IL-MATERJA PRIMA SSIR DISPONIBBLI GĦALL-BENESSERI TAL-EWROPA FIL-ĠEJJIENI

PROPOSTA GĦAL SĦUBIJA EWROPEA TAL-INNOVAZZJONI DWAR IL-MATERJA PRIMA

1. Introduzzjoni

L-importanza strateġika ta' provvista sostenibbli tal-materja prima lill-UE – għall-industriji tagħha u s-soċjetà kollha kemm hi – kienet rikonoxxuta tajjeb minn dokumenti differenti ta' politika strateġika bħall-Inizjattiva tas-Swieq tal-Materja Prima[1] propost mill-Kummissjoni Ewropea, Konklużjonijiet tal-Kunsill relatati [2] u Rapport mill-PE[3]. L-Istrateġija Ewropea 2020 enfasizzat l-importanza ta' din il-kwistjoni kemm fl-inizjattivi Ewlenin tal-"Politika Industrijali"[4] u anke f'dawk tal-"Effiċjenza tar-Riżorsi"[5]. Barra minn hekk, l-importanza tal-użu effiċjenti tar-riżosti kien enfasizzat fil-"Pjan Direzzjonali dwar l-Użu Effiċjenti tar-Riżorsi" assoċjat[6]. Dawn id-dokumenti jsemmu b'mod ċar l-isfidi u r-riskji l-ġodda relatati mal-iskarsezzi fil-provvista u ta' użu ineffiċjenti tar-riżorsi li l-UE taffaċċja fid-dawl tal-kompetizzjoni globali li qed tiżdied għall-materja prima. B'mod paradossali, għal xi deċennji, l-Ewropa rat li r-rwol tagħha bħala fornitur tal-materja prima kien qed kulma jmur jitnaqqas. Il-kumplessità u l-urġenza tal-materji in kwistjoni jagħmluha ċara ħafna li kontinwazzjoni ta' "noperaw bħas-soltu" m'għadhiex alternattiva għall-Ewropa.

Hawn hu fejn tibda taħdem l-innovazzjoni. Fis-Seklu 21 qed toħroġ paradigma ġdida li tixħet l-attenzjoni fuq l-innovazzjoni bħala forza li tmexxi 'l quddiem u li, s'issa, baqgħet fil-biċċa l-kbira tagħha mhux mittiefsa fl-Ewropa fil-qasam tal-materja prima. Fl-2010, il-Kummissjoni stabbilixxiet, bħala parti mill-Inizjattiva Ewlenija Unjoni tal-Innovazzjoni[7], il-qafas xieraq tas-Sħubijiet Ewropej għall-Innovazzjoni (EIPs). Sħubijiet bħal dawn jitniedu f'każijiet meta s-saħħa magħquda ta' sforzi pubbliċi u privati fuq livelli reġjonali, nazzjonali u ta' UE fl-innovazzjoni u l-R&D, u l-miżuri min-naħa tad-domanda, huma meħtieġa biex jintlaħqu l-miri soċjetali iżjed malajr u b'mod ikbar effiċjenti. Dan hu l-każ għall-materja prima hekk kif ippreżentat f'din il-Komunikazzjoni.

Din is-Sħubija se timmira lejn materja prima li mhix agrikola jew li mhix tal-enerġija, inkluża, iżda mhux biss, il-lista tal-UE tal-materja prima kritika[8]. Għalhekk din tkopri wkoll oħrajn metalliċi, tal-minerali industrijali, materjali tal-kostruzzjoni u kif ukoll materja prima industrijali oħra bħall-gomma naturali u l-injam. Ħafna minn dawn il-materjali huma inputs vitali għal teknoloġiji innovattivi li joffru applikazzjonijiet ta' teknoloġija nadifa u li jħarsu l-ambjent. Huma essenzjali wkoll għall-manifattura ta' ligi kruċjali, prodotti ġodda u innovattivi li s-soċjetà moderna tal-lum teħtieġ, bħal ngħidu aħna l-batteriji għall-karozzi elettriċi, is-sistemi fotovoltajiċi u tagħmir ieħor għat-turbini tar-riħ, li jgħinu biex jintlaħqu l-għanijiet tal-enerġija li tiġġedded. L-għan komuni ta' din is-Sħubija jkun li sal-2020, l-Ewropa tkun imxiet ħafna 'l quddiem fit-tnaqqis tad-dipendenza tal-importazzjonijiet tagħha fuq il-materja prima. Dan se jinkiseb billi jiżdiedu l-innovazzjonijiet li jiżguraw provvisti sikuri u sostenibbli kemm tal-materja prima primarja u anke sekondarja jew jipprevenu l-ħela tal-materja prima ewlenija matul iċ-ċiklu ta' ħajjitha.

Din il-proposta tikkonsidra wkoll it-tagħlimiet li nkisbu mill-kuntest tal-EIP bi prova "Xjuħija Attiva u b'Saħħitha". Din tibni wkoll fuq bosta inputs mill-Istati Membri, komunitajiet ta' riċerka u partijiet interessati oħrajn miġbura fil-kuntest ta' laqgħat differenti, workshops, u avvenimenti u kif ukoll f'konsultazzjoni pubblika li ġiet organizzata matul l-2010 u l-2011.

