(1)

Is cuid ríthábhachtach é an Creat um Chéannacht Dhigiteach Eorpach arna bhunú le Rialachán (AE) Uimh. 910/2014 chun éiceachóras céannachta digití atá slán agus idir-inoibritheach a bhunú ar fud an Aontais. Agus na Tiachóga Céannachta Digití Eorpaí (‘tiachóga’) mar bhunchloch an chreata, is é is aidhm dó rochtain ar sheirbhísí ó Bhallstát go chéile a éascú, agus cosaint sonraí pearsanta agus príobháideachais á háirithiú an tráth céanna.

(2)

Tá feidhm ag Rialachán (AE) 2016/679 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (2) agus, i gcás inarb ábhartha, ag Treoir 2002/58/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (3) maidir le gach gníomhaíocht próiseála sonraí pearsanta faoin Rialachán seo.

(3)

Le hAirteagal 5a(23) de Rialachán (AE) Uimh. 910/2014, tugtar sainordú don Choimisiún, i gcás inar gá, na sonraíochtaí agus na nósanna imeachta ábhartha a bhunú. Baintear é sin amach trí bhíthin ceithre Rialachán Cur Chun Feidhme, lena ndéileáiltear le prótacail agus comhéadain: Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2024/2982 ón gCoimisiún (4), sláine agus croífheidhmiúlachtaí: Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2024/2979 ón gCoimisiún (5), sonraí sainaitheantais duine agus ríomhdhearbhú tréithe: Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2024/2977 ón gCoimisiún (6), mar aon leis na fógraí chuig an gCoimisiún: Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2024/2980 (7). Leagtar síos leis an Rialachán seo na ceanglais ábhartha maidir le sonraí sainaitheantais duine agus ríomhdhearbhuithe tréithe atá le heisiúint do Thiachóga Céannachta Digití Eorpaí.

(4)

Déanann an Coimisiún measúnú tráthrialta ar theicneolaíochtaí, cleachtais, caighdeáin nó sonraíochtaí teicniúla nua. Chun an leibhéal comhchuibhithe is airde a áirithiú i measc na mBallstát maidir le forbairt agus deimhniú na dtiachóg, beidh na sonraíochtaí teicniúla a leagtar amach sa Rialachán Cur Chun Feidhme seo ag brath ar an obair a rinneadh ar bhonn Mholadh (AE) 2021/946 ón gCoimisiún an 3 Meitheamh 2021 maidir le Bosca Coiteann Uirlisí de chuid an Aontais le haghaidh cur chuige comhordaithe i dtreo Creat um Chéannacht Dhigiteach Eorpach (8) agus go háirithe an creat ailtireachta agus tagartha atá mar chuid de. I gcomhréir le hAithris 75 de Rialachán (AE) 2024/1183 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (9), ba cheart don Choimisiún an rialachán cur chun feidhme seo a athbhreithniú agus a thabhairt cothrom le dáta, más gá, chun é a choimeád i gcomhréir le forbairtí domhanda, leis an gcreat ailtireachta agus tagartha agus chun na dea-chleachtais ar an margadh inmheánach a leanúint.

(5)

Chun cosaint sonraí trí dhearadh agus mar réamhshocrú a áirithiú, ba cheart roinnt gnéithe feabhsaithe príobháideachais a sholáthar do na tiachóga chun cosc a chur ar sholáthraithe modhanna ríomh-shainaitheantais agus ríomhdhearbhaithe tréithe sonraí pearsanta a fhaightear agus seirbhísí eile á soláthar acu a chomhcheangal leis na sonraí pearsanta a phróiseáiltear chun na seirbhísí a thagann faoi raon feidhme Rialachán (AE) Uimh. 910/2014 a sholáthar.

(6)

Chun comhchuibhiú a áirithiú, ba cheart feidhmiúlachtaí coiteanna áirithe a bheith ar fáil i ngach tiachóg, lena n-áirítear an cumas sonraí sainaitheantais duine agus ríomhdhearbhuithe tréithe a iarraidh, a fháil, a roghnú, a chomhcheangal, a stóráil, a scriosadh, a chomhroinnt agus a chur i láthair go slán, faoi rialú aonair úsáideoir na tiachóige. Chun a áirithiú gur féidir sonraí sainaitheantais duine agus ríomhdhearbhuithe tréithe a phróiseáil trí gach aonad tiachóige, ní mór do gach réiteach tiachóige tacú le sonraíochtaí teicniúla maidir le tréithe sonraí sainaitheantais duine, formáid na sonraí, agus an bonneagar is gá chun iontaofacht iomchuí sonraí sainaitheantais duine a áirithiú. Ina theannta sin, is é is aidhm do shonraíochtaí coiteanna i ndáil le tréithe sonraí sainaitheantais duine a áirithiú gur féidir na sonraí sin a úsáid chun céannacht a mheaitseáil de réir mar is gá.

