52012DC0681

RAPPORT TAL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL Is-seba’ rapport dwar iż-żamma ta’ obbligi ta’ viża minn ċerti pajjiżi terzi bi ksur tal-prinċipju tar-reċiproċità /* COM/2012/0681 final */


RAPPORT TAL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL

Is-seba’ rapport dwar iż-żamma ta’ obbligi ta’ viża minn ċerti pajjiżi terzi bi ksur tal-prinċipju tar-reċiproċità

WERREJ

1........... Introduzzjoni................................................................................................................... 4

2........... Ir-riżultati miksuba minn meta sar is-sitt rapport tal-Kummissjoni dwar ir-reċiproċità........ 5

2.1........ L-Awstralja.................................................................................................................... 5

2.2........ Il-Brażil.......................................................................................................................... 7

2.3........ Il-Brunej Darussalam...................................................................................................... 8

2.4........ Il-Kanada....................................................................................................................... 8

2.5........ Il-Ġappun..................................................................................................................... 10

2.6........ L-Istati Uniti tal-Amerika (US)...................................................................................... 11

3........... Konklużjoni.................................................................................................................. 15

ANNESS................................................................................................................................... 17

1.           Introduzzjoni

Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 539/2001, tal-15 ta’ Marzu 2001[1], li jelenka l-pajjiżi terzi li ċ-ċittadini tagħhom irid ikollhom viża fil-pussess tagħhom meta jaqsmu l-fruntieri esterni tal-Istati Membri (l-Anness I għar-Regolament, il-“lista negattiva”) u dawk li ċ-ċittadini tagħhom huma eżentati minn dik il-ħtieġa (l-Anness II għar-Regolament, il-“lista pożittiva”), huwa l-istrument bażiku tal-politika komuni tagħna dwar il-viża, li jipprovdi mekkaniżmu ta’ reċiproċità għal każijiet fejn pajjiż terz li qiegħed fuq il-lista pożittiva jżomm jew jintroduċi obbligu tal-viża għaċ-ċittadini ta’ Stat Membru wieħed jew aktar.

Il-mekkaniżmu ta’ reċiproċità tal-viża attwali ġie introdott mir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 851/2005 tat-2 ta' Ġunju 2005 li jemenda r-Regolament tal-Kunsill (KE) 539/2001[2]. Fil-qafas ta' dan il-mekkaniżmu, fil-każ li pajjiż terz mil-lista pożittiva jintroduċi obbligu ta’ viża għaċ-ċittadini ta’ Stat Membru wieħed jew aktar, il-Kummissjoni trid tieħu passi biex tikseb ir-restawr tal-ivvjaġġar mingħajr viża mill-pajjiż terz ikkonċernat u trid tipprovdi rapport lill-Kunsill li jista’ jkun akkumpanjat minn proposta dwar ir-restawr temporanju tal-obbligu ta’ viża għal ċittadini tal-pajjiż terz ikkonċernat. Barra minn hekk, il-Kummissjoni trid tipprovdi rapporti darbtejn fis-sena lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar is-sitwazzjoni ta’ nonreċiproċità li jistgħu jkunu akkumpanjati minn proposti xierqa, jekk ikun meħtieġ.

Is-sitt rapporti regolari dwar ir-reċiproċità tal-viża adottati mill-Kummissjoni sa issa[3] juru li l-mekkaniżmu ta’ reċiproċità attwali deher li kien pjuttost effiċjenti: permezz tal-isforzi li saru mill-Kummissjoni u l-Istati Membri kkonċernati, in-numru ta’ każijiet ta’ nuqqas ta' reċiproċità li kienu jeżistu fil-mument tad-dħul fis-seħħ tiegħu jew fil-mument tad-dħul fis-seħħ tat-Trattat tal-Adeżjoni tal-2005[4] - b'kollox, kważi mitt każ bi 18-il pajjiż terz - naqas b’mod konsiderevoli.

Minbarra s-sitt rapporti regolari, il-Kummissjoni adottat rapport ad hoc dwar l-introduzzjoni mill-ġdid mill-Kanada tal-obbligu tal-viża għaċ-ċittadini Ċeki f'Lulju 2009[5]. Dan jirrappreżenta l-uniku każ mill-introduzzjoni tal-mekkaniżmu ta' reċiproċità dwar il-viża attwali fl-2005 fejn pajjiż terz fil-lista pożittiva ġie impost mill-ġdid obbligu tal-viża għal ċittadini ta' Stat Membru.

Ir-rapporti ta’ reċiproċità tal-viża ppreżentati mill-Kummissjoni s'issa juru li għadu jeżisti biss numru limitat ta’ “każijiet ta' nuqqas ta’ reċiproċità”. Fis-sitt rapport ta’ reċiproċità tagħha, il-Kummissjoni ddikjarat li:

“Meta tindirizza l-każijiet l-oħra li fadal ta’ nuqqas ta’ reċiproċità, jiġifieri rigward l-US (l-obbligu ta’ viża għall-Bulgarija, għal Ċipru, għar-Rumanija u għall-Polonja), u rigward il-Kanada (l-obbligu ta’ viża għall-Bulgarija u għar-Rumanija), l-UE qed tiġi ffaċċjata bil-limiti tal-mekkaniżmu ta’ reċiproċità tagħha kif ġie stabbilit fl-acquis preżenti. Tabilħaqq f’dawn il-każijiet l-Istati Membri jiġu kkunsidrati mill-pajjiżi terzi bħala li ma jissodisfawx il-kriterji oġġettivi għall-eżenzjoni mill-viża stabbiliti b’mod unilaterali minn dawn il-pajjiżi terzi fil-leġiżlazzjoni domestika tagħhom (eż. ma joħorġux passaporti bijometriċi, ma jilħqux limiti ffissati għar-rati ta’ rifjut tal-viża u/jew għar-rati ta’ soġġorn itwal minn dak awtorizzat).”

Konsegwentement, il-Kummissjoni tistieden ukoll lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill u lill-Istati Membri biex jirriflettu dwar kif jistgħu jkunu indirizzati iktar dawn il-każijiet ta' nuqqas ta’ reċiproċità.

F’Marzu 2011, il-Parlament Ewropew adotta dikjarazzjoni li fiha sejjaħ, fost l-oħrajn, għal reviżjoni ta’ mekkaniżmu eżistenti ta’ reċiproċità[6].

Fil-proposta tagħha tal-24 ta’ Mejju 2011 li temenda r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 539/2001[7], il-Kummissjoni pproponiet li timmodifika l-mekkaniżmu ta’ reċiproċità eżistenti fid-dawl tal-konsegwenzi tad-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta’ Lisbona, billi żżid miegħu r-rwol kodeċiżiv tal-Parlament Ewropew. Wara s-suġġerimenti li saru minn xi Stati Membri, u b’kunsiderazzjoni għas-sejħiet magħmula mill-Parlament Ewropew għal mekkaniżmu ġdid ta’ reċiproċità, in-negozjati mal-Parlament Ewropew u mal-Kunsill għadhom għaddejjin bil-għan li jkun hemm reviżjoni tal-mekkaniżmu ta' reċiproċità attwali sabiex isir aktar effiċjenti, filwaqt li jiġu rispettati bis-sħiħ id-dispożizzjonijiet tat-Trattati. B’mod partikulari, il-mekkaniżmu ta’ reċiproċità ġdid u rivedut għandu jimmira għal reazzjoni aktar mgħaġġla u aktar effiċjenti f’każ li pajjiż terz fil-lista pożittiva jdaħħal obbligu ta’ viża għal Stat Membru wieħed jew aktar.

Skont id-dispożizzjonijiet tal-mekkaniżmu ta’ reċiproċità eżistenti, dan is-seba' rapport ta’ reċiproċità tal-viża jqis ir-riżultati tal-isforzi li saru mill-adozzjoni tas-sitt rapport fil-5 ta’ Novembru 2010, bil-ħsieb li jikseb ir-reċiproċità ta’ viża sħiħa mal-pajjiżi terzi kollha fil-lista pożittiva.

2.           Ir-riżultati miksuba minn meta sar is-sitt rapport tal-Kummissjoni dwar ir-reċiproċità

2.1.        L-Awstralja

Is-sitwazzjoni fiż-żmien tas-sitt rapport ta’ reċiproċità

Iċ-ċittadini tal-Istati Membri kollha u l-pajjiżi assoċjati ta’ Schengen huma intitolati biex jużaw is-sistema eVisitor mis-27 ta’ Ottubru 2008[8]. Il-Kummissjoni tqis li, fil-prinċipju, l-eVisitor tipprovdi trattament ugwali liċ-ċittadini tal-Istati Membri u tal-pajjiżi assoċjati ta’ Schengen kollha. Madankollu, ir-rapporti ta’ kull tliet xhur dwar l-istatistiċi tal-applikazzjonijiet tal-eVisitor juru li minħabba d-diffikultajiet tal-Awstralja dwar l-integrità, l-applikazzjonijiet miċ-ċittadini ta’ xi Stati Membri qed jiġu pproċessati prinċipalment b’mod manwali sabiex ikunu jistgħu jiġu eżaminati ulterjorment. Għalhekk, il-Kummissjoni impenjat ruħha biex tkompli tissorvelja mill-qrib l-ipproċessar tal-applikazzjonijiet għall-eVisitor. Il-Kummissjoni għandha tressaq il-valutazzjoni tagħha ta’ jekk eVisitor tkunx ekwivalenti għall-proċess tal-applikazzjoni għall-viża ta’ Schengen f'dokument separat.

Is-sitwazzjoni attwali

Iċ-ċittadini tal-Istati Membri kollha u l-pajjiżi assoċjati ta' Schengen ikomplu jużaw sistema eVisitor, għalkemm l-applikazzjonijiet mingħand iċ-ċittadini ta’ xi Stati Membri huma prinċipalment pproċessati manwalment sabiex ikunu jistgħu jiġu eżaminati ulterjorment mill-awtoritajiet Awstraljani.

L-ipproċessar tal-applikazzjonijiet għall-eVisitor

L-Awstralja pprovdiet lill-Kummissjoni rapporti regolari kull tliet xhur dwar l-istatistika tal-applikazzjonijiet għall-eVisitor li jkopru l-perjodu mill-1 ta’ Lulju 2010 sat-30 ta’ Settembru 2011.

