(1)

Le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012, cuirtear i bhfeidhm Coinbhinsiún Rotterdam maidir leis an Nós Imeachta um Thoiliú Feasach a chur in iúl roimh ré le haghaidh Ceimiceáin Ghuaiseacha agus Lotnaidicídí áirithe sa Trádáil Idirnáisiúnta (2) (‘Coinbhinsiún Rotterdam’).

(2)

Le Rialacháin Cur Chun Feidhme (AE) 2021/1379 (3) agus (AE) 2022/94 (4), chinn an Coimisiún gan formheas na substaintí famocsadón agus foismeit, faoi seach, a athnuachan mar shubstaintí gníomhacha faoi Rialachán (CE) Uimh. 1107/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (5). Is é éifeacht an chinnidh sin go bhfuil toirmeasc ar úsáid na substaintí famocsadón agus foismeit sa chatagóir ‘lotnaidicídí’, ós rud é nár formheasadh iad le haghaidh aon úsáid eile sa chatagóir sin. Dá bhrí sin, ba cheart famocsadón agus foismeit a chur le liostaí na gceimiceán a leagtar amach i gCodanna 1 agus 2 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012.

(3)

Trí Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2021/2081 (6), chinn an Coimisiún gan formheas na substainte iondocsacarb a athnuachan mar shubstaint ghníomhach faoi Rialachán (CE) Uimh. 1107/2009. Tá an cinneadh sin ina shrian mór ar úsáid na substainte sin ar leibhéal na catagóire ‘lotnaidicídí’ de bhrí, faoi Rialachán (AE) Uimh. 528/2012 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (7), nach bhformheastar úsáid iondocsacarb i dtáirgí bithicídeacha ach amháin le haghaidh chineál táirge 18 san fhochatagóir ‘lotnaidicíd eile lena n-áirítear bithicídí’. Dá bhrí sin, ba cheart iondocsacarb a chur le liostaí na gceimiceán a leagtar amach i gCodanna 1 agus 2 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012.

(4)

Le Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2021/795 (8), chinn an Coimisiún an formheas ar an tsubstaint alfa-cipirmeitrin mar shubstaint ghníomhach faoi Rialachán (AE) Uimh. 1107/2009 a tharraingt siar. Is é éifeacht an chinnidh sin go bhfuil toirmeasc ar alfa-cipirmeitrin a úsáid san fhochatagóir ‘lotnaidicíd sa ghrúpa táirgí cosanta plandaí’. Ina theannta sin, aicmiú comhchuibhithe alfa-cipirmeitrine faoi Rialachán (CE) Uimh. 1272/2008 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (9), tá an t-aicmiú sin ina fhianaise leordhóthanach gur údar imní maidir le sláinte an duine nó an comhshaol atá sa tsubstaint sin. Dá bhrí sin, ba cheart alfa-cipirmeitrin a chur leis an liosta ceimiceán a leagtar amach i gCuid 1 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012.

(5)

Tharraing an tionscal siar an tsubstaint ghníomhach brómaidé-ólón ón bpróiseas formheasa faoi Rialachán (CE) Uimh. 1107/2009. Is é éifeacht na tarraingthe siar sin go bhfuil toirmeasc ar úsáid brómaidé-ólóin san fhochatagóir ‘lotnaidicíd sa ghrúpa táirgí cosanta plandaí’. Ina theannta sin, aicmiú comhchuibhithe brómaidé-ólóin faoi Rialachán (CE) Uimh. 1272/2008, tá an t-aicmiú sin ina fhianaise leordhóthanach gur údar imní maidir le sláinte an duine nó leis an gcomhshaol atá sa tsubstaint sin. Dá bhrí sin, ba cheart brómaidé-ólón a chur leis an liosta ceimiceán a leagtar amach i gCuid 1 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012.

(6)

Tharraing an tionscal siar an tsubstaint ghníomhach meatam-sóidiam ón bpróiseas formheasa faoi Rialachán (AE) Uimh. 528/2012. Is é éifeacht na tarraingthe siar sin go bhfuil toirmeasc ar gach úsáid meatam-sóidiam san fhochatagóir ‘lotnaidicíd eile lena n-áirítear bithicídí’. Ina theannta sin, aicmiú comhchuibhithe na substainte sin faoi Rialachán (CE) Uimh. 1272/2008, tá an t-aicmiú sin ina fhianaise leordhóthanach gur údar imní maidir le sláinte an duine nó leis an gcomhshaol atá sa tsubstaint sin. Dá bhrí sin, ba cheart meatam-sóidiam a chur leis an liosta ceimiceán a leagtar amach i gCuid 1 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012.

