u bl-imnut, inkluż l-iskambji tal-gass naturali ⇨ u tal-idroġenu ⇦ , il-prezzijiet għall-klijenti domestiċi inkluż sistemi ta’ ħlas minn qabel, ir-rati għall-bdil, ir-rati ta’ skonnessjoni, l-imposti għal u l-eżekuzzjoni ta’ servizzi ta’ manutenzjoni u tal-ilmenti tal-klijenti domestiċi, kif ukoll kwalunkwe distorsjoni jew restrizzjoni tal-kompetizzjoni, anke billi jipprovdu kull informazzjoni rilevanti, filwaqt li jgħaddu kull każ rilevanti lill-awtoritajiet kompetenti tal-kompetizzjoni;
(rk)jimmonitorjaw l-okkorrenza tal-prattiki kontrattwali restrittivi, inkluż l-klawsoli ta’ esklussività klawżoli ta’ esklużjoni li jistgħu jipprevjenu klijenti kbar mhux domestiċi milli jagħmlu kuntratt simultanju ma’ aktar minn fornitur wieħed jew jillimitaw l-għażla tagħhom biex jagħmlu dan, u, fejn xieraq għandhom jinfurmaw lill-awtoritajiet nazzjonali tal-kompetizzjoni dwar prattiki ta’ dan it-tip;
(sl)jirrispettaw il-libertà kuntrattwali fir-rigward ta’ kuntratti ta’ provvista interrompibbli kif ukoll fir-rigward ta’ kuntratti fit-tul sakemm dawn ikunu kompatibbli mal-liġi Komunitarja ⌦ mad-dritt tal-Unjoni ⌫ u konformi mal-politika tal-Komunità ⌦ tal-Unjoni ⌫ ⇨ u sakemm jikkontribwixxu għall-objettivi tad-dekarbonizzazzjoni. Ma għandu jiġi konkluż l-ebda kuntratt fit-tul għall-provvista tal-gass fossili b’emissjonijiet mhux imnaqqsa b’terminu li taqbeż tmiem is-sena 2049 ⇦ ;
(tm)jissorveljaw iż-żmien li jittieħed mill-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni u ta’ distribuzzjoni ⇨ tal-gass naturali jew operaturi tan-networks tal-idroġenu ⇦ biex isiru l-konnessjonijiet u t-tiswijiet;
(un)tissorvelja u tirrieżamina l-kundizzjonijiet tal-aċċess għall-ħażna, il-linepack u servizzi oħrajn anċillari kif previst fl-Artikolu 2933 ⇨ jew l-Artikolu 33 ⇦ . F’każ li r-reġim ta’ aċċess għall-ħażna ⇨ tal-gass naturali ⇦ jiġi definit taħt skont l-Artikolu 2933 (3), dan il-kompitu għandu jeskludi r-rieżami jinkludi l-modifika tat-tariffi;
(yo)jgħin biex jiġi żgurat, flimkien ma’ awtoritajiet rilevanti oħra, li l-miżuri tal-protezzjoni tal-konsumaturi, inkluż dawk stabbiliti fl-Anness I, huma effettivi u infurzati;
(wp)jippubblikaw rakkomandazzjonijiet, mill-anqas kull sena, dwar il-konformità tal-prezzijiet tal-provvista mal-Artikolu 63, u jgħadduhom lill-awtoritajiet dwar il-kompetizzjoni, fejn xieraq;
(xq)jiżguraw aċċess ⇨ nondiskriminatorju ⇦ għad-data dwar il-konsum tal-klijent, l-għoti għal użu fakultattiv, ta’ format armonizzat li jiftiehem faċilment fil-livell nazzjonali għad-data dwar il-konsum u l-aċċess pront lill-klijenti kollha għad-data ta’ dan it-tip ⇨ skont l-Artikoli 22 u 23 ⇦ taħt il-punt (h) tal-Anness I;
(yr)jissorveljaw l-implimentazzjoni tar-regoli marbuta mar-rwoli u r-responsabbiltajiet tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni, tal-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni, ⇨ tal-operaturi, ⇦ il-fornituri u l-klijenti tan-networks tal-idroġenu, u ta’ partijiet oħrajn fis-suq skont konformement mar-Regolament (KE) Nru 715/2009 ⌦ [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM(2021) xxx] ⌫ ;
(zs)jissorveljaw l-applikazzjoni tajba tal-kriterji li jiddeterminaw jekk faċilità tal-ħażna ⇨ tal-gass naturali ⇦ taqax taħt l-Artikolu 2933 (3) jew (4); u
(aat)jissorveljaw l-implimentazzjoni ta’ miżuri ta’ salvagwardja kif imsemmi fl-Artikolu 46 7746;
(bbu) jikkontribwixxu għall-kompatibbiltà tal-proċessi għall-iskambji ta’ data għall-aktar proċessi importanti tas-suq f’livell reġjonali;.
⇩ ġdid
(cc)l-implimentazzjoni tal-kodiċijiet u tal-linji gwida tan-network adottati skont l-Artikolu 52 permezz ta’ miżuri nazzjonali jew, fejn meħtieġ, miżuri kkoordinati reġjonali jew għall-Unjoni kollha;
(dd)l-iżgurar ta’ proċess trasparenti u effiċjenti għall-istabbiliment tal-pjan nazzjonali tal-iżvilupp tan-networks f’konformità mar-rekwiżiti stabbiliti fl-Artikoli 51 u 52;
(ee)l-approvazzjoni u l-emendar tal-pjan tal-iżvilupp tan-networks;
(ff)il-monitoraġġ tal-kontroll tal-kwalità tal-gass u l-ġestjoni mill-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni, l-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni, l-operaturi tas-sistemi tal-ħażna u l-operaturi tal-faċilitajiet tal-LNG;
(gg)il-monitoraġġ tal-implimentazzjoni tal-miżuri meħuda fi stat ta’ emerġenza, kif previst fir-Regolament (UE) 2017/1938 u stabbilit fil-pjan nazzjonali ta’ emerġenza, inkluż miżuri ta’ solidarjetà skont l-Artikolu 13 tiegħu;
(hh)il-monitoraġġ tad-disponibbiltà ta’ siti web ta’ tqabbil, inkluż għodod ta’ tqabbil li jissodisfaw il-kriterji fl-Artikolu 12;
(ii)il-monitoraġġ tat-tneħħija ta’ ostakli mhux ġustifikati għal, u ta’ restrizzjonijiet fuq, l-iżvilupp tal-konsum tal-gass naturali rinnovabbli awtoġenerat u l-komunitajiet tal-enerġija taċ-ċittadini.
🡻 2009/73/KE (adapted)
⇨ ġdid
2.Meta Stat Membru jagħmel provvediment għal dan, id-dmirijiet ta’ sorveljanza msemmija fil-paragrafu 1 jistgħu jitwettqu minn awtoritajiet oħra diversi mill-awtorità regolatorja. F’tali każ, l-informazzjoni li tirriżulta minn din is-sorveljanza għandha titqiegħed għad-dispożizzjoni tal-awtorità regolatorja kemm jista’ jkun malajr.
Filwaqt li jżommu l-indipendenza tagħhom, mingħajr preġudizzju għall-kompetenzi speċifiċi tagħhom stess u b’mod konsistenti mal-prinċipji ta’ regolamentazzjoni aħjar, l-awtoritajiet regolatorji għandhom, fejn ikun il-każ, jikkonsultaw mal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni ⇨ tal-gass naturali ⇦ ⇨ u tan-networks tal-idroġenu ⇦ u, fejn ikun il-każ, jikkooperaw mill-qrib ma’ awtoritajiet nazzjonali rilevanti oħra fit-twettiq tad-dmirijiet stabbiliti fil-paragrafu 1.
Kwalunkwe approvazzjoni mogħtija minn awtorità regolatorja jew mill-Aġenzija ⌦ mill-ACER ⌫ skonttaħt din id-Direttiva hija mingħajr preġudizzju għal kwalunkwe użu futur debitament ġustifikat tas-setgħat tagħhom mill-awtoritajiet regolatorji skonttaħt dan l-Artikolu jew għal kwalunkwe penali imposta minn awtoritajiet rilevanti oħra jew mill-Kummissjoni.
3.Addizzjonalment għad-dmirijiet mogħtija lilhom skont il-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu, meta operatur indipendenti ta’ sistema indipendenti ⇨ jew operatur indipendenti ta’ network tal-idroġenu ⇦ jkun ġie maħtur taħt skont l-Artikolu 5514 ⇨ jew l-Artikolu 62 ⇦, l-awtoritajiet regolatorji għandhom:
(a)jissorveljaw il-konformità ta’ sid is-sistema ta’ trażmissjoni u tal-operatur tas-sistema indipendenti tas-sistema ⇨ , kif ukoll il-konformità ta’ sid in-network tal-idroġenu u tal-operatur indipendenti tan-network tal-idroġenu ⇦ mal-obbligi tagħhom skonttaħt dan l-Artikolu, u jimponu penali għan-nuqqas ta’ konformità skont il-punt (d) tal-paragrafu 4;
(b)jissorveljaw ir-relazzjonijiet u l-komunikazzjonijiet bejn l-operatur indipendenti tas-sistema indipendenti u sid is-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew sid in-network tal-idroġenu u l-operatur indipendenti tan-network tal-idroġenu ⇦ sabiex tiġi żgurata l-konformità tal-operatur indipendenti tas-sistema indipendenti ⇨ jew tal-operatur indipendenti tan-network tal-idroġenu ⇦ tal-obbligi tagħhom, u b’mod partikolari għandhom japprovaw kuntratti u jaġixxu bħala l-awtorità għar-riżoluzzjoni tat-tilwim għar-riżoluzzjoni ta’ disputi bejn l-operatur indipendenti tas-sistema indipendenti u sid is-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew sid in-network tal-idroġenu u l-operatur indipendenti tan-network tal-idroġenu ⇦ rigward kwalunkwe lment imressaq minn xi wieħed minnhom skont il-paragrafu 11;
(c)mingħajr preġudizzju għall-proċedura taħt skont il-punt (c)tal-Artikolu 5514(2)(c), għall-ewwel pjan tal-iżvilupp tan-networks ta’ għaxar snin, japprovaw l-ippjanar tal-investimenti u l-pjan pluriennali tal-iżvilupp tan-networks ippreżentati fuq bażi annwali mill-operatur indipendenti tas-sistema indipendenti ⇨ jew mill-operatur indipendenti tan-network tal-idroġenu ⇦ ;
(d)jiżguraw li t-tariffi tal-aċċess għan-network miġbura minn operaturi indipendenti tas-sistema indipendenti ⇨ jew mill-operatur indipendenti tan-network tal-idroġenu ⇦ jkunu jinkludu remunerazzjoni għas-sid jew is-sidien tan-network li jipprevedu remunerazzjoni adegwata tal-użu tal-assi tan-network u ta’ kull investiment ġdid fihom, sakemm ikunu magħmula ekonomikament u b’mod effiċjenti; u
(e)ikollhom s-setgħat li jwettqu spezzjonijiet, inkluż għal għarrieda fl-istabbiliment ta’ sid is-sistema ta’ trażmissjoni u tal-operatur indipendenti tas-sistema indipendenti ⇨ jew sid in-networks tal-idroġenu u l-operatur indipendenti tan-networks tal-idroġenu ⇦.
4.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-awtoritajiet regolatorji jingħatawlhom is-setgħat li jippermettulhom iwettqu l-kompiti msemmija fil-paragrafi 1, 3 u 6 b’mod effiċjenti u mingħajr dewmien. Għal dan il-għan, l-awtoritajiet regolatorji għandu jkollhom mill-anqas dawn is-setgħat:
(a)li jimponu deċiżjonijiet obbligatorji fuq l-impriżi tal-gass naturali ⇨ u tal-idroġenu ⇦ ;
(b)li jwettqu investigazzjonijiet dwar il-funzjonament fil-funzjonament tas-swieq ⇨ għall-gassijiet ⇦,tal-gass, u li jiddeċiedu u jimponu kwalunkwe miżura neċessarja u proporzjonata għall-promozzjoni ta’ kompetizzjoni effettiva u tiżgura l-funzjonament tajjeb tas-suq ⇨ tas-swieq għall-gassijiet u ⇦,. fFejn ikun opportun, l-awtoritajiet regolatorji għandu jkollhom ukoll is-setgħa li jikkooperaw mal-awtorità nazzjonali tal-kompetizzjoni u r-regolaturi tas-suq finanzjarju jew mal-Kummissjoni fit-twettiq ta’ investigazzjoni relatata mal-liġi mad-dritt tal-kompetizzjoni;
(c)li jitolbu għal kull informazzjoni mingħand l-impriżi tal-gass naturali ⇨ u tal-idroġenu ⇦ li tkun rilevanti għall-qadi tad-dmirijiet tagħhom, inkluż il-ġustifikazzjoni għal xi rifjut li jingħata aċċess lil partijiet terzi, u kull informazzjoni dwar miżuri meħtieġa għat-tisħiħ tan-network;
(d)li jimponu penali effettivi, proporzjonati u dissważivi fuq impriżi tal-gass naturali ⇨ u tal-idroġenu ⇦ li ma jikkonformawx mal-obbligi tagħhom skonttaħt din id-Direttiva jew kwalunkwe deċiżjoni legalment obbligatorja rilevanti tal-awtoritajiet regolatorji jew ⌦ tal-ACER ⌫ tal-Aġenzija, jew li jipproponu lil qorti kompetenti li timponi dawn is-sanzjonijiet. Dan għandu jinkludi ⌦ , inkluż ⌫is-setgħa li jimponu, jew li jipproponu l-impożizzjoni ta’ penali ta’ sa 10 % tal-fatturat annwali tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew tal-operatur tan-networks tal-idroġenu ⇦ jew ta’ sa 10 % tal-fatturat annwali fuq l-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni jew sa 10 % tat-turnover annwali tal-impriża integrata vertikalment fuq l-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew l-operatur tan-networks tal-idroġenu ⇦ jew fuq l-impriża integrata vertikalment, fejn ikun skont il-każ, għal non-konformità nuqqas ta’ konformità mal-obbligi rispettivi tagħhom skonttaħt din id-Direttiva; u
(e)drittijiet xierqa ta’ investigazzjonijiet u setgħat rilevanti ta’ struzzjonijiet għar-riżoluzzjoni tat-tilwim taħt skont il-paragrafi 11 u 12.
⇩ ġdid
5.L-awtorità regolatorja li tinsab fl-Istat Membru li fih l-ENTSO tal-Gass, in-Network Ewropew tal-Operaturi tan-Networks għall-Idroġenu jew l-entità tal-UE għad-DSO jkollha s-sede tagħha għandu jkollha s-setgħa li timponi penali effettivi, proporzjonati u dissważivi fuq dawk l-entitajiet meta ma jikkonformawx mal-obbligi tagħhom skont din id-Direttiva, [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM(2021)xxx] jew kwalunkwe deċiżjoni legalment vinkolanti rilevanti tal-awtorità regolatorja jew tal-ACER, jew li tipproponi li qorti kompetenti timponi tali penali.
🡻 2009/73/KE (adapted)
⇨ ġdid
65.Addizzjonalment għad-dmirijiet mogħtija u s-setgħat konferiti lilhom skont il-paragrafi 1 u 4 ta’ dan l-Artikolu, meta operatur ⇨ independenti ⇦ tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew operatur ta’ network integrat tal-idroġenu ⇦ jkun inħatar taħt skont il-Kapitolu IXIV, it-Taqsima 3, l-awtoritajiet regolatorji għandhom jingħataw mill-anqas id-dmirijiet u s-setgħat li ġejjin:
(a)li jimponu penali f’konformità mal-punt taħt il-punt (d) tal-paragrafu 4 għal kondotta diskriminatorja favur l-impriża integrata vertikalment;
(b)jissorveljaw il-komunikazzjonijiet bejn l-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew operatur integrat tan-network tal-idroġenu ⇦ u l-impriża integrata vertikalment sabiex tkun żgurata l-konformità tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew tal-operatur integrat tan-network tal-idroġenu ⇦ mal-obbligi tiegħu;
(c)jaġixxu bħala awtoritajiet għar-riżoluzzjoni tat-tilwim ta’ disputi bejn l-impriża integrata vertikalment u l-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew l-operatur tan-network integrat tal-idroġenu ⇦ fir-rigward ta’ kwalunkwe lment ippreżentat skont il-paragrafu 11;
(d)jissorveljaw ir-relazzjonijiet kummerċjali u finanzjarji inkluż is-self bejn l-impriża integrata vertikalment u l-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew l-operatur integrat tan-network tal-idroġenu ⇦ ;
(e)japprovaw kull relazzjoni kummerċjali u finanzjarja bejn l-impriża integrata vertikalment u l-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew l-operatur integrat tan-network tal-idroġenu ⇦ bil-kundizzjoni li dawn jikkonformaw mal-kundizzjonijiet tas-suq;
(f)jeżiġu ġustifikazzjoni mill-impriża integrata vertikalment meta jiġu notifikati mill-uffiċjal għall-konformità taħt skont l-Artikolu 6421(4),. Din il-ġustifikazzjoni għandha tinkludi partikolarment ⌦ bl-inklużjoni tal-evidenza ⌫l-evidenza li ma seħħet l-ebda imġiba diskriminatorja għall-vantaġġ tal-impriża integrata vertikalment;
(g)iwettqu ispezzjonijiet, inkluż dawk mhux imħabbra, fuq il-post tal-impriża integrata vertikalment u tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew tal-operatur integrat tan-networks tal-idroġenu ⇦; u
(h)jassenjaw il-kompiti kollha jew dawk speċifiċi tal-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew tal-operatur integrat tan-network tal-idroġenu ⇦ lil operatur indipendenti tas-sistema indipendenti ⇨ jew operatur tan-network integrat tal-idroġenu ⇦ maħtur taħt skont l-Artikolu 6414 f’każ ta’ ksur persistenti mill-operatur tas-sistema ta’ trażmissjoni ⇨ jew l-operatur tan-network integrat tal-idroġenu ⇦ tal-obbligi tiegħu skonttaħt din id-Direttiva, partikolarment fil-każ ta’ kondotta diskriminatorja ripetuta għall-benefiċċju tal-impriża integrata vertikalment.
