MEMORANDUM TA’ SPJEGAZZJONI

Ftehim ta’ Sħubija u Kooperazzjoni bejn il-Komunità Ewropea u l-Istati Membri tagħha, minn naħa, u l-Ġeorġja, min-naħa l-oħra (FSK), ibbażat fuq l-impenji għal valuri kondiviżi u l-implimentazzjoni effettiva ta’ riformi politiċi, ekonomiċi u istituzzjonali, ġie ffirmat fit-22 ta’ April 1996 u daħal fis-seħħ fl-1 ta’ Lulju 1999.

Pjan ta’ Azzjoni konġunt tal-Politika Ewropea tal-Viċinat (PEV) bejn l-UE u l-Ġeorġja, ibbażat fuq il-Ftehim ta’ Sħubija u Koperazzjoni, jistabbilixxi għanijiet strateġiċi u jħeġġeġ u jappoġġja l-mira tal-Ġeorġja li tintegra aktar fl-istrutturi ekonomiċi u soċjali Ewropej.

Il-Ġeorġja huwa pajjiż sieħeb fil-Politika Ewropea tal-Viċinat. Dan bidel il-kuntest tar-relazzjonijiet bejn l-Unjoni Ewropea u l-Ġeorġja b'mod sinifikanti u pożittiv. L-UE u l-Ġeorġja sadanittant iffinalizaw negozjati għal Ftehim ta’ Assoċjazzjoni ("il-Ftehim) li se jissostitwixxi l-FSK. In-negozjati tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni tlestew fit-22 ta’ Lulju 2013, u l-Ftehim ġie inizjalat fid-29 ta’ Novembru 2013 fl-okkażjoni tas-Samit tas-Sħubija tal-Lvant f’Vilnius.

Il-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni se japprofondixxi b’mod sinifikanti l-assoċjazzjoni politika u integrazzjoni ekonomika tal-Ġeorġja mal-UE u jinkludi l-implimentazzjoni gradwali ta’ Żona ta’ Kummerċ Ħieles Approfondita u Komprensiva.

L-implimentazzjoni b'suċċess ta' Pjan ta’ Azzjoni għal-Liberalizzazzjoni tal-Viża hija element fundamentali li jirfed l-assoċjazzjoni politika u l-integrazzjoni ekonomika tal-Ġeorġja mal-Unjoni Ewropea previsti fil-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni, jiġifieri t-tisħiħ sostanzjali ta’ mobbiltà u kuntatti diretti bejn in-nies.

Il-Kapijiet ta’ Stat u Gvern tal-UE inizjalment ippjanaw li jiffirmaw il-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni fil-ħarifa tal-2014. Minħabba l-iżviluppi inkwetanti fl-Ukraina, li jistgħu wkoll ikollhom impatt fuq pajjiżi oħra fir-reġjun, ittieħdet deċiżjoni biex l-iffirmar tal-ftehim jitressaq għal Ġunju. Wara sforzi miftiehma bejn l-istituzzjonijiet tal-Unjoni biex jitqassar ix-xogħol teknikufuq it-testi tal-Ftehim, dan l-objettiv se jintlaħaq.

Il-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni jista’ jidħol fis-seħħ biss ladarba jkun ġie rratifikat mill-Partijiet kollha (jiġifieri l-UE, l-Istati Membri tagħha u l-Ġeorġja). Dan x'aktarx li jkun proċess twil, li possibbilment idum is-snin. Għalhekk, il-Ftehim jipprevedi l-applikazzjoni provviżorja ta’ partijiet minnu ladarba l-pajjiż sieħeb ikun lesta l-proċeduri meħtieġa u n-naħa tal-UE tkun innotifikat ir-rieda tagħha li tibda l-applikazzjoni provviżorja.

L-għan ta' din l-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni huwa li titħejja u tiġi ffaċilitata l-implimentazzjoni tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni, billi jinħoloq qafas prattiku li permezz tiegħu jkunu jistgħu jinkisbu l-objettivi primarji tal-assoċjazzjoni politika u l-integrazzjoni ekonomika u b'hekk ikun jista' jibda jitwettaq il-Pjan ta' Azzjoni tal-Politika Ewropea tal-Viċinat (PEV) UE-Ġeorġja.

Abbażi tal-istruttura tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni, l-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni tipprovdi għal lista ta’ prijoritajiet għal ħidma konġunta fil-perjodu 2014-2016. Il-fatt li l-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni tiffoka fuq għadd limitat ta’ prijoritajiet ma għandux jaffettwa l-ambitu jew il-mandat tad-djalogu eżistenti skont il-Ftehim ta’ Sħubija u Kooperazzjoni jew ftehimiet rilevanti u lanqas ma għandu jippreġudika l-implimentazzjoni tal-impenji li saru fil-Ftehim ta' Assoċjazzjoni ladarba jidħol fis-seħħ jew jiġi applikat provviżorjament. Huwa importanti li wieħed jinnota li għall-kuntrarju tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni, l-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni mhijiex strument legalment vinkolanti skont il-liġi internazzjonali.

Il-Kummissjoni tehmeż it-test ta’ proposta għal Deċiżjoni tal-Kunsill dwar il-pożizzjoni tal-Unjoni fil-Kunsill ta’ Kooperazzjoni UE-Ġeorġja fir-rigward tal-adozzjoni tal-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni, kif stabbilit fl-Anness.

Il-Kummissjoni għalhekk titlob lill-Kunsill jadotta l-abbozz tad-Deċiżjoni tal-Kunsill mehmuż.

2014/0182 (NLE)

Proposta għal

DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL

dwar il-pożizzjoni tal-Unjoni fil-Kunsill ta’ Kooperazzjoni stabbilit mill-Ftehim ta’ Sħubija u Kooperazzjoni Unjoni Ewropea – Ġeorġja bejn Komunità Ewropea u l-Istati Membri tagħha, minn naħa, u l-Ġeorġja min-naħa l-oħra, fir-rigward tal-adozzjoni ta’ Rakkomandazzjoni dwar l-implimentazzjoni tal-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni bejn l-UE u l-Ġeorġja

IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 217 flimkien mal-Artikolu 218(9) tiegħu,

Wara li kkunsidra l-Ftehim ta’ Sħubija u ta’ Kooperazzjoni bejn il-Komunitajiet Ewropej u l-Istati Membri tagħhom, minn naħa, u l-Ġeorġja, min-naħa l-oħra, (“FSK”) u b’mod partikolari l-Artikolu 81 tiegħu,

Wara li kkunsidra l-proposta konġunta mill-Kummissjoni Ewropea,

Billi:

(1)       Il-FSK ġie ffirmat fit-22 ta’ April 1996 u daħal fis-seħħ fl-1 ta’ Lulju 1999.

(2)       Il-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha, minn naħa, u l-Ġeorġja, min-naħa l-oħra (“il-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni”), ġie inizjalat fid-29 ta’ Novembru 2013 fl-okkazzjoni tas-Samit tas-Sħubija tal-Lvant f’Vilnius, il-Litwanja.

(3)       Sakemm jidħol fis-seħħ, il-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni jiġi applikat b’mod provviżorju hekk malli jkun possibbli għall-Partijiet.

(4)       B'sostenn għall-implimentazzjoni tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni, il-Partijiet qablu li jinnegozjaw Aġenda ta' Assoċjazzjoni bil-għan li joħolqu lista ta’ prijoritajiet għal ħidma konġunta fil-perjodu 2014-2016.

(5)       Il-Partijiet qablu dwar Aġenda ta’ Assoċjazzjoni li se tiġi adottata mill-Kunsill ta’ Kooperazzjoni stabbilit skont il-FSK, sakemm jiġi stabbilit il-qafas istituzzjonali tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni.

(6)       Il-pożizzjoni tal-Unjoni li għandha tittieħed fil-Kunsill ta’ Kooperazzjoni dwar l-adozzjoni tar-rakkomandazzjoni dwar l-implimentazzjoni tal-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni bejn l-UE u l-Ġeorġja trid tiġi adottata mill-Kunsill,

ADOTTA DIN ID-DEĊIŻJONI:

Artikolu 1

Il-pożizzjoni tal-Unjoni fil-Kunsill ta’ Kooperazzjoni stabbilit mill-Ftehim ta’ Sħubija u Kooperazzjoni bejn il-Komunità Ewropea u l-Istati Membri tagħha, minn naħa, u l-Ġeorġja, min-naħa l-oħra, rigward l-implimentazzjoni tal-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni tkun ibbażata fuq l-abbozz ta' Rakkomandazzjoni tal-Kunsill ta’ Kooperazzjoni anness ma’ din id-Deċiżjoni. 

Artikolu 2

Din id-Deċiżjoni tidħol fis-seħħ fil-jum tal-adozzjoni tagħha.

Magħmul fi Brussell,

                                                                       Għall-Kunsill

                                                                       Il-President

ANNESSI

tal-

Proposta għal DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL dwar il-pożizzjoni tal-Unjoni fil-Kunsill ta’ Kooperazzjoni stabbilit mill-Ftehim ta’ Sħubija u Kooperazzjoni Unjoni Ewropea – Ġeorġja bejn Komunità Ewropea u l-Istati Membri tagħha, minn naħa, u l-Ġeorġja min-naħa l-oħra, fir-rigward tal-adozzjoni ta’ Rakkomandazzjoni dwar l-implimentazzjoni tal-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni bejn l-UE u l-Ġeorġja

ANNESS 1

Abbozz

RAKKOMANDAZZJONI

Dwar l-implimentazzjoni tal-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni UE-Ġeorġja

Il-KUNSILL TA' KOOPERAZZJONI bejn l-UE u l-ĠEORĠJA,

Wara li kkunsidra l-Ftehim ta’ Sħubija u Kooperazzjoni bejn l-UE u l-Ġeorġja li jistabbilixxi Sħubija bejn il-Komunità Ewropea u l-Istati Membri tagħha, minn naħa, u l-Ġeorġja min-naħa l-oħra, (minn hawn 'il quddiem “il-Ftehim”) u b’mod partikolari l-Artikolu 81 tiegħu,

Billi:

(1) Skont l-Artikolu 81 tal-Ftehim, jiġi stabbilit Kunsill ta’ Kooperazzjoni li se jissorvelja l-implimentazzjoni tal-Ftehim. Il-Kunsill ta' Kooperazzjoni jista' jagħmel rakkomandazzjonijiet xierqa, bi qbil bejn iż-żewġ Partijiet.

(2) Il-Partijiet fil-Ftehim qablu dwar it-test tal-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni, li għandu l-għan li jħejji u jiffaċilita l-implimentazzjoni tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni futur billi joħloq qafas prattiku biex jitwettqu l-għanijiet prevalenti tagħhom ta’ assoċjazzjoni politika u integrazzjoni ekonomika.

(3) L-Aġenda ta' Assoċjazzjoni sservi l-għan doppju li tistipula l-passi konkreti li jwasslu biex il-Partijiet jissodisfaw l-obbligi tagħhom stipulati fil-Ftehim ta' Assoċjazzjoni, u li tipprovdi qafas usa’ għal aktar tisħiħ tar-relazzjonijiet bejn l-UE u l-Ġeorġja biex dawn jinvolvu grad sinifikanti ta’ integrazzjoni ekonomika u kooperazzjoni politika aktar profonda, skont l-għanijiet kumplessivi tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni.

ADOTTA R-RAKKOMANDAZZJONI LI ĠEJJA

Artikolu Waħdieni

Il-Kunsill ta' Kooperazzjoni jirrakkomanda li l-Partijiet jimplimentaw l-Aġenda tal-Assoċjazzjoni UE-Ġeorġja stabbilita fl-Anness, sakemm din l-implimentazzjoni jkollha l-għan li jintlaħqu l-għanijiet tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni UE-Ġeorġja, inkluż Żona ta’ Kummerċ Ħieles Approfondita u Komprensiva bejn il-Komunità Ewropea u l-Istati Membri tagħha, minn naħa, u l-Ġeorġja, min-naħa l-oħra.

Magħmul fi […]

Għall-Kunsill ta’ Kooperazzjoni

Il-President

ANNESS 2

ANNESS Aġenda ta’ Assoċjazzjoni

bejn l-Unjoni Ewropea u l-Ġeorġja

L-Unjoni Ewropea u l-Ġeorġja (“il-Partijiet”) jirrikonoxxu li l-kuntest tar-relazzjonijiet tagħhom inbidel b’mod sinifikanti u pożittiv minn meta nħolqot is-Sħubija tal-Lvant. Il-Partijiet bdew negozjati dwar Ftehim ta’ Assoċjazzjoni fl-2010, u dwar Żona ta’ Kummerċ Ħieles Approfondita u Komprensiva, li tkun parti integrali minn dak il-Ftehim, fl-2012. Huma żviluppaw u niedew ukoll Pjan ta’ Azzjoni għal-Liberalizzazzjoni tal-Viża, li l-implimentazzjoni b’suċċess tiegħu hija element fundamentali li jirfed l-assoċjazzjoni politika u l-integrazzjoni ekonomika tal-Ġeorġja mal-Unjoni Ewropea kif previst fil-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni, jiġifieri t-tisħiħ sostanzjali ta’ mobbiltà u kuntatti diretti bejn in-nies.