Ir-rapporti ta' kull tliet xhur juru li l-medja tar-rata tal-awtokonċessjoni tibqa' għolja ħafna (86,36 %). L-awtokonċessjoni hija proċess awtomatizzat li permezz tiegħu tiġi ċċekkjata applikazzjoni għall-eVisitor u, jekk ikunu sodisfatti l-kontrolli awtomatizzati, tingħata l-awtorizzazzjoni għall-eVisitor, normalment fi ftit minuti wara li tkun saret l-applikazzjoni.

Ir-rati tal-awtokonċessjoni għall-Bulgarija u r-Rumanija kienu l-anqas fost l-Istati Membri u wrew tnaqqis fil-perjodu ta' rappurtar (minn 37 % għal kull wieħed minnhom fir-rapport ta’ kull tliet xhur għall-perjodu mill-1 ta’ Lulju 2010 sat-30 ta’ Settembru 2010, għal 18 % u 23 %, rispettivament, fir-rapport ta’ kull tliet xhur għall-perjodu mill-1 ta’ Lulju 2011 sat-30 ta’ Settembru 2011). Minħabba t-tħassib iddikjarat dwar l-integrità fir-rigward tal-applikanti mill-Bulgarija u mir-Rumanija, l-Awstralja kienet iddeċidiet li tipproċessa aktar minn dawn l-applikazzjonijiet manwalment. B’konsegwenza ta’ dan, dawn l-applikazzjonijiet qed jiġu eżaminati u l-awtorizzazzjoni eVisitor qed tiġi mogħtija/rifjutata fi żmien jumejn sa 10 ijiem ta’ xogħol.

Barra minn hekk, ir-rapporti wrew li l-Istati Membri bl-ogħla rati ta’ Rata Modifikata ta’ Nuqqas ta’ Ritorn (MNRR) kienu l-Bulgarija, il-Latvja, il-Litwanja u r-Rumanija. L-MNRR hija kalkolu tal-perċentwali ta' viżitaturi li jkunu waslu u li jkunu skadewlhom il-viżi inizjali fi ħdan il-perjodu tar-rappurtar u li jkunu baqgħu fl-Awstralja kontra l-liġi, li jkunu telqu mill-Awstralja b’viża skaduta jew ikunu applikaw għal viża sussegwenti apparti l-viżi li huma meqjusa li jkunu ta' benefiċċju għall-Awstralja. L-ogħla rati ta’ MNRR jvarjaw b’mod konsiderevoli fost il-perjodi ta' rappurtar ta’ kull tliet xhur (minn 9,84% għal-Latvja matul perjodu ta' tliet xhur mill-1 ta’ Ottubru 2010 sal-31 ta’ Diċembru 2010, għal 4,45% għal-Litwanja matul il-perjodu ta' tliet xhur mill-1 ta’ April 2011 sat-30 ta’ Ġunju 2011 u għar-Rumanija matul il-perjodu ta' tliet xhur mill-1 ta’ Lulju 2011 sat-30 ta’ Settembru 2011, filwaqt li r-rati medji tal-MNRR jvarjaw bejn 1,69% u 0,62%).

Minbarra t-talba mill-awtoritajiet Awstraljani waqt id-Djalogu bejn Uffiċjali Għolja tal-UE u tal-Awstralja dwar kwistjonijiet ta’ migrazzjoni, asil u diversità fit-28 ta' Novembru 2011, ġie miftiehem li fil-futur l-Awstralja tipprovdi rapporti ad-hoc dwar l-istatistiki tal-applikazzjonijiet għall-eVisitor fuq talba tal-Kummissjoni, sabiex tippermetti lill-Kummissjoni biex tkompli tissorvelja l-ipproċessar tal-applikazzjonijiet għall-eVisitor.

Kif diġà ġie ddikjarat fis-sitt rapport ta’ reċiproċità tal-viża, il-valutazzjoni ta’ jekk l-eVisitor hijiex ekwivalenti għall-proċess tal-applikazzjoni għall-viża ta’ Schengen se tinħareġ f'dokument separat, b'mod parallel mal-valutazzjoni tar-Regola Finali dwar l-ESTA ("sistema elettronika tal-awtorizzazzjoni tal-ivvjaġġar") (ara hawn isfel taħt 2.6.), filwaqt li jiġu kkunsidrati l-karatteristiċi simili.

Valutazzjoni

Fil-prinċipju, l-eVisitor tkompli tipprovdi trattament ugwali taċ-ċittadini tal-Istati Membri u tal-pajjiżi assoċjati ta’ Schengen kollha. Barra minn hekk, il-medja tal-perċentwal tal-awtokonċessjoni tibqa' konsistenti u għolja ħafna. Is-sitwazzjoni attwali ma twassalx għal problemi għaċ-ċittadini tal-UE. Madankollu, il-Kummissjoni se tkompli tissorvelja l-ipproċessar tal-applikazzjonijiet għall-eVisitor bil-għan li tlesti l-valutazzjoni tagħha dwar jekk l-eVisitor hijiex ekwivalenti għall-proċess tal-applikazzjoni għall-viża ta’ Schengen.

2.2.        Il-Brażil

Is-sitwazzjoni fiż-żmien tas-sitt rapport ta’ reċiproċità

Ftehimiet bejn l-UE u l-Brażil dwar eżenzjonijiet mill-viża għal permanenzi qosra għad-detenturi ta' passaporti diplomatiċi, ta' servizz jew uffiċjali u għad-detenturi ta' passaporti ordinarji ġew inizjalati miż-żewġ partijiet f'April 2010. Il-Kummissjoni ppruvat tirratifika malajr kemm jista’ jkun iż-żewġ ftehimiet mill-Unjoni Ewropea u impenjat ruħha biex tissorvelja r-ratifika min-naħa Brażiljana, sabiex tiżgura l-ivjaġġar ħieles mill-viża għall-Brażil miċ-ċittadini tal-Istati Membri kollha.

Is-sitwazzjoni attwali

Il-ftehimiet bejn l-Unjoni Ewropea u l-Brażil dwar eżenzjonijiet mill-viża għal permanenzi qosra għad-detenturi ta' passaporti diplomatiċi, ta' servizz jew uffiċjali u għad-detenturi ta' passaporti ordinarji ġew formalment iffirmati fit-8 ta' Novembru 2010.

Fl-24 ta' Frar 2011, il-Kunsill adotta d-Deċiżjonijiet dwar il-konklużjoni taż-żewġ ftehimiet dwar ir-rinunzja tal-viża għal permanenzi qosra mal-Brażil, u n-naħa Brażiljana ġiet innotifikata immedjatament.

Il-Gvern Brażiljan approva l-ftehim dwar ir-rinunzja għall-viża għal permanenzi qosra għad-detenturi ta' passaporti diplomatiċi, ta' servizz jew uffiċjali fis-7 ta' Diċembru 2010. Konsegwentement, dan il-Ftehim daħal fis-seħħ fl-1 ta' April 2011 u għaldaqstant inkisbet reċiproċità sħiħa dwar il-viża għal dawn il-kategoriji ta’ detenturi ta’ passaport.

F'Ġunju 2011, il-Kummissjoni bagħtet ittra lill-Ministru Brażiljan tal-Affarijiet Barranin, fejn staqsiet dwar is-sitwazzjoni attwali tal-proċeduri ta' ratifika interna tal-Brażil tal-ftehim dwar l-eżenzjoni mill-viża għal permanenzi qosra għad-detenturi ta' passaporti ordinarji u ħeġġet lill-awtoritajiet Brażiljani biex juru l-impenn tal-pajjiż biex jagħti eżenzjoni mill-viża liċ-ċittadini kollha tal-UE – inklużi ċ-ċittadini tal-erba’ Stati Membri (Ċipru, l-Estonja, il-Latvja u Malta) li għadhom jeħtieġu viża biex jidħlu fil-Brażil - billi jirratifikaw dan mill-aktar fis possibbli.

Ftehim għall-eżenzjoni mill-viża għal permanenzi qosra għad-detenturi ta' passaporti ordinarji tressqet quddiem il-Kungress Brażiljan għar-ratifika biss fit-3 ta’ Ottubru 2011. Waqt is-Summit bejn l-UE u l-Brażil fl-4 ta' Ottubru 2011 fi Brussell, iż-żewġ partijiet saħqu dwar l-importanza tad-dħul fis-seħħ ta' dan il-Ftehim malajr kemm jista’ jkun.

Wara l-approvazzjoni ta' dan il-ftehim mill-Kamra tad-Deputati fid-19 ta’ April 2012 u mis-Senat fis-27 ta' Ġunju 2012, tlesta l-proċess ta' ratifika mill-Brażil. Barra n-notifika mibgħuta min-naħa Brażiljana, il-ftehim bejn l-UE u l-Brażil dwar l-eżenzjoni mill-viża għal perjodu qasir għad-detenturi ta' passaporti ordinarji daħal fis-seħħ fl-1 ta' Ottubru 2012.

Valutazzjoni

Il-Kummissjoni tilqa' d-dħul fis-seħħ tal-ftehim bejn l-UE u l-Brażil dwar l-eżenzjoni mill-viża għal perjodu qasir għad-detenturi ta' passaporti diplomatiċi, ta' servizz jew uffiċjali fl-1 ta' April 2011. Il-Kummissjoni tilqa' t-tlestija tal-proċess ta' ratifika min-naħa Brażiljana, għalkemm b’dewmien sinifikanti, tal-ftehim dwar l-eżenzjoni mill-viża għal perjodu qasir għad-detenturi ta' passaporti ordinarji, wara l-approvazzjoni mogħtija mill-Kamra tad-Deputati fid-19 ta’ April 2012 u mis-Senat fis-27 ta’ Ġunju 2012. Il-Kummissjoni tilqa' l-implimentazzjoni sħiħa tal-ftehim mill-1 ta’ Ottubru 2012, li se tiżgura r-reċiproċità sħiħa tal-eżenzjoni mill-visa mal-Brażil, inkluż għaċ-ċittadini mill-erba' Stati Membri li kienu għadhom jeħtieġu viża sabiex jivvjaġġaw lejn il-Brażil għal perjodu qasir.