(7)

Le Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2022/782 (10), chinn an Coimisiún an formheas ar an tsubstaint isipiorasam mar shubstaint ghníomhach faoi Rialachán (CE) Uimh. 1107/2009 a tharraingt siar. Is é éifeacht an chinnidh sin go bhfuil toirmeasc ar gach úsáid isipiorasam sa chatagóir ‘lotnaidicídí’, ós rud é nár formheasadh é le haghaidh aon úsáid eile sa chatagóir sin. Dá bhrí sin, ba cheart isipiorasam a chur le liostaí na gceimiceán a leagtar amach i gCodanna 1 agus 2 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012.

(8)

Tharraing an tionscal siar an tsubstaint ghníomhach dé-úrón ón bpróiseas formheasa faoi Rialachán (CE) Uimh. 1107/2009. Is é éifeacht na tarraingthe siar go bhfuil úsáid dé-úróin an-teoranta ar leibhéal na catagóire ‘lotnaidicídí’ de bhrí, faoi Rialachán (AE) Uimh. 528/2012, nach gceadaítear úsáid dé-úróin i dtáirgí bithicídeacha ach amháin le haghaidh chineáil táirge 7 agus 10 san fhochatagóir ‘lotnaidicíd eile lena n-áirítear bithicídí’. Ina theannta sin, aicmiú comhchuibhithe dé-úróin faoi Rialachán (CE) Uimh. 1272/2008, tá an t-aicmiú sin ina fhianaise leordhóthanach gur údar imní maidir le sláinte an duine nó leis an gcomhshaol atá sa tsubstaint sin. Dá bhrí sin, ba cheart dé-úrón a chur le liostaí na gceimiceán a leagtar amach i gCodanna 1 agus 2 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012.

(9)

Tharraing an tionscal siar ón bpróiseas formheasa faoi Rialachán (CE) Uimh. 1107/2009 na substaintí gníomhacha asamsulfúrón, cairbeataimíd, carbocsain, ciopróconasól, eitimeatsulfúrón-meitil, eitrídhé-asól, feinabúconasól, flucuineonasól, lúifeanúrón, meatasulam, míoclóbútainil, peinciocúrón, próclóras, prófocsaidim, spiridhéchlóifein agus trífhlumasól. Is é éifeacht na tarraingthe siar sin go bhfuil toirmeasc ar úsáid na substaintí sin sa chatagóir ‘lotnaidicídí’, ós rud é nár formheasadh iad le haghaidh aon úsáid eile sa chatagóir sin. Ina theannta sin, aicmiú comhchuibhithe na substaintí faoi Rialachán (CE) Uimh. 1272/2008, tá an t-aicmiú sin ina fhianaise leordhóthanach gur údar imní maidir le sláinte an duine nó leis an gcomhshaol iad na substaintí sin. Dá bhrí sin, ba cheart a substaintí sin a chur le liostaí na gceimiceán a leagtar amach i gCodanna 1 agus 2 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012.

(10)

Le Cinntí Cur Chun Feidhme (AE) 2018/622 (11), (AE) 2020/1765 (12) agus (AE) 2021/98 (13), chinn an Coimisiún gan na substaintí clóraiféin agus eisbitrin a fhormheas mar shubstaintí gníomhacha faoi Rialachán (AE) Uimh. 528/2012. Is é éifeacht an chinnidh sin go bhfuil toirmeasc ar gach úsáid clóraiféine agus eisbitrine sa chatagóir ‘lotnaidicídí’, ós rud é nár formheasadh na substaintí sin le haghaidh aon úsáid eile sa chatagóir sin. Dá bhrí sin, ba cheart clóraiféin agus eisbitrin a chur le liostaí na gceimiceán a leagtar amach i gCodanna 1 agus 2 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012.

(11)

Tharraing an tionscal siar an tsubstaint ghníomhach feanocsacarb ó na próisis formheasa faoi Rialachán (CE) Uimh. 1107/2009 agus faoi Rialachán (AE) Uimh. 528/2012. Is é éifeacht na dtarraingtí siar sin go bhfuil toirmeasc ar úsáid feanocsacarb sa chatagóir ‘lotnaidicídí’. Ina theannta sin, aicmiú comhchuibhithe feanocsacarb faoi Rialachán (CE) Uimh. 1272/2008, tá an t-aicmiú sin ina fhianaise leordhóthanach gur údar imní maidir le sláinte an duine nó leis an gcomhshaol atá sa tsubstaint sin. Dá bhrí sin, ba cheart feanocsacarb a chur le liostaí na gceimiceán a leagtar amach i gCodanna 1 agus 2 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012.