2. Opportunitajiet għal innovazzjoni matul il-katina tal-valur tal-materja prima

Għal bosta snin fl-UE, l-esplorazzjoni u l-immeppjar ġeoloġiċi bażiċi kienu qed isiru minn stħarriġiet ġeoloġiċi nazzjonali li jkollhom joperaw fir-restrizzjonijiet tal-oqfsa u r-regolamenti nazzjonali. Sal-lum, il-benefiċċji sħaħ ta' koordinazzjoni xierqa jew anke ta' integrazzjoni ta' wħud mill-attivitajiet tas-27 stħarriġ ġeoloġiku differenti tal-UE għadhom ma nkisbux. Madanakollu, ħsieb innovattiv imsejjes fuq iżjed netwerking u koperazzjoni jista' jwassal biex l-affarijiet jimxu 'l quddiem. Jekk jinħolqu standards Ewropej, ikun faċilitat il-ħolqien ta' bażi ġeoloġika uniformi tal-UE tal-konoxxenza, u jistgħu jwasslu għal iżjed żvilupp u użu kost-effikaċja, ta' teknoloġiji moderni meħtieġa, bħalma huma sistemi ta' informazzjoni dwar riżorsi bis-satellita u sistemi avvanzati tal-kompjuter għal immudellar 4D.

Matul l-aħħar 50 sena, is-sehem tal-UE fit-tħaffir globali tal-minjieri naqas sostanzjalment. Dan wassal għal tnaqqis fl-ispeċjalizzazzjonijiet u l-ħiliet essenzjali. Madanakollu t-tali ħiliet huma meħtieġa biex tkun żgurata s-sigurtà waqt l-attivitajiet tat-tħaffir tal-minjieri u biex tintlaħaq il-ħtieġa potenzjali li qed tikber biex isir tħaffir iżjed fil-fond, f'żoni iżjed remoti u taħt kundizzjonijiet iżjed diffiċli (eż: taħt qiegħ il-baħar, fir-reġjun Artiku). Filwaqt li standards għoljin għal tekniki ta' estrazzjoni iktar sikuri u li jħarsu iżjed l-ambjent joħolqu sfidi ġodda, dawn joħolqu wkoll opportunitajiet ġodda tas-suq. Dan jgħin wkoll biex jonqos ir-riskju ta' inċidenti maġġuri fis-settur tat-tħaffir tal-minjieri. Madanakollu, dawn l-ispeċjalizzazzjonijiet u l-ħiliet mhumiex meħtieġa biss għall-estrazzjoni, iżda matul il-katina tal-valur kollha (l-esplorazzjoni, l-ipproċessar, ir-riċiklaġġ, is-sostituzzjoni).

Anke jekk l-Ewropa, b'mod sħiħ, għamlet progress sinifikanti, b'mod partikolari fejn jidħol ir-riċiklaġġ tal-iskart, hemm iżjed x'jista' jsir biex ikun evitat il-ħela ta' materja prima ta' valur f'kull stadju taċ-ċiklu ta' ħajjitha. Applikazzjoni sħiħa tal-ewwel passi tal-Ġerarkija Ewropea tal-Iskart (il-prevenzjoni, segwita mill-preparazzjoni għall-użu mill-ġdid u r-riċiklaġġ) tista' tevita telf irrimedjabbli ta' riżorsi ta' valur u toħloq opportunitajiet ġodda ta' xogħol u negozju fl-UE.

L-innovazzjoni tista' tkun mezz b'saħħtu biex jirnexxu dawn l-isfidi. Speċjalizzazzjonijiet fl-inġinerija u l-ipproċessar żviluppaw f'oqsma oħra li qed joħorġu bħalma huma r-robotika u teknoloġiji ewlenin ta' appoġġ (KETs) oħrajn. L-introduzzjoni ta' operazzjonijiet u awtomazzjoni avvanzati kkontrollati bir-remote fil-minjieri ta' taħt l-art u l-użu innovattiv tal-bijolessija biex ikunu estratti n-nikil u metalli oħra b'mod kost-effikaċi u li jħares l-ambjent, jagħmlu t-tħaffir tal-minjieri fl-UE iżjed kompetittiv u sostenibbli. Tekniki ġodda ta' monitoraġġ inkluż l-użu ta' teknoloġiji bis-satellita jistgħu jipprevenu milli jseħħu inċidenti maġġuri. L-innovazzjoni hi importanti ħafna wkoll fl-istadju tal-ipproċessar, għax fih huma meħtieġa soluzzjonijiet teknoloġiċi avvanzati għal immaniġġjar effiċjenti tal-ilma, il-konsum tal-enerġija u r-riċiklaġġ (bħal pereżempju fil-każ ta' materja prima kritika bħall-indju u l-gallju li huma dderivati minn metalli bażiċi).

