21.10.2016   

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 389/74

Relatur:

is-Sur Cillian LOHAN

1.1.

Il-KESE jilqa’ b’sodisfazzjon il-proposta tal-Kummissjoni dwar Pjan ta’ Azzjoni tal-UE kontra t-traffikar ta’ organiżmi selvaġġi u bi pjaċir jinnota l-inklużjoni ta’ għadd ta’ proposti ewlenin stabbiliti fl-Opinjoni preċedenti tiegħu dwar din il-kwistjoni.

1.2.

Il-Kumitat huwa tal-fehma l-approċċ olistiku, inkluża alleanza dinjija li tinvolvi l-pajjiżi ta’ provenjenza, tranżitu u destinazzjoni, huwa pilastru fundamentali fil-ġlieda kontra l-impatti diretti u indiretti tat-traffikar ta’ organiżmi selvaġġi.

1.3.

Il-KESE jidentifika azzjonijiet prijoritarji differenti għal-livelli differenti tal-katina tal-provvista fit-traffikar.

1.4.

Il-KESE huwa tal-fehma li d-djalogu strutturat u l-kooperazzjoni ma’ pajjiżi terzi għandhom jiġu infurzati permezz tal-inklużjoni tal-ġlieda kontra t-traffikar ta’ organiżmi selvaġġi bħala prerekwiżit għal kull ftehim tal-UE ta’ kummerċ bilaterali u multilaterali. L-impatt tal-politiki barranin tal-UE mmirati lejn l-iżvilupp sostenibbli fil-pajjiżi terzi ser ikollu jitkejjel l-ewwel u qabel kollox mil-lat ta’ kwalità tal-ħajja u s-sorsi sostenibbli alternattivi ta’ dħul u ta’ impjieg għall-popolazzjonijiet rurali, b’konformità mal-Aġenda 2030 għall-Iżvilupp Sostenibbli tan-NU.

1.5.

Il-Kumitat, b’konformità mad-Dikjarazzjoni ta’ Londra, jenfasizza l-ħtieġa ta’ sistema ta’ tikkettar u ta’ traċċabbiltà li tiggarantixxi li l-kummerċ tal-organiżmi selvaġġi jkun legali u sostenibbli.

1.6.

Il-Kumitat jiddeplora l-assenza fil-proposta tal-Kummissjoni ta’ kwalunkwe referenza għat-theddida li jirrappreżenta t-traffikar tal-organiżmi selvaġġi għas-saħħa pubblika u għall-ispeċijiet indiġeni tal-annimali u l-pjanti. Il-Kumitat jenfasizza li s-sistemi msemmijin hawn fuq ta’ tikkettar u ta’ traċċabbiltà, flimkien ma’ mekkaniżmu adegwat ta’ kontroll veterinarju u tas-saħħa tal-pjanti, jistgħu jikkontribwixxu għall-ġlieda kontra l-bidu u t-tixrid ta’ mard fuq skala dinjija.

1.7.

Il-Kumitat jipproponi li l-Kummissjoni tagħti aktar importanza lill-impatt li l-kummerċ elettroniku għandu fuq it-traffikar tal-organiżmi selvaġġi u timplimenta miżuri speċifiċi għall-protezzjoni tal-kummerċ legali u sostenibbli ta’organiżmi selvaġġi fil-konfront tal-kummerċ illegali, li jsir permezz tal-użu ħażin ta’ siti web tal-kummerċ elettroniku u l-midja soċjali jew permezz ta’ netwerks illegali speċifiċi maħluqa fid-deep web.

1.8.