2.3.        Il-Brunej Darussalam

Is-sitwazzjoni fiż-żmien tas-sitt rapport ta’ reċiproċità

Iċ-ċittadini tal-Istati Membri kollha bbenefikaw minn 30 jum ta' eżenzjoni mill-viża, li setgħet tiġi estiża lokalment għal żewġ perjodi ta' 30 jum kull wieħed, sa massimu ta’ perjodu mingħajr viża ta' 90 jum. Fl-24 ta' Ġunju 2010, il-Kummissjoni formalment talbet lill-awtoritajiet tal-Brunej Darussalam biex jagħtu liċ-ċittadini tal-UE eżenzjoni mill-viża ta' 90 jum sabiex tiġi żgurata r-reċiproċità sħiħa tal-eżenzjoni mill-visa.

Is-sitwazzjoni attwali

Bi tweġiba għall-ittra tal-Kummissjoni tal-24 ta' Ġunju 2010, l-awtoritajiet tal-Brunej Darussalam infurmaw lill-Kummissjoni b'ittra tat-30 ta' Settembru 2011 li ċ-ċittadini tal-Istati Membri kollha tal-UE issa jgawdu minn perjodu mingħajr viża ta' 90 jum fil-Brunej Darussalam, u b’hekk ġiet żgurata r-reċiproċità sħiħa tal-eżenzjoni mill-visa.

Fil-5 ta’ Jannar 2012 il-Kummissjoni formalment talbet lill-awtoritajiet tal-Brunej Darussalam biex jestendu l-perjodu ta’ mawra mingħajr viża għal 90 jum anke għaċ-ċittadini ta' pajjiżi assoċjati ma’ Schengen, li diġà jibbenefikaw minn eżenzjoni mill-viża sa 30 jum fil-każ tal-Islanda u n-Norveġja u sa 14-il jum fil-każ ta’ Liechtenstein u l-Isvizzera. Permezz ta’ ittra tal-15 ta’ Ottubru 2012, l-awtoritajiet tal-Brunej Darussalam infurmaw lill-Kummissjoni li ċ-ċittadini tal-Islanda, tan-Norveġja u tal-Isvizzera issa wkoll kienu jgawdu minn soġġorn mingħajr viża ta’ 90 jum fil-Brunej Darussalam.

Valutazzjoni

Il-Kummissjoni tilqa’ l-estensjoni mill-Brunej Darussalam tal-eżenzjoni mill-viża għal 90 jum għaċ-ċittadini tal-Istati Membri kollha mit-30 ta' Settembru 2011, u b’hekk tiġi żgurata r-reċiproċità sħiħa tal-eżenzjoni mill-visa. Hija tilqa’ wkoll l-estensjoni tal-eżenzjoni mill-viża għal 90 jum għaċ-ċittadini tal-Islanda, tan-Norveġja u tal-Isvizzera mill-15 ta’ Ottubru 2012. Issa l-Kummissjoni beħsiebha titlob b’mod formali lill-awtoritajiet tal-Brunej Darussalam biex jestendu l-perjodu tas-soġġorn mingħajr viża għal 90 jum anke għaċ-ċittadini tal-Liechtenstein.

2.4.        Il-Kanada

Is-sitwazzjoni fiż-żmien tas-sitt rapport ta’ reċiproċità

Fil-kuntest tal-implimentazzjoni ta' “numru ta' miżuri”, miftiehma bejn ir-Repubblika Ċeka u l-Kanada fil-qafas tar-Repubblika Ċeka – il-Grupp ta’ Ħidma Esperti (EWG – Experts Working Group) tal-Kanada, il-Kanada impenjat ruħha li żżur lir-Repubblika Ċeka bil-għan li tiġbor dejta qabel tmiem l-2010, li jista’ jiftaħ prospetti konkreti għal deċiżjoni mill-Kanada dwar ir-ritorn tal-eżenzjoni mill-viża għaċ-ċittadini Ċeki. Barra minn hekk, il-Kanada tat informazzjoni li għandhom jiġu adottati r-regolamenti implimentattivi għall-“Att dwar miżuri ta’ riforma bbilanċjati rigward ir-refuġjati” u l-Att għandu jidħol fis-seħħ qabel tmiem l-2011.

Il-Kummissjoni impenjat ruħha li ssegwi mill-qrib il-progress tal-implimentazzjoni tal-passi deskritti mill-Kanada, b'mod partikulari, is-segwitu fil-pront u xieraq mill-Kanada tal-missjoni tagħha li tiġbor id-dejta fir-Repubblika Ċeka. F’każ ta’ valutazzjoni pożittiva li tirriżulta minn dik il-missjoni, il-Kummissjoni stenniet lill-Kanada biex fil-pront tneħħi l-obbligu tal-viża għaċ-ċittadini Ċeki f'konformità mal-impenji tagħha li saru preċedentement fil-kuntest tan-“numru ta’ miżuri”. Il-Kummissjoni nnutat li, skont il-minuti tat-tieni laqgħa bejn ir-Repubblika Ċeka u l-Grupp ta’ Ħidma tal-Esperti (EWG) tal-Kanada tal-15 ta’ Marzu 2010, li ġew maqbula bejn ir-Repubblika Ċeka, il-Kanada u l-Kummissjoni, "l-adozzjoni tal-leġiżlazzjoni l-ġdida Kanadiża dwar l-asil – li ma tistax tiġi implimentata qabel l-2013 – ma għandiex tikkundizzjona t-tneħħija tal-obbligu tal-viża; l-implimentazzjoni tas-serje ta' miżuri oħra għandha tagħti l-possibbiltà lill-Kanada biex tiddeċiedi li tneħħi l-obbligu tal-viża qabel id-data tal-implimentazzjoni ta' din il-leġiżlazzjoni l-ġdida Kanadiża dwar l-asil”.

Il-Bulgarija u r-Rumanija għadhom ma laħqux il-kriterji kollha għall-eżenzjoni mill-viża stabbiliti mill-Kanada. Il-Kummissjoni impenjat ruħha li tissorvelja mill-qrib is-sitwazzjoni u tkompli għaddejja b’diskussjonijiet mal-Kanada sabiex jinkiseb progress ħalli jitneħħew l-obbligi ta’ viża għaċ-ċittadini tal-Bulgarija u tar-Rumanija.

Is-sitwazzjoni attwali

Il-Kanada wettqet żjara fir-Repubblika Ċeka bil-għan li tiġbor dejta mill-31 ta' Jannar sal-4 ta' Frar 2011. Il-Kummissjoni talbet lill-Kanada biex tipprovdilha r-rapport dwar iż-żjara għall-ġbir ta’ dejta ta' kull okkażjoni u fil-livelli kollha, inkluż f'laqgħa bejn il-Kummissarju Malmström u l-Ministru Kanadiż tal-Immigrazzjoni, taċ-Ċittadinanza u tal-Multikulturaliżmu, il-Ministru Kenney, fit-30 ta’ Awwissu 2011, permezz ta' proċedura politika mwettqa mid-Delegazzjoni tal-UE fil-Kanada fit-23 ta' Novembru 2011 u waqt laqgħa tas-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna mal-Viċi Ministru Yeates fis-17 ta’ Jannar 2012.

Fit-30 ta' Awwissu 2011, l-awtoritajiet Kanadiżi infurmaw lill-Kummissjoni li l-implimentazzjoni tal-“Att dwar miżuri ta’ riforma bbilanċjati rigward ir-refuġjati” ġie pospost minn Diċembru 2011 għal Ġunju 2012.

Fis-16 ta’ Frar 2012, il-Gvern Kanadiż – li issa huwa gvern b’maġġoranza wara l-elezzjonijiet ġenerali li saru f'Mejju 2011 – introduċa abbozz ta' liġi ġdid "Protecting Canada's Immigration System Act" sabiex, fost l-oħrajn, jittratta l-kwistjoni ta' applikazzjonijiet għall-asil bla bażi minn ċittadini tal-UE. L-għan tal-abbozz tal-Att il-ġdid huwa li jipprevjeni l-abbuż tas-sistema tal-immigrazzjoni u tar-rifuġjati tal-Kanada, ineħħi l-pressjoni imposta fuq is-sistema minn talbiet tar-refuġjati foloz jew illeġittimi u jnaqqas it-tul tal-ipproċessar u x-xogħol b'lura. L-abbozz tal-Att jipprevedi, fost l-oħrajn, tnaqqis sinifikanti fiż-żmien għall-eżami tal-applikazzjonijiet għall-asil mill-Pajjiżi Ddenominati tal-oriġini (DCOs - Designated Countries of Origin). Huwa mistenni li l-parti l-kbira tal-Istati Membri tal-UE jsiru DCOs.

Fit-8 ta' Marzu 2012, il-Kanada pprovdiet lill-Kummissjoni b’dokument ta’ kunċett dwar il-possibbiltà ta' ftehim bejn l-UE u l-Kanada dwar il-ġestjoni tal-flussi tal-applikanti għal asil, u l-Kanada tikkunsidra l-konklużjoni tiegħu bħala pass fl-indirizzar tat-tħassib tagħha relatat mal-għadd kbir ta' applikazzjonijiet għall-asil bla bażi miċ-ċittadini tal-UE u li jkun jippermetti t-tneħħija tal-obbligu tal-viża mill-Kanada għall-Bulgarija, għar-Repubblika Ċeka u għar-Rumanija. Minn dakinhar, il-Kummissjoni kellha diskussjonijiet preliminari ma’ uffiċjali għolja Kanadiżi fuq id-dokument ta’ kunċett, li tindika li l-mekkaniżmu propost mill-Kanada ma jkunx possibbli minħabba għadd ta’ raġunijiet legali u politiċi. B'mod partikulari, ftehim bħal dan ikun f'kunflitt mal-prinċipju fundamentali mnaqqax fit-Trattat UE ta' rikonoxximent reċiproku tal-Istati Membri bħala pajjiżi ta' oriġini sikuri fir-rigward ta’ xulxin, u bil-funzjonament tajjeb tas-Sistema Ewropea Komuni tal-Asil. Barra minn hekk, ma hemm l-ebda bażi legali fit-Trattati għall-konklużjoni ta’ ftehimiet bejn l-UE u pajjiż terz rigward ċittadini tal-UE li japplikaw għall-asil f'dak il-pajjiż terz.

Il-"Protecting Canada's Immigration System Act" ġie adottat fit-28 ta’ Ġunju 2012. L-Att se jiġi implimentat bis-sħiħ ladarba jiġu abbozzati regolamenti addizzjonali u gwidi operattivi u jiġi rreklutat u mħarreġ persunal addizzjonali. Daħlu fis-seħħ xi miżuri tal-liġi l-ġdida immedjatament wara l-adozzjoni, filwaqt li oħrajn se jidħlu fis-seħħ aktar tard din is-sena f’data li se tiġi ddeterminata mill-Gvern Kanadiż[9]. Ġiet abbandunat il-"Balanced Refugee Reform Act", li kien skedat li jidħol fis-seħħ fid-29 ta’ Ġunju 2012.

