(1)

Le Rialachán (AE) 2019/1009, leagtar síos rialacha maidir le táirgí leasacháin AE a chur ar fáil ar an margadh. Féadfaidh táirgí díorthaithe de réir bhrí Rialachán (CE) Uimh. 1069/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (2) a bheith i dtáirgí leasacháin AE. I gcomhréir le hAirteagal 5 de Rialachán (CE) 1069/2009, cinneadh an pointe deiridh sa slabhra monaraíochta maidir le haoileach próiseáilte i Rialachán Tarmligthe (AE) 2023/1605 ón gCoimisiún (3).

(2)

I gcomhréir le hAirteagal 42(5), an dara fomhír, de Rialachán (AE) 2019/1009, rinne Airmheán Comhpháirteach Taighde an Choimisiúin measúnú ar aoileach próiseáilte i ndáil le gnéithe ábhartha nár cuireadh san áireamh chun críoch pointe deiridh sa slabhra monaraíochta a chinneadh (4).

(3)

D’fhéadfadh aoileach próiseáilte a bheith faoi réir trádáil mhór sa mhargadh inmheánach toisc gur táirge díorthaithe é a úsáidtear go coitianta sna leasacháin orgánacha agus sna feabhsaitheoirí ithreach. Dá leagfaí síos na ceanglais maidir le marcáil CE a dhéanamh ar tháirgí leasacháin AE ina bhfuil aoileach próiseáilte, d’éascófaí trádáil na dtáirgí sin sa mhargadh inmheánach. Tháinig an tAirmheán Comhpháirteach Taighde ar an gconclúid go n-éascódh tabhairt isteach aoiligh phróiseáilte i gCatagóir d’Ábhar Comhpháirteach 10 in Iarscríbhinn II a ghabhann le Rialachán (AE) 2019/1009 cur chun feidhme Threoir 91/676/CEE ón gComhairle (5) freisin trí bheith ag cur chun cinn aistriú aoiligh phróiseáilte ó réigiúin ina bhfuil dlús ard cothaitheach chuig na réigiúin sin a bhfuil dlús íseal acu.

(4)

Tá ábhar orgánach agus cothaithigh in aoileach próiseáilte, go háirithe nítrigin agus fosfar, dhá cheann de na trí mhacrachothaitheach phríomhúla a leagtar amach i Rialachán (AE) 2019/1009. Tá a luach agranamaíoch cruthaithe aige le linn tréimhse fhada úsáide.

(5)

Chun a áirithiú go gcoinneoidh táirge leasacháin AE ina bhfuil aoileach próiseáilte a chion cothaitheach le himeacht ama, go bhfuil teorainn lena chion síolta fiailí inmharthana nó iomadú plandaí inmharthana agus go laghdófar astaíochtaí cothaitheach isteach sa chomhshaol le linn stórála, is gá a cheangal go ndéanfar an phróiseáil de bhreis ar an bpróiseáil is gá chun an pointe deiridh sa slabhra monaraíochta a bhaint amach. Dá bhrí sin, ba cheart próiseáil bhreise a dhéanamh ar an aoileach próiseáilte chun dul trí chriathar a bhfuil mogalra níos lú ná toisí aitheanta síolta fiailí air, nó ba cheart é a ghránú nó a mhillíniú i ndálaí áirithe lena n-áirithítear nach mbeidh síolta fiailí inmharthana a thuilleadh. D’fhéadfaí aon phróiseáil eile a úsáid chomh fada agus a áirithítear go bhfuil teorainn le hábhar síolta fiailí inmharthana. De rogha air sin, d’fhéadfaí próiseáil bhreise a dhéanamh ar an aoileach próiseáilte chun ceann de na critéir chobhsaíochta a leagtar síos le haghaidh Chatagóir d’Ábhar Comhpháirteach 3, múirín, a chomhlíonadh. Leis sin, d’áiritheofaí go mbeadh an t-ábhar atá ann mar thoradh air sin cobhsaí, nach leanfaí den dianscaoileadh tar éis an táirge a chur ar an margadh agus nach mbeadh na síolta fiailí inmharthana a thuilleadh tar éis an phróisis múirínithe.