In-negozjati tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni tlestew fit-22 ta’ Lulju 2013, u l-Ftehim ġie inizjalat fid-29 ta’ Novembru 2013. Se jieħu ftit taż-żmien qabel ikun jista’ jidħol fis-seħħ il-Ftehim sħiħ. Sadanittant, hija meħtieġa azzjoni biex jiġi żgurat li l-Partijiet ikunu jistgħu jgawdu l-benefiċċji kollha tal-Ftehim mal-applikazzjoni parzjali provviżorja tiegħu. L-għan ta' din l-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni huwa li titħejja u tiġi ffaċilitata l-implimentazzjoni tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni, billi jinħoloq qafas prattiku li permezz tiegħu jkunu jistgħu jinkisbu l-objettivi primarji tal-assoċjazzjoni politika u l-integrazzjoni ekonomika u biex isegwi l-Pjan ta' Azzjoni tal-Politika Ewropea tal-Viċinat (PEV) UE-Ġeorġja.

Abbażi tal-istruttura tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni, l-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni tipprevedi lista ta’ prijoritajiet għal ħidma konġunta fil-perjodu 2014-2016.

Il-fatt li l-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni tiffoka fuq għadd limitat ta’ prijoritajiet ma għandux jaffettwa l-ambitu jew il-mandat tad-djalogu eżistenti skont il-Ftehim ta’ Sħubija u Kooperazzjoni, ftehimiet rilevanti oħra jew skont il-perkors multilaterali tas-Sħubija tal-Lvant, u lanqas ma għandu jippreġudika l-implimentazzjoni tal-impenji li saru fl-AA/DCFTA ladarba jidħol fis-seħħ jew jiġi applikat provviżorjament.

1.         Prinċipji, strumenti u riżorsi għall-implimentazzjoni tal-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni

L-implimentazzjoni tal-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni se tiġi jiggwidata mill-prinċipji komuni li ġejjin:

· Azzjonijiet imwettqa permezz tal-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni għandhom jiġu implimentati fl-ispirtu tal-objettiv kumplessiv tal-assoċjazzjoni politika u l-integrazzjoni ekonomika;

· Il-prijoritajiet tal-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni jikkumplimentaw ir-responsabbiltajiet tal-UE u l-Ġeorġja biex jimplimentaw kompletament id-dispożizzjonijiet tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni UE-Ġeorġja, meta dan jidħol fis-seħħ;

· L-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni għandha tiġi implimentata b’rispett sħiħ tal-prinċipji tat-trasparenza, ir-responsabbiltà u l-inklużjoni;

· L-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni tinvolvi impenn miż-żewġ naħat fl-implimentazzjoni tagħha;

· L-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni għandha l-għan li tikseb riżultati tanġibbli u definiti permezz tal-implimentazzjoni progressiva ta’ miżuri prattiċi;

· Il-Partijiet jirrikonoxxu l-importanza li jsostnu l-prijoritajiet miftiehma permezz ta’ mezzi politiċi, tekniċi u finanzjarji xierqa u suffiċjenti; u

· L-implimentazzjoni tal-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni se tkun soġġetta għal rappurtar, monitoraġġ u valutazzjoni annwali. Il-progress li sar se jiġi rieżaminat, inkluż fl-istrutturi eżistenti skont il-Ftehim ta’ Sħubija u Kooperazzjoni jew Ftehimiet rilevanti oħrajn.

L-Unjoni Ewropea se tappoġġa lill-Ġeorġja fl-implimentazzjoni tal-objettivi u l-prijoritajiet stabbiliti fl-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni. Hija se tagħmel hekk billi tuża s-sorsi disponibbli kollha ta' appoġġ mill-UE, kif ukoll permezz ta' għarfien espert u konsulenza, l-aħjar prattiki u għarfien, skambju ta’ informazzjoni, appoġġ għall-bini tal-kapaċità u tisħiħ istituzzjonali. Hija tinkoraġġixxi u tfittex ukoll koordinazzjoni tal-appoġġ mis-sħab l-oħra tal-Ġeorġja. Se jkunu wkoll disponibbli l-istrumenti finanzjarji rilevanti tal-UE biex jgħinu fl-implimentazzjoni tal-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni. Minkejja dan, dan tal-aħħar mhuwiex fih innifsu dokument ta’ programmar finanzjarju u mhux sostitut għall-ipprogrammar jew l-eżerċizzji tal-formulazzjoni li impenjaw ruħhom fihom il-Partijiet.

L-appoġġ tal-UE se jingħata fil-kuntest tal-prijoritajiet kumplessivi tal-għajnuna favur il-Ġeorġja, kif spjegat fil-Qafas Uniku ta’ Appoġġ (SSF) ENI u fl-ipprogrammar ta' diversi pajjiżi skont l-Istrument Ewropew ta’ Viċinat (ENI) bħala parti mill-iffinanzjar kumplessiv disponibbli għall-Ġeorġja u f’konformità sħiħa mar-regoli u l-proċeduri rilevanti ta’ implimentazzjoni tal-għajnuna esterna tal-UE.

Din l-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni se tkun applikabbli mill-mument tal-adozzjoni tagħha, għal perjodu inizjali ta’ tliet snin, li jista’ jiġi estiż bi ftehim reċiproku. Mill-bidu tal-applikazzjoni tagħha, din se tieħu post il-Pjan ta’ Azzjoni tal-PEV bħala mezz prinċipali għall-monitoraġġ tal-progress tal-Ġeorġja fil-qafas tal-Politika Ewropea tal-Viċinat. Is-soċjetà ċivili se tkun imħeġġa wkoll biex torjenta l-attivitajiet tagħha ta’ monitoraġġ fuq l-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni.

Din l-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni tista' tiġi emendata jew aġġornata fi kwalunkwe ħin kif meħtieġ bil-qbil tal-Kunsill ta’ Kooperazzjoni (Kunsill ta' Assoċjazzjoni) UE-Ġeorġja, b’mod partikolari meta jidħol fis-seħħ il-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni.

2.         Prijoritajiet tal-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni

2.1       Djalogu u riforma politiċi

Id-djalogu u l-kooperazzjoni politiċi lejn ir-riformi fil-qafas ta’ din l-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni għandhom l-għan li jsaħħu r-rispett għall-prinċipji demokratiċi, l-istat tad-dritt u l-governanza tajba, id-drittijiet tal-bniedem u l-libertajiet fundamentali, inklużi d-drittijiet ta’ persuni li jagħmlu parti minn minoranzi kif imħaddan fil-Konvenzjonijiet tan-NU u tal-Kunsill tal-Ewropa u l-protokolli relatati u biex jikkontribwixxu għall-konsolidazzjoni tar-riformi politiċi domestiċi, partikolarment permezz tal-approssimazzjoni mal-acquis communautaire tal-UE. Ir-Rapport ta' Thomas Hammarberg, il-Konsulent Speċjali tal-UE dwar ir-Riformi Kostituzzjonali u Legali u d-Drittijiet tal-Bniedem fil-Ġeorġja, "Georgia in Transition"[1] ta' Settembru 2013 u speċjalment ir-rakkomandazzjonijiet li fih għandhom jitqiesu meta jiġu implimentati l-kwistjonijiet tad-djalogu u r-riformi politiċi li ġejjin[2].

Id-djalogu u l-kooperazzjoni ser ikopru l-oqsma li ġejjin:

(i)         Tisħiħ tal-istabbilità, l-indipendenza u l-effettività tal-istituzzjonijiet li jiggarantixxu d-demokrazija, l-istat tad-dritt u r-rispett tad-drittijiet tal-bniedem, u b’mod partikolari billi:

· Jiġi żgurat li jsiru elezzjonijiet demokratiċi, li jiġi indirizzat kwalunkwe nuqqas fil-qafas leġiżlattiv u l-amministrazzjoni tal-elezzjonijiet kif identifikat mit-Task Force Bejn l-Aġenziji fuq Elezzjonijiet Ħielsa u Ġusti (IATF) u l-Organizzazzjoni għas-Sigurtà u l-Kooperazzjoni fl-Ewropa (OSKE)/l-Uffiċċju għall-Istituzzjonijiet Demokratiċi u d-Drittijiet tal-Bniedem (ODIHR) inkluż fid-dawl tal-elezzjonijiet lokali tal-2014;

· Jiġi żgurat li l-emendi kostituzzjonali, jekk maħsuba, ikunu soġġetti għal konsultazzjoni komprensiva, domestikament u mal-Kummissjoni ta’ Venezja tal-Kunsill tal-Ewropa biex jiġi żgurat li jkunu dejjiema;

· Jitjieb il-bilanċ bejn il-flessibbiltà u l-istabbiltà tal-kostituzzjoni u jissaħħu l-poteri baġitarji tal-Parlament skont l-opinjoni tal-Kummissjoni ta’ Venezja Nru 737/2013;

· Jiġi żgurat ir-rispett għar-rwoli tal-Prim Ministru u tal-President skont il-kostituzzjoni;

· Jiġu żgurati kontrolli u bilanċi adegwati fis-sistema politika hekk kif il-Ġeorġja għaddejja minn tranżizzjoni minn sistema semipresidenzjali għal waħda parlamentari. Ikompli jissaħħaħ ir-rwol tal-Parlament u l-indipendenza tal-ġudikatura;

· Tiġi implimentata l-istrateġija ta’ deċentralizzazzjoni f’konformità mal-Karta Ewropea dwar l-Awtonomija Lokali tal-Kunsill tal-Ewropa (CETS Nru 122).

(ii)        Tkompli r-riforma tas-settur tal-ġustizzja, b’mod partikolari tiġi żgurata l-indipendenza, l-effiċjenza, l-imparzjalità u l-professjonaliżmu tal-ġudikatura u l-prosekuzzjoni, kif ukoll tal-aġenziji tal-infurzar tal-liġi li għandhom ikunu ħielsa mill-indħil politiku jew kwalunkwe interferenza mhux dovuta oħra; tkompli u tintensifika l-ġlieda kontra l-korruzzjoni:

Ġudikatura

· Jiġu żviluppati Strateġija u Pjan ta’ Azzjoni għar-Riforma Ġudizzjarja, b'parametri referenzjarji u prijoritajiet ċari, inkluż il-politika għall-ħatra u t-taħriġ tal-imħallfin u riżorsi adegwati sabiex ikunu żgurati kompetenzi ġudizzjarji adegwati;

· Ikomplu jittieħdu passi ulterjuri fir-riformi, b’mod partikolari tal-ġudikatura, il-Kodiċi Kriminali u l-Kodiċi ta’ Proċedura Kriminali tal-Ġeorġja, inkluż it-titjib tal-parità tal-armi fil-proċedimenti kriminali, issir analiżi komprensiva u jiġu sottomessi proposti legali:

– biex tissaħħaħ l-indipendenza, l-effiċjenza, l-imparzjalità u l-professjonaliżmu tal-ġudikatura;

– biex jiġi żgurat id-dritt għal proċess ġust;

– biex tiġi żgurata investigazzjoni indipendenti u effettiva;

– fuq ir-riforma tal-ġustizzja għall-minorenni biex jiġu protetti d-drittijiet tat-tfal;

– dwar kif is-sistema ta’ patteġġament tinġieb konformi mal-istandards u l-prattiki tal-UE u l-Kunsill tal-Ewropa (KtE)/Konvenzjoni Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem (KEDB);

– dwar l-istatus u d-drittijiet tal-vittmi fil-proċedimenti kriminali;

– dwar ir-riforma tal-proċess quddiem il-qorti kriminali.

· L-implimentazzjoni tar-riforma tal-Uffiċċju tal-Prosekutur wara l-emenda tal-2013 fil-liġi tal-2008. B’mod partikolari, jiġi identifikat l-ambitu kostituzzjonali xieraq għall-Uffiċċju tal-Prosekutur b’sorveljanza effettiva - biex tinbena kunfidenza pubblika fl-uffiċċju tal-Prosekutur u jitwaqqaf servizz ta’ Prosekuzzjoni verament professjonali (inkluż permezz ta’ taħriġ adegwat) indipendenti mill-partiti politiċi jew influwenza oħra mhux dovuta;

· Jiġi żgurat li l-prosekuzzjonijiet kriminali jitwettqu b’mod trasparenti u imparzjali, mingħajr motivazzjoni politika, sabiex tiġi evitata kwalunkwe ġustizzja selettiva b'motivazzjoni politika;

· Ikomplu jiġu implimentati politiki ta’ riabilitazzjoni u risoċjalizzazzjoni fil-ġustizzja kriminali; jiġi promoss l-użu ta’ sentenzi mhux ta' priġunerija, ordnijiet fil-komunità, tisħiħ fl-użu tal-probation, ir-rilaxx bikri permezz tal-parole, id-diverżjoni u l-medjazzjoni;

· jiġi żgurat aċċess għall-ġustizzja peremzz ta' Servizz ta’ Għajnuna Legali indipendenti, iffinanzjat b’mod adegwat u professjonalment kapaċi;

· Tiżdiedu r-responsabbilizzazzjoni u sorveljanza demokratika tal-aġenziji tal-infurzar tal-liġi. L-ilmenti kontra l-pulizija u l-prosekuturi jkunu jeħtieġu mekkaniżmu professjonali u effikaċi biex ikun hemm reazzjoni kredibbli. Jiġi kkunsidrat li jitwaqqaf mekkaniżmu għall-ilmenti indipendenti u effikaċi biex jinvestiga każijiet bħal dawn. Jingħata taħriġ komprensiv u professjonali lill-uffiċjali tal-infurzar tal-liġi dwar standards etiċi u d-drittijiet tal-bniedem;

· Jiġu żviluppati mezzi alternattivi ta’ riżoluzzjoni tat-tilwim (medjazzjoni, arbitraġġ); jiġu riveduti r-regoli dwar id-detenzjoni amministrattiva f’konformità man-normi tal-proċess ġust.