(7)

Áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh na tiachóga in ann páirtithe is úsáideoirí, soláthraithe sonraí sainaitheantais duine agus soláthraithe ríomhdhearbhuithe tréithe a fhíordheimhniú gan beann ar an áit a bhfuil siad bunaithe san Aontas. Chun an méid sin a bhaint amach, ba cheart do na heintitis sin deimhnithe rochtana páirtí is úsáideoir tiachóige a úsáid nuair a shainaithníonn siad iad féin in aonaid tiachóige. Chun idir-inoibritheacht na ndeimhnithe sin a ráthú ar fud na dtiachóg uile a sholáthraítear laistigh den Aontas, ba cheart do dheimhnithe rochtana páirtithe is úsáideoirí cloí le caighdeáin choiteanna. Ba cheart don Choimisiún, i gcomhar leis na Ballstáit, dlúthfhaireachán a dhéanamh ar fhorbairt caighdeán nua nó caighdeán malartach ar a bhféadfaí deimhnithe rochtana páirtí is úsáideoir a thógáil. Go háirithe, ba cheart measúnú a dhéanamh ar shamhlacha iontaoibhe a bhfuil a n-éifeachtúlacht agus a slándáil cruthaithe acu sna Ballstáit.

(8)

Chun trédhearcacht a áirithiú i leith úsáideoirí tiachóige, ba cheart do na Ballstáit faisnéis a fhoilsiú lena léirítear cé na réitigh tiachóige a dtacaíonn soláthraithe sonraí sainaitheantais duine atá bunaithe ina gcríocha leo. Ós rud é nach mór céannacht an úsáideora a bheith chomh hiontaofa agus is féidir, ba cheart leibhéal dearbhaithe ard coiteann a fhorchur ar phromhadh céannachta úsáideoirí tiachóige sula n-eiseofar sonraí sainaitheantais duine, de réir leibhéal dearbhaithe ard mar a leagtar síos le haghaidh modhanna ríomh-shainaitheantais faoi Rialachán (AE) Uimh. 910/2014. Ar an mbealach sin, áirithíonn na haonaid tiachóige an leibhéal iontaofachta is airde atá ar fáil le haghaidh modhanna sainaitheantais ar fud an Aontais. Agus úsáideoirí tiachóige á gclárú ar leibhéal dearbhaithe ard, is féidir próisis shlána éagsúla a bheith ann, mar shampla, i gcás ina bhfuil sé fíoraithe go bhfuil fianaise ar ghrianghraif nó ar shainaithint bhithmhéadrach ag úsáideoir na tiachóige atá aitheanta ach nár eisigh an Ballstát ina ndéantar an t-iarratas ar an modh ríomh-shainaitheantais agus gurb éard atá san fhianaise sin an chéannacht a mhaítear, ba cheart an fhianaise a sheiceáil chun a chinneadh go bhfuil sí bailí de réir foinse údarásach ábhartha.

(9)

Chun tacú le hidir-inoibritheacht, ba cheart ríomhdhearbhuithe tréithe ceanglais chomhchuibhithe maidir leis an bhformáid a chomhlíonadh.

(10)

Chun sonraí úsáideoirí tiachóige a chosaint agus chun barántúlacht ríomhdhearbhuithe tréithe a áirithiú, ba cheart feidhm a bheith ag sásraí chun soláthraithe ríomhdhearbhuithe tréithe a fhíordheimhniú, agus chun barántúlacht agus bailíocht aonad tiachóige a fhíorú ag an soláthraí sin sula n-eiseofar na fianuithe d’aonaid tiachóige.

(11)

Chun nach n-úsáidfear sonraí sainaitheantais duine agus ríomhdhearbhuithe tréithe a chaill a mbailíocht dhlíthiúil tar éis iad a eisiúint d’aonad tiachóige, ná nach mbeifear ag brath orthu, ba cheart do sholáthraithe sonraí sainaitheantais duine agus ríomhdhearbhuithe tréithe beartas a fhoilsiú lena leagfar amach na himthosca agus na nósanna imeachta maidir le cúlghairm.

(12)

Chun a áirithiú go ndéanfaidh sonraí sainaitheantais duine ionadaíocht uathúil ar úsáideoir na tiachóige, ba cheart do na Ballstáit, sa bhreis ar na tréithe sainordaitheacha sna sonraí sainaitheantais duine a leagtar amach sa Rialachán seo, tréithe roghnacha a sholáthar a bhfuil gá leo chun a áirithiú go mbeidh an tacar sonraí sainaitheantais duine uathúil.