L-awtoritajiet Kanadiżi enfasizzaw li l-liġi l-ġdida se tgħin biex jitnaqqsu l-pull factors, filwaqt li l-fatturi ta' push factors li jwasslu għas-sitwazzjoni mhux sodisfaċenti attwali jibqgħu. Għalhekk, huma jqisu li huma meħtieġa miżuri addizzjonali li għandhom jittieħdu flimkien mal-UE sabiex tiġi indirizzata l-problema. Il-Kummissjoni u l-Kanada ddeċidew li jkollhom konsultazzjonijiet tekniċi informali fuq livell espert sabiex jesploraw soluzzjonijiet alternattivi li jistgħu jikkontribwixxu biex tissolva l-kwistjoni tal-applikazzjonijiet għall-asil bla bażi mill-UE. L-ewwel konsultazzjonijiet tekniċi saru fil-25 ta’ Ġunju 2012. Il-Kummissjoni pprovdiet lill-awtoritajiet Kanadiżi b'informazzjoni ddettaljata dwar il-prinċipji ewlenin li jikkontrollaw il-politiki rilevanti tal-UE, bil-ħsieb li jiġu identifikati ideat possibbli għal aktar segwitu. L-awtoritajiet Kanadiżi taw informazzjoni li l-proċess ta' implimentazzjoni tal-"Protecting Canada's Immigration System Act" se jitlesta qabel tmiem l-2012.

Valutazzjoni

Fir-rigward tal-kwistjoni tal-viża bejn ir-Repubblika Ċeka u l-Kanada, il-Kummissjoni jiddispjaċiha li sa issa l-Kanada ma pprovdietx ir-rapport tagħha lill-Kummissjoni dwar iż-żjara fir-Repubblika Ċeka bil-għan li tiġbor dejta u lanqas bażi adegwata oħra għal kooperazzjoni bejn ir-Repubblika Ċeka, il-Kanada u l-Kummissjoni fil-qafas tas-serje ta' miżuri miftiehma.

In-nuqqas kontinwu ta’ soluzzjoni għal din il-kwistjoni jista’ jkollu ukoll impatt negattiv fuq l-approvazzjoni u l-proċess ta’ ratifika ta’ diversi ftehimiet importanti bejn l-UE u l-Kanada li qegħdin jiġu nnegozjati bħalissa. F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni tinnota d-Dikjarazzjoni tal-Parlament Ewropew dwar it-"Treġġigħ lura tar-reċiproċità fis-sistema tal-viżi – solidarjetà mal-istatus inugwali taċ-ċittadini Ċeki wara l-introduzzjoni unilaterali ta’ viżi mill-Kanada" ta' Marzu 2011[10] fejn il-PE isejjaħ għat-tneħħija mill-Kanada tal-obbligu tal-viża għat-tliet Stati Membri kkonċernati mill-aktar fis possibbli u - sakemm dan il-ksur ta’ reċiproċità ma jiġix riżolt malajr - għal miżuri ta' ritaljazzjoni ekwivalenti li jiġu adottati mill-UE, li jsemmu r-riskji għar-ratifika futura tal-Ftehim Ekonomiku u Kummerċjali Komprensiv (CETA - Comprehensive Economic and Trade Agreement) bejn l-UE u l-Kanada.

Il-Kummissjoni tqis li d-dispożizzjonijiet tal-liġi l-ġdida tal-"Protecting Canada's Immigration System Act" tal-Kanada, adottati fit-28 ta’ Ġunju 2012, u b'mod partikulari d-deċiżjoni li tinnomina lill-Istati Membri tal-UE bħala pajjiżi ta' oriġini sikuri u li jittrattaw l-applikazzjonijiet magħmula miċ-ċittadini tagħhom bi proċedura aċċellerata, għandhom ikunu jistgħu jaħdmu bħala deterrent għal applikazzjonijiet għall-asil bla bażi mill-UE. Konsegwentement, il-Kummissjoni tistenna li l-Kanada tneħħi l-obbligu tal-viża għaċ-ċittadini Ċeki minn meta jidħlu fis-seħħ id-dispożizzjonijiet rilevanti tal-liġi l-ġdida.

Fil-qafas ta’ konsultazzjonijiet tekniċi informali fuq livell espert bejn il-Kummissjoni u l-Kanada li seħħew fil-25 ta’ Ġunju 2012, il-Kummissjoni impenjat ruħha li tfittex mezzi ta' kooperazzjoni eqreb u tesplora suġġerimenti alternattivi possibbli flimkien mal-Kanada u b'koordinazzjoni sħiħa mal-Istati Membri kkonċernati, bil-ħsieb li tiġi indirizzata l-kwistjoni tal-għadd li qed jiżdied ta' persuni li jfittxu asil fil-Kanada li joriġinaw mill-UE. Madankollu, tali miżuri ta' kooperazzjoni eqreb ma għandhomx jikkostitwixxu prekundizzjonijiet għat-tneħħija tal-obbligu tal-viża mill-Kanada.

Il-Kummissjoni se tkompli tqajjem il-kwistjoni ta' nuqqas ta' reċiproċità fil-kuntatti tagħha mal-Kanada sabiex tinkiseb reċiproċita sħiħa tal-viża li tkun fis-seħħ kemm jista' jkun malajr.

2.5.        Il-Ġappun

Is-sitwazzjoni fiż-żmien tas-sitt rapport ta’ reċiproċità

L-Istati Membri kollha gawdew minn vjaġġar mingħajr viża lejn il-Ġappun. Madankollu, l-ivvjaġġar mingħajr viża għaċ-ċittadini tar-Rumanija ngħata fuq bażi temporanja biss, mil-1 ta’ Settembru 2009 sal-31 ta’ Diċembru 2011.

Il-Kummissjoni esprimiet it-tama li l-valutazzjoni tal-ewwel sena ta' eżenzjoni mill-viża temporanja għaċ-ċittadini Rumeni mill-Uffiċċju tal-Immigrazzjoni Ġappuniż li tkopri l-perjodu bejn Settembru 2009 u Awwissu 2010 twassal għall-Ġappun li tikkonverti l-eżenzjoni mill-viża temporanja f'waħda permanenti.

Is-sitwazzjoni attwali

L-Istati Membri kollha jkomplu jgawdu minn vjaġġjar mingħajr viża lejn il-Ġappun. Madankollu, iċ-ċittadini tar-Rumanija xorta jibbenefikaw biss minn eżenzjoni temporanja mill-viża. Fuq il-bażi tar-riżultati tal-evalwazzjoni tal-ewwel perjodu ta' eżenzjoni temporanja mill-viża għaċ-ċittadini Rumeni (minn Settembru 2009 sa Awwissu 2010), il-Ġappun iddeċieda li jkompli l-implimentazzjoni tal-eżenzjoni temporanja mill-viża għat-tieni perjodu (minn Settembru 2010 sa Diċembru 2011). Il-Ġappun innota ċertu tħassib fir-rigward tal-issodisfar tal-kundizzjonijiet tad-dħul u/jew tal-perjodu miċ-ċittadini Rumeni.

Bi tweġiba għat-tħassib li esprima l-Ġappun, il-Ministeru tal-Amministrazzjoni u tal-Intern tar-Rumanija bagħat attaxè fl-Ambaxxata tar-Rumanija fil-Ġappun u l-awtoritajiet Rumeni wettqu kampanja ta' qawmien ta' kuxjenza pubblika fir-rigward tal-kundizzjonijiet għad-dħul u l-permanenza fil-Ġappun, skont il-kundizzjonijiet għat-tneħħija temporanja tal-obbligu tal-viża.

Il-Kummissjoni organizzat laqgħat bilaterali mal-awtoritajiet Ġappuniżi fis-26 ta' Lulju 2011 u fis-7 ta' Diċembru 2011, u laqgħa teknika tripartitika mal-awtoritajiet Rumeni u Ġappuniżi fl-10 ta' Novembru 2011, sabiex jiddiskutu t-tħassib imressaq mill-Ġappun fir-rigward tan-numru ta' daħliet u/jew permanenzi irregolari ta' ċittadini Rumeni fil-Ġappun. Il-Kummissjoni sejħet lill-awtoritajiet Ġappuniżi, meta jwettqu l-valutazzjoni tagħhom tal-eżenzjoni temporanja mill-viża, biex iqisu n-numru limitat ħafna ta' daħliet u/jew permanenzi irregolari ta' ċittadini Rumeni fil-Ġappun. Il-Kummissjoni pproponiet li torganizza laqgħa tripartitika oħra mal-awtoritajiet Rumeni u Ġappuniżi sabiex jidentifikaw miżuri speċifiċi li jistgħu jnaqqsu n-numru ta' permanenzi irregolari.

Fit-28 ta’ Diċembru 2011, il-Ġappun iddeċieda li jestendi l-implimentazzjoni tal-eżenzjoni temporanja mill-viża sal-31 ta' Diċembru 2012, bil-kundizzjoni li jibqa’ jintbagħat attaxè tal-Ministeru tal-Amministrazzjoni u tal-Intern fl-Ambaxxata tar-Rumanija fil-Ġappun u li l-awtoritajiet Rumeni jkomplu jwettqu attivitajiet biex iqajmu kuxjenza fir-rigward tal-kundizzjonijiet għad-dħul u l-permanenzi fil-Ġappun u r-riskji tat-traffikar tal-bnedmin.

Valutazzjoni

Il-Kummissjoni tilqa' d-deċiżjoni mill-awtoritajiet Ġappuniżi li testendi l-eżenzjoni temporanja mill-viża għaċ-ċittadini Rumeni sal-31 ta' Diċembru 2012. Il-Kummissjoni hija impenjata li tidentifika, b'kooperazzjoni mill-qrib mal-awtoritajiet Rumeni, is-soluzzjonijiet xierqa sabiex tindirizza t-tħassib imqajjem mill-awtoritajiet Ġappuniżi. Il-Kummissjoni tittama li l-implimentazzjoni ta' miżuri xierqa mir-Rumanija se jwasslu lill-Ġappun sabiex jikkonverti l-eżenzjoni temporanja mill-viża f'waħda permanenti.

