IL-KUMMISSJONI EWROPEA
Brussell, 2.6.2021
COM(2021) 518 final
Rakkomandazzjoni għal
RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
dwar il-Programm ta' Stabbiltà ta' Malta għall-2021
{SWD(2021) 501 final}
IL-KUMMISSJONI EWROPEA
Brussell, 2.6.2021
COM(2021) 518 final
Rakkomandazzjoni għal
RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
dwar il-Programm ta' Stabbiltà ta' Malta għall-2021
{SWD(2021) 501 final}
Rakkomandazzjoni għal
RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
dwar il-Programm ta’ Stabbiltà ta' Malta għall-2021
IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,
Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 ta’ Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta’ pożizzjonijiet ta’ baġit u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta’ politika ekonomika 1 , u b’mod partikolari l-Artikolu 5(2) tiegħu,
Wara li kkunsidra r-Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea,
Wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tal-Parlament Ewropew,
Wara li kkonsulta l-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju,
Billi:
(1)Fl-20 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni adottat Komunikazzjoni dwar l-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali 2 tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir 3 . Fil-Komunikazzjoni tagħha, il-Kummissjoni osservat li minħabba r-reċessjoni ekonomika severa li kienet mistennija minħabba t-tifqigħa tal-COVID-19, il-kundizzjonijiet kienu jiġġustifikaw l-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali. Fit-23 ta’ Marzu 2020, il-Ministri tal-Finanzi tal-Istati Membri qablu mal-valutazzjoni tal-Kummissjoni. Il-klawżola liberatorja ġenerali tat lill-Istati Membri flessibbiltà baġitarja biex jittrattaw il-kriżi. Il-klawżola ffaċilitat il-koordinazzjoni tal-politiki baġitarji fi żminijiet ta’ reċessjoni ekonomika severa. L-attivazzjoni tagħha tippermetti diverġenza temporanja mill-perkors ta’ aġġustament lejn l-objettiv baġitarju fuq terminu medju ta’ kull Stat Membru, dment li dan ma jkunx jipperikola s-sostenibbiltà fiskali fuq terminu medju. Fis-17 ta’ Settembru 2020, fl-Istrateġija Annwali tagħha għat-Tkabbir Sostenibbli, il-Kummissjoni ħabbret li l-klawżola liberatorja ġenerali se tibqa’ attiva fl-2021 4 .
(2)Fl-20 ta’ Lulju 2020, il-Kunsill irrakkomanda lil Malta 5 biex tieħu l-miżuri kollha meħtieġa, f’konformità mal-klawżola liberatorja ġenerali, biex b’hekk tindirizza l-pandemija b’mod effettiv, issostni l-ekonomija u tappoġġa l-irkupru li jirriżulta. Lil Malta rrakkomandalha wkoll biex, meta l-kundizzjonijiet ekonomiċi jippermettu, issegwi politiki fiskali li jkollhom l-għan li jiksbu pożizzjonijiet fiskali prudenti fit-terminu medju u jiggarantixxi s-sostenibbiltà tad-dejn, filwaqt li jtejjeb l-investiment.
(3)Ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-politika ekonomika taż-Żona tal-Euro tindika li l-politiki fiskali għadhom ta’ appoġġ fl-Istati Membri kollha taż-Żona tal-Euro matul l-2021 u li l-miżuri ta’ politika jenħtieġ li jitfasslu skont iċ-ċirkostanzi speċifiċi għall-pajjiż u jkunu f’waqthom, temporanji u mmirati 6 . Meta l-kundizzjonijiet epidemjoloġiċi u ekonomiċi jippermettu, il-miżuri ta’ emerġenza għandhom jitneħħew gradwalment, filwaqt li jiġu miġġielda l-impatti soċjali u tas-suq tax-xogħol tal-kriżi. Jenħtieġ li jiġu segwiti politiki fiskali li jkunu mmirati lejn il-kisba ta’ pożizzjonijiet fiskali prudenti fuq terminu medju u li jiżguraw is-sostenibbiltà fejn jidħol id-dejn, filwaqt li ttejjeb l-investiment. L-Istati Membri jenħtieġ li jsegwu riformi li jsaħħu l-kopertura, l-adegwatezza, u s-sostenibbiltà tas-sistemi tas-saħħa u tal-protezzjoni soċjali għal kulħadd.
