(1)

Is é is aidhm do Chlár InvestEU tacú le hoibríochtaí maoiniúcháin agus infheistíochta a rannchuidíonn le cuspóirí beartais an Aontais a leagtar amach in Airteagail 3 agus 8 de Rialachán (AE) 2021/523 agus Iarscríbhinn II a ghabhann leis a ghnóthú. Tá sé d’aidhm ag na hoibríochtaí maoiniúcháin agus infheistíochta sin tacú le forbairt an tionscail cosanta, i measc nithe eile, chun rannchuidiú le huathriail straitéiseach an Aontais.

(2)

De bhun Airteagal 14(1), pointe (d), de Rialachán (AE) 2021/523, tá oibríochtaí maoiniúcháin agus infheistíochta faoi gach ceann de na hionuithe beartais dá dtagraítear in Airteagal 8 den Rialachán sin le bheith comhsheasmhach leis na treoirlínte infheistíochta a leagtar amach san Iarscríbhinn a ghabhann le Rialachán Tarmligthe (AE) 2021/1078 ón gCoimisiún (2) (na ‘treoirlínte infheistíochta’ atá ann faoi láthair), agus bunaithe ar Airteagal 8(3) agus (10) de Rialachán (AE) 2021/523. I gcás infheistíochtaí straitéiseacha i réimse na cosanta, leagtar amach sna treoirlínte infheistíochta sin teorainneacha i ndáil le faighteoirí deiridh arna rialú ag tríú tír nó ag eintitis tríú tír agus faighteoirí deiridh a bhfuil a mbainistíocht feidhmiúcháin lasmuigh den Aontas acu d’fhonn slándáil an Aontais agus na mBallstát a chosaint.

(3)

Leis an bPáipéar Bán Comhpháirteach maidir le hUllmhacht Cosanta na hEorpa 2030 (3) cuirtear i dtábhacht an gá práinneach atá le feabhas a chur ar rochtain cuideachtaí atá bunaithe san Aontas ar chaipiteal, lena n-áirítear fiontair bheaga agus mheánmhéide, ionas gur féidir leo a réitigh a thabhairt ar scála tionsclaíoch agus an borradh tionsclaíoch a spreagadh atá an tAontas ag iarraidh a bhaint amach. Is léir go bhfuil an spéis atá ag an earnáil airgeadais sa chosaint ag méadú. Mar sin féin, tá an earnáil cosanta fós ina margadh nach ndéantar freastal ceart air mar gheall ar theorainneacha i mbeartais infheistíochta institiúidí airgeadais poiblí agus príobháideacha. Tá sé ríthábhachtach leas a bhaint as acmhainneacht iomlán InvestEU chun tacú leis an earnáil cosanta chun aghaidh a thabhairt ar na dúshláin sin.

(4)

Ar bhonn an aiseolais a fuarthas ó pháirtithe leasmhara, trí chomhairliúchán poiblí agus comhairliúcháin spriocdhírithe le comhpháirtithe cur chun feidhme InvestEU agus leis na Ballstáit, is cosúil go bhféadfadh na teorainneacha a leagtar amach sna treoirlínte infheistíochta atá ann faoi láthair maidir le hinfheistíochtaí straitéiseacha bac a chur ar úsáid chiste InvestEU chun tacú leis an earnáil cosanta. Dá bhrí sin, ba cheart an modhnú spriocdhírithe a dhul chun tairbhe do na treoirlínte infheistíochta atá ann faoi láthair chun iad a oiriúnú go hiomlán do shainiúlachtaí InvestEU, mar atá, ráthaíocht bhuiséadach a chuirtear chun feidhme faoi bhainistíocht indíreach. Leis na hathruithe atá beartaithe, éascófar cur chun úsáide InvestEU chun tacú leis an earnáil cosanta, agus an tráth céanna coinneofar coimircí leordhóthanacha ar bun le haghaidh infheistíochtaí straitéiseacha i réimse na cosanta, i gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/523.

(5)

Déantar raon feidhme na n-infheistíochtaí straitéiseacha sa chosaint atá faoi réir teorainneacha a shainmhíniú sna treoirlínte infheistíochta atá ann faoi láthair mar theicneolaíochtaí cosanta agus táirgí cosanta a shainaithnítear sa chlár oibre bliantúil don Chiste Eorpach Cosanta. Cruthaíonn an sainmhíniú sin castacht agus éiginnteacht dhlíthiúil nach bhfuil gá léi mar gheall ar chineál athraitheach chlár oibre an Chiste Eorpaigh Cosanta. Ba cheart an raon feidhme sin a chuíchóiriú trí thagairt a dhéanamh d’infheistíochtaí i dteicneolaíochtaí cosanta agus i dtáirgí a fhorbraítear go príomha le haghaidh feidhmeanna míleata. Leis an simpliú sin chuirfí feabhas ar an intuarthacht do chomhpháirtithe cur chun feidhme InvestEU agus d’idirghabhálaithe airgeadais trí mhodheolaíocht shoiléir a sholáthar dóibh chun a shainaithint an bhfuil faighteoirí deiridh faoi réir na dteorainneacha a bhaineann le tríú tíortha, lena n-áirítear soiléiriú a dhéanamh ar an gcaoi a bhfuil feidhm ag na teorainneacha sin maidir le teicneolaíochtaí a bhfuil feidhmeanna cosanta agus sibhialta acu (teicneolaíochtaí dé-úsáide).