(13)

Chuathas i gcomhairle leis an Maoirseoir Eorpach ar Chosaint Sonraí i gcomhréir le hAirteagal 42(1) de Rialachán (AE) 2018/1725 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (10) agus thug an Maoirseoir tuairim an 30 Meán Fómhair 2024.

(14)

Tá na bearta dá bhforáiltear sa Rialachán seo i gcomhréir leis an tuairim ón gCoiste dá dtagraítear in Airteagal 48 de Rialachán (AE) Uimh. 910/2014,

(1)

ciallaíonn ‘úsáideoir tiachóige’ úsáideoir a bhfuil an t-aonad tiachóige faoina rialú;

(2)

ciallaíonn ‘aonad tiachóige’ cumraíocht uathúil de réiteach tiachóige lena n-áirítear áisc tiachóige, feidhmchláir chripteagrafacha shlána tiachóige agus gairis chripteagrafacha shlána tiachóige arna soláthar ag soláthraí tiachóg d’úsáideoir aonair tiachóige;

(3)

ciallaíonn ‘réiteach tiachóige’ teaglaim de bhogearraí, crua-earraí, seirbhísí, socruithe, agus cumraíochtaí, lena n-áirítear áisc tiachóige, feidhmchlár cripteagrafach slán tiachóige amháin nó níos mó agus gaireas cripteagrafach slán tiachóige amháin nó níos mó;

(4)

ciallaíonn ‘soláthraí sonraí sainaitheantais duine’ duine nádúrtha nó dlítheanach atá freagrach as sonraí sainaitheantais duine a eisiúint agus a chúlghairm agus as a áirithiú go bhfuil na sonraí sainaitheantais duine atá ag úsáideoir ceangailte go cripteagrafach d’aonad tiachóige;

(5)

ciallaíonn ‘fianú aonaid tiachóige’ oibiacht sonraí lena dtugtar tuairisc ar chomhpháirteanna an aonaid tiachóige nó lenar féidir na comhpháirteanna sin a fhíordheimhniú agus a bhailíochtú;

(6)

ciallaíonn ‘ásc tiachóige’ an feidhmchlár a shuiteáiltear agus a chumraítear ar ghaireas nó ar thimpeallacht úsáideora tiachóige, ar cuid d’aonad tiachóige é, agus a úsáideann úsáideoir na tiachóige chun idirghníomhú leis an aonad tiachóige;

(7)

ciallaíonn ‘feidhmchlár cripteagrafach slán tiachóige’ feidhmchlár lena mbainistítear sócmhainní criticiúla trína bheith nasctha leis na feidhmeanna cripteagrafacha agus neamh-chripteagrafacha a sholáthraíonn an gaireas cripteagrafach slán tiachóige agus trína n-úsáid;

(8)

ciallaíonn ‘gaireas cripteagrafach slán tiachóige’ gaireas crioscaíldíonach lena soláthraítear timpeallacht atá nasctha leis an bhfeidhmchlár cripteagrafach slán tiachóige agus a úsáideann sé chun sócmhainní criticiúla a chosaint agus chun feidhmeanna cripteagrafacha a sholáthar chun oibríochtaí criticiúla a fhorghníomhú ar bhealach slán;

(9)

ciallaíonn ‘soláthraí tiachóg’ duine nádúrtha nó dlítheanach a sholáthraíonn réitigh tiachóige;

(10)

ciallaíonn ‘sócmhainní criticiúla’ sócmhainní laistigh d’aonad tiachóige, nó i ndáil leis, a bhfuil tábhacht chomh neamhghnách sin ag baint leo go n-imreofaí tionchar an-tromchúiseach díblitheach ar an gcumas brath ar an aonad tiachóige i gcás ina gcuirfí infhaighteacht, rúndacht nó sláine na sócmhainní sin i mbaol;

(11)

ciallaíonn ‘páirtí is úsáideoir tiachóige’ páirtí is úsáideoir a bhfuil sé beartaithe aige brath ar aonaid tiachóige chun seirbhísí poiblí nó príobháideacha a sholáthar trí bhíthin idirghníomhaíocht dhigiteach;

(12)

ciallaíonn ‘deimhniú rochtana páirtí is úsáideoir tiachóige’ deimhniú le haghaidh ríomhshéalaí nó ríomhshínithe lena bhfíordheimhnítear agus lena mbailíochtaítear an páirtí is úsáideoir tiachóige arna eisiúint ag soláthraí deimhnithe rochtana páirtí is úsáideoir tiachóige;

(13)

ciallaíonn ‘soláthraí deimhnithe rochtana páirtí is úsáideoir tiachóige’ duine nádúrtha nó dlítheanach arna shainordú ag Ballstát chun deimhnithe rochtana páirtí is úsáideoir a eisiúint do pháirtithe is úsáideoirí tiachóige atá cláraithe sa Bhallstát sin.