ISSN 1977-0839

Iris Oifigiúil

an Aontais Eorpaigh

L 193

European flag  

An t-eagrán Gaeilge

Reachtaíocht

66
1 Lúnasa 2023


Clár

 

II   Gníomhartha neamhreachtacha

Leathanach

 

 

RIALACHÁIN

 

*

Rialachán Tarmligthe (AE) 2023/1577 ón gCoimisiún an 20 Aibreán 2023 lena bhforlíontar Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le caighdeáin theicniúla rialála maidir le ríomh na gceanglas cistí dílse le haghaidh riosca margaidh i gcás suíomhanna leabhair neamhthrádála atá faoi riosca malairte eachtraí nó riosca tráchtearraí agus maidir leis an gcaoi a gcaithfear leis na suíomhanna sin chun críocha na gceanglas maidir le cúltástáil agus sannadh brabúis agus caillteanais faoi cur chuige malartach na samhlacha inmheánacha ( 1 )

1

 

*

Rialachán Tarmligthe (AE) 2023/1578 ón gCoimisiún an 20 Aibreán 2023 lena bhforlíontar Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle a mhéid a bhaineann le caighdeáin theicniúla rialála lena sonraítear na ceanglais maidir le modheolaíocht inmheánach nó foinsí seachtracha a úsáidtear faoin tsamhail inmheánach maidir leis an riosca mainneachtana chun meastachán a dhéanamh ar dhóchúlachtaí mainneachtana agus ar chaillteanais i gcás mainneachtana ( 1 )

7

 

*

Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2023/1579 ón gCoimisiún an 31 Iúil 2023 lena leagtar síos rialacha maidir le cur i bhfeidhm Rialachán (AE) 2022/2379 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle a mhéid a bhaineann le staidreamh ar phraghsanna talmhaíochta ( 1 )

14

 


 

(1)   Téacs atá ábhartha maidir le LEE.

GA


II Gníomhartha neamhreachtacha

RIALACHÁIN

1.8.2023   

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

L 193/1


RIALACHÁN TARMLIGTHE (AE) 2023/1577 ÓN gCOIMISIÚN

an 20 Aibreán 2023

lena bhforlíontar Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le caighdeáin theicniúla rialála maidir le ríomh na gceanglas cistí dílse le haghaidh riosca margaidh i gcás suíomhanna leabhair neamhthrádála atá faoi riosca malairte eachtraí nó riosca tráchtearraí agus maidir leis an gcaoi a gcaithfear leis na suíomhanna sin chun críocha na gceanglas maidir le cúltástáil agus sannadh brabúis agus caillteanais faoi cur chuige malartach na samhlacha inmheánacha

(Téacs atá ábhartha maidir le LEE)

TÁ AN COIMISIÚN EORPACH,

Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

Ag féachaint do Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 26 Meitheamh 2013 maidir le ceanglais stuamachta i gcomhair institiúidí creidmheasa agus lena leasaítear Rialachán (AE) Uimh. 648/2012 (1), agus go háirithe Airteagal 325(9), an tríú fomhír, Airteagal 325bf(9), an tríú fomhír, agus Airteagal 325bg(4), an tríú fomhír, de,

De bharr an mhéid seo a leanas:

(1)

I bhfianaise na dtomhas éagsúil luacha is infheidhme maidir le suíomhanna leabhair neamhthrádála, is gá a shonrú ar cheart d’institiúidí an luach de réir na leabhar nó an luach cóir atá ag na suíomhanna sin a úsáid mar bhonn chun ríomh a dhéanamh, i gcomhréir leis an gcur chuige caighdeánaithe malartach nó le cur chuige malartach na samhlacha inmheánacha a leagtar amach i gCuid a Trí, Teideal IV, Caibidil 1a agus Caibidil 1b, faoi seach, de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013, ar na ceanglais cistí dílse le haghaidh riosca margaidh i gcás suíomhanna leabhair neamhthrádála atá faoi réir riosca malairte eachtraí, riosca tráchtearraí nó atá faoi réir an dá riosca araon.

(2)

Ó tharla nach iad fachtóirí riosca margaidh amháin a théann i bhfeidhm ar luach na suíomhanna leabhair neamhthrádála, níor cheart a cheangal ar institiúidí luacháil laethúil a dhéanamh ar na suíomhanna sin chun ríomh a dhéanamh ar cheanglais cistí dílse le haghaidh riosca malairte eachtraí faoin gcur chuige caighdeánaithe malartach. Ina ionad sin, níor cheart d’institiúidí ach na hathruithe sin a bhaineann le comhpháirteanna riosca malairte eachtraí na suíomhanna sin a léiriú i luach na suíomhanna sin a úsáidtear mar bhonn ríofa.

(3)

Chun comhsheasmhacht a áirithiú le cleachtais chuntasaíochta, ba cheart d’institiúidí úsáid a bhaint as an luach de réir na leabhar is déanaí atá ag suíomh leabhair neamhthrádála mar bhonn chun na ceanglais cistí dílse a ríomh le haghaidh riosca malairte eachtraí i gcomhréir leis an gcur chuige caighdeánaithe malartach. Mar sin féin, meastar luachanna córa na suíomhanna sin a bheith ina mbonn iomchuí chun na ceanglais cistí dílse a ríomh. Dá bhrí sin, ba cheart a cheadú d’institiúidí an luach cóir a úsáid in ionad an luacha de réir na leabhar is déanaí atá ar fáil mar bhonn le haghaidh an ríomha sin má thomhaiseann siad a suíomhanna leabhair neamhthrádála uile de réir luach cóir ar a laghad gach ráithe.

(4)

Maidir leis an minicíocht ar dá réir a gceanglaítear ar institiúidí an bonn a nuashonrú chun na hathruithe sna fachtóirí riosca malairte eachtraí a léiriú, ba cheart sin a dhéanamh ar bhonn míosúil chun teorainn a chur le haon mhíléiriú a d’fhéadfaí a thabhairt ar an riosca malairte eachtraí sa leabhar neamhthrádála. Tá an mhinicíocht sin comhréireach, go háirithe i gcomparáid leis an minicíocht laethúil ar dá réir a gceanglaítear ar institiúidí na fachtóirí riosca malairte eachtraí a nuashonrú faoi chur cur chuige malartach na samhlacha inmheánacha.

(5)

Ó tharla go bhféadfadh roinnt de na suíomhanna malairte eachtraí sa leabhar neamhthrádála eascairt as míreanna neamhairgeadaíochta nach ndéantar a luachanna a nuashonrú ag gach dáta tuairiscithe chun na hathruithe sa ráta malairte a léiriú, is gá modh cóireála sonrach a leagan síos chun ríomh na gceanglas cistí dílse a chomhchuibhiú le haghaidh ráta malairte eachtraí i gcás na míreanna sin a chomhchuibhiú i gcomhréir leis an modh íogaireacht-bhunaithe a leagtar síos i gCuid a Trí, Teideal IV, Caibidil 1a, Roinn 2, de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013.

(6)

I gcomhréir le caighdeáin idirnáisiúnta chuntasaíochta, ceanglaítear go ginearálta ar institiúidí a gcuid ionstraimí airgeadais a bhfuil riosca tráchtearraí orthu a thomhas de réir luach cóir chun ceanglais cistí dílse a ríomh. I gcás ina sealbhaíonn institiúid tráchtearra go fisiciúil, áfach, agus nach n-úsáideann sí luach cóir an tsuímh sin chun críoch cuntasaíochta, ba cheart luach cóir an tsuímh sin a úsáid mar bhonn chun na ceanglais cistí dílse a ríomh le haghaidh riosca margaidh, ó tharla go n-áirithítear leis cur chun feidhme cruinn agus simplí den cur chuige caighdeánaithe malartach. Ina theannta sin, tríd an luach cóir a úsáid mar bhonn ceadaítear d’institiúidí idirbhearta falúcháin agus éifeachtaí an éagsúlaithe a shainaithint go cruinn idir na suíomhanna a shealbhaítear sa leabhar neamhthrádála agus na suíomhanna sin a shealbhaítear sa leabhar trádála. Ba cheart an bonn sin a nuashonrú gach mí, rud a d’áiritheofaí cur chuige comhréireach dá réir, go háirithe i gcomparáid leis an minicíocht laethúil ar dá réir a gceanglaítear ar institiúidí na fachtóirí riosca tráchtearraí a nuashonrú faoi chur chuige malartach na samhlacha inmheánacha.

(7)

Maidir leis an gcreat rialála uileghabhálach le haghaidh luacháil suíomhanna sa leabhar neamhthrádála atá faoi réir riosca malairte eachtraí nó riosca tráchtearraí faoi cur chuige malartach na samhlacha inmheánacha, ba cheart é a ailíniú leis an gcreat rialála faoin gcur chuige caighdeánaithe malartach, ó tharla go bhféadfadh deasca trádála a bheith ann a ndéantar caipitliú ar a suíomhanna trí úsáid a bhaint as an gcur chuige caighdeánaithe malartach le linn ráithe amháin agus trí úsáid a bhaint as cur chuige malartach na samhlacha inmheánacha le linn ráithe eile. Murab ionann agus an cur chuige caighdeánaithe malartach, is gá a leagan síos nach mór figiúirí laethúla a ríomh i gcás chur chuige malartach na samhlacha inmheánacha.

(8)

Chun críocha an cheanglais maidir le cúltástáil agus sannadh brabúis agus caillteanais a leagtar amach in Airteagail 325bf agus 325bg de Rialacháin (AE) Uimh. 575/2013 faoi cur chuige malartach na samhlacha inmheánacha, is gá a shonrú conas a dhéanfaidh institiúidí athruithe hipitéiseacha agus iarbhír ar luach na punainne a ríomh, go háirithe i ndáil le luachanna a gcuid suíomhanna leabhair neamhthrádála. Dá bhrí sin, chun aghaidh a thabhairt ar shaintréithe sonracha na suíomhanna leabhair neamhthrádála atá faoi réir riosca malairte eachtraí nó riosca tráchtearraí, is gá a shonrú conas ba cheart Rialachán Tarmligthe (AE) 2022/2059 ón gCoimisiún (2) a chur i bhfeidhm maidir leis na suíomhanna sin.

(9)

Chun comhsheasmhacht a áirithiú le raon feidhme na rioscaí arna ngabháil sa tsamhail tomhais riosca, leis na hathruithe hipitéiseacha agus iarbhír ar luach na punainne níor cheart léiriú a thabhairt, go ginearálta, ach ar na hathruithe a bhaineann le fachtóirí riosca margaidh. De bhrí go bhféadfadh sé a bheith dúshlánach, áfach, athruithe a bhaineann le riosca malairte eachtraí agus riosca tráchtearraí a dhealú i gcás suíomhanna leabhair neamhthrádála atá faoi réir riosca tráchtearraí agus suíomhanna leabhair neamhthrádála nach n-athraíonn go líneach de réir gluaiseachtaí sa ráta malairte, sna hathruithe iarbhír agus hipitéiseacha ar luach na punainne ba cheart a cheadú d’institiúidí léiriú a thabhairt ar na hathruithe a bhaineann leis na comhpháirteanna uile lena gcinntear luachanna na suíomhanna leabhair neamhthrádála sin.

(10)

Tá dlúthnasc idir na forálacha sa Rialachán seo, de bhrí go mbíonn siad go léir ag plé le conas a dhéileáiltear le suíomhanna leabhair neamhthrádála atá faoi réir riosca malairte eachtraí, riosca tráchtearraí, nó atá faoi réir an dá riosca sin araon. Chun comhleanúnachas a áirithiú idir na forálacha sin, ar cheart go dtiocfaidís i bhfeidhm an tráth céanna, agus chun rochtain agus léargas cuimsitheach ar na forálacha sin a éascú le haghaidh daoine atá faoi réir na bhforálacha a leagtar amach iontu, is iomchuí na forálacha sin go léir a áireamh in aon Rialachán amháin.

(11)

Tá an Rialachán seo bunaithe ar na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála a chuir an tÚdarás Baincéireachta Eorpach faoi bhráid an Choimisiúin.

(12)

Rinne an tÚdarás Baincéireachta Eorpach comhairliúcháin phoiblí oscailte a reáchtáil maidir leis na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála ar a bhfuil an Rialachán seo bunaithe, rinne sé anailís ar na costais agus ar na sochair a d’fhéadfadh a bheith ag baint leo ann agus d’iarr sé comhairle ar an nGrúpa Geallsealbhóirí Baincéireachta arna bhunú i gcomhréir le hAirteagal 37 de Rialachán (AE) Uimh. 1093/2010 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (3),

TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A GHLACADH:

Airteagal 1

Na ceanglais cistí dílse a ríomh le haghaidh riosca margaidh i gcás suíomhanna leabhair neamhthrádála faoi réir riosca malairte eachtraí i gcomhréir leis an gcur chuige caighdeánaithe malartach

1.   Le linn ríomh a dhéanamh ar na ceanglais cistí dílse le haghaidh suíomhanna leabhair neamhthrádála faoi réir riosca malairte eachtraí faoin modh íogaireacht-bhunaithe i gcomhréir le Cuid a Trí, Teideal IV, Caibidil 1a, Roinn 2, de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013, is é an luach de réir na leabhar is déanaí atá ar fáil le haghaidh na suíomhanna sin a úsáidfidh institiúidí mar bhonn.

2.   De mhaolú ar mhír 1, féadfaidh institiúidí úsáid a bhaint as an luach cóir is déanaí atá ar fáil de chuid suíomh leabhair neamhthrádála atá faoi réir riosca malairte eachtraí, ar choinníoll go ndéanann siad a suíomhanna leabhair neamhthrádála uile a thomhas de réir luach cóir ar bhonn ráithiúil ar a laghad. Agus an maolú sin á úsáid, cuirfidh institiúidí i bhfeidhm é go comhsheasmhach ar na suíomhanna leabhair neamhthrádála uile atá faoi réir riosca malairte eachtraí.

3.   Déanfaidh institiúidí nuashonrú ar an luach is déanaí atá ar fáil a úsáidtear mar bhonn chun na ceanglais cistí dílse le haghaidh riosca malairte eachtraí a ríomh i gcomhréir le míreanna 1 agus 2 ar bhonn míosúil ar a laghad, trí na hathruithe ar luach na bhfachtóirí riosca malairte eachtraí a léiriú.