2.6.        L-Istati Uniti tal-Amerika (US)

Is-sitwazzjoni fiż-żmien tas-sitt rapport ta’ reċiproċità

Il-Kummissjoni kienet sodisfatta li l-Greċja daħlet fil-Programm għall-Eżenzjoni mill-Viża (VWP - Visa Waiver Program) fil-5 ta' April 2010, u impenjat ruħha li tkompli tqajjem il-kwistjoni ta’ nuqqas ta’ reċiproċità għaċ-ċittadini tal-Bulgarija, ta’ Ċipru, tal-Polonja u tar-Rumanija fil-kuntatti tagħha mal-US, sabiex tinkiseb reċiproċità sħiħa tal-viża li tkun fis-seħħ kemm jista’ jkun malajr.

Il-Kummissjoni ddispjaċiha ħafna minħabba l-adozzjoni mill-US tar-regola finali interim dwar it-tariffa tal-ESTA ("sistema elettronika tal-awtorizzazzjoni tal-ivvjaġġar"), filwaqt li fiehmet li din id-deċiżjoni ttieħdet f’konformità mal-obbligi tal-Att dwar il-Promozzjoni tal-Ivvjaġġar. Il-Kummissjoni kienet bagħtet kummenti bil-miktub dwar ir-regola finali interim dwar il-miżata għall-ESTA lill-US fis-7 ta’ Ottubru 2010 fil-qafas tal-proċedura ta’ konsultazzjoni pubblika stabblita minnhom.

Il-Kummissjoni stenniet il-pubblikazzjoni mill-awtoritajiet tal-Istati Uniti tar-Regola Finali dwar l-ESTA sabiex tlesti l-valutazzjoni tagħha tal-ESTA bil-għan li tiddetermina jekk hijiex ekwivalenti għall-proċess tal-applikazzjoni għall-viża ta’ Schengen; ma kien hemm l-ebda dubju li t-talba għal ħlas kienet element importanti f'din il-valutazzjoni.

Il-Kummissjoni impenjat ruħha wkoll li tħares iktar mill-qrib lejn "l-approċċ fuq żewġ binarji", kif miftiehem mill-Kumitat tar-Rappreżentanti Permanenti (Coreper) fit-12 ta’ Marzu 2008, b’rabta mal-eżekuzzjoni tal-kompetenzi esterni wara d-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta' Lisbona.

Is-sitwazzjoni attwali

L-awtoritajiet tal-Istati Uniti għadhom ma ppubblikawx ir-Regola Finali dwar l-ESTA, u lanqas ma pprovdew tweġiba għall-kummenti tal-Kummissjoni dwar ir-Regola Finali interim dwar il-miżata tal-ESTA.

Malli r-Regola Finali dwar l-ESTA tiġi ppubblikata, il-Kummissjoni se toħroġ valutazzjoni finali li tqis kwalunkwe bidla possibbli, inkluża l-introduzzjoni ta’ miżata għall-ESTA.

Il-Kummissjoni kompliet tqajjem il-kwistjoni ta’ nuqqas ta’ reċiproċità u t-tħassib marbut mal-introduzzjoni tal-miżata tal-ESTA mal-awtoritajiet tal-Istati Uniti fuq il-livelli politiċi u tekniċi.[11]

F’dikjarazzjoni magħmula matul iż-żjara tal-President Pollakk Komorowski f'Diċembru 2010 f’Washington DC, il-President Obama impenja ruħu li jagħmel l-adeżjoni tal-Istati Membri fil-VWP prijorità, li għandha tiġi solvuta matul il-presidenza tiegħu.

F'Marzu 2011, ġie introdott abbozz ta' liġi ġdida "Secure Travel and Counterterrorism Partnership Program Act of 2011" (S. 497 u H.R. 959) fil-Kungress u rċieva l-appoġġ mill-President Obama. Fost affarijiet oħrajn, għandu l-għan li jaġġorna l-kriterji ta' eliġibbiltà għas-sħubija fil-VWP billi jissostitwixxi r-rata ta’ rifjut tal-viża bir-rata ta’ mawra mtawla li mgħandiex taqbeż it-3 %. L-abbozz tal-liġi jipprevedi wkoll possibbiltà li jeżenta l-obbligu ta’ rata ta’ mawra mtawla taħt ċerti kundizzjonijiet.

F’Jannar 2012, ġie introdott abbozz ta' leġiżlazzjoni ġdida "Visa Waiver Program Enhanced Security and Reform Act" (S. 2046 u H.R. 3855) fil-Kungress, li jissostitwixxi l-abbozz ta' liġi preċedenti "Secure Travel and Counterterrorism Partnership Program Act of 2011". L-abbozz ta’ leġiżlazzjoni ġdida jeħtieġ li l-pajjiżi applikanti jżommu rata ta’ soġġorn itwal minn dak awtorizzat li ma taqbiżx it-3 %, apparti l-obbligu eżistenti li tinżamm rata medja ta’ rifjut tal-viża ta’ mhux aktar minn 3 %. Barra minn hekk, l-abbozz jistabbilixxi mill-ġdid l-awtorità ta’ eżenzjoni għas-Segretarju tas-Sigurtà Interna biex jippermetti pajjiż li jiġi nnominat fil-VWP taħt ċerti kundizzjonijiet, inkluż li jkollu rata ta’ rifjut tal-viża taħt l-10%, u joħloq perjodu ta' prova għall-pajjiżi tal-VWP jekk dawn ma jżommux rata ta’ soġġorn itwal minn dak awtorizzat taħt it-3 % jew jonqsu milli jikkonformaw ma' xi obbligi oħrajn tal-VWP. Barra minn hekk, l-abbozz ta’ leġiżlazzjoni ġdida jibdel il-metodu għall-kalkolu tar-rati ta’ rifjut tal-viża.

F’Jannar 2012, il-President Obama ħareġ Ordni Eżekuttiva biex itejjeb l-ipproċessar tal-viża u tal-viżitaturi barranin u l-promozzjoni tal-ivvjaġġar sabiex jinħolqu l-impjiegi u tingħata spinta lit-tkabbir ekonomiku fl-Istati Uniti, filwaqt li tkompli titħares is-sigurtà nazzjonali. Fost affarijiet oħra, dan jitlob għal aktar sforzi biex jikber il-VWP.

Ġie introdott abbozz ta’ leġiżlazzjoni oħra "Jobs Originated through Launching Travel Act" (l-Att JOLT) (S. 2233) minn grupp ta' żewġ partiti fis-Senat f’Marzu 2012, li għandu l-għan li jespandi l-VWP u jinkludi ċertu lingwaġġ mill-"Visa Waiver Program Enhanced Security and Reform Act". L-abbozz tal-Att JOLT jirrifletti l-approċċ segwit fl-Ordni Eżekuttiva biex jittejjeb l-ipproċessar tal-viża u tal-viżitaturi barranin u l-promozzjoni tal-ivvjaġġar.

L-abbozz tal-leġiżlazzjoni ġdida tal-VWP għadha qed tiġi meqjusa mill-Kungress tal-Istati Uniti[12].

Mit-13 ta’ April 2012, id-Dipartiment tal-Istat tal-Istati Uniti żied il-miżati tal-ipproċessar tal-viża għal ħafna mill-applikazzjonijiet għall-viża mhux għal skopijiet ta’ immigrazzjoni, inkluża żieda għal viżi applikati għal skopijiet ta’ negozju jew ta’ turiżmu minn 140 USD għal 160 USD.

Il-Kummissjoni wettqet analiżi legali tal-konsegwenzi tad-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta' Lisbona fuq l-"approċċ fuq żewġ binarji", u fit-12 ta' Marzu 2008 il-Coreper qabel ma’ din l-analiżi għan-negozjati mal-Istati Uniti fil-kuntest tan-negozjati tal-VWP[13]. B’riżultat tad-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta' Lisbona l-Istati Membri jistgħu, fil-prinċipju, ikomplu jinnegozjaw u jikkonkludu ftehimiet ma’ pajjiżi terzi fl-oqsma tal-kooperazzjoni tal-pulizija u tal-kooperazzjoni ġudizzjarja fi kwistjonijiet kriminali – li issa huma oqsma ta' kompetenza kondiviża - sakemm l-UE ma tkunx ikkonkludiet ftehimiet bħal dawn ma’ dawn il-pajjiżi terzi. Madankollu, din il-kompetenza tal-Istati Membri mhix illimitata: L-Istati Membri ma jistgħux jikkonkludu ftehimiet li jaffettwaw l-acquis tal-UE, inklużi l-istrumenti fl-oqsma tal-kooperazzjoni tal-pulizija u l-kooperazzjoni ġudizzjarja fi kwistjonijiet kriminali, jew jibdlu l-kamp ta’ applikazzjoni tiegħu.

Minħabba l-eżerċizzju eżawrjenti mill-Unjoni tal-kompetenza tagħha fil-qasam tal-politika dwar il-viżi, u l-fatt li l-ftehimiet bilaterali jikkostitwixxu de facto prekundizzjoni għall-aċċess tal-VWP, fil-prinċipju, għandu jiġi nnegozjat u konkluż ftehim ewlieni bejn l-UE ul-Istati Uniti li jkopri l-kundizzjonijiet kollha relatati mal-aċċess għall-VWP. Madankollu, fid-dawl tas-sitwazzjoni preżenti, fejn numru sinifikanti ta' Stati Membri diġà kkonkludew ftehimiet mal-Istati Uniti dwar l-iskrining terroristiku u ftehimiet dwar it-titjib tal-kooperazzjoni fil-prevenzjoni u l-ġlieda kontra l-kriminalità serja, l-Istati Membri jistgħu jkomplu jinnegozjaw u japplikaw tali ftehimiet bilaterali, bil-kundizzjoni li dawn il-ftehimiet ma jaffettwawx jew jibdlu l-kamp ta’ applikazzjoni ta' regoli komuni tal-Unjoni fil-qasam tal-kooperazzjoni tal-pulizija u l-kooperazzjoni ġudizzjarja fi kwistjonijiet kriminali, b’mod partikulari fir-rigward tal-iskambju ta' informazzjoni dwar l-infurzar tal-liġi, u fil-qasam tal-protezzjoni tad-dejta f'dan il-kuntest.