(6)

Ceanglaítear leis na treoirlínte infheistíochta atá ann faoi láthair, chun bheith incháilithe, go léireoidh eintiteas arna rialú ag tríú tír nó ag eintitis tríú tír go bhfuil ráthaíocht formheasta ag an mBallstát ina bhfuil sé bunaithe i gcomhréir leis na prionsabail a bhaineann le heintitis incháilithe a leagtar amach i Rialachán (AE) 2021/697 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear an Ciste Eorpach Cosanta (4). Níl an fhoráil sin saincheaptha do shainiúlachtaí InvestEU agus cuirtear srian léi ar chur chun úsáide an chistithe. Ráthaíochtaí arna bhformheas ag Ballstát faoi chlár cosanta a fuair ranníocaíocht airgeadais ón Aontas, is cosúil gur leor iad chun slándáil an Aontais agus a Bhallstát a chosaint i gcomhthéacs Chiste InvestEU. Níor cheart a cheangal ach ar eintitis nach bhfuil in ann na critéir sin a chomhlíonadh ráthaíocht a chur isteach go sonrach i gcomhthéacs oibríocht InvestEU. Is é is aidhm don leasú sin soiléiriú a dhéanamh ar chur chun feidhme chiste InvestEU chun tacú le heintitis atá bunaithe san Aontas agus atá á rialú ag eintitis neamh-AE. Féadfaidh na ráthaíochtaí sin, de réir mar a bheidh, a bheith ag brath ar bhearta maolaithe arna bhforchur ag an mBallstát, nó ar bhearta maolaithe a théann chun tairbhe an Bhallstáit a dhéanann scagadh ar éadáil rialaithe na n-eintiteas dlítheanach sin a dhéanann tríú tír eile nó eintiteas tríú tír eile, de réir bhrí Rialachán (AE) 2019/452 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (5).

(7)

Leagtar amach sna treoirlínte infheistíochta atá ann faoi láthair, i gcás infheistíochtaí straitéiseacha i réimse na cosanta, go mbaineann na teorainneacha maidir le rialú na bhfaighteoirí deiridh lena soláthróirí agus lena bhfochonraitheoirí freisin. Níl an raon feidhme leathan sin oiriúnaithe don chineál maoinithe a sholáthraítear faoi InvestEU agus d’fhéadfadh sé bac a chur ar úsáid chistiú InvestEU trí ualach riaracháin nach bhfuil gá leis a fhorchur. Chun próiseas riaracháin chistiú InvestEU a shimpliú agus chun a áirithiú go mbeidh na coinníollacha incháilitheachta le haghaidh chistiú InvestEU saincheaptha d’ionstraimí maoinithe fiachais agus cothromais, ba cheart an tagairt do sholáthróirí i gcás rialú a dhéanann tríú tíortha a bhaint de na treoirlínte infheistíochta.

(8)

Leis na teorainneacha a leagtar amach sna treoirlínte infheistíochta atá ann faoi láthair maidir le hinfheistíochtaí straitéiseacha, cuirtear srian nach bhfuil gá leis ar incháilitheacht eintiteas atá bunaithe i dtríú tíortha comhlachaithe nó atá á rialú ag tríú tír chomhlachaithe nó ag eintitis tríú tír chomhlachaithe. Chun cóir chomhionann a áirithiú le heintitis atá bunaithe san Aontas agus i dtríú tíortha atá comhlachaithe le Clár InvestEU, agus chun an prionsabal le haghaidh eintitis incháilithe a leagtar amach sa Chiste Eorpach Cosanta chomh maith le cláir chosanta eile ina bhfuil an tAontas ina ranníocóir airgeadais a ailíniú, ba cheart na treoirlínte infheistíochta atá ann faoi láthair a oiriúnú chun a áirithiú go gcuirfear teorainneacha i bhfeidhm i ndáil le heintitis arna mbunú nó arna rialú ag tríú tíortha neamhchomhlachaithe nó eintitis tríú tír neamhchomhlachaithe.

(9)

De bhun na dtreoirlínte infheistíochta atá ann faoi láthair, suas le 5 bliana tar éis dháta eisíocaíocht deiridh an mhaoinithe, ní féidir le faighteoirí deiridh infheistíochtaí straitéiseacha cosanta cearta maoine intleachtúla a cheadúnú ná a aistriú go heisiach chuig teicneolaíochtaí criticiúla gaolmhara agus teicneolaíochtaí atá ríthábhachtach chun leas slándála fíor-riachtanach an Aontais agus a Bhallstát a chosaint, ar teicneolaíochtaí iad a eascraíonn go díreach as na hinfheistíochtaí straitéiseacha sin chuig tríú tíortha nó chuig eintitis tríú tír, mura rud é gur fhormheas an Ballstát ina bhfuil an faighteoir deiridh bunaithe an ceadúnú nó an t-aistriú sin. Mar gheall ar chur chun feidhme na forála sin, cruthaítear dúshláin mhóra agus scrogaill mhóra sna Ballstáit agus, dá bhrí sin, cuirtear bac ar úsáid InvestEU chun tacú leis an gcosaint trína cheangal ar na Ballstáit cineálacha nua rialaithe a chur chun feidhme, de bhreis ar na sásraí atá ann cheana, mar shampla, chun earraí míleata a onnmhairiú nó infheistíochtaí díreacha coigríche a scagadh. Chun aghaidh a thabhairt ar na deacrachtaí sin, ba cheart na treoirlínte infheistíochta atá ann faoi láthair a mhodhnú chun a áirithiú go mbeadh tairbhithe faoi réir sásraí rialaithe atá ann cheana arna gcur chun feidhme ag na Ballstáit ina bhfuil siad bunaithe, agus faoi réir na sásraí sin amháin, agus go gcumhdófaí an oibríocht mhaoiniúcháin agus infheistíochta le ráthaíocht an Aontais an tráth céanna.

(10)

Ba cheart, dá bhrí sin, Rialachán Tarmligthe (AE) 2021/1078 a leasú dá réir,