4.   Sainaithneoidh institiúidí airgeadra ainmníochta na míre mar an t-airgeadra eachtrach as a dtiocfadh an lagú is airde ar an mír i gcás dhímheas an airgeadra eachtraigh sin in aghaidh a airgeadra tuairiscithe, i gcás ina gcomhlíontar na coinníollacha uile seo a leanas:

(a)

ní thomhaistear an mhír de réir luach cóir;

(b)

tá an mhír faoi réir an riosca lagaithe mar gheall ar riosca malairte eachtraí;

(c)

ní dhéantar nuashonrú ar luach na míre de réir na leabhar tráth gach dáta tuairiscithe chun na hathruithe ar an ráta malairte idir an t-airgeadra eachtrach agus an t-airgeadra tuairiscithe a léiriú.

I gcás ina ndéanann institiúidí a gceanglais cistí dílse le haghaidh riosca margaidh a ríomh ar bhonn comhdhlúite, sainaithneoidh siad airgeadra ainmníochta míre mar airgeadra tuairiscithe na hinstitiúide a aithníonn an mhír sin ina ráiteas airgeadais aonair, i gcás ina gcomhlíontar na coinníollacha uile seo a leanas:

(a)

ní thomhaistear an mhír de réir luach cóir;

(b)

tá an mhír faoi réir an riosca lagaithe mar gheall ar riosca malairte eachtraí;

(c)

tá airgeadra tuairiscithe na hinstitiúide éagsúil le hairgeadra tuairiscithe na hinstitiúide a aithníonn an mhír ina ráiteas airgeadais aonair;

(d)

ní dhéantar nuashonrú ar luach na míre de réir na leabhar tráth gach dáta maidir le tuairisciú chun léiriú a thabhairt ar na hathruithe ar an ráta malairte idir an t-airgeadra eachtrach agus airgeadra tuairiscithe na hinstitiúide a aithníonn an mhír ina ráiteas airgeadais aonair.

5.   Maidir leis an íogaireacht deilte i leith riosca malairte eachtraí a ríomhtar i gcomhréir le hAirteagal 325r(5) de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 a chomhfhreagraíonn do na míreanna dá dtagraítear i mír 4 den Rialachán seo, beidh sí cothrom leis an luach atá ag na míreanna sin san airgeadra ainmníochta arna shainaithint i gcomhréir leis an mír sin, arna iolrú faoin spotráta malairte idir an t-airgeadra ainmníochta agus airgeadra tuairiscithe na hinstitiúide.

Airteagal 2

Na ceanglais cistí dílse a ríomh le haghaidh riosca margaidh i gcás suíomhanna leabhair neamhthrádála faoi réir riosca tráchtearraí i gcomhréir leis an gcur chuige caighdeánaithe malartach

Le linn ríomh a dhéanamh ar na ceanglais cistí dílse le haghaidh suíomhanna leabhair neamhthrádála faoi réir riosca tráchtearraí faoin modh íogaireacht-bhunaithe i gcomhréir le Cuid a Trí, Teideal IV, Caibidil 1a, Roinn 2, de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013, is é an luach cóir is déanaí atá ar fáil le haghaidh na suíomhanna sin a úsáidfidh institiúidí mar bhonn.

Déanfaidh institiúidí na suíomhanna sin a thomhas de réir luach cóir ar bhonn míosúil ar a laghad.

Airteagal 3

Na ceanglais cistí dílse a ríomh le haghaidh riosca margaidh i gcás suíomhanna leabhair neamhthrádála faoi réir riosca malairte eachtraí i gcomhréir le cur chuige malartach na samhlacha inmheánacha

1.   Le linn ríomh a dhéanamh ar na ceanglais cistí dílse le haghaidh suíomhanna leabhair neamhthrádála faoi réir riosca malairte eachtraí i gcomhréir le cur chuige malartach na samhlacha inmheánacha a leagtar amach i gCuid a Trí, Teideal IV, Caibidil 1b, de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013, is é an luach de réir na leabhar is déanaí atá ar fáil le haghaidh na suíomhanna sin a úsáidfidh institiúidí mar bhonn.

2.   De mhaolú ar mhír 1, féadfaidh institiúidí úsáid a bhaint as an luach cóir is déanaí atá ar fáil de chuid suíomh leabhair neamhthrádála atá faoi réir riosca malairte eachtraí, ar choinníoll go ndéanann siad a suíomhanna leabhair neamhthrádála uile a thomhas de réir luach cóir ar bhonn ráithiúil ar a laghad. Agus an maolú sin á úsáid, cuirfidh na hinstitiúidí i bhfeidhm é go comhsheasmhach ar na suíomhanna leabhair neamhthrádála uile atá faoi réir riosca malairte eachtraí.

3.   Déanfaidh institiúidí nuashonrú ar an luach is déanaí atá ar fáil a úsáidtear mar bhonn chun na ceanglas cistí dílse le haghaidh riosca malairte eachtraí a ríomh i gcomhréir le míreanna 1 agus 2 ar bhonn laethúil, trí athruithe ar luach na bhfachtóirí riosca malairte eachtraí a léiriú.

4.   Le linn nuashonrú a dhéanamh, ar bhonn laethúil, ar an luach is déanaí atá ar fáil le haghaidh suíomh leabhair neamhthrádála, nuashonróidh institiúidí luach na bhfachtóirí riosca le haghaidh suíomh ar ina leith a d’úsáid siad an maolú a leagtar síos in Airteagal 5(1), an dara fomhír.

5.   Le linn ríomh a dhéanamh ar bheart riosca an easnaimh ionchasaigh dá dtagraítear in Airteagal 325bb de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 agus ar bheart riosca an cháis struis dá dtagraítear in Airteagal 325bk den Rialachán sin i ndáil le suíomhanna leabhair neamhthrádála atá faoi réir riosca malairte eachtraí, ní chuirfidh institiúidí i bhfeidhm cásanna suaití amach anseo ná géar-chásanna suaití amach anseo, faoi seach, ach amháin maidir le fachtóirí riosca a bhaineann leis an gcatagóir fachtóra riosca leathan tráchtearraí dá dtagraítear in Airteagal 325bd(1) den Rialachán sin.

6.   Ina samhail tomhais riosca gabhfaidh institiúidí an riosca lagaithe mar thoradh ar athruithe ar na rátaí malairte ábhartha, ar riosca é a bhaineann le míreanna atá faoi réir an riosca sin, i gcás nach ndéantar na míreanna sin a thomhas de réir luach cóir agus nach ndéantar a luachanna de réir na leabhar a nuashonrú gach dáta tuairiscithe chun léiriú a thabhairt ar na hathruithe ar an ráta malairte idir an t-airgeadra eachtrach agus airgeadra tuairiscithe na hinstitiúide a aithníonn an mhír ina ráiteas airgeadais aonair.

Airteagal 4

Na ceanglais cistí dílse a ríomh le haghaidh riosca margaidh i gcás suíomhanna leabhair neamhthrádála atá faoi réir riosca tráchtearraí nó atá faoi réir riosca tráchtearraí agus riosca malairte eachtraí araon i gcomhréir le cur chuige malartach na samhlacha inmheánacha

1.   Le linn ríomh a dhéanamh ar na ceanglais cistí dílse le haghaidh suíomhanna leabhair neamhthrádála atá faoi réir riosca tráchtearraí nó atá faoi réir riosca tráchtearraí agus riosca malairte eachtraí araon i gcomhréir le cur chuige malartach na samhlacha inmheánacha a leagtar amach i gCuid a Trí, Teideal IV, Caibidil 1b, de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013, is é an luach cóir is déanaí atá ar fáil le haghaidh na suíomhanna sin a úsáidfidh institiúidí mar bhonn. Déanfaidh institiúidí na suíomhanna sin a thomhas de réir luach cóir ar bhonn laethúil.

2.   Maidir le suíomhanna leabhair neamhthrádála nach bhfuil ach faoi réir riosca tráchtearraí, le linn ríomh a dhéanamh ar bheart riosca an easnaimh ionchasaigh dá dtagraítear in Airteagal 325bb de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 nó ar bheart riosca an cháis struis dá dtagraítear in Airteagal 325bk den Rialachán sin, ní chuirfidh institiúidí i bhfeidhm cásanna suaití amach anseo ná géar-chásanna suaití amach anseo, faoi seach, ach amháin maidir le fachtóirí riosca a bhaineann leis an gcatagóir fachtóra riosca leathan tráchtearraí dá dtagraítear in Airteagal 325bd(1) den Rialachán sin.

3.   Maidir le suíomhanna leabhair neamhthrádála ach faoi réir riosca tráchtearraí agus riosca malairte eachtraí, le linn ríomh a dhéanamh ar bheart riosca an easnaimh ionchasaigh dá dtagraítear in Airteagal 325bb de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 nó ar bheart riosca an cháis struis dá dtagraítear in Airteagal 325bk den Rialachán sin, cuirfidh institiúidí i bhfeidhm cásanna suaití amach anseo ná géar-chásanna suaití amach anseo, faoi seach, maidir leis na fachtóirí riosca a bhaineann leis an gcatagóirí fachtóra riosca leathana tráchtearraí nó malairte eachtraí dá dtagraítear in Airteagal 325bd(1) den Rialachán sin.

Airteagal 5

Ríomh na n-athruithe hipitéiseacha agus iarbhír ar luach na punainne a bhaineann le suíomhanna leabhair neamhthrádála atá faoi réir riosca malairte eachtraí nó riosca tráchtearraí nó atá faoi réir riosca tráchtearraí agus riosca malairte eachtraí araon i gcomhréir le hAirteagal 325bf agus Airteagal 325bg de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013

1.   De mhaolú ar Airteagail 1 go 4 de Rialachán Tarmligthe (AE) 2022/2059, maidir le hinstitiúidí atá ag ríomh na n-athruithe hipitéiseacha agus iarbhír ar luach na punainne dá dtagraítear in Airteagail 325bf agus 325bg de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 i ndáil le suíomh leabhair neamhthrádála atá faoi réir riosca malairte eachtraí, ríomhfaidh siad an luach atá ag an suíomh leabhair neamhthrádála sin i ndeireadh an lae tar ríomh an tomhais luacha faoi riosca dá dtagraítear in Airteagal 325bf den Rialachán sin trí úsáid a bhaint as an luach a bhí ag an suíomh leabhair neamhthrádála sin i ndeireadh an lae roimhe sin agus trí nuashonrú a dhéanamh ar an gcomhpháirt lena léirítear riosca malairte eachtraí an tsuímh sin.

I gcás nach dtagann athrú líneach ar shuíomh leabhair neamhthrádála de réir gluaiseachtaí i ráta malairte a bhfuil sé faoina réir, féadfaidh institiúidí ríomh a dhéanamh ar luach an tsuímh leabhair neamhthrádála sin i ndeireadh an lae tar éis ríomh an tomhais luacha faoi riosca dá dtagraítear in Airteagal 325bf de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 trí úsáid a bhaint as an luach atá ag an suímh leabhair neamhthrádála i ndeireadh an lae roimhe sin agus trí nuashonrú a dhéanamh ar na comhpháirteanna uile a úsáideann an institiúid chun an suíomh leabhair neamhthrádála sin a luacháil.

Le linn an dara fomhír a chur i bhfeidhm, cuirfidh institiúidí i bhfeidhm í go comhsheasmhach maidir leis na suíomhanna uile sa deasc thrádála nach dtagann athrú líneach orthu de réir gluaiseachtaí i ráta malairte a bhfuil na suíomhanna sin faoina réir.

2.   De mhaolú ar Airteagail 1 go 4 de Rialachán Tarmligthe (AE) 2022/2059, maidir le hinstitiúidí atá ag ríomh na n-athruithe hipitéiseacha agus iarbhír ar luach na punainne dá dtagraítear in Airteagail 325bf agus 325bg de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 i ndáil le suíomh leabhair neamhthrádála atá faoi réir riosca tráchtearraí nó atá faoi réir riosca tráchtearraí agus riosca malairte eachtraí araon, ríomhfaidh siad an luach atá ag an suíomh leabhair neamhthrádála sin i ndeireadh an lae tar ríomh an tomhais luacha faoi riosca dá dtagraítear in Airteagal 325bf den Rialachán i gcomhréir le ceann de na modhanna seo a leanas:

(a)

bainfidh institiúidí úsáid as an luach a bhí ag an suíomh leabhair neamhthrádála sin i ndeireadh an lae roimhe sin agus ní dhéanfaidh siad nuashonrú ach ar na comhpháirteanna lena léirítear an riosca malairte eachtraí agus an riosca tráchtearraí;

(b)

bainfidh institiúidí úsáid as an luach a bhí ag an suíomh leabhair neamhthrádála sin i ndeireadh an lae roimhe sin agus nuashonróidh siad na comhpháirteanna uile a úsáideann an institiúid chun an suíomh leabhair neamhthrádála sin a luacháil.

Le linn an chéad fhomhír a chur i bhfeidhm, cuirfidh institiúidí i bhfeidhm í go comhsheasmhach maidir leis na suíomhanna uile sa deasc trádála atá faoi réir riosca tráchtearraí.

3.   Ní chuirfidh institiúidí míreanna 1 agus 2 i bhfeidhm ach amháin maidir le suíomhanna leabhair neamhthrádála a áirítear sa phunann lá ríofa an tomhais luacha faoi riosca dá dtagraítear in Airteagal 325bf de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013, agus sa phunann an lá tar éis ríomh an tomhais luacha faoi riosca.

Airteagal 6

Teacht i bhfeidhm

Tiocfaidh an Rialachán seo i bhfeidhm an fichiú lá tar éis lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

Beidh an Rialachán seo ina cheangal go huile agus go hiomlán agus beidh sé infheidhme go díreach i ngach Ballstát.

Arna dhéanamh sa Bhruiséil, an 20 Aibreán 2023.

Thar ceann an Choimisiúin

An tUachtarán

Ursula VON DER LEYEN


(1)  IO L 176, 27.6.2013 lch. 1.