Il-KESE jenfasizza l-importanza tas-17-il laqgħa tal-Konferenza tal-Partijiet (CoP17) għall-Konvenzjoni dwar il-Kummerċ Internazzjonali fl-Ispeċijiet ta’ Fawna u Flora Selvaġġi fil-Periklu (CITES), u jħeġġeġ lill-UE biex tieħu pożizzjoni b’saħħitha biex tappoġġja l-għanijiet ta’ dan il-Pjan ta’ Azzjoni. Il-KESE jitlob lill-Kummissjoni Ewropea biex tappoġġja t-talba għall-għeluq tas-swieq domestiċi għall-avorju bħala kontribut kruċjali għall-prevenzjoni tat-theddida tal-estinzjoni tal-iljunfanti Afrikani.

2.1.

It-traffikar ta’ organiżmi selvaġġi mhux fenomenu ġdid (1) iżda l-iskala, in-natura u l-impatt tiegħu nbidlu b’mod konsiderevoli f’dawn l-aħħar snin (2). It-tkabbir mgħaġġel u mifrux tiegħu jagħmel it-traffikar tal-organiżmi selvaġġi wieħed mill-agħar forom ta’ kriminalità organizzata, flimkien mat-traffikar tal-bnedmin u dak tad-drogi u tal-armi, b’fatturat stmat bejn EUR 8 u EUR 20 biljun fis-sena.

2.2.

It-traffikar ta’ organiżmi selvaġġi sar wieħed mill-aktar attivitajiet profitabbli illegali fid-dinja minħabba d-domanda kbira (3) u r-riskju baxx (detezzjoni u sanzjonijiet). Meta mqabbel ma’ tipi oħra ta’ kriminalità, jingħata livell ferm iżjed baxx ta’ prijorità u jiġu allokati ħafna inqas riżorsi biex jiġi miġġieled. Is-sanzjonijiet applikati huma inkonsistenti u mhumiex applikati b’mod uniformi, anke fi ħdan l-UE, ħaġa li tħeġġeġ lill-organizzazzjonijiet kriminali internazzjonali biex jiċċaqilqu lejn pajjiżi b’sanzjonijiet inqas severi jew fejn l-awtoritajiet kompetenti huma inqas effettivi.

2.3.

L-impatt tat-traffikar ta’ organiżmi selvaġġi jista’ jitkejjel u huwa viżibbli, u mhux biss minn perspettiva ambjentali (4). Għal din ir-raġuni, it-telf tal-bijodiversità, id-deforestazzjoni (5), l-estinzjoni potenzjali tal-aktar speċijiet ikoniċi (6) u t-tnaqqis fl-istokkijiet tal-ħut (7) huma biss konsegwenza parzjali ta’ fenomenu iżjed perikoluż.

2.4.

It-traffikar ta’ organiżmi selvaġġi huwa marbut mill-qrib ma’ attivitajiet oħra illegali ta’ organizzazzjonijiet kriminali internazzjonali, inklużi l-ħasil tal-flus u l-korruzzjoni, kif enfasizzat fir-rapport reċenti tal-Uffiċċju tan-Nazzjonijiet Uniti kontra d-Droga u l-Kriminalità (UNODC) (8).

2.5.

It-traffikar ta’ organiżmi selvaġġi huwa theddida għas-sigurtà globali. Huwa jinkoraġġixxi l-konflitti u jhedded is-sigurtà nazzjonali u reġjonali billi jipprovdi sors ta’ finanzjament għal gruppi tal-milizja u netwerks terroristiċi (9).

2.6.

It-traffikar illegali tal-organiżmi selvaġġi jirrappreżenta theddida għas-saħħa pubblika u għall-ispeċijiet indiġeni tal-annimali u l-pjanti. L-evitar ta’ kontrolli tas-saħħa tal-pjanti adegwati jesponi lill-ispeċijiet indiġeni għal riskji konsiderevoli ta’ mard li jittieħed minn patoġeni ġodda (10). Huwa stmat li 75 % tal-mard li jittieħed emerġenti joriġina mill-annimali u li l-biċċa l-kbira tiegħu joriġina mill-organiżmi selvaġġi (11).

2.7.

