(1)

Permezz tad-Deċiżjoni ta' Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2015/1499 (2) il-Belġju ngħata deroga li tippermettilu jawtorizza fir-reġjun tal-Fjandri, taħt ċerti kundizzjonijiet, l-użu fl-art ta' massimu ta' 250 kg ta' nitroġenu għal kull ettaru fis-sena mid-demel tal-bhejjem fuq irqajja' kkultivati bil-bur u l-qamħirrum miżrugħ flimkien mal-bur, bil-bur tal-qtugħ segwit mill-qamħirrum u bis-segala tal-qtugħ segwita mill-qamħirrum u sa 200 kg ta' nitroġenu għal kull ettaru fis-sena mid-demel tal-bhejjem fuq irqajja' kkultivati bil-qamħ tax-xitwa u bit-tritikal segwit minn għelejjel tat-titwiq u bil-pitravi zokkrija jew għall-għalf.

(2)

Id-deroga mogħtija permezz tad-Deċiżjoni ta' Implimentazzjoni (UE) 2015/1499 kienet tikkonċerna madwar 2 870 bidwi u 94 280 ettaru ta' art u skadiet fil-31 ta' Diċembru 2018.

(3)

Fil-21 ta' Diċembru 2018, il-Belġju ressaq talba quddiem il-Kummissjoni biex jingħata deroga ġdida skont it-tielet subparagrafu tal-punt 2 tal-Anness III tad-Direttiva 91/676/KEE fir-rigward tar-reġjun tal-Fjandri.

(4)

Id-deroga mitluba tikkonċerna l-intenzjoni tal-Belġju li jippermetti l-applikazzjoni fir-raba f'azjendi agrikoli speċifiċi fil-Fjandri, ta' massimu ta' 250 kg ta' nitroġenu għal kull ettaru fis-sena mid-demel tal-bhejjem li jirgħu u minn demel ittrattat fuq irqajja' kkultivati bil-bur, bur imħallat bix-xnien, qamħirrum miżrugħ flimkien mal-bur u bur tal-qtugħ jew segala tal-qtugħ segwiti mill-qamħirrum u sa 200 kg ta' nitroġenu għal kull ettaru fis-sena mid-demel tal-bhejjem u minn demel ittrattat fuq irqajja' kkultivati bil-qamħ tax-xitwa jew bit-tritikal segwit minn għelejjel tat-titwiq u bil-pitravi.

(5)

L-informazzjoni pprovduta mill-Belġju fil-kuntest tad-deroga mogħtija permezz tad-Deċiżjoni ta' Implimentazzjoni (UE) 2015/1499, tindika li d-deroga ma wasslitx għal deterjorament tal-kwalità tal-ilma. Ir-Rapport tal-Kummissjoni lill-Kunsill u lill-Parlament Ewropew dwar l-implimentazzjoni tad-Direttiva 91/676/KEE għall-perjodu bejn l-2012 u l-2015 (3) juri li fir-reġjun tal-Fjandri, madwar 81 % tal-istazzjonijiet ta' monitoraġġ tal-ilma ta' taħt l-art irrapportaw konċentrazzjonijiet medji tan-nitrati taħt il-50 mg/l u 63 % tal-istazzjonijiet ta' monitoraġġ tal-ilma ta' taħt l-art irrapportaw konċentrazzjonijiet medji tan-nitrati taħt il-25 mg/l. Id-data tal-monitoraġġ uriet it-tendenza li l-konċentrazzjoni tan-nitrati fl-ilma ta' taħt l-art qiegħda tonqos meta mqabbla ma' dik tal-perjodu preċedenti tar-rapportar (mill-2008 sal-2011). Għall-ilma tal-wiċċ, 95 % tal-istazzjonijiet ta' monitoraġġ irrapportaw konċentrazzjonijiet medji tan-nitrati taħt il-50 mg/l u 75 % tal-istazzjonijiet ta' monitoraġġ irrapportaw konċentrazzjonijiet medji tan-nitrati taħt il-25 mg/l. Il-maġġoranza tal-punti ta' monitoraġġ fl-ilmijiet tal-wiċċ urew tendenza fejn il-konċentrazzjonijiet tan-nitrati qed jonqsu. Fil-perjodu ta' rapportar mill-2012 sal-2015, madwar 76 % tax-xmajjar kienu kklassifikati bħala jew ewtrofiċi jew ipertrofiċi, li huwa simili għall-perjodu ta' rapportar preċedenti (mill-2008 sal-2011).