(2)  Rialachán Tarmligthe (AE) 2022/2059 ón gCoimisiún an 14 Meitheamh 2022 lena bhforlíontar Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le caighdeáin theicniúla rialála lena sonraítear mionsonraí teicniúla na gceanglas cúltástála agus na gceanglas sannta brabúis agus caillteanais faoi Airteagal 325bf agus Airteagal 325bg de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 (IO L 276, 26.10.2022, lch. 47).

(3)  Rialachán (AE) Uimh. 1093/2010 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 24 Samhain 2010 lena mbunaítear Údarás Maoirseachta Eorpach (An tÚdarás Baincéireachta Eorpach), lena leasaítear Cinneadh Uimh. 716/2009/CE agus lena n-aisghairtear Cinneadh 2009/78/CE ón gCoimisiún (IO L 331, 15.12.2010, lch. 12).


1.8.2023   

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

L 193/7


RIALACHÁN TARMLIGTHE (AE) 2023/1578 ÓN gCOIMISIÚN

an 20 Aibreán 2023

lena bhforlíontar Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle a mhéid a bhaineann le caighdeáin theicniúla rialála lena sonraítear na ceanglais maidir le modheolaíocht inmheánach nó foinsí seachtracha a úsáidtear faoin tsamhail inmheánach maidir leis an riosca mainneachtana chun meastachán a dhéanamh ar dhóchúlachtaí mainneachtana agus ar chaillteanais i gcás mainneachtana

(Téacs atá ábhartha maidir leis an LEE)

AN COIMISIÚN EORPACH,

Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

Ag féachaint do Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 26 Meitheamh 2013 maidir le ceanglais stuamachta i gcomhair institiúidí creidmheasa agus lena leasaítear Rialachán (AE) Uimh. 648/2012 (1), agus go háirithe Airteagal 132bp(12), an tríú fomhír, de,

De bharr an mhéid seo a leanas:

(1)

Le hAirteagal 325bp(5), pointe (e), agus Airteagal 325bp(6), pointe (d), de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 ceanglaítear ar institiúidí nár deonaíodh cead dóibh meastachán a dhéanamh ar dhóchúlachtaí mainneachtana nó ar chaillteanais i gcás mainneachtana i gcomhréir le Cuid a Trí, Teideal II, Caibidil 3, Roinn 1 den Rialachán sin chun críocha a gceanglas cistí dílse le haghaidh riosca creidmheasa a ríomh, chun modheolaíocht inmheánach a fhorbairt nó chun foinsí seachtracha a úsáid chun meastachán a dhéanamh ar na dóchúlachtaí mainneachtana sin agus ar na caillteanais i gcás mainneachtana chun a gceanglas cistí dílse le haghaidh riosca margaidh dá dtagraítear in Airteagal 325bl den Rialachán sin a ríomh. Chun cothrom iomaíochta a áirithiú ar fud institiúidí san Aontas, ba cheart na ceanglais maidir le modheolaíocht inmheánach den sórt sin a bheith mar a chéile leis na ceanglais a bhaineann leis na modheolaíochtaí a úsáideann institiúidí ar ceadaíodh dóibh meastachán a dhéanamh ar dhóchúlachtaí mainneachtana nó ar chaillteanais i gcás mainneachtana i gcomhréir le Cuid a Trí, Teideal II, Caibidil 3, den Rialachán sin. Féadfar cásanna a shamhlú, áfach, nach bhféadfaidh institiúidí, chun críoch a gceanglas cistí dílse le haghaidh riosca margaidh a ríomh, brath ar fhoinsí seachtracha sonraí, ná a gcuid samhlacha a fheidhmiú go réasúnach i gcomhréir leis na ceanglais a leagtar amach i gCuid a Trí, Teideal II, Caibidil 3, de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013, mar gheall ar easpa sonraí ionchuir nó an iarracht dhíréireach a theastaíonn. Dá bhrí sin, is gá ceanglais shonracha a leagan síos lena gcumasófar modheolaíocht inmheánach na n-institiúidí a úsáidtear chun críocha an ceanglas cistí dílse le haghaidh riosca margaidh, nó codanna de, a ríomh chun gach cás den sórt sin a chlúdach go leordhóthanach. Ba cheart torthaí stuama a áirithiú leis na ceanglais shonracha sin. Ag an am céanna, ba cheart a chomhlíonadh leis na ceanglais sin riachtanais shonracha i dtéarmaí tráthúlachta agus solúbthachta, lena n-áirítear cásanna ina bhfuil suíomhanna eisitheoirí áirithe róbheag chun modheolaíocht chasta a éileamh, agus dá bhrí sin, gurb oiriúnaí modheolaíocht níos simplí.

(2)

Níor cheart feidhm a bheith ag na ceanglais shonracha sin ach amháin nuair is gá, is é sin, i gcás nach féidir le hinstitiúidí brath ar fhoinsí seachtracha sonraí, ná samhlacha a rith go réasúnach a shásaíonn na ceanglais a leagtar amach i gCuid a Trí, Teideal II, Caibidil 3, de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013. Dá bhrí sin, ba cheart coinníollacha a leagan síos chun a áirithiú nach mbeidh aon fhoinsí eile ann chun meastachán a dhéanamh ar dhóchúlachtaí mainneachtana agus caillteanais i gcás mainneachtana, agus nach ionann na cásanna nach féidir le hinstitiúidí brath ar fhoinsí seachtracha, ná a gcuid samhlacha a fheidhmiú go réasúnach agus méid iomarcach dá bpunainn agus na gceanglas a leagtar síos in Airteagal 325bn(1) den Rialachán sin á gcur san áireamh. Ba cheart d’institiúidí na coinníollacha sin a mheasúnú sách minic chun athruithe ionchasacha a chur san áireamh, lena n-áirítear athruithe ar infhaighteacht foinsí seachtracha sonraí, agus a mhinice a thuairiscítear na ceanglais cistí dílse le haghaidh riosca margaidh á chur san áireamh.

(3)

Chun go bhféadfaidh institiúidí saintréithe na suíomhanna d’eisitheoirí éagsúla a chur san áireamh, lena n-áirítear ábharthacht agus tréimhsí sealbhaíochta na suíomhanna sin, ba cheart cead a thabhairt d’institiúidí modheolaíochtaí inmheánacha a fhorbairt chun meastachán a dhéanamh ar dhóchúlachtaí mainneachtana agus caillteanais i gcás mainneachtain atá comhdhéanta de chodanna éagsúla, i.e. chun na poist éagsúla sin a chlúdach.

(4)

Is gá a áirithiú go ndéanfar riosca mainneachtana eisitheoirí aonair a chaipitliú a dhóthain. Dá bhrí sin, ba cheart na meastacháin ar dhóchúlachtaí mainneachtana agus ar chaillteanais i gcás mainneachtana a bheith bunaithe ar mhodheolaíocht inmheánach, nó ar chuid di, sách coimeádach, ag féachaint do mhodheolaíochtaí agus d’fhoinsí eile a úsáideann na hinstitiúidí. Chuige sin, is gá na coinníollacha a shonrú faoina mbeidh na meastacháin ar dhóchúlachtaí mainneachtana agus ar chaillteanais i gcás mainneachtana coimeádach a ndóthain. Go háirithe, sna cásanna sin nach féidir le hinstitiúidí brath ar fhoinsí seachtracha sonraí, ná a gcuid samhlacha a fheidhmiú go réasúnach, ba cheart teorainneacha a shocrú do na luachanna a fhéadfaidh na meastacháin ar dhóchúlachtaí mainneachtana agus caillteanais i gcás mainneachtana a ghlacadh.

(5)

Ba cheart d’institiúidí a úsáideann foinsí seachtracha chun meastachán a dhéanamh ar dhóchúlachtaí mainneachtana agus ar chaillteanais i gcás mainneachtana, mar chuid de bhailíochtú na samhla inmheánach maidir leis an riosca mainneachtana, athbhreithniú tréimhsiúil a dhéanamh ar na meastacháin arna dtáirgeadh chun a áirithiú go mbeidh na meastacháin sin iomchuí do phunanna na n-institiúidí i gcónaí. Ba cheart d’institiúidí a úsáideann níos mó ná foinse sheachtrach amháin ordlathas na bhfoinsí seachtracha sin a bhunú chun comhsheasmhacht iomlán a n-úsáide sa tsamhail inmheánach maidir le riosca mainneachtana a áirithiú. Ina theannta sin, féadfaidh institiúidí a úsáideann foinsí seachtracha chun meastachán a dhéanamh ar dhóchúlachtaí mainneachtana roinnt céimeanna agus nósanna imeachta a ghlacadh sula bhféadfaidh siad na meastacháin iarbhír ar dhóchúlachtaí mainneachtana a tháirgeadh. Is gá, dá bhrí sin, ceanglais a leagan síos chun a áirithiú go bhfuil an mhodheolaíocht a úsáidtear chun meastacháin ar dhóchúlachtaí mainneachtana a tháirgeadh ó fhoinsí seachtracha slán ó thaobh coincheap de sa mhéid is go soláthraítear leis meastacháin chruinne agus chomhsheasmhacha nach bhfuil claonta.

(6)

Ceanglaítear le hAirteagal 325bp(11) de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 ar institiúidí a samhlacha inmheánacha a dhoiciméadú ionas go mbeidh a dtoimhdí comhghaoil agus a toimhdí samhaltaithe eile trédhearcach do na húdaráis inniúla. Chun cabhrú le húdaráis inniúla a áirithiú go gcomhlíonfar an ceanglas sin, is gá a shonrú conas a chuirfear an ceanglas ginearálta doiciméadachta sin i bhfeidhm ar mhodheolaíochtaí inmheánacha nó ar fhoinsí seachtracha a úsáidtear faoin tsamhail inmheánach maidir le riosca mainneachtana chun meastachán a dhéanamh ar dhóchúlachtaí mainneachtana agus ar chaillteanais i gcás mainneachtana.

(7)

Tá an Rialachán seo bunaithe ar na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála a chuir an tÚdarás Baincéireachta Eorpach faoi bhráid an Choimisiúin.

(8)

Thionóil an tÚdarás Baincéireachta Eorpach comhairliúcháin phoiblí oscailte maidir leis na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála ar a bhfuil an Rialachán seo bunaithe, rinne sé anailís ar na costais agus tairbhí a d’fhéadfadh a bheith ag baint leo agus d’iarr sé comhairle ón nGrúpa Geallsealbhóirí Baincéireachta arna bhunú i gcomhréir le hAirteagal 37 de Rialachán (AE) Uimh. 1093/2010 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (2),

TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A GHLACADH:

Airteagal 1

Ceanglais maidir leis an modheolaíocht inmheánach chun dóchúlachtaí mainneachtana a mheas

1.   Comhlíonfaidh modheolaíocht inmheánach institiúide, nó cuid di, a úsáidtear chun dóchúlachtaí mainneachtana a mheas i gcomhréir le hAirteagal 325bp(5), pointe (e), de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013, na ceanglais chéanna a bhaineann leis na modheolaíochtaí a úsáideann institiúidí ar ceadaíodh dóibh dóchúlachtaí mainneachtana a mheas i gcomhréir le Cuid a Trí, Teideal II, Caibidil 3 den Rialachán sin.

2.   De mhaolú ar mhír 1, comhlíonfaidh modheolaíocht inmheánach na hinstitiúide, nó cuid di, chun dóchúlachtaí mainneachtana a mheas na ceanglais a leagtar amach i mír 3 nó i mír 4, de réir mar is infheidhme, i gcás inarb amhlaidh maidir le heisitheoir ar leith, go gcomhlíonfar na coinníollacha seo a leanas go léir ar bhonn ráithiúil:

(a)

níl aon fhoinsí seachtracha a chomhlíonann na ceanglais a leagtar amach in Airteagal 2 ar fáil cheana féin chun dóchúlachtaí mainneachtana a mheas maidir leis an eisitheoir sin;

(b)

úsáid modheolaíochta inmheánaí, nó cuid di, a chomhlíonfaidh na ceanglais a leagtar amach i mír 1:

(i)

dodhéanta mar gheall ar easpa sonraí ionchuir don eisitheoir sin; nó

(ii)

díréireach maidir le hábharthacht nó le tréimhse sealbhaíochta na suíomhanna ábhartha don eisitheoir sin, bunaithe ar an straitéis trádála a glacadh le haghaidh suíomhanna den sórt sin;

(c)

is é luach “m”, arna ríomh i gcomhréir leis an bhfoirmle a leagtar síos i mír 5, aon cheann díobh seo a leanas:

(i)

níos ísle ná nó cothrom le 10 %;

(ii)

níos airde ná 10 % agus cuireann an institiúid an méid seo a leanas ar fad i gcrích:

(1)

imscrúdaíonn an institiúid an bhfuil foinsí seachtracha breise a chomhlíonann na ceanglais a leagtar amach in Airteagal 2 ar fáil agus úsáideann sí na foinsí sin chun luach “m” a laghdú go luach atá níos ísle ná nó cothrom le 10 %;

(2)

déanann an institiúid anailís íogaireachta agus cásanna chun fóntacht cháilíochtúil agus chainníochtúil na modheolaíochta inmheánaí nó cuid di a mheas.

Maidir leis an anailís íogaireachta dá dtagraítear i bpointe (c)(ii)(2), déanfaidh an institiúid measúnú ar íogaireacht na gceanglas cistí dílse arna ríomh i gcomhréir le hAirteagal 325bn(1) de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 i ndáil le suíomhanna uile na leabhar trádála dá dtagraítear in Airteagal 325bl den Rialachán sin. Déanfaidh an institiúid amhlaidh trína shannadh do na heisitheoirí arna gcumhdach tráth an ríomha leis an modheolaíocht inmheánach nó le cuid di, a chomhlíonann na ceanglais a leagtar amach i mír 3 nó i mír 4, de réir mar is infheidhme, grád rátála amháin níos airde agus grád rátála amháin níos ísle ná an ceann a úsáidtear chun na ceanglais a leagtar amach sna míreanna sin a chomhlíonadh.