(4)Fit-18 ta’ Novembru 2020, il-Kummissjoni adottat l-Opinjonijiet tagħha dwar l-Abbozzi tal-Pjanijiet Baġitarji tal-2021 tal-Istati Membri taż-Żona tal-Euro, li kienu bbażati fuq valutazzjoni kwalitattiva tal-miżuri fiskali. Il-Kummissjoni kienet tal-fehma li l-Abbozz ta’ Pjan Baġitarju ta’ Malta kien ġeneralment konformi mar-rakkomandazzjonijiet tal-politika fiskali adottati mill-Kunsill fit-20 ta’ Lulju 2020, u li l-biċċa l-kbira tal-miżuri inklużi fil-pjanijiet kienu jappoġġaw l-attività ekonomika fl-isfond ta’ inċertezza konsiderevoli. Madankollu, xi miżuri ma jidhrux li kienu temporanji jew akkumpanjati minn miżuri ta’ tpaċija.
(5)In-NextGenerationEU, inkluża l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza, se tiggarantixxi rkupru sostenibbli, uniformi, inklużiv u ġust. Ir-Regolament (UE) 2021/241 li jistabbilixxi l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza 7 daħal fis-seħħ fid-19 ta’ Frar 2021.Din il-Faċilità se tipprovdi appoġġ finanzjarji għall-implimentazzjoni ta’ riformi u investiment, li timplika impuls finanzjarju ffinanzjat mill-UE. Din se tikkontribwixxi għall-irkupru ekonomiku, għall-implimentazzjoni ta’ riformi u investiment sostenibbli u li jsaħħu t-tkabbir, b’mod partikolari għall-promozzjoni ta’ tranżizzjonijiet ekoloġiċi u diġitali, u se ssaħħaħ ir-reżiljenza tal-ekonomiji u t-tkabbir potenzjali. Min-naħa tagħha, se tgħin ukoll lill-finanzi pubbliċi biex jerġgħu lura għal pożizzjonijiet aktar favorevoli fil-futur qrib u se tikkontribwixxi għat-tisħiħ tal-finanzi pubbliċi sostenibbli, it-tkabbir u l-ħolqien tal-impjiegi fuq terminu medju u twil.
(6)Fit-3 ta’ Marzu 2021, il-Kummissjoni adottat Komunikazzjoni li tipprovdi aktar orjentazzjonijiet ta’ politika biex jiġu ffaċilitati l-koordinazzjoni tal-politiki fiskali u t-tħejjija tal-Programmi ta’ Stabbiltà u Konverġenza tal-Istati Membri 8 . Jenħtieġ li l-impuls fiskali ġenerali, li jirriżulta mill-baġits nazzjonali u mill-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza, jibqa’ jservi ta’ sostenn fl-2021 u fl-2022. Fl-istess ħin, billi hu mistenni li fit-tieni nofs tal-2021 l-attività ekonomika tiġi gradwalment għan-normal, jenħtieġ li l-politiki fiskali tal-Istati Membri jsiru aktar differenzjati fl-2022. Jenħtieġ li l-politiki fiskali tal-Istati Membri jqisu l-istat tal-irkupru, is-sostenibbiltà fiskali u l-bżonn li jitnaqqsu d-diverġenzi ekonomiċi, soċjali u territorjali. Fid-dawl tal-bżonn li jingħata appoġġ lill-irkupru sostenibbli fl-UE, jenħtieġ li l-Istati Membri b’riskji baxxi għas-sostenibbiltà jorjentaw il-baġits tagħhom favur li tinżamm politika fiskali li sservi ta’ sostenn fl-2022, u li jqisu l-impatt tal-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza. Jenħtieġ li l-Istati Membri b’livelli għoljin ta’ dejn isegwu politiki fiskali prudenti, filwaqt li jippreservaw l-investiment iffinanzjat nazzjonalment u jagħmlu użu minn sovvenzjonijiet fil-kuntest tal-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza biex jiffinanzjaw proġetti addizzjonali ta’ investiment u riformi strutturali ta’ kwalità għolja. Għall-perjodu lil hinn mill-2022, jenħtieġ li l-politiki fiskali jkomplu jqisu s-saħħa tal-irkupru, il-grad tal-inċertezza ekonomika u kunsiderazzjonijiet ta’ sostenibbiltà fiskali. L-iffukar mill-ġdid tal-politiki fiskali lejn il-kisba ta’ pożizzjonijiet fiskali prudenti f’terminu medju, inkluż bl-eliminazzjoni gradwali tal-miżuri ta’ sostenn, se jikkontribwixxi biex tiġi ggarantita s-sostenibbiltà fiskali fit-terminu medju.