Iżjed ma l-UE tavvanza fl-iżviluppar ta' dan l-approċċ innovattiv, iżjed tkun tista' t-tieħu r-rwol ta' tmexxija biex tintroduċi fl-Ewropa u f'pajjiżi terzi, teknoloġiji ġodda li jħarsu l-ambjent u li huma effiċjenti fl-użu tar-riżorsi. Dan jista' jkollu effett sekondarju pożittiv ieħor permezz tat-tixrid tal-aqwa prattiċi, li mbagħad jikkontribwixxi fil-priżervazzjoni aħjar tal-ambjent tad-dinja kollha. Immaniġġar sostenibbli tal-materja prima u li hu effiċjenti fl-użu tar-riżorsi, żieda fil-preparazzjoni għall-użu mill-ġdid u r-riċiklaġġ, u l-ġbir u ċ-ċaqliq ta' materjali li ġejjin mill-injam, jistgħu jikkontribwixxu mhux biss biex ma jkunx hemm aktar telfien tal-bijodiversità u biex jonqsu mad-dinja kollha l-emissjonijiet tal-Gass tal-Effett Serra iżda anke biex tkun assigurata provvista ta' materja prima u biex tiġi indirizzata l-iskarsezza fl-Ewropa ta', pereżempju, fajber ibbażat fuq l-injam, għar-riċiklaġġ.

Iż-żieda kbira ħafna fil-bejgħ ta' tagħmir modern tal-komunikazzjoni – bħalma huma l-mowbajls u l-laptops – li għandu tendenza ta' rata għolja ta' sostituzzjoni, ħolqot potenzjal kbir ħafna ta' skart ta' valur ("il-minjieri Urbani tagħna"). Daż-żmien, mowbajl ikun fih iżjed minn 40 materja prima differenti, bħalma huma l-kobalt, il-gallju, il-platinu, u elementi rari tad-dinja. Daż-żmien, kull ċittadin fl-UE jiġġenera madwar 17-il kg ta' skart ta' tagħmir elettriku u elettroniku (WEEE) kull sena, ċifra li hi mbassra li tiżdied għal 24 kg sal-2020[9]. Madanakollu, ir-riċiklaġġ ta' elementi rari tad-dinja minn tagħmir elettroniku pereżempju, hu bħalissa sfida mil-lat teknoloġiku iżda anke mil-lat ekonomiku. Ġbir separat tal-iskart għandu jiġi mħeġġeġ iżjed u s-swieq għandhom bżonn is-sapport biex jimxu 'l quddiem. Barra minn hekk, il-prevenzjoni ta' esportazzjonijiet illegali u ta' trattament mhux xieraq tal-iskart, tista' twassal għal bosta benefiċċji ambjentali u għal rkupru ta' materjali ta' valur (eż: skart tal-metall, karta rkuprata għar-riċiklaġġ).

Tekniki ġodda ta' riċiklaġġ li huma kost-effikaċja u li jħarsu l-ambjent, u l-aqwa prattiċi għall-ġbir u t-trattament tal-iskart, joffru l-possibbiltà ta' titjib fir-riċiklaġġ ta' materja prima ewlenija. Bħala illustrazzjoni, l-iżvilupp riċenti ta' adeżivi speċjali li fihom informazzjoni kkodifikata abbażi tal-identifikaturi kimiċi uniċi jista' jikkontribwixxi fil-ġlieda kontra t-traffiku illegali u s-serq ta' prodotti u skart tal-metall. Apparti dan, xi Stati Membri żiedu sostanzjalment ir-rati tagħhom tal-ġbir u r-riċiklaġġ billi introduċew strumenti ekonomiċi xierqa li jinkludu anke skemi ta' responsabbiltà tal-produttur biex jagħtu sapport lill-ġbir separat, l-użu mill-ġdid u r-riċiklaġġ.

Barra minn hekk, bosta applikazzjonijiet jistrieħu fuq materja prima ewlenija li bħalissa hi ferm diffiċli, jew saħansitra impossibbli, biex tiġi sostituta minħabba l-proprjetajiet fiżiċi u kimiċi speċifiċi tagħha. Is-sostituzzjoni tista' tintuża kemm biex jiġu żviluppati materjali alternattivi f'ċerti applikazzjonijiet, jew biex tieħu post dawn l-applikazzjonijiet b'teknoloġija ekwivalenti li ma tistrieħx fuq materja prima ewlenija. Pereżempju, l-iżvilupp ta' supertrażmettituri ta' temperatura għolja taċ-ċeramika jista' jieħu post il-kalamiti permanenti fit-turbini tar-riħ li bħalissa jużaw elementi rari tad-dinja bħalma huma n-neodimju u d-disprożju.

Fi ftit kliem, l-eżempji ta' hawn fuq juru li:

· l-innovazzjoni hi kundizzjoni neċessarja biex l-Ewropa terġa' tikseb rwol u preżenza fl-użu effiċjenti tar-riżorsi u fil-provvista sostenibbli tal-materja prima, li mingħajrhom is-sostenibbiltà tal-ekonomija kollha tagħha tiddgħajjef.

· l-innovazzjoni hi meħtieġa biex iżżomm u ttejjeb il-kompetittività tal-industrija tal-UE u biex tiżgura użu effiċjenti tar-riżorsi fl-Unjoni Ewropea

· l-innovazzjoni hi meħtieġa matul il-katina tal-valur kollha tal-materja prima, u allura teħtieġ approċċ komprensiv biex tindirizza l-isfidi differenti li l-UE se taffaċċja fis-snin li ġejjin.