Antikorruzzjoni, riforma amministrattiva u servizz pubbliku

· Parteċipazzjoni fil-kooperazzjoni internazzjonali fil-ġlieda kontra l-korruzzjoni, u tiġi żgurata l-implimentazzjoni effettiva tal-istrumenti legali internazzjonali rilevanti, bħall-Konvenzjoni tan-NU kontra l-korruzzjoni;

· Jittieħdu miżuri adegwati fil-livelli kollha tas-soċjetà għall-prevenzjoni, id-detezzjoni u l-indirizzar tal-korruzzjoni b’mod partikolari l-korruzzjoni fil-livelli għolja;

· Titwettaq riforma amministrattiva b’enfasi fuq l-amministrazzjoni pubblika u l-bini ta’ servizz ċivili responsabbli, effiċjenti, effikaċi, trasparenti u professjonali; u t-tisħiħ tal-awtonomija lokali f’konformità ma’ standards Ewropej;

 (iii)   Jiġi żgurat ir-rispett tad-drittijiet tal-bniedem u l-libertajiet fundamentali permezz ta’ kooperazzjoni komprensiva dwar il-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem u l-libertajiet fundamentali, inkluż kif enfasizzat fir-rapport ta' Thomas Hammarberg “Georgia in transition”. Din il-kooperazzjoni se tinkludi b’mod partikolari:

· L-adozzjoni ta’ Strateġija u Pjan ta’ Azzjoni Nazzjonali għad-Drittijiet tal-Bniedem komprensivi; f'dawn l-Istrateġija u Pjan ta’ Azzjoni jiġu segwiti b'mod attiv ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi tal-korpi tan-NU, OSKE/ODIHR, il-Kunsill tal-Ewropa/il-Kummissjoni Ewropea kontra r-Razziżmu u l-Intolleranza (ECRI) u organizzazzjonijiet internazzjonali tad-drittijiet tal-bniedem, b’mod partikolari fl-implimentazzjoni tal-politiki kontra d-diskriminazzjoni, il-protezzjoni tal-minoranzi u l-ħajja privata u l-iżgurar tal-libertà reliġjuża;

· L-adozzjoni ta’ liġi komprensiva kontra d-diskriminazzjoni, kif rakkomandat min-NU u mill-korpi ta’ monitoraġġ tal-Kunsill tal-Ewropa, biex tiġi żgurata protezzjoni effettiva kontra d-diskriminazzjoni;

· Jittieħdu passi biex jiġu ffirmati, ratifikati u trasposti fil-leġiżlazzjoni nazzjonali l-istrumenti rilevanti tan-NU u tal-Kunsill tal-Ewropa fil-ġlieda kontra d-diskriminazzjoni, inkluż billi titqies il-Konvenzjoni tan-NU dwar l-Apolidija u r-rakkomandazzjonijiet permanenti tal-Kunsill tal-Ewropa dwar il-Karta Ewropea għal-Lingwi Reġjonali jew Minoritarji.

· Jingħata rispons xieraq għall-konklużjonijiet u r-rakkomandazzjonijiet tal-korpi rilevanti tal-Kunsill tal-Ewropa dwar il-konformità tal-Ġeorġja mal-Konvenzjoni Qafas għall-ħarsien tal-minoranzi nazzjonali;

· Tiġi żgurata implimentazzjoni effettiva tal-Konvenzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabilità;

· Tiġi żgurata l-eżekuzzjoni effettiva tas-sentenzi tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem;

· Ikun hemm mekkaniżmi effikaċi ta’ qabel u mhux ġudizzjarji kemm għal soluzzjoni għat-tilwim kif ukoll għall-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem;

· Jiġu promossi u tinħoloq sensibilizzazzjoni dwar id-drittijiet tal-bniedem u kontra d-diskriminazzjoni fil-ġudikatura, l-infurzar tal-liġi, l-amministrazzjoni.

· Ikompli jissaħħaħ il-pluraliżmu tal-midja, it-trasparenza u l-indipendenza skont ir-rakkomandazzjonijiet tal-Kunsill tal-Ewropa;

· Jitqiesu r-rakkomandazzjonijiet tal-Uffiċċju tad-Difensur Pubbliku (DPO) fit-tfassil tal-politika u jiġu pprovduti riżorsi adegwati lill-uffiċċju tad-DPO u jiġi msaħħaħ;

· Jiġi sostnut il-funzjonament effikaċi tal-mekkaniżmu istituzzjonali previst fil-liġi kontra d-diskriminazzjoni; Jinbnew il-kapaċitajiet ta’ monitoraġġ tal-Kumitati Parlamentari dwar id-Drittijiet tal-Bniedem u l-Kwistjonijiet Legali marbuta mal-implimentazzjoni tal-Istrateġija u l-Pjan ta’ Azzjoni dwar id-Drittijiet tal-Bniedem;

· Jingħata sostenn lill-Organizzazzjonijiet tas-Soċjetà Ċivili (OSĊ) u b’mod partikolari s-sħab soċjali rappreżentattivi (it-trejdjunjins u l-organizzazzjonijiet ta’ min iħaddem) bħala fornituri ta’ servizz u gwardjani f’oqsma prijoritizzati mill-Ftehim ta' Assoċjazzjoni UE-Ġeorġja (FA), inklużi d-drittijiet tax-xogħol, il-privatezza, id-drittijiet tal-minoritajiet u gruppi vulnerabbli oħra u l-libertà tal-midja.

Trattament ħażin u tortura

· Jiġu aġġornati l-Istrateġija u l-Pjan ta’ Azzjoni Nazzjonali għall-ġlieda kontra t-trattament ħażin u t-tortura, u jiżdiedu l-isforzi biex jiġu implimentati ħalli tiġi miġġielda l-impunità;

· Tiġi żgurata investigazzjoni bir-reqqa, trasparenti, indipendenti ta' kull allegazzjoni ta' użu ta' tortura u trattament ħażin fis-sistema penitenzjarja, mill-pulizija, il-militar u faċilitajiet magħluqa oħra;

· Jiġu implimentati riformi strutturali u jingħata appoġġ lill-Mekkaniżmu Nazzjonali ta’ Prevenzjoni (MNP) tal-Uffiċċju tad-Difensur Pubbliku biex jiġi impedit abbuż futur u jiġi żgurat aċċess sħiħ għall-monitoraġġ tal-faċilitajiet magħluqa, inkluż istituzzjonijiet mhux tal-Istat;

· Ikompli jissaħħaħ il-monitoraġġ intern u estern effikaċi tas-sistema penitenzjarja, tal-pulizija, il-militar u faċilitajiet magħluqa oħra għad-detezzjoni bikrija u l-prevenzjoni tal-abbuż u t-trattament ħażin;

· Jitkomplew l-isforzi biex titjieb is-sistema tal-kura tas-saħħa penitenzjarja u biex il-priġunieri jkollhom aċċess għal servizzi tal-kura tas-saħħa. Jinbnew il-kapaċitajiet u l-abilitazzjoni tal-persunal tal-kura tas-saħħa, li jaħdem f’istituzzjonijiet magħluqa jew li jaħdem għalihom, li jiddenunzja u jirappurta t-trattament ħażin.

Drittijiet tat-trejdjunjins u l-istandards ewlenin tax-xogħol

· Jiġi implimentat il-Kodiċi tax-Xogħol il-ġdid, kif adottat mill-Parlament f’Ġunju 2013, f’konformità mal-istandards tal-ILO.

· Il-Kodiċi tax-Xogħol il-Ġdid jiġi mirfud b’istituzzjonijiet u proċeduri ġodda għas-soluzzjoni tat-tilwim u tiġi żviluppata kultura ta’ negozjati (ċentru ta’ medjazzjoni). Tingħata wkoll attenzjoni fuq li titjieb is-sigurtà fuq il-post tax-xogħol u joħolqu mekkaniżmu u istituzzjoni b’kapaċitajiet adegwati għall-ispezzjonijiet tal-kundizzjonijiet tax-xogħol fl-ispirtu tal-liġi l-ġdida u l-istandards tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO);

· Jiġi stabbilit Djalogu Soċjali effettiv, inkluż billi titlaqa' b'mod sistematiku l-Kummissjoni Tripartitika;

· Ikomplu u jintensifikaw id-djalogu u s-sħubija mal-ILO.

Trattament ugwali

· Titjieb l-ugwaljanza bejn il-ġenri u li jiġi żgurat trattament ugwali bejn in-nisa u l-irġiel fil-ħajja soċjali, politika u ekonomika;

· Approssimazzjoni lejn l-istandards Ewropej fir-rigward tar-regoli tas-saħħa u s-sigurtà, ir-regoli tal-protezzjoni tal-maternità, regoli dwar ir-rikonċiljazzjoni tar-responsabbiltajiet tal-ġenituri u dawk professjonali kif previst mill-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni.

· Tissaħħaħ l-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni kontra l-vjolenza domestika, inkluż azzjonijiet biex tinħoloq sensibilizzazzjoni kemm tal-popolazzjoni ġenerali kif ukoll ta’ gruppi professjonali speċifiċi, bħal pereżempju l-pulizija, u b’mod partikolari fiż-żoni rurali u minoritarji. Jiżdied l-aċċess tal-vittmi għal servizzi ta’ counselling u postijiet ta’ kenn.

Drittijiet tat-tfal

· Tiġi indirizzata s-sitwazzjoni tal-faqar fost it-tfal u tingħata prijorità konsiderevolment ogħla għas-sitwazzjoni tat-tfal vulnerabbli; Tkompli r-riforma tal-ġustizzja tal-minorenni (ara wkoll hawn fuq taħt Ġudikatura)

· Tkompli r-riforma tal-ġustizzja tal-minorenni (ara wkoll hawn fuq taħt Ġudikatura)

· L-Istrateġija Nazzjonali u l-Pjan ta’ Azzjoni dwar id-Drittijiet tal-Bniedem għandhom jinkludu d-drittijiet tat-tfal b’mod prominenti;

· Jiġu pprovduti riżorsi adegwati u jissaħħaħ ir-rwol tad-Difensur Pubbliku biex titwettaq aktar ħidma tal-ombudsman favur it-tfal u tiġi mmonitorata s-sitwazzjoni fl-istituzzjonijiet rilevanti;

· Tingħata attenzjoni fuq miżuri li jipproteġu lit-tfal kontra kull forma ta’ vjolenza.

2.2       Politika estera u ta’ sigurtà

Id-djalogu u l-kooperazzjoni fil-qasam tal-Politika Estera u ta’ Sigurtà Komuni (PESK) jimmiraw lejn konverġenza gradwali, inkluż dwar il-Politika ta’ Sigurtà u ta’ Difiża Komuni (PSDK), u se jindirizzaw b’mod partikolari kwistjonijiet ta’ sigurtà, prevenzjoni tal-kunflitti u ġestjoni tal-kriżijiet, l-istabilità reġjonali, id-diżarm, in-nonproliferazzjoni, il-kontroll tal-armi u l-kontroll tal-esportazzjoni. Il-kooperazzjoni se tkun ibbażata fuq valuri komuni u interessi reċiproċi, u timmira lejn li tiżdied il-konverġenza u l-effikaċja politika, bl-użu ta' fora bilaterali, internazzjonali u reġjonali. B'mod partikolari:

· Jinħoloq ambjent li jwassal għal kooperazzjoni prammatika u l-iżvilupp ta' djalogu politiku u kooperazzjoni dwar kwistjonijiet reġjonali u internazzjonali, inkluż fil-qafas tal-Kunsill tal-Ewropa u tal-OSKE;

· Il-promozzjoni tar-riżoluzzjoni paċifika tal-kunflitti u l-istabbiltà u s-sigurtà internazzjonali abbażi ta' multilateraliżmu effettiv;

· Tkompli l-kooperazzjoni biex jiżdied l-allinjament tal-Ġeorġja mad-dikjarazzjonijiet tal-PESK tal-UE;

· Tiġi żviluppata kooperazzjoni dwar ir-reġimi ta’ sanzjonijiet;

· Jiġi promossir-rispett għall-prinċipji tas-sovranità u l-integrità territorjali, l-invjolabilità tal-fruntieri, u l-indipendenza, kif stipulati fil-Karta tan-NU u l-Att Finali ta’ Ħelsinki tal-OSKE;

· Tissaħħaħ il-kooperazzjoni prattika fil-prevenzjoni tal-kunflitti u l-ġestjoni tal-kriżijiet, billi tiġi ffaċilitata l-parteċipazzjoni tal-Ġeorġja fl-operazzjonijiet ta’ ġestjoni ta’ kriżijiet ċivili u militari mmexxija mill-UE, u tingħata konsulenza u attivitajiet ta’ taħriġ fil-qasam tal-PSDK (fuq il-bażi tal-Qafas ta’ Ftehim ta’ Parteċipazzjoni ffirmat f'Novembru 2013) u fil-qafas multilaterali tal-Panil tas-Sħubija tal-Lvant dwar PSDK);

· Tiġi promossa u ffaċilitata l-parteċipazzjoni tal-Ġeorġja fl-attivitajiet tat-taħriġ u l-konsultazzjoni (fil-qafas ta’ konsultazzjonijiet bilaterali u multilaterali regolari tal-Panil tas-Sħubija tal-Lvant dwar il-PSDK).