(7)Il-Komunikazzjoni tat-3 ta’ Marzu 2021 ħabbret ukoll il-fehma tal-Kummissjoni li d-deċiżjoni dwar id-diżattivazzjoni jew l-applikazzjoni kontinwata tal-klawżola liberatorja ġenerali jenħtieġ li tittieħed bħala valutazzjoni ġenerali tal-istat tal-ekonomija, bil-livell tal-attività ekonomika fl-UE jew fiż-Żona tal-Euro mqabbel mal-livelli ta’ qabel il-kriżi (tmiem l-2019) bħala kriterju kwantitattiv ewlieni. Fuq il-bażi tat-tbassir tar-rebbiegħa 2021 tal-Kummissjoni, fit-2 ta’ Ġunju l-Kummissjoni qieset li l-kundizzjonijiet biex tkompli tapplika l-klawżola liberatorja ġenerali fl-2022 u biex tiddiżattivaha mill-2023 ġew issodisfati. Sitwazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż se jkomplu jiġu kkunsidrati wara d-diżattivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali 9 .
(8)Fit-30 ta’ April 2021, Malta ppreżentat il-Programm ta’ Stabbiltà tagħha għall-2021, f’konformità mal-Artikolu 4 tar-Regolament (KE) Nru 1466/97.
(9)Fl-2020, fuq il-bażi ta’ data vvalidata mill-Eurostat, id-defiċit tal-gvern estiż ta’ Malta kien ta’ 10,1 % tal-PDG, filwaqt li d-dejn tal-gvern estiż żdied għal 54,3 % tal-PDG. Id-deterjorazzjoni annwali fil-bilanċ tal-baġit primarju kienet tammonta għal 10,6 % tal-PDG, inklużi miżuri baġitarji diskrezzjonali ta’ 5,7 % tal-PDG b’sostenn għall-ekonomija u għat-tħaddim tal-istabbilizzaturi awtomatiċi. Malta pprovdiet ukoll appoġġ ta’ likwidità lil kumpaniji u unitajiet domestiċi (bħal garanziji u differimenti tat-taxxa, li ma għandhomx impatt baġitarju dirett u immedjat) stmat għal 3,9 % tal-PDG.
Fit-2 ta’ Ġunju 2021, il-Kummissjoni ħarġet rapport skont l-Artikolu 126(3) TFUE. Dan ir-rapport jiddiskuti s-sitwazzjoni baġitarja ta’ Malta, billi d-defiċit tal-gvern estiż tagħha fl-2020 qabeż it-3 % tal-valur referenzjarju tal-PDG skont it-Trattat. Mir-rapport ħareġ li l-kriterju tad-defiċit ma kienx issodisfat.