76.L-awtoritajiet regolatorji għandhom ikunu responsabbli biex jistipulaw jew japprovaw biżżejjed qabel id-dħul fis-seħħ tagħhom, mill-inqas il-metodoloġiji użati għall-kalkolu jew l-istabbiliment tat-termini u l-kundizzjonijiet għal:
(a)il-konnessjoni u l-aċċess għan-networks nazzjonali ⇨ tal-gass naturali ⇦ , inkluż tariffi ta’ trażmissjoni u ta’ distribuzzjoni, u t-termini, il-kundizzjonijiet u t-tariffi tal-aċċess għall-faċilitajiet LNG⌦ , li permezz tagħhom ⌫ . Dawk it-tariffi, jew metodoloġiji għandhom jippermettu l-investimenti meħtieġa fin-networks u faċilitajiet LNG li jsiru b’mod li jippermetti lil dawn l-investimenti li jaċċertaw il-vijabbiltà tan-networks u tal-faċilitajiet LNG;
⇩ ġdid
(b)il-konnessjoni u l-aċċess għan-networks nazzjonali tal-idroġenu, inkluż, mill-1 ta’ Jannar 2031, it-tariffi tan-networks tal-idroġenu, u t-termini u l-kundizzjonijiet u t-tariffi tal-aċċess għall-ħażna tal-idroġenu u t-terminals tal-idroġenu, inkluż it-tariffi meta applikabbli;
🡻 2009/73/KE (adapted)
(cb) il-forniment ta’ servizzi tal-ibbilanċjar li għandhom jitwettqu bl-iktar mod ekonomiku possibbli u jipprovdi inċentivi xierqa lill-utenti tan-networks biex jibbilanċjaw l-għoti u t-teħid tagħhom. Is-servizzi ta’ bbilanċjar għandhom ikunu pprovduti b’mod ġust u nondiskriminatorju u jkunu bbażati fuq kriterji oġġettivi; u
⇩ ġdid
(d)l-approvazzjoni u l-monitoraġġ ta’ imposti dedikati f’konformità mal-Artikolu 4 ta’ [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM (2021) xxx].
🡻 2009/73/KE (adapted)
⇨ ġdid
(e)l-aċċess għal infrastrutturi transfruntieri, inkluż il-proċeduri għall-allokazzjoni tal-kapaċità u għall-ġestjoni tal-konġestjoni.
87.Il-metodoloġiji jew it-termini u l-kundizzjonijiet imsemmijin fil-paragrafu 7 għandhom ikunu ppubblikati.
98.Meta jkunu qed jistipulaw jew japprovaw it-tariffi jew il-metodoloġiji u s-servizzi tal-ibbilanċjar, l-awtoritajiet regolatorji għandhom jiżguraw li l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni u ta’ distribuzzjoni ⇨ u, mill-1 ta’ Jannar 2031, l-operaturi tan-networks tal-idroġenu ⇦ jingħataw inċentiva adattata, kemm fl-immedjat u fit-tul, biex iżidu l-effiċjenzi, irawmu l-integrazzjoni tas-suq u s-sigurtà tal-provvista u jappoġġjaw l-attivitajiet tar-riċerka relatati.
109.L-awtoritajiet regolatorji għandhom jissorveljaw il-ġestjoni tal-konġestjoni tan-networks nazzjonali ta’ trażmissjoni tal-gass ⇨ u n-networks tal-idroġenu ⇦ inkluż l-interkonnetturi, u l-implimentazzjoni tar-regoli dwar il-ġestjoni tal-konġestjoni. Għal dak il-għan, l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni ⇨ , l-operatur tan-networks tal-idroġenu ⇦ jew l-operaturi tas-suq għandhom iressqu r-regoli tagħhom dwar il-ġestjoni tal-konġestjoni, inkluż l-allokazzjoni tal-kapaċità, quddiem l-awtoritajiet regolatorji nazzjonali. L-awtoritajiet regolatorji nazzjonali jistgħu jitolbu emendi għal dawk ir-regoli.
Artikolu 73
⌦ Deċiżjonijiet u lmenti ⌫
110.L-awtoritajiet regolatorji għandu jkollhom l-awtorità li jeżsiġu li l-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni u ta’ distribuzzjoni, tal-ħażna, ⇨ tal-gass naturali, ⇦ tal-LNG, ⇨ l-operaturi tal-ħażna tal-idroġenu u tat-terminals tal-idroġenu u, mill-1 ta’ Jannar 2031, l-operaturi tan-networks tal-idroġenu⇦ jekk hekk ikun meħtieġ, jimmodifikaw it-termini u l-kundizzjonijiet, inkluż it-tariffi u l-metodoloġiji msemmija f’dan l-Artikolu, biex jiżguraw li jkunu proporzjonati u applikati b’mod nondiskriminatorju. F’każ li r-reġim tal-aċċess għall-ħażna jiġi definit taħt skont l-Artikolu 2933(3), dan il-kompitu għandu jinkludi jeskludi l-modifika tat-tariffi. Fil-każ ta’ dewmien fl-iffissar tat-tariffi ta’ trażmissjoni u ta’ distribuzzjoni ⇨ tal-gass naturali u, fejn xieraq, ta’ tariffi tan-networks tal-idroġenu ⇦ , l-awtoritajiet regolatorji għandu jkollhom is-setgħa li jiffissaw jew japprovaw tariffi jew metodoloġiji proviżorji ta’ trażmissjoni u ta’ distribuzzjoni ⇨ u tariffi u metodoloġiji tan-networks tal-idroġenu ⇦ u jiddeċiedu dwar il-miżuri ta’ kumpens xieraq jekk it-tariffi jew metodoloġiji finali jiddevjaw minn dawn it-tariffi jew metodoloġiji proviżorji.
211Kwalunkwe parti li jkollha lment kontra operatur ta’ sistema ta’ trażmissjoni, tal-ħażna, tal-LNG jew ta’ distribuzzjoni ⇨ tal-gass naturali ⇦ ⇨ jew operatur ta’ network, ħażna jew terminal tal-idroġenu ⇦ fir-rigward tal-obbligi tal-operatur skonttaħt din id-Direttiva imsemmija, tista’ tirreferi l-ilment lill-awtoritajiet regolatorji li, waqt li jaġixxu bħala l-awtoritajiet għar-riżoluzzjoni tat-tilwim għar-riżoluzzjoni tad-disputi, għandhom jagħtu deċiżjoni fi żmien xahrejn mill-wasla tal-ilment. Dan il-perjodu jista’ jiġi estiż b’xahrejn fejn tintalab aktar informazzjoni mill-awtoritajiet regolatorji. Dan il-perjodu jista’ jiġi estiż bil-ftehim tal-persuna li tkun għamlet l-ilment. Id-deċiżjoni tal-awtorità regolatorja għandu jkollha effett obbligatorju kemm-il darba u sakemm tiġi rrevokata b’appell.
312. Kwalunkwe parti li tintlaqat u li jkollha d-dritt li tressaq ilment dwar deċiżjoni fuq metodoloġiji meħuda f’konformità ma’ dan l-Artikolu jew, fejn l-awtoritajiet regolatorji jkollhom l-obbligu li jikkonsultaw dwar it-tariffi jew il-metodoloġiji proposti, tista’, minn għall-anqas fi żmien xahrejn, jew f’perjodu iqsar kif deċiż mill-Istati Membri, wara l-pubblikazzjoni tad-deċiżjoni jew il-proposta għad-deċiżjoni, tressaq ilment għar-rieżami. Tali lment ma għandux ikollu effett sospensiv.
413.L-Istati Membri għandhom joħolqu mekkaniżmi xieraq u effiċjenti għar-regolament, kontroll u trasparenza sabiex jiġi evitat abbuż ta’ pożizzjoni dominanti, b’mod partikolari bi żvantaġġ għall-konsumaturi, u kwalunkwe aġir predatorju. Dawn il-mekkaniżmi għandhom jieħdu kont tad-dispożizzjonijiet tat-Trattat ⌦ tat-TFUE ⌫ , u b’mod partikolari l-Artikolu 82 ⌦ 102 ⌫ tiegħu.
514.L-Istati Membri għandhom jaċċertaw li jittieħdu l-passi adegwati, inkluż azzjoni amministrattiva jew proċeduri kriminali b’mod konformi mal-liġi nazzjonali tagħhom, kontra l-persuni naturali fiżika jew ġuridiċi legali responsabbli fejn ir-regoli tal-kunfidenzjalità imposti minn din id-Direttiva ma jkunux ġew rispettati.
615,L-ilmenti msemmija fil-paragrafi 211 u 312 għandhom ikunu bla ħsara għall-eżerċitar tad-drittijiet tal-appell taħt il-liġi Komunitarja ⌦ skont id-dritt tal-Unjoni ⌫ u/jew il-liġi nazzjonali.
716.Id-Deċiżjonijiet tal-awtoritajiet regolatorji għandhom ikunu motivati b’mod sħiħ u ġustifikati sabiex jippermettu rieżami ġudizzjarju. Id-deċiżjonijiet għandhom ikunu disponibbli għall-pubbliku filwaqt li jippreservaw il-kunfidenzjalità tal-informazzjoni kummerċjalment sensittiva.
817.L-Istati Membri għandhom jiżguraw li jeżistu mekkaniżmi adegwati f’livell nazzjonali li bihom parti affettwata minn deċiżjoni ta’ awtorità regolatorja jkollha d-dritt għall-appell lil entità indipendenti mill-partijiet involuti u ta’ kwalunkwe gvern.
Artikolu 7442
Reġim regolatorju għal ⌦ Kooperazzjoni reġjonali bejn l-awtoritajiet regolatorji dwar ⌫ kwistjonijiet transfruntieri
1.L-awtoritajiet regolatorji għandhom jikkooperaw mill-qrib u jikkonsultaw ma’ xulxin, ⇨ , u b’mod partikolari fi ħdan l-ACER, ⇦ u għandhom jipprovdu lil xulxin u lill-Aġenzija ⌦ lill-ACER ⌫ bi kwalunkwe informazzjoni meħtieġa għat-twettiq tal-kompiti tagħhom skont dintaħt id-Direttiva. Fir-rigward tal-informazzjoni skambjata, l-awtorità li tirċievi għandha tiżgura l-istess livell ta’ kunfidenzjalità bħal dak rikjest mill-awtorità li tibgħat l-informazzjoni.
2.L-awtoritajiet regolatorji għandhom jikkooperaw mill-inqas f’livell reġjonali biex:
(a)irawmu l-ħolqien ta’ arranġamenti operattivi sabiex tkun tista’ ssir l-aħjar ġestjoni tan-network, jiġu promossi skambji tal-gass ⇨ u tal-idroġenu ⇦ konġunti u l-allokazzjoni ta’ kapaċità transfruntiera, u sabiex ikun possibbli livell xieraq ta’ kapaċità ta’ interkonnessjoni, inkluż permezz ta’ interkonnessjonijiet ġodda, fir-reġjun u bejn ir-reġjuni sabiex jitħalla lok għall-iżvilupp ta’ kompetizzjoni effettiva u titjib tas-sigurtà tal-provvista bla ma ssir diskriminazzjoni bejn l-impriżi tal-provvista fi Stati Membri differenti;
(b)jikkoordinaw l-iżvilupp tal-kodiċijiet tan-network kollha għall-operaturi rilevanti tas-sistemi ta’ trażmissjoni ⇨ , operaturi tan-networks tal-idroġenu ⇦ u atturi oħra fis-suq; u
(c)jikkoordinaw l-iżvilupp tar-regoli li jirregolaw l-immaniġġjar tal-konġestjoni;.
⇩ ġdid
(d)jiżguraw il-konformità regolatorja tal-entitajiet legali li jissodisfaw il-kompiti tal-operaturi ta’ trażmissjoni u tal-operaturi tan-networks fil-livell transfruntier jew reġjonali.
🡻 2009/73/KE
⇨ ġdid
3.L-awtoritajiet regolatorji nazzjonali għandu jkollhom id-dritt jidħlu f’arranġamenti kooperattivi ma’ xulxin biex jippromwovu l-kooperazzjoni regolatorja.
4.L-azzjonijiet imsemmija fil-paragrafu 2 għandhom jitwettqu, fejn ikun il-każ, b’konsultazzjoni mill-qrib ma’ awtoritajiet nazzjonali rilevanti oħra u mingħajr preġudizzju għall-kompetenzi speċifiċi tagħhom.
5. Il-Kummissjoni tista’ tadotta linji gwida dwar il-limitu tal-kompiti tal-awtoritajiet regolatorji biex jikkoperaw flimkien u mal-Aġenzija. Dawk il-miżuri, imfassla sabiex jemendaw elementi mhux essenzjali ta’ din id-Direttiva billi jissuplimentawha, għandhom jiġu adottati konformement mal-proċedura regolatorja bi skrutinju msemmija fl-Artikolu 51(3).
⇩ ġdid
5.Il-Kummissjoni għandha s-setgħa tadotta atti delegati f’konformità mal-Artikolu 83 sabiex tissupplimenta din id-Direttiva billi tistabbilixxi linji gwida dwar il-firxa tad-dmirijiet tal-awtoritajiet regolatorji biex jikkooperaw ma’ xulxin u mal-ACER.
🡻 2019/692 Art. 1.7
⇨ ġdid
6.L-awtoritajiet regolatorji, jew fejn adattat awtoritajiet kompetenti oħra, jistgħu jikkonsultaw u jikkooperaw mal-awtoritajiet rilevanti tal-pajjiżi terzi ⇨ , inkluż il-Partijiet Kontraenti għall-Komunità tal-Enerġija, ⇦ fir-rigward tal-operazzjoni tal-infrastruttura tal-gass ⇨ u tal-idroġenu ⇦ lejn u minn pajjiżi terzi bil-ħsieb li jiġi żgurat, fir-rigward tal-infrastruttura kkonċernata, li din id-Direttiva tiġi applikata b’mod konsistenti fit-territorju u l-baħar territorjali ta’ Stat Membru.
🡻 2009/73/KE (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 7543
Konformità ⌦ mal-kodiċijiet tan-network u ⌫mal-Llinji gwida
1.Kwalunkwe awtorità regolatorja u l-Kummissjoni jistgħu jitolbu l-opinjoni tal-Aġenzija ⌦ tal-ACER ⌫ dwar il-konformità ta’ deċiżjoni meħuda minn awtorità regolatorja ⇨ mal-kodiċijiet tan-network u ⇦ mal-Llinji gwida msemmija f’din id-Direttiva jew fir-Regolament (KE) Nru 715/2009 ⌦ fi [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM(2021) xxx] ⌫ .
2.L-Aġenzija ⌦ L-ACER ⌫ għandha tagħti l-opinjoni tagħha lill-awtorità regolatorja li tkun talbitha jew lill-Kummissjoni, rispettivament, u lill-awtorità regolatorja li tkun ħadet id-deċiżjoni kkonċernata fi żmien tliet xhur mid-data tar-riċezzjoni tat-talba.
3.Meta l-awtorità regolatorja li tkun ħadet deċiżjoni ma tikkonformax mal-opinjoni ⌦ tal-ACER ⌫ tal-Aġenzija fi żmien erba’ xhur mid-data tal-irċevuta ta’ dik l-opinjoni, ⌦ l-ACER ⌫ l-Aġenzija għandha tgħarraf lill-Kummissjoni b’dan.
4.Kwalunkwe awtorità regolatorja tista’ tinforma lill-Kummissjoni meta jkun jidhrilha li xi deċiżjoni rilevanti għall-kummerċ transfruntier meħuda minn awtorità regolatorja ma tkunx konformi mal-Llinji gwida msemmija f’din id-Direttiva jew fir-Regolament (KE) Nru 715/2009 ⌦ fi [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM(2021) xxx] ⌫ fi żmien xahrejn mid-data ta’ dik id-deċiżjoni.
5.Meta l-Kummissjoni, fi żmien xahrejn minn meta tkun ġiet infurmata mill-Aġenzija ⌦ mill-ACER ⌫ taħt il-paragrafu 3 jew minn awtorità regolatorja taħt skont il-paragrafu 4, u fuq l-inizjattiva tagħha stess fi żmien tliet xhur mid-data tad-deċiżjoni, issib li d-deċiżjoni ta’ awtorità regolatorja tqajjem dubji serji dwar il-kompatibbiltà tagħha ⇨ mal-kodiċijiet tan-network u ⇦ mal-Llinji gwida msemmija f’din id-Direttiva jew fir-Regolament (KE) Nru 715/2009 ⌦ fi [ir-Regolament dwar il-Gass riformulat kif propost f’COM(2021) xxx] ⌫, il-Kummissjoni tista’ tiddeċiedi li teżamina l-każ aktar. F’każ bħal dan, hija għandha tistieden lill-awtorità regolatorja u lill-partijiet għall-proċedimenti quddiem l-awtorità regolatorja biex jagħmlu osservazzjonijiet.
6.Meta l-Kummissjoni tkun iddeċidiet li teżamina l-każ aktar, hija għandha, fi żmien mhux aktar minn erba’ xhur mid-data ta’ tali deċiżjoni, tagħti deċiżjoni finali:
(a)li ma tqajjimx oġġezzjonijiet kontra d-deċiżjoni tal-awtorità regolatorja; jew
(b)li teżiġi li l-awtorità regolatorja kkonċernata tirtira d-deċiżjoni tagħha jekk tqis li ma kienx hemm konformità mal-Llinji gwida u ⇨ mal-kodiċijiet tan-network ⇦.
7.Meta l-Kummissjoni ma tkunx ħadet deċiżjoni biex teżamina l-każ aktar jew deċiżjoni finali fil-limiti ta’ żmien stabbiliti fil-paragrafi 5 u 6 rispettivament, għandu jitqies li ma qajmitx oġġezzjonijiet kontra d-deċiżjoni tal-awtorità regolatorja.
8.L-awtorità regolatorja għandha tikkonforma mad-deċiżjoni tal-Kummissjoni biex tirtira d-deċiżjoni tagħha fi żmien perjodu ta’ xahrejn u għandha tinforma lill-Kummissjoni b’dan.