(12)

Le Rialachán Tarmligthe (AE) 2018/172 ón gCoimisiún (14), cuireadh an tsubstaint trífhlumúrón leis an liosta ceimiceán a leagtar amach i gCuid 1 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012, bunaithe ar thoirmeasc san fhochatagóir ‘lotnaidicíd eile lena n-áirítear bithicídí’. Ina theannta sin, tharraing an tionscal an tsubstaint ghníomhach trífhlumúrón siar ón bpróiseas formheasa faoi Rialachán (CE) Uimh. 1107/2009 agus tá conclúidí an mheasúnaithe riosca faoi Rialachán (AE) Uimh. 528/2012 ina bhfianaise leordhóthanach gur údar imní maidir le sláinte an duine nó leis an gcomhshaol atá sa tsubstaint sin, rud atá ina thoirmeasc san fhochatagóir ‘lotnaidicíd sa ghrúpa táirgí cosanta plandaí’. Dá bhrí sin, tá toirmeasc ar gach úsáid trífhlumúróin sa chatagóir ‘lotnaidicídí’ agus ba cheart é a chur leis an liosta ceimiceán a leagtar amach i gCuid 2 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012.

(13)

Le Rialachán Tarmligthe (AE) Uimh. 1078/2014 ón gCoimisiún (15), cuireadh an tsubstaint ciafluitrin leis an liosta ceimiceán a leagtar amach i gCuid 1 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012, bunaithe ar thoirmeasc san fhochatagóir ‘lotnaidicíd sa ghrúpa táirgí cosanta plandaí’. Tá an toirmeasc sin ina shrian mór ar úsáid na substainte sin ar leibhéal na catagóire ‘lotnaidicídí’ de bhrí, faoi Rialachán (AE) Uimh. 528/2012 nach bhformheastar úsáid ciafluitrine i dtáirgí bithicídeacha ach amháin le haghaidh chineál táirge 18 san fhochatagóir ‘lotnaidicíd eile lena n-áirítear bithicídí’. Dá bhrí sin, ba cheart ciafluitrin a chur leis an liosta ceimiceán a leagtar amach i gCuid 2 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012.

(14)

Níl na substaintí clóirfeinveanfos agus tearbúfos formheasta mar shubstaintí gníomhacha faoi Rialachán (CE) Uimh. 1107/2009 agus níl na substaintí sin formheasta mar shubstaintí gníomhacha faoi Rialachán (AE) Uimh. 528/2012. Dá bhrí sin, tá toirmeasc ar gach úsáid clóirfeinveanfos agus tearbúfos sa chatagóir ‘lotnaidicídí’ agus ba cheart iad a liostú i gCodanna 1 agus 2 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012. Ós rud é go liostaítear clóirfeinveanfos agus tearbúfos cheana i gCuid 1 cheana ba cheart iad a chur leis an liosta ceimiceán a leagtar amach i gCuid 2 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012.

(15)

Na substaintí 1-brómaprópán, taláit dé-isipeintile, aigéad 1,2-beinséin-décharbocsaileach, eistir ailcile dé-C6-8 bhrianseacha, ar mhórán C7, aigéad 1,2-beinséin-décharbocsaileach, eistir ailcile di-C7-11 bhrianseacha agus líneacha, aigéad 1,2-beinséin-décharbocsaileach, dépheintileistear, brainseach agus líneach, taláit bhis(2-meitocsa-eitil), taláit dépheintile agus taláit n-peintil-isipeintile, liostaítear na substaintí sin in Iarscríbhinn XIV a ghabhann le Rialachán (CE) Uimh. 1907/2006 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (16) ós rud é gur sainaithníodh iad roimhe sin mar shubstaintí arb údar mór imní iad. Dá thoradh sin, tá na substaintí sin faoi réir a n-údaraithe i gcomhréir le Teideal VII de Rialachán (CE) Uimh. 1907/2006. Ós rud é nár deonaíodh aon údarú, tá srian mór ar na substaintí sin le haghaidh úsáid thionsclaíoch. Dá bhrí sin, ba cheart a substaintí sin a chur le liostaí na gceimiceán a leagtar amach i gCodanna 1 agus 2 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012.