(10)Ix-xenarju makroekonomiku li jirfed dawn il-proġettazzjonijiet baġitarji huwa kawt fl-2021 u favorevoli fl-2022. Il-Programm ta’ Stabbiltà jipproġetta li l-PDG reali jiżdied bi 3,8 % fl-2021 u jaċċellera għal 6,8 % fl-2022. It-tkabbir ikun xprunat esklussivament mid-domanda domestika fl-2021, filwaqt li fl-2022 għandha għax tiġi kontribuzzjoni pożittiva wkoll mis-settur estern. It-tbassir tar-rebbiegħa 2021 tal-Kummissjoni jassumi traġettorja ta’ tkabbir aktar lixxa bil-PDG imbassar li jikber b’4,6 % u b’6,1 % fl-2021 u l-2022, rispettivament. Perspettiva aktar ottimista għall-konsum privat u pubbliku fl-2021 u tkabbir tal-investiment aktar kajman fl-2022 jispjegaw il-parti l-kbira ta’ profil differenti tat-tbassir tat-tkabbir tal-Kummissjoni.
(11)Fil-Programm ta’ Stabbiltà tiegħu għall-2021, il-gvern qed jippjana deterjorament tad-defiċit tal-gvern estiż minn 10,1 % tal-PDG fl-2020 għal 12,0 % tal-PDG fl-2021, filwaqt li l-proporzjon tad-dejn huwa ppjanat li jiżdied għal 65,0 % tal-PDG. Skont il-programm, il-bidla fil-bilanċ baġitarju primarju fl-2021, meta mqabbel mal-livell ta’ qabel il-kriżi (2019) hija maħsuba li tkun 12,5 % tal-PDG, u tirrifletti l-miżuri baġitarji diskrezzjonali ta’ 5,6 % tal-PDG f’appoġġ għall-ekonomija u t-tħaddim tal-istabbilizzaturi awtomatiċi. Dawn il-proġettazzjonijiet huma fuq l-istess linji tat-tbassir tal-Kummissjoni tal-ħarifa tal-2021.
(12)B’rispons għall-pandemija tal-COVID-19, u għar-reċessjoni ekonomika marbuta magħha, Malta adottat miżuri baġitarji biex isaħħaħ l-kapaċità tas-sistema tas-saħħa tagħha, trażżan il-pandemija, u tgħin lil dawk l-individwi u s-setturi li kienu partikolarment milquta. Din ir-reazzjoni qawwija ta’ politika taffiet it-tnaqqis fil-PDG, li, min-naħa tiegħu, naqqas iż-żieda fid-defiċit tal-gvern u d-dejn pubbliku. Il-miżuri fiskali jenħtieġ li jimmassimizzaw l-appoġġ għall-irkupru mingħajr ma jantiċipaw traġettorji fiskali futuri. Għalhekk, il-miżuri jenħtieġ li jevitaw li joħolqu piż permanenti fuq il-finanzi pubbliċi. Meta l-Istati Membri jintroduċu miżuri permanenti, huma għandhom jiffinanzjawhom kif xieraq biex jiżguraw newtralità baġitarja fuq terminu medju. Il-miżuri li ħadet Malta fl-2020 u fl-2021 kienu konformi mar-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-20 ta’ Lulju 2020. Il-miżuri baġitarji diskrezzjonarji adottati mill-gvern fl-2020 u l-2021 huma fil-biċċa l-kbira ta’ natura temporanja jew ibbilanċjati minn miżuri ta’ tpaċija.
(13)Il-Programm ta’ Stabbiltà għall-2021 jassumi investiment u riformi ffinanzjati minn għotjiet skont il-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza li jammontaw għal 0,3 % tal-PDG fl-2021, 0,8 % fl-2022, 0,6 % fl-2023, 0,3 % fl-2024 u 0,1 % fl-2025. It-tbassir tar-rebbiegħa tal-Kummissjoni ma jinkludix għal kollox dawn l-għotjiet fil-proġettazzjonijiet baġitarji tiegħu minħabba n-nuqqas ta’ informazzjoni dettaljata biżżejjed dwar il-Pjan ta’ Rkupru u Reżiljenza nazzjonali fil-mument tad-data tal-għeluq. Minflok, it-tbassir tal-Kummissjoni jassumi integrazzjoni ssimplifikata u lineari tan-nefqa ffinanzjata mill-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza.