(6)

Ba cheart critéar sábháilteachta breise a leagan síos chun teorainn a chur leis an gcion 16 hidreacarbóin iltimthriallacha aramatacha (PAH16) (6) a d’fhéadfaí a ghiniúint le linn phróiseáil an aoiligh. I Rialachán (AE) 2019/1021 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (7), leagtar síos laghduithe ar an scaoileadh i gcás PAH16 mar shubstaintí a tháirgtear go neamhbheartaithe le linn próisis mhonaraíochta, ach ní thugtar isteach leis teorainnluach i gcásanna den sórt sin. I bhfianaise na n-ardrioscaí a bhaineann leis na truailleáin sin a bheith i dtáirgí leasacháin, is iomchuí ceanglais a thabhairt isteach atá níos déine ná na ceanglais sin a leagtar síos i Rialachán (AE) 2019/1021. Ba cheart teorainnluach den sórt sin a leagan síos ar leibhéal an ábhair chomhpháirtigh, chun comhleanúnachas le Rialachán (AE) 2019/1021 a áirithiú agus ba cheart feidhm a bheith aige sa bhreis ar na critéir sábháilteachta a leagtar síos in Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) 2019/1009 le haghaidh na catagóire comhfhreagraí feidhme táirge. Chun an nós imeachta um measúnú comhréireachta a éascú agus chun costais neamhriachtanacha a sheachaint, ba cheart an fhéidearthacht a thabhairt isteach go gcomhlíonfar an ceanglas sin gan tástáil, nuair is léir ón bpróiseas monaraíochta go gcomhlíontar an teorainnluach sin.

(7)

Féadfar próiseáil bhreise a dhéanamh ar aoileach próiseáilte chun a luach agranamaíoch nó a shábháilteacht a fheabhsú tuilleadh. Na modhanna próiseála atá in úsáid go forleathan faoi láthair, amhail deighilt sholadach-leachtach, triomú, millíniú agus aisghabháil cothaitheach, ba cheart iad a áireamh i gCatagóir d’Ábhar Comhpháirteach 10 in Iarscríbhinn II a ghabhann le Rialachán (AE) 2019/1009. Mar sin féin, níor cheart a áireamh sna céimeanna próiseála aoiligh próisis tiontaithe teirmiceimiceacha ag teochtaí arda nó ag brúnna arda, amhail leachtú, carbónú hidriteirmeach, pirealú, gású nó dóchán, ós rud é go gcumhdaítear próisis den sórt sin faoi chatagóirí d’ábhar comhpháirteach eile mar gheall ar chineál sonrach an phróisis claochlaithe ábhair.

(8)

Mar bheart sábháilteachta breise, ba cheart na breiseáin is gá chun aoileach a phróiseáil a chlárú ar bhonn Rialachán (CE) Uimh. 1907/2006 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (8), faoi na coinníollacha fairsinge a leagtar síos cheana i Rialachán (AE) 2019/1009 maidir le breiseáin i gcatagóirí d’ábhair chomhpháirteacha eile. Leis sin, d’áiritheofaí go gcuirfidh na monaróirí úsáid na mbreiseán i dtáirge leasacháin san áireamh agus an measúnú riosca faoi Rialachán (CE) Uimh. 1907/2006 á dhéanamh agus go ndéanfar ábhair ísealtonnáiste a chlárú freisin.

(9)

Thairis sin, d’fhéadfadh aoileach próiseáilte a bheith ar fáil ar mhargaí áitiúla i gcainníochtaí atá níos airde ná an t-éileamh atá orthu. Chun a áirithiú nach mbeidh drochthionchair ar an gcomhshaol mar thoradh ar a stóráil fhadtéarmach faoi dhálaí fo-optamacha, is iomchuí teorainn a chur leis an tréimhse ama ar féidir é a úsáid mar ábhar comhpháirteach le haghaidh táirgí leasacháin AE.

(10)

Ba cheart ceanglas ginearálta maidir le lipéadú a thabhairt isteach le haghaidh táirgí leasacháin AE ina bhfuil aoileach próiseáilte chun úsáideoirí deiridh a chur ar an eolas faoin tionchar a d’fhéadfadh a bheith ag scaoileadh amóinia ó úsáid aoiligh phróiseáilte ar cháilíocht an aeir agus chun iarraidh orthu bearta iomchuí a chur i bhfeidhm chun an tionchar sin a laghdú.

(11)

Féadfaidh aimínipirilid nó clóipirilid a bheith in aoileach próiseáilte, substaintí a socraítear uasleibhéil iarmhar le haghaidh bia agus beatha ina leith i gcomhréir le Rialachán (CE) Uimh. 396/2005 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (9). Dá bhrí sin, ba cheart úsáideoirí táirgí leasacháin AE ina bhfuil aoileach próiseáilte den sórt sin a chur ar an eolas go hiomlán a mhéid a bhaineann le láithreacht na substaintí sin, ionas go ndéanfaidh siad na bearta is gá chun a áirithiú go gcomhlíonfaidh an barr a thagann mar thoradh air sin na huasleibhéil iarmhar.

(12)

Ba cheart, dá bhrí sin, Rialachán (AE) 2019/1009 a leasú dá réir,

(1)

leasaítear Iarscríbhinn II i gcomhréir le hIarscríbhinn I a ghabhann leis an Rialachán seo;

(2)

leasaítear Iarscríbhinn III i gcomhréir le hIarscríbhinn II a ghabhann leis an Rialachán seo.