(6)

Data aktar reċenti pprovduta mill-Belġju għar-reġjun tal-Fjandri turi li l-kwalità tal-ilma ta' taħt l-art u tal-wiċċ fil-Fjandri fir-rigward tal-kontaminazzjoni min-nitrati ma marritx għall-aħjar mill-2015.

(7)

Il-Fjandri beħsiebhom jilħqu l-għanijiet li ġejjin relatati mal-kwalità tal-ilma matul il-programm ta' azzjoni għall-perjodu bejn l-2019 u l-2022 fir-rigward taż-żoni ta' qbid kollha. Għall-ilma tal-wiċċ, tnaqqis fid-distanza medja fil-mira b'4 mg ta' nitrati għal kull litru b'konċentrazzjoni medja ogħla mid-distanza fil-mira ta' 20 mg ta' nitrati għal kull litru; għall-ilma ta' taħt l-art fil-baxx, li għandu rata ta' rkupru aktar bil-mod, għandha tinkiseb tendenza 'l isfel globali ta' mill-anqas 3 mg ta' nitrati għal kull litru fiż-żoni ta' qbid kollha li għandhom konċentrazzjoni medja ogħla minn 50 mg ta' nitrati għal kull litru jew bejn 40 u 50 mg ta' nitrati għal kull litru b'tendenza ta' żieda.

(8)

Sabiex jintlaħqu dawn l-għanijiet, il-Fjandri stabbilew programm ta' azzjoni msaħħaħ għall-perjodu bejn l-2019 u l-2022. Għat-tmiem tal-2020 huwa previst li jsir rieżami tal-għażla tat-tipi taż-żoni fejn ġew implimentati miżuri msaħħa abbażi tar-riżultati ta' monitoraġġ tal-kwalità tal-ilma tal-wiċċ matul ix-xtiewi tas-snin bejn l-2018 u l-2019 u bejn l-2019 u l-2020 u tal-kwalità tal-ilma ta' taħt l-art matul is-snin bejn l-2018 u l-2019. Il-leġiżlazzjoni li tittrasponi d-Direttiva 91/676/KEE għar-reġjun tal-Fjandri, jiġifieri d-“Digriet għall-protezzjoni tal-ilma kontra t-tniġġis ikkawżat min-nitrati minn sorsi agrikoli” (4) (id-“Digriet dwar id-Demel”), ġiet emendata skont il-programm ta' azzjoni għall-perjodu bejn l-2019 u l-2022 fl-24 ta' Mejju 2019 u tapplika flimkien ma' din id-Deċiżjoni.

(9)

Id-Digriet dwar id-Demel japplika fit-territorju kollu tar-reġjun tal-Fjandri.

(10)

Id-Digriet dwar id-Demel jinkludi limiti għall-applikazzjoni fir-raba' kemm tan-nitroġenu kif ukoll tal-fosforu.

(11)

Il-frazzjonijiet solidi li jirriżultaw mit-trattament tad-demel għandhom jintbagħtu għar-riċiklaġġ f'installazzjonijiet awtorizzati bil-għan li jitnaqqsu l-irwejjaħ u emissjonijiet oħrajn, jittejbu l-proprjetajiet agronomiċi u iġjeniċi, jitħaffef il-maniġġ u jissaħħaħ l-irkupru tan-nitroġenu u tal-fosfat.

(12)

Id-dokumenti ta' sostenn ippreżentati mill-Belġju dwar ir-reġjun tal-Fjandri juru li l-ammont propost tan-nitroġenu mid-demel tal-bhejjem ta' 250 u 200 kg rispettivament għal kull ettaru fis-sena huwa ġġustifikat abbażi ta' kriterji oġġettivi bħalma huma staġuni twal tat-tkabbir u għelejjel b'assorbiment għoli ta' nitroġenu.