(14)L-indikaturi stabbiliti tal-aġġustament fiskali stabbiliti fir-Regolament (KE) Nru 1466/97 jenħtieġ li jiġu kkunsidrati fil-kuntest taċ-ċirkostanzi attwali. L-ewwel nett, hemm inċertezza sinifikanti dwar l-istimi tal-marġni tal-potenzjal tal-produzzjoni. It-tieni, hemm il-ħtieġa li l-politika fiskali tkun lesta biex tadatta b’mod rapidu għall-evoluzzjoni tal-pandemija, b’bidla minn għajnuna ta’ emerġenza għal miżuri aktar immirati ladarba r-riskji tas-saħħa jonqsu. It-tielet, il-kuntest attwali huwa kkaratterizzat minn rispons ta’ politika sinifikanti biex jappoġġa l-attività ekonomika. Fil-preżenza ta’ trasferimenti mdaqqsa mill-baġit tal-UE (bħal dawk mill-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza), l-indikaturi stabbiliti ma jkoprux l-impuls kollu li jipprovdu l-politiki fiskali għall-ekonomija. F’dan l-isfond, il-bilanċ strutturali ma jidhirx adegwat fiċ-ċirkostanzi attwali. Il-parametru referenzjarju tan-nefqa, min-naħa tiegħu, jeħtieġ li jiġi adattat 10 u kkomplementat b’informazzjoni addizzjonali sabiex titkejjel bis-sħiħ l-orjentazzjoni tal-politika fiskali.
L-ewwel nett, b’mod simili għall-approċċ segwit fil-valutazzjoni tal-Abbozzi tal-Pjanijiet Baġitarji tal-2021, il-miżuri temporanji ta’ emerġenza ġew esklużi mill-aggregat tan-nefqa. Dawn il-miżuri temporanji ta’ emerġenza marbuta mal-kriżi jappoġġaw is-sistemi tas-saħħa u jikkumpensaw lill-ħaddiema u lill-kumpaniji għat-telf fid-dħul minħabba l-miżuri ta' lockdowns u l-interruzzjonijiet fil-katina tal-provvista; it-treġġigħ lura tagħhom mill-awtoritajiet pubbliċi jiddependi mir-ritorn għan-normalità tas-sitwazzjoni ekonomika u tas-saħħa pubblika.
It-tieni, biex tiġi vvalutata l-pożizzjoni fiskali ġenerali fl-istadju attwali, it-trasferimenti mdaqqsa mill-baġit tal-UE (bħal dawk mill-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza) għandhom jiġu inklużi fl-aggregat tan-nefqa rilevanti. Għalhekk, il-pożizzjoni fiskali mbagħad titkejjel mill-bidla fin-nefqa primarja (netta minn miżuri diskrezzjonarji ta’ dħul u bl-esklużjoni ta’ miżuri temporanji ta’ emerġenza relatati mal-kriżi) inkluża n-nefqa ffinanzjata minn għotjiet taħt il-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza u fondi oħra tal-UE.
Lil hinn mill-pożizzjoni fiskali ġenerali, l-analiżi għandha l-għan ukoll li tivvaluta jekk il-politika fiskali nazzjonali hijiex prudenti u jekk il-kompożizzjoni tagħha twassalx għal irkupru sostenibbli konsistenti mat-tranżizzjonijiet ekoloġiċi u diġitali. Għal din ir-raġuni, tingħata attenzjoni partikolari lill-evoluzzjoni tal-infiq primarju kurrenti u l-investiment iffinanzjat nazzjonalment.
(15)Fil-Programm ta’ Stabbiltà tagħha għall-2021, id-defiċit tal-gvern estiż ta’ Malta huwa ppjanat li jonqos għal 5,6 % tal-PDG fl-2022, prinċipalment minħabba li jkunu spiċċaw l-miżuri temporanji ta’ appoġġ adottati fl-2020 u fl-2021. Il-proporzjon tad-dejn tal-gvern estiż huwa ppjanat li jiżdied għal 65,8 % tal-PDG. Dawn il-proġettazzjonijiet huma fuq l-istess linji tat-tbassir tal-Kummissjoni tal-ħarifa tal-2021.