(16)

Ag a deichiú cruinniú a tionóladh ón 6 go dtí an 17 Meitheamh 2022, chinn Comhdháil na bPáirtithe i gCoinbhinsiún Rotterdam éitear deacabrómaidhéfheinile agus aigéad sárfhluarochtánóch (PFOA), a shalainn agus a chomhdhúile PFOA-ghaolmhara, a áireamh in Iarscríbhinn III a ghabhann leis an gCoinbhinsiún sin, rud a d’fhág na ceimiceáin sin faoi réir an nós imeachta um thoiliú feasach a chur in iúl roimh ré faoin gCoinbhinsiún sin. Dá bhrí sin, ba cheart na ceimiceáin sin a chur leis an liosta ceimiceán a leagtar amach i gCuid 3 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012. Ós rud é go liostaítear cheana féin éitear deacabrómaidhéfheinile agus aigéad sárfhluarochtánóch (PFOA), a shalainn agus a chomhdhúile PFOA-ghaolmhara i gCuid 2 d’Iarscríbhinn I a ghabhann leis an Rialachán sin, ba cheart na ceimiceáin sin a bhaint den liosta ceimiceán a leagtar amach i gCuid 2 d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 649/2012.

(17)

Ba cheart na hiontrálacha maidir le brómocsainil, eapocsaconasól agus eatocsaláití naoinilfeanóil a áirítear sna liostaí ceimiceán a leagtar amach i gCodanna 1 agus 2 d’Iarscríbhinn I a leasú tríd an raon feidhme a shoiléiriú nó trí aitheantóirí uimhriúla breise a chur leo d’fhonn cur chun feidhme Rialachán (AE) Uimh. 649/2012 a éascú.

(18)

Ba cheart, dá bhrí sin, Rialachán (AE) Uimh. 649/2012 a leasú dá réir.

(19)

Is iomchuí foráil a dhéanamh maidir le tréimhse réasúnach a thabhairt do pháirtithe leasmhara chun na bearta is gá a dhéanamh chun an Rialachán seo a chomhlíonadh agus do na Ballstáit chun na bearta is gá a dhéanamh chun é a chur chun feidhme,

(1)

Leagtar síos le Rialachán (AE) 2023/194 ón gComhairle (2) cuótaí le haghaidh 2023.

(2)

De réir na faisnéise a fuair an Coimisiún, tá an cuóta a leithdháileadh le haghaidh 2023 ídithe ag gabhálacha an stoic troisc in uiscí na hIorua i limistéir 1 agus 2 ag soithí a bhfuil bratach na Spáinne ar foluain acu nó atá cláraithe sa Spáinn.

(3)

Is gá, dá bhrí sin, toirmeasc a chur ar ghníomhaíochtaí áirithe iascaireachta a bhaineann leis an stoc sin,

(1)

Leagtar síos le Rialachán (AE) 2023/194 (2) ón gComhairle cuótaí le haghaidh 2023.

(2)

De réir na faisnéise a fuair an Coimisiún, tá an cuóta le haghaidh 2023 ídithe ag gabhálacha an stoic roc dústríoctha in uiscí an Aontais i gcrios 9 ag soithí a bhfuil bratach na Spáinne ar foluain acu nó ag soithí atá cláraithe sa Phortaingéil.

(3)

Is gá, dá bhrí sin, toirmeasc a chur ar ghníomhaíochtaí áirithe iascaireachta a bhaineann leis an stoc sin,

(1)

Leagtar síos le Rialachán (AE) 2023/194 ón gComhairle (2) cuótaí le haghaidh 2023.

(2)

De réir na faisnéise a fuair an Coimisiún, tá an cuóta le haghaidh 2023 ídithe ag gabhálacha an stoic mairlíní gorma Atlantacha san Aigéan Atlantach ag soithí a bhfuil bratach na Portaingéile ar foluain acu nó atá cláraithe sa Phortaingéil.

(3)

Is gá, dá bhrí sin, toirmeasc a chur ar ghníomhaíochtaí áirithe iascaireachta a bhaineann leis an stoc sin,

(1)

Leagtar síos le Rialachán (AE) 2023/194 (2) ón gComhairle cuótaí le haghaidh 2023.