3.   I gcás ina gcomhlíontar na coinníollacha a leagtar amach i mír 2, sannfaidh modheolaíocht inmheánach na hinstitiúide, nó cuid di, d’eisitheoir meastachán ar dhóchúlacht mainneachtana atá comhionann le nó níos airde ná uasmhéid na luachanna seo a leanas:

(a)

an dóchúlacht mainneachtana is airde a shanntar d’eisitheoirí ar ghrád infheistíochta suíomhanna faoi raon feidhme shamhail inmheánach maidir le riosca mainneachtana na hinstitiúide agus nach bhfuil na coinníollacha a leagtar amach i mír 2 á gcomhlíonadh ina leith;

(b)

meán ualaithe cothrom na ndóchúlachtaí mainneachtana a shanntar d’eisitheoirí suíomhanna faoi raon feidhme shamhail inmheánach maidir le riosca mainneachtana na hinstitiúide agus nach bhfuil na coinníollacha a leagtar amach i mír 2 á gcomhlíonadh ina leith.

Chun críocha phointe (b), féadfaidh institiúidí eisitheoirí mainneachtana a eisiamh agus meánmhéid na dóchúlachta mainneachtana ualaithe go cothrom á ríomh acu, i gcás inar féidir leo a áirithiú nach gcomhlíontar na coinníollacha a leagtar amach i mír 2 maidir le heisitheoirí mainneachtana den sórt sin.

4.   De mhaolú ar mhír 3, i gcás ina gcomhlíontar na coinníollacha a leagtar amach i mír 2 agus i gcás ina laghdaítear na ceanglais cistí dílse le haghaidh riosca mainneachtana de réir mar a mhéadaítear luach na dóchúlachta mainneachtana a shanntar d’eisitheoir ar leith, le modheolaíocht inmheánach na hinstitiúide nó le cuid di, sannfar don eisitheoir sin meastachán ar dhóchúlacht mainneachtana atá comhionann le nó níos ísle ná an luach a shanntar i gcomhréir le mír 3, pointe (b).

5.   Chun críocha mhír 2, pointe (c), ríomhfaidh institiúidí an luach “m” i gcomhréir leis an bhfoirmle seo a leanas:

Formula

,

i gcás:

DRC(raon feidhme iomlán)

=

na ceanglais cistí dílse arna ríomh i gcomhréir le hAirteagal 325bn (1) de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 maidir le raon feidhme iomlán na suíomhanna leabhair trádála dá dtagraítear in Airteagal 325bl den Rialachán sin;

DRC(modheolaíochtaí agus foinsí seachtracha eile)

=

na ceanglais cistí dílse arna ríomh i gcomhréir le hAirteagal 325bn (1) de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 a bhaineann go heisiach leis na suíomhanna leabhair trádála dá dtagraítear in Airteagal 325bl den Rialachán sin nach gcomhlíontar na coinníollacha a leagtar amach i mír 2 maidir lena n-eisitheoirí.

Airteagal 2

Ceanglais maidir le foinsí seachtracha chun dóchúlachtaí mainneachtana a mheas

1.   Agus foinsí seachtracha á n-úsáid chun dóchúlachtaí mainneachtana a mheas i gcomhréir le hAirteagal 325bp(5), pointe (e), de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013, déanfaidh institiúidí, i gcomhréir le hAirteagal 325bj(2) agus 325bp(7) den Rialachán sin, na meastacháin ar dhóchúlachtaí mainneachtana a bhailíochtú ar bhonn tréimhsiúil maidir lena n-úsáid sa tsamhail inmheánach maidir le riosca mainneachtana.

2.   Gheobhaidh institiúidí na meastacháin ar dhóchúlachtaí mainneachtana ó fhoinsí seachtracha trí úsáid a bhaint as modheolaíocht atá iontaofa ó thaobh coincheap de agus a chomhlíonfaidh na ceanglais a leagtar amach i mír 4.

3.   Bunóidh institiúidí a úsáideann níos mó ná foinse sheachtrach amháin ordlathas na bhfoinsí seachtracha sin.

4.   Sula gcuirfear an t-íosráta ríofa dá dtagraítear in Airteagal 325bp(5), pointe (a), de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 i bhfeidhm, áiritheoidh institiúidí go gcomhlíonfaidh an mhodheolaíocht dá dtagraítear i mír 2 den Airteagal seo na ceanglais seo a leanas go léir:

(a)

soláthróidh an mhodheolaíocht, bunaithe ar scála an ghráid oibleagáideora a úsáidtear, i gcás ina bhféadfadh an scála sin a bheith leanúnach freisin, meastacháin ar dhóchúlachtaí mainneachtana a fhreagraíonn don tréimhse ama is infheidhme dá dtagraítear in Airteagal 325bp(5), pointe (b), de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 a chomhlíonann na coinníollacha seo a leanas go léir:

(i)

meastar go bhfuil na meastacháin ar dhóchúlachtaí mainneachtana cruinn do na gráid oibleagáideora go léir tar éis anailís a dhéanamh ar raon ionchasach na n-earráidí meastacháin;

(ii)

tá na meastacháin ar dhóchúlachtaí mainneachtana comhsheasmhach ar fud na ngrád oibleagáideora;

(iii)

soláthraítear leis na meastacháin ar dhóchúlachtaí mainneachtana idirdhealú fiúntach ar riosca agus méadaítear iad go géar de réir mar a thagann laghdú ar acmhainneacht creidmheasa an oibleagáideora;

(iv)

ní shocraítear luachanna na meastachán ar dhóchúlachtaí mainneachtana go nialas do ghrád oibleagáideora ar an mbonn nár breathnaíodh aon mhainneachtain san am a chuaigh thart don ghrád oibleagáideora sin amháin.

(b)

i gcás nach bhfaightear meastacháin na modheolaíochta ar dhóchúlachtaí mainneachtana in éineacht le praghsanna margaidh reatha, déanfaidh institiúidí anailís ar aon difríochtaí a bhreathnaíonn siad idir na meastacháin sin agus na meastacháin a fhaightear in éineacht le praghsanna margaidh reatha, dá dtagraítear in Airteagal 325bp(5), pointe (c), de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013.

Airteagal 3

Ceanglais maidir leis an modheolaíocht inmheánach chun caillteanais i gcás mainneachtana a mheas

1.   Comhlíonfaidh modheolaíocht inmheánach institiúide, nó cuid di, a úsáidtear chun caillteanais i gcás mainneachtana a mheas i gcomhréir le hAirteagal 325bp(6), pointe (d), de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 na modheolaíochtaí a úsáideann institiúidí ar ceadaíodh dóibh caillteanais i gcás mainneachtana a mheas i gcomhréir le Cuid a Trí, Teideal II, Caibidil 3 den Rialachán sin.

2.   De mhaolú ar mhír 1, comhlíonfaidh modheolaíocht inmheánach na hinstitiúide, nó cuid di, chun caillteanais i gcás mainneachtana a mheas, na ceanglais a leagtar amach i mír 3 nó i mír 4, de réir mar is infheidhme, i gcás, i ndáil le suíomh ar leith, go gcomhlíontar na coinníollacha seo go léir a leanas ar bhonn ráithiúil:

(a)

- níl aon fhoinsí seachtracha a chomhlíonann na ceanglais a leagtar amach in Airteagal 4 ar fáil cheana féin chun caillteanais a mheas i bhfianaise mhainneachtana an tsuímh sin;

(b)

úsáid modheolaíochta inmheánaí, nó cuid di, a chomhlíonfaidh na ceanglais a leagtar amach i mír 1:

(i)

dodhéanta mar gheall ar easpa sonraí ionchuir don phost sin; nó

(ii)

díréireach i ndáil le hábharthacht nó le tréimhse sealbhaíochta an tsuímh sin, bunaithe ar an straitéis trádála a glacadh don suíomh sin;

(c)

is é luach “m”, arna ríomh i gcomhréir leis an bhfoirmle a leagtar síos i mír 5, aon cheann díobh seo a leanas:

(i)

níos ísle ná nó cothrom le 10 %;

(ii)

níos airde ná 10 %, agus imscrúdaíonn an institiúid féachaint an bhfuil foinsí seachtracha breise a chomhlíonann na ceanglais a leagtar amach in Airteagal 4 ar fáil agus úsáideann sí na foinsí sin chun luach “m” a laghdú go luach atá níos ísle ná nó cothrom le 10 %.

3.   I gcás ina gcomhlíontar na coinníollacha a leagtar amach i mír 2, déanfaidh modheolaíocht inmheánach na hinstitiúide, nó cuid di, meastachán ar chaillteanas i gcás mainneachtana atá comhionann leis an méid seo a leanas nó níos airde ná an méid seo a leanas a shannadh do shuíomh:

(a)

75 % i gcás suíomhanna fofhiacha;

(b)

45 % i gcás suíomhanna fiachais neamhurraithe sinsearacha;

(c)

11,25 % i gcás suíomhanna bannaí faoi chumhdach;

(d)

25 % d’aon suíomh eile.

4.   De mhaolú ar mhír 3, i gcás ina gcomhlíontar na coinníollacha a leagtar amach i mír 2 agus go laghdaítear na ceanglais cistí dílse le haghaidh riosca mainneachtana de réir mar a mhéadaítear luach an chaillteanais i gcás mainneachtana a shanntar do shuíomh ar leith, le modheolaíocht inmheánach na hinstitiúide, nó a mar chuid de, sannfar don suíomh sin meastachán ar chaillteanas i gcás mainneachtana atá comhionann leis na luachanna a leagtar amach i mír 3 nó níos ísle ná sin.

5.   Chun críocha mhír 2, pointe (c), ríomhfaidh institiúidí an luach “m” i gcomhréir leis an bhfoirmle a leagtar amach in Airteagal 1(5), i gcás inarb ionann an téarma DRC (modheolaíochtaí eile agus foinsí seachtracha) agus an ceanglas cistí dílse arna ríomh i gcomhréir le hAirteagal 325bn(1) de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 a bhaineann go heisiach leis na suíomhanna leabhair trádála dá dtagraítear in Airteagal 325bl den Rialachán sin nach bhfuil na coinníollacha a leagtar amach i mír 2 á gcomhlíonadh ina leith.

Airteagal 4

Ceanglais maidir le foinsí seachtracha chun caillteanais i gcás mainneachtana a mheas

1.   Agus foinsí seachtracha á n-úsáid chun caillteanais i gcás mainneachtana a mheas i gcomhréir le hAirteagal 325bp(6), pointe (d), de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013, déanfaidh institiúidí, i gcomhréir le hAirteagal 325bj(2) agus 325bp(7) den Rialachán sin, na meastacháin a bhailíochtú ar bhonn tréimhsiúil maidir lena n-úsáid sa tsamhail inmheánach maidir le riosca mainneachtana.

2.   Bunóidh institiúidí a úsáideann níos mó ná foinse sheachtrach amháin ordlathas na bhfoinsí seachtracha sin.

Airteagal 5

Doiciméadacht

1.   Déanfaidh institiúidí a gcomhlíonfaidh a modheolaíocht inmheánach, nó cuid di, na coinníollacha a leagtar amach in Airteagal 1(2) nó in Airteagal 3(2), i ndáil leis na heisitheoirí agus na suíomhanna go léir a chumhdaítear faoi na hAirteagail sin, an méid seo a leanas ar fad a dhoiciméadú:

(a)

nach bhfuil aon fhoinsí seachtracha a chomhlíonfaidh na ceanglais a leagtar amach in Airteagal 2 nó in Airteagal 4, de réir mar is infheidhme, ar fáil chun meastachán a dhéanamh ar dhóchúlachtaí mainneachtana na n-eisitheoirí sin agus ar chaillteanais i gcás mainneachtana na suíomhanna sin, faoi seach;

(b)

nach mbeadh sé indéanta modheolaíocht inmheánach a úsáid a chomhlíonann na ceanglais a leagtar amach in Airteagal 1(1) chun meastachán a dhéanamh ar dhóchúlachtaí mainneachtana do na heisitheoirí sin, nó in Airteagal 3(1) chun caillteanais i gcás mainneachtana na suíomhanna sin faoi seach a mheas, mar gheall ar easpa sonraí ionchuir, nó go mbeadh sé díréireach maidir leis an ábharthacht nó leis an tréimhse sealbhaíochta i gcomhréir leis an straitéis trádála a glacadh maidir leis na heisitheoirí nó na suíomhanna sin;

(c)

na luachanna ar “m”, arna ríomh i gcomhréir leis na foirmlí a leagtar síos in Airteagal 1(5) agus in Airteagal 3(5).

2.   Coimeádfaidh institiúidí fardal cothrom le dáta de na foinsí sonraí seachtracha a úsáidtear chun críocha Airteagal 2 agus Airteagal 4, ina mbeidh gach ceann díobh seo a leanas:

(a)

tuairisc ar na modheolaíochtaí a úsáidtear chun meastacháin ar dhóchúlachtaí mainneachtana a fháil ó fhoinsí seachtracha i gcomhréir le hAirteagal 2(1) agus le hAirteagal 2(2);

(b)

doiciméadacht agus bunréasúnaíocht i gcás ina bhfuil téarmaí, faisnéis nó boinn tuisceana éagsúla sainaitheanta ag institiúid le linn cuntas a thabhairt ar chaillteanais chreidmheasa ionchasacha agus na meastacháin ar dhóchúlachtaí mainneachtana ó fhoinsí seachtracha maidir le neamhchosaintí faoin tsamhail inmheánach maidir le riosca mainneachtana chun críche bainistiú fónta riosca creidmheasa a áirithiú, mar atá formheasta ag an mbainistíocht shinsearach;

(c)

tuairisc ar na modheolaíochtaí a úsáidtear chun meastacháin a fháil ar chaillteanais i gcás mainneachtana ó fhoinsí seachtracha i gcomhréir le hAirteagal 4(1);

(d)

torthaí an bhailíochtaithe arna dhéanamh i gcomhréir le hAirteagal 2(1) agus le hAirteagal 4(1);

(e)

ordlathas na bhfoinsí seachtracha a úsáidtear, i gcomhréir le hAirteagal 2(3) agus le hAirteagal 4(2).

Chun críocha phointe (a), i gcás ina bhfuil difríocht idir na meastacháin ar dhóchúlachtaí mainneachtana agus na meastacháin a úsáidtear i modheolaíochtaí bainistíochta riosca inmheánacha na n-institiúidí agus nach bhfuil na difríochtaí sin mar gheall ar na ceanglais a leagtar amach in Airteagal 325bp(5) de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013, beidh na difríochtaí sin mar chuid den tuairisc ar na modheolaíochtaí.