Il-Kummissjoni talbet lill-Istati Membri jipprovdu t-testi tal-ftehimiet bilaterali tagħhom mal-Istati Uniti li ġew konklużi taħt il-VWP, jew biex jipprovdu informazzjoni dwar negozjati li għaddejjin, sabiex tkun ivverifikata l-konformità mar-regoli komuni tal-Unjoni.

Ir-riżultat tal-iskrutinju tal-Kummissjoni fir-rigward tal-kooperazzjoni fl-infurzar tal-liġi huwa li l-“Ftehimiet dwar it-Tkattir tal-Kooperazzjoni fil-Prevenzjoni u t-Taqbida kontra d-Delitti Serji" u l-“Ftehimiet dwar l-Iskambju ta' Informazzjoni għall-Analiżi dwar Terroristi Magħrufa jew Suspettati” konklużi bilateralment li kienu pprovduti mill-Istati Membri huma kompatibbli mar-regoli komuni tal-Unjoni fil-qasam tal-kooperazzjoni tal-pulizija u l-kooperazzjoni ġudizzjarja fi kwistjonijiet kriminali u ma jbiddlux il-kamp ta’ applikazzjoni tagħhom (ara l-Anness għal ħarsa ġenerali tan-notifiki rċevuti mill-Istati Membri u valutazzjoni dettaljata).

Fir-rigward tal-konformità mal-acquis tal-UE fil-qasam tal-protezzjoni tad-dejta, il-Kummissjoni tinnota li referenza ġenerali għall-applikabbiltà tal-liġi nazzjonali ta’ kull Partit, li jistgħu jinstabu f’ħafna ftehimiet bilaterali konklużi taħt il-VWP, mhux dejjem tista’ tkun biżżejjed biex tiżgura l-livell ta' protezzjoni meħtieġ mid-Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill 2008/977/ĠAI tas-27 ta’ Novembru 2008 dwar il-protezzjoni ta’ dejta personali pproċessata fil-qafas tal-kooperazzjoni tal-pulizija u dik ġudizzjarja u f’materji kriminali[14] ("Deċiżjoni Qafas"). Barra minn hekk, uħud mill-ftehimiet bilaterali bejn l-Istati Membri u l-Istati Uniti ibatu minn limitazzjoni ta’ skop ċar u kriterji stretti li jikkwalifikaw il-każijiet għal aktar ipproċessar tad-dejta trasferita. Dan jista’ jqajjem kwistjonijiet tal-konformità ta' dawn il-ftehimiet mal-acquis tal-UE u, b'mod partikulari, ir-regoli tiegħu li jillimitaw aktar ipproċessar għal skopijiet differenti minn dak li għalih tkun inġabret id-dejta[15].

Il-Kummissjoni bħalissa qed tinnegozja ftehim mal-Istati Uniti għall-iskambju ta' dejta personali pproċessata fil-qafas tal-kooperazzjoni tal-pulizija u dik ġudizzjarja f'materji kriminali. Dan il-ftehim eventwalment se jikkomplementa l-ftehimiet eżistenti u futuri fil-qasam tal-kooperazzjoni tal-pulizija u dik ġudizzjarja f'materji kriminali bis-salvagwardji meħtieġa mil-lat tal-protezzjoni tad-dejta.

Valutazzjoni

Il-Kummissjoni jiddispjaċiha li l-awtoritajiet tal-Istati Uniti ma weġbux għall-kummenti bil-miktub tagħha dwar ir-regola finali interim dwar il-miżata tal-ESTA, li ntbagħtulhom f'Ottubru 2010.

Il-Kummissjoni għadha ma lestietx il-valutazzjoni tagħha tal-ESTA sabiex tiddetermina jekk din tammontax għall-proċedura ta’ applikazzjoni għall-viża ta’ Schengen peress li r-Regola Finali dwar l-ESTA għad trid tiġi ppubblikata fir-Reġistru Federali. tal-Istati Uniti.

Il-Kummissjoni se tkompli tqajjem il-kwistjoni tan-nuqqas ta’ reċiproċità fil-kuntatti tagħha mal-Istati Uniti sabiex ikun hemm reċiproċità sħiħa tal-viża fis-seħħ mill-iktar fis possibli.

Bħalissa l-limitu massimu permess għar-rata tar-rifjut tal-viża għal pajjiżi applikanti għall-VWP hija ta' 3 %. Abbażi taċ-ċifri għall-2011 tal-erba' Stati Membri li għadhom ma jipparteċipawx fil-VWP, Ċipru biss tissodisfa dan il-limitu; ir-rati tar-rifjut tal-viża fl-2011 kienu 15,7% għall-Bulgarija, 10,2% għall-Polonja u 22,4% għar-Rumanija. It-twaqqif ta’ sistema ta’ ħruġ bijometriku mill-ajruporti mill-awtoritajiet tal-Istati Uniti jippermettilhom, f’konformità mal-leġiżlazzjoni tal-Istati Uniti, li jżidu l-limitu massimu għar-rata tar-rifjut tal-viża għal 10 %.

Il-Kummissjoni se tkompli tissorvelja mill-qrib l-iżviluppi marbutin mat-twaqqif tas-sistema ta’ ħruġ mill-ajruporti mill-awtoritajiet tal-Istati Uniti, biex tiżgura, fost l-oħrajn, li soġġorni itwal minn dawk awtorizzati jiġu ssorveljati u kkalkulati b'mod preċiż u biex tagħmel possibbli żieda tal-limitu tar-rata tar-rifjut tal-viża għal 10 %.

Il-Kummissjoni jiddispjaċiha għaż-żieda tal-miżati tal-ipproċessar tal-viża milll-awtoritajiet tal-Istati Uniti, li għandhom konsegwenzi negattivi ulterjuri, b'mod partikulari, għaċ-ċittadini tal-erba’ Stati Membri li għadhom ma jipparteċipawx fil-VWP u li jixtiequ jivvjaġġaw lejn l-Istati Uniti.

Il-Kummissjoni tilqa' l-abbozz tal-leġiżlazzjoni ġdida tal-VWP li huwa appoġġjat mill-amministrazzjoni. Il-Kummissjoni tqis li abbozz ta' leġiżlazzjoni ġdida jista’ jwitti t-triq għal Stati Membri addizzjonali biex jissieħbu fil-VWP u qed tistenna bil-ħerqa l-adozzjoni tiegħu mill-aktar fis possibbli.

3.           Konklużjoni

Il-Kummissjoni tinsab kuntenta li fil-kuntest tal-implimentazzjoni tal-mekkaniżmu għar-reċiproċità tal-viża attwali, inkisbet reċiproċità sħiħa, jew kważi inkisbet, ma' pajjiżi terzi oħrajn:

– inkisbet reċiproċità sħiħa tal-viża għall-Istati Membri kollha mal-Brunej Darussalam, wara d-deċiżjoni adottata mill-awtoritajiet tal-Brunej Darussalam biex jestendu l-eżenzjoni mill-viża għal 90 jum; mill-15 ta’ Ottubru 2012, iċ-ċittadini tal-Islanda, tan-Norveġja u tal-Isvizzera wkoll igawdu minn soġġorn mingħajr viża għal 90 jum fil-Brunej Darussalam. Issa l-Kummissjoni se titlob lill-awtoritajiet tal-Brunej Darussalam biex jestendu l-eżenzjoni mill-viża għal 90 jum anke għaċ-ċittadini tal-Liechtenstein;

– il-ftehim ta' eżenzjoni mill-viża għal soġġorni qosra għad-detenturi ta' passaporti ordinarji bejn l-UE u l-Brażil daħal fis-seħħ fl-1 ta' Ottubru 2012, u jippermettu liċ-ċittadini tal-Istati Membri kollha li jivvjaġġaw mingħajr viża lejn il-Brażil;

– il-Kummissjoni tilqa' d-deċiżjoni mill-awtoritajiet Ġappuniżi biex jestendu l-eżenzjoni temporanja mill-viża għaċ-ċittadini Rumeni sal-31 ta' Diċembru 2012 u tistenna li, wara l-implimentazzjoni ta’ miżuri speċifiċi li għandhom jiġu miftiehma bejn ir-Rumanija u l-Ġappun, l-eżenzjoni temporanja mill-viża tiġi kkonvertita mill-Ġappun f’waħda permanenti.

Fir-rigward tal-Istati Uniti, abbozz ta’ leġiżlazzjoni ġdida dwar l-VWP propost, jekk jiġi adottat, jista’ jwitti t-triq għal Stati Membri addizzjonali biex jissieħbu fil-VWP u b'hekk jinkiseb aktar progress sostanzjali lejn ir-reċiproċità sħiħa tal-viża mal-Istati Uniti.

Fir-rigward tal-introduzzjoni mill-ġdid mill-Kanada ta’ rekwiżit għall-viża għaċ-ċittadini Ċeki, il-Kummissjoni jiddispjaċiha li s’issa l-Kanada għadha ma pprovdietx lill-Kummissjoni r-rapport tagħha dwar iż-żjara fir-Repubblika Ċeka bil-għan li tinġabar dejta u b’hekk de facto fixklet il-kooperazzjoni fil-qafas tal-grupp ta' ħidma tal-esperti Ċeki-Kanadiżi. Il-Kummissjoni qed tistenna bil-ħerqa l-implimentazzjoni sħiħa qabel tmiem l-2012 tal-leġiżlazzjoni ġdid dwar l-asil tal-Kanada li għandha tneħħi l-pull factors importanti u b'hekk tnaqqas b’mod konsiderevoli n-numru ta’ applikazzjonijiet għall-asil bla bażi tal-UE. Ladarba dawn id-dispożizzjonijiet tal-liġi ġdida jidħlu fis-seħħ, għandhom jippermettu lill-awtoritajiet Kanadiżi biex jiddeċiedu li jneħħu mill-ġdid l-obbligu tal-viża għaċ-ċittadini Ċeki. Il-Kummissjoni hija impenjata sabiex tesplora mal-Kanada u b'koordinazzjoni sħiħa mal-Istati Membri kkonċernati, mezzi ta' kooperazzjoni politikament u legalment vijabbli fir-rigward tal-kwistjoni ta’ applikazzjonijiet għall-asil bla bażi li joriġinaw mill-UE; madankollu, forom ta' kooperazzjoni bħal dawn ma għandhomx ikunu prerekwiżit għat-tneħħija tal-obbligu tal-viża mill-Kanada għaċ-ċittadini mit-tliet Stati Membri kkonċernati.