9.Il-Kummissjoni tista’ tadotta Linji gwida li jistipulaw id-dettalji tal-proċedura li għandha tiġi segwita mill-awtoritajiet regolatorji, l-Aġenzija u l-Kummissjoni fir-rigward tal-konformità ta’ deċiżjonijiet meħudin mill-awtoritajiet regolatorji mal-Linji gwida msemmijin f’dan l-Artikolu. Dawk il-miżuri, imfassla sabiex jemendaw elementi mhux essenzjali ta’ din id-Direttiva billi jissuplimentawha, għandhom jiġu adottati konformement mal-proċedura regolatorja bi skrutinju msemmija fl-Artikolu 51(3). ⇨ għandha s-setgħa tadotta atti delegati f’konformità mal-Artikolu 83 li jissupplimenta din id-Direttiva billi tistabbilixxi linji gwida li jistipulaw id-dettalji tal-proċedura li għandha tiġi segwita għall-applikazzjoni ta’ dan l-Artikolu. ⇦
Artikolu 7644
Żamma ta’ rekords
1.L-Istati Membri għandhom jeżiġu li l-impriżi tal-provvista jżommu għad-dispożizzjoni tal-awtoritajiet regolatorji nazzjonali, inkluż l-awtorità regolatorja, l-awtoritajiet nazzjonali tal-kompetizzjoni u l-Kummissjoni, għat-twettiq tal-kompiti tagħhom, għal mill-anqas ħames snin, id-data rilevanti relatata mat-tranżazzjonijiet kollha fil-kuntratti għall-provvista tal-gass naturali u l-idroġenu u d-derivattivi tal-gass naturali u l-idroġenu ma’ klijenti bl-ingrossa u operaturi ta’ sistemi ta’ trażmissjoni, kif ukoll operaturi tal-ħażna u tal-LNG ⇨ kif ukoll operaturi ta’ networks, ta’ ħażniet u terminals tal-idroġenu ⇦ .
2.Id-data għandha tinkludi d-dettalji dwar il-karatteristiċi tat-tranżazzjonijiet rilevanti, bħat-tul ta’ żmien, il-konsenja u r-regoli tal-issetiljar, il-kwantità, id-dati u l-ħinijiet tal-eżekuzzjoni u l-prezzijiet tat-tranżazzjoni, u l-mezzi għall-identifikazzjoni tal-klijent bl-ingrossa kkonċernat, kif ukoll dettalji speċifiċi dwar il-kuntratti kollha miftuħin għall-provvista tal-gass ⇨ naturali u l-idroġenu ⇦ u d-derivattivi tal-gass ⇨ naturali u tal-idroġenu ⇦.
3.L-awtoritajiet regolatorji jistgħu jiddeċiedu li jagħmlu disponibbli xi elementi ta’ din l-informazzjoni għall-parteċipanti fis-suq, sakemm ma tiġix rilaxxata xi informazzjoni kummerċjalment sensittiva dwar atturi individwali fis-suq jew dwar tranżazzjonijiet individwali. Dan il-paragrafu ma għandux japplika għall-informazzjoni dwar l-istrumenti finanzjarji li huma fil-kamp ta’ applikazzjoni tad-Direttiva ⌦ 2014/65/UE ⌫ 2004/39/KE.
4.Sabiex tiġi żgurata l-applikazzjoni uniformi ta’ dan l-Artikolu, iIl-Kummissjoni tista’⌦ għandha s-setgħa ⌫ tadotta ⇨ atti delegati li jissupplimentaw din id-Direttiva f’konformità mal-Artikolu 83, billi tistabbilixxi ⇦ Llinji gwida li jiddefinixxu l-metodu u l-arranġamenti għaż-żamma tar-reġistri kif ukoll il-forma u l-kontenut tad-data li għandha tinżamm. Dawk il-miżuri, imfassla sabiex jemendaw elementi mhux essenzjali ta’ din id-Direttiva billi jissuplimentawha, għandhom jiġu adottati konformement mal-proċedura regolatorja bi skrutinju msemmija fl-Artikolu 51(3).
5.Fir-rigward tat-tranżazzjonijiet tad-derivattivi tal-gass ⇨ naturali u tal-idroġenu ⇦ ta’ impriżi ta’l-provvista ma’ klijenti bl-ingrossa u ma’ operaturi ta’ sistemi ta’ trażmissjoni ⇨ tal-gass naturali ⇦ , kif ukoll operaturi tal-ħażna u tal-LNG ⇨ kif ukoll operaturi ta’ networks, ħażniet u terminals tal-idroġenu ⇦ , dan l-Artikolu għandu japplika biss ladarba l-Kummissjoni tkun adottat il-Llinji gwida msemmija fil-paragrafu 4.
6.Id-dispożizzjonijiet ta’ dan l-Artikolu ma għandhomx joħolqu obbligi addizzjonali lejn l-awtoritajiet imsemmija fil-paragrafu 1 għall-entitajiet li huma fil-kamp ta’ applikazzjoni tad-Direttiva 2014/65/UE 2004/39/KE.
7.Fil-każ li l-awtoritajiet imsemmija fil-paragrafu 1 jeħtieġu aċċess għad-data miżmuma mill-entitajiet li jaqgħu fl-ambitu tad-Direttiva 2014/65/UE2004/39/KE, l-awtoritajiet responsabbli taħt skont dik id-Direttiva għandhom jipprovdu dawk l-awtoritajiet bid-data meħtieġa.
Kapitolu XXI
Dispożizzjonijiet finali
Artikolu 7746
Miżuri ta’ salvagwardja
1.Fil-każ ta’ kriżi f’daqqa fis-suq tal-enerġija jew fejn is-sigurtà fiżika jew is-sigurtà tal-persuni, tal-apparat jew tal-istallazzjonijiet jew tal-integrità tas-sistema jiġu mhedda, l-Istat Membru jista’ temporanjament jieħu s-salvagwadji meħtieġa ⇨ jiddikjara stat ta’ emerġenza skont l-Artikolu 11 tar-Regolament (UE) 2017/1938 u jieħu l-miżuri previsti fil-pjan ta’ emerġenza nazzjonali ⇦ .
2.Dawn il-miżuri għandhom jikkawżaw l-inqas disturb possibbli għall-funzjonament tas-suq intern u m’għandux ikollhom skop usa’ milli strettament meħtieġ biex id-diffikultajiet imprevisti li jkunu qamu jiġu rimedjati.
3.L-Istat Membru in kwistjoni għandu mingħajr dewmien jinnotifika dawn il-miżuri lill-Istati Membri l-oħrajn u lill-Kummissjoni, li tista’ tiddeċiedi li l-Istat Membru in kwistjoni għandu jemenda jew iħassar dawn il-miżuri, sa fejn għandhom effett ta’ distorsjoni tal-kompetizzjoni u jaffettwaw b’mod avvers il-Kummerċ f’tali mod li ma jaqbilx mal-interess komuni.
🡻 2009/73/EC (adapted)
Artikolu 7847
Kundizzjonijiet indaqs
1.Il-miżuri li l-Istati Membri għandhom il-possibbiltà li jieħdu skonttaħt din id-Direttiva sabiex jiżguraw kundizzjonijiet ugwali għandhom ikunu kompatibbli ⌦ mat-TFUE ⌫mat-Trattat KE, speċjalment mal-Artikolu 30 ⌦ 36 ⌫ tiegħu, u mal-liġi Komunitarja ⌦ mal-leġiżlazzjoni tal-Unjoni ⌫ .
2.Il-miżuri msemmija fil-paragrafu 1 għandhom ikunu proporzjonati, nondiskriminatorji u trasparenti. Dawn il-miżuri jistgħu jiġu implimentati biss wara n-notifika u l-approvazzjoni tal-Kummissjoni.
3.Il-Kummissjoni għandha taġixxi fuq in-notifika msemmija fil-paragrafu 2 fi żmien xahrejn mir-riċevuta ta’ din in-notifika. Dak il-perjodu għandu jibda l-għada tar-riċevuta tal-informazzjoni sħiħa. Jekk il-Kummissjoni ma tkunx aġixxiet f’dan il-perjodu ta’ żmien, il-Kummissjoni għandha titqies li mhijiex toġġezzjona għall-miżuri notifikati.
Artikolu 48
Derogi rigward rabtiet “take-or-pay”
1.Jekk impriża tal-gass naturali tiltaqa’ ma’, jew tikkunsidra li ser tiltaqa’ ma’, diffikultajiet serji ekonomiċi u finanzjarji minħabba r-rabtiet “take-or-pay” aċċettata f’kuntratt tax-xiri tal-gass wieħed jew aktar, tista’ tintbagħat applikazzjoni għal deroga temporanja mill-Artikolu 32 lill-Istat Membru in kwistjoni jew lill-awtorità kompetenti nominata. L-applikazzjonijiet għandom, abbażi tal-għażla tal-Istati Membri, jiġu ppreżentati fuq każ individwali jew qabel jew wara ċ-ċaħda tal-aċċess għas-sistema. L-Istati Membri jistgħu wkoll jagħtu lill-impriża tal-gass naturali l-għażla li tippreżenta applikazzjoni jew qabel jew wara ċ-ċaħda tal-aċċess għas-sistema. Fejn impriża tal-gass naturali tkun irrifjutat l-aċċess, l-applikazzjoni għandha tiġi ppreżentata mingħajr dewmien. L-applikazzjonijiet għandhom jiġu akkumpanjati bl-informazzjoni kollha relevanti dwar in-natura u l-estent tal-probkema u dwar l-isforzi magħmula mill-impriża tal-gass naturali biex issolvi l-problemi.
Jekk mhumiex disponibbli soluzzjonijiet alternattivi, filwaqt li jiġu meqjusa d-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 3, l-Istat Membru jew l-awtorità kompetenti nnominata jistgħu jiddeċiedu li jagħtu deroga.
2.L-Istat Membru, jew l-awtorità kompetenti nominanta, għandhom javżaw lill-Kummisjoni mingħajr dewmien dwar id-deċiżjoni li jagħtu deroga, flimkien mal-informazzjoni kollha relevanti rigward id-deroga. Din l-inforazzjoni tista’ tingħata lill-Kummmissjoni fil-forma aggregata, li tippermetti lill-Kummissjoni li tilħaq deċiżjoni fuq bażi tajba. Fi żmien tmien ġimgħat minn meta tirċievi din in-notifika, il-Kummissjoni tista’ titlob li l-Istat Membru jew l-awtorità kompetenti nnominata in kwistjoni temenda jew tirtira d-deċiżjoni li tagħti deroga.
Jekk l-Istat Membru jew l-awtorità kompetenti nnominata in kwistjoni ma tikkonformax ma’ din it-talba fi żmien erba’ ġimgħat, għandha tittieħed deċiżjoni finali malajr konformement mal-proċedura konsultattiva msemmija fl-Artikolu 51(2).
Il-Kummissjoni għandha tippreżerva l-kunfidenzjalità ta’ informazzjoni sensittiva kummerċjalment.
3.Meta tittieħed deċiżjoni fuq id-derogi msemmija fil-paragrafu 1, l-Istat Membru jew l-awtorità kompetenti nominata in kwistjoni, u l-Kummissjoni għandhom iqisu, b’mod partikolari, il-kriterji li ġejjin:
(a)l-għan li jinkiseb suq tal-gass kompetittiv;
(b)il-ħtieġa li jintlaħqu obbligazzjonijiet tas-servizz pubbliku u li tiġi aċċertata s-sigurtà tal-fornitura;
(c)il-pożizzjoni ta’ impriżi tal-gass naturali fis-suq tal-gass u l-istat attwali tal-kompetizzjoni f’dan is-suq;
(d)is-serjetà tad-diffikultajiet ekonomiċi u finanzjarji li jiffaċċjaw l-impriżi tal-gass naturali u l-impriżi tat-trażmissjoni jew il-klijenti eliġibbli;
(e)id-dati tal-firma u t-termini tal-appalt jew appalti in kwistjoni, inkluż l-estent sa fejn jippermettu għal tibdil fis-suq;
(f)l-isforzi li saru biex tinsab soluzzjoni għall-problema;
(g)l-estent sa fejn, meta jiġu aċċettati r-rabtiet “take-or-pay” in kwistjoni, l-impriża setgħet raġonevolment ipprevediet, filwaqt li qieset id-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva, li x’aktarx iqumu diffikultajiet serji;
(h)il-livell tal-konnessjoni tas-sistema ma’ sistemi oħrajn u l-grad ta’ interoperabilità ta’ dawn is-sistemi; u
(i)l-effetti li jkollha l-għotja ta’ deroga fuq l-applikazzjoni korretta tad-Direttiva rigward il-funzjonament bla xkiel tas-suq intern tal-gass naturali.
Deċiżjoni fuq talba għal deroga li tirrigwarda kuntratti tat-tip ħu jew ħallas konklużi qabel l-4 ta’ Awwissu 2003 m’għandhiex twassal għal sitwazzjoni li fiha huwa impossibbli li jinstabu sorsi alternattivi ekonomikament vijabbli. Diffikultajiet serji għandhom f’kull każ jitqiesu bħala li ma jeżistux meta l-bejgħ ta’ gass naturali ma jaqax taħt il-livell ta’ garanziji minimi kontenuti f’kuntratti ħu jew ħallas ta’ xiri ta’ gass jew sa fejn il-kuntratt ħu jew ħallas relevanti ta’ xiri ta’ gass jista’ jiġi adattat jew kemm l-impriża ta’ gass naturali għandha ħila li ssib sorsi alternattivi.
4.L-impriżi tal-gass naturali li ma ngħatawx deroga msemmija fil-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu m’għandhomx jirrifjutaw, jew għandhom jieqfu milli jirrifjutaw, aċċess għas-sistema minħabba rabtiet “take-or-pay” aċċettati f’appalti tax-xiri tal-gass. L-Istati Membri għandhom jaċċertaw konformità mad-dispożizzjonijiet tal-Artikoli 32 sa 44.
5.Kwalunkwe deroga mogħtija taħt id-dispożizzjonijiet hawn fuq għandha tkun debitament sostanzjata. Il-Kummissjoni għandha tippubblika d-deċiżjoni fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.
6.Il-Kummissjoni għandha, fi żmien l-4 ta’ Awwissu 2008, jissottomettu rapport ta’ reviżjoni dwar l-esperjenza akkwistata mill-applikazzjoni ta’ dan l-Artikolu, sabiex il-Parlament Ewropew u l-Kunsill ikunu jistgħu jikkunsidraw il-ħtieġa li jaġġustawh maż-żmien.
🡻 2019/692 Art. 1.8 (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 7948 a
Ftehimiet tekniċi rigward l-operazzjoni ⌦ ta’ linji ta’ pipelines tal-gass naturali u tal-idroġenu ma’ pajjiżi terzi ⌫tal-linji ta’ trażmissjoni
Din id-Direttiva ma taffettwax il-libertà tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni ⇨ , tal-operaturi tan-networks tal-idroġenu ⇦ jew ta’ operaturi ekonomiċi oħra biex iżommu fis-seħħ jew jikkonkludu ftehimiet tekniċi dwar kwistjonijiet rigward l-operazzjoni tal-linji ta’ trażmissjoni ⇨ ta’ pipelines ⇦ bejn Stat Membru u pajjiż terz, sa fejn dawk il-ftehimiet ikunu kompatibbli mal-liġimad-dritt tal-Unjoni u deċiżjonijiet rilevanti tal-awtoritajiet regolatorji nazzjonali tal-Istati Membri kkonċernati. Għandha tingħata notifika dwar tali ftehimiet lill-awtoritajiet regolatorji tal-Istati Membri kkonċernati.
🡻 2009/73/KE
Artikolu 49
Swieq emerġenti u iżolati
1.L-Istati Membri mhux direttament imqabbda mas-sistema interkonnessa ta’ ebda Stat Membru ieħor u li għandhom biss provditur ewlieni barrani wieħed biss jistgħu jidderogaw mill-Artikoli 4, 9, 37 u/jew 38 ta’ din id-Direttiva. Impriża tal-fornitura li għandha sehem tas-suq ta’ aktar minn 75 % għandha titqies li tkun provditur ewlieni. Kull deroga bħal din għandha tiskadi awtomatikament mill-mument meta għall-inqas wieħed mill-kondizzjonijiet msemmij ma tibqax tapplika. Kwalunkwe deroga bħal din għandha tiġi nnotifikata lill-Kummissjoni.
Ċipru jista’ jidderoga mill-Artikoli 4, 9, 37 u/jew 38. Din id-deroga għandha tiskadi mill-mument li Ċipru ma jikkwalifikax bħala suq iżolat.
L-Artikoli 4, 9, 37 u/jew 38 m’għandhomx japplikaw għall-Estonja, il-Latvja, u/jew il-Finlandja sakemm kwalunkwe wieħed minn dawn l-Istati Membri huwa konness direttament mas-sistema interkonnessa ta’ kwalunkwe Stat Membru ieħor minbarra l-Estonja, il-Latvja, il-Litwanja u l-Finlandja. Dan is-subparagrafu huwa mingħajr preġudizzju għal kull derogazzjoni taħt l-ewwel sub-paragrafu ta’ dan il-paragrafu.
2.Stat Membru li jikkwalifika bħala suq emerġenti, li minħabba l-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva jesperjenza problemi sostanzjali jista’ jidderoga mill-Artikoli 4 u 9, mill-Artikolu 13(1) u (3), mill-Artikoli 14 u 24, mill-Artikolu 25(5), mill-Artikoli 26, 31 u 32, mill-Artikolu 37(1) u/jew mill-Artikolu 38. Din id-deroga għandha tiskadi awtomatikament mill-mument meta l-Istat Membru ma jibqax jikkwalifika bħala suq emerġenti. Kwalunkwe deroga bħal din għandha tiġi nnotifikata lill-Kummissjoni.
Ċipru jista’ jidderoga mill-Artikoli 4 u 9, mill-Artikolu 13(1) u (3), mill-Artikoli 14 u 24, mill-Artikolu 25(5), mill-Artikoli 26, 31 u 32, mill-Artikolu 37(1) u/jew mill-Artikolu 38. Din id-deroga għandha tiskadi mill-mument li Ċipru ma jikkwalifikax bħala suq emerġenti.
3.Fid-data meta tiskadi d-deroga msemmija fl-ewwel subparagrafu tal-paragrafu 2, id-definizzjoni ta’ klijenti eliġibbli għandha tirriżulta fi ftuħ tas-suq ugwali għall-inqas għal 33 % tat-total tal-konsum tal-gass annwali fis-suq nazzjonali tal-gass. Sentejn wara dan, għandu japplika l-Artikolu 37(1)(b), u tliet snin wara, l-Artikolu 37(1)(c). Sa meta jsir applikabbli l-Artikolu 37(1)(b), l-Istat Membru msemmi fil-paragrafu 2 ta’ dan l-Artikolu jista’ jiddeċiedi li ma japplikax l-Artikolu 32 sa fejn għandhom x’jaqsmu s-servizzi anċillari u ħażna temporanja għall-proċess tal-gassifikazzjoni mill-ġdid u l-konsenja sussegwenti tiegħu lis-sistema tat-trażmissjoni.