Chun críocha phointe (c), i gcás ina bhfuil difríocht idir na meastacháin ar chaillteanais i gcás mainneachtana agus na meastacháin a úsáidtear i modheolaíochtaí bainistíochta riosca inmheánacha na n-institiúidí agus nach bhfuil na difríochtaí sin ann de bharr na gceanglas a leagtar amach in Airteagal 325bp(6) de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013, beidh na difríochtaí sin mar chuid den tuairisc ar na modheolaíochtaí.

Airteagal 6

Teacht i bhfeidhm

Tiocfaidh an Rialachán seo i bhfeidhm an fichiú lá tar éis lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

Beidh an Rialachán seo ina cheangal go huile agus go hiomlán agus beidh sé infheidhme go díreach sna Ballstáit.

Arna dhéanamh sa Bhruiséil, an 20 Aibreán 2023.

Thar ceann an Choimisiúin

An tUachtarán

Ursula VON DER LEYEN


(1)  IO L 176, 27.6.2013, lch. 1.

(2)  Rialachán (AE) Uimh. 1093/2010 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 24 Samhain 2010 lena mbunaítear Údarás Maoirseachta Eorpach (An tÚdarás Baincéireachta Eorpach), lena leasaítear Cinneadh Uimh. 716/2009/CE agus lena n-aisghairtear Cinneadh 2009/78/CE ón gCoimisiún (IO L 331, 15.12.2010, lch. 12).


1.8.2023   

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

L 193/14


RIALACHÁN CUR CHUN FEIDHME (AE) 2023/1579 ÓN gCOIMISIÚN

an 31 Iúil 2023

lena leagtar síos rialacha maidir le cur i bhfeidhm Rialachán (AE) 2022/2379 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle a mhéid a bhaineann le staidreamh ar phraghsanna talmhaíochta

(Téacs atá ábhartha maidir le LEE)

TÁ AN COIMISIÚN EORPACH,

Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

Ag féachaint do Rialachán (AE) 2022/2379 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 23 Samhain 2022 maidir le staidreamh ar ionchur agus aschur talmhaíochta, lena leasaítear Rialachán (CE) Uimh. 617/2008 ón gCoimisiún agus lena n-aisghairtear Rialacháin (CE) Uimh. 1165/2008, (CE) Uimh. 543/2009 agus (CE) Uimh. 1185/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus Treoir 96/16/CE ón gComhairle (1), agus go háirithe Airteagal 5(10) agus Airteagal 9(4) de,

De bharr an mhéid seo a leanas:

(1)

Le Rialachán (AE) 2022/2379 bunaítear creat comhtháite chun staidreamh Eorpach, a mhéid a bhaineann le hionchur agus aschur talmhaíochta.

(2)

Is gá na ceanglais sonraí a shonrú i dtaca le staidreamh a tháirgeadh maidir le hionchuir agus aschuir talmhaíochta a mhéid a bhaineann le praghsanna talmhaíochta chun sonraí inchomparáide a sholáthar idir na Ballstáit agus chun comhchuibhiú a bhaint amach.

(3)

De bhun Airteagal 5(10) de Rialachán (AE) 2022/2379, le gníomhartha cur chun feidhme lena sainítear tacair sonraí atá le tarchur chuig an gCoimisiún, sonrófar gnéithe teicniúla na sonraí atá le soláthar, i gcás inarb iomchuí, amhail liosta na n-athróg, tuairiscí ar na hathróga, na haonaid bhreathnóireachta, na rialacha modheolaíochta atá le cur i bhfeidhm, agus na sprioc-am le haghaidh tharchur na sonraí.

(4)

Is gá na hathróga a bhfuil an ghné réigiúnach ag teastáil ina leith a shonrú toisc nach bhfuil sí riachtanach ach i gcás roinnt athróg.

(5)

Ba cheart breis sonraithe a dhéanamh ar na tréimhsí tagartha dá dtagraítear in Airteagal 9 de Rialachán (AE) 2022/2379.

(6)

Chun torthaí iontaofa agus inchomparáide a fháil ó na Ballstáit uile, tá gá le creat modheolaíochta coiteann chun staidreamh ar phraghsanna talmhaíochta a thiomsú.

(7)

Sonraí bonnlíne riachtanacha is ea innéacsanna praghsanna talmhaíochta, sonraí bonnlíne atá riachtanach do chuntais eacnamaíocha na talmhaíochta mar a shonraítear i Rialachán (CE) Uimh. 138/2004 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (2), agus dá bhrí sin, ba cheart na haonaid bhreathnóireachta a bheith faoi raon feidhme an Rialacháin sin.

(8)

Tá na bearta dá bhforáiltear sa Rialachán seo i gcomhréir leis an tuairim ón gCoiste um an gCóras Staidrimh Eorpach mar a bunaíodh le hAirteagal 7 de Rialachán (CE) Uimh. 223/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (3).

TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A GHLACADH:

Airteagal 1

Ceanglais sonraí

Soláthróidh na Ballstáit sonraí maidir le réimse an staidrimh ar phraghsanna talmhaíochta dá dtagraítear in Airteagal 5(1), pointe (c), de Rialachán (AE) 2022/2379 i bhfoirm tacair sonraí comhiomlánaithe. Déanfar na sonraí a tharchur chuig an gCoimisiún (Eurostat) ar an leibhéal geografach is gá.

Airteagal 2

Tacair sonraí

(1)

Sonraítear inneachar sonraí na dtacar sonraí sna háiteanna seo a leanas:

(a)

Iarscríbhinn I i gcás topaic (i), innéacsanna praghsanna talmhaíochta, le haghaidh na dtopaicí mionsonraithe

(i)

Réamhinnéacsanna agus innéacsanna atá críochnaithe

(ii)

Ualaí agus innéacsanna athbhunaithe

(b)

Iarscríbhinn II i gcás topaic (ii), praghsanna iomlána ionchuir, le haghaidh na dtopaicí mionsonraithe

(i)

Leasacháin

(ii)

Beatha ainmhithe

(iii)

Fuinneamh

(c)

Iarscríbhinn III i gcás topaic (iii), praghsanna agus cíosanna talún talmhaíochta, le haghaidh na dtopaicí mionsonraithe

(i)

Praghsanna talún talmhaíochta

(ii)

Cíosanna talún talmhaíochta.

(2)

I gcás gach tacair sonraí, sonraítear an méid seo a leanas i roinn I:

(a)

tuairisc ar an inneachar sonraí

(b)

na hathróga atá le soláthar ar an leibhéal náisiúnta agus, i gcás inar gá, ar an leibhéal réigiúnach

(c)

na sprioc-amanna le haghaidh tharchur na sonraí chuig an gCoimisiún (Eurostat)

(d)

na tréimhsí tagartha.

(3)

I gcás gach tacair sonraí, sonraítear an méid seo a leanas i roinn II:

(a)

tuairisc ar na haonaid tomhais

(b)

ceanglais theicniúla a bhaineann leis na hathróga.

Airteagal 3

Sonraíochtaí modheolaíochta

Leagtar amach in Iarscríbhinn IV na sonraíochtaí modheolaíochta a bhaineann le gach ceann de na tacair sonraí in Iarscríbhinní I, II agus III.

Airteagal 4

Aonaid bhreathnóireachta

Na haonaid bhreathnóireachta le haghaidh staidreamh maidir leis na topaicí ‘Innéacsanna praghsanna talmhaíochta’ agus ‘Praghsanna iomlána ionchuir’, is éard atá iontu aonaid de chuid thionscal na talmhaíochta a bhíonn ag trádáil earraí agus seirbhísí nó a gcontrapháirteanna sna hidirbhearta. I dtionscal na talmhaíochta tá gabháltais talmhaíochta, grúpaí táirgeoirí a tháirgeann fíon agus ola olóige, agus aonaid speisialaithe a sholáthraíonn meascán de mheaisíní, ábhar agus saothar do na fiontair sin chun obair ar conradh a dhéanamh.

Na haonaid bhreathnóireachta le haghaidh staidreamh maidir leis na topaicí ‘Praghsanna agus cíosanna talún talmhaíochta’, is éard atá iontu go príomha daoine nó fiontair a bhfuil baint acu leis na hidirbhearta chun talamh a dhíol nó a fháil ar cíos le haghaidh úsáid talmhaíochta, lena n-áirítear soláthraithe seirbhíse.

Airteagal 5

Tuairiscí

Chun críocha an Rialacháin seo, beidh feidhm ag na tuairiscí ar théarmaí mar a leagtar amach in Iarscríbhinn V iad.

Airteagal 6

Teacht i bhfeidhm

Tiocfaidh an Rialachán seo i bhfeidhm an fichiú lá tar éis lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

Beidh feidhm aige ón 1 Eanáir 2025.

Beidh an Rialachán seo ina cheangal go huile agus go hiomlán agus beidh sé infheidhme go díreach i ngach Ballstát.

Arna dhéanamh sa Bhruiséil, an 31 Iúil 2023.

Thar ceann an Choimisiúin

An tUachtarán

Ursula VON DER LEYEN


(1)  IO L 315, 7.12.2022, lch. 1.

(2)  Rialachán (CE) Uimh. 138/2004 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 5 Nollaig 2003 maidir le cuntais eacnamaíochta na talmhaíochta sa Chomhphobal (IO L 33, 5.2.2004, lch. 1).

(3)  Rialachán (CE) Uimh. 223/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Márta 2009 maidir le staidreamh Eorpach agus lena n-aisghairtear Rialachán (CE, Euratom) Uimh. 1101/2008 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le tarchur sonraí atá faoi réir rúndacht staidrimh chuig Oifig Staidrimh na gComhphobal Eorpach, Rialachán (CE) Uimh. 322/97 ón gComhairle maidir le Staidreamh Comhphobail, agus Cinneadh 89/382/CEE ón gComhairle, Euratom lena mbunaítear Coiste um Chláir Staidrimh na gComhphobal Eorpach (IO L 87, 31.3.2009, lch. 164).


IARSCRÍBHINN I

INNÉACSANNA PRAGHSANNA TALMHAÍOCHTA

TACAR SONRAÍ 1

Innéacsanna praghsanna talmhaíochta

Réimse:

c.

Staidreamh ar phraghsanna talmhaíochta

Topaic:

i.

Innéacsanna praghsanna talmhaíochta

Topaicí mionsonraithe:

i.1

Réamhinnéacsanna agus innéacsanna atá críochnaithe

 

i.2

Ualaí agus innéacsanna athbhunaithe

Roinn I

Inneachar sonraí

Sna sonraí soláthrófar innéacsanna praghsanna talmhaíochta a léiríonn na hathruithe i bpraghsanna na dtáirgí talmhaíochta agus na n-ionchur talmhaíochta sa Bhallstát le linn na tréimhse tagartha, i gcomparáid leis an mbonnbhliain, chomh maith leis na sonraí is gá chun gur féidir na hinnéacsanna sin a athbhunú. Is éard atá iontu sin: ualuithe (luachanna ualaithe) agus innéacsanna athbhunaithe.

Táirge nó ionchur

Minicíocht

Gach ráithe

Gach bliain

Gach 5 bliana

An tréimhse thagartha

Ráithe 1

Ráithe 2

Ráithe 3

Ráithe 4

Bliain N

Bliain B

Sprioc-amanna

15 Bealtaine bliain N

15 Lúnasa bliain N

15 Samhain bliain N

15 Feabhra bliain N+1

15 Samhain bliain N

1 Márta bliain N+1

15 Iúil bliain N+1

30 Meán Fómhair bliain B+3

31 Nollaig bliain B+3

Táirgí talmhaíochta

 

GRÁNAIGH (lena n-áirítear síolta)

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Cruithneacht agus speilt

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Cruithneacht bhog agus speilt

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Cruithneacht chrua

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Seagal agus meascáin de ghránaigh gheimhridh (maislín)

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Eorna

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Eorna farae

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Eorna bhraiche

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Coirce agus meascáin de ghránaigh shamhraidh

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Grán buí

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Rís

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Gránaigh eile

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

BARRA TIONSCLAÍOCHA

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Olashíolta agus torthaí olúla (síolta san áireamh)

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Síol ráibe agus síol tornapa ráibe

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Lus na gréine

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Soighe

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Táirgí olúla eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Barra próitéine (lena n-áirítear síolta)

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Tobac amh

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Biatas siúcra

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Barra tionsclaíocha eile

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Barra snáithín

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Leannlusanna

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Barra tionsclaíocha eile: eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

PLANDAÍ FORÁISTE

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Arbhar Indiach glas

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Meacain farae (lena n-áirítear biatas foráiste)

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Plandaí foráiste eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Féar tirim

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Cochán

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Sadhlas

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Plandaí foráiste eile: eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

TÁIRGÍ GLASRAÍ AGUS GAIRNEOIREACHTA

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Glasraí úra (lena n-áirítear mealbhacáin)

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Cóilis

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Trátaí

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Glasraí úra eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Cabáistí

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Leitísí

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Spionáiste

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Cúcamair

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Meacain dhearga

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Oinniúin

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Pónairí úra

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Piseánaigh úra

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Piseanna úra

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Glasraí úra eile: eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Plandaí agus bláthanna

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

PRÁTAÍ (lena n-áirítear síolta)

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Prátaí lena gcaitheamh

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Prátaí luatha

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Prátaí príomhbhairr

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Prátaí síl

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Prátaí eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

TORTHAÍ

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Torthaí úra

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Úlla lena gcaitheamh agus iad úr

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Úlla lena gcaitheamh agus iad úr

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Péitseoga

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Torthaí úra eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Silíní

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Plumaí

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Sútha talún

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Cnónna agus torthaí triomaithe

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

 

Cnónna

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

 

Torthaí triomaithe

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Torthaí úra eile: eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Torthaí citris

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Oráistí milse

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Mandairíní

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Líomóidí agus líomaí aigéadacha

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Torthaí citris eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Torthaí ó chriosanna aeráide fothrópaiceacha agus trópaiceacha

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Fíonchaora

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Fíonchaora boird

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Fíonchaora eile, iad úr

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Ológa

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Ológa boird

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Ológa eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