Il-Kummissjoni qed tistenna bil-ħerqa l-adozzjoni mill-Parlament Ewropew u mill-Kunsill tal-abbozz tar-Regolament li jemenda r-Regolament 539/2001, li għandu l-għan, fost l-oħrajn, li jwaqqaf mekkaniżmu ta’ reċiproċità ġdid u aktar effiċjenti. Ladarba jiġi adottat, kemm il-ftit każijiet li baqa’ u kwalunkwe każ ġdid ta’ nuqqas ta’ reċiproċità se jiġu eżaminati mill-Kummissjoni u taġixxi dwarhom f’konformità ma’ dan il-mekkaniżmu ta’ reċiproċità rivedut.

ANNESS

Ħarsa ġenerali u valutazzjoni tal-ftehimiet bilaterali tal-Istati Membri mal-Istati Uniti fil-kuntest tal-analiżi legali tal-konsegwenzi tad-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta’ Lisbona għall-"approċċ fuq żewġ binarji" tan-negozjati tal-VWP mal-Istati Uniti

– Ħarsa ġenerali tal-ftehimiet bilaterali

Il-Kummissjoni talbet lill-Istati Membri biex jipprovdu t-testijiet tal-“Ftehimiet dwar it-Tkattir tal-Kooperazzjoni fil-Prevenzjoni u t-Taqbida kontra d-Delitti Serji" u l-“Ftehimiet dwar l-Iskambju ta' Informazzjoni għall-Analiżi dwar Terroristi Magħrufa jew Suspettati”, li ġew konklużi mal-Istati Uniti fil-kuntest tal-Programm għall-Eżenzjoni mill-Viża (VWP), jew informazzjoni dwar in-negozjati li għaddejjin, sabiex tivvaluta jekk dawn il-ftehimiet jaffettwawx l-acquis tal-UE jew jibdlu l-kamp tal-applikazzjoni tiegħu.

Ħmistax-il Stat Membru (ir-Repubblika Ċeka, id-Danimarka, il-Ġermanja, l-Estonja, il-Greċja, l-Italja, il-Latvja, il-Litwanja, l-Ungerija, Malta, il-Pajjiżi l-Baxxi, l-Awstrija, il-Portugall, is-Slovakkja u l-Finlandja) issottomettew testi tal-ftehimiet bilaterali tagħhom mal-Istati Uniti dwar il-Ftehimiet dwar it-Tkattir tal-Kooperazzjoni fil-Prevenzjoni u t-Taqbida kontra d-Delitti Serji. Fir-rigward tal-Ftehimiet dwar l-Iskambju ta' Informazzjoni għall-Analiżi dwar Terroristi Magħrufa jew Suspettati, sitt Stati Membri (l-Estonja, il-Greċja, il-Latvja, l-Ungerija, is-Slovakkja u s-Slovenja) ipprovdew it-testi ta' dawn il-ftehimiet bilaterali mal-Istati Uniti. It-tabella ta' hawn taħt tagħti ħarsa ġenerali lejn it-tweġibiet riċevuti mingħand l-Istati Membri[16]:

SM || MtQ[17] || Dikjarazzjoni[18] || Ftehim TSC[19] || Ftehim bħal ta’ Prüm (Ftehim PCSC)[20]

BE || || || - || In-negozjati għadhom għaddejin

BG || - || X || - (il-kummenti tal-bidu dwar l-abbozz tal-ftehim intbagħtu lill-Istati Uniti) || - (il-kummenti tal-bidu dwar l-abbozz tal-ftehim intbagħtu lill-Istati Uniti)

CZ || X || || X (it-test ikklassifikat; mhux ipprovdut) || X

DK || - || || - (stennija għall-abbozz tal-ftehim mill-Istati Uniti) || X

DE || - || || - || X

EE || X || || X || X

EL || X || || X || X

ES || || || L-ebda informazzjoni pprovduta || L-ebda informazzjoni pprovduta

FR || || || In-negozjati mal-Istati Uniti għaddejjin (test mhux ipprovdut) || In-negozjati mal-Istati Uniti għaddejjin (test mhux ipprovdut)

IT || || || Il-memorandum għall-iskambju ta’ informazzjoni t-TSC tal-Istati Uniti tal-2007 u t-test ta' arranġamenti ta' implimentazzjoni mill-2009 mhux ipprovdut; Il-ftehim bilaterali tal-1986 pprovdut || X

CY || - || || - in-negozjati għadhom ma bdewx; l-awtoritajiet qed jiskrutinaw it-test tal-ftehim) || - in-negozjati għadhom ma bdewx; l-awtoritajiet qed jiskrutinaw it-test tal-ftehim)

LV || X || || X || X

LT || L-ebda informazzjoni pprovduta || || L-ebda informazzjoni pprovduta || X

LU || || || L-ebda informazzjoni pprovduta || L-ebda informazzjoni pprovduta

Hu || L-ebda informazzjoni pprovduta || || X || X

MT || X || || - || X[21]

NL || L-ebda informazzjoni pprovduta || || L-ebda informazzjoni pprovduta || X

AT || - || || - || X

PL || || || X (it-test ikklassifikat; mhux ipprovdut) || -

PT || - || || In-negozjati għadhom għaddejin || X[22]

RO || || X || fażi inizjali ta' konsultazzjonijiet mal-Istati Uniti || fażi inizjali ta' konsultazzjonijiet mal-Istati Uniti

SI || - || || X || Tħejjija biex jitniedu n-negozjati

SK || X || || X || X

FI || || || - || X[23]

SE || - || || - || -

– Ir-riżultati tal-iskrutinju tal-Kummissjoni tal-ftehimiet bilaterali tal-Istati Membri mal-Istati Uniti konkluż taħt il-VWP

L-għan tat-talba tal-Kummissjoni kien li tivverifika li l-ftehimiet bilaterali tal-Istati Membri mal-Istati Uniti konklużi taħt il-VWP jikkonformaw mar-regoli eżistenti tal-UE fl-oqsma tal-kooperazzjoni tal-pulizija u dik ġudizzjarja f’materji kriminali, b’mod partikulari fir-rigward tal-iskambju ta' informazzjoni dwar l-infurzar tal-liġi, inklużi:

– Deċiżjoni tal-Kunsill 2005/671/ĠAI tal-20 ta’ Settembru 2005 dwar l-iskambju ta' informazzjoni u l-kooperazzjoni fir-rigward ta' reati terroristiċi;

– Deċiżjoni Kwadru tal-Kunsill 2006/960/ĠAI tat-18 ta’ Diċembru 2006 dwar is-simplifikazzjoni tal-iskambju ta' informazzjoni u intelligence bejn l-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi tal-Istati Membri tal-Unjoni Ewropea (l-“Inizjattiva Svediża”)

– Deċiżjoni tal-Kunsill 2008/615/ĠAI tat-23 ta' Ġunju 2008 dwar it-titjib tal-kooperazzjoni transkonfinali, b'mod partikolari fil-ġlieda kontra t-terroriżmu u l-kriminalità transkonfinali (id-Deċiżjoni “Prüm”);

– Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill 2008/977/ĠAI tas- 27 ta’ Novembru 2008 dwar il-protezzjoni ta’ dejta personali pproċessata fil-qafas tal-kooperazzjoni tal-pulizija u dik ġudizzjarja f’materji kriminali

Skont ir-riżultati tal-iskrutinju tal-Kummissjoni, il-“Ftehimiet dwar it-Tkattir tal-Kooperazzjoni fil-Prevenzjoni u t-Taqbida kontra d-Delitti Serji” u l-“Ftehimiet dwar l-Iskambju ta' Informazzjoni għall-Analiżi dwar Terroristi Magħrufa jew Suspettati” konklużi bilateralment huma kompatibbli mal-acquis tal-UE fil-qasam tal-kooperazzjoni tal-pulizija u dik ġudizzjarja f'materji kriminali u ma jbiddlux il-kamp ta’ applikazzjoni tiegħu. Id-Deċiżjoni “Prüm” (id-Deċiżjoni tal-Kunsill 2008/615/ĠAI) ma taffettwax il-ftehimiet bilaterali jew multilaterali bejn l-Istati Membri u pajjiżi terzi, kif stipulat fl-Artikolu 35(6) tad-Deċiżjoni. Bl-istess mod, l-hekk imsejħa "Inizjattiva Svediża" (id-Deċiżjoni Kwadru tal-Kunsill 2006/960/ĠAI) hija mingħajr ħsara għall-ftehimiet bilaterali jew multilaterali bejn l-Istati Membri u pajjiżi terzi, kif stipulat fl-Artikolu 1(2) tad-Deċiżjoni Kwadru. Il-Ftehimiet huma kompatibbli wkoll mad-Deċiżjoni tal-Kunsill 2005/671/ĠAI u ma jbiddlux il-kamp ta’ applikazzjoni tiegħu, peress li d-Deċiżjoni tal-Kunsill hija limitata għat-trasferiment ta’ informazzjoni mill-Istati Membri għall-Europol, l-Eurojust u l-Istati Membri l-oħra. Aktar preċiżament, id-Deċiżjoni tal-Kunsill hija limitata għat-trasferiment tal-informazzjoni kollha rilevanti għall-Europol u l-Istati Membri interessati li tikkonċerna u tirriżulta mill-investigazzjonijiet kriminali fir-rigward tal-offiżi terroristiċi, kif stipulat fl-Artikoli 2(1) u 2(6) tad-Deċiżjoni tal-Kunsill, u għat-trasferiment tal-informazzjoni kollha rilevanti għall-Eurojust u l-Istati Membri interessati li tikkonċerna prosekuzzjonijiet u kundanni għal reati terroristiċi, kif stipulat fl-Artikoli 2(2) u 2(6) tad-Deċiżjoni tal-Kunsill. Id-Deċiżjoni tal-Kunsill 2005/671/ĠAI ma tirregolax it-trasferiment ta’ informazzjoni lejn pajjiżi terzi.

Fir-rigward tal-iskambju ta’ dejta mir-reġistru tal-ismijiet tal-passiġġieri (PNR - passenger name record), il-Kummissjoni żgurat mill-bidu tal-"approċċ fuq żewġ binarji" li l-ftehimiet bilaterali bejn l-Istati Membri u l-Istati Uniti ma jinkludux dejta mill-PNR. L-ebda wieħed mill-ftehimiet bilaterali kkomunikati lill-Kummissjoni ma ppreveda l-iskambju ta’ dejta mill-PNR.