Terroriżmu, nonproliferazzjoni tal-armi tal-qerda tal-massa (AQM) u esportazzjonijiet illegali tal-armi

· Kooperazzjoni ħalli jikber il-kunsens internazzjonali fil-ġlieda kontra t-terroriżmu bbażata fuq id-drittijiet tal-bniedem, inkluż dwar d-definizzjoni legali tal-atti terroristiċi, inkluż billi jiġi promoss ftehim dwar il-Konvenzjoni Komprensiva dwar it-Terroriżmu Internazzjonali;

·  Skambju ta' informazzjoni dwar organizzazzjonijiet u gruppi terroristiċi, l-attivitajiet tagħhom u n-netwerks ta’ appoġġ tagħhom, skont il-liġi internazzjonali u leġiżlazzjoni tal-Partijiet;

· Jiġu implimentati l-istandards tar-rakkomandazzjonijiet dwar l-iffinanzjar tat-terroriżmu tat-Task Force ta’ Azzjoni Finanzjarja (FATF);

· Kooperazzjoni u kontribuzzjoni biex tiġi miġġielda l-proliferazzjoni tal-armi tal-qerda tal-massa u l-mezzi tat-twassil tagħhom permezz ta’ konformità sħiħa mal-obbligi eżistenti tal-Partijiet skont it-trattati u l-ftehim internazzjonali dwar id-diżarm u n-nonproliferazzjoni u skont obbligi internazzjonali rilevanti oħra, u l-implimentazzjoni nazzjonali tagħhom.

· Tiġi stabbilita sistema effettiva ta’ kontrolli nazzjonali fuq l-esportazzjonijiet u t-tranżitu ta’ oġġetti relatati mal-armi tal-qerda tal-massa (AQM), inkluż kontroll fuq l-użu finali ta' teknoloġiji b'użu doppju AQM, b'sanzjonijiet effettivi għall-ksur tal-kontrolli fuq l-esportazzjoni.

· Kooperazzjoni fir-rigward tal-kontroll doganali abbażi r-riskju li jiżgura s-sikurezza u s-sigurtà tal-oġġetti importati, esportati, jew fi transitu;

· Indirizzar tal-kummerċ illegali ta’ armi żgħar u armamenti ħfief, inkluż il-munizzjon tagħhom, skont il-ftehimiet internazzjonali attwali u r-riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU, u l-impenji skont strumenti internazzjonali oħrajn applikabbli f’dan il-qasam;

· Tkompli l-kooperazzjoni fil-qasam tal-kontroll tal-esportazzjoni tal-armi konvenzjonali, fid-dawl tal-Pożizzjoni Komuni tal-UE dwar il-kontroll tal-esportazzjonijiet ta’ teknoloġija u tagħmir militari. Tiġi żviluppata kooperazzjoni fil-ġlieda kontra t-traffikar tal-armi u l-qerda tal-ħażniet tagħhom;

· Ikomplu jikkontribwixxu lejn l-implimentazzjoni tat-Trattat tan-Nonproliferazzjoni Nukleari (TNP) fuq it-tliet pilastri kollha tiegħu, b’mod ibbilanċjat;

· Jittieħdu passi biex jiġi ffirmat u rratifikat it-Trattat dwar il-Kummerċ tal-Armi, adottat mill-Assemblea Ġenerali tan-NU fit-2 ta’ April 2013.

Riżoluzzjoni tal-kunflitti bejn persuni

· Ikomplu l-isforzi mmirati lejn l-iżgurar tal-implimentazzjoni sħiħa tal-Ftehim ta' Sitt Punti tat-12 ta’ Awwissu 2008 u l-miżuri ta’ implimentazzjoni sussegwenti tiegħu;

· Ikun hemm parteċipazzjoni kostruttiva fid-Diskussjonijiet Internazzjonali ta’ Ġinevra, kopreseduti mill-UE, in-NU, l-OSKE u s-sostenn tagħhom;

· Tiġi enfasizzata l-importanza ta’ involviment internazzjonali sinifikanti fuq il-post li jinkludi l-implimentazzjoni sħiħa tal-mandat tal-Missjoni ta’ Monitoraġġ tal-Unjoni Ewropea (EUMM);

· Ikun hemm kooperazzjoni effettiva bejn l-UE u l-Ġeorġja biex tinstab soluzzjoni tal-kunflitt f’formati miftiehma, inklużi konsultazzjonijiet bil-għan li jiġu stabbiliti modi għal involviment xieraq tar-reġjuni Ġeorġjani tal-Abkażja u r-reġjun ta’ Tskhinvali/l-Ossezja tan-Nofsinhar fl-approfondiment tar-relazzjonijiet bejn l-UE u l-Ġeorġja; 

· Jiġu intensifikati l-kooperazzjoni u l-koordinazzjoni effettivi bejn l-UE u l-Ġeorġja dwar ir-riżoluzzjoni tal-kunflitti inkluż permezz ta’ djalogu politiku regolari;

· Sostenn għall-sforzi favur ir-riżoluzzjoni paċifika tal-kunflitti, inkluż permezz ta’ kuntatti mal-popolazzjonijiet tar-reġjuni Ġeorġjani tal-Abkażja u r-reġjun ta’ Tskhinvali/l-Ossezja tan-Nofsinhar fid-dawl tar-rikonċiljazzjoni tal-Ġeorġja u l-impenn politiku u l-politika ta' nonrikonoxximent u impenn tal-UE, li huma jikkooperaw fuqhom;

· Jittieħdu passi xierqa biex jitħeġġeġ il-kummerċ, l-ivvjaġġar u l-investiment bejn il-konfini amministrattivi, inkluż analiżi tal-leġiżlazzjoni bħal-Liġi dwar it-Territorji Okkupati;

· Issir ħidma biex tippermetti r-ritorn sikur u dinjituż u volontarju tal-IDPs u r-refuġjati kollha lejn il-postijiet ta’ residenza abitwali tagħhom f’konformità mal-prinċipji tal-liġi internazzjonali;

· Jittieħdu passi lejn soluzzjoni sostenibbli għall-kunflitt u mingħajr preġudizzju għal formati eżistenti biex jiġu indirizzati kwistjonijiet marbuta mal-kunflitti, ir-riżoluzzjoni paċifika tal-konflitt se tikkostitwixxi wieħed mis-suġġetti ċentrali fuq l-aġenda tad-djalogu politiku bejn il-Partijiet, kif ukoll fid-djalogu ma’ atturi internazzjonali oħra rilevanti;

· Jinstabu modi kif il-benefiċċji u l-opportunitajiet li joħorġu mid-Djalogu dwar il-Liberalizzazzjoni tal-Viża bejn l-UE u l-Ġeorġja, l-assoċjazzjoni politika u l-integrazzjoni ekonomika, fost l-oħrajn mill-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni, jinqasmu mal-popolazzjonijiet fuq in-naħa l-oħra tal-konfini amministrattivi;

· Jittieħdu miżuri biex jitrawmu l-kuntatti bejn in-nies, il-bini tal-kunfidenza u l-isforzi għar-rikonċiljazzjoni bejn il-komunitajiet mifrudin bil-kunflitt.

Il-Qorti Kriminali Internazzjonali (QKI)

· Tkompli l-kooperazzjoni mal-Qorti Kriminali Internazzjonali billi jiġi implimentat l-Istatut ta’ Ruma u l-istrumenti relatati tiegħu, filwaqt li tingħata l-attenzjoni dovuta sabiex tinżamm l-integrità tiegħu. Kooperazzjoni mal-QKI fir-rigward tal-investigazzjonijiet fuq il-gwerra ta’ Awwissu 2008.

2.3       Kooperazzjoni dwar il-Ġustizzja, il-Libertà u s-Sigurtà

Il-Partijiet se jikkooperaw fl-oqsma li ġejjin:

Protezzjoni tad-Dejta Personali

· Jiġi żgurat livell għoli ta’ protezzjoni tad-dejta personali f’konformità mal-istandards Ewropej u jittieħdu passi leġiżlattivi u prattiċi lejn rispett akbar għad-dritt tal-privatezza, inkluż fil-qasam tal-ġustizzja kriminali; tiġi żgurata l-applikazzjoni ta’ standards għall-protezzjoni tad-dejta fis-settur privat ukoll;

· Tkompli tissaħħaħ il-kapaċità tal-awtorità għall-protezzjoni tad-dejta (l-Uffiċċju tal-Ispettur) u segwitu tal-applikazzjoni tal-istandards tal-protezzjoni tad-dejta fis-setturi kollha, speċjalment rigward l-infurzar tal-liġi; tiġi żgurata l-indipendenza u riżorsi suffiċjenti, li jippermettu li l-awtorità jkollha rwol ta’ awtorità ta’ superviżjoni indipendenti b’setgħat u l-obbligi adegwati;

· Titjieb il-protezzjoni tad-drittijiet tal-privatezza u l-investigazzjoni tal-abbużi. Jiġi żgurat li l-ipproċessar ta’ dejta personali jsir skont il-liġi, jissodisfa l-prinċipji ta’ neċessità, proporzjonalità u l-kunfidenzjalità u jkun hemm sorveljanza adegwata;

· Jitwettqu kampanji kontinwi mmirati ta’ informazzjoni dwar il-protezzjoni tad-dejta u l-importanza tagħha għal approċċ ibbażat fuq id-drittijiet tal-bniedem.

Migrazzjoni u Ażil

· Tiġi implimentata b’mod effettiv l-Istrateġija tal-Migrazzjoni tal-Ġeorġja 2013-2105 u l-Pjan ta’ Azzjoni ta' magħha;

· Jiġi kkonsolidat il-qafas leġiżlattiv tal-migrazzjoni u l-ażil, skont l-istandards tal-UE u dawk internazzjonali inkluż permezz tal-adozzjoni ta’ leġiżlazzjoni li tiżgura aċċess effettiv għal proċeduri ġusti ta’ determinazzjoni tal-istatus u l-protezzjoni tad-drittijiet;

· Tiġi stabbilita Sistema Unifikata tal-Analiżi tal-Migrazzjoni;

· Tkompli tissaħħaħ il-Kummissjoni Statali dwar il-Kwistjonijiet tal-Migrazzjoni; jiġu żviluppati programmi għar-ritorn volontarju assistit ta’ migranti vulnerabbli;

· Tkompli l-implimentazzjoni effettiva tal-Ftehim tar-Riammissjoni bejn l-UE u l-Ġeorġja u jiġu żviluppati mekkaniżmi għall-ġlieda kontra l-migrazzjoni irregolari;

· Jitfassal u jiġi implimentat mekkaniżmu komprensiv ta’ ritorn u riintegrazzjoni għar-riintegrazzjoni taċ-ċittadini tal-Ġeorġja u jissaħħu l-kapaċitajiet operazzjonali tal-aġenziji tal-gvern li jittrattaw il-migranti li jirritornaw, inkluż iċ-Ċentru ta’ Mobilità;

· Jiġi stabbilit ċentru ta’ akkomodazzjoni temporanja għal migranti irregolari u tkun żgurata l-kapċità operazzjonali tiegħu;

· Tibda l-organizzazzjoni ta’ kampanji ta’ informazzjoni kontinwi u mmirati dwar l-mobilità u l-migrazzjoni lejn l-UE, inkluż informazzjoni dwar id-drittijiet u l-obbligi tal-migranti, regoli li jirregolaw l-aċċess tagħhom għas-suq tax-xogħol fl-UE (inkluż permezz tal-Portal tal-immigrazzjoni tal-UE) u r-responsabbiltà għal kwalunkwe abbuż tad-drittijiet skont ir-reġim ħieles mill-viża.

Ġestjoni tal-fruntieri

· Tiġi elaborata Strateġija multiannwali għall-Ġestjoni Integrata tal-Fruntieri u l-Pjan ta’ Azzjoni ta’ magħha għall-perjodu ta’ wara l-2013;

· Gradwalment jispiċċa l-użu ta’ passaporti mhux bijometriċi tal-Ġeorġja skont il-Pjan ta’ Azzjoni dwar il-Liberalizzazzjoni tal-Viża;

· Jinżamm livell għoli ta’ kontrolli u sorveljanza fuq il-fruntiera u tiġi żviluppata kooperazzjoni effiċjenti bejn l-aġenziji; 

· Jiżdiedu l-isforzi għal aktar żvilupp tal-kapaċitajiet tal-ġestjoni tal-Fruntiera Ħadra wara valutazzjoni komprensiva tal-ħtiġijiet; 

· Jiġu żviluppati aktar programmi ta’ taħriġ immirati lejn il-gwardjani tal-fruntieri, uffiċjali tad-dwana u oħra involuti fil-ġestjoni u s-sorveljanza tal-fruntieri.