Is-serq ta’ speċijiet mhedda huwa problema rilevanti oħra li ma ġietx enfasizzata biżżejjed. Fil-ġonna żooloġiċi tal-Assoċjazzjoni Ewropea tal-Ġonna Żooloġiċi u l-Akwarji (EAZA) (12), insterqu 739 annimal minn fost 44 speċi mill-2000 ‘l hawn, u ħafna minnhom qatt ma nstabu. L-ispeċijiet fil-perisklu fost il-primati u l-għasafar huma miri popolari, u dan joħloq problemi ta’ benessri u ta’ bijodiversità għall-programmi tat-tgħammir ta’ dawn l-ispeċijiet rari.

2.8.

CITES hija kruċjali fil-ġlieda kontra t-traffikar ta’ organiżmi selvaġġi. Fl-2013, in-NU nediet kampanja politika b’saħħitha (13) dwar dan is-suġġett li wasslet għall-ewwel Riżoluzzjoni speċifika adottata mill-Assemblea Ġenerali f’Lulju 2015 (14). B’riżultat ta’ dan, il-komunità internazzjonali bdiet inizjattiva parallela bl-għan li tinħoloq alleanza dinjija li tinvolvi l-pajjiżi ta’ provenjenza, tranżitu u destinazzjoni tal-organiżmi selvaġġi, li wasslet għall-iffirmar tad-Dikjarazzjoni ta’ Londra (15) fi Frar 2014

2.9.

L-UE, bħala waħda mid-destinazzjoni ewlenin għall-prodotti tal-organiżmi selvaġġi ta’ oriġini illegali, kif ukoll ċentru kruċjali tat-traffikar li joriġina fl-Afrika, l-Amerika Latina u l-Asja, għandha rwol ewlieni x’taqdi. Fl-2014, il-Parlament Ewropew ħeġġeġ lill-Kummissjoni tfassal pjan ta’ azzjoni tal-UE biex jiġi indirizzat it-traffikar illeċitu fl-organiżmi selvaġġi (16). Il-frott ta’ dan kien Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-approċċ tal-UE kontra t-traffikar ta’ organiżmi selvaġġi (17) li kienet appoġġjata bis-sħiħ mill-KESE f’Opinjoni (18).

2.10.

Is-setturi tan-negozju huma direttament jew indirettament milqutin mit-traffikar illeċitu tal-organiżmi selvaġġi, kemm l-intrapriżi involuti fil-kummerċ legali u sostenibbli tal-organiżmi selvaġġi (jiġifieri, l-indutrija tal-prodotti ta’ lussu, is-settur tal-annimali domestiċi u l-mediċina Ċiniża tradizzjonali) kif ukoll l-intrapriżi involuti indirettament (jiġifieri l-kumpaniji tat-trasport, il-kurjers u l-kumpaniji fi-qasam tal-kummerċ onlajn). B’rikonoxximent ta’ dan, ħafna kumpaniji introduċew firxa ta’ inizjattivi kontra t-traffikar illegali tal-organiżmi selvaġġi bħal skemi ta’ ċertifikazzjoni u ta’ responsabbiltà soċjali korporattiva (CSR) f’livell ta’ kumpanija individwali jew kumpaniji multipli (19).

3.1.

Il-Pjan ta’ Azzjoni għandu l-għan li jtejjeb il-kooperazzjoni bejn l-atturi kollha kkonċernati, jagħmel użu aktar effettiv tal-għodod u l-politiki eżistenti, u jsaħħaħ is-sinerġiji bejniethom. Ir-riżultati ta’ dan il-pjan ta’ azzjoni ser jiġu vvalutati fl-2020.

3.2.

Il-miżuri huma bbażati fuq tliet prijoritajiet:

3.3.

Sabiex jiġu indirizzati l-kawżi tat-traffikar tal-organiżmi selvaġġi, l-UE ser tiffoka fuq erba’ oqsma:

4.1.