Is-sitwazzjoni ssejjaħ għal sforzi mmirati ta' innovazzjoni u riċerka, teknoloġiji ta' skoperti ġodda u approċċi multidixxiplinari biex jimtlew id-diskrepanzi fl-għarfien tagħna.

3. Il-valur miżjud tas-Sħubija Ewropea għall-Innovazzjoni fil-Materja Prima

Is-sapport li diġà qed jingħata mill-Kunsill u l-Parlament Ewropew lill-materja prima tal-UE u l-istrateġiji għal effiċjenza tar-riżorsi mressqa mill-Kummissjoni, juru li qed jikber l-għarfien tal-ħtieġa li jiġu indirizzati l-isfidi li jissemmew hawn fuq, kemm fuq livell Ewropew u anke fuq livell nazzjonali. Koperazzjoni mill-qrib fl-UE bejn il-korpi pubbliċi, iżda anke bejn l-atturi pubbliċi u privati, tipprovdi l-impetu meħtieġ biex jingħelbu l-ostakoli maġġuri.

Dawn l-ostakli jinkludu (ara anke t-taqsima 1.3 tal-Anness):

· Massa kritika insuffiċjenti lejn għan wieħed;

· Koperazzjoni insuffiċjenti bejn l-Istati Membri f'dominji differenti relatati mal-materja prima;

· Nuqqas ta' approċċ integrat dwar il-katini tal-valur mill-estrazzjoni u l-ipproċessar tal-materja prima, id-disinn tal-prodott u l-użu sakemm tispiċċa;

· Koperazzjoni limitata ħafna bejn l-organizzazzjonijiet nazzjonali tar-riċerka u frammentazzjoni għolja taż-Żona Ewropea tar-Riċerka f'dan il-qasam;

· Rwol ġeopolitiku sottożviluppat tal-UE li jiżgura aċċess lil kumpaniji Ewropej għal materja prima fid-dinja filwaqt li jirrispetta sakemm possibbli l-istandards Ewropej dwar l-ambjent.

Il-valur miżjud reali tal-EIP (is-Sħubijiet Ewropej għall-Innovazzjoni) ikun għalhekk biex tipprovdi pjattaforma bil-għan li jingħaqdu l-politiki u l-atturi rilevanti fuq livell ta' Komunità, iżda li ma tiħux post il-proċess legali tat-teħid ta' deċiżjonijiet li jeżisti fuq livell ta' UE.

3.1. Kamp ta’ applikazzjoni u għanijiet

Din l-EIP tikkontribwixxi għas-sigurtà ta' nofs iż-żmien u iżjed fit-tul ta' provvista sostenibbli tal-materja prima (inkluż materja prima kritika, minerali industrijali u materjali li ġejjin mill-injam) li hi meħtieġa biex tissodisfa l-bżonnijiet fundamentali ta' soċjetà moderna effiċjenti fl-użu tar-riżorsi. Hi kontribuzzjoni essenzjali għall-kompetittività tal-industriji Ewropej, għall-effiċjenza li żdiedet tar-riżorsi fl-UE, u għall-iżvilupp ta' attivitajiet ġodda ta' riċiklaġġ ibbażati fl-Ewropa.

L-EIP għandha mira ġenerali li titnaqqas id-dipendenza tal-importazzjoni Ewropea fuq il-materja prima li hija kritika għall-industriji tal-Ewropa. Dan it-tnaqqis se jinkiseb billi l-Ewropa tingħata flessibbiltà u alternattivi biżżejjed fil-provvista ta' materja prima importanti, filwaqt li tkun ikkonsidrata l-importanza li jitnaqqsu l-impatti ambjentali negattivi ta' ftit mill-materjali matul iċ-ċiklu ta' ħajjithom, sabiex l-Ewropa tkun fuq quddiem nett fid-dinja fejn jidħlu l-kapaċitajiet relatati mal-esplorazzjoni, l-estrazzjoni, l-ipproċessar, ir-riċiklaġġ u s-sostituzzjoni sal-2020. Bħala parti mill-Pjan Strateġiku ta' Implimentazzjoni (SIP), l-EIP hija mistennija li tistabbilixxi miri ta' impatt sabiex jitkejjel is-suċċess tagħha, pereżempju fejn jidħlu t-tnaqqisiet maġġuri fid-dipendenza tal-importazzjoni ta' ċerta materja prima mill-iżjed kritika.

Barra minn hekk, il-Kummissjoni tipproponi xi miri konkreti speċifiċi biex din il-mira tintlaħaq sa mhux aktar tard mill-2020, fosthom:

· strumenti Ewropej standardizzati tal-istatistika għall-istħarriġ dwar riżorsi u riservi (fl-art u fil-baħar) u mappa ġeoloġika 3D;

· sistema dinamika tal-immudellar li tgħaqqad xejriet fil-provvista u d-domanda ma' riservi ekonomiċi sfruttabbli u analiżi sħiħa taċ-ċiklu tal-ħajja li tinkludi assessjar tal-impatti ambjentali, ekonomiċi u soċjali ta' bosta xenarji;

· sa 10 azzjonijiet pilota innovattivi (eż: impjanti ta' dimostrazzjoni) għall-esplorazzjoni, l-estrazzjoni u l-ipproċessar, il-ġbir u r-riċiklaġġ;