Ġlieda kontra l-Kriminalità Organizzata

· Jiżdiedu l-isforzi fl-implimentazzjoni effettiva tal-Pjan ta’ Azzjoni 2013-2014 dwar il-Ġlieda kontra t-Traffikar tal-Bnedmin; tiżdied il-kapaċità tal-awtoritajiet statali biex b’mod proattiv jidentifikaw u jinvestigaw b'mod effiċjenti każijiet ta’ traffikar tal-bnedmin;

· Ikomplu l-isforzi fil-qasam tal-prevenzjoni u l-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata; u

· jintensifikaw aktar l-isforzi biex jiġi stabbilit qafas legali u istituzzjonali għall-prevenzjoni u l-ġlieda kontra l-ħasil tal-flus u l-finanzjament tat-terroriżmu;

· Bil-għan li tiġi indirizzata b'mod effettiv il-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata tiġi żviluppata iktar il-kooperazzjoni bejn l-aġenziji tal-infurzar tal-liġi tal-Istati Membri tal-UE u tal-Ġeorġja, inkluż permezz ta' konklużjoni ta' ftehim ta’ kooperazzjoni mal-EUROPOL. 

Indirizzar tad-Drogi Illegali

· Tiġi implimentata l-Istrateġija Nazzjonali dwar id-Drogi u l-Pjan ta’ Azzjoni tal-2014-2015, filwaqt li tiġi prevista estensjoni tagħha wara l-2015;

· Ikompli jiġi żgurat approċċ bilanċjat u integrat lejn il-kwistjonijiet tad-droga, sabiex ikunu mmaniġġati l-konsegwenzi fuq is-saħħa u dawk soċjali tal-abbuż mid-drogi, kif ukoll tiġi żgurata prevenzjoni aktar effettiva, u ħidma biex titnaqqas il-provvista, it-traffikar u d-domanda għad-drogi illegali;

· Jissaħħu l-istrutturi istituzzjonali biex jiġu indirizzati d-drogi illegali;

· Ikompli d-djalogu regolari fil-qafas tad-Djalogu tas-Sħubija tal-Lvant (SL) dwar id-Drogi;

· Jiġu żviluppati aktar il-kooperazzjoni u l-iskambju ta’ informazzjoni, inkluż billi tkompli l-kooperazzjoni maċ-Ċentru Ewropew għall-Monitoraġġ tad-Droga u d-Dipendenza fuq id-Droga (EMCDDA).

Kooperazzjoni Legali

· Tissaħħaħ il-kooperazzjoni ġudizzjarja f’materji ċivili u kummerċjali permezz tal-adeżjoni u l-implimentazzjoni ta’ konvenzjonijiet multilaterali dwar il-kooperazzjoni ġudizzjarja ċivili u b'mod partikolari tal-Konvenzjonijiet tal-Konferenza tal-Aja dwar il-Liġi Internazzjonali Privata fil-qasam tal-kooperazzjoni ġudizzjarja kif ukoll il-protezzjoni tat-tfal speċjalment il-Konvenzjoni tal-1965 dwar in-Notifika Barra l-Pajjiż ta’ Dokumenti Ġudizzjarji u Extraġudizzjarji f’materji Ċivili jew Kummerċjali, il-Konvenzjoni tal-1970 dwar it-Teħid ta’ Provi Barra mill-Pajjiż f’Materji Ċivili jew Kummerċjali, u l-Konvenzjoni tal-1996 dwar il-Ġurisdizzjoni, il-Liġi Applikabbli, ir-Rikonoxximent, l-Infurzar u l-Kooperazzjoni fir-Rigward tar-Responsabbiltà tal-Ġenituri u l-Miżuri għall-Protezzjoni tat-Tfal;

· Tissaħħaħ il-kooperazzjoni ġudizzjarja f’materji kriminali permezz tal-adeżjoni u l-implimentazzjoni tal-konvenzjonijiet rilevanti, speċjalment dawk tal-Kunsill tal-Ewropa;

· Tiġi stabbilita kooperazzjoni eqreb mal-Eurojust, inkluż billi tiġi prevista l-konklużjoni ta' ftehim ta’ kooperazzjoni operazzjonali.

2.4       Kwistjonijiet Kummerċjali u Relatati mal-Kummerċ

Kummerċ ta' Oġġetti

Il-partijiet se jikkooperaw biex iħejju l-implimentazzjoni korretta tad-dispożizzjonijiet dwar l-aċċess għas-suq għal oġġetti tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst, b’mod partikolari permezz ta’ konsultazzjonijiet konġunti, biex:

· tiżdied id-diversifikazzjoni tal-istruttura tal-esportazzjoni tal-Ġeorġja;

· ikun hemm aktar titjib fil-qasam tal-istatistika dwar il-kummerċ;

· ikun hemm kooperazzjoni mill-qrib bil-għan li jiġi applikat b’mod effettiv mekkaniżmu ta’ kontra ċ-ċirkomvenzjoni;

· jiġi żgurat li ma sseħħ l-ebda żieda fid-dazji tal-importazzjoni applikabbli attwalment fil-kummerċ bejn il-partijiet fil-perjodu ta’ qabel u wara d-dħul fis-seħħ tal-Ftehim (klawsola ta’ waqfien totali);

· tingħata assistenza lill-Ġeorġja fit-tfassil u l-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni li jista’ jkollha l-ħsieb tħejji dwar l-aċċess għas-suq jew kwistjonijiet relatati oħra (jiġifieri rimedji kummerċjali).

· jiġi żgurat l-iskambju ta’ informazzjoni dwar l-iżviluppi relatati mal-aċċess tas-suq u politika dwar l-aċċess għas-suq.

Regolamenti tekniċi, Standardizzazzjoni u Infrastruttura Relatata

Il-Partijiet se jikkooperaw fil-qasam tal-istandards, ir-regolamenti tekniċi, il-metroloġija, is-sorveljanza tas-swieq, l-akkreditazzjoni u l-valutazzjoni tal-konformità biex tinkiseb approssimazzjoni gradwali ta’ dawn is-sistemi mas-sistemi rilevanti tal-UE kif previst fil-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni. Il-kooperazzjoni se tinkludi:

· l-iżvilupp tal-leġiżlazzjoni li l-Ġeorġja impenjat ruħha li timplimenta qabel id-dħul fis-seħħ tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni kif previst fl-Istrateġija tal-Ostakoli Tekniċi għall-Kummerċ (TBT) tagħha;

· l-iżvilupp tal-infrastruttura relatata mal-amministrazzjoni tal-istandards, ir-regolamenti tekniċi, il-metroloġija, is-sorveljanza tas-suq, l-akkreditazzjoni, il-proċeduri tal-valutazzjoni tal-konformità;

· tiġi ffaċilitata t-tħejjija u l-adattament tal-partijiet ikkonċernati, inklużi l-operaturi ekonomiċi, għall-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni approssimata;

· l-implimentazzjoni tal-Istrateġija tas-Sorveljanza tas-Suq;

· fil-qasam tas-Sorveljanza tas-Suq, jissaħħu l-kapaċitajiet amministrattivi rilevanti tal-istituzzjonijiet tal-Istat u tal-korpi tas-sorveljanza tas-suq Ġeorġjani;

· jingħata aktar taħriġ lill-persunal tal-amministrazzjoni tal-korpi u l-aġenziji governattivi responsabbli;

· l-iskambju ta’ informazzjoni dwar l-aspetti kollha rilevanti tat-TBT u l-Istrateġiji tas-Sorveljanza tas-Suq tal-Ġeorġja, inklużi l-oqfsa ta’ żmien kif applikabbli;

· il-Ġeorġja titħejja biex tilħaq il-kundizzjonijiet meħtieġa biex tikkonkludi Ftehim dwar il-Valutazzjoni tal-Konformità u l-Aċċettazzjoni tal-Prodotti Industrijali (ACAA) li jkopri settur wieħed jew aktar, kif previst mill-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni, u skont il-Pjan ta’ Riforma Istituzzjonali komprensiv relatat, u bl-inklużjoni ta' riformi leġiżlattivi;

· l-iskambju ta’ informazzjoni dwar żviluppi rilevanti oħra fil-qasam ta’ TBT, relatati jiġifieri l-adozzjoni ta’ standards internazzjonali jew l-aċċettazzjoni ta’ prodotti li jikkonformaw ma’ standards oħra li mhumiex internazzjonali, fis-suq tagħha.

Miżuri Sanitarji u Fitosanitarji (SPS)

Il-Partijiet se jikkooperaw fit-tħejjija għall-approssimazzjoni tal-istandards sanitarji u fitosanitarji tal-Ġeorġja għall-ikel u l-għalf, is-saħħa tal-pjanti kif ukoll il-leġiżlazzjoni u l-prattika tal-UE dwar is-saħħa u l-benesseri tal-annimali, kif stabbilit fl-Annessi relevanti tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst. Il-kooperazzjoni se tinkludi:

· it-tlestija tal-implimentazzjoni tal-Istrateġija tas-Sikurezza tal-Ikel u l-Programm tal-Approssimazzjon attwali tal-Ġeorġja, b’mod partikolari fl-implimentazzjoni ta’ Kodiċi tas-Sigurtà tal-Ikel u l-adozzjoni progressiva tal-leġiżlazzjoni ta' implimentazzjoni orizzontali;

· l-istipular tal-prijoritajiet settorjali tal-Ġeorġja u l-analiżi tal-Istrateġija tas-Sikurezza tal-Ikel attwali tal-Ġeorġja, bil-ħsieb li jiġu koperti l-oqsma kollha skont l-Annessi rilevanti tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst. Dan se jinkludi leġiżlazzjoni settorjali, skont il-prijoritajiet ekonomiċi tal-Ġeorġja;

· jiġu żgurati kontrolli fitosanitarji veterinarji u tas-sikurezza tal-ikel fil-postijiet ta’ spezzjoni fuq il-fruntieri li għandhom jitwettqu mill-awtorità kompetenti;

· jingħataw aktar konsulenza u appoġġ tekniċi lill-Ġeorġja fit-tfassil u l-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni, inkluż taħriġ tal-persunal rilevanti, għajnuna fil-bini tal-kapaċità lill-awtorità kompetenti u l-appoġġ għat-titjib tal-kapaċità tal-laboratorji, f’konformità mar-rekwiżiti tal-UE;

· tħejjija biex titwaqqaf sistema ta’ twissija bikrija għas-sikurezza tal-ikel u l-għalf, is-saħħa tal-annimali u s-saħħa tal-pjanti;

· jiġu organizzati kampanji ta’ informazzjoni, ma’ aġenziji, negozji u l-NGOs rilevanti, dwar ir-rekwiżiti għall-aċċess tas-suq tal-UE, u mas-soċjetà ċivili dwar l-aspetti tal-konsumatur fis-sikurezza tal-ikel u l-għalf.

· tiġi ffaċilitata t-tħejjija u l-adattament tan-negozji Ġeorġjani, għall-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni approssimata.

Dwana u Faċilitazzjoni tal-Kummerċ

Il-Partijiet se jikkooperaw fit-tħejjija tal-approssimazzjoni mal-acquis tal-UE u l-istandards internazzjonali elenkati fl-Anness relevanti tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst, b’mod partikolari billi:

· japprossimaw is-sistema tal-Operatur Ekonomiku Awtorizzat tal-Ġeorġja lejn dik tal-UE bil-prospett ta’ rikonoxximent reċiproku kif previst mill-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni;

· tkompli l-modernizzazzjoni tal-awtoritajiet doganali tal-Ġeorġja;

· tkompli s-simplifikazzjoni u l-modernizzazzjoni tal-proċeduri doganali;

· tingħata għajnuna lill-Ġeorġja fl-adeżjoni tagħha għall-Konvenzjoni dwar proċedura komuni ta’ tranżitu u fit-tfassil ta' pjan direzzjonali għal dan l-għan;

· issir kooperazzjoni fuq il-kontroll doganali bbażat fuq ir-riskju u l-qsim ta’ informazzjoni rilevanti li tikkontribwixxi għal ġestjoni aħjar tar-riskji u s-sigurtà tal-katini tal-provvista, il-faċilitazzjoni tal-kummerċ leġittimu u s-sikurezza u s-sigurtà tal-prodotti importati, esportati jew fi tranżitu.

· jiżdied id-djalogu dwar il-ġlieda kontra l-frodi għall-prevenzjoni tal-kummerċ illegali, inkluż ta' prodotti soġġetti għas-sisa, b’mod partikolari permezz ta’ kooperazzjoni msaħħa skont il-Protokoll dwar l-Assistenza Amministrattiva Reċiproka fi Kwistjonijiet Doganali;

· issir approssimazzjoni tal-leġiżlazzjoni tal-Ġeorġja tal-infurzar doganali tal-IPR mal-acquis tal-UE, kif previst mill-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni.