4.Fejn l-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva x’aktarx tikkawża problemi sostanzjali f’żona ġeografika limitata ta’ Stat Membru, b’mod partikolari rigward l-iżvilupp ta’ infrastrutturi tat-trażmissjoni u tad-distribuzzjoni maġġuri, u bl-iskop tal-inkoraġġiment tal-investimenti, l-Istat Membru jista’ japplika lill-Kummissjoni għal deroga temporanja mill-Artikoli 4 u 9, mill-Artikolu 13(1) u (3), mill-Artikolu 14, mill-Artikolu 24, mill-Artikolu 25(5), mill-Artikoli 26, 31 u 32, mill-Artikolu 37(1) u/jew mill-Artikolu 38 għall-iżviluppi f’din iż-żona.
5.Il-Kummissjoni tista’ tagħti d-deroga msemmija fil-paragrafu 4, filwaqt li tqis, b’mod partikolari, il-kriterji li ġejjin:
–a) il-bżonn għall-investimenti fl-infrastruttura, li ma jkunux ekonomiċi sabiex wieħed jaħdem f’ambjent ta’ suq kommpettiv,
–b) il-livell u l-prospetti ta’ ħlas lura meħtieġa ta’ investimenti,
–c) id-daqs u l-maturità tas-sistema ta’ gass fiz-zona konċernata,
–d) il-prospetti għas-suq tal-gass in kwistjoni,
–e) id-daqs ġeografiku u l-karatteristiċi taż-żona jew reġjun in kwistjoni, u l-fatturi soċjo-ekonomiċi u demografiċi.
Għall-infrastruttura tal-gass għajr infrastruttura tad-distribuzzjoni, tista’ tingħata deroga biss jekk ma tkun ġiet stabbilita ebda infrastruttura tal-gass f’din iż-żona, jew ilha stabbilita hemm għal inqas minn 10 snin. Id-deroga temporanja ma tistax teċċedi 10 snin miż-żmien meta l-gass l-ewwel ġie provdut f’dik iż-żona.
Għall-infrastruttura tad-distribuzzjoni tista’ tingħata deroga għal perjodu ta’ żmien li ma jistax jeċċedi 20 sena għall-infrastruttura tad-distribuzzjoni miż-żmien meta l-gass l-ewwel ġie provdut mill-imsemmijainfrastruttura fiż-żona.
6.L-Artikolu 9 m’għandux japplika għal Ċipru, il-Lussemburgu u/jew Malta.
7.Il-Kummissjoni għandha tinforma lill-Istati Membri dwar applikazzjonijiet li jkunu saru taħt il-paragrafu 4 qabel ma tieħu deċiżjoni taħt il-paragrafu 5, filwaqt li tqis ir-rispett għall-kunfidenzjalità. Din id-deċiżjoni, kif ukoll id-deroga msemmija fil-paragrafi 1 u 2, għandha tiġi ppubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.
8.Il-Greċja tista’ tidderoga mill-Artikoli 4, 24, 25, 26, 32, 37 u/jew 38 ta’ din id-Direttiva għaż-żoni ġeografiċi u għaż-żmien imsemmi fil-liċenzji maħruġa minnha, qabel il-15 ta’ Marzu 2002 u taħt id-Direttiva 98/30/KE, għall-iżvilupp u l-esplojtazzjoni esklussiva ta’ networks tad-distribuzzjoni f’xi żoni ġeografiċi.
⇩ ġdid
Artikolu 80
Derogi għas-sistema tal-gass naturali
1.L-Istati Membri li mhumiex konnessi direttament mas-sistema interkonnessa ta’ xi Stat Membru ieħor jistgħu japplikaw għand il-Kummissjoni għal derogi mill-Artikoli 3, 7, 54 jew 27. Kwalunkwe deroga bħal din għandha tiskadi mill-mument meta jitlesta l-ewwel interkonnettur lejn l-Istat Membru.
2.L-Istati Membri jistgħu japplikaw għand il-Kummissjoni għal derogi mill-applikazzjoni tal-Artikoli 3, 7, 54 jew 27 għal reġjuni ultraperiferiċi skont it-tifsira tal-Artikolu 349 tat-TFUE jew għal żoni oħra ġeografikament iżolati. Kwalunkwe deroga bħal din għandha tiskadi mill-mument meta titlesta konnessjoni mir-reġjun jew miż-żona lejn Stat Membru b’sistema interkonnessa.
3.Il-Kummissjoni għandha tinforma lill-Istati Membri dwar l-applikazzjonijiet għal derogi msemmija fil-paragrafi 1 u 2 qabel ma tieħu deċiżjoni, filwaqt li tqis it-talbiet ġustifikati għall-kunfidenzjalità ta’ informazzjoni kummerċjalment sensittiva.
4.Id-derogi mogħtija mill-Kummissjoni għandhom ikunu limitati fiż-żmien u soġġetti għal kundizzjonijiet li għandhom l-għan li jżidu l-kompetizzjoni fis-suq intern u l-integrazzjoni tiegħu u li jiżguraw li d-derogi ma jfixklux it-tranżizzjoni lejn l-enerġija rinnovabbli jew l-applikazzjoni tal-prinċipju “l-effiċjenza enerġetika tiġi l-ewwel” skont it-tifsira tal-punt (18) tal-Artikolu 2 tar-Regolament (UE) 2018/1999.
5.Id-derogi skont id-Direttiva 2009/73/KE mingħajr data ta’ skadenza għandhom jiskadu fil-31 ta’ Diċembru 2025. L-Istati Membri li fiż-żmien tad-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva jkunu għadhom qed jibbenefikaw minn dawn id-derogi jistgħu japplikaw għand il-Kummissjoni għal deroga ġdida f’konformità mal-kundizzjonijiet stabbiliti f’dan l-Artikolu.
6.Id-deċiżjonijiet li jagħtu derogi għandhom jiġu ppubblikati f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.
🡻 2019/692 Art. 1.9 (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 8149a
Derogi fir-rigward ta’ linji ta’ trażmissjoni tal-gass naturali lejn u minn pajjiżi terzi
1.Fir-rigward tal-linji ta’ trażmissjoni tal-gass bejn Stat Membru u pajjiż terz li tlestew qabel it-23 ta’ Mejju 2019, l-Istat Membru fejn jinsab l-ewwel punt ta’ konnessjoni ta’ tali linja ta’ trażmissjoni man-network ta’ Stat Membru jista’ jiddeċiedi li jidderoga mill-Artikoli 549, 6510, 6611 u 2732 u l-Artikolu 7241(7), (9) u 73(1) għat-taqsimiet ta’ tali linja ta’ trażmissjoni tal-gass li jinsabu fit-territorju u l-baħar territorjali tiegħu, għal raġunijiet oġġettivi, bħall-possibbiltà tal-irkupru tal-investiment imwettaq jew minħabba raġunijiet ta’ sigurtà tal-provvista, dment li d-deroga ma tkunx tagħmel ħsara lill-kompetizzjoni fis-suq intern tal-gass naturali jew lill-funzjonament effettiv tiegħu, jew lis-sigurtà tal-provvista fl-Unjoni.
Id-deroga għandha tkun limitata fiż-żmien sa 20 sena abbażi ta’ ġustifikazzjoni oġġettiva, li tista’ tiġġedded jekk ikun hemm ġustifikazzjoni u tista’ tkun soġġetta għal kundizzjonijiet li jikkontribwixxu għall-kisba tal-kundizzjonijiet ta’ hawn fuq ⌦ fl-ewwel subparagrafu ⌫.
Tali derogi ma għandhomx japplikaw għal-linji ta’ trażmissjoni bejn Stat Membru u pajjiż terz li jkollu l-obbligu jittrasponi din id-Direttiva u effettivament jimplimenta din id-Direttiva fis-sistema ġuridika tiegħu taħt skont ftehim konkluż mal-Unjoni.
2.Meta l-linja ta’ trażmissjoni kkonċernata tkun tinsab fit-territorju ta’ aktar minn Stat Membru wieħed, l-Istat Membru li fit-territorju tiegħu jkun jinsab l-ewwel punt ta’ konnessjoni man-network tal-Istati Membri għandu jiddeċiedi jekk jagħtix deroga għal dik il-linja ta’ trażmissjoni wara li jikkonsulta mal-Istati Membri kollha kkonċernati.
Fuq talba mill-Istati Membri kkonċernati, il-Kummissjoni tista’ tiddeċiedi li taġixxi bħala osservatur fil-konsultazzjoni bejn l-Istat Membru li fit-territorju tiegħu jkun jinsab l-ewwel punt ta’ konnessjoni u l-pajjiż terz dwar l-applikazzjoni konsistenti ta’ din id-Direttiva fit-territorju u l-baħar territorjali tal-Istat Membru fejn ikun jinsab l-ewwel punt ta’ interkonnessjoni, inkluż l-għoti ta’ derogi għal linji ta’ trażmissjoni bħal dawn.
3.Id-deċiżjonijiet skont il-paragrafi 1 u 2 għandhom jiġu adottati sal-24 ta’ Mejju 2020. L-Istati Membri għandhom jagħtu notifika dwar kwalunkwe tali deċiżjoni lill-Kummissjoni u għandhom jippubblikawha.
Artikolu 8249b
Proċedura ta’ awtorizzazzjoni
1.Mingħajr preġudizzju għal obbligi oħra skont il-liġiid-dritt tal-Unjoni, u għall-allokazzjoni ta’ kompetenza bejn l-Unjoni u l-Istati Membri, il-ftehimiet eżistenti bejn Stat Membru u pajjiż terz dwar l-operazzjoni ta’ linja ta’ trażmissjoni jew ta’ network tal-pipelines upstream jistgħu jinżammu fis-seħħ sad-dħul fis-seħħ ta’ ftehim sussegwenti bejn l-Unjoni u l-istess pajjiż terz jew sa meta tapplika il-proċedura taħt skont il-paragrafi 2 sa 15 ta’ dan l-Artikolu.
2.Mingħajr preġudizzju għall-allokazzjoni ta’ kompetenza bejn l-Unjoni u l-Istati Membri, fejn Stat Membru beħsiebu jidħol f’negozjati ma’ pajjiż terz sabiex jemenda, jestendi, jadatta, iġedded jew jikkonkludi ftehim dwar l-operazzjoni ta’ linja ta’ trażmissjoni ma’ pajjiż terz rigward kwistjonijiet li huma, totalment jew parzjalment, fil-kamp ta' applikazzjoni ta’ din id-Direttiva, huwa għandu jinnotifika bil-miktub lill-Kummissjoni dwar l-intenzjoni tiegħu.
Tali notifika għandha tinkludi d-dokumentazzjoni rilevanti u indikazzjoni tad-dispożizzjonijiet li għandhom jiġu indirizzati fin-negozjati jew rinegozjati, l-objettivi tan-negozjati u kull informazzjoni rilevanti oħra u għandha tintbagħat lill-Kummissjoni mill-anqas ħames xhur qabel il-bidu intenzjonat tan-negozjati.
3.B’segwitu għal kwalunkwe notifika skont il-paragrafu 2, il-Kummissjoni għandha tawtorizza lill-Istat Membru kkonċernat jidħol f’negozjati formali ma’ pajjiż terz għall-parti li tista’ taffettwa r-regoli komuni tal-Unjoni dment li ma tikkunsidrax li l-ftuħ ta’ tali negozjati:
(a)ikun f’kunflitt mal-liġimad-dritt tal-Unjoni barra l-inkompatibbiltajiet li jirriżultaw mill-allokazzjoni tal-kompetenza bejn l-Unjoni u l-Istati Membri;
(b)ikun ta’ ħsara għall-funzjonament tas-suq intern tal-gass naturali, għall-kompetizzjoni jew għas-sigurtà tal-provvista fi Stat Membru jew fl-Unjoni;
(c)jimmina l-objettivi tan-negozjati pendenti ta’ ftehimiet intergovernattivi mill-Unjoni ma’ pajjiż terz;
(d)ikun diskriminatorju.
4.Meta twettaq il-valutazzjoni taħt skont il-paragrafu 3, il-Kummissjoni għandha tqis jekk il-ftehim maħsub jikkonċernax linja ta’ trażmissjoni jew pipeline upstream li jikkontribwixxi għad-diversifikazzjoni tal-provvisti u l-fornituri tal-gass naturali permezz ta’ sorsi ġodda tal-gass naturali.
5.Fi żmien 90 jum mir-riċezzjoni tan-notifika msemmija fil-paragrafu 2, il-Kummissjoni għandha tadotta deċiżjoni li tawtorizza jew tirrifjuta li tawtorizza lil Stat Membru jidħol f’negozjati biex jemenda, jestendi, jadatta, iġedded jew jikkonkludi ftehim ma’ pajjiż terz. Fejn tkun meħtieġa informazzjoni addizzjonali biex tiġi adottata deċiżjoni, il-perjodu ta’ 90 jum għandu jibda jibda jiddekorri mid-data tar-riċezzjoni ta’ tali informazzjoni addizzjonali.
6.Fil-każ li l-Kummissjoni tadotta deċiżjoni li tirrifjuta li tawtorizza lil Stat Membru jidħol f’negozjati biex jemenda, jestendi, jadatta, iġedded jew jikkonkludi ftehim ma’ pajjiż terz, hija għandha tinforma lill-Istat Membru kkonċernat kif xieraq u għandha tagħti r-raġunijiet għal dan.
7.Id-deċiżjonijiet li jawtorizzaw jew jirrifjutaw l-awtorizzazzjoni lil Stat Membru jidħol f’negozjati biex jemenda, jestendi, jadatta, iġedded jew jikkonkludi ftehim ma’ pajjiż terz għandhom jiġu adottati, permezz ta’ atti ta’ implimentazzjoni, f’konformità mal-proċedura msemmija fl-Artikolu 8351(2).
8.Il-Kummissjoni tista’ tipprovdi gwida u tista’ titlob l-inklużjoni ta’ klawżoli partikolari fil-ftehim previst sabiex tiġi żgurata l-kompatibbiltà mal-liġimad-dritt tal-Unjoni f’konformità mad-Deċiżjoni (UE) 2017/684 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill.
9.Il-Kummissjoni għandha tinżamm infurmata dwar il-progress u r-riżultati ta’ tali negozjati biex jiġi emendat, estiż, adattat jew imġedded jew konkluż ftehim matul l-istadji differenti ta’ tali negozjati u tista’ titlob li tipparteċipa f’tali negozjati bejn l-Istat Membru u l-pajjiż terz f’konformità mad-Deċiżjoni (UE) 2017/684.
10.Il-Kummissjoni għandha tinforma lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar id-deċiżjonijiet adottati skont il-paragrafu 5.
11.Qabel ma jiffirma ftehim ma’ pajjiż terz, l-Istat Membru kkonċernat għandu jinnotifika lill-Kummissjoni dwar l-eżitu tan-negozjati u għandu jibgħat it-test tal-ftehim negozjat lill-Kummissjoni.
12.Man-notifika skont il-paragrafu 11, il-Kummissjoni għandha tivvaluta l-ftehim innegozjat skont il-paragrafu 3. Fejn il-Kummissjoni ssib li n-negozjati rriżultaw fi ftehim li jikkonforma mal-paragrafu 3, hija għandha tawtorizza lill-Istat Membru biex jiffirma u jikkonkludi l-ftehim.
13.Fi żmien 90 jum mir-riċezzjoni tan-notifika msemmija fil-paragrafu 11, il-Kummissjoni għandha tadotta deċiżjoni li tawtorizza jew tirrifjuta li tawtorizza lil Stat Membru biex jiffirma u jikkonkludi l-ftehim ma’ pajjiż terz. Fejn tkun meħtieġa informazzjoni addizzjonali biex tiġi adottata deċiżjoni, il-perjodu ta’ 90 jum għandu jibda jibda jiddekorri mid-data tar-riċezzjoni ta’ tali informazzjoni addizzjonali.
14.Fejn il-Kummissjoni tadotta deċiżjoni skont il-paragrafu 13, li tawtorizza lil Stat Membru biex jiffirma u jikkonkludi l-ftehim ma’ pajjiż terz, l-Istat Membru kkonċernat għandu jinnotifika lill-Kummissjoni bil-konklużjoni u d-dħul fis-seħħ tal-ftehim, u bi kwalunkwe bidla sussegwenti fl-istatus ta’ dak il-ftehim.
15.Fil-każ li l-Kummissjoni tadotta deċiżjoni li tirrifjuta li tawtorizza lil Stat Membru jiffirma u jikkonkludi l-ftehim ma’ pajjiż terz skont il-paragrafu 13, hija għandha tinforma lill-Istat Membru kkonċernat kif xieraq u għandha tagħti r-raġunijiet għal dan.
🡻 2009/73/KE
Artikolu 50
Proċedura ta’ Reviżjoni
Fil-każ li r-rapport imsemmi fl-Artikolu 52(6) jasal għall-konklużjoni fejn, minħabba l-mod effettiv li bih l-aċċess għan-network ikun sar fi Stat Membru — li jwassal għal aċċess kompletament effettiv, non-diskriminatorju u mingħajr xkiel għan-network, il-Kummissjoni tikkonkludi li ċerti obbligi imposti minn din id-Direttiva fuq l-impriżi (inklużi dawk rigward is-separazzjoni legali għall-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni) mhumiex proporzjonati mal-objettiv mixtieq, l-Istat Membru in kwistjoni jista’ jippreżenta talba lill-Kummissjoni għal eżenzjoni mill-ħtieġa in kwistjoni.
It-talba għandha tiġi nnotifikata, mingħajr dewmien, mill-Istat Membru lill-Kummissjoni, flimkien mal-informazzjoni relevanti kollha meħtieġa biex jintwera li l-konklużjoni milħuqa fir-rapport dwar l-aċċess effettiv għan-networks milħuq ser jinżamm.
Fi żmien tliet xhur minn meta tirċievi notifika, il-Kummissjoni għandha tadotta opinjoni rigward it-talba mill-Istat Membru in kwistjoni, u fejn xieraq, tagħmel proposti lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill biex jemendaw id-dispożizzjonijiet relevanti tad-Direttiva. Il-Kummissjoni tista’ tipproponi, fil-proposti biex tiġi emendata d-Direttiva, li l-Istat Membru in kwistjoni jiġi eżentat minn rekwiżiti speċifiċi, b’kondizzjoni li dak l-Istat Membru jimplimenta miżuri ugwalment effettivi kif xieraq.
Artikolu 51
Kumitat
1.Il-Kummissjoni għandha tkun assistita minn Kumitat.
2.Kull fejn issir referenza għal dan il-paragrafu, għandhom japplikaw l-Artikoli 3 u 7 tad-Deċiżjoni 1999/468/KE, b’kont meħud tad-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 8 tagħha.