· sostituti għal mill-inqas tliet applikazzjonijiet ewlenin ta' materja prima kritika jew skarsa;

· Netwerk ta' Ċentri ta' Riċerka, Edukazzjoni u Taħriġ dwar Tħaffir Sostenibbli tal-Minjieri u Immaniġġjar tal-Materjali (M³), filwaqt li tkun żgurata koordinazzjoni xierqa possibbilment mal-Istitut Ewropew tal-Innovazzjoni u t-Teknoloġija (EIT) - il-Komunità ta' Għarfien u Innovazzjoni (KIC) dwar esplorazzjoni, estrazzjoni, ipproċessar u riċiklaġġ sostenibbli;

· tiżdied l-effiċjenza fl-użu tal-materjali u fil-prevenzjoni, l-użu mill-ġdid u r-riċiklaġġ ta' materja prima ta' valur minn flussi ta' skart, b'fokus speċifiku fuq il-materjali li jħallu impatt potenzjalment negattiv fuq l-ambjent;

· ikunu identifikati opportunitatjiet u jiġu żviluppati ideat ġodda għal materja prima u prodotti innovattivi b'potenzjal tas-suq;

· strateġija proattiva tal-UE f'organizzazzjonijiet multilaterali u f'relazzjonijiet bilaterali, bħall-Istati Uniti, il-Ġappun, l-Awstralja fl-oqsma differenti li l-EIP tkopri.

Dawn il-miri jħallu lok għal segwitu u moniteraġġ xierqa tal-funzjonament tal-EIP; inklużi x-xogħol li jrid isir u r-riżultati miksuba.

3.2. Mekkaniżmi

Il-valur miżjud tal-EIP hu li din tapplika mekkaniżmi innovattivi maġġuri[10] inklużi l-kategoriji wesgħin li ġejjin, biex jitwettqu l-għanijiet komuni (kif jissemma hawn fuq fit-taqsima 3.1):

· Jingħata sapport lill-iżvilupp ta' innovazzjonijiet; kemm dawk ibbażati fuq it-teknoloġija kif ukoll dawk li mhumiex, bħalma huma kombinazzjonijiet ġodda ta' prodotti-servizzi, servizzi ġodda, disinn aħjar tal-prodotti sabiex ikun żgurat ir-riċiklaġġ tagħhom fi tmiem iċ-ċiklu ta' ħajjithom, disinn immexxi mill-utent, għodod ġodda tal-politika għal riċerka u innovazzjoni;

· Tkun stimulata l-eċċellenza fil-bażi xjentifika u jsir investiment fil-persuni (il-ħiliet);

· Jingħata sapport lill-azzjoni u/jew il-koperazzjoni regulatorji innovattivi immirati, mal-Istati Membri biex jittejbu l-kundizzjonijiet tal-qafas regolatorju li jħarsu l-innovazzjoni;

· Issir promozzjoni tal-istandardizzazzjoni mmirata u l-istrumenti tal-akkwist pubbliku;

· Jingħaqdu l-għodod tal-politika u l-organizzazzjonijiet (dawk li jfasslu l-politika, aġenziji, industrija, riċerkaturi) li jaħdmu fuq in-naħa tal-provvista u fuq in-naħa tad-domanda ħalli jitħaffef il-ħin biex l-innovazzjonijiet jaslu fis-suq u biex jixterdu.

L-istrumenti ta' hawn fuq jistgħu jintużaw fuq in-naħa tal-provvista jew fuq in-naħa tad-domanda tas-suq. Iżda, fuq kull naħa jrid ikun assigurat monitoraġġ xieraq tar-riżultati.

In-naħa tal-provvista: Nazzjonali Stati Membri u reġjuni jiffinanzjaw ir-riċerka u l-innovazzjoni (R&I) Ħiliet u taħriġ fi Stati Membri Internazzjonali (livell ta’ UE) l-Eureka, il-Eurostars, l-ERANet Programmi qafas tal-UE l-FP7 (Cooperation, PPPs, Cost, JTIs, ERANet, ESFRI...) l-EIT KICs is-CIP Għodod tal-Bank Ewropew tal-Investiment (BEI) Fondi Strutturali || Ix-xjenza, l-RTDI || In-naħa tad-domanda: Nazzjonali Regolament (inkl. implimentazzjoni regolatorja) Akkwist fi Stati Membri u reġjuni Internazzjonali (livell ta' UE) Standards/ Ittikkettjar Regulament (inkl. implimentazzjoni regolatorja) Akkwist pubbliku Trasferiment ta' proprjetà intellettwali (IP) u għarfien Moniteraġġ tas-suq Internazzjonali (id-dinja kollha) Politika kummerċjali Djalogu dwar il-politika || Is-suq, il-konsumaturi