(2)

De réir na faisnéise a fuair an Coimisiún, tá an cuóta le haghaidh 2023 ídithe ag gabhálacha an stoic roc dústríoctha in uiscí an Aontais i limistéar 8 ag soithí a bhfuil bratach na Spáinne ar foluain acu.

(3)

Is gá, dá bhrí sin, toirmeasc a chur ar ghníomhaíochtaí áirithe iascaireachta a bhaineann leis an stoc sin,

(1)

Leagtar síos cuótaí iascaireachta le haghaidh 2022 le Rialachán (AE) 2021/91 (2), (AE) 2021/1888 (3), (AE) 2022/109 (4) agus (AE) 2022/110 (5) ón gComhairle.

(2)

Leagtar síos cuótaí iascaireachta le haghaidh 2023 le Rialachán (AE) 2022/2090 (6), (AE) 2023/194 (7) agus (AE) 2023/195 (8) ón gComhairle.

(3)

De bhun Airteagal 105(1) de Rialachán (CE) Uimh. 1224/2009, i gcás inar shuigh an Coimisiún gur sháraigh Ballstát na cuótaí iascaireachta a leithdháileadh chuige, déanfaidh an Coimisiún asbhaintí ó chuótaí a leithdháilfear sa todhchaí chuig an mBallstát sin.

(4)

Le hAirteagal 105(2) agus (3) de Rialachán (CE) Uimh. 1224/2009, déantar foráil go bhfuil na hasbhaintí sin le déanamh an bhliain ina dhiaidh sin nó na blianta ina dhiaidh sin trí na fachtóirí iolraithe faoi seach a chur i bhfeidhm de réir mar a leagtar amach ann.

(5)

Sháraigh Ballstáit áirithe a gcuótaí iascaireachta le haghaidh 2022. Dá bhrí sin, ba cheart asbhaintí a dhéanamh ó na cuótaí iascaireachta a leithdháiltear orthu in 2023 agus, i gcás inarb ábhartha, sna blianta ina dhiaidh sin, maidir leis na stoic a ndearnadh ró-iascaireacht orthu.

(6)

Le Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2022/1926 (9) ón gCoimisiún bunaíodh asbhaintí ó na cuótaí iascaireachta le haghaidh stoic áirithe in 2022 de dheasca na ró-iascaireachta sna blianta roimhe sin. In 2021, rinne an Phortaingéil ró-iascaireacht ar a cuóta iascaireachta le haghaidh ainseabhaithe i limistéir 9 agus 10; Uiscí an Aontais in CECAF 34.1.1 (ANE/9/3411). Tar éis iarraidh a fháil ón bPortaingéil an 22 Lúnasa 2022, chomhaontaigh an Coimisiún an asbhaint a scaipeadh thar 2 bhliain i gcomhréir le pointe 3(a) den Teachtaireacht ón gCoimisiún 2022/C 369/03 (10) (‘na Treoirlínte’). Foráiltear le hAirteagal 3 de Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2022/2458 (11) ón gCoimisiún gur 1 477,376 thona a bheidh san asbhaint bhliantúil in 2022 agus 2023. Ós rud é go meastar go mbeidh cuóta leordhóthanach fágtha ag an bPortaingéil ag deireadh shéasúr iascaireachta 2022 le haghaidh ANE/9/3411, an 19 Aibreán 2023 d’iarr sí ar an gCoimisiún scaipeadh na hasbhainte thar 2 bhliain a chur ar ceal. Dá bhrí sin, d’oibrigh an Coimisiún an asbhaint iomlán, i.e. 2 954,752 thona - lena n-áirítear fachtóir iolraithe 1,40 maidir le cuóta na Portaingéile le haghaidh ANE/9/3411 le haghaidh shéasúr iascaireachta 2022. Dá bhrí sin, níl aon asbhaint gan íoc le hoibriú maidir le cuóta na Portaingéile a leithdháileadh ar shéasúr iascaireachta 2023 don stoc sin.