Il-KESE jilqa’ b’sodisfazzjon il-proposta tal-Kummissjoni u huwa tal-fehma li l-Pjan ta’ Azzjoni tal-UE kontra t-traffikar ta’ organiżmi selvaġġi huwa għodda essenzjali biex jiġi indirizzat dan il-fenomenu perikoluż u vast. L-analiżi tan-nuqqas min-naħa tal-istrutturi eżistenti li jiġġieldu ż-żieda fit-traffikar tal-organiżmi selvaġġi fid-dokument ta’ ħidma tal-persunal tal-Kummissjoni li jakkumpanja l-Proposta għandha tgħin biex tinforma kwalunkwe valutazzjoni u azzjoni addizzjonali fil-ġejjieni (20).

4.2.

Il-Kumitat bi pjaċir jinnota l-inklużjoni ta’ għadd ta’ proposti ewlenin stabbiliti fl-Opinjoni preċedenti tiegħu dwar it-traffikar ta’ organiżmi salvaġġi (21).

4.3.

Il-KESE huwa tal-fehma li l-approċċ olistiku huwa aspett kruċjali tal-Pjan ta’ Azzjoni tal-UE minħabba d-dimensjonijiet kumplessi multidimensjonali tat-traffikar tal-organiżmi salvaġġi u l-impatt dirett u indirett tiegħu.

4.4.

Il-KESE jaqbel li l-punt tat-tluq tal-istrateġija ser ikun ir-rispett, it-tisħiħ u l-koordinazzjoni tal-ftehimiet internazzjonali (b’mod partikolari CITES), tal-liġijiet, ir-regolamenti, il-politiki u l-istrumenti ta’ infurzar li jeżistu diġà, fil-forma ta’ integrazzjoni iżjed mill-qrib tas-setturi rilevanti kollha – il-ħarsien ambjentali, il-kontroll tad-dwana, il-qrati, l-interessi tan-negozju, il-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata, eċċ. – u kooperazzjoni iżjed effettiva bejn l-awtoritajiet fil-pajjiżi ta’ provenjenza, tranżitu u destinazzjoni tal-organiżmi selvaġġi.

4.5.

Il-Kumitat huwa tal-fehma li l-UE mhux ser tkun tista’ tiġġieled b’mod effettiv kontra l-kriminalità organizzata marbuta mal-organiżmi selvaġġi jekk ma jintlaħqux ċerti għanijiet (imsemmija fl-Anness għall-proposta):

4.6.

Il-proposta għall-ħolqien ta’ alleanza dinjija kontra t-traffikar tal-organiżmi selvaġġi sabiex jiġi stabbilit djalogu strutturat u kooperazzjoni mal-pajjiżi ta’ sors, ta’ tranżitu u ta’ konsum, inklużi l-gvernijiet nazzjonali, il-komunitajiet lokali, is-soċjetà ċivili u s-settur privat, ser tappoġġja l-għanijiet tal-Pjan.

4.7.

Il-KESE jidentifika azzjonijiet prijoritarji differenti għal-livelli differenti tal-katina tal-provvista fit-traffikar.

4.8.

Il-KESE jaqbel li jinħtieġu aktar fondi u aktar inizjattivi mmirati fil-ġlieda kontra t-traffikar illegali ta’ organiżmi salvaġġi fil-pajjiżi ta’ provenjenza. Pereżempju, il-KESE jappoġġja l-proposta tal-Kummissjoni li l-ġlieda kontra t-traffikar ta’ organiżmi selvaġġi ssir prerekwiżit għall-ftehimiet kummerċjali bilaterali u multilaterali kollha tal-UE.

4.9.

Il-KESE huwa tal-fehma li r-rwol tas-soċjetà ċivili fl-indirizzar u l-prevenżjoni tat-traffikar ta’ organiżmi selvaġġi huwa fundamentali kemm fil-pajjiżi ta’ provenjenza kif ukoll dawk ta’ destinazzjoni. B’mod partikolari, il-Kumitat jemmen li hu importanti s-sehem attiv u konxju tal-konsumaturi u tas-settur privat sabiex jinkoraġġixxu sorsi sostenibbli ta’ prodotti tal-organiżmi selvaġġi, bl-appoġġ tal-introduzzjoni ta’ sistema ta’ tikkettar u traċċabbiltà.