Fuq in-"naħa tal-provvista", l-investimenti f'riċerka dwar it-tħaffir tal-minjieri, is-sostituzzjoni, l-effiċjenza tar-riżorsi u r-riċiklaġġ iridu jkunu allinjati aħjar mal-għanijiet komuni tas-Sħubija għall-Innovazzjoni sabiex tinħoloq il-massa kritika meħtieġa, għax l-ebda programm nazzjonali jew Ewropew ta' riċerka ma jista' jkopri l-aspetti kollha u l-investimenti u r-riskji tar-riċerka huma kbar wisq għal ħafna kumpaniji privati. Dan jitlob li jkun hemm involviment b'saħħtu tan-netwerks eżistenti (eż: ERANET fil-materjali, il-Pjattaforma tat-Teknoloġija Ewropea dwar ir-Riżorsi Minerali Sostenibbli, il-Pjattaforma Teknoloġika tas-Settur ibbażat fuq il-Foresti u ETPs oħrajn) u l-promozzjoni ta' netwerks ġodda ta' riċerkaturi u organizzazzjonijiet li jiffinanzjaw, kemm dawk pubbliċi u kif ukoll dawk privati, fl-Ewropa. Għall-programm futur tar-riċerka u l-innovazzjoni tal-UE, Horizon 2020, il-Kummissjoni pproponiet għan speċifiku sabiex tiġi indirizzata l-isfida soċjali ta' "azzjoni klimatika, użu effiċjenti ta' riżorsi u materja prima".

Filwaqt li l-Ewropa kellha ftit tradizzjoni fil-finanzjament tar-riċerka u l-innovazzjoni f'dan il-qasam, hemm iżjed potenzjal sinifikanti fuq in-naħa tad-domanda[11] biex jinġiebu prodotti u servizzi ġodda fis-suq. Li jitħaffef il-ħin biex l-innovazzjonijiet jaslu fis-suq hu partikolarment importanti għall-SMEs. Għaldaqstant, din l-EIP għandha tinċentiva innovazzjoni kemm min-naħa tal-provvista u anke min-naħa tad-domanda, fejn possibbli u suppost permezz ta' għodod bħal-leġiżlazzjoni, l-akkwist pubbliku, l-analiżi taċ-ċiklu tal-ħajja, l-IPR, u l-istandards. Innovazzjoni relatata mal-politiki ta' Produzzjoni u Konsum Sostenibbli għandha tkun partikolarment rilevanti. Fl-Ewropa diġà jeżistu inċentivi għal akkwist pubbliku sostenibbli u li jħares l-innovazzjoni, u jistgħu jkunu stabbiliti netwerks tax-xerrejja pubbliċi[12] tat-tip tal-Inizjattiva tas-Suq Ewlieni, u l-użu usa' tal-kriterju tal-Akkwist Pubbliku Ekoloġiku tal-UE[13] jista' jkun applikat f'din l-EIP biex jippromwovi t-teħid u t-tixrid ta' (eko)innovazzjonijiet.

3.3. Pakketti ta' ħidma

Imsejsa fuq inputs mingħand il-partijiet interessati u dawk li jfasslu l-politika, l-azzjonijiet possibbli li jridu jittieħdu nġabru taħt ħames titli jew "pakketti ta' ħidma" (WPs). Dawn id-WPs, li se jinkludu azzjonijiet kemm fuq in-naħa tal-provvista u anke fuq in-naħa tad-domanda, ma jaħdmux fuq bażi awtonoma u ta' esklussività reċiproka. Minflok, id-WPs individwali jinteraġġixxu ma' xulxin u anke b'xi trikkib intenzjonat bejniethom. Barra minn hekk, dawn jistgħu jkunu adattati biex jindirizzaw il-ħtiġijiet li jinbidlu u biex jaħtfu opportunitajiet ġodda.

L-istruttura tal-governanza se tinkoraġġixxi koperazzjoni, sabiex jitneħħew id-differenzi bejn il-politiki, is-setturi, id-distanza ġeografika u l-kulturi organizzattivi. Pereżempju, uħud mit-teknoloġiji għat-tħaffir tal-minjieri jistgħu jiġu applikati wkoll fir-riċiklaġġ, jew viċeversa. Dan ikun mod ukoll biex tiġi introdotta koperazzjoni aħjar bejn kumpaniji kbar u SMEs, u kif ukoll bejn l-SMEs stess, pereżempju permezz ta' raggruppamenti reġjonali.

Dawn li ġejjin huma l-pakketti ta' ħidma għall-EIP proposti (deskrizzjoni dettaljata ta' kull WP hi mogħtija fit-taqsima 2 tal-Anness):

Oqsma ta' politika ffokati fuq it-teknoloġija

WP 1 – Jiġu żviluppati teknoloġiji u soluzzjonijiet innovattivi għal provvista sostenibbli u sikura tal-materja prima; l-estrazzjoni, l-ipproċessar u r-riċiklaġġ. Biex jikkumplimenta l-iżvilupp fit-teknoloġija, dan id-WP għandu għan li joħloq pjanijiet ta' standardizzazzjoni għal dawn l-oqsma, filwaqt li jikkonsidra l-ispejjeż tan-negozji.

WP 2 – Jiġu żviluppati soluzzjonijiet innovattivi u sostenibbli għas-sostituzzjoni xierqa tal-materjali kritiċi u skarsi. L-ewwel sett ta' azzjonijiet ta' prijorità jistgħu joħorġu mil-lista ta' materja prima kritika u mill-applikazzjonijiet li huma l-iżjed ekonomikament importanti u ekoloġikament sensittivi.