(13)

L-aħħar data pprovduta mill-Belġju għall-Fjandri għall-perjodu bejn l-2015 u l-2017 turi tnaqqis ta' 4,7 % fl-għadd tal-ħnieżer. L-għadd ta' tjur juri żieda ta' 14,3 % bejn l-2014 u l-2017. L-għadd ta' bhejjem tal-ifrat baqa' stabbli. Sabiex jiġi evitat li l-applikazzjoni tad-deroga mitluba twassal għal intensifikazzjoni fit-trobbija tal-bhejjem, l-awtoritajiet kompetenti se jillimitaw l-għadd ta' bhejjem li jistgħu jinżammu f'kull farm (drittijiet ta' emissjonijiet min-nutrijenti) fir-reġjun tal-Fjandri skont id-dispożizzjonijiet stipulati fid-Digriet dwar id-Demel.

(14)

Id-data rrapportata mill-Belġju dwar ir-reġjun tal-Fjandri għall-perjodu bejn l-2012 u l-2015 uriet tnaqqis ta' 4,9 % fl-użu tan-nitroġenu mid-demel tal-bhejjem fil-perjodu bejn l-2012 u l-2014 meta mqabbel mal-perjodu bejn l-2004 u l-2007. L-aħħar għadd disponibbli għall-2015, l-2016 u l-2017 juri tnaqqis ulterjuri fl-użu tan-nitroġenu mid-demel tal-bhejjem ta' 4,0 % bejn l-2014 u l-2017, sa valur ta' 90,6 elf tunnellata fl-2017. Matul il-perjodu ta' rapportar bejn l-2012 u l-2015, l-użu tan-nitroġenu minerali kien simili għall-perjodu bejn l-2008 u l-2011. L-aħħar data disponibbli għall-2015, l-2016 u l-2017 turi li l-użu tan-nitroġenu minerali żdied għal 48,6 elf tunnellata fl-2017, li hija żieda ta' 21 % meta mqabbla mal-2014.

(15)

Fl-irqajja' b'ħamrija b'disponibbiltà baxxa ta' fosforu (klassi I) u ħamrija fiż-żona fil-mira (klassi II), jista' jkun hemm bżonn li jiġi applikat fosfat addizzjonali minn fertilizzant kimiku. Jenħtieġ li tali fertilizzanti ma jintużawx fuq irqajja' b'ħamrija b'disponibbiltà moderata ta' fosforu (klassi III) u ħamrija b'disponibbiltà għolja ta' fosforu (klassi IV).

(16)

Il-Fjandri għandhom netwerk dens ta' stazzjonijiet ta' monitoraġġ tal-kwalità tal-ilma. Dak in-netwerk jista' jintuża bħala alternattiva għan-netwerk tal-monitoraġġ tad-deroga attwali u jenħtieġ li jippermetti li tiġi osservata l-prestazzjoni tal-farms li jibbenefikaw minn awtorizzazzjoni skont id-deroga mitluba mill-Belġju meta mqabbla ma' farms li ma jibbenefikawx minn tali awtorizzazzjoni, u li jiġi mmonitorjat l-ilħuq tal-objettivi tad-Direttiva 91/676/KEE. Jenħtieġ li ssir aktar riċerka sabiex tiġi mifhuma aħjar ir-rabta bejn it-telf tan-nitrati fil-livell tal-irqajja' u l-konċentrazzjoni tan-nitrati fl-ilma tal-wiċċ u l-ilma ta' taħt l-art fil-livell ta' (sub)żona ta' qbid, sabiex jiġi kkalibrat u vvalidat il-mudell tal-emissjonijiet tan-nutrijenti.

(17)

Wara l-eżami tat-talba jista' jitqies li l-ammonti proposti ta' 250 kg u 200 kg rispettivament għal kull ettaru fis-sena ta' nitroġenu minn demel ta' bhejjem li jirgħu u minn demel ittrattat, mhumiex se jippreġudikaw l-ilħuq tal-objettivi tad-Direttiva 91/676/KEE, sakemm jiġu ssodisfati ċerti kundizzjonijiet stretti li jenħtieġ li japplikaw flimkien mal-miżuri msaħħa meħuda fil-programm ta' azzjoni għall-perjodu bejn l-2019 u l-2022.