4.10.

Il-KESE jemmen li l-popolazzjonijiet rurali għandhom jiġu involuti fi strateġiji ta’ żvilupp effettivi sabiex ikunu jistgħu jibbenefikaw mill-protezzjoni tal-organiżmi selvaġġi (pereżempju l-ekoturiżmu). It-tranżizzjoni għal ekonomija sostenibbli fil-pajjiżi terzi għandha titkejjel u tiġi evalwata l-ewwel u qabel kollox mil-lat tal-kwalità tal-ħajja u l-opportunitajiet ta’ impjieg, u ser ikollha tikkonforma mal-Aġenda 2030 għall-Iżvilupp Sostenibbli tan-NU kif ukoll mal-Għanijiet relatati ta’ Żvilupp Sostenibbli (SDGs).

4.11.

Il-KESE jenfasizza l-bżonn li l-popolazzjonijiet tal-pajjiżi terzi involuti fl-iżjed stadji bikrin tat-traffikar ta’ organiżmi selvaġġi jiġu pprovduti b’sorsi sostenibbli alternattivi ta’ dħul u impjieg. Dan jista’ jieħu l-forma tal-ekoturiżmu jew tabilħaqq billi jsir l-aqwa użu mill-opportunitajiet tad-dħul mis-servizzi tal-ekosistema tal-ħabitats u l-organiżmi selvaġġi lokali.

4.12.

Il-KESE jenfasizza l-ħtieġa għal involviment mas-settur tan-negozju biex jiġu ffaċilitati diskussjoni u fluss ta’ informazzjoni miż-żewġ naħat sabiex jiġi żgurat li s-settur tan-negozju jaqdi rwol pożittiv fil-ġlieda kontra t-traffikar ta’ organiżmi selvaġġi. Kwalunkwe strateġija biex tindirizza dawn il-problemi ma tistax isseħħ f’vakwu li jeskludi n-negozju privat.

5.1.

Il-KESE jipproponi li ssir kampanja ta’ sensibilizzazzjoni wiesgħa fil-livell Ewropew sabiex jiġu involuti l-konsumaturi u s-settur privat biex jitnaqqsu l-provvista u d-domanda tal-prodotti illegali tal-organiżmi selvaġġi. Minħabba d-definizzjoni wiesgħa tat-terminu “traffikar ta’ organiżmi selvaġġi”, il-Kumitat jirrakkomanda li l-fokus ikun il-pjanti u l-annimali nonikoniċi (22) u l-prodotti derivati (23) wkoll.

5.2.

Il-KESE jtenni r-rieda tiegħu li jappoġġja u jipparteċipa f’inizjattivi li l-UE tixtieq tieħu, pereżempju abbażi tan-netwerk UE-Afrika tal-atturi ekonomiċi u soċjali stabbilit fi ħdan il-Kumitat. Il-KESE jilqa’ b’sodisfazzjon kwalunkwe inizjattiva mill-Kummissjoni biex jiġi stabbilit forum għad-diskussjoni dwar l-implimentazzjoni tal-pjan ta’ azzjoni u huwa miftuħ ukoll għall-għażla li jospita avveniment dwar dan.

5.3.

Kif jingħad fid-Dikjarazzjoni ta’ Londra, il-KESE jitlob għal miżuri speċifiċi biex is-settur privat jieħu azzjoni b’mod responsabbli u għal sistema ta’ tikkettar u ta’ traċċabbiltà li tiggarantixxi li l-kummerċ tal-organiżmi selvaġġi jkun legali u sostenibbli, kemm mil-lat ekonomiku kif ukoll ambjentali u mill-perspettiva tal-komunitajiet lokali. Għal dan il-għan jistgħu jintużaw bħala referenza s-sistemi fis-seħħ bħalissa għall-kummerċ tal-kavjar u tal-injam tropikali (24). Is-sistema għall-ġestjoni tal-informazzjoni żooloġika (ZIMS – Zoological Information Management System) użata mill-EAZA) tista’ jkun referenza tajba għal sistema komuni ta’ traċċabilità għall-annimali ħajjin.