Oqsma ta' politika li mhumiex iffokati fuq it-teknoloġija

WP 3 – Jittejbu l-qafas regolatorju Ewropew tal-materja prima, il-bażijiet tal-għarfien u l-infrastruttura. Dan id-WP għandu l-għan li jibni u jistandardizza dejta ġeoloġika, u li jidentifika u jpartat l-aqwa prattiċi li jiddefinixxu politiki għall-minerali, l-ippjanar tal-art u l-irregolar tagħha fl-Istati Membri. Dan jagħti wkoll sapport lil azzjonijiet li jippromwovu l-eċċellenza u l-ħiliet tekniċi meħtieġa fl-Ewropa.

WP 4 – Jittejbu l-kundizzjonijiet tal-qafas regolatorju, b'mod partikolari bil-promozzjoni ta' eċċellenza u prevenzjoni, preparazzjoni għall-użu mill-ġdid u r-riċiklaġġ permezz ta' inizjattivi pubbliċi (eż: tal-akkwist) u privati. Dan id-WP għandu għan li jottima l-valur miżjud tal-materja prima, itejjeb il-profitabbiltà u jnaqqas l-ispiża tar-riċiklaġġ billi jżid l-effiċjenza fil-ġbir, l-issortjar u r-riċiklaġġ ta' materja prima ta' valur minn flussi ta' skart. Dan japplika wkoll politiki ta' standardizzazzjoni u ċertifikazzjoni tal-prodott u kif ukoll strumenti ekonomiċi għal dan il-għan.

Koperazzjoni internazzjonali – approċċ orizzontali

WP 5 - Jingħaraf il-lok fis-suq globali li jagħti aċċess sikur għall-materja prima u li jippromwovi l-użu ta' teknoloġiji tal-estrazzjoni u l-ipproċessar li jħarsu l-ambjent, u jiġu trattati r-riċerka u l-innovazzjoni biex jittejbu l-bażi ta' għarfien, il-politika kummerċjali u d-djalogu dwar il-politika ma' organizzazzjonijiet internazzjonali, bħalma huma l-Unjoni Afrikana, l-OECD, il-Bank Dinji, il-G20, u f'relazzjonijiet bilaterali. Attenzjoni partikolari se tingħata lill-possibbiltà ta' sinerġiji aħjar bejn din l-inizjattiva u l-politiki differenti relatati mal-Pajjiżi u Territorji Ekstra-Ewropej (OCTs).

3.4. Struttura tal-governanza

L-istruttura tal-governanza tal-EIP ssegwi l-prinċipji stipulati fl-Unjoni tal-Innovazzjoni; hi għandha l-għan li żżomm bilanċ bejn il-ħtieġa ta' impenn ta' livell għoli u ta' koordinazzjoni funzjonali ta' livell għoli fuq naħa, u r-responsabbiltajiet operattivi deċentralizzati b'saħħithom biex tiżgura pussess effettiv mill-prattikanti u partijiet interessati ewlenin oħrajn fuq in-naħa l-oħra. It-tagħlimiet tal-EIP bi prova "Xjuħija Attiva u b'Saħħitha"[14] biex jiġu definiti l-governanza, l-iskop, l-ippjanar, u l-involviment tal-partijiet interessati, ġew applikati biex jissodisfaw il-ħtiġijiet ta' din l-EIP.

Din l-EIP tgħaqqad flimkien rappreżentanti mis-settur pubbliku (minn livell ta' UE sa livelli nazzjonali reġjonali u lokali), l-industrija (inklużi l-SMEs), is-soċjetà ċivili u partijiet interessati oħrajn, biex jingħata sapport lill-iżvilupp tal-innovazzjoni u t-teħid u t-tixrid tagħha fis-suq. Madanakollu, il-prinċipju fundamentali hu li l-EIP tipprovdi ambitu pragmatiku, flessibbli u mhux burokratiku li jippermetti li jiġu rappreżentati interessi differenti.

Dan l-approċċ hu rifless f'dawn il-metodi ta' ħidma li ġejjin fuq livell operattiv (iżjed dettalji huma mogħtija fit-taqsima 3 tal-Anness):

Il-Grupp ta' Tmexxija ta' Livell Għoli (HLSG) jipprovdi konsulenza u gwida strateġiċi għal din l-EIP abbażi ta' mandat definit sew. L-HLSG, iżda, ma jaffettwax il-proċess formali tat-teħid ta' deċiżjonijiet stabbilit taħt il-liġi tal-Komunità. Il-kompożizzjoni tiegħu tirrifletti l-kostitwenzi ewlenin ta' din is-Sħubija, inklużi r-rappreżentanti tal-Istati Membri appuntati fil-kapaċità personali tagħhom, il-PE, kumpaniji, akkademiċi, ċentri ta' riċerka, NGOs u istituzzjonijiet oħrajn. Fl-istess waqt, il-grupp ikun limitat fin-numru sabiex jiżgura effikaċja. L-HLSG se jkun fdat bl-iżvilupp ta' SIP, li jirrakkomanda linji ta' azzjoni ta' prijorità. Wara l-r-rispons għal dan il-pjan, l-HLSG se jgħin biex ikun żgurat progress matul il-fażi tal-bidu tal-implimentazzjoni, se jidderieġi u jirrapporta l-progress, u jaġġorna s-SIP.