Regoli tal-Oriġini

Il-Partijiet se jaħdmu flimkien biex iħejju għall-implimentazzjoni tar-regoli tal-oriġini li għandhom ikunu applikabbli bejn il-Partijiet skont il-protokoll rilevanti tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst, partikolarment:

· għajnuna għall-Ġeorġja, ladarba tittieħed id-deċiżjoni relevanti, fil-proċess tal-adeżjoni fil-Konvenzjoni reġjonali dwar ir-regoli ta’ oriġini preferenzjali Pan-Ewro-Mediterranji;

· jitlesta t-trasferiment tal-kompetenza tal-ħruġ taċ-ċertifikati ta’ moviment EUR.1 u l-verifika tagħhom lill-awtoritajiet doganali tal-Ġeorġja;

· jingħata taħriġ lill-awtoritajiet doganali tal-Ġeorġja dwar iċ-ċertifikazzjoni u l-verifika tal-oriġini preferenzjali.

Stabbiliment, Kummerċ fis-Servizzi u Kummerċ Elettroniku

Il-Partijiet se jkomplu d-djalogu dwar l-istabbiliment, il-kummerċ fis-servizzi u l-kummerċ elettroniku skont id-dispożizzjonijiet previsti fil-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni. Barra minn hekk, il-Partijiet se jippreparaw għall-implimentazzjoni tal-impenji li saru fl-oqsma tas-servizzi, kif previst fl-annessi rilevanti tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst. Għal dan l-għan, il-Partijiet se jikkooperaw biex:

· jingħata taħriġ rilevanti u tinbena kapaċità amministrattiva adegwata biex titrattata l-approssimazzjoni ppjanata tal-leġiżlazzjoni;

· jiġu diskussi l-oqsma fejn għandu jingħata dan it-taħriġ u tinbena l-kapaċità, inkluż il-kapaċità tat-traduzzjoni għall-Ingliż u l-assistenza teknika rilevanti;

· jiġi żgurat skambju regolari ta’ informazzjoni dwar il-ħidma leġiżlattiva prevista jew fis-seħħ f’oqsma magħżula għall-approssimazzjoni u jidħlu fi djalogu għal dan l-għan.

Pagamenti kurrenti u moviment tal-kapital

Il-Partijiet se jkomplu d-djalogu dwar il-movimenti tal-kapital u l-pagamenti, b’mod partikolari, bil-għan li jimmonitorjaw il-konformità mal-impenji eżistenti kollha u għat-tħejjija tal-implimentazzjoni tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst. 

Akkwist Pubbliku

Il-Partijiet se jaħdmu flimkien fit-tħejjija tal-Georgia għall-implimentazzjoni tal-Kapitolu dwar l-Akkwist Pubbliku kif previst fil-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni u r-riformi relatati. It-tħejjijiet se jinkludu:

· tinbeda preparazzjoni ta’ pjan direzzjonali komprensiv kif stipulat mill-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni li jipprovdi informazzjoni preċiża u f’waqtha dwar l-iżviluppi tal-leġiżlazzjoni Ġeorġjana, b’mod partikolari f’każ ta’ ħidma leġiżlattiva ppjanata li taffettwa l-politika tal-akkwist u l-infurzar.

Drittijiet ta’ Proprjetà Intellettwali (DPI)

Il-Partijiet se jikkooperaw fil-preparazzjonijiet tal-Ġeorġja għall-approssimazzjoni mal-acquis tal-UE u l-istandards internazzjonali dwar il-protezzjoni tad-drittijiet tal-proprjetà intelletwali kif previst fil-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst. It-tħejjijiet se jinkludu:

· li jiġi żgurat livell għoli ta’ protezzjoni tad-DPI għad-detenturi tad-drittijiet miż-żewġ Partijiet u miżuri adegwati biex jinfurzaw dawn id-drittijiet;

· tissaħħaħ il-kapaċità tal-korpi governattivi jew l-aġenziji eżekuttivi tal-infurzar rilevanti, inkluż l-awtoritajiet doganali tal-Ġeorġja, u jsir rapportar regolari dwar l-evoluzzjoni tal-kapaċità amministrattiva;

· jiġi żgurat il-funzjonament tajjeb tas-sistema ġudizzjarja biex jiġi żgurat l-aċċess għall-ġustizzja tad-detenturi tad-drittijiet u d-disponibbiltà u l-implimentazzjoni effettivi ta’ sanzjonijiet;

· jiġi żgurat il-funzjonament tajjeb tal-istrutturi istituzzjonali rilevanti, kif ukoll l-uffiċċji tad-drittijiet tal-proprjetà industrijali, il-protezzjoni tad-drittijiet tal-awtur u s-soċjetajiet kolletturi; tiġi estiża l-kooperazzjoni ma' awtoritajiet u assoċjazzjonijiet tal-industrija ta’ pajjiżi terzi;

· jittieħdu miżuri biex tiżdied is-sensibilizzazzjoni pubblika fil-qasam tal-protezzjoni tal-proprjetà intellettwali u industrijali u jiġi żgurat djalogu effikaċi mad-detenturi tad-drittijiet;

· jittieħdu miżuri effettivi kontra l-falsifikazzjoni u l-piraterija u tiġi żgurata implimentazzjoni effettiva ta’ leġiżlazzjoni ta’ infurzar u ta’ sanzjonijiet għall-ksur tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali, kif ukoll produzzjoni regolari ta’ dejta statistika u informazzjoni rilevanti rigward l-attivitajiet ta’ infurzar li għandhom jinqasmu bejn il-Partijiet.

Kompetizzjoni

Il-Partijiet se jaħdmu flimkien fit-tħejjija għall-implimentazzjoni tal-Kapitolu dwar il-Kompetizzjoni tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst u r-riformi relatati. It-tħejjijiet se jinkludu:

· li jiġi żgurat li l-qafas istituzzjonali tal-Ġeorġja u l-kapaċità amministrattiva tagħha jiggarantixxu l-implimentazzjoni effettiva tal-leġiżlazzjoni rilevanti;

· jissaħħa d-djalogu dwar l-esperjenza fl-infurzar tal-leġiżlazzjoni f’dan il-qasam, kif ukoll fuq żviluppi leġiżlattivi oħra relatati mal-kompetizzjoni.

Trasparenza

Il-partijiet se jagħtu attenzjoni speċjali lill-kooperazzjoni f'dan li ġej:

· tħejjija għall-implimentazzjoni tal-impenji dwar trasparenza fit-tfassil tal-politika kummerċjali u kunsiderazzjoni tal-mekkaniżmi neċessarji li għandhom jiġu stabbiliti f’dan ir-rigward;

· diskussjoni dwar l-aħjar prattiki u l-esperjenza rispettiva fit-tfassil tal-politika trasparenti;

· skambju ta' informazzjoni u jingħata taħriġ rilevanti, inkluż dwar il-mekkaniżmi ta’ komunikazzjoni u l-konsultazzjonijiet mal-partijiet interessati;

· isiru seminars u avvenimenti oħra għall-pubbliku inġenerali, bil-għan li tiġi spjegata l-implimentazzjoni tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst u l-proċess tal-approssimazzjoni.

Kummerċ u Żvilupp Sostenibbli

Il-Partijiet se jidħlu fi djalogu dwar il-kwistjonijiet koperti mill-Kapitolu dwar il-Kummerċ u l-Iżvilupp Sostenibbli tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst, partikolarment:

· tiġi skambjata informazzjoni dwar l-implimentazzjoni tal-Kodiċi tax-Xogħol, kif ukoll l-implimentazzjoni tal-impenji relatati mal-iżvilupp sostenibbli;

· tiġi diskussa l-implimentazzjoni futura tal-impenji skont dan il-Kapitolu fir-rigward tal-involviment tal-partijiet interessati u d-djalogu mas-soċjetà ċivili;

· isir skambju tal-aħjar prattiki u l-esperjenza relevanti f’dan ir-rigward.

· Il-Partijiet se jżommu f’moħħhom li l-prijoritajiet dwar id-drittijiet tal-unjins u l-istandards tax-xogħol ewlenin fit-Taqsima 2.1 u l-ewwel prijorità identifikata fit-Taqsima 2.6 huma rilevanti ħafna għall-implimentazzjoni tal-kapitolu “Kummerċ u Żvilupp Sostenibbli”, u għalhekk għandhom jiġu indirizzati b’rabta ma’ din il-parti tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni.

2.5       Kooperazzjoni Ekonomika

Il-Partijiet se jaħdmu flimkien biex jappoġġaw lill-Ġeorġja biex tistabbilixxi ekonomija tas-suq li taħdem bis-sħiħ u biex b'mod gradwali tapprossimizza l-politiki tagħha mal-politiki tal-UE, f’konformità mal-prinċipji gwida tal-istabbiltà makroekonomika, finanzi pubbliċi sodi, sistema finanzjarja b’saħħitha u bilanċ tal-pagamenti sostenibbli u b'mod partikolari:

· jiżviluppaw il-kapaċità tal-Ġeorġja fil-previżjonijiet makroekonomiċi, inter alia t-titjib tal-metodoloġija tal-elaborazzjoni tax-xenarji tal-iżvilupp, u l-monitoraġġ tal-proċessi ekonomiċi, it-titjib tal-kwalità tal-analiżi tal-fatturi tal-impatt eċċ. permezz ta’ skambju ta’ informazzjoni dwar aħjar prassi;

· isaħħu l-indipendenza tal-Bank Nazzjonali tal-Ġeoġrja (NBG), inkluż billi tiġi rieżaminata l-leġiżlazzjoni tal-bank ċentrali skont l-aħjar prassi tal-UE, inkluż bl-appoġġ tal-għarfien espert tal-UE, inkluż mill-Bank Ċentrali Ewropew (BĊE);

· jikkondividu l-esperjenza tal-UE, inkluż mill-BĊE, fuq ir-rati tal-kambju monetarju u l-politiki ta' regolamentazzjoni u superviżjoni tas-settur finanzjarja u bankarju u għajnuna biex jiġu żviluppati u msaħħa l-kapaċitajiet tal-Ġeorġja f’dawn l-oqsma kollha;

· jiżguraw s-sostenibbiltà u l-governanza tal-finanzi pubbliċi, bl-implimentazzjoni ta' riformi fiskali u fl-infiq;

· jiżguraw regoli u proċeduri miftuħa, kompetittivi u trasparenti dwar il-privatizzazzjoni u l-implimentazzjoni tagħhom.

Kontroll Finanzjarju Intern Pubbliku u Awditjar Estern

Il-Partijiet ser jikkooperaw bl-għan li jiżguraw l-iżvilupp tal-kontroll finanzjarju intern pubbliku u l-awditjar estern billi:

· jiżuraw aktar titjib fis-sistema tal-kontroll intern taħt responsabbiltà maniġerjali deċentralizzata, inklużi awditi interni funzjonalment indipendenti, fl-awtoritajiet tal-Istat permezz tal-armonizzazzjoni ma’ standards u metodoloġiji internazzjonali ġeneralment aċċettati u l-aħjar prassi tal-UE;

· jiġi żgurat aktar żvilupp tal-funzjoni tal-awditjar estern tal-Qorti tal-Kontijiet, f’konformità ma’ standards internazzjonali ġeneralment aċċettati (INTOSAI);

· jiżguraw kooperazzjoni effettiva ma’ u assistenza lill-istituzzjonijiet u l-korpi rilevanti tal-UE, inkluż l-Uffiċċju Ewropew kontra l-Frodi f'każ ta' kontrolli u spezzjonijiet fuq il-post relatati mal-ġestjoni u l-kontroll tal-fondi mill-UE, li għandha tingħata f’konformità mar-regoli u l-proċeduri rilevanti.

Tassazzjoni

Il-Partijiet ser ikabbru u jsaħħu l-kooperazzjoni bil-għan li jtejbu u jiżviluppaw is-sistema u l-amministrazzjoni tat-taxxa tal-Ġeorġja, abbażi tal-istandards tal-UE u dawk internazzjonali, inkluża l-preparazzjoni għall-approssimazzjoni gradwali mal-acquis tal-UE u l-istrumenti internazzjonali kif stabbilit fl-Anness rilevanti tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst, b’mod partikolari billi:

· titjieb u tiġi ssimplifikata l-leġiżlazzjoni tat-taxxa;

· titjieb il-kooperazzjoni internazzjonali dwar it-taxxa biex titjieb il-governanza tajba fil-qasam tat-taxxa, jiġifieri l-prinċipji tat-trasparenza, l-iskambju tal-informazzjoni u l-kompetizzjoni ġusta fit-tassazzjoni;

· titjieb il-kapaċità tal-amministrazzjoni tat-taxxa, b’mod partikolari billi jsir progress lejn sistema aktar iffukata, abbażi tar-riskji, għal kontroll u l-awditi tat-taxxa;

· jittieħdu miżuri biex jiġu armonizzati l-politiki għall-ġlieda kontra l-frodi u l-kuntrabandu ta’ prodotti soġġetti għas-sisa;

· tiġi żviluppata kooperazzjoni mal-amministrazzjonijiet tat-taxxa tal-Istati Membri tal-UE billi jiġu skambjati esperjenzi u tendenzi ġodda fil-qasam tat-tassazzjoni.