(18)

Id-Direttiva 2007/2/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (5) tistabbilixxi regoli ġenerali maħsuba għall-istabbiliment tal-Infrastruttura għall-Informazzjoni Ġeografika fl-Unjoni għall-finijiet tal-politiki ambjentali tal-Unjoni u l-politiki jew l-attivitajiet li jista' jkollhom impatt fuq l-ambjent. Fejn applikabbli, l-informazzjoni ġeografika miġbura fil-kuntest ta' din id-Deċiżjoni jenħtieġ li tkun konformi mad-dispożizzjonijiet stabbiliti f'dik id-Direttiva. Sabiex jitnaqqas il-piż amministrattiv u tiżdied il-koerenza tad-data, il-Belġju, meta jiġbor id-data meħtieġa skont din id-Deċiżjoni jenħtieġ li, fejn xieraq, juża l-informazzjoni ġġenerata skont is-Sistema Integrata ta' Amministrazzjoni u Kontroll stabbilita skont il-Kapitolu II tat-Titolu V tar-Regolament (UE) Nru 1306/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (6).

(19)

Il-miżuri previsti f'din id-Deċiżjoni huma skont l-opinjoni tal-Kumitat dwar in-Nitrati mwaqqaf skont l-Artikolu 9 tad-Direttiva 91/676/KEE,

(a)

“farms” tfisser azjendi agrikoli kemm jekk irabbu l-bhejjem kif ukoll jekk ma jrabbux;

(b)

“roqgħa” tfisser għalqa individwali jew grupp ta' għelieqi, li huma omoġenji fir-rigward tal-għelejjel, it-tip ta' ħamrija u l-prattiki ta' fertilizzazzjoni;

(c)

“bur” tfisser bur permanenti jew temporanju (temporanju ġeneralment tfisser perjodu ta' anqas minn erba' snin);

(d)

“għelejjel li jirrikjedu ħafna nitroġenu u bi staġun twil ta' tkabbir” tfisser kwalunkwe waħda minn dawn li ġejjin:

(e)

“bhejjem li jirgħu” tfisser bhejjem tal-ifrat (għajr għall-għoġġiela tal-vitella), nagħaġ, mogħoż u żwiemel;

(f)

“trattament tad-demel” tfisser l-ipproċessar tad-demel f'żewġ frazzjonijiet, frazzjoni solida u l-oħra likwida, imwettaq sabiex tittejjeb l-applikazzjoni fir-raba u jiżdied l-irkupru tan-nitroġenu u tal-fosforu;

(g)

“demel ittrattat” tfisser il-frazzjoni likwida li tirriżulta mit-trattament tad-demel;

(h)

“effluwent b'kontenut baxx ta' nitroġenu u fosfat” tfisser demel ittrattat b'kontenut massimu ta' nitroġenu ta' 1 kg għal kull tunnellata ta' effluwent u kontenut massimu ta' fosfat ta' 1 kg għal kull tunnellata ta' effluwent;

(i)

“profil tal-ħamrija” tfisser is-saff tal-ħamrija li jinsab taħt il-wiċċ tal-art sa fond ta' 0,90 m, sakemm il-medja tal-ogħla livell ta' ilma ta' taħt l-art ma tkunx aktar fil-baxx; f'dan il-każ il-fond għandu jkun il-medja tal-ogħla livell ta' ilma ta' taħt l-art.

(j)

“pjan ta' fertilizzazzjoni” tfisser kalkolu minn qabel dwar l-użu maħsub u d-disponibbiltà tan-nutrijenti;

(k)

“kont tal-fertilizzazzjoni” tfisser il-bilanċ tan-nutrijenti abbażi tal-użu reali u l-assorbiment tan-nutrijenti.