(7)

Cuireadh na Treoirlínte in ionad Theachtaireacht 2012/C 72/07 chun oiriúnú a dhéanamh, i gcás inarb infheidhme, ar an amlíne le haghaidh asbhaintí i gcás ró-iascaireachta ar chuóta le haghaidh stoc arna bhainistiú ag eagraíochtaí réigiúnacha bainistithe iascaigh go dtí an amlíne le haghaidh asbhaintí a leagtar síos sna heagraíochtaí réigiúnacha bainistithe iascaigh lena mbaineann maidir leis na stoic sin. Le Moladh 21-01 ón gCoimisiún Idirnáisiúnta um Chaomhnú Thuinníní an Atlantaigh (ICCAT) maidir le clár ilbhliantúil um chaomhnú agus bainistiú le haghaidh tuinníní trópaiceacha (12) chomh maith le Moladh 22-03 ICCAT maidir le caomhnú cholgán an Atlantaigh Thuaidh (13), leagtar síos go ndéanfar aon bhreis ar an gcuóta coigeartaithe bliantúil sa bhliain 2022 a asbhaint ón gcuóta/ón teorainn ghabhála le haghaidh 2024. Ar an mbonn sin, na hasbhaintí, lena n-áirítear asbhaintí a eascraíonn as fachtóirí iolraithe is infheidhme, mar gheall ar ró-iascaireacht a bunaíodh in 2022 i gcás an stoic tuinníní mórshúileacha san Aigéan Atlantach (BET/ATLANT) agus an stoic colgán san Aigéan Atlantach, lastuaidh de 5° T (SWO/AN05N), an dá rud atá á mbainistiú ag ICCAT, níor cheart iad a chur i bhfeidhm ach amháin in 2024.

(8)

D’fhéadfadh sé go ndéanfaí tuilleadh nuashonruithe nó ceartúchán, i gcás na hasbhainte atá á déanamh faoi láthair nó i gcás asbhaint a rinneadh cheana, má bhraitear earráidí, easnaimh nó míthuairisciú maidir leis na figiúirí gabhála a dhearbhaíonn na Ballstáit de bhun Airteagal 33 de Rialachán (CE) Uimh. 1224/2009.

(9)

Ós rud é go sloinntear cuótaí i dtona, níor cheart ró-iascaireacht de chainníochtaí is lú ná 1 thona a chur san áireamh,

(1)

Cuireadh iarraidh ar chlárú tionscnaimh Eorpaigh ó na saoránaigh dar teideal ‘Cultúr, oideachas, teanga agus traidisiúin na hÚcráine a chaomhnú agus a fhorbairt i mBallstáit an Aontais’ faoi bhráid an Choimisiúin an 17 Iúil 2023.

(2)

Rinneadh an iarraidh sin tar éis na hiarrata ar chlárú tionscnaimh Eorpaigh ó na saoránaigh dar teideal ‘Tionscnamh ó shaoránaigh an Aontais maidir le stádas speisialta a dheonú don Úcráinis san Aontas Eorpach’, tionscnamh a cuireadh faoi bhráid an Choimisiúin an 26 Aibreán 2023.

(3)

Maidir leis an iarraidh ar chlárú a cuireadh isteach an 26 Aibreán 2023, chuir an Coimisiún in iúl don ghrúpa eagraithe, trí litir dar dáta an 24 Bealtaine 2023 (C(2023) 3440 final), agus de bhun Airteagal 6(4) de Rialachán (AE) 2019/788, gur comhlíonadh na ceanglais maidir le clárú a leagtar amach in Airteagal 6(3), an chéad fhomhír, pointí (a), (d) agus (e), den Rialachán sin agus nach raibh Airteagal 6(3), an chéad fhomhír, pointe (b) de infheidhme. Mhínigh an Coimisiún freisin, áfach, nár chomhlíon an tionscnamh an ceanglas a leagtar amach in Airteagal 6(3), an chéad fhomhír, pointe (c), de Rialachán (AE) 2019/788. Tagraíodh sa tionscnamh do Chairt Eorpach do Theangacha Réigiúnacha agus Mionlaigh de chuid Chomhairle na hEorpa mar bhunús dlí ábhartha, seachas forálacha na gConarthaí. Agus cuspóirí an tionscnaimh á scrúdú ag an gCoimisiún, thagair sé d’Airteagal 342 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE) agus mhínigh sé nár thug sé sin bunús dlí don Choimisiún rialachán ón gComhairle a mholadh lena rialófaí úsáid na hÚcráinise in institiúidí an Aontais, ós rud é nach ndéantar foráil le hAirteagal 342 CFAE maidir le haon ról don Choimisiún. Ar an gcaoi chéanna, maidir leis an gceart an Úcráinis a úsáid chun cumarsáid a dhéanamh le húdaráis áitiúla agus le comhlachtaí rialtais, níl sé de chumhacht ag an gCoimisiún aon reachtaíocht a mholadh ina leith sin. Maidir leis an gcuspóir feasacht ar éagsúlacht teangacha agus ilteangachas san Aontas a mhéadú agus beartais a chur chun cinn lena dtacaítear le teangacha agus cultúir mhionlaigh a chosaint agus a chur chun cinn ar fud na hEorpa, d’fhéadfadh an Coimisiún reachtaíocht a mholadh bunaithe ar Airteagal 167 CFAE, ach i bhfianaise Airteagal 167(5) CFAE, níor mhór aon ghníomhaíocht ón gCoimisiún a theorannú do ‘bhearta dreasachta’. Dá bhrí sin, chuir an Coimisiún in iúl do na heagraithe de bhun Airteagal 6(4), an chéad fhomhír, de Rialachán (AE) 2019/788 go bhféadfaidís an tionscnamh a leasú chun measúnú an Choimisiúin a chur san áireamh, nó an tionscnamh tosaigh a choimeád ar bun, nó a tharraingt siar, i gcomhréir le hAirteagal 6(4), an dara fomhír, de Rialachán (AE) 2019/788.