Statistika

Il-Partijiet se jikkooperaw sabiex iħejju għall-approssimazzjoni lejn l-acquis tal-UE fil-qasam tal-istatistika, b’mod partikolari billi:

· jitwettaq Ċensiment tal-Popolazzjoni, li jkun jinkludi komponent agrikolu;

· issir analiżi tal-liġi tal-istatistika bil-ħsieb li jsaħħu r-rwol, l-istruttura tal-governanza u l-mekkaniżmu tar-rappurtar tal-Geostat skont l-aħjar prassi internazzjonali u Ewropea;

· tiġi żviluppata nomenklatura nazzjonali tal-attivitajiet ekonomiċi skont il-Klassifikazzjoni Statistika tal-Attivitajiet Ekonomiċi fl-UE (NACE rev 2) sal-aħħar tal-2014;

· titjieb fid-disseminazzjoni tal-istatistika.

2.6       Politiki oħra ta’ kooperazzjoni

Trasport

Il-Partijiet se jikkoperaw biex jippreparaw għall-implimentazzjoni tal-acquis tal-UE fil-modi kollha tat-trasport imsemmija fl-Annessi relevanti tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst u li jappoġġjaw lill-Ġeorġja biex:

· iżżid l-isforzi biex timplimenta l-acquis tal-avjazzjoni tal-UE sabiex tisfrutta l-vantaġġ kollu tal-Ftehim dwar l-Ispazju Komuni tal-Avjazzjoni bejn l-UE u l-Ġeorġja;

· tagħmel attivitajiet biex ittejjeb is-sikurezza tal-avjazzjoni;

· tagħmel sforzi biex timplimenta komletament it-takografu diġitali;

· tiżviluppa l-infrastruttura, b’mod partikolari permezz tal-implimentazzjoni ta’ proġetti ta’ prijorità għall-iżvilupp ta’ netwerk ta’ Trasport tas-SL.

Kooperazzjoni fl-Enerġija

Il-Partijiet se jikkooperaw bil-għan li:

· ilestu n-negozjati dwar l-adeżjoni formali tal-Ġeorġja fil-Komunità tal-Enerġija bħala Parti kontraenti skont il-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni;

· jieħdu passi lejn l-integrazzjoni tas-suq tal-enerġija tal-Ġeorġja ma’ dak tal-UE, u jsaħħu s-sigurtà tal-enerġija tal-Ġeorġja u l-konverġenza regolatorja permezz tal-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni rilevanti tal-UE applikabbli għall-Ġeorġja, skont il-FA u tal-impenji tal-Komunità tal-Enerġija u skont l-iskeda taż-żmien miftiehma mill-Ġeorġja fil-qafas tat-Trattat tal-Komunità tal-Enerġija;

· isaħħu l-infrastruttura tan-netwerk u l-interkonnessjonijiet tal-enerġija tal-Ġeorġja, b’mod partikolari:

– fir-rigward tal-elettriku, tkompli l-implimentazzjoni tal-proġett tan-“Netwerk tat-Trażmissjoni Reġjonali tal-Baħar l-Iswed”, inkluż billi jinbdew l-operazzjonijiet tal-konnessjoni ta’ 400 kV bejn il-Ġeorġja (Akhaltsikhe) u t-Turkija (Borchkha), jissaħħu l-interkonnessjonijiet mal-Azerbajġan u l-Armenja u tissaħħaħ il-grid tat-trasmissjoni tal-Ġeorġja;

– fir-rigward tal-gass naturali, tiġi ffaċilitata l-implimentazzjoni tal-espansjoni tal-pajplajn tal-gass tan-Nofsinhar tal-Kawkasu fit-territorju Ġeorġjan;

· titjieb l-effiċjenza tal-enerġija u l-iżvilupp tal-użu ta’ sorsi tal-enerġija rinnovabbli fil-Ġeorġja skont il-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni

Ambjent u Tibdil fil-Klima

Il-Partijiet se jaħdmu flimkien sabiex iħejju għall-implimentazzjoni tal-acquis tal-UE u l-istandards internazzjonali, b’mod partikolari billi:

· jimplimentaw bis-sħiħ il-Pjan ta’ Azzjoni Nazzjonali tal-Ambjent tal-Ġeorġja għall-2012-2016;

· jibdew il-preparazzjoni għall-adozzjoni u l-implimentazzjoni ta’ leġiżlazzjoni nazzjonali u l-ħatra ta’ awtoritajiet kompetenti fl-oqsma tal-valutazzjoni tal-impatt ambjentali, il-valutazzjoni ambjentali strateġika, il-politiki dwar l-iskart (inklużi: il-ġestjoni tal-iskart, il-miżbliet tal-iskart, l-immaniġġjar tal-iskart mill-industriji tal-estrazzjoni, l-identifikazzjoni u l-klassifikazzjoni tal-faċilitajiet tal-iskart, u t-trattament tal-ilma mormi urban), il-politika tal-ilma u l-immaniġġjar tar-riżorsi naturali (inklużi l-kwalità tal-ilma maħsub għall-konsum uman), il-bijodiversità (inkluż il-konservazzjoni tal-għasafar selvaġġi, il-konservazzjoni tal-ħabitat naturali u tal-fawna u l-flora selvaġġi), l-iżvilupp ta’ metodu koerenti tal-ġbir tad-dejta ambjentali mill-ministeri differenti taħt is-Sistema Kondiviża tal-Informazzjoni Ambjentali (SEIS), u tal-aċċess pubbliku għall-informazzjoni ambjentali;

· il-Georġja tadotta u timplimenta strateġija u pjan ta’ azzjoni nazzjonali għall-bijodiversità fl-2014-2020;

· ikun hemm l-implimentazzjoni sħiħa tal-Konvenzjonijiet ta’ Aarhus u ta’ Rotterdam u t-tfassil ta' pjan direzzjonali għar-ratifika u l-implimentazzjoni tal-Konvenzjoni ta’ Espoo u l-Protokoll ta’ Gothenburg;

· jissaħħaħ id-djalogu dwar it-tibdil fil-klima, bil-għan li jitħejja u jiġi ffirmat ftehim globali ġdid dwar it-tibdil fil-klima;

· isir ippjanar strateġiku u żvilupp ta' miżuri li jimmitigaw u li jadattaw għat-tibdil fil-klima;

· u jkun hemm approssimazzjoni tal-leġiżlazzjoni lejn l-atti tal-UE u l-istrumenti internazzjonali kif previst mill-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni.

Protezzjoni Ċivili

Il-Partijiet se jaħdmu flimkien sabiex:

· jiżguraw komunikazzjoni effettiva fuq bażi ta' 24 siegħa kuljum, inkluż l-iskambju ta’ twissijiet bikrija u informazzjoni dwar emerġenzi fuq skala kbira li jaffettwaw lill-UE u lill-Ġeorġja, kif ukoll pajjiżi terzi li fihom il-Partijiet ikunu involuti fir-rispons għad-diżastri;

· jiffaċilitaw l-għajnuna reċiproka f’każ ta’ emerġenzi maġġuri, kif ikun xieraq u skont id-disponibbiltà ta’ riżorsi suffiċjenti;

· jippromwovu l-adozzjoni u l-implimentazzjoni ta’ linji gwida tal-UE dwar is-sostenn tan-nazzjon ospitanti;

· itejbu l-bażi tal-għarfien dwar ir-riskji tad-diżastri billi jsaħħu l-kooperazzjoni fl-aċċessibbiltà u l-komparabbiltà tad-dejta;

· isir progress fl-iżvilupp tal-valutazzjoni u l-immappjar għall-pajjiż kollu tar-riskji ta’ diżastri, u appoġġ għall-iżvilupp meħtieġ tal-Atlas Elettroniku tar-Riskji Reġjonali (AERR) u jiġi żgurat l-użu effettiv tiegħu fil-livell nazzjonali;

· tibda l-estensjoni tas-Sistema Ewropea ta’ Twissija għall-Għargħar (EFAS) lejn il-Ġeorġja f’kooperazzjoni maċ-Ċentru Konġunt ta’ Riċerka tal-Kummissjoni Ewropea;

· titjieb il-prevenzjoni ta' diżastri industrijali jew natech (naturali u teknoloġiċi);

· jinbeda djalogu dwar l-aspetti tal-politika tal-prevenzjoni, it-tħejjija u r-rispons għad-diżastri billi jsiru laqgħat ta' skambju tal-aħjar prassi, taħriġ konġunt, eżerċizzji, żjarat ta’ studju u workshops u tat-tagħlimiet li ttieħdu waqt operazzjonijiet u ta' emerġenza reali u eżerċizzji li twettqu;

Politika industrijali u tal-intrapriżi

Il-Partijiet se jikkooperaw sabiex itejbu l-ambjent kummerċjali u regolatorja, b’mod partikolari għall-SMEs, inklużi l-mikroimpriżi, b’mod partikolari billi:

· il-Ġeorġja tipparteċipa fil-Valutazzjoni tal-SBA (l-Att tan-Negozji ż-Żgħar għall-Ewropa), inkluża l-implimentazzjoni tar-rakkomandazzjonijiet tiegħu u l-parteċipazzjoni attiva tal-Ġeorġja fi proġetti relatati mat-tisħiħ tal-kompetittività tal-SMEs;

· isir żvilupp ulterjuri tal-politika tal-innovazzjoni, inkluż l-aċċess għall-finanzi għal negozji ġodda u l-iskambju ta’ informazzjoni dwar il-kummerċjalizzazzjoni tar-riċerka;

· jinbeda djalogu dwar fl-industriji tal-minjieri u l-kummerċ tal-materja prima;

· tiġi stabbilita kooperazzjoni fl-oqsma tas-sikurezza u l-iżvilupp sostenibbli tal-industriji tal-minjieri;

· is-setturi industrijali fil-Ġeorġja jitħejjew u jiġu adattati għar-regolamenti tad-DCFTA sabiex tiżdied u titjieb il-produzzjoni industrijali.

Turiżmu

Il-Partijiet se jaħdmu flimkien sabiex:

· id-djalogu regolari tagħhom jużawh aktar biex japprofondixxu l-kooperazzjoni u jiddiskutu l-passi li għandhom jittieħdu;

·  jissaħħaħ l-iżvilupp ta’ industrija tat-turiżmu kompetittiva u sostenibbli;

· jippromwovu u jiżviluppaw flussi tat-turiżmu, prodotti u swieq, infrastruttura, riżorsi umani, strutturi istituzzjonali u politiki effiċjenti;

· ikomplu jiġu skambjati l-aħjar prattiki u l-kondiviżjoni ġenerali tal-għarfien, it-taħriġ u l-edukazzjoni fil-qasam tat-turiżmu.

Liġi tal-Kumpaniji, Kontabbiltà u Awditjar u Governanza Korporattiva

Il-Partijiet se jikkooperaw bil-għan li jħejju lill-Ġeorġja għall-implimentazzjoni tal-approssimazzjoni mal-acquis tal-UE u l-istrumenti internazzjonali rilevanti msemmija fl-Anness tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst, u b’mod partikolari fl-isforzi tal-Ġeorġja biex:id-djalogu regolari tagħhom jużawh aktar biex japprofondixxu l-kooperazzjoni u jiddiskutu l-passi li għandhom jittieħdu;

·  jiżviluppaw il-kapaċità amministrattiva tal-istituzzjonijiet statali rilevanti;

· jiżguraw regoli u proċeduri sempliċi għar-reġistrazzjoni ta’ persuni ġuridiċi, inklużi l-kumpaniji, u l-persuni fiżiċi, inklużi l-imprendituri, biex jistabbilixxu u jillikwidaw negozju;

· jiġu introdotti standards ta’ awditjar internazzjonali rilevanti fil-livell nazzjonali u jippromwovu l-applikazzjoni tagħhom mill-kumpaniji elenkati kollha fil-livell nazzjonali;

· jipprovdu informazzjoni f’waqtha, rilevanti u preċiża dwar is-sitwazzjoni attwali u l-iżvilupp tal-leġiżlazzjoni eżistenti fil-Ġeorġja u l-konformità tagħha mal-acquis tal-UE (f’konformità mal-format li għandu jiġi miftiehem bejn il-Partijiet fl-ewwel snin tal-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni u skont l-iskeda miftiehma skont il-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni) u l-iskambju ta’ informazzjoni rilevanti dwar il-bini tal-istituzzjonijiet u l-kapaċità rilevanti meħtieġa għall-approssimazzjoni mal-acquis tal-UE;

· jiġu identifikati l-oqsma fejn għandhom jingħataw taħriġ u bini tal-kapaċità.

