(1)

Is tocsainí iad alcalóidigh phioróilisidín a fhaightear i réimse leathan speiceas plandaí go nádúrtha. Is dócha gurb iad alcalóidigh phioróilisidín na tocsainí nádúrtha is mó dáileadh agus déanann siad difear d’fhiadhúlra, do bheostoc agus do dhaoine. Meastar go bhféadfadh alcalóidigh phioróilisidín a bheith i thart ar 6 000 speiceas plandaí, cé gur cosúil nach bhfuil baint ach ag cúpla speiceas le teagmhais nimhithe dhírigh i ndaoine agus in ainmhithe.

(2)

D’fhéadfadh tomhailt foráiste agus gairbhsí atá éillithe le plandaí Senecioneae agus Boraginaceae spp (nó a gcodanna) beostoic agus ainmhithe clóis a nochtadh d’alcalóidigh phioróilisidín. Go háirithe, éillítear foráiste mheidic na mbó ó am go chéile le méideanna substaintiúla alcalóideach pioróilisidín. Dá bhrí sin, d’fhéadfadh gur mó a nochtar capaill agus coiníní ná beostoic eile mar gheall ar a dtomhaltas ard meidic na mbó. Luibheanna, meascáin luibhe agus eastóscáin plandaí a úsáidtear mar bheatha atá comhdhéanta de phlandaí ina bhfuil alcalóidigh phioróilisidín (nó a gcodanna), nó a tháirgtear as na plandaí sin, nó atá éillithe leis na plandaí sin, d’fhéadfadh siad a bheith ina bhfoinse nochta do bheostoic d’alcalóidigh phioróilisidín, cé nach bhfuil sna bheathaí sin ach sciar beag den aiste bia.

(3)

Ghlac Painéal maidir le hÉilleáin sa Bhiashlabhra Údaráis Eorpaigh um Shábháilteacht Bia (‘an tÚdarás’) measúnú riosca in 2011 maidir le halcalóidigh phioróilisidín i mbia agus i mbeatha (1). Thángthas ar an gconclúid ann go bhfuil riosca íseal nimhithe alcalóideach pioróilisidín ann go ginearálta i mbeostoic agus i bpeataí san Aontas, cé go bhfuil gach speiceas ainmhithe soghabhálach i leith géarmheisce agus meisce ainsealach alcalóideach pioróilisidín araon, toisc gur nochtadh timpisteach is cúis leis an gcuid is mó de theagmhais nimhithe alcalóideach pioróilisidín a tuairiscíodh le déanaí.

(4)

Níl ach sonraí teoranta minicíochta maidir le láithreacht alcalóideach pioróilisidín i mbeatha le fáil i mbunachar sonraí an Údaráis. Dá bhrí sin, mhol an tÚdarás gur cheart tuilleadh sonraí minicíochta maidir le halcalóidigh phioróilisidín a bheith i mbeatha a bhailiú i dtráchtearraí beatha ábhartha.

(5)

D’aithin an tÚdarás freisin go raibh gá le modh anailíse ar alcalóidigh phioróilisidín i mbeatha is féidir a chur i bhfeidhm go tráthrialta i saotharlanna dea-fheistithe chun torthaí anailíse iontaofa agus inchomparáide a áirithiú.

(6)

Idir an dá linn, d’fhoilsigh Saotharlann Tagartha an Aontais Eorpaigh modh anailíse in 2020 chun anailís a dhéanamh ar alcalóidigh phioróilisidín i mbeatha. Ina theannta sin, in 2023 d’fhorbair an Coiste Eorpach um Chaighdeánú caighdeán maidir le hanailís a dhéanamh ar alcalóidigh phioróilisidín i mbeatha (EN 17683).

(7)

Dá bhrí sin, ba cheart a mholadh go ndéanfaí faireachán ar láithreacht alcalóideach pioróilisidín i mbeatha ar fud an Aontais sula ndéanfaí bearta féideartha bainistithe riosca ar gá leo chun ardleibhéal cosanta do shláinte ainmhithe agus do shláinte an duine a áirithiú a mheas,