(4)

An 17 Iúil 2023, chuir an grúpa eagraithe an tionscnamh isteach arís.

(5)

Is mar a leanas a chuir na heagraithe cuspóirí an tionscnaimh leasaithe in iúl: ‘chun go ndéanfaidh an tAontas Eorpach gníomhaíochtaí breise chun tacú le dídeanaithe ón Úcráin. D’fhéadfadh an Coimisiún reachtaíocht a mholadh bunaithe ar Airteagal 167 CFAE, lena ndíreofaí ar éagsúlacht náisiúnta agus réigiúnach agus ar an oidhreacht chultúrtha. Tá sé d’aidhm ag an tionscnamh bearnaí cultúrtha a líonadh agus oidhreacht chultúrtha agus teanga na hÚcráine a chumhachtú i measc chomhphobal an Aontais, agus ar an mbealach sin braistint chomhuintearais a chothú agus lánpháirtiú na ndídeanaithe ón Úcráin a chur chun cinn. Is féidir linn oibriú i dtreo Eoraip níos cuimsithí agus níos comhchuí trí éagsúlacht teangacha agus féiniúlachtaí cultúrtha a aithint agus a ghlacadh chugainn féin, trí struchtúr uile-Eorpach d’ionaid lánpháirtíochta a bhunú.’

(6)

In iarscríbhinn a ghabhann leis an tionscnamh leasaithe, tugtar tuilleadh sonraí faoi ábhar, faoi chuspóirí agus faoi chúlra an tionscnaimh. Tagraítear inti do chaomhnú chultúr, theanga, thraidisiúin agus oidhreacht na ndídeanaithe ón Úcráin agus do ‘straitéis reachtach a chur le chéile chun an Úcráinis a chosaint mar theanga de chuid an Aontais amach anseo’. Sa chomhthéacs sin, luaitear san iarscríbhinn go bhfuil stádas na hÚcráine mar iarrthóir ar bhallraíocht san Aontas ar na ‘forais le haghaidh lánpháirtiú iomlán shaoránaigh na hÚcráine sa chomhphobal Eorpach’. Dá bhrí sin, tá sé d’aidhm ag an tionscnamh leasaithe ‘cultúr, oideachas, teanga agus traidisiúin na hÚcráine a chaomhnú agus a fhorbairt i mBallstáit an Aontais’ ar bhonn Airteagal 167(2), (3) agus (4) CFAE. Chun na haidhmeanna sin a bhaint amach, molann na heagraithe ionaid faisnéise a bhunú i mBallstáit ina bhfuil líon dídeanaithe san Úcráin nach lú ná 10 000 duine, ‘le tacaíocht airgeadais agus faoi choimirce struchtúir an Aontais Eorpaigh’.

(7)

Measann an Coimisiún go bhféadfaí na bearta a iarrtar leis an tionscnamh a mholadh, i bprionsabal, faoi Airteagal 79(4) CFAE, lena gceadaítear ‘bearta a ghlacadh chun dreasachtaí agus tacaíocht a thabhairt do ghníomhaíocht na mBallstát d’fhonn lánpháirtiú na náisiúnach tríú tíortha a bhfuil cónaí orthu go dleathach ar a gcríocha a chur chun cinn’ ach ‘gan aon chomhchuibhiú a dhéanamh ar dhlíthe agus ar rialacháin na mBallstát’. Ar choinníoll go bhfuil an tionscnamh teoranta do lánpháirtiú na ndídeanaithe ón Úcráin a chur chun cinn sna Ballstáit lena mbaineann, bheadh Airteagal 79(4) CFAE ina bhunús dlí iomchuí. D’fhéadfadh sé gurb é a bheadh i gceist le lánpháirtiú den sórt sin eolas a fháil ar theangacha náisiúnta agus ar shochaí na mBallstát lena mbaineann d’fhonn cumarsáid a éascú idir na dídeanaithe ón Úcráin agus saoránaigh an Aontais, agus idirghníomhaíocht a spreagadh agus caidreamh sóisialta a fhorbairt eatarthu.

