Sábháilteacht lotnaidicídí ar mhargadh AE

PRÍOMHPHOINTÍ

• Tá feidhm ag an reachtaíocht maidir le táirgí a úsáidtear chun plandaí a chosaint nó a chaomhnú, chun tionchar a imirt ar fhás plandaí nó chun plandaí neamh-inmhianaithe a scrios nó a stánadh.
• Déanfar substaint ghníomhach (ceimiceach, eastóscán plandaí nó miocrorgánach) a fhormheas:
  • táirgí cosanta plandaí ina bhfuil an tsubstaint ghníomhach:
    • éifeachtach,
    • gan aon éifeacht dhochrach láithreach nó mhoillithe ar shláinte an duine ná ar shláinte ainmhithe,
    • gan aon éifeachtaí do-ghlactha ar phlandaí ná ar an gcomhshaol, agus
    • ná cuir fulaingt nó pian gan ghá le veirteabraigh;
  • níl aon éifeachtaí díobhálacha ag iarmhair na dtáirgí sin ar shláinte an duine, lena n-áirítear grúpaí leochaileacha, ná aon tionchar do-ghlactha ar an gcomhshaol.
• Féadfaidh an Coimisiún Eorpach nó an t-údarás náisiúnta ábhartha i ngach Ballstát AE critéir nó srianta a leagan síos, amhail íosmhéid íonachta, cineál ullmhúcháin nó modh agus coinníollacha úsáide, agus substaint ghníomhach á fhormheas nó ag údarú táirge cosanta plandaí lena húsáid.
• Tugann an Coimisiún a chéad fhormheas do shubstaint ghníomhach ar feadh tréimhse nach faide ná 10 mbliana (nó 15 bliana i gcás substaintí gníomhacha a mbaineann riosca íseal leo). Ní fhéadfar athnuachan ar cheadú a dheonú ar feadh tréimhse nach faide ná 15 bliana.
• Ní mór iarratais ar údarú substainte gníomhaí, agus an fhaisnéis eolaíoch is gá ag gabháil leo, a chur faoi bhráid údaráis náisiúnta. Beidh 12 mhí ar a mhéad acu chun scrúdú a dhéanamh ar an iarratas, agus déanfaidh na Ballstáit agus an tÚdarás Eorpach um Shábháilteacht Bia piarmheasúnú air ansin.
• Féadfaidh sealbhóirí údaraithe táirge cosanta plandaí atá le húsáid i mBallstát amháin an nós imeachta aitheantais fhrithpháirtigh a úsáid chun é a iarraidh i mBallstát eile.

Tá an reachtaíocht seo a leanas glactha ag an gCoimisiún:

• Rialachán (AE) Uimh. 540/2011 a chur chun feidhme maidir leis an liosta de shubstaintí gníomhacha formheasta, a leasaítear go rialta;
• Rialachán (AE) Uimh. 546/2011 lena gcuirtear chun feidhme Rialachán (CE) Uimh. 1107/2009 a mhéid a bhaineann le prionsabail aonfhoirmeacha chun táirgí cosanta plandaí a mheastóireacht agus a údarú;
• Rialachán (AE) Uimh. 547/2011 lena gcuirtear chun feidhme Rialachán (CE) Uimh. 1107/2009 maidir le ceanglais lipéadaithe do tháirgí cosanta plandaí (Iarscríbhinn I), na frásaí caighdeánacha maidir le rioscaí speisialta do shláinte an duine nó do shláinte ainmhithe agus don chomhshaol (Iarscríbhinn II) agus frásaí caighdeánacha maidir le réamhchúraimí sábháilteachta chun sláinte an duine nó sláinte ainmhithe nó an comhshaol a chosaint (Iarscríbhinn III);
• Rialachán (AE) Uimh. 283/2013 lena leagtar amach na ceanglais sonraí maidir le substaintí gníomhacha, a leasaíodh arís agus arís eile chun eolas reatha eolaíoch agus teicniúil a chur san áireamh;
• Rialachán (AE) Uimh. 284/2013 lena leagtar amach na ceanglais sonraí maidir le táirgí cosanta plandaí, a leasaíodh arís agus arís eile chun eolas reatha eolaíoch agus teicniúil a chur san áireamh;
• Rialachán (AE) 2023/564 a chur chun feidhme maidir le hinneachar agus formáid na dtaifead ar tháirgí cosanta plandaí arna gcoimeád ag úsáideoirí gairmiúla;
• Rialachán (AE) 2023/574 a chur chun feidhme lena leagtar amach rialacha mionsonraithe maidir le comhfhoirmligh do-ghlactha i dtáirgí cosanta plandaí a shainaithint; agus
• Rialachán (AE) 2024/1487 lena sainítear ceanglais sonraí maidir le teorantóirí² a fhormheas agus sineirgígh³ agus clár oibre a bhunú chun athbhreithniú a dhéanamh de réir a chéile ar theorantóirí agus sineirgígh ar an margadh.