(a)

mapep li juru l-perċentwal tal-farms, il-perċentwal tal-bhejjem, il-perċentwal tal-art agrikola u l-użu tal-art lokali, kif ukoll data dwar it-tinwib tal-għelejjel u l-prattiki agrikoli fil-farms li jibbenefikaw minn awtorizzazzjoni skont l-Artikolu 5, kif imsemmi fl-Artikolu 10(1);

(b)

ir-riżultati tal-monitoraġġ tal-ilma, inkluża informazzjoni dwar ix-xejriet tal-kwalità tal-ilma għall-ilma ta' taħt l-art u tal-wiċċ, u l-ilma li jmur fil-Baħar tat-Tramuntana, kif ukoll l-impatt tad-deroga fuq il-kwalità tal-ilma kif imsemmi fl-Artikolu 10(3);

(c)

evalwazzjoni tar-residwi tan-nitrati fil-profil tal-ħamrija fil-ħarifa għall-irqajja' li jibbenefikaw minn awtorizzazzjoni skont l-Artikolu 5 u tqabbil mad-data dwar ir-residwi tan-nitrati u x-xejriet fl-irqajja' li mhumiex qed jibbenefikaw minn tali awtorizzazzjoni għal tinwib tal-għelejjel simili. L-irqajja' li mhumiex qed jibbenefikaw minn awtorizzazzjoni skont l-Artikolu 5 jenħtieġ li jinkludu rqajja' f'farms li jibbenefikaw minn tali awtorizzazzjoni u rqajja' f'farms oħra;

(d)

evalwazzjoni tal-istatus tal-fosforu fil-ħamrija għall-irqajja' li jibbenefikaw minn awtorizzazzjoni skont l-Artikolu 5 u rqajja' li mhumiex qed jibbenefikaw minn tali awtorizzazzjoni;

(e)

informazzjoni dwar il-konċentrazzjoni tan-nitrati u tal-fosforu fl-ilma li jħalli ż-żona tal-għeruq kif imsemmi fl-Artikolu 10(5);

(f)

id-data miġbura dwar l-użu tal-art lokali, it-tinwib tal-għelejjel, il-prattiki agrikoli, l-użu tan-nutrijenti u l-produzzjoni tad-demel, u r-riżultati tal-kalkoli bbażati fuq mudelli tad-daqs tat-telf ta' nitrati u fosforu minn farms li jibbenefikaw minn awtorizzazzjoni skont l-Artikolu 5, kif imsemmi fl-Artikolu 10(6);

(g)

evalwazzjoni tal-implimentazzjoni tal-kundizzjonijiet għal awtorizzazzjoni, abbażi tal-kontrolli fil-livell ta' farms u fil-livell tal-irqajja', kif ukoll tal-kontrolli fuq it-trasport tad-demel, u informazzjoni dwar farms mhux konformi, abbażi tar-riżultati tal-ispezzjonijiet amministrattivi u ta' fuq il-post;

(h)

informazzjoni dwar it-trattament tad-demel, inkluż aktar ipproċessar u użu tal-frazzjonijiet solidi, u data ddettaljata dwar il-karatteristiċi tas-sistemi ta' trattament, l-effiċjenza tagħhom u l-kompożizzjoni tad-demel ittrattat;

(i)

informazzjoni dwar l-għadd ta' farms li jibbenefikaw minn awtorizzazzjoni skont l-Artikolu 5 u l-għadd ta' rqajja' fejn intuża demel ittrattat u effluwent b'kontenut baxx ta' nitroġenu u fosfat kif ukoll il-volumi ta' dak id-demel u effluwent;

(j)

il-metodoloġiji għall-valutazzjoni tal-kompożizzjoni tad-demel ittrattat, il-varjazzjonijiet fil-kompożizzjoni u l-effiċjenza tat-trattament għal kull farm li jibbenefika minn awtorizzazzjoni skont l-Artikolu 5, kif imsemmi fl-Artikolu 6(3);

(k)

l-inventarju tal-installazzjoni tat-trattament tad-demel kif imsemmi fl-Artikolu 6(5);

(l)

sommarju u evalwazzjoni tad-data miksuba mill-monitoraġġ speċifiku tal-erja, kif imsemmi fl-Artikolu 10(5);

(m)

ix-xejriet fl-għadd ta' bhejjem għal kull kategorija ta' bhejjem fir-reġjun tal-Fjandri u fil-farms li jibbenefikaw minn awtorizzazzjoni skont l-Artikolu 5.