3.Fejn issir referenza għal dan il-paragrafu, għandhom japplikaw l-Artikolu 5a(1) sa (4) u l-Artikolu 7 tad-Deċiżjoni 1999/468/KE, b’kont meħud tad-diżpożizzjonijiet tal-Artikolu 8 tagħha.
🡻 2018/1999 Art. 51.2
Artikolu 52
Rapportar
Il-Kummissjoni għandha twettaq monitoraġġ u rieżami tal-applikazzjoni ta’ din id-Direttiva u tibgħat rapport ġenerali ta’ progress lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill bħala anness tar-Rapport dwar l-Istat tal-Unjoni tal-Enerġija msemmi fl-Artikolu 35 tar-Regolament (UE) 2018/1999 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill
.
⇩ ġdid
Artikolu 83
Eżerċizzju tad-delega
1.Is-setgħa ta’ adozzjoni ta’ atti delegati hija mogħtija lill-Kummissjoni soġġett għall-kundizzjonijiet stabbiliti f’dan l-Artikolu.
2.Is-setgħa ta’ adozzjoni ta’ atti delegati msemmija fl-Artikoli 8, 56, 66, 74, 75 u 76 għandha tiġi mogħtija lill-Kummissjoni għal perjodu ta’ żmien indeterminat minn [id-data tad-dħul fis-seħħ].
3.Id-delega tas-setgħa msemmija fl-Artikoli 8, 56, 66, 74, 75 u 76 tista’ tiġi revokata fi kwalunkwe mument mill-Parlament Ewropew jew mill-Kunsill. Deċiżjoni ta’ revoka għandha ttemm id-delega ta’ setgħa speċifikata f’dik id-deċiżjoni. Din għandha ssir effettiva l-għada tal-pubblikazzjoni tad-deċiżjoni f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea jew f’data aktar tard speċifikata fih. Ma għandhiex taffettwa l-validità ta’ kwalunkwe att delegat li jkun diġà fis-seħħ.
4.Qabel ma tadotta att delegat, il-Kummissjoni għandha tikkonsulta esperti nnominati minn kull Stat Membru skont il-prinċipji stipulati fil-Ftehim Interistituzzjonali dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet tat-13 ta’ April 2016.
5.Hekk kif tadotta att delegat, il-Kummissjoni għandha tinnotifikah simultanjament lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill.
6.Att delegat adottat skont l-Artikoli 8, 56, 66, 74, 75 u 76 għandu jidħol fis-seħħ biss jekk ma tiġix espressa oġġezzjoni mill-Parlament Ewropew jew mill-Kunsill fi żmien xahrejn min-notifika ta’ dak l-att lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill jew jekk, qabel ma jiskadi dak il-perjodu, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill ikunu t-tnejn infurmaw lill-Kummissjoni li mhumiex sejrin joġġezzjonaw. Dak il-perjodu għandu jiġi estiż b’xahrejn fuq inizjattiva tal-Parlament Ewropew jew tal-Kunsill.
Artikolu 84
Proċedura ta’ kumitat
1.Il-Kummissjoni għandha tkun assistita minn Kumitat. Dak il-kumitat għandu jkun kumitat skont it-tifsira tar-Regolament (UE) Nru 182/2011.
2.Fejn issir referenza għal dan il-paragrafu, għandu japplika l-Artikolu 4 tar-Regolament (UE) Nru 182/2011.
3.Fejn issir referenza għal dan il-paragrafu, għandu japplika l-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) Nru 182/2011.
Artikolu 85
Rieżami u rappurtar
Sal-31 ta’ Diċembru 2030 il-Kummissjoni għandha twettaq rieżami ta’ din id-Direttiva u għandha tippreżenta rapport lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill. Ir-rieżami għandu janalizza b’mod partikolari l-applikazzjoni tal-Artikolu 8, u d-definizzjonijiet relatati fl-Artikolu 2, biex jiġi vvalutat jekk il-faċilitajiet li jibdew joperaw mill-1 ta’ Jannar 2031 jenħtieġx li juru tnaqqis akbar fl-emissjonijiet tal-gassijiet serra mill-użu ta’ fjuwils b’livell baxx tal-karbonju u mill-użu ta’ idroġenu b’livell baxx tal-karbonju biex jirċievu ċertifikazzjoni skont dak l-Artikolu. .
Artikolu 86
Emendi għad-Direttiva 2012/27/UE
Id-Direttiva 2012/27/UE hija emendata kif ġej:
(1) l-Artikoli 9, 10 u 11 huma mħassra;
(2) l-Anness VII huwa mħassar.
🡻 2009/73/KE (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 8754
Traspożizzjoni
1.L-Istati Membri għandhom idaħħlu fis-seħħ il-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi meħtieġa sabiex jiġu konformi ma’ din id-Direttiva ⇨ mal-Artikolu 51 ⇦ sa mhux aktar tard ⇨ mill-31 ta’ Diċembru 2023 ⇦ mit-3 ta’ Marzu 2011. Huma għandhom jikkomunikaw minnufih it-test ta’ dawk il-miżuri lill-Kummissjoni.
Għandhom japplikaw dawk il-miżuri mit-3 ta’ Marzu 2011 bl-eċċezzjoni tal-Artikolu 11 li għandhom japplikaw mit-3 ta’ Marzu 2013
Meta l-Istati Membri jadottaw dawk id-dispożizzjonijiet, fihom għandu jkun hemm referenza għal din id-Direttiva jew għandhom ikunu akkumpanjati minn dik ir-referenza meta ssir il-pubblikazzjoni uffiċjali tagħhom. Il-metodi kif issir tali referenza għandhom jiġu stabbiliti mill-Istati Membri. L-Istati Membri għandhom jiddeċiedu kif għandha ssir dik ir-referenza u kif għandha titfassal dik id-dikjarazzjoni.
2.L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw lill-Kummissjoni t-test tad-dispożizzjonijiet prinċipali tal-liġi nazzjonali li huma jadottaw fil-qasam kopert minn din id-Direttiva.
🡻 2009/73/EC (adapted)
⇨ ġdid
Artikolu 8853
Tħassir
Id-Direttiva 2003/55/KE ⌦ 2009/73/KE ⌫ kif emendata bl-atti elenkati fl-Anness I, Parti A, hi mħassra b’effett mit-3 ta’ Marzu 2011 ⇨ mill-1 ta’ Jannar 2023, ⇦ , mingħajr preġudizzju għall-obbligi tal-Istati Membri marbuta mal-limitu ta’ żmien għat-traspożizzjoni fil-liġi nazzjonali u d-data ta’ applikazzjoni tad-Direttivi stabbilita fl-Anness III, il-Parti B.
Ir-referenzi għad-Direttivi mħassra għandhom jinftiehmu li qed isiru bħala referenzi għal din id-Direttiva u għandhom jinqraw f’konformità mat-tabella ta’ korrelazzjoni fl-Anness IVII.
🡻 2009/73/EC (adapted)
Artikolu 8955
Dħul fis-seħħ
Din id-Direttiva għandha tidħol fis-seħħ fl-20 jum ⌦ fl-għoxrin ⌫ wara dak tal-pubblikazzjoni tagħha f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.
Artikolu 9056
Destinatarji
Din id-Direttiva hija indirizzata lill-Istati Membri.
Magħmul fi Brussell,
Għall-Parlament Ewropew
Għall-Kunsill
Il-President
Il-President
DIKJARAZZJONI FINANZJARJA LEĠIŻLATTIVA
1.QAFAS TAL-PROPOSTA/TAL-INIZJATTIVA
1.1.Titolu tal-proposta/tal-inizjattiva
1.2.Qasam/Oqsma ta’ politika kkonċernat(i)
1.3.Il-proposta/l-inizjattiva hija relatata ma’:
1.4.Objettiv(i)
1.4.1.Objettiv(i) ġenerali
1.4.2.Objettiv(i) speċifiku/speċifiċi
1.4.3.Riżultat(i) u impatt mistennija
1.4.4.Indikaturi tal-prestazzjoni
1.5.Raġunijiet għall-proposta/għall-inizjattiva
1.5.1.Rekwiżit(i) li jrid(u) jiġi/u ssodisfat(i) fuq terminu qasir jew twil inkluża kronoloġija dettaljata għat-tnedija tal-implimentazzjoni tal-inizjattiva
1.5.2.Valur miżjud tal-involviment tal-Unjoni (dan jista’ jirriżulta minn fatturi differenti, eż. il-gwadanji mill-koordinazzjoni, iċ-ċertezza legali, effettività akbar jew il-komplementarjetajiet). Għall-finijiet ta’ dan il-punt, il-“valur miżjud tal-involviment tal-Unjoni” huwa l-valur li jirriżulta mill-intervent tal-Unjoni li jkun addizzjonali għall-valur illi kieku kien jinħoloq mill-Istati Membri waħedhom.
1.5.3.Tagħlimiet meħuda minn esperjenzi simili fl-imgħoddi
1.5.4.Kompatibbiltà mal-Qafas Finanzjarju Pluriennali u sinerġiji possibbli ma’ strumenti xierqa oħra
1.5.5.Valutazzjoni tal-għażliet differenti ta’ finanzjament disponibbli, inkluż l-ambitu għar-riallokazzjoni
1.6.Durata u impatt finanzjarju tal-proposta/tal-inizjattiva
1.7.Mod(i) ta’ ġestjoni ppjanat(i)
2.MIŻURI TA’ ĠESTJONI
2.1.Regoli ta’ monitoraġġ u ta’ rapportar
2.2.Sistema/i ta’ ġestjoni u ta’ kontroll
2.2.1.Ġustifikazzjoni tal-mod(i) ta’ ġestjoni, tal-mekkaniżmu/i għall-implimentazzjoni tal-finanzjament, tal-modalitajiet ta’ pagament u tal-istrateġija ta’ kontroll proposta
2.2.2.Informazzjoni dwar ir-riskji identifikati u s-sistema/i ta’ kontroll intern stabbilita/i għall-mitigazzjoni tagħhom
2.2.3.Stima u ġustifikazzjoni tal-kosteffettività tal-kontrolli (proporzjon tal-“kostijiet tal-kontroll ÷ il-valur tal-fondi relatati ġestiti”) u valutazzjoni tal-livelli mistennija tar-riskju ta’ errur (mal-ħlas u fl-għeluq)
2.3.Miżuri għall-prevenzjoni ta’ frodi u ta’ irregolaritajiet
3.IMPATT FINANZJARJU STMAT TAL-PROPOSTA/TAL-INIZJATTIVA
3.1.Intestatura/i tal-qafas finanzjarju pluriennali u l-linja/i baġitarja/i tan-nefqa affettwata/i
3.2.Impatt finanzjarju stmat tal-proposta fuq l-approprjazzjonijiet
3.2.1.Sommarju tal-impatt stmat fuq l-approprjazzjonijiet operazzjonali
3.2.2.Output stmat iffinanzjat bl-approprjazzjonijiet operazzjonali
3.2.3.Sommarju tal-impatt stmat fuq l-approprjazzjonijiet amministrattivi
3.2.4.Kompatibbiltà mal-qafas finanzjarju pluriennali attwali
3.2.5.Kontribuzzjonijiet ta’ partijiet terzi
3.3.Impatt stmat fuq id-dħul
“AĠENZIJI” TAD-DIKJARAZZJONI FINANZJARJA LEĠIŻLATTIVA
1.QAFAS TAL-PROPOSTA/TAL-INIZJATTIVA
1.1.Titolu tal-proposta/tal-inizjattiva
Proposta għal Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar ir-regoli komuni għas-swieq interni tal-gassijiet rinnovabbli u naturali u tal-idroġenu (riformulazzjoni).
Proposta għal Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar is-swieq interni tal-gassijiet rinnovabbli u naturali u tal-idroġenu (riformulazzjoni)
1.2.Qasam/Oqsma ta’ politika kkonċernat(i)
Qasam ta’ politika: Enerġija
Attività: Il-Patt Ekoloġiku Ewropew
1.3.Il-proposta tirrigwarda
X azzjoni ġdida
◻ azzjoni ġdida b’segwitu għal proġett pilota/azzjoni preparatorja
◻ l-estensjoni ta’ azzjoni eżistenti
◻ fużjoni ta’ azzjoni waħda jew aktar f’azzjoni oħra/ġdida
1.4.Objettiv(i)
1.4.1.Objettiv(i) ġenerali
Il-Patt Ekoloġiku Ewropew u l-liġi dwar il-Klima stabbilew il-mira biex l-UE issir newtrali għall-klima sal-2050 b’mod li jikkontribwixxi għall-kompetittività, it-tkabbir u l-impjiegi Ewropej. Hu vvalutat li l-mira għal tnaqqis fl-emissjonijiet tal-gassijiet serra ta’ 55 % twassal għal sehem ta’ sorsi rinnovabbli ta’ bejn 38 % u 40 %. Il-fjuwils gassużi se jkomplu jipprovdu sehem importanti mit-taħlita enerġetika sal-2050, li teħtieġ id-dekarbonizzazzjoni tas-settur tal-gass bi tfassil progressiv għas-swieq kompetittivi tal-gass dekarbonizzat. Din l-inizjattiva hija parti mill-pakkett “Lesti għall-mira ta’ 55 %”. L-inizjattiva tkopri d-disinn tas-suq tal-gassijiet, inkluż l-idroġenu. Filwaqt li waħedha mhix se twettaq id-dekarbonizzazzjoni, din se tneħħi l-ostakli regolatorji eżistenti u toħloq l-kundizzjonijiet sabiex dan iseħħ b’mod kosteffettiv.
1.4.2.Objettiv(i) speċifiku/speċifiċi
L-objettivi speċifiċi li ġejjin jiffokaw fuq dawk indirizzati bid-dispożizzjonijiet li jeħtieġu riżorsi addizzjonali għall-ACER u d-DĠ Enerġija.
Objettiv speċifiku Nru 1:
Il-ħolqien ta’ qafas regolatorju għal żvilupp ibbażat fuq is-suq tas-settur tal-idroġenu u n-networks tal-idroġenu.
Objettiv speċifiku Nru 2:
It-titjib tal-kundizzjonijiet għall-kummerċ transfruntier fil-gass naturali, li jqis ir-rwol dejjem akbar tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju, u aktar drittijiet għall-konsumaturi.
Objettiv speċifiku Nru 3:
L-iżgurar li l-entitajiet pan-Ewropej tal-operaturi tan-networks ikunu jikkonformaw mal-leġiżlazzjoni tal-UE.
1.4.3.Riżultat(i) u impatt mistennija
Speċifika l-effetti li l-proposta/l-inizjattiva jenħtieġ li jkollha fuq il-benefiċjarji/il-gruppi fil-mira.
Ir-riżorsi addizzjonali se jippermettu lill-ACER u lid-DĠ Enerġija jwettqu l-kompiti meħtieġa biex jissodisfaw il-mandat tagħhom skont il-leġiżlazzjoni tal-UE skont ir-rekwiżiti ta’ din il-proposta.
1.4.4.Indikaturi tal-prestazzjoni
Speċifika l-indikaturi għall-monitoraġġ tal-progress u tal-kisbiet.
Objettiv speċifiku Nru 1:
L-iżvilupp tal-infrastruttura tal-idroġenu u l-użu konġunt tagħha mill-parteċipanti differenti fis-suq.
Objettiv speċifiku Nru 2:
Il-livell ta’ kummerċ u l-aċċess tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju għas-swieq (eż. il-volumi u n-numru ta’ kummerċjanti, ir-rati ta’ użu tat-terminals tal-LNG u l-volumi riċevuti ta’ dawk il-gassijiet).
Objettiv speċifiku Nru 3:
L-istabbiliment f’waqtu tan-Network Ewropew tal-Operaturi tan-Networks tal-Idroġenu u l-inklużjoni fil-ħin tad-DSOs tal-gass naturali fl-entità tal-UE għad-DSO.
1.5.Raġunijiet għall-proposta/għall-inizjattiva
1.5.1.Rekwiżit(i) li jrid(u) jiġi/u ssodisfat(i) fuq terminu qasir jew twil inkluża kronoloġija dettaljata għat-tnedija tal-implimentazzjoni tal-inizjattiva
Il-valutazzjoni li ġejja, sa fejn tikkonċerna lill-ACER, tikkunsidra l-istimi tal-ħtiġijiet tar-riżorsi għall-kompiti attwali tal-istudju riċenti mwettaq minn konsulent indipendenti biex tiġi stabbilita l-ħtieġa tar-riżorsi għal kompiti simili iżda addizzjonali, b’aġġustament biex tiġi evitata stima eċċessiva. In-numri ta’ FTE kkwotati għall-kompiti eżistenti huma stimi approssimattivi tal-persunal meħtieġ fl-2023, iżda bi tnaqqis ġenerali ta’ 20 % biex jitqies li l-metodoloġija applikata mill-konsulent kienet soġġetta għal stima eċċessiva kif spjegat fl-Opinjoni tal-Kummissjoni C(2021)7024 tal-5.10.2021 “dwar l-abbozz tad-dokument ta’ programmazzjoni tal-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għall-Kooperazzjoni tar-Regolaturi tal-Enerġija għall-perjodu mill-2022 sal-2024 u dwar is-suffiċjenza tar-riżorsi umani u finanzjarji disponibbli għall-ACER”. Din l-LFS għalhekk tapplika stima aktar konservattiva tal-persunal meħtieġ minn dik tal-konsulent.
Filwaqt li l-volumi tal-gassijiet naturali fornuti lill-klijenti tal-UE se jonqsu gradwalment, dan mhux se jwassal biex jonqos l-ammont ta’ xogħol li jeżiġu l-kompiti eżistenti tal-ACER sal-futur prevedibbli: Pereżempju, l-implimentazzjoni tal-kodiċijiet tan-network tal-gass naturali tibqa’ għaddejja irrispettivament mill-volumi ttrasportati min-network. Il-kumplessità saħansitra se tiżdied minħabba r-rwol dejjem akbar tat-taħlit tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju. Barra minn hekk, b’network u suq tal-idroġenu, ir-regolazzjoni ta’ settur ġdid se tiżdied mal-lista ta’ kompiti tal-ACER.
Objettiv speċifiku Nru 1:
Il-ħolqien ta’ qafas regolatorju għal żvilupp ibbażat fuq is-suq tas-settur tal-idroġenu u n-networks tal-idroġenu
-
Fil-każ tal-elettriku u l-gass naturali, l-iżvilupp ta’ settur tal-idroġenu ibbażat fuq is-suq jeħtieġ aktar regoli dettaljati fil-forma ta’ kodiċijiet tan-network jew linji gwida. Il-proposta tinkludi disa’ setgħat mogħtija biex jiġu adottati kodiċijiet tan-network jew linji gwida ġodda relatati mal-idroġenu fil-forma ta’ Regolamenti tal-Kummissjoni.