FÍON

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

STFC agus TGFC

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

STFC

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

TGFC

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Fíonta eile seachas fíonta a bhfuil STFC agus TGFC acu

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

OLA OLÓIGE

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

TÁIRGÍ BARR EILE

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Ábhair fhásúla a úsáidtear go príomha le haghaidh trilseánaithe

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Síolta

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Táirgí barr eile: eile

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

IOMLÁN NA MBARR, lena n-áirítear torthaí agus glasraí

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

IOMLÁN NA mBARR, seachas torthaí agus glasraí

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

AINMHITHE

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

Eallach beo

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Eallach seachas laonna

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Laonna

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

Muca beo

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

Capaill, asail, miúileanna agus ráinigh bheo

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

Caoirigh agus gabhair bheo

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

Éanlaith chlóis bheo

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Sicín (speiceas)

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Éanlaith chlóis eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

Ainmhithe eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

TÁIRGÍ AINMHÍ

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

Bainne nó bainne amh

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Bainne bó amhf

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Cineálacha eile bainne

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

Uibheacha

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

Táirgí ainmhí eile

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

IOMLÁN NA dTÁIRGÍ AINMHÍ

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

IOMLÁN NA dTÁIRGÍ TALMHAÍOCHTA, lena n-áirítear torthaí agus glasraí

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

IOMLÁN NA dTÁIRGÍ TALMHAÍOCHTA, seachas torthaí agus glasraí

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

Earraí agus seirbhísí a thomhlaítear sa talmhaíocht (ionchur 1)

EARRAÍ AGUS SEIRBHÍSÍ A THOMHLAÍTEAR SA TALMHAÍOCHT (IONCHUR 1)

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

SÍOLTA AGUS STOC PLANDÚCHÁIN

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

FUINNEAMH; BEALAÍ

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Leictreachas

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Breoslaí le haghaidh téimh

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Breoslaí mótair

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Bealaí agus táirgí eile fuinnimh seachas leictreachas, agus breoslaí téimh agus mótair

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

LEASACHÁIN AGUS FEABHSAITHEOIRÍ ITHREACH

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Leasacháin dhíreacha

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Leasacháin nítrigineacha

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Leasacháin fhosfáiteacha

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Leasacháin photaise

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Leasacháin chumaisc

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Leasacháin NP

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Leasacháin PK

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Leasacháin NPK

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Leasacháin eile, feabhsaitheoirí ithreach

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

TÁIRGÍ COSANTA PLANDAÍ

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Fungaicídí agus baictéiricídí

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Feithidicídí agus acairicídí

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Luibhicídí, gas-scriostóirí agus scriostóirí caonaigh

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Táirgí cosanta plandaí eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

COSTAIS TRÉIDLIACHTA

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

ÁBHAIR BHEATHA D’AINMHITHE

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Ábhair bheatha dhíreacha

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Gránaigh agus seachtháirgí muilleála

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Cácaí ola

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Táirgí de bhunadh ainmhíoch

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Ábhair bheatha dhíreacha eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

Ábhair bheatha chumaisc

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Ábhair bheatha chumaisc do laonna

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Ábhair bheatha chumaisc d’eallach seachas laonna

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Ábhair bheatha chumaisc do mhuca

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Ábhair bheatha chumaisc d’éanlaith chlóis

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Ábhair bheatha chumaisc eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

COTHABHÁIL ÁBHAR

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

COTHABHÁIL FOIRGNEAMH

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

EARRAÍ AGUS SEIRBHÍSÍ EILE

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

Earraí agus seirbhísí a rannchuidíonn le hinfheistíocht talmhaíochta (ionchur 2)

EARRAÍ AGUS SEIRBHÍSÍ A RANNCHUIDÍONN LE hINFHEISTÍOCHT TALMHAÍOCHTA (IONCHUR 2)

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

ÁBHAIR

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

INNEALRA AGUS TREALAMH EILE

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Rótachartóirí agus trealamh eile 2 roth

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Innealra agus trealamh saothraithe

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Innealra agus trealamh buana

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Innealra agus suiteálacha feirme

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Innealra feirme agus suiteálacha le haghaidh táirgeadh barr

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Innealra feirme agus suiteálacha le haghaidh táirgeadh ainmhithe

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

 

Innealra agus suiteálacha feirme eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

TREALAMH IOMPAIR

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Tarracóirí

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

 

Feithiclí eile

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

FOIRGNIMH

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

FOIRGNIMH FEIRME (NEAMHCHÓNAITHE)

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

 

OIBREACHA EILE SEACHAS FEABHSUITHE TALÚN (FOIRGNIMH EILE, STRUCHTÚR, ETC.)

QI

QI

QI

QI

-

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

EILE

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

 

IONCHUR IOMLÁN (IONCHUIR 1 + IONCHUR 2)

QI

QI

QI

QI

AI

AI

AI, QI

QW, AW

QI, AI

N

:

An bhliain féilire dá dtagraíonn na sonraí

B

:

An bhonnbhliain

AI

:

Innéacsanna bliantúla, B = 100

QI

:

Innéacsanna ráithiúla, B = 100

AW

:

Luachanna ualaithe bliantúla (milliúin san airgeadra náisiúnta)

QW

:

Luachanna ualaithe ráithiúla (milliúin san airgeadra náisiúnta)

Leibhéal geografach

:

Leibhéal náisiúnta

Roinn II

Tuairisc ar na haonaid tomhais

Innéacsanna praghsanna talmhaíochta: innéacs, socraithe go 100 le haghaidh na bonnbhliana

Luachanna ualaithe: milliúin san airgeadra náisiúnta

Ceanglais theicniúla a bhaineann leis na hathróga

Tá na sonraíochtaí modheolaíochta mionsonraithe atá le cur i bhfeidhm le fáil in Iarscríbhinn IV.

Is éard is innéacs bliantúil catagóire ann meán ualaithe na gceithre innéacs ráithiúla chomhfhreagracha den chatagóir chéanna. Úsáidtear na luachanna ualaithe ráithiúla chun an toradh sin a ríomh.

Tiocfaidh na hinnéacsanna comhiomlánaithe as meán ualaithe na n-innéacsanna níos mionsonraithe ag an gcéad leibhéal eile den aicmiú, mar a ualaítear de réir a luachanna ualaithe.

Déanfar na hinnéacsanna a athbhunú gach 5 bliana, ionas gur féidir na hinnéacsanna praghsanna talmhaíochta a athríomh agus tagairt á déanamh do phraghsanna agus luachanna ualaithe bonnbhliana nua (blianta a bhfuil 0 nó 5 ar a ndeireadh).


IARSCRÍBHINN II

PRAGHSANNA IOMLÁNA IONCHUIR

TACAR SONRAÍ 1

Leasacháin

Réimse:

c.

Staidreamh ar phraghsanna talmhaíochta

Topaic:

ii.

Praghsanna iomlána ionchuir

An topaic mhionsonraithe:

ii.1

Leasacháin

Roinn I

Inneachar sonraí

Cumhdófar leis an tacar sonraí na meánphraghsanna ceannaigh le haghaidh na dtáirgí leasacháin agus na luachanna ualaithe gaolmhara de réir tíre.

Táirge leasacháin agus foirm an leasacháin

Sprioc-am

31 Bealtaine bliain N+1

31 Nollaig bliain B+1

Leasacháin nítrigine

 

 

 

 

Sulfáit amóiniam 16-26 % (AS)

Gráinneach

AP

AW

Criostalaithe

AP

AW

 

Níotráit chailciam amóiniam 22-32 % (CAN)

Gach foirm

AP

AW

 

Níotráit amóiniam (AN) 28-38 %

Gráinneach

AP

AW

 

Níotráit amóiniam (AN-24S) 20-30 % N+S

Gráinneach

AP

AW

 

Úiré (AUS) 46 %

Gráinneach

AP

AW

Priollta

AP

AW

 

Níotráit amóiniam úiré (UAN) 27-37 %

Tuaslagán

AP

AW

 

Níotráit amóiniam úiré + S (UAN-26S) 22-32 % N+S

Tuaslagán

AP

AW

Leasacháin fhosfáiteacha

 

 

 

 

Sárfhosfáit aonair (SSP) faoi bhun 25 %

Gach foirm

AP

AW

 

Sárfhosfáit thriarach (TSP) os cionn 40 %

Gach foirm

AP

AW

Leasacháin photaise

 

 

 

 

Clóiríd photaisiam (KCl) 55-65 %

Gráinneach/dlúite

AP

AW

Priollta

AP

AW

 

Sulfáit photaisiam (K2SO4) 45-55 %

Gach foirm

AP

AW

N

:

An bhliain féilire dá dtagraíonn na sonraí

AP

:

An meánphraghas bliantúil (airgeadra náisiúnta/tona de chion cothaitheach)

B

:

An bhliain dá dtagraíonn na luachanna ualaithe (blianta a chríochnaíonn ar ‘0’ nó ‘5’)

AW

:

Luachanna ualaithe tíre (milliúin d’airgeadra náisiúnta)

Leibhéal geografach

:

Leibhéal náisiúnta

Tréimhse thagartha

:

Bliain féilire

Roinn II

Tuairisc ar na haonaid tomhais

Praghas: In airgeadra náisiúnta in aghaidh an tona mhéadraigh de chion cothaitheach an táirge leasacháin, is iad sin coibhéisí nítrigine (N), fosfáite (P2O5) nó ocsaíde potaisiam (K2O) do na leasacháin nítrigine, fosfaracha agus photaiseacha faoi seach, arna ríomh de réir na sonraíochtaí modheolaíochta cineálacha in Iarscríbhinn IV.

Luachanna ualaithe tíre: Milliún d’airgeadra náisiúnta

Ceanglais theicniúla a bhaineann leis na hathróga

Tagraíonn na praghsanna d’idirbhearta 5 thona ar a laghad de tháirge leasacháin, a sheachadtar saor in aisce ar an bhfeirm.

Is iad luachanna ualaithe tíre luachanna náisiúnta na n-idirbheart uile a thaifeadtar do gach táirge leasacháin.

TACAR SONRAÍ 2

Beatha ainmhithe

Réimse:

c.

Staidreamh ar phraghsanna talmhaíochta

Topaic:

ii.

Praghsanna iomlána ionchuir

An topaic mhionsonraithe:

ii.2

Beatha ainmhithe

Roinn I

Inneachar sonraí

Cumhdófar leis an tacar sonraí na praghsanna ceannaigh le haghaidh ábhair bheatha agus na luachanna ualuithe gaolmhara de réir tíre.

Táirge ábhar beathaithe

Sprioc-am

31 Bealtaine bliain N+1

31 Nollaig bliain B+1

Ábhair bheatha dhíreacha

 

 

Cruithneacht farae

AP

AW

Eorna farae

AP

AW

Coirce

AP

AW

Grán buí

AP

AW

Bran cruithneachta

AP

AW

Min pónairí soighe

AP

AW

Laíon biatais siúcra triomaithe

AP

AW

Féar móinéir

AP

AW

Meidic na mbó triomaithe

AP

AW

Tuí gránaigh

AP

AW

Triteacál

AP

AW

Min síl lus na gréine

AP

AW

Min ráibe

AP

AW

Molás cána siúcra

AP

AW

N

:

An bhliain féilire dá dtagraíonn na sonraí

AP

:

Meánphraghas bliantúil (airgeadra náisiúnta)

B

:

An bhliain dá dtagraíonn na luachanna ualaithe (blianta a chríochnaíonn ar ‘0’ nó ‘5’)

AW

:

Luachanna ualaithe tíre (milliúin d’airgeadra náisiúnta)

Leibhéal geografach

:

Leibhéal náisiúnta

Tréimhse thagartha

:

Bliain féilire

Roinn II

Tuairisc ar na haonaid tomhais

Meánphraghas bliantúil:

In airgeadra náisiúnta in aghaidh an tona mhéadraigh d’ábhar beatha díreach.

Luachanna ualaithe tíre:

Milliún d’airgeadra náisiúnta

Ceanglais theicniúla a bhaineann leis na hathróga

Tagraíonn na praghsanna d’idirbhearta 5 thona ar a laghad d’ábhair bheatha a sheachadtar saor in aisce ar an bhfeirm.

TACAR SONRAÍ 3

Fuinneamh

Réimse:

c.

Staidreamh ar phraghsanna talmhaíochta

Topaic:

ii.

Praghsanna iomlána ionchuir

An topaic mhionsonraithe:

ii.3

Fuinneamh

Roinn I

Inneachar sonraí

Cumhdófar leis an tacar sonraí na praghsanna ceannaigh le haghaidh na dtáirgí fuinnimh a úsáidtear sa talmhaíocht agus na luachanna ualuithe gaolmhara de réir tíre.

Táirge fuinnimh

Sprioc-am

31 Bealtaine bliain N+1

31 Nollaig bliain B+1

Leictreachas

AP

AW

Ola gháis téimh

AP

AW

Ola bhreosla iarmharach

AP

AW

Biotáille mhótair

AP

AW

Ola díosail

AP

AW

N

:

An bhliain féilire dá dtagraíonn na sonraí

AP

:

Meánphraghas bliantúil

B

:

An bhliain dá dtagraíonn na luachanna ualaithe (blianta a chríochnaíonn ar ‘0’ nó ‘5’)

AW

:

Luachanna ualaithe ráithiúla (milliún d’airgeadra náisiúnta)

Tréimhse thagartha

:

Bliain féilire

Leibhéal geografach

:

Leibhéal náisiúnta

Roinn II

Tuairisc ar na haonaid tomhais

Leictreachas:

airgeadra náisiúnta in aghaidh 1 000 kWh

Praghsanna eile fuinnimh:

airgeadra náisiúnta in aghaidh 100 l

Ceanglais theicniúla a bhaineann leis na hathróga

Tá na sonraíochtaí modheolaíochta mionsonraithe atá le cur i bhfeidhm le fáil in Iarscríbhinn IV.

Tagraíonn na praghsanna d’idirbhearta i gcás na seachadtaí seo a leanas:

Ola gháis téimh: ar an mórchóir, le haghaidh 1 000 l

Ola bhreosla iarmharach: ar an mórchóir, le haghaidh 5 000 l

Biotáille mhótair: ag caidéal peitril; le haghaidh ceannacháin bheaga ar an mórchóir i gcoimeádán an cheannaitheora

Ola díosail: ar an mórchóir i gcoimeádán an cheannaitheora, le haghaidh 1 000 l ar a laghad


IARSCRÍBHINN III

PRAGHSANNA AGUS CÍOSANNA TALÚN TALMHAÍOCHTA

TACAR SONRAÍ 1

Praghsanna talún talmhaíochta

Réimse:

c.