Kooperazzjoni eqreb bejn il-pulizija u dik ġudizzjarja f’materji kriminali trid tmur id f'id mar-rispett għad-drittijiet fundamentali, b’mod partikulari d-dritt għar-rispett tal-privatezza u għall-protezzjoni tad-dejta personali. Dan id-dritt irid jiġi ggarantit permezz ta’ arranġamenti speċjali tal-protezzjoni tad-dejta[24]. Skambju ta’ informazzjoni mtejjeb fl-Unjoni Ewropea spiss jimplika kollaborazzjoni bejn l-Istati Membri, minħabba n-natura transkonfinali fil-ġlieda kontra l-kriminalità u kwistjonijiet ta' sigurtà. F’każijiet fejn id-dejta personali tkun trażmessa jew saret disponibbli bejn l-awtoritajiet tal-Istati Membri jew minn awtoritajiet bħal dawn lil awtoritajiet jew sistemi ta’ informazzjoni stabbiliti fuq il-bażi tat-Titolu VI tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea qabel it-Trattat ta’ Lisbona (bħall-Eurojust, l-Europol, eċċ.), tapplika d-Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill 2008/977/ĠAI tas-27 ta’ Novembru 2008 dwar il-protezzjoni ta’ data personali pproċċessata fil-qafas tal-kooperazzjoni tal-pulizija u dik ġudizzjarja f’materji kriminali[25] ("Deċiżjoni Qafas"). Id-Deċiżjoni Qafas tapplika wkoll fejn id-dejta personali tkun trażmessa jew saret disponibbli lill-awtoritajiet tal-Istati Membri minn awtoritajiet jew sistemi ta’ informazzjoni stabbiliti fuq il-bażi tat-Titolu VI tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea (qabel Lisbona)[26].

L-Artikolu 13 tad-Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill 2008/977/ĠAI jistabbilixxi r-regoli applikabbli meta l-awtoritajiet kompetenti jittrasferixxu dejta personali lejn pajjiżi terzi, fosthom l-obbligu li l-Istat terz jiżgura livell xieraq ta' protezzjoni għall-ipproċessar maħsub tad-dejta[27]. Skont l-Artikolu 13, paragrafu 4, tad-Deċiżjoni Qafas, l-adegwatezza tal-livell ta' protezzjoni hija valutata fid-dawl taċ-ċirkostanzi kollha relatati mal-operazzjoni(jiet) ta' trasferiment tad-dejta. B'mod partikulari, għandhom jiġu evalwati n-natura tad-dejta, l-iskop u t-tul tal-ipproċessar, kif ukoll il-qafas legali tal-Istat terz. B'deroga minn dan l-obbligu, id-dejta personali tista’ tiġi ttrasferita biss taħt kundizzjonijiet stretti bħal, fost l-oħrajn, il-fatt li l-pajjiż terz joffri salvagwardji xierqa u effettivi[28].

Għaldaqstant, il-ftehimiet bilaterali bejn l-Istati Membri u l-Istati Uniti li jikkonċernaw it-trasferimenti tad-dejta li jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tad-Deċiżjoni Qafas għandhom jissodisfaw dawn il-kriterji.

F’dan l-isfond, referenza ġenerali għall-applikabbiltà tal-liġi nazzjonali ta’ kull Parti, li tista’ tinstab f’ħafna ftehimiet bilaterali konklużi taħt il-VWP, mhux dejjem tista’ tkun biżżejjed biex tiżgura l-livell ta' protezzjoni meħtieġ mid-Deċiżjoni Qafas. Barra minn hekk, uħud mill-ftehimiet bilaterali bejn l-Istati Membri u l-Istati Uniti jbatu minn limitazzjoni ta’ skop ċar u kriterji stretti li jikkwalifikaw il-każijiet għal aktar ipproċessar tad-dejta trasferita. Dan jista’ jqajjem kwistjonijiet tal-konformità ta' dawn il-ftehimiet mal-acquis tal-UE u, b'mod partikulari, ir-regoli tiegħu li jillimitaw aktar ipproċessar għal skopijiet differenti minn dak li għalih tkun inġabret id-dejta[29].

Il-Kummissjoni bħalissa qed tinnegozja ftehim mal-Istati Uniti għall-iskambju ta' dejta personali pproċessata fil-qafas tal-kooperazzjoni tal-pulizija u dik ġudizzjarja f'materji kriminali. Dan il-ftehim eventwalment se jikkomplementa l-ftehimiet eżistenti u futuri fil-qasam tal-kooperazzjoni tal-pulizija u dik ġudizzjarja f'materji kriminali bis-salvagwardji meħtieġa mil-lat tal-protezzjoni tad-dejta.

[1]               ĠU L 81, 21.3.2001.

[2]               ĠU L 164M, 16.6.2006.

[3]               COM(2006) 3 finali tal-10.1.2006, COM(2006) 568 finali tat-2.10.2006, COM(2007) 533 finali tat-13.9.2007, COM(2008) 486 finali/2 tad-9.9.2008, COM(2009) 560 finali tad-19.10.2009, COM(2010) 620 fnali tal-5.11.2010.

[4]               ĠU L 157, 21.6.2005.

[5]               COM(2009) 562 finali tad-19.10.2009.

[6]               Dikjarazzjoni bil-miktub 0089/2010 “It-treġġigħ lura tar-reċiproċità fis-sistema tal-viżi – solidarjetà mal-istatus inugwali taċ-ċittadini Ċeki wara l-introduzzjoni unilaterali ta’ viżi mill-Kanada”, fit-8 ta’ Marzu 2011.

[7]               COM (2011) 290 finali.

[8]               “eVisitor” hija awtorizzazzjoni biex wieħed iżur l-Awstralja għal finijiet turistiċi jew kummerċjali, għal perjodu massimu ta’ tliet xhur għal kull dħul. eVisitor hija valida għal tnax-il xahar mid-data meta tingħata.

[9]               Xi miżuri ġodda relatati mad-dejta bijometrika se jidħlu fis-seħħ fl-2013.

[10]             ĠU C 199E, 7.7.2012, p. 89.

[11]             Notevolment fis-Summits bejn l-UE u l-Istati Uniti fl-20 ta’ Novembru 2010 u t-28 ta’ Novembru 2011, matul iż-żjara tad-Direttur Ġenerali tad-Direttorat Ġenerali għall-Affarijiet Interni ta’ Washington DC f’Novembru 2010, waqt il-laqgħat Ministerjali tal-Ġustizzja u l-Affarijiet Interni bejn l-UE u l-Istati Uniti f’Diċembru 2010, f’April 2011, f’Novembru 2011 u f’Ġunju 2012, u l-laqgħat tal-Uffiċjali Għolja tal-Ġustizzja u l-Affarijiet Interni bejn l-UE u l-Istati Uniti f’Jannar 2011, f’Lulju 2011, f’Jannar 2012 u f’Lulju 2012.

[12]             Fl-aħħar laqgħa tal-Uffiċjali Għolja bejn l-UE u l-Istati Uniti (25-26 ta' Lulju 2012), id-Dipartiment tas-Sigurtà Interna tal-Istati Uniti (DHS) enfasizza li l-Kungress rabat l-adozzjoni ta' kriterji ġodda ta’ eliġibbiltà mal-implimentazzjoni ta' “sistema ta' dħul/ħruġ” effettiva – li hija meħtieġa biex tikkalkula rata ta’ soġġorn itwal minn dak awtorizzat affidabbli għal kull pajjiż ta' oriġini. Minkejja l-isforzi importanti, id-DHS esperjenza diffikultajiet biex jimplementa “sistema ta’ ħruġ” affidabbli u qed jantiċipa li l-ksib ta’ dan l-objettiv se jieħu x-xhur.

[13]             Għal aktar tagħrif dwar l-"approċċ fuq żewġ binarji", ara r-raba' rapport ta’ reċiproċità tal-Kummissjoni (COM(2008) 486 finali/2, 9.9.2008) u l-ħames rapport ta’ reċiproċità (COM(2009) 560 finali). In-negozjati dwar l-iskambju ta' ittri bejn l-UE u l-Istati Uniti rigward ċerti kundizzjonijiet għall-aċċess tal-VWP li waqgħu taħt il-kompetenza tal-KE għad-dħul jew il-parteċipazzjoni kontinwa fil-VWP ma ġewx segwiti b'mod attiv mal-Istati Uniti mill-2009: l-Istati Uniti ma jeħtieġx li l-Istati Membri jidħlu fi ftehimiet bilaterali mal-Istati Uniti fir-rigward ta’ dawn ir-rekwiżiti.

[14]             ĠU L 350, 30.12.2008

[15]             Art. 3, par. 2, tad-Deċiżjoni Qafas.

[16]             Nota ta’ spjegazzjoni: "X" tfisser "ftehim konkluż" u "-" tfisser "l-ebda ftehim konkluż".

[17]             Memorandum ta’ Qbil fir-rigward tal-Programm tal-Eżenzjoni mill-Viża (VWP) tal-Istati Uniti u miżuri relatati tas-sigurtà msaħħa

[18]             Dikjarazzjoni fir-rigward tal-prinċipji ta' kooperazzjoni dwar miżuri bilaterali ta’ sigurtà mtejba għall-ivvjaġġar internazzjonali u l-obbligi tal-VWP tal-Istati Uniti

[19]             Ftehim dwar l-Iskambju ta' Informazzjoni għall-Analiżi dwar Terroristi Magħrufa jew Suspettati

[20]             Il-Ftehim dwar it-Titjib tal-Kooperazzjoni fil-Prevenzjoni u l-Ġlieda kontra l-Kriminalità Serja

[21]             Għadu mhux ratifikat.

[22]             Għaddej mill-proċedura ta' ratifika.

[23]             Sakemm ikun hemm proċess approvat mill-Parlament.

[24]             Premessa 17 tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 2008/615/ĠAI tat-23 ta' Ġunju 2008 dwar it-titjib tal-koperazzjoni transkonfinali, b'mod partikolari fil-ġlieda kontra t-terroriżmu u l-kriminalità transkonfinali

[25]             ĠU L 350, 30.12.2008.

[26]             Art. 1, par. 2, tad-Deċiżjoni Qafas.

[27]             Art. 13, par. 1(d), tad-Deċiżjoni Qafas.

[28]             Art. 13, par. 3, tad-Deċiżjoni Qafas.

[29]             Art. 3, par. 2, tad-Deċiżjoni Qafas.