(8)

Measann an Coimisiún freisin go bhféadfadh Airteagal 78(2), pointe (c), CFAE, lenar féidir bearta reachtacha a ghlacadh le haghaidh ‘comhchóras cosanta sealadaí do dhaoine easáitithe i gcás insreabhadh ollmhór’, a bheith ina mbunús dlí breise, ar choinníoll go bhfuil an tionscnamh teoranta do na dídeanaithe ón Úcráin ar tairbhithe cosanta sealadaí iad, agus iad siúd amháin, agus go bhfuil raon feidhme ama an tionscnaimh teoranta do thréimhse na cosanta sealadaí ansin.

(9)

Ina theannta sin, maidir leis na bearta sonracha a mholtar leis an tionscnamh leasaithe chun cultúr, teanga, traidisiúin agus oidhreacht mhuintir na hÚcráine a chaomhnú, tá sé de chumhacht ag an gCoimisiún togra le haghaidh gníomh dlí de chuid an Aontais a chur isteach ar bhonn Airteagal 167 CFAE, chun eolas ar chultúr na bpobal Eorpach agus a scaipeadh a fheabhsú agus an oidhreacht chultúrtha a chosaint. Mar sin féin, de bhun Airteagal 167(5) CFAE, níor mhór aon ghníomhaíocht a dhéanfadh an Coimisiún ina leith sin a theorannú do ‘bhearta dreasachta’ a mholadh.

(10)

Ar na cúiseanna sin, measann an Coimisiún nach bhfuil aon chuid den tionscnamh leasaithe ann ar follas nach dtagann sí faoi chuimsiú chumhachtaí an Choimisiúin togra a chur isteach le haghaidh gníomh dlí de chuid an Aontais chun na Conarthaí a chur chun feidhme.

(11)

Is conclúid é sin atá gan dochar don mheasúnú ar cé acu a chomhlíonfaí nó nach gcomhlíonfaí, sa chás seo, na coinníollacha coincréiteacha substainteacha is gá le go ngníomhódh an Coimisiún, coinníollacha lena n-áirítear comhlíonadh phrionsabail na comhréireachta agus na coimhdeachta, sin agus comhoiriúnacht le cearta bunúsacha.

(12)

Tá fianaise iomchuí curtha ar fáil ag an ngrúpa eagraithe go gcomhlíonann sé na ceanglais a leagtar síos in Airteagal 5(1) agus (2) de Rialachán (AE) 2019/788 agus gur i gcomhréir le hAirteagal 5(3), an chéad fhomhír, den Rialachán sin atá na teagmhálaithe ainmnithe aige.

(13)

Ní tionscnamh é ar follas é a bheith míchuí, suaibhreosach ná cráiteach, ná ní follas go bhfuil sé contrártha do luachanna an Aontais a leagtar amach in Airteagal 2 den Chonradh ar an Aontas Eorpach ná do na cearta a chumhdaítear i gCairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh.

(14)

Dá bhrí sin, ba cheart an tionscnamh dar teideal ‘Cultúr, oideachas, teanga agus traidisiúin na hÚcráine a chaomhnú agus a fhorbairt i mBallstáit an Aontais’ a chlárú.

(15)

An chonclúid go gcomhlíontar na coinníollacha maidir le clárú faoi Airteagal 6(3) de Rialachán (AE) 2019/788, ní rud í a thugann le tuiscint go ndearbhaíonn an Coimisiún ar aon bhealach go bhfuil ábhar an tionscnaimh leasaithe cruinn fíorasach, agus is é grúpa eagraithe an tionscnaimh amháin atá freagrach as an méid sin. Ní chuireann a bhfuil sa tionscnamh leasaithe ach tuairimí an ghrúpa eagraithe in iúl, agus ní féidir a dhéanamh amach ar aon bhealach gurb iad tuairimí an Choimisiúin a léiríonn sé,