Ir-rabta bejn il-livell strateġiku u l-livell operattiv tkun provduta mill-Grupp Sherpa ffurmat minn rappreżentanti personali tal-HLSG. Ix-xogħol ewlieni tiegħu jkun li jiżgura tmexxija sewwa tas-sħubija inklużi l-ippjanar ta' azzjonijiet maġġuri, il-koordinazzjoni ġenerali tal-pakketti ta' ħidma, u l-preparazzjoni tal-laqgħat u s-segwitu tal-Grupp ta' Tmexxija ta' Livell Għoli.

Jitwaqqfu gruppi operattivi skont temi speċifiċi sabiex jagħtu pariri lill-HLSG u biex ibiddlu l-pjan strateġiku ta' implimentazzjoni f'xogħol u azzjonijiet. Huma joperaw abbażi ta' strutturi flessibbli, fuq medda temporanja ta' żmien u f'interazzjoni mill-qrib bejniethom, fejn meħtieġ. Sabiex ikun żgurat li l-EIP tibbenefika b'mod sħiħ mill-eċċellenza li teżisti fl-UE, il-gruppi operattivi għandu jkollhom għan li jkollhom l-iżjed kopertura wiesgħa possibbli (kopertura ġeografika ta' 27 Stat Membru u minn oqsma differenti tal-ispeċjalizzazzjonijiet meħtieġa), wara proċedura trasparenti ta' nominazzjoni. Il-laqgħat jiġu organizzati b'tali mod li jimmassimizzaw il-kontribuzzjonijiet tal-esperti.

3.5. Involviment

Biex ikun massimizzat fluss ċirkolari ta' informazzjoni u kontabilità trasparenti matul iż-żmien tal-EIP, hi essenzjali interazzjoni kemm fuq livell politiku u kif ukoll mas-soċjetà inġenerali (ara wkoll l-Annessi 4 u 5). Din tinkiseb b'żewġ modi. Fuq livell politiku, il-Kummissjoni biħsiebha tirrapporta kull sena lill-Kunsill u l-PE. Fuq livell ta' soċjetà, l-EIP tfittex partiċipazzjoni ta' udjenza wiesgħa permezz tal-organizzazzjoni ta' attività pubblika ta' kull sena. Għalhekk jintlaħaq għan maġġuri tas-Sħubija għall-Innovazzjoni, li jkun żgurat l-iżjed livell wiesgħa ta' parteċipazzjoni tas-soċjetà.

3.6. Skeda ta’ żmien

Il-Kummissjoni tilqa' iżjed fehmiet tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, kif ukoll ta' partijiet interessati usa' dwar dawn is-Sħubijiet Ewropej għall-Innovazzjoni. Soġġetti għall-fehmiet li waslu, hemm maħsuba dawn l-istadji li ġejjin (dettalji fit-taqsima 6 tal-Anness):

· Minn nofs l-2012: Nominazzjoni tal-HLSG, il-grupp tax-Sherpa u l-gruppi operattivi tal-KE;

· Fil-bidu tal-2013: Pjan Strateġiku ta' Implimentazzjoni ffinalizzat mill-HLSG, u li jkun preżentat mill-Kummissjoni lill-PE u lill-Kunsill (l-ewwel semestru tal-2013);

· Sa minn nofs l-2013: tibda l-implimentazzjoni u ssir l-ewwel konferenza annwali;

· Valutazzjoni tal-istat tal-progress (inkluża l-istruttura tal-governanza): lejn l-aħħar tal-2014 (biex ikunu kkunsidrati l-Qafas Finanzjarju Multiannwali l-ġdid tal-2014-2020 u l-Kummissjoni l-ġdida li jkun hemm).

Sabiex tissaħħaħ il-ħidma ta' din l-EIP, numru ta' azzjonijiet u studji preparatorji diġà bdew fl-2011. L-ewwel riżultati tanġibbli jibdew jaslu matul l-2012 u l-2013, sabiex l-EIP tkun tista' turi progress konkret fi stadju bikri. Il-Kummissjoni se torganizza reviżjoni tal-EIP matul l-2013 sabiex tivvaluta l-progress.

[1]               COM(2008) 699 u COM(2011) 25

[2]               Il-Konklużjonijiet tal-Kunsill 6909/11 tal-10 ta' Marzu 2011.

[3]               Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tat-13 ta’ Settembru 2011.

[4]               COM(2010) 614

[5]               COM(2011) 21

[6]               COM(2011) 571 finali.

[7]               COM(2010) 546

[8]               Hekk kif definit f'COM(2011) 25.

[9]               Sors l-IPA (International Platinum Grupp Metals Association): www.ipa-news.com

[10]             Kif definit fil-COM(2010) 546

[11]             Ara 2006 Rapport tal-Aho "Creating an Innovative Europe", 2007 Lead Market Initiative u 2010 OECD Innovation Strategy

[12]             http://ec.europa.eu/enterprise/policies/innovation/policy/public-procurement/pp-networks_en.htm

[13]             http://ec.europa.eu/environment/gpp/gpp_criteria_en.htm

[14]             SEC(2011) 1028 finali