Bħalissa hemm sitt kodiċijiet tan-network jew linji gwida li ġew adottati bħala Regolamenti tal-Kummissjoni skont ir-Regolament dwar il-Gass (KE) Nru 715/2009 jew inklużi bħala annessi ta’ dan ir-Regolament. Il-konsulent stima li l-ACER teħtieġ seba’ FTE biex timplimentahom. L-esperjenza miksuba fl-iżvilupp u l-implimentazzjoni tal-kodiċijiet tan-network tal-gass naturali u l-linji gwida jistgħu jintużaw fl-iżvilupp ta’ kodiċijiet tan-network jew linji gwida simili għall-idroġenu (eż. l-allokazzjoni tal-kapaċità, l-interoperabbiltà).
Għalhekk, huwa stmat li huma meħtieġa ħames FTE għall-iżvilupp u mbagħad għall-implimentazzjoni tal-kodiċijiet tan-network u l-linji gwida ġodda relatati mal-idroġenu. Minħabba l-iżvilupp gradwali tas-settur tal-idroġenu, l-FTE addizzjonali għandhom jiddaħħlu b’mod gradwali: FTE wieħed fis-sena mill-2023 ’il quddiem.
-
L-ACER għandha tieħu deċiżjonijiet ukoll rigward id-distribuzzjoni tal-kostijiet għall-infrastruttura transfruntiera ġdida tal-idroġenu u għas-soluzzjonijiet li jneħħu r-restrizzjonijiet minħabba l-kwalità differenti tal-idroġenu jew ta’ gassijiet oħra. Il-konsulent stima li għal deċiżjoni tal-ACER dwar l-allokazzjoni tal-kostijiet transfruntieri skont ir-Regolament TEN-E 347/2013, f’każ li l-awtoritajiet regolatorji tal-Istati Membri ma jkunux jistgħu jilħqu ftehim, ikunu meħtieġa madwar tliet FTE għal sitt xhur u f’każ li deċiżjoni tiġi appellata, ikunu meħtieġa aktar riżorsi umani. Jekk wieħed jassumi li se tittieħed deċiżjoni kull sentejn, ikun meħtieġ FTE (1) wieħed addizzjonali fi żmien meta, bl-importanza dejjem akbar tal-idroġenu u ta’ gassijiet oħra għajr il-gass naturali, aktarx se tiġi skattata s-setgħa ta’ din id-deċiżjoni (jiġifieri fl-2026),
-
Ir-raba’ volum (maġenb l-elettriku bl-ingrossa, il-gass naturali bl-ingrossa u l-bejgħ bl-imnut/il-konsumaturi) dwar l-idroġenu għandu jiżdied mar-Rapport dwar il-Monitoraġġ tas-Suq tal-ACER, li jestendi l-kamp ta’ applikazzjoni tal-attivitajiet ta’ monitoraġġ tas-suq tal-ACER. Attwalment hemm 7-8 FTE li qed jaħdmu fuq dawk it-tliet volumi eżistenti. Peress li l-idroġenu se jkun qasam ġdid għall-ACER li għalih jeħtieġ jiġi stabbilit taħriġ intern, huwa stmat li huwa meħtieġ FTE wieħed addizzjonali mid-dħul fis-seħħ tal-proposti u FTE ieħor ladarba s-settur tal-idroġenu mistenni jibda jiżviluppa f’suq pan-Ewropew (jiġifieri madwar l-2027).
-
Minħabba l-importanza dejjem akbar tal-idroġenu u ta’ gassijiet oħra għajr il-gass fossili, jeħtieġ li jiġi estiż il-kamp ta’ applikazzjoni tar-REMIT. Dan se jeħtieġ ħames FTE addizzjonali b’kollox, tnejn mill-2024 ’il quddiem u tliet FTE addizzjonali ladarba jibda jiżviluppa suq tal-idroġenu, jiġifieri mill-2027 ’il quddiem. Dawk il-ħames FTE se jkunu eliġibbli għall-finanzjament permezz ta’ drittijiet.
Objettiv speċifiku Nru 2:
It-titjib tal-kundizzjonijiet għall-kummerċ transfruntier tal-gass naturali, filwaqt li jitqies ir-rwol dejjem akbar tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju, u aktar drittijiet għall-konsumaturi
-
Huwa ppjanat Regolament ġdid tal-Kummissjoni dwar iċ-ċibersigurtà, ekwivalenti għal dak tas-settur tal-elettriku. F’konformità mal-esperjenza li teħtieġ l-ACER, bħala medja, FTE wieħed għal kull kodiċi tan-network jew linja gwida, hu meħtieġ FTE addizzjonali wieħed għaċ-ċibersigurtà mid-dħul fis-seħħ tal-proposta.
-
Għandha tiġi introdotta dispożizzjoni ġdida li teżiġi li l-operaturi jkollhom bażijiet ta’ assi regolati separati għan-networks tal-gass naturali, tal-idroġenu u/jew tal-elettriku biex jiġi evitat is-sussidju inkroċjat. L-ACER se jkollha l-kompitu li toħroġ rakkomandazzjonijiet lill-operaturi tan-networks u lill-awtoritajiet regolatorji tal-Istati Membri dwar id-determinazzjoni tal-valur tal-assi u l-kalkolu tal-imposti għall-utenti tan-network u taġġornahom kull sentejn. L-ACER se jkollha l-kompitu wkoll li kull erba’ snin tippubblika studju li jqabbel l-effiċjenza tal-kostijiet tal-operaturi tas-sistemi ta’ trażmissjoni tal-UE. Għar-rapport eżistenti dwar l-aħjar prattika dwar it-tariffi ta’ trażmissjoni u ta’ distribuzzjoni skont l-Artikolu 18(9) tar-Regolament dwar l-Elettriku 2019/943, il-konsulent stima 0.4 FTE fis-sena, ftit aktar minn dik tar-rapport eżistenti dwar il-konġestjoni fil-punti ta’ interkonnessjoni tal-gass. Rigward dan ir-rapport tal-aħħar, il-proposta tnaqqas il-frekwenza minn darba fis-sena, fil-prinċipju, għal darba kull sentejn. Bħala konsegwenza, 0.5 FTE addizzjonali mill-2024 ’il quddiem għandu jkun biżżejjed biex ikopri ż-żewġ kompiti ta’ rapportar il-ġodda.
-
Abbażi tad-dispożizzjonijiet fid-Direttiva riformulata dwar l-Elettriku (UE) 2019/944, din il-proposta se ssaħħaħ id-dispożizzjonijiet għall-konsumaturi tal-gass ukoll. Dawn id-dispożizzjonijiet għandhom jitqabblu mal-kapaċità tal-ACER li timmonitorja d-drittijiet tal-konsumatur u s-swieq bl-imnut u għalhekk it-tim tal-ACER li jaħdem fuq ir-Rapport dwar il-Monitoraġġ tas-Suq tagħha għandu jissaħħaħ b’0.5 FTE minn meta d-dispożizzjonijiet jeħtieġ jiġu trasposti mill-Istati Membri ’l quddiem (jiġifieri mill-2024).
Objettiv speċifiku Nru 3:
L-iżgurar li l-entitajiet pan-Ewropej tal-operaturi ta’ network jikkonformaw mal-leġiżlazzjoni tal-UE
-
Il-proposta ttejjeb s-sorveljanza tal-ENTSO-G (abbażi tad-dispożizzjonijiet relatati mal-ENTSO-E), testendi l-kamp ta’ applikazzjoni tal-entità tal-UE għad-DSO għall-operaturi tas-sistemi ta’ distribuzzjoni tal-gass naturali u toħloq Network Ewropew ġdid tal-Operaturi tan-Networks tal-Idroġenu.
L-istabbiliment tan-Network Ewropew tal-Operaturi tan-Networks tal-Idroġenu u l-estensjoni tal-kamp ta’ applikazzjoni tal-entità tal-UE għad-DSO toħloq ammont ta’ xogħol eċċessiv għall-ACER fl-ewwel sena mid-dħul fis-seħħ tal-proposta u mbagħad iridu jitwettqu l-kompiti regolari ta’ monitoraġġ u rarament xi azzjonijiet ta’ infurzar possibbli. Għandu jkun biżżejjed FTE wieħed li wara l-ewwel sena, jibda jaħdem ukoll fuq il-kompitu ta’ monitoraġġ ewlieni fin-Network Ewropew il-ġdid tal-Operaturi tan-Networks tal-Idroġenu: il-valutazzjoni tal-pjan il-ġdid tal-iżvilupp tan-networks għall-Unjoni kollha.
Dawk l-FTE addizzjonali kif deskritt hawn fuq ma jinkludux il-persunal ġenerali. L-applikazzjoni ta’ proporzjon ġenerali ta’ madwar 25 % (inqas minn dak attwali) tfisser li jkunu meħtieġa ħames FTE addizzjonali. L-Opinjonijiet preċedenti tal-Kummissjoni dwar id-Dokumenti ta’ Programmazzjoni tal-ACER qajmu dubju dwar il-fatt li l-pjan ta’ stabbiliment tal-ACER ma jinkludix id-dispożizzjonijiet għall-persunal li jwettaq il-kompiti klerikali jew segretarjali u l-ACER fil-fatt tiddependi fuq il-persunal interim għal tali kompiti. Dawk l-FTE ġenerali għalhekk għandhom ikunu AST/SCs biex jirrimedjaw din is-sitwazzjoni, mingħajr piż addizzjonali fuq il-baġit tal-UE, peress li dawn jissostitwixxu l-persunal interim.
Mit-total ta’ 21 FTE, sa 7 jkunu eliġibbli għall-finanzjament permezz ta’ drittijiet (2 ADs temporanji, 3 aġenti kuntrattwali FG IV u 2 AST/SCs temporanji bħala appoġġ segretarjali għall-kapijiet taż-żewġ dipartimenti tar-REMIT).
Filwaqt li l-biċċa l-kbira tal-ammont ta’ xogħol addizzjonali għall-korpi tal-UE se tkun fi ħdan l-ACER, settur tal-idroġenu li progressivament se jiżviluppa f’suq pan-Ewropew, filwaqt li l-ammont ta’ xogħol għad-DĠ Enerġija se jiżdied ukoll bil-kumplessità akbar tan-network u tas-suq tal-gass naturali minħabba l-provvista dejjem akbar ta’ gassijiet oħra għajr il-gass fossili. Stima konservattiva hija li huwa meħtieġ FTE addizzjonali wieħed biex tiġi żgurata l-implimentazzjoni xierqa tad-dispożizzjonijiet msaħħa għall-protezzjoni tal-konsumatur. Fuq l-aspett bl-ingrossa, attwalment tmien FTE jaħdmu fuq is-swieq fil-gassijiet (inkluż l-ippjanar tan-network u l-kwalità tal-gass). Iż-żieda tar-regoli relatati mal-idroġenu u l-kumplessità dejjem akbar tas-settur għall-gass naturali teħtieġ il-multiplikazzjoni tal-forza tax-xogħol b’fattur ta’ 1.5, jiġifieri erba’ FTE addizzjonali, mifruxa matul is-snin li ġejjin f’konformità mal-iżvilupp tas-settur tal-idroġenu u s-sehem mis-suq dejjem akbar ta’ gassijiet oħra għajr il-gass fossili.
1.5.2.Valur miżjud tal-involviment tal-Unjoni (dan jista’ jirriżulta minn fatturi differenti, eż. il-gwadanji mill-koordinazzjoni, iċ-ċertezza legali, effettività akbar jew il-komplementarjetajiet). Għall-finijiet ta’ dan il-punt, il-“valur miżjud tal-involviment tal-Unjoni” huwa l-valur li jirriżulta mill-intervent tal-Unjoni li jkun addizzjonali għall-valur illi kieku kien jinħoloq mill-Istati Membri waħedhom.
Attwalment, ma hemmx regoli fil-livell tal-UE li jirregolaw in-networks jew is-swieq iddedikati għall-idroġenu. Fid-dawl tal-isforzi attwali fil-livell tal-UE u dawk nazzjonali biex jiġi promoss l-użu tal-idroġenu rinnovabbli bħala sostituzzjoni għall-fjuwils fossili, l-Istati Membri jkollhom inċentiva biex jadottaw ir-regoli dwar it-trasport tal-infrastruttura ddedikata għall-idroġenu fil-livell nazzjonali. Dan joħloq ir-riskju ta’ xenarju regolatorju frammentat madwar l-UE, li jista’ jxekkel l-integrazzjoni tan-networks u s-swieq nazzjonali tal-idroġenu, u b’hekk jipprevjeni jew jiskoraġġixxi l-kummerċ transfruntier tal-idroġenu.
L-armonizzazzjoni tar-regoli għall-infrastruttura tal-idroġenu fi stadju aktar tard (jiġifieri wara li tidħol fis-seħħ il-leġiżlazzjoni nazzjonali) twassal għal żieda fil-piżijiet amministrattivi għall-Istati Membri u kostijiet regolatorji ogħla u aktar inċertezza għall-kumpaniji, speċjalment fir-rigward tal-investiment ta’ terminu twil fil-produzzjoni tal-idroġenu u l-infrastruttura tat-trasport.
Il-ħolqien ta’ qafas regolatorju fil-livell tal-UE għan-networks u s-swieq iddedikati għall-idroġenu jrawwem l-integrazzjoni u l-interkonnessjoni tas-swieq u n-networks nazzjonali tal-idroġenu. Ir-regoli fil-livell tal-UE dwar l-ippjanar, il-finanzjament u l-operazzjoni ta’ tali networks iddedikati għall-idroġenu joħolqu predittività fuq terminu twil għall-investituri potenzjali f’din it-tip ta’ infrastruttura fuq terminu twil, b’mod partikolari għall-interkonnessjonijiet transfruntiera (li nkella jistgħu jkunu soġġetti għal liġijiet nazzjonali potenzjalment diverġenti).
Fil-każ tal-bijometan, mingħajr inizjattiva fil-livell tal-UE, huwa probabbli li sal-2030 tkun għadha teżisti frammentazzjoni regolatorja fir-rigward tal-aċċess għas-swieq tal-operaturi, l-obbligi tal-konnessjoni u l-miżuri ta’ koordinazzjoni bejn it-TSO u d-DSO. Bl-istess mod, mingħajr ftit armonizzazzjoni fil-livell tal-UE, il-produtturi tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju se jkunu qed jiffaċċjaw konnessjonijiet u kostijiet ta’ injezzjoni differenti ħafna madwar l-UE, li se jirriżultaw f’kundizzjonijiet mhux ekwivalenti.
Mingħajr aktar leġiżlazzjoni fil-livell tal-UE, l-Istati Membri jkomplu japplikaw standards tal-kwalità tal-gass u regoli differenti dwar il-livelli ta’ taħlit tal-idroġenu, u b’hekk ikun hemm ir-riskju ta’ restrizzjonijiet fuq il-fluss transfruntier u s-segmentazzjoni tas-suq. L-istandards tal-kwalità tal-gass ikomplu jiġu definiti l-aktar bil-parametri tal-kwalità tal-gass naturali, li jillimita l-integrazzjoni tal-gassijiet rinnovabbli fin-network.
Dawn l-aspetti kollha aktarx inaqqsu l-kummerċ transfruntier tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju li jistgħu jiġu kkumpensati b’aktar importazzjonijiet tal-gass naturali. L-użu tat-terminals u l-importazzjonijiet tal-LNG jista’ jibqa’ ristrett għall-gass naturali, minkejja li ma jkun meħtieġ l-ebda adattament tat-terminals tal-LNG f’każ li l-bijometan kompetittiv jew il-metan sintetiku minn sorsi mhux tal-UE jkunu disponibbli.
1.5.3.Tagħlimiet meħuda minn esperjenzi simili fl-imgħoddi
L-esperjenza tal-proposti leġiżlattivi preċedenti wriet li l-ħtiġijiet tal-persunal tal-ACER faċilment jiġu sottovalutati. Dan huwa speċjalment il-każ jekk il-leġiżlazzjoni tkun tinkludi dispożizzjonijiet dwar l-għoti ta’ setgħa għall-adozzjoni ta’ regoli tekniċi aktar dettaljati bħall-kodiċijiet u l-linji gwida tan-network skont ir-Regolament dwar l-Elettriku (UE) 2019/943. Sabiex tiġi evitata repetizzjoni tal-esperjenza tat-tielet pakkett tas-suq intern tal-2009, fejn is-sottovalutazzjoni tal-ħtiġijiet tal-persunal irriżultat f’nuqqas ta’ persunal strutturali (li ġie solvut b’mod komprensiv biss bil-baġit tal-UE għall-2022), għal din il-proposta l-ħtiġijiet tal-persunal huma stmati għal diversi snin fil-futur u jieħdu kont tal-iżviluppi futuri l-aktar probabbli bħall-użu tas-setgħat.
1.5.4.Kompatibbiltà mal-Qafas Finanzjarju Pluriennali u sinerġiji possibbli ma’ strumenti xierqa oħra
Din l-inizjattiva hija inkluża fil-programm ta’ ħidma tal-Kummissjoni għall-2021 (COM(2020) 690 final) bħala parti mill-Patt Ekoloġiku Ewropew u l-Pakkett “Lesti għall-Mira ta’ 55 %” u se tikkontribwixxi għall-miri tat-tnaqqis tal-emissjonijiet ta’ gassijiet serra ta’ mill-inqas 55 % sal-2030 meta mqabbla mal-1990 kif stabbilit bir-Regolament dwar il-Liġi Ewropea dwar il-Klima u meta mqabbla mal-objettiv tal-UE li tinkiseb in-newtralità klimatika sal-2050.
1.5.5.Valutazzjoni tal-għażliet differenti ta’ finanzjament disponibbli, inkluż l-ambitu għar-riallokazzjoni
L-FTE huma meħtieġa għal kompiti ġodda filwaqt li l-kompiti eżistenti mhux se jonqsu fil-futur prevedibbli: se jiġi żviluppat settur tal-idroġenu b’mod parallel għall-użu kontinwu tas-sistema tal-gass naturali, b’din tal-aħħar issir saħansitra aktar kumplessa minħabba l-użu dejjem akbar ta’ sorsi oħra ta’ metan għajr il-gass fossili. Għalhekk, ir-riallokazzjoni ma ssolvix il-ħtiġijiet ta’ persunal addizzjonali.
Sa fejn legalment possibbli, l-FTE addizzjonali se jiġu ffinanzjati mill-iskema tat-tariffi eżistenti għall-kompiti tal-ACER skont ir-REMIT.