Fuq il-bażi tat-tbassir tal-Kummissjoni, il-pożizzjoni fiskali ġenerali kif definita hawn fuq – inkluż ukoll l-impatt fuq id-domanda aggregata fl-2022 minn investiment iffinanzjat kemm mill-baġits nazzjonali kif ukoll tal-UE, b’mod partikolari l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza – hija stmata għal 2,1 tal-PDG 11 . Il-kontribuzzjoni pożittiva tan-nefqa ffinanzjata mill-għotjiet tal-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza u minn fondi oħra tal-UE hija pproġettata li tonqos b’0,1 punt perċentwali tal-PDG. L-investiment iffinanzjat nazzjonalment huwa pproġettat li jipprovdi kontribuzzjoni restrittiva ta’ 0,2 punti perċentwali tal-PDG 12 . In-nefqa kurrenti primarja ffinanzjata fuq livell nazzjonali (netta minn miżuri ta’ dħul diskrezzjonarji) hija pproġettata li tipprovdi kontribuzzjoni restrittiva ta’ 0,8 punti perċentwali tal-PDG.
(16)Il-kwalità tal-miżuri baġitarji tal-Istati Membri tidher partikolarment importanti. Ir-riformi strutturali fiskali mmirati lejn it-titjib tal-kompożizzjoni tal-baġits nazzjonali jistgħu jappoġġaw it-tkabbir potenzjali, joħolqu spazju fiskali tant meħtieġ u jgħinu biex tiġi żgurata s-sostenibbiltà fiskali fit-tul, inkluż fid-dawl tat-tibdil fil-klima u l-isfidi tas-saħħa. Mil-lat tad-dħul, il-kriżi tal-COVID-19 saħħet l-importanza tar-riformi għal sistemi ta’ dħul pubbliku aktar effiċjenti u ġusti. Min-naħa tan-nefqa, sar saħansitra aktar kruċjali li jiżdiedu l-livell u l-kwalità ta’ investimenti sostenibbli u li jsaħħu t-tkabbir, b’mod konsistenti mal-objettivi tat-tisħiħ tal-potenzjal tat-tkabbir, ir-reżiljenza ekonomika u soċjali u t-tranżizzjoni doppja ekoloġika u diġitali. Il-Pjanijiet għall-Irkupru u r-Reżiljenza se jippermettu li tittejjeb il-kompożizzjoni tal-baġits nazzjonali.
(17)Skont il-pjanijiet baġitarji ta’ terminu medju tal-programm, huwa ppjanat li d-defiċit tal-gvern estiż jonqos minn 3,9 % fl-2023, għal 2,9 % tal-PDG fl-2024 . Id-defiċit tal-gvern estiż huwa pproġettat li ma jibqax jaqbeż aktar it-3 % tal-PDG fl-2024.
Fuq il-bażi tal-programm, il-pożizzjoni fiskali ġenerali – inkluż ukoll l-impatt fuq id-domanda aggregata minn investiment iffinanzjat kemm mill-baġits nazzjonali kif ukoll tal-UE, b’mod partikolari l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza – hija stmata għal 1,3 % tal-PDG fl-2023 u l-2024, bħala medja. Il-kontribuzzjoni pożittiva tan-nefqa ffinanzjata mill-għotjiet tal-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza u minn fondi oħra tal-UE hija pproġettata li tonqos b’0,2 punti perċentwali tal-PDG. L-investiment iffinanzjat nazzjonalment huwa pproġettat li jipprovdi kontribuzzjoni restrittiva ta’ 0,2 punti perċentwali tal-PDG 13 . In-nefqa kurrenti primarja ffinanzjata fuq livell nazzjonali (netta minn miżuri ta’ dħul diskrezzjonarji) hija pproġettata li tipprovdi kontribuzzjoni restrittiva ta’ 0,4 punti perċentwali tal-PDG.
L-istima attwali tat-tkabbir potenzjali nominali medju fuq 10 snin hija ta’ 5½ % 14 . Madankollu, din l-istima ma tinkludix l-impatt tar-riformi li huma parti mill-Pjan ta’ Rkupru u Reżiljenza u jistgħu jagħtu spinta lit-tkabbir potenzjali ta’ Malta.