Servizzi Finanzjarji

Il-Partijiet se jaħdmu flimkien sabiex iħejju lill-Georġja għall-approssimazzjoni mal-leġiżlazzjoni rilevanti tal-acquis tal-UE elenkata fl-Anness rilevanti tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst u mal-istandards internazzjonali elenkati fl-artikolu rilevanti tad-DCFTA. It-tħejjijiet se jinkludu:

·  li titjieb il-kapaċità amministrattiva tal-awtoritajiet superviżorji f’konformità mal-acquis tal-UE rilevanti;

· jiġu stabbiliti kuntatti u skambju ta’ informazzjoni ma’ superviżuri finanzjarji tal-UE skont il-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni;

· tiġi żviluppata l-leġiżlazzjoni nazzjonali dwar il-prevenzjoni u l-ġlieda kontra l-ħasil tal-flus u kontra l-finanzjament tat-terroriżmu, b’mod partikolari billi tiġi implimentata l-leġiżlazzjoni rilevanti tal-UE dwar il-ġlieda kontra l-ħasil tal-flus u kontra l-finanzjament tat-terroriżmu; titjieb il-kooperazzjoni mal-FATF, mal-Kunsill tal-Ewropa, mal-MONEYVAL, kif ukoll mal-awtoritajiet rilevanti fl-Istati Membri tal-UE u jiġu ffirmati Memoranda ta’ Ftehim bejn l-awtoritajiet tal-intelligence finanzjarja tal-Ġeorġja u tal-Istati Membri tal-UE;

· tingħata informazzjoni f’waqtha, rilevanti u preċiża dwar is-sitwazzjoni attwali u l-iżvilupp tal-leġiżlazzjoni eżistenti fil-Ġeorġja u l-konformità tagħha mal-acquis tal-UE (f’konformità mal-format li għandu jiġi miftiehem bejn il-Partijiet fl-ewwel snin tal-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni u skont l-iskeda miftiehma skont il-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni) u l-iskambju ta’ informazzjoni rilevanti dwar il-bini tal-istituzzjonijiet u l-kapaċità rilevanti meħtieġa għall-approssimazzjoni mal-acquis tal-UE;

· jiġu identifikati l-oqsma fejn għandhom jingħataw taħriġ u bini tal-kapaċità.

Kooperazzjoni fil-Qasam tas-Soċjetà tal-Informazzjoni

Il-Partijiet se jikkooperaw biex jippreparaw għall-implimentazzjoni tal-acquis tal-UE msemmi fl-Annessi relevanti tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst u li jappoġġjaw lill-Ġeorġja fi:

· l-isforzi biex tapprossimizza l-leġiżlazzjoni fil-qasam tal-komunikazzjonijiet elettroniċi mal-acquis tal-UE;

· l-attivitajiet dedikati biex tissaħħaħ l-indipendenza u l-kapaċità amministrattiva tar-regolatur nazzjonali fil-qasam tal-komunikazzjonijiet sabiex tiġi żgurata l-kapaċità tiegħu li jieħu miżuri regolatorji xierqa u jinforza d-deċiżjonijiet tiegħu stess u r-regolamenti kollha applikabbli, u biex tiġi ggarantita l-kompetizzjoni ġusta fis-swieq.

· it-tisħiħ tas-settur billi tiġi skambjata informazzjoni u esperjenza dwar l-implimentazzjoni tal-Inizjattiva Ewropa 2020 “L-Aġenda Diġitali għall-Ewropa”.

Agrikoltura u Żvilupp Rurali

Il-Partijiet se jaħdmu flimkien sabiex:

· jiffaċilitaw l-adozzjoni gradwali tal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni għall-prodotti agrikoli biex jappoġġjaw iktar sikurezza tal-ikel u l-implimentazzjoni ta’ skemi ta’ kwalità;

· titjieb il-kompetittività tal-produzzjoni agrikola, billi jitrawmu ekonomiji ta’ skala permezz ta’ kooperattivi agrikolturi orjentati lejn is-suq, billi jiġu żviluppati sistemi ta’ konsulenza u estensjoni biex jiżdiedu l-produzzjoni u l-esportazzjonijiet; u billi jitħaffef l-aċċess għal kreditu u riżorsi finanzjarji vijabbli għall-agrikoltura;

· l-immodernizzar tal-istituzzjonijiet responsabbli għall-iżvilupp agrikolu, inkluż permezz tal-parteċipazzjoni, f’dan il-proċess, tal-partijiet interessati rilevanti kollha fis-settur;

· konverġenza progressiva lejn politiki ta’ żvilupp agrikoli u rurali effettivi, fuq il-bażi tal-mudelli li ħadmu tal-UE;

Politika tas-Sajd u Marittima

Il-Partijiet se jaħdmu flimkien sabiex:

· jistabbilixxu kooperazzjoni u ħidma għal sajd sostenibbli fil-Baħar l-Iswed, kemm fil-qafas bilaterali kif ukoll fil-qafas multilaterali abbażi ta’ approċċ tal-ekosistema għall-ġestjoni tas-sajd;

· iżidu l-kooperazzjoni xjentifika u teknika bil-għan li tiġi żgurata l-kapaċità tal-monitoraġġ tas-sajd u l-evalwazzjoni tal-istat tal-istokkijiet tar-riżorsi tal-baħar u l-ambjent marin;

· jitrawwem approċċ integrat lejn l-affarijiet marittimi, speċjalment billi jingħata kontribut għall-iżvilupp ta’ inizjattivi transsettorjali li huma ta’ benefiċċju reċiproku għas-setturi marittimi differenti u/jew għall-politiki settorjali; jiġi stabbilit grupp ta' ħidma interistituzzjonali dwar l-affarijiet (integrati) marittimi bejn il-ministeri u s-servizzi rilevanti; jiġu identifikati oqsma ta’ interess komuni għal kooperazzjoni futura fil-Baħar l-Iswed, fil-kuntest tal-Politika Marittima Integrata tal-UE.

Kooperazzjoni fir-Riċerka, l-Iżvilupp Teknoloġiku u l-Innovazzjoni

Il-Partijiet se jaħdmu flimkien sabiex:

· jiffaċilitaw l-integrazzjoni tal-Ġeorġja fiż-Żona Ewropea tar-Riċerka (ERA);

· isaħħu l-parteċipazzjoni Ġeorġjana fil-programm Orizzont 2020;

· isaħħu r-riżorsi umani, materjali u istituzzjonali sabiex jitjiebu l-kapaċitajiet ta’ riċerka u innovazzjoni;

· isaħħu l-parteċipazzjoni Ġeorġjana fl-azzjonijiet Marie Sklodowska-Curie.

Politika dwar il-Konsumatur

Bil-għan li jħejju għall-implimentazzjoni tal-acquis tal-UE u tal-istrumenti internazzjonali msemmija fl-Anness rilevanti tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst, il-Partijiet se jikkooperaw biex:

· isaħħu l-protezzjoni tal-konsumatur fil-Ġeorġja, speċjalment permezz ta’ taħriġ għall-uffiċjali tal-gvern u rappreżentanti oħra tal-interess tal-konsumatur dwar l-approssimazzjoni mal-leġiżlazzjoni tal-UE u l-implimentazzjoni sussegwenti tagħha.

Impjiegi, Politika Soċjali u Opportunitajiet Indaqs

Il-Partijiet se jaħdmu flimkien sabiex:

· iħejju għall-implimentazzjoni tal-acquis tal-UE fil-qasam tas-saħħa u s-sigurtà fuq il-post tax-xogħol, il-liġi tax-xogħol u l-kundizzjonijiet tax-xogħol u l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u kontra d-diskriminazzjoni kif imsemmi fl-annessi rilevanti tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst, u b’mod partikolari:

– tiġi stabbilita sistema effikaċi ta’ spezzjoni tax-xogħol f'konformi mal-istandards tal-ILO sabiex tiġi żgurata l-kapaċità amministrattiva u ta’ infurzar fil-qasam tas-saħħa u s-sigurtà fuq il-post tax-xogħol, il-liġi tax-xogħol, u t-tisħiħ tal-korpi ġuridiċi rilevanti;

– tinbena l-kapaċità tas-sħab soċjali (pereż. taħriġ dwar il-leġiżlazzjoni u l-istandards tas-saħħa u tas-sigurtà tal-UE u l-leġiżlazzjoni u l-istandards tal-UE dwar il-liġi tax-xogħol);

· jiġi żviluppat approċċ strateġiku għal impjiegi, li jimmira għal aktar impjiegi u aħjar, b’kundizzjonijiet tax-xogħol diċenti, it-tlaqqigħ aħjar tal-ħiliet u l-impjiegi fis-suq tax-xogħol u l-promozzjoni ta’ miżuri attivi fis-suq tax-xogħol u servizzi tal-impjieg effiċjenti;

· jissaħħu l-kapaċitajiet tal-amministrazzjoni inkarigata mill-iżvilupp u l-implimentazzjoni tal-politiki tal-impjieg u soċjali, l-aktar tas-servizzi tal-impjiegi u s-servizzi soċjali. Jitjieb il-livell tal-protezzjoni soċjali, inkluż permezz tal-implimentazzjoni ta' kura tas-saħħa universali li tinkludi programmi ta’ assigurazzjoni; u jiġu żgurati l-effiċjenza u s-sostenibbiltà finanzjarja tas-sistemi tal-protezzjoni soċjali;

· jitħeġġeġ id-djalogu soċjali, permezz tal-bini tal-kapaċità tas-sħab soċjali.

Saħħa Pubblika

Il-Partijiet se jibdew jikkooperaw sabiex:

· jgħinu lill-Ġeorġja tħejji għall-implimentazzjoni tal-acquis tal-UE dwar is-saħħa, kif imsemmi fl-annessi rilevanti tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni previst, b’mod partikolari rigward il-leġiżlazzjoni fl-oqsma tal-kontroll tat-tabakk, il-kwalità u s-sikurezza ta’ sustanzi li joriġinaw mill-bniedem (demm, organi, tessuti, ċelloli) u mard li jittieħed;

· jiskambjaw l-aħjar prattiki fl-implimentazzjoni tal-Konvenzjoni Qafas dwar il-Kontroll tat-Tabakk u r-Regolamenti Internazzjonali dwar is-Saħħa;

· Tissaħħaħ il-preparazzjoni, it-taħriġ u s-sorveljanza epidemjoloġika ta’ mard li jittieħed b’mod partikolari l-HIV/AIDS, it-tuberkulożi, infezzjonijiet trażmessi sesswalment, u l-epatite C u B.

Kooperazzjoni fil-Qasam Kulturali

Il-Partijiet se:

· jippromwovu l-implimentazzjoni tal-Konvenzjoni tal-UNESCO tal-2005 dwar il-Protezzjoni u l-Promozzjoni tad-Diversità tal-Espressjonijiet Kulturali;

· jikkooperaw dwar l-iżvilupp ta’ politika kulturali inklużiva fil-Ġeorġja u dwar il-preservazzjoni u l-valorizzazzjoni tal-wirt kulturali u naturali bil-għan li jrawmu l-iżvilupp soċjoekonomiku;

· jippromwovu l-parteċipazzjoni tal-atturi kulturali Ġeorġjani fi programmi ta’ kooperazzjoni kulturali, inkluż Ewropa Kreattiva.

Kooperazzjoni fil-Qasam Awdjoviżiv u fil-Qasam tal-Midja

Il-Partijiet se jikkooperaw biex jippreparaw għall-implimentazzjoni tal-acquis tal-UE msemmi fl-Annessi relevanti tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni previst u li jappoġġjaw lill-Ġeorġja fi:

· l-ħidma biex tissaħħaħ l-indipendenza u l-professjonaliżmu tal-midja f’konformità ma’ standards Ewropej rilevanti u l-approssimazzjoni tal-leġiżlazzjoni awdjoviżiva mal-acquis tal-UE kif previst mill-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni, inter alia permezz tal-iskambju ta’ fehmiet dwar il-politika awdjoviżiva u l-istandards internazzjonali rilevanti, inkluża l-kooperazzjoni fil-ġlieda kontra r-razziżmu u l-ksenofobija;

· l-iskambju tal-aħjar prattiki u dwar il-libertà tal-midja, il-pluraliżmu tal-midja, id-dekriminalizzazzjoni tal-malafama, il-protezzjoni tas-sorsi tal-ġurnalisti u l-aspetti tad-diversità kulturali tal-midja permezz ta’ djalogu regolari;

· it-tisħiħ il-kapaċità u l-indipendenza tal-awtoritajiet/korpi regolatorji tal-midja.

Żvilupp Reġjonali, u l-Kooperazzjoni fil-Livell Reġjonali

Il-Partijiet se jikkooperaw fil-qafas tal-politiki tal-iżvilupp reġjonali, fid-dawl tal-isforzi tal-Ġeorġja biex:

· tħejji programm strateġiku tal-istat għall-iżvilupp reġjonali għall-2015-2017 (PŻR) sabiex timplimenta politika effettiva fuq diversi livelli, inkluż permezz tal-koordinazzjoni interistituzzjonali;

· tħejji pjanijiet ta’ azzjoni għall-implimentazzjoni effettiva tal-istrateġiji tal-iżvilupp speċifiku għar-reġjuni, adottati f’Settembru 2013;

· tħarreġ lill-amministrazzjonijiet ċentrali u lokali dwar il-politiki tal-iżvilupp reġjonali biex tkompli bl-implimentazzjoni u l-monitoraġġ tal-programmi fir-reġjuni;

· ittejjeb l-involviment tal-partijiet interessati lokali u tikkonsolida s-sħubija bejn il-partijiet kollha involuti fl-iżvilupp reġjonali;

· tippromwovi t-tisħiħ tan-netwerks kummerċjali u ekonomiċi reġjonali u interreġjonali fil-Ġeorġja.

[1]               'Georgia in Transition – Report on the human rights dimension: background, steps taken and remaining challenges. Assessment and recommendations' minn Thomas Hammarberg, il-Konsulent Speċjali tal-UE dwar ir-riforma Kostituzzjonali u Legali u d-Drittijiet tal-Bniedem fil-Ġeorġja, Settembru 2013

[2]               Xi wħud minn dawn ir-rakkomandazzjonijiet diġà huma riflessi fl-Aġenda ta’ Assoċjazzjoni