1.6.Durata u impatt finanzjarju tal-proposta/tal-inizjattiva
◻ durata limitata
–◻
Proposta/inizjattiva fis-seħħ minn [JJ/XX]SSSS sa [JJ/XX]SSSS
–◻
Impatt finanzjarju minn SSSS sa SSSS
X durata mhux limitata
–Implimentazzjoni b’perjodu ta’ tnedija minn SSSS sa SSSS,
–segwita b’operazzjoni fuq skala sħiħa.
1.7.Mod(i) ta’ ġestjoni ppjanat(i)
X Ġestjoni diretta mill-Kummissjoni permezz ta’
–◻
aġenziji eżekuttivi
◻ Ġestjoni kondiviża mal-Istati Membri
X Ġestjoni indiretta billi l-kompiti ta’ implimentazzjoni tal-baġit jiġu fdati lil:
◻ lill-organizzazzjonijiet internazzjonali u lill-aġenziji tagħhom (iridu jiġu speċifikati);
◻lill-BEI u lill-Fond Ewropew tal-Investiment;
X lill-korpi msemmija fl-Artikoli 70 u 71;
◻ lill-korpi tal-liġi pubblika;
◻ lill-korpi rregolati mil-liġi privata b’missjoni ta’ servizz pubbliku sakemm dawn jipprovdu garanziji finanzjarji adegwati;
◻ lill-korpi rregolati mil-liġi privata ta’ Stat Membru li jkunu fdati bl-implimentazzjoni ta’ sħubija pubblika-privata u li jipprovdu garanziji finanzjarji adegwati;
◻ lill-persuni fdati bl-implimentazzjoni ta’ azzjonijiet speċifiċi fil-PESK skont it-Titolu V tat-TUE, u identifikati fl-att bażiku rilevanti.
Kummenti
2.MIŻURI TA’ ĠESTJONI
2.1.Regoli ta’ monitoraġġ u ta’ rapportar
Speċifika l-frekwenza u l-kundizzjonijiet.
Skont ir-regolament finanzjarju tagħha, l-ACER għandha tipprovdi, fil-kuntest tad-Dokument ta’ Programmazzjoni tagħha, Programm ta’ Ħidma annwali li jinkludi d-dettalji dwar ir-riżorsi, kemm finanzjarji kif ukoll umani, għal kull waħda mill-attivitajiet imwettqa.
L-ACER tirrapporta kull xahar lid-DĠ ENER dwar l-eżekuzzjoni baġitarja, inkluż l-impenji, u l-pagamenti skont it-titolu, u r-rati tal-postijiet tax-xogħol vakanti skont it-tip ta’ persunal.
Barra minn hekk, id-DĠ ENER huwa direttament irrappreżentat fil-korpi ta’ governanza tal-ACER. Permezz tar-rappreżentanti tiegħu fil-Bord Amministrattiv, id-DĠ ENER se jiġi infurmat dwar l-użu tal-baġit u l-pjan ta’ stabbiliment f’kull waħda mil-laqgħat tiegħu matul is-sena.
Fl-aħħar nett, f’konformità wkoll mar-regoli finanzjarji, l-ACER hija soġġetta għar-rekwiżiti annwali għar-rapportar dwar l-attivitajiet u l-użu tar-riżorsi permezz tal-Bord Amministrattiv u r-Rapport Annwali tal-Attività tagħha.
Il-kompiti direttament implimentati mid-DĠ ENER se jsegwu ċ-ċiklu annwali tal-ippjanar u l-monitoraġġ, kif implimentat fil-Kummissjoni u l-aġenziji eżekuttivi, inkluż ir-rapportar tar-riżultati permezz tar-Rapport Annwali tal-Attività tad-DĠ ENER.
2.2.Sistema/i ta’ ġestjoni u ta’ kontroll
2.2.1.Ġustifikazzjoni tal-mod(i) ta’ ġestjoni, tal-mekkaniżmu/i għall-implimentazzjoni tal-finanzjament, tal-modalitajiet ta’ pagament u tal-istrateġija ta’ kontroll proposta
Peress li l-ACER se jkollha tiżviluppa għarfien espert ġdid, l-aktar mod kosteffettiv għaldaqstant huwa li talloka l-kompiti l-ġodda skont din il-proposta lil aġenzija eżistenti li diġà taħdem fuq kompiti simili.
Id-DĠ ENER stabbilixxa strateġija ta’ kontroll għall-ġestjoni tar-relazzjonijiet tiegħu mal-ACER, bħala parti mill-Qafas ta’ Kontroll Intern għall-2017 tal-Kummissjoni. L-ACER irrevediet u adottat il-Qafas ta’ Kontroll Intern proprju tagħha f’Diċembru 2018.
2.2.2.Informazzjoni dwar ir-riskji identifikati u s-sistema/i ta’ kontroll intern stabbilita/i għall-mitigazzjoni tagħhom
Ir-riskji ewlenin huma stimi żbaljati fir-rigward tal-ammont ta’ xogħol maħluq b’din il-proposta, minħabba li għandha l-għan li tipprovdi qafas regolatorju ta’ faċilitazzjoni ex ante, mhux ex post wara l-istabbiliment tal-approċċi nazzjonali u l-inklużjoni ta’ atturi ġodda u fjuwils ġodda (l-idroġenu u “gassijiet alternattivi” oħra) fis-settur tal-enerġija. Dan ir-riskju jeħtieġ li jiġi aċċettat, peress li kif muri mill-esperjenza, jekk il-ħtiġijiet tar-riżorsi addizzjonali ma jiġux inklużi fil-proposta inizjali, ikun diffiċli ħafna li din is-sitwazzjoni tiġi rrimedjata aktar tard.
Il-fatt li l-proposta tinkludi diversi kompiti ġodda jtaffi dan ir-riskju, peress li filwaqt li l-ammont ta’ xogħol li jeżiġu wħud mill-kompiti futuri jista’ jiġi sottovalutat, oħrajn jistgħu jiġu sopravalutati, u dan jipprovdi ambitu għal riallokazzjoni futura possibbli.
2.2.3.Stima u ġustifikazzjoni tal-kosteffettività tal-kontrolli (proporzjon tal-“kostijiet tal-kontroll ÷ il-valur tal-fondi relatati ġestiti”) u valutazzjoni tal-livelli mistennija tar-riskju ta’ errur (mal-ħlas u fl-għeluq)
L-allokazzjoni ta’ kompiti addizzjonali għall-mandat eżistenti tal-ACER mhux mistenni jiġġenera kontrolli addizzjonali speċifiċi fl-ACER, u għalhekk il-proporzjon tal-kostijiet tal-kontroll fuq il-valur tal-fondi ġestiti jibqa’ mhux mimsus.
Bl-istess mod, il-kompiti assenjati għad-DĠ ENER mhux se jirriżultaw f’kontrolli jew tibdil addizzjonali fil-proporzjon tal-kostijiet tal-kontroll.
2.3.Miżuri għall-prevenzjoni ta’ frodi u ta’ irregolaritajiet
Speċifika l-miżuri ta’ prevenzjoni u ta’ protezzjoni eżistenti jew previsti, eż. mill-Istrateġija Kontra l-Frodi.
L-ACER tapplika l-prinċipji kontra l-frodi tal-aġenziji deċentralizzati tal-UE, f’konformità mal-approċċ tal-Kummissjoni.
F’Marzu 2019, l-ACER adottat Strateġija Kontra l-Frodi, li tħassar id-Deċiżjoni 13/2014 tal-Bord Amministrattiv tal-ACER. L-istrateġija l-ġdida, mifruxa fuq perjodu ta’ tliet snin, hija bbażata fuq l-elementi li ġejjin: valutazzjoni tar-riskju annwali, il-prevenzjoni u l-ġestjoni tal-kunflitti ta’ interess, ir-regoli interni dwar l-iżvelar ta’ informazzjoni protetta, il-politika u l-proċedura għall-ġestjoni ta’ funzjonijiet sensittivi, u miżuri relatati mal-etika u l-integrità.
Id-DĠ ENER adotta wkoll Strateġija Kontra l-Frodi (AFS) riveduta fl-2020. L-AFS tal-ENER hija bbażata fuq l-Istrateġija tal-Kummissjoni kontra l-Frodi u twettqet valutazzjoni tar-riskju speċifika internament biex tidentifika l-oqsma l-aktar vulnerabbli għall-frodi, il-kontrolli diġà fis-seħħ u l-azzjonijiet meħtieġa biex tittejjeb il-kapaċità tad-DĠ ENER li tipprevjeni, tidentifika u tikkoreġi l-frodi.
Kemm ir-Regolament tal-ACER kif ukoll id-dispożizzjonijiet kuntrattwali applikabbli għall-akkwist pubbliku jiżguraw li l-awditi u l-verifiki fuq il-post jistgħu jitwettqu mis-servizz tal-Kummissjoni, inkluż l-OLAF, permezz tad-dispożizzjonijiet standard irrakkomandati mill-OLAF.
3.IMPATT FINANZJARJU STMAT TAL-PROPOSTA/TAL-INIZJATTIVA
3.1.Intestatura/i tal-qafas finanzjarju pluriennali u l-linja/i baġitarja/i tan-nefqa affettwata/i
·Linji baġitarji eżistenti
Skont l-ordni tal-intestaturi tal-qafas finanzjarju pluriennali u tal-linji baġitarji.
|
Intestatura tal-qafas finanzjarju pluriennali
|
Linja baġitarja
|
Tip ta’
nefqa
|
Kontribuzzjoni
|
|
|
Numru
|
Diff/Mhux diff.
|
mill-pajjiżi tal-EFTA
|
mill-pajjiżi kandidati
|
minn pajjiżi terzi
|
skont it-tifsira tal-Artikolu 21(2)(b) tar-Regolament Finanzjarju
|
|
02
|
02 10 06 u 02 03 02
|
Diff./
|
IVA/LE
|
IVA/LE
|
IVA/LE
|
IVA/LE
|
·Linji baġitarji ġodda mitluba
Skont l-ordni tal-intestaturi tal-qafas finanzjarju pluriennali u tal-linji baġitarji.
|
Intestatura tal-qafas finanzjarju pluriennali
|
Linja baġitarja
|
Tip ta’
nefqa
|
Kontribuzzjoni
|
|
|
Numru
|
Diff./mhux diff.
|
mill-pajjiżi tal-EFTA
|
mill-pajjiżi kandidati
|
minn pajjiżi terzi
|
skont it-tifsira tal-Artikolu 21(2)(b) tar-Regolament Finanzjarju
|
|
|
[XX.YY.YY.YY]
|
|
IVA/LE
|
IVA/LE
|
IVA/LE
|
IVA/LE
|
3.2.Impatt stmat fuq in-nefqa
3.2.1.Sommarju tal-impatt stmat fuq in-nefqa
miljuni ta’ EUR (għal tliet pożizzjonijiet deċimali)
|
Intestatura tal-qafas finanzjarju
pluriennali
|
2
|
Investimenti Strateġiċi Ewropej — Aġenzija għall-Koperazzjoni tar-Regolaturi tal-Enerġija (ACER)
|
|
ACER
|
|
|
Sena
2023
|
Sena
2024
|
Sena
2025
|
Sena
2026
|
Sena
2027
|
TOTAL
|
|
Titolu 1:
|
Impenji
|
(1)
|
0.690
|
0.994
|
1.380
|
1.614
|
1.918
|
6.596
|
|
|
Pagamenti
|
(2)
|
0.690
|
0.994
|
1.380
|
1.614
|
1.918
|
6.596
|
|
Titolu 2:
|
Impenji
|
(1a)
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Pagamenti
|
(2 a)
|
|
|
|
|
|
|
|
Titolu 3:
|
Impenji
|
(3 a)
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Pagamenti
|
(3b)
|
|
|
|
|
|
|
|
TOTAL tal-approprjazzjonijiet
għall-ACER
|
Impenji
|
=1+1a +3a
|
0.690
|
0.994
|
1.380
|
1.614
|
1.918
|
6.596
|
|
|
Pagamenti
|
=2+2a
+3b
|
0.690
|
0.994
|
1.380
|
1.614
|
1.918
|
6.596
|
Intestatura tal-qafas finanzjarju
pluriennali
|
7
|
“Nefqa amministrattiva”
|
miljuni ta’ EUR (għal tliet pożizzjonijiet deċimali)
|
|
|
|
Sena
2023
|
Sena
2024
|
Sena
2025
|
Sena
2026
|
Sena
2027
|
TOTAL
|
|
DĠ: ENER
|
|
|
• Riżorsi Umani
|
0.152
|
0.304
|
0.304
|
0.456
|
0.760
|
1.976
|
|
• Nefqa amministrattiva oħra
|
|
|
|
|
|
|
|
TOTAL TAD-DĠ ENER
|
Approprjazzjonijiet
|
|
|
|
|
|
|
|
TOTAL tal-approprjazzjonijiet
skont l-INTESTATURA 7
tal-qafas finanzjarju pluriennali
|
(Total ta’ impenji = Total ta’ pagamenti)
|
0.152
|
0.304
|
0.304
|
0.456
|
0.760
|
1.976
|
miljuni ta’ EUR (għal tliet pożizzjonijiet deċimali)
|
|
|
|
Sena
2023
|
Sena
2024
|
Sena
2025
|
Sena
2026
|
Sena
2027
|
TOTAL
|
|
TOTAL tal-approprjazzjonijiet
skont l-INTESTATURI 1 sa 7
tal-qafas finanzjarju pluriennali
|
Impenji
|
0.842
|
1.298
|
1.684
|
2.070
|
2.678
|
8.572
|
|
|
Pagamenti
|
0.842
|
1.298
|
1.684
|
2.070
|
2.678
|
8.572
|
3.2.2.L-impatt stmat fuq l-approprjazzjonijiet tal-ACER
–X
Il-proposta/l-inizjattiva ma teħtieġx l-użu ta’ approprjazzjonijiet operazzjonali
–◻
Il-proposta/l-inizjattiva teħtieġ l-użu ta’ approprjazzjonijiet operazzjonali, kif spjegat hawn taħt:
Approprjazzjonijiet ta’ impenn f’miljuni ta’ EUR (għal tliet pożizzjonijiet deċimali)
|
Indika l-objettivi u l-outputs
⇩
|
|
|
Sena
N
|
Sena
N+1
|
Sena
N+2
|
Sena
N+3
|
Daħħal is-snin kollha li hemm bżonn biex turi d-durata tal-impatt (ara l-punt 1.6)
|
TOTAL
|
|
|
OUTPUTS
|
|
|
Tip
|
Kost medju
|
Nru
|
Kost
|
Nru
|
Kost
|
Nru
|
Kost
|
Nru
|
Kost
|
Nru
|
Kost
|
Nru
|
Kost
|
Nru
|
Kost
|
Nru totali
|
Kost totali
|
|
OBJETTIV SPEĊIFIKU Nru 1…
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
- Output
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
- Output
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
- Output
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Subtotal tal-objettiv speċifiku Nru 1
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
OBJETTIV SPEĊIFIKU Nru 2 ...
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
- Output
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Subtotal tal-objettiv speċifiku Nru 2
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
KOST TOTALI
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3.2.3.L-impatt stmat fuq ir-riżorsi umani tal-ACER
3.2.3.1.Sommarju
–◻
Il-proposta/l-inizjattiva ma teħtieġx l-użu ta’ approprjazzjonijiet ta’ natura amministrattiva
–X
Il-proposta/l-inizjattiva teħtieġ l-użu ta’ approprjazzjonijiet ta’ natura amministrattiva, kif spjegat hawn taħt:
miljuni ta’ EUR (għal tliet pożizzjonijiet deċimali)
|
|
Sena
2023
|
Sena
2024
|
Sena
2025
|
Sena
2026
|
Sena
2027
|
TOTAL
|
|
Aġenti temporanji (Gradi ta’ AD)
|
0,456
|
0,760
|
0,912
|
1,064
|
1,216
|
4.408
|
|
Aġenti temporanji (Gradi ta’ AST)
|
|
|
|
|
|
|
|
Aġenti temporanji (Gradi ta’ AST/SC)
|
0.152
|
0.152
|
0.304
|
0.304
|
0.456
|
1.368
|
|
Persunal bil-kuntratt
|
0.082
|
0.082
|
0.164
|
0.246
|
0.246
|
0.820
|
|
Esperti Nazzjonali Sekondati
|
|
|
|
|
|
|
|
TOTAL
|
0.690
|
0.994
|
1.380
|
1.614
|
1.918
|
6.596
|
Rekwiżiti tal-persunal (FTE):
|
|
Sena
2023
|
Sena
2024
|
Sena
2025
|
Sena
2026
|
Sena
2027
|
TOTAL
|
|
Aġenti temporanji (Gradi ta’ AD)
|
3
|
6
|
7
|
8
|
10
|
10
|
|
Aġenti temporanji (Gradi ta’ AST)
|
|
|
|
|
|
|
|
Aġenti temporanji (Gradi ta’ AST/SC)
|
1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
5
|
|
Persunal kuntrattwali (FG IV)
|
1
|
2
|
3
|
3
|
6
|
6
|
|
Esperti Nazzjonali Sekondati
|
|
|
|
|
|
|
Li huma ffinanzjati mill-kontribuzzjoni tal-UE:
|
|
Sena
2023
|
Sena
2024
|
Sena
2025
|
Sena
2026
|
Sena
2027
|
TOTAL
|
|
Aġenti temporanji (Gradi ta’ AD)
|
3
|
5
|
6
|
7
|
8
|
8
|
|
Aġenti temporanji (Gradi ta’ AST)
|
|
|
|
|
|
|
|
Aġenti temporanji (Gradi ta’ AST/SC)
|
1
|
1
|
2
|
2
|
3
|
3
|
|
Persunal kuntrattwali (FG IV)
|
1
|
1
|
2
|
3
|
3
|
3
|
|
Esperti Nazzjonali Sekondati
|
|
|
|
|
|
|
Id-data tar-reklutaġġ ippjanata għall-FTE hija l-1 ta’ Jannar tas-sena rispettiva.
3.2.3.2.Rekwiżiti stmati ta’ riżorsi umani għad-DĠ prinċipali
–◻
Il-proposta/l-inizjattiva ma teħtieġx l-użu ta’ riżorsi umani.