(18)Il-proporzjon tad-dejn tal-gvern estiż huwa ppjanat li jonqos minn 66 % tal-PDG fl-2023 għal 65,6 % tal-PDG fl-2024. Malta titqies li qed tiffaċċja riskji medji għas-sostenibbiltà fiskali fuq terminu medju, skont l-aħħar analiżi tas-sostenibbiltà tad-dejn 15 .
(19)Fid-dawl tal-livell ta’ inċertezza li bħalissa għadu eċċezzjonalment għoli, il-gwida tal-politika fiskali għandha tibqa’ fil-biċċa l-kbira kwalitattiva. Gwida kwantifikata aktar preċiża għas-snin ta’ wara għandha tiġi pprovduta fl-2022, jekk il-grad ta’ inċertezza jkun naqas b’mod suffiċjenti sa dak iż-żmien.
Il-Kunsill ivvaluta l-Programm ta’ Stabbiltà għall-2021 u s-segwitu minn Malta għar-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-20 ta’ Lulju 2020.
B’DAN JIRRAKKOMANDA LIL MALTA BIEX:
1.Fl-2022, iżżomm pożizzjoni fiskali ta’ appoġġ, inkluż l-impuls ipprovdut mill-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza, u tippreserva l-investiment iffinanzjat fil-livell nazzjonali.
2.Meta l-kundizzjonijiet ekonomiċi jkunu jippermettu, issegwi politika fiskali mmirata lejn il-kisba ta’ pożizzjonijiet fiskali prudenti fuq terminu medju u tiżgura s-sostenibbiltà fiskali fuq terminu medju. Fl-istess ħin, issaħħaħ l-investiment biex tingħata spinta lill-potenzjal tat-tkabbir.
3.Tagħti attenzjoni partikolari lill-kompożizzjoni tal-finanzi pubbliċi, kemm fuq in-naħa tad-dħul kif ukoll fuq in-naħa tan-nefqa tal-baġit, u lill-kwalità tal-miżuri baġitarji, biex jiġi żgurat irkupru sostenibbli u inklużiv. Tagħti prijorità lill-investiment sostenibbli u li jsaħħaħ it-tkabbir , b’mod partikolari l-appoġġ għat-tranżizzjoni ekoloġika u diġitali . Tagħti prijorità lir-riformi strutturali fiskali li se jgħinu biex jipprovdu finanzjament għall-prijoritajiet tal-politika pubblika u jikkontribwixxu għas-sostenibbiltà fit-tul tal-finanzi pubbliċi, inkluż billi jsaħħu l-kopertura, l-adegwatezza, u s-sostenibbiltà tas-sistemi tas-saħħa u tal-protezzjoni soċjali għal kulħadd.
Magħmul fi Brussell,
Għall-Kunsill
Il-President
ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.
Il-klawżola, kif inhu stipulat fl-Artikoli 5(1), 6(3), 9(1) u 10(3) tar-Regolament (KE) 1466/97 u l-Artikoli 3(5) u 5(2) tar-Regolament (KE) 1467/97, tiffaċilita l-koordinazzjoni tal-politiki baġitarji fi żminijiet ta’ reċessjoni ekonomika severa.
Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Kunsill dwar l-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir, 20.3.2020, COM(2020) 123 final.
Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-Istrateġija Annwali għat-Tkabbir Sostenibbli tal-2021, Brussell, 17.9.2020, COM(2020) 575 final.
Ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-20 ta’ Lulju 2020 dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma ta’ Malta u li tagħti opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Stabbiltà ta’ Malta għall-2020, ĠU C 282, 26.8.2020, p 116.
Il-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni dwar il-Koordinazzjoni tal-Politika Ekonomika fl-2021: biex tingħeleb il-COVID-19, ikun appoġġat l-irkupru u tkun modernizzata l-ekonomija tagħna, Brussell, 2.6.2021, COM(2021) 500 final.