Staidreamh ar phraghsanna talmhaíochta

Topaic:

iii.

Praghsanna agus cíosanna talún talmhaíochta

An topaic mhionsonraithe:

iii.1

Praghsanna talún talmhaíochta

Roinn I

Inneachar sonraí

Sa tacar sonraí cumhdófar an meánphraghas díola le haghaidh talamh talmhaíochta de réir mar a léirítear in idirbhearta sa Bhallstát é le linn na bliana tagartha.

Catagóir na talún talmhaíochta

Sprioc-am

30 Meán Fómhair bliain N+1

Talamh arúil

AP

 

Talamh arúil inuiscithe

AP

 

Talamh arúil neamh-inuiscithe

AP

Féarthailte buana

AP

N

:

An bhliain féilire dá dtagraíonn na sonraí

AP

:

Meánphraghas bliantúil

Tréimhse thagartha

:

Bliain féilire

Leibhéal geografach

:

Leibhéal náisiúnta nó réigiúnach

Roinn II

Tuairisc ar na haonaid tomhais

Airgeadra náisiúnta in aghaidh an heicteáir de thalamh talmhaíochta.

Ceanglais theicniúla a bhaineann leis na hathróga

Na ceanglais theicniúla bhreise atá i bhfeidhm, cumhdaítear iad leis na sonraíochtaí modheolaíochta mionsonraithe a sholáthraítear in Iarscríbhinn IV.

TACAR SONRAÍ 2

Cíosanna talún talmhaíochta

Réimse:

c.

Staidreamh ar phraghsanna talmhaíochta

Topaic:

iii.

Praghsanna agus cíosanna talún talmhaíochta

An topaic mhionsonraithe:

iii.2

Cíosanna talún talmhaíochta

Roinn I

Inneachar sonraí

Cumhdóidh an tacar sonraí an meánphraghas ar thalamh talmhaíochta a fháil ar cíos ar feadh bliain féilire.

Catagóir na talún talmhaíochta

Sprioc-am

31 Nollaig bliain N+1

Talamh arúil agus féarthailte buana

AR

 

Talamh arúil

AR

 

Féarthailte buana

AR

N

:

An bhliain féilire dá dtagraíonn na sonraí

AR

:

Meánphraghas cíosa bliantúil

Leibhéal geografach

:

Leibhéal náisiúnta nó réigiúnach

Tréimhse thagartha

:

Bliain féilire

Roinn II

Tuairisc ar na haonaid tomhais

Airgeadra náisiúnta in aghaidh an heicteáir de thalamh talmhaíochta.

Ceanglais theicniúla a bhaineann leis na hathróga

Na ceanglais theicniúla bhreise atá i bhfeidhm, cumhdaítear iad leis na sonraíochtaí modheolaíochta mionsonraithe a sholáthraítear in Iarscríbhinn IV.


IARSCRÍBHINN IV

SONRAÍOCHTAÍ MODHEOLAÍOCHTA

1.   Tiomsú

1.1.   Tiomsú innéacsanna praghsanna talmhaíochta (IPTanna)

1.1.1.

‘Innéacsanna de chineál Laspeyres’ is ea IPT anna. Innéacs den sórt sin, is éard atá ann innéacs praghsanna lena dtomhaistear an meánathrú ar phraghsanna ón bpraghas sa bhonntréimhse go dtí an praghas sa thréimhse níos déanaí, agus úsáid á baint as na scaireanna luacha (ualuithe) ón mbonntréimhse.

Mar seo a leanas a shainmhínítear ‘innéacs de chineál Laspeyres’:

Image 1

cuirtear praghas táirge i in iúl le pi agus cuirtear cainníocht an táirge sin in iúl le qi. Déanann an t-innéacs comparáid idir praghas na tréimhse reatha t agus praghas na bonntréimhse (0).

1.1.2.

Chun tacar iomlán na n-innéacsanna a thiomsú, ní thiomsaítear ach na hinnéacsanna mionsonraithe trí thagairt a dhéanamh do na praghsanna iomlána p0 agus pt. Tiomsaítear na hinnéacsanna comhiomlánaithe ó innéacsanna mionsonraithe nó ó innéacsanna atá comhiomlánaithe cheana féin. Úsáideann an comhiomlánú sin an roinnteoir ó fhoirmle innéacs Laspeyres
Image 2
go díreach mar ualú chun meán na n-innéacsanna seo a ríomh. Tiomsaíonn na Ballstáit na luachanna ualaithe ráithiúla agus bliantúla le haghaidh na n-innéacsanna mionsonraithe agus na n-innéacsanna comhiomlánaithe.

1.1.3.

Is éard atá i luach ualaithe innéacs chomhiomlánaithe ná suim luachanna ualaithe na n-innéacsanna atá cuimsithe san innéacs comhiomlánaithe. Is é luach ualaithe innéacs le haghaidh bliana suim a luachanna ualaithe le haghaidh cheithre ráithe na bliana sin.

1.1.4.

Cuirfidh na Ballstáit na táirgí agus ionchuir IPT mar a shainítear in Iarscríbhinn I ar fáil don Choimisiún (Eurostat), agus na forálacha faoi roinn 3 den Iarscríbhinn seo á gcur san áireamh.

1.1.5.

Déanfar luachanna ualaithe agus praghsanna na dtáirgí neamh-riachtanacha mar a shainmhínítear faoi phointí 3.1.2 go 3.1.5 den Iarscríbhinn seo a chur san áireamh mar aon le luachanna ualaithe agus praghsanna táirge eile atá ar an leibhéal ordlathach céanna in Iarscríbhinn I agus a chuireann leis an gcomhiomlán céanna.

1.1.6.

Chun luaineacht fhéideartha sna luachanna a thuairiscítear don bhonnbhliain a laghdú, féadfaidh gach Ballstát tréimhse níos faide a roghnú, ar choinníoll: 1) go n-úsáidtear an tréimhse chéanna le haghaidh na n-innéacsanna praghsanna talmhaíochta go léir, 2) go ndéantar na hinnéacsanna a tháirgeadh agus a fhoilsiú trí úsáid a bhaint as tréimhse thagartha innéacs choiteann (bonnbhliain = 100), agus 3) go gcoimeádtar comhsheasmhacht le Cuntais Eacnamaíochta na Talmhaíochta (CET).

1.1.7.

Cumhdóidh IPT idirbhearta earraí an tionscail talmhaíochta mar a shainmhínítear in Airteagal 4.

1.2.   Tiomsú na bpraghsanna iomlána talmhaíochta le haghaidh na riachtanas ar leibhéal an Aontais

1.2.1.

Cuirfidh na Ballstáit ar fáil don Choimisiún (Eurostat) na praghsanna iomlána talmhaíochta le haghaidh riachtanais an Aontais, lena gcumhdaítear ionchuir shonracha i bpraghsanna an fhuinnimh, an leasacháin agus na n-ábhar beatha mar a liostaítear in Iarscríbhinn II. Áirítear san fhaisnéis sin na meánphraghsanna bliantúla a bhailítear le haghaidh na n-ionchur roghnaithe agus, gach 5 bliana, a luachanna ualaithe bliantúla.

1.3.   Tiomsú an staidrimh maidir le praghsanna agus cíosanna talún talmhaíochta

1.3.1.

Ní mór do na Ballstáit cáilíocht na faisnéise aonair a sheiceáil ionas nach gcumhdófar idirbhearta le haghaidh úsáidí eile seachas idirbhearta talmhaíochta agus idirbhearta neamhchomhlíontacha eile.

1.3.2.

Ríomhtar na praghsanna agus na cíosanna talún ag NUTS 0 agus NUTS 1 mar mheánphraghsanna nó cíosanna réigiúnacha (NUTS 2) arna n-ualú ag na limistéir chomhfhreagracha (NUTS 2), le haghaidh gach catagóire talún a leagtar amach in Iarscríbhinn III. Cuirtear an fhaisnéis maidir leis na limistéir ar fáil leis na sonraí is déanaí ó Rialachán (AE) 2018/1091 maidir le staidreamh comhtháite feirme nó aon fhoinse oiriúnach eile, staidreamh ag a bhfuil cumhdach AE más féidir.

1.3.3.

Ní thiomsaítear an praghas ar chineál talún, mar a liostaítear in Iarscríbhinn III, má chumhdaítear leis an gcineál sin talún níos lú ná 5 % den limistéar talmhaíochta a úsáidtear.

1.3.4.

Ní thiomsaítear an miondealú ar thalamh arúil má chumhdaítear leis an talamh arúil inuiscithe níos lú ná 15 % den limistéar talmhaíochta a úsáidtear.

1.3.5.

I gcás nach bhfuil difríocht shuntasach idir praghas na talún arúil inuiscithe agus praghas na talún neamh-inuiscithe, ní thiomsaítear miondealú ar thalamh arúil inuiscithe agus ar thalamh arúil neamh-inuiscithe. Meastar gur suntasach an difríocht má tá praghas na talún arúla inuiscithe níos mó ná 50 % níos airde ná praghas na talún arúla neamh-inuiscithe.

1.3.6.

I gcás nach bhfuil difríocht shuntasach idir praghas na bhféarthailte buana agus praghas na talún arúla, ní thiomsaítear praghas na bhféartháilte buana. Meastar gur suntasach an difríocht má tá praghas na talún arúla níos mó ná 50 % níos airde ná praghas na bhféarthailte buana.

1.3.7.

I gcás nach ndéanann na hidirbhearta atá ar fáil idirdhealú idir cíosanna arna miondealú idir talamh arúil agus féarthailte buana, nó nach bhfuil go leor idirbheart ann chun praghsanna cíosa ionadaíocha sonracha a bhunú, ní dhéantar na praghsanna cíosa a eascraíonn as sin a mhiondealú idir talamh arúil agus féarthailte buana.

1.3.8.

Chun staidreamh a bhunú maidir le praghsanna talún talmhaíochta agus cíosanna, i gcás ina bhfuil níos lú ná 10 n-idirbheart incháilithe talún ar fáil, meastar nach bhfuil cáilíocht leormhaith sa staidreamh lena mbaineann. I gcás mar sin, cuirfidh na Ballstáit an Coimisiún ar an eolas faoin méid sin. Is iad na hidirbhearta incháilithe na hidirbhearta sin a dheonaítear i leith talamh arúil agus i leith ‘féarthailte buana agus a bhaineann le limistéir nach bhfuil foirgneamh ná plandálacha iontu agus a bhfuil sé beartaithe iad a úsáid le haghaidh talmhaíochta. Ní bearta incháilithe idirbhearta a dheonaítear idir daoine atá gaolmhar dá chéile.

2.   Inchomparáideacht

2.1.1.

Chun go measfar na hinnéacsanna a bheith inchomparáide, ní léireoidh aon difríocht idir Ballstáit ar gach leibhéal mionsonraí ach na difríochtaí in athruithe ar phraghsanna nó i bpatrúin ioncaim agus chaiteachais.

2.1.2.

Aon innéacsanna nach gcloíonn leis na coincheapa nó ó na modhanna a thuairiscítear i roinn 1.1 den Iarscríbhinn seo, measfar é a bheith inchomparáide má bhíonn difríocht chórasach nach mó ná 0,5 pointe céatadáin ar an meán thar aon bhliain amháin idir iad agus na hinnéacsanna a thiomsaítear de réir na gcoincheap agus na modhanna a thuairiscítear i roinn 1.1 den Iarscríbhinn seo.

3.   Réimse breathnóireachta

3.1.1.

Praghsanna iomlána talmhaíochta a bhailíonn na Ballstáit chun IPT a thiomsú, beidh siad ionadaíoch ar leibhéal na mBallstát.

3.1.2.

Innéacsanna táirgí ar lú ná a haon faoin gcéad de luach ualaithe iomlán táirgí talmhaíochta Ballstáit iad agus innéacsanna ionchuir ar lú ná a haon faoin gcéad de luach ualaithe iomlán ionchuir Ballstáit iad, ní bheidh siad riachtanach, ach amháin má thagann siad faoi réir fhorálacha phointe 3.1.3 nó phointe 3.1.4.

3.1.3.

Déanfar innéacsanna bliantúla a tharchur le haghaidh táirgí agus ionchur a bhfuil a luachanna ina gcodanna den chlár tarchurtha a leagtar amach in Iarscríbhinn II a ghabhann le Rialachán (CE) Uimh. 138/2004 agus a mheastar a bheith suntasach ó thaobh staidrimh de don Bhallstát, mar a fhoráiltear maidir leis sin i bpointe 2.055 d’Iarscríbhinn I a ghabhann leis an Rialachán sin.

3.1.4.

Ní rachaidh luachanna ualaithe foriomlána na dtáirgí neamh-riachtanacha, mar a shainmhínítear i bpointí 3.1.1 agus 3.1.2 den Iarscríbhinn seo, thar a cúig faoin gcéad de luachanna ualaithe iomlána na dtáirgí ó Bhallstát nó, i gcás na n-ionchur neamh-riachtanach, luachanna ualaithe iomlána na n-ionchur. Má tá suim luachanna ualaithe na n-innéacsanna a chomhlíonann na coinníollacha a thuairiscítear i bpointe 3.1.2 den Iarscríbhinn seo níos airde ná a cúig faoin gcéad, féadfaidh an Ballstát na táirgí agus na hionchuir a dtarchuirfear na hinnéacsanna ina leith a roghnú.

3.1.5.

Na luachanna ualaithe ráithiúla a bhaineann le hinnéacs táirge, léireoidh siad séasúracht, i gcás inarb infheidhme, más mó a luach ualaithe ná a haon faoin gcéad de luach ualaithe iomlán an táirge talmhaíochta.

3.1.6.

Is féidir leis na Ballstáit luachanna ualaithe ráithiúla innéacsanna ionchuir a tharchur ar bhonn deonach.

3.1.7.