–X
Il-proposta/l-inizjattiva teħtieġ l-użu ta’ riżorsi umani, kif spjegat hawn taħt:
Stima li trid tingħata f’ammonti sħaħ (jew l-iktar l-iktar għal pożizzjoni deċimali waħda)
|
|
Sena
2023
|
Sena
2024
|
Sena 2025
|
Sena 2026
|
Sena
2027
|
|
·Pożizzjonijiet fil-pjan ta’ stabbiliment (uffiċjali u persunal temporanju)
|
|
|
|
|
|
|
20 01 02 01 u 20 01 02 02 (Kwartieri Ġenerali u Uffiċċji tar-Rappreżentanza tal-Kummissjoni)
|
1
|
2
|
2
|
3
|
5
|
|
20 01 02 03 (Delegazzjonijiet)
|
|
|
|
|
|
|
01 01 01 01 (Riċerka indiretta)
|
|
|
|
|
|
|
10 01 05 01 (Riċerka diretta)
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
• Persunal estern (f’unità Ekwivalenti għall-Full-Time: FTE)
|
|
|
|
|
|
|
20 02 01 (AC, END, INT mill-“pakkett globali”)
|
|
|
|
|
|
|
20 02 03 (AC, AL, END, INT u JPD fid-Delegazzjonijiet)
|
|
|
|
|
|
|
Linja/i baġitarja/i (speċifika)
|
- fil-Kwartieri Ġenerali
|
|
|
|
|
|
|
|
- fid-Delegazzjonijiet
|
|
|
|
|
|
|
01 01 01 02 (AC, END, INT – Riċerka indiretta)
|
|
|
|
|
|
|
10 01 05 02 (AC, END, INT – Riċerka diretta)
|
|
|
|
|
|
|
Linji baġitarji oħra (speċifika)
|
|
|
|
|
|
|
TOTAL
|
1
|
2
|
2
|
3
|
5
|
Dawn huma kompiti ġodda, li għalihom għad ma hemmx persunal assenjat fi ħdan id-DĠ ENER. Ir-riżorsi umani meħtieġa jistgħu jiġu koperti mill-persunal li jkun ġie riassenjat fid-DĠ, flimkien, jekk ikun meħtieġ, ma’ kwalunkwe allokazzjoni addizzjonali li tista’ tingħata lid-DĠ tal-ġestjoni skont il-proċedura annwali ta’ allokazzjoni u fid-dawl tal-limitazzjonijiet baġitarji.
3.2.4.Kompatibbiltà mal-qafas finanzjarju pluriennali attwali
–◻
Il-proposta/l-inizjattiva hija kompatibbli mal-qafas finanzjarju pluriennali attwali.
–X
Il-proposta/l-inizjattiva se teħtieġ riprogrammazzjoni tal-intestatura rilevanti fil-qafas finanzjarju pluriennali.
Spjega liema riprogrammazzjoni hija meħtieġa, filwaqt li tispeċifika l-linji baġitarji kkonċernati u l-ammonti korrispondenti.
–L-inizjattivi “Lesti għall-mira ta’ 55 %” ma ġewx ikkunsidrati fil-kalkolu tal-intestaturi tal-QFP. Peress li din l-inizjattiva speċifika hi ġdida, se tkun teħtieġ ir-riprogrammazzjoni kemm għal-linja tal-kontribuzzjoni għall-ACER kif ukoll għal-linja li se tappoġġa x-xogħol addizzjonali fi ħdan id-DĠ ENER. Sal-punt li l-impatt baġitarju tar-riżorsi umani addizzjonali għall-ACER ma jkunx jista’ jintlaħaq mit-tariffi jew mill-kontribuzzjoni attwali tal-UE, dan se jkun kopert b’riallokazzjoni minn linji baġitarji oħra ġestiti mid-DĠ ENER fir-rigward tal-FTE addizzjonali mhux iffinanzjati permezz ta’ drittijiet, b’mod partikolari mil-linja baġitarja tal-Programm tal-Enerġija CEF (02 03 02), madankollu mingħajr ma jinħoloq preċedent għall-użu tal-fondi tas-CEF.
–◻
Il-proposta/l-inizjattiva teħtieġ l-applikazzjoni tal-istrument ta’ flessibbiltà jew ir-reviżjoni tal-qafas finanzjarju pluriennali.
Spjega x’inhu meħtieġ, billi tispeċifika l-intestaturi u l-linji baġitarji kkonċernati u l-ammonti korrispondenti.
3.2.5.Kontribuzzjonijiet ta’ partijiet terzi
–Il-proposta/l-inizjattiva ma tipprevedix kofinanzjament minn partijiet terzi.
–Il-proposta/l-inizjattiva tipprevedi l-kofinanzjament stmat hawn taħt:
miljuni ta’ EUR (għal tliet pożizzjonijiet deċimali)
|
|
Sena
N
|
Sena
N+1
|
Sena
N+2
|
Sena
N+3
|
Daħħal is-snin kollha li hemm bżonn biex turi d-durata tal-impatt (ara l-punt 1.6)
|
Total
|
|
Speċifika l-korp ta’ kofinanzjament
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
TOTAL tal-approprjazzjonijiet kofinanzjati
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3.3.Impatt stmat fuq id-dħul
–X
Il-proposta/l-inizjattiva ma għandha l-ebda impatt finanzjarju fuq id-dħul.
–◻
Il-proposta/l-inizjattiva għandha l-impatt finanzjarju li ġej:
–◻
fuq ir-riżorsi proprji
–◻
fuq dħul ieħor
– ◻ indika jekk id-dħul hux assenjat għal-linji tan-nefqa
miljuni ta’ EUR (għal tliet pożizzjonijiet deċimali)
|
Linja baġitarja tad-dħul:
|
Approprjazzjonijiet disponibbli għas-sena finanzjarja attwali
|
Impatt tal-proposta/tal-inizjattiva
|
|
|
|
Sena
N
|
Sena
N+1
|
Sena
N+2
|
Sena
N+3
|
Daħħal is-snin kollha li hemm bżonn biex turi d-durata tal-impatt (ara l-punt 1.6)
|
|
Artikolu ………….
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Għal dħul “assenjat” mixxellanju, speċifika l-linja/i baġitarja/i tan-nefqa affettwata/i.
Speċifika l-metodu biex jiġi kkalkolat l-impatt fuq id-dħul.
ANNESS
tad-DIKJARAZZJONI FINANZJARJA LEĠIŻLATTIVA
Isem il-proposta/l-inizjattiva:
1. L-GĦADD U L-KOST TAR-RIŻORSI UMANI MEQJUSA NEĊESSARJI
2. IL-KOST TA’ NEFQA AMMINISTRATTIVA OĦRA
3. KOSTIJIET AMMINISTRATTIVI TOTALI
4. IL-METODI tal-KALKOLU UŻATI għall-ISTIMI tal-KOSTIJIET
4.1 Riżorsi umani
4.2 Nefqa amministrattiva oħra
Dan l-anness irid jinhemeż mad-dikjarazzjoni finanzjarja leġiżlattiva meta titnieda l-konsultazzjoni bejn is-servizzi.
It-tabelli tad-data jintużaw bħala sors għat-tabelli inklużi fid-dikjarazzjoni finanzjarja leġiżlattiva. Dawn huma strettament għall-użu intern fil-Kummissjoni.
1.
Il-kost tar-riżorsi umani meqjusa neċessarji
Il-proposta/l-inizjattiva ma teħtieġx l-użu ta’ riżorsi umani
X
Il-proposta/l-inizjattiva teħtieġ l-użu ta’ riżorsi umani, kif spjegat hawn taħt:
miljuni ta’ EUR (għal tliet pożizzjonijiet deċimali)
|
INTESTATURA 7
tal-qafas finanzjarju pluriennali
|
2023
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
2028
|
2029
|
2030
|
|
|
FTE
|
Approprjazzjonijiet
|
FTE
|
Approprjazzjonijiet
|
FTE
|
Approprjazzjonijiet
|
FTE
|
Approprjazzjonijiet
|
FTE
|
Approprjazzjonijiet
|
FTE
|
Approprjazzjonijiet
|
FTE
|
Approprjazzjonijiet
|
FTE
|
Approprjazzjonijiet
|
|
• Pożizzjonijiet fil-pjan ta’ stabbiliment (uffiċjali u persunal temporanju)
|
|
20 01 02 01 - Kwartieri Ġenerali u Uffiċċji ta’ rappreżentanza
|
AD
|
1
|
0.152
|
2
|
0.304
|
2
|
0.304
|
3
|
0.456
|
5
|
0.760
|
|
|
|
|
|
|
|
|
AST
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
20 01 02 03 - Delegazzjonijiet tal-Unjoni
|
AD
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
AST
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
• Persunal estern
|
|
20 02 01 u 20 02 02 – Persunal estern – Kwartieri Ġenerali u Uffiċċji ta’ rappreżentanza
|
AC
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
END
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
INT
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
20 02 03 – Persunal estern - Delegazzjonijiet tal-Unjoni
|
AC
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
AL
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
END
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
INT
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
JPD
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Linji baġitarji oħra relatati mar-riżorsi umani (speċifika)
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Subtotal tal-HR – INTESTATURA 7
|
|
1
|
0.152
|
2
|
0.304
|
2
|
0.304
|
3
|
0.456
|
5
|
0.760
|
|
|
|
|
|
|
Dawn huma kompiti ġodda, li għalihom għad ma hemmx persunal assenjat fi ħdan id-DĠ ENER. Ir-riżorsi umani meħtieġa jistgħu jiġu koperti mill-persunal li jkun ġie riassenjat fid-DĠ, flimkien, jekk ikun meħtieġ, ma’ kwalunkwe allokazzjoni addizzjonali li tista’ tingħata lid-DĠ tal-ġestjoni skont il-proċedura annwali ta’ allokazzjoni u fid-dawl tal-limitazzjonijiet baġitarji.
|
Barra mill-INTESTATURA 7
tal-qafas finanzjarju pluriennali
|
2023
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
2028
|
2029
|
2030
|
|
|
FTE
|
Approprjazzjonijiet
|
FTE
|
Approprjazzjonijiet
|
FTE
|
Approprjazzjonijiet
|
FTE
|
Approprjazzjonijiet
|
FTE
|
Approprjazzjonijiet
|
FTE
|
Approprjazzjonijiet
|
FTE
|
Approprjazzjonijiet
|
FTE
|
Approprjazzjonijiet
|
|
• Pożizzjonijiet fil-pjan ta’ stabbiliment (uffiċjali u persunal temporanju)
|
|
01 01 01 01 Riċerka Indiretta
01 01 01 11 Riċerka Diretta
Oħrajn (speċifika)
|
AD
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
AST
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
• Persunal estern
|
|
Persunal estern minn approprjazzjonijiet operazzjonali (dawk li qabel kienu l-linji “BA”).
|
- fil-Kwartieri Ġenerali
|
AC
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
END
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
INT
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
- fid-delegazzjonijiet tal-Unjoni
|
AC
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
AL
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
END
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
INT
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
JPD
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
01 01 01 02 Riċerka Indiretta
01 01 01 12 Riċerka Diretta
Oħrajn (speċifika)
|
AC
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
END
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
INT
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Linji baġitarji oħra relatati mal-HR (speċifika)
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Subtotal tal-HR – Barra mill-INTESTATURA 7
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Total tal-HR (l-Intestaturi kollha tal-QFP)
|
|
1
|
0.152
|
2
|
0.304
|
2
|
0.304
|
3
|
0.456
|
5
|
0.760
|
|
|
|
|
|
|
Dawn huma kompiti ġodda, li għalihom għad ma hemmx persunal assenjat fi ħdan id-DĠ ENER. Ir-riżorsi umani meħtieġa jistgħu jiġu koperti mill-persunal li jkun ġie riassenjat fid-DĠ, flimkien, jekk ikun meħtieġ, ma’ kwalunkwe allokazzjoni addizzjonali li tista’ tingħata lid-DĠ tal-ġestjoni skont il-proċedura annwali ta’ allokazzjoni u fid-dawl tal-limitazzjonijiet baġitarji.
2.
Il-kost ta’ nefqa amministrattiva oħra
XIl-proposta/l-inizjattiva ma teħtieġx l-użu ta’ approprjazzjonijiet amministrattivi
◻
Il-proposta/l-inizjattiva teħtieġ l-użu ta’ approprjazzjonijiet amministrattivi, kif spjegat hawn taħt:
miljuni ta’ EUR (għal tliet pożizzjonijiet deċimali)
|
INTESTATURA 7
tal-qafas finanzjarju pluriennali
|
Sena N
|
Sena N+1
|
Sena N+2
|
Sena N+3
|
Sena N+4
|
Sena N+5
|
Sena N+7
|
Total
|
|
Fil-kwartieri ġenerali jew fit-territorju tal-UE:
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
20 02 06 01 - Spejjeż tal-missjonijiet u tar-rappreżentanzi
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
20 02 06 02 - Kostijiet tal-konferenzi u tal-laqgħat
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
20 02 06 03 - Kumitati
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
20 02 06 04 Studji u konsultazzjonijiet
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
20 04 – Nefqa tal-IT (korporattiva)
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Linji baġitarji oħrajn mhux relatati mal-HR (speċifika meta jkun neċessarju)
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Fid-delegazzjonijiet tal-Unjoni
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
20 02 07 01 - Spejjeż tal-missjonijiet, tal-konferenzi u tar-rappreżentanzi
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
20 02 07 02 - Taħriġ ulterjuri tal-persunal
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
20 03 05 – Infrastruttura u loġistika
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Linji baġitarji oħrajn mhux relatati mal-HR (speċifika meta jkun neċessarju)
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Subtotal ta’ Oħrajn - INTESTATURA 7
tal-qafas finanzjarju pluriennali
|
|
|
|
|
|
|
|
|
miljuni ta’ EUR (għal tliet pożizzjonijiet deċimali)
|
Barra mill-INTESTATURA 7
tal-qafas finanzjarju pluriennali
|
Sena N
|
Sena N+1
|
Sena N+2
|
Sena N+3
|
Sena N+4
|
Sena N+5
|
Sena N+7
|
Total
|
|
Nefqa fuq assistenza teknika u amministrattiva (ma tinkludix il-persunal estern) minn approprjazzjonijiet operazzjonali (dawk li qabel kienu l-linji “BA”):
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
- fil-Kwartieri Ġenerali
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
- fid-delegazzjonijiet tal-Unjoni
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Nefqa oħra ta’ tmexxija għar-riċerka
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Nefqa politika tal-IT fuq programmi operazzjonali
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Nefqa korporattiva tal-IT fuq programmi operazzjonali
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Linji baġitarji oħrajn mhux relatati mal-HR (speċifika meta jkun neċessarju)
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Subtotal ta’ Oħrajn – Barra mill-INTESTATURA 7
tal-qafas finanzjarju pluriennali
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Total ta’ Nefqa amministrattiva oħra (l-Intestaturi kollha tal-QFP)
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3.
Kostijiet amministrattivi totali (l-Intestaturi kollha tal-QFP)
miljuni ta’ EUR (għal tliet pożizzjonijiet deċimali)
|
Sommarju
|
2023
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
2028
|
2029
|
2030
|
|
Intestatura 7 - Riżorsi Umani
|
0.152
|
0.304
|
0.304
|
0.456
|
0.760
|
|
|
|
|
Intestatura 7 – Nefqa amministrattiva oħra
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Subtotal ta’ Intestatura 7
|
0.152
|
0.304
|
0.304
|
0.456
|
0.760
|
|
|
|
|
Barra mill-Intestatura 7 – Riżorsi Umani
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Barra mill-Intestatura 7 – Nefqa amministrattiva oħra
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Subtotal ta’ Intestaturi Oħra
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
TOTAL
INTESTATURA 7 u Barra mill-INTESTATURA 7
|
0.152
|
0.304
|
0.304
|
0.456
|
0.760
|
|
|
|
Dawn huma kompiti ġodda għalkollox. L-approprjazzjonijiet amministrattivi meħtieġa jistgħu jiġu koperti mill-baġit li jista’ jiġi riassenjat fid-DĠ, flimkien, jekk ikun meħtieġ, ma’ kwalunkwe allokazzjoni addizzjonali li tista’ tingħata lid-DĠ tal-ġestjoni skont il-proċedura annwali ta’ allokazzjoni u fid-dawl tal-limitazzjonijiet baġitarji.
4.
4.
Il-metodi tal-kalkolu użati għall-istimi tal-kostijiet
4.1
Riżorsi umani
Din il-parti tistabbilixxi l-metodu tal-kalkolu li ntuża sabiex jiġu stmati r-riżorsi umani meqjusa neċessarji (suppożizzjonijiet tal-ammont ta’ xogħol, inkluż il-karigi speċifiċi (il-profili tax-xogħol tas-Sysper 2), il-kategoriji tal-persunal u l-kostijiet medji korrispondenti)
|
INTESTATURA 7 tal-qafas finanzjarju pluriennali
|
|
Nota: Il-kostijiet medji għal kull kategorija tal-persunal fil-Kwartieri Ġenerali jinsabu fuq BudgWeb:
https://myintracomm.ec.europa.eu/budgweb/EN/pre/legalbasis/Pages/pre-040-020_preparation.aspx
|
|
• Uffiċjali u persunal temporanju
Mill-pożizzjonijiet ta’ AD 1 sa 5 biex tiġi mmonitorjata l-implimentazzjoni tar-Regolament:
- Sorveljanza u koordinazzjoni mal-ACER
- L-iżvilupp ta’ qafas regolatorju għall-iżvilupp ibbażat fuq is-suq tas-settur tal-idroġenu u n-networks tal-idroġenu
- L-iżvilupp tal-qafas legali meħtieġ għat-titjib tal-kundizzjonijiet għall-kummerċ transfruntier tal-gass, filwaqt li jitqies ir-rwol dejjem akbar tal-gassijiet rinnovabbli u b’livell baxx tal-karbonju, u aktar drittijiet għall-konsumaturi
- L-iżgurar li l-entitajiet pan-Ewropej tal-operaturi ta’ network jikkonformaw mal-leġiżlazzjoni tal-UE
Il-kostijiet medji jiġu min-nota Ares(2020)7207955.
|
|
• Persunal estern
|
|
Barra mill-INTESTATURA 7 tal-qafas finanzjarju pluriennali
|
|
• Pożizzjonijiet iffinanzjati biss mill-baġit tar-riċerka
|
|
• Persunal estern
|
4.2
Nefqa amministrattiva oħra
Agħti dettalji fuq il-metodu tal-kalkolu użat għal kull linja baġitarja
u partikolarment is-suppożizzjonijiet sottostanti (eż. l-għadd ta’ laqgħat kull sena, il-kostijiet medji, eċċ.)
|
INTESTATURA 7 tal-qafas finanzjarju pluriennali
|
|
|
|
Barra mill-INTESTATURA 7 tal-qafas finanzjarju pluriennali
|
|
|