5.4.

Il-Kumitat jiddeplora l-assenza fil-proposta tal-Kummissjoni ta’ kwalunkwe referenza għat-theddida li jirrappreżenta t-traffikar tal-organiżmi selvaġġi għas-saħħa pubblika u għall-ispeċijiet indiġeni tal-annimali u l-pjanti. Din il-kwistjoni hija rilevanti ħafna u għaldaqstant il-KESE jħeġġeġ li din tiġi inkluża fil-Pjan ta’ Azzjoni tal-UE. Il-Kumitat jenfasizza li s-sistemi msemmijin hawn fuq ta’ tikkettar u ta’ traċċabbiltà, flimkien ma’ mekkaniżmu adegwat ta’ kontroll veterinarju u tas-saħħa tal-pjanti, jistgħu jikkontribwixxu għall-ġlieda kontra l-bidu u t-tixrid ta’ mard fuq skala dinjija. Għandha tissaħħaħ il-kooperazzjoni maċ-Ċentru Ewropew għall-Prevenzjoni u l-Kontroll tal-Mard (ECDC).

5.5.

Il-fruntiera l-ġdida tal-kummerċ illegali tal-ispeċijiet selvaġġi huwa l-kummerċ elettroniku. Il-KESE jinnota li jeżistu bosta għodod elettroniċi illegali bħalma huma l-użu ħażin ta’ siti web kummerċjali u forums tal-midja soċjali jew pjattaformi onlajn speċjalizzati li jkunu ristretti u stabbiliti fid-deep-web. Rigward l-ewwel każ, il-Kumitat jenfasizza għadd ta’ prattiki tajbin li l-Kummissjoni Ewropea għandha tikkunsidra, bħall-ftehim iffirmat f’Ġunju 2013 bejn il-Korp Taljan tal-Forestrija u ż-żewġ portali ewlenin tar-reklami onlajn “eBay annunci” u “Subito.it” (25); jinħtieġ aktar tagħrif għall-benefiċċju tal-konsumaturi, u l-offerti meqjusin suspettużi jistgħu jitneħħew malajr. Il-ftehim jippermetti wkoll li jiġu ffiltrati r-reklami, u b’hekk jiġu awtorizzati biss dawk li jiggarantixxu t-traċċabbiltà tal-oġġett għall-bejgħ. Fir-rigward tad-deep-web, il-KESE jipproponi l-ħolqien ta’ task force speċifika bl-appoġġ ta’ esperti taċ-ċiberkriminalità.

5.6.

Il-KESE jenfasizza l-importanza tas-17-il laqgħa tal-Konferenza tal-Partijiet (CoP17) għal CITES, li ser issir f’Settembru/Ottubru 2016 fl-Afrika t’Isfel. L-UE għandha 28 vot u għandha tirrifletti l-pożizzjonijiet b’saħħithom meħuda minn dan il-Pjan ta’ Azzjoni. Xi wħud mill-proposti li diġà tressqu mill-Kummissjoni ser jgħinu fil-ġlieda kontra t-traffikar ta’ organiżmi selvaġġi, fosthom iż-żieda ta’ għadd akbar ta’ speċijiet relevanti għal-lista ta’ CITES. Il-KESE jitlob lill-Kummissjoni Ewropea biex tappoġġja t-talba għall-għeluq tas-swieq domestiċi għall-avorju bħala kontribut kruċjali għall-prevenzjoni tat-theddida tal-estinzjoni tal-iljunfanti Afrikani.