Na praghsanna iomlána ionchuir a bhailíonn na Ballstáit le haghaidh riachtanais an Aontais, mar a cheanglaítear faoin topaic ‘ii. Praghsanna iomlána ionchuir’, beidh siad ionadaíoch ar cheannach ionchuir na ngabháltas talmhaíochta ar leibhéal na mBallstát.

3.1.8.

Ní cheanglaítear ar na Ballstáit na praghsanna iomlána a liostaítear i dtacar sonraí 1 d’Iarscríbhinn II a tháirgeadh agus a tharchur más lú a gcuid ceannachán ná a haon faoin gcéad de cheannacháin leasachán iomlána na mBallstát.

3.1.9.

Ní cheanglaítear ar na Ballstáit na praghsanna iomlána a liostaítear i dtacar sonraí 2 d’Iarscríbhinn II a tháirgeadh agus a tharchur más lú a gcuid ceannachán ná a haon faoin gcéad de cheannacháin ábhar beatha iomlána na mBallstát.

3.1.10.

Ní cheanglaítear ar na Ballstáit na praghsanna iomlána a liostaítear i dtacar sonraí 3 d’Iarscríbhinn II a tháirgeadh agus a tharchur más lú a gcuid ceannachán ná a haon faoin gcéad de cheannacháin fuinnimh iomlána na mBallstát.

3.1.11.

Cuirfidh na Ballstáit an Coimisiún (Eurostat) ar an eolas maidir leis na céatadáin dá dtagraítear i bpointí 3.1.8, 3.1.9 agus 3.1.10 sula seolfar na luachanna ualaithe.

3.1.12.

Beidh praghsanna agus cíosanna talún talmhaíochta a bhailíonn na Ballstáit ionadaíoch ar an leibhéal réigiúnach (NUTS 2). I gcás nach bhfuil go leor idirbheart ar fáil ar an leibhéal sin, áfach, beidh na sonraí lena mbaineann ina gcuid den chomhiomlánú ar leibhéal geografach níos leithne.

4.   Tuarascálacha ar mhodheolaíochtaí

4.1.1.

I gcomhréir le hAirteagal 10(6) de Rialachán (AE) 2022/2379, cuirfidh na Ballstáit tuarascálacha modheolaíochta ar leithligh ar fáil don Choimisiún (Eurostat) maidir leis an topaic mhionsonraithe ‘Ualaí agus innéacsanna athbhunaithe’ ina mbeidh na nithe seo a leanas:

Fardail foinsí sonraí, sainmhínithe agus modhanna a úsáidtear chun IPT a thiomsú;

Tuairisc ar fhorbairt luachanna ualaithe IPT, measúnú agus láimhseáil na n-innéacsanna nach bhfuil faoi réir tuairisciú iomlán, agus measúnú ar shéasúracht.

4.1.2.

Má tá sé ar intinn ag Ballstát athrú suntasach a dhéanamh ar mhodh táirgthe tacar staidrimh ar phraghsanna talmhaíochta nó ar chuid de, cuirfidh an Ballstát an Coimisiún (Eurostat) ar an eolas faoin athrú 3 mhí ar a dhéanaí roimh an am a thiocfadh an t-athrú i bhfeidhm. Sa chás sin, cuirfidh an Ballstát meastóireacht chainníochtúil ar thionchar an athraithe ar fáil don Choimisiún (Eurostat).

5.   Tiomsú na n-innéacsanna go dtí 2028

Tiomsófar na hinnéacsanna ar bhonn luachanna ualaithe 2020 atá ar fáil go dtí deireadh chleachtadh athbhunaithe 2025 (31 Nollaig 2028).


IARSCRÍBHINN V

TUAIRISCÍ

Chun críocha na hIarscríbhinne seo, beidh feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:

(1)

ciallaíonn ‘táirgeoir talmhaíochta’ gabháltais talmhaíochta nó fiontair eile a chuireann le tionscal na talmhaíochta mar a shainmhínítear i Rialachán (CE) Uimh. 138/2004;

(2)

ciallaíonn ‘táirgí talmhaíochta’ earraí agus seirbhísí ar toradh iad ar ghníomhaíocht talmhaíochta táirgeoirí talmhaíochta;

(3)

ciallaíonn ‘ionchur talmhaíochta’ (nó ‘modhanna táirgthe talmhaíochta’) earraí agus seirbhísí atá riachtanach chun táirgí talmhaíochta a tháirgeadh;

(4)

ciallaíonn ‘talamh arúil’ talamh a oibrítear go rialta (a threabhtar nó a shaothraítear), faoi chóras uainíocht na mbarr go ginearálta;

(5)

ciallaíonn ‘talamh arúil inuiscithe’ talamh arúil a d’fhéadfaí, dá mba ghá, a uisciú le linn na bliana tagartha trí úsáid a bhaint as an trealamh agus as an gcainníocht uisce a bhíonn ar fáil de ghnáth;

(6)

ciallaíonn ‘talamh arúil neamh-inuiscithe’ talamh arúil nach féidir a uisciú de dheasca easpa rochtana ar uisce le haghaidh uiscithe;

(7)

ciallaíonn ‘féarthalamh buan’ talamh a úsáidtear go buan (ar feadh roinnt blianta as a chéile, 5 bliana nó níos mó de ghnáth) chun farae luibheach, foráiste nó barra chun críche fuinnimh a fhás trí shaothrú (síolú) nó go nádúrtha (féinsíolú), agus nach n-áirítear in uainíocht na mbarr ar an ngabháltas talmhaíochta. Is féidir an féarthalamh a úsáid le haghaidh innilte, nó é a lomadh le haghaidh sadhlais agus féar tirim nó é a úsáid chun fuinneamh in-athnuaite a tháirgeadh.

(8)

ciallaíonn ‘talamh talmhaíochta’ talamh a úsáideann gabháltais talmhaíochta le haghaidh táirgeadh talmhaíochta nó talamh a bhfuiltear scortha den táirgeadh air ar bhonn sealadach.

(9)

ciallaíonn ‘úinéir talún talmhaíochta’ aon úinéir talún talmhaíochta, gan beann ar an gcineál gníomhaíochta eacnamaíche a mbeadh sé ina bun, agus bíodh sé i mbun gníomhaíochta eacnamaíche nó ná bíodh.

(10)

ciallaíonn ‘praghsanna táirgí talmhaíochta’ na praghsanna a fhaigheann an táirgeoir talmhaíochta, cé is moite de CBL inasbhainte agus fóirdheontais, lena n-áirítear cánacha ar tháirgí nó tobhaigh, mar mhalairt ar tháirgí talmhaíochta a sheachadtar ar láithreán an táirgeora;

(11)

ciallaíonn ‘praghsanna ionchuir talmhaíochta’ na praghsanna a íocann an táirgeoir talmhaíochta, cé is moite de CBL in-aisíoctha agus fóirdheontais táirgí, lena n-áirítear gach cáin eile ar tháirgí, mar mhalairt ar an ionchur a sheachadtar ar an láithreán táirgthe;

(12)

ciallaíonn ‘praghas talún talmhaíochta’ an praghas a íoctar as úinéireacht talún talmhaíochta a ghlacadh le haghaidh úsáid talmhaíochta, cé is moite de CBL inasbhainte, na costais a bhaineann le húinéireacht a aistriú (táillí dlíodóra, cánacha clárúcháin, cánacha réadmhaoine agus táillí eile), teidlíochtaí a bhaineann leis an talamh, cúiteamh airgid a fhaigheann feirmeoirí as limistéar talmhaíochta a dhíol/a fháil, luach aon fhoirgnimh, agus aistrithe oidhreachta, ach le cánacha agus tobhaigh eile san áireamh. Eisiatar idirbhearta idir daoine atá gaolmhar dá chéile;

(13)

ciallaíonn ‘cíos talún talmhaíochta’ an luach arna chomhaontú ag gabháltas talmhaíochta le húinéir talún as talamh a thógáil ar cíos le haghaidh úsáid talmhaíochta le linn bliain amháin, lena n-áirítear tobhaigh/cánacha gaolmhara, agus íocaíochtaí comhchineáil (arna luacháil ar phraghas na bliana reatha), agus gan teidlíochtaí a bhaineann leis an talamh a áireamh ná CBL inasbhainte, cíosanna foirgneamh nó teaghaisí atá suite ar an talamh, ná aon speansas eile a bhaineann le sócmhainní eile seachas an talamh talmhaíochta (caiteachas cothabhála reatha ar fhoirgnimh, árachas foirgneamh, dímheas foirgneamh, cíosanna a íoctar as úsáid ghairmiúil foirgneamh neamhchónaithe etc.);

(14)

ciallaíonn ‘innéacsanna praghsanna talmhaíochta’ (IPTanna) na hinnéacsanna praghsanna inchomparáide a sholáthraíonn gach Ballstát maidir le táirgí talmhaíochta agus maidir le hionchuir talmhaíochta araon;

(15)

is éard is ‘IPTanna mionsonraithe’ ann an leibhéal is mionsonraithe de na hinnéacsanna san aicmiú IPT;

(16)

is éard is ‘IPT comhiomlánaithe’ ann an toradh ó chomhiomlánú ualaithe na IPTanna mionsonraithe;

(17)

ciallaíonn ‘luathmheastachán ar IPT’ IPTanna arna sholáthar ag na Ballstáit atá bunaithe ar fhaisnéis shealadach nó pháirteach agus, más gá, ar shamhaltú iomchuí, ionas gur féidir iad a sholáthar níos luaithe ná a d’éileofaí i gcás eile;

(18)

is éard is ‘bonnbhliain’ ann an bhliain féilire lena mbaineann na praghsanna a úsáidtear chun an IPT a ríomh. Is innéacsanna de chineál Laspeyres iad na IPTanna, mar a thuairiscítear in Iarscríbhinn IV, a chuireann praghsanna i gcomparáid le praghsanna na bonnbhliana, agus na praghsanna bonnbhliana sin socraithe ag 100 pointe innéacs.

(19)

is éard is ‘luachanna ualaithe’ ann luachanna caiteachais nó ioncaim le linn na mbonnbliana:

Úsáidtear an t-ioncam a fhaigheann an táirgeoir as earraí a dhíolann sé iarbhír le custaiméirí mar ualuithe sna hinnéacsanna praghsanna táirgí talmhaíochta.

An caiteachas arna thabhú ag feirmeoirí agus iad ag ceannach na modhanna táirgthe (earraí agus seirbhísí chomh maith le hearraí infheistíochta), lena n-áirítear táirgí barr ó aonaid talmhaíochta eile le haghaidh tomhaltas idirmheánach, úsáidtear é mar ualuithe sna hinnéacsanna praghsanna ionchuir

(20)

ciallaíonn ‘méid’ an luach arna roinnt ar an bpraghas.

(21)

ciallaíonn ‘séasúracht’ difríochtaí suntasacha i bpraghsanna agus i méideanna ó ráithe go ráithe de na ceithre ráithe a leanann an patrún céanna gach bliain. imríonn praghsanna séasúracha ráithiúla tionchar neamhchothrom ar na praghsanna bliantúla.

(22)

is éard is ‘innéacs bliantúil’ ann meán ualaithe cheithre innéacs ráithiúla na bliana sin, agus iad arna n-ualú le luachanna ualaithe ráithiúla na bonnbhliana is infheidhme.

(23)

ciallaíonn ‘praghsanna iomlána talmhaíochta chun IPTanna a thiomsú’ sonraí lena gcumhdaítear an méid seo a leanas:

(a)

praghsanna margaidh na dtáirgí talmhaíochta agus praghsanna ceannaigh na n-ionchur is gá a ríomh go ráithiúil mar innéacsanna i gcomhréir leis an Rialachán seo; ní chuireann sé sin teorainn le húsáid faisnéise eile atá ar chaighdeán leormhaith chun IPTanna a thiomsú;

(b)

saintréithe lena gcinntear praghas na dtáirgí talmhaíochta agus na n-ionchur talmhaíochta, amhail ualú an idirbhirt, an dáta, an phacáil nó saintréithe ábhartha eile an táirge a mbíonn tionchar acu ar an bpraghas.

(24)

ciallaíonn ‘athrú suntasach ar an modh táirgthe’ athrú ar an mbailiú sonraí nó ar an tiomsú sonraí a mheastar a dhéanann difear do ráta athraithe bliantúil nó ráithiúil innéacs ar leith:

(1)

níos mó ná 0,5 pointe céatadáin i gcás IPT iomlán na dtáirgí talmhaíochta a ríomhtar mar mheán ualaithe gach IPT táirgthe arna mionsonrú, nó

(2)

níos mó ná 0,5 pointe céatadáin i gcás IPT iomlán an ionchuir a ríomhtar mar mheán ualaithe gach IPT ionchuir arna mionsonrú.

(25)

ciallaíonn ‘luachanna ceannachán le haghaidh praghsanna iomlána ionchuir’ an caiteachas a thabhaíonn feirmeoirí agus táirge ionchuir ar leith á cheannach acu le linn bliana.

(26)

tugtar múireáit photaise ar ‘chlóiríd photaisiam’ freisin.

(27)

tugtar sulfáit photaise ar ‘shulfáit photaisiam’ freisin.

(28)

mar seo a leanas a thugtar tuairisc ar ionchuir ‘fuinnimh’ a meastar praghsanna ina leith:

Leictreachas a úsáidtear le haghaidh táirgeadh talmhaíochta, ón soláthróir go dtí an táirgeoir talmhaíochta.

Ola gháis téimh a úsáidtear chun tithe gloine agus foirgnimh talmhaíochta eile a théamh.

Ola bhreosla iarmharach a úsáidtear mar bhreosla i ngléasra téimh nó triomaithe mór, ag a bhfuil slaodacht 3 500 Stk

Biotáille mhótair a úsáidtear mar bhreosla i mótarfheithiclí, tarracóirí, feithiclí talmhaíochta, etc. ina bhfuil inneall peitril, ar lú ná 95 a ráta ochtáin de ghnáth, í gan luaidhe.

Ola dhíosail a úsáidtear mar bhreosla mótair i mótarfheithiclí, tarracóirí agus meaisíní talmhaíochta, etc. ina bhfuil inneall díosail, ina bhfuil cion ceatáin 50–55 % nó faoin tuairim sin.