Rialacha maidir le hairm thine, comhpháirteanna bunriachtanacha agus armlón a allmhairiú agus a onnmhairiú

PRÍOMHPHOINTÍ

Bunaítear leis an rialachán seo creat comhchuibhithe a oibrítear go digiteach chun allmhairiú, onnmhairiú agus idirthuras arm tine, comhpháirteanna bunriachtanacha agus armlóin a rialú, lena n-áirithítear inrianaitheacht¹, seiceálacha slándála agus forfheidhmiú ar fud an Aontais.

Raon feidhme agus cur i bhfeidhm

Tá feidhm ag an rialachán maidir le hoibríochtaí allmhairiúcháin, onnmhairiúcháin agus idirthurais a bhaineann le hairm thine shibhialtacha, a gcomhpháirteanna bunriachtanacha agus armlón, agus díolúintí agus maoluithe sonracha á leagan amach ag an am céanna:

• baineann sé le hairm tine, comhpháirteanna riachtanacha, armlón, airm aláraim agus comharthaíochta, mar aon le hairm tine leathchríochnaithe, comhpháirteanna riachtanacha leathchríochnaithe agus modhnóirí fuaime atá liostaithe in Iarscríbhinn I, agus airm tine díghníomhachtaithe mar a shainmhínítear i dTreoir (AE) 2021/555 (féach achoimre);
• díolúintí aistrithe a áireamh le haghaidh fórsaí armtha, póilíní agus údaráis phoiblí, nó le haghaidh úsáid oifigiúil ag comhlachtaí den sórt sin;
• maoluithe i gceist maidir le nósanna imeachta custaim áirithe agus ar earraí liostaithe faoi údaruithe leanúnacha;
• Féadfaidh na Ballstáit srianta cainníochtúla ar allmhairí a ghlacadh ar chúiseanna beartais phoiblí, slándála poiblí nó maoine intleachtúla;
• níl feidhm ag an rialachán maidir le haistrithe laistigh den Aontas (a fhanann faoi rialú Threoir 2021/555).

Ceanglais agus nósanna imeachta maidir le hallmhairiú

Ní mór d’allmhairí uile na n-arm tine liostaithe agus na n-earraí gaolmhara cloí le rialacha dochta maidir le doiciméadacht, marcáil agus clárú chun inrianaitheacht agus úsáid dhleathach a áirithiú:

• ní mór d'allmhaireoirí taifid a chlárú agus a chothabháil le haghaidh 20 bliain, agus sonraí maidir le tionscnamh/ceann scríbe a sholáthar do na húdaráis arna iarraidh sin dóibh;
• ní mór airm thine a bheith orthu buanmharcálacha roimh imréiteach custaim;
• ní mór airm thine dhíghníomhachtaithe deimhnithe bailí agus marcálacha arna n-uaslódáil chuig an gcóras ceadúnúcháin leictreonach;
• ní fhéadfar ach airm rabhaidh agus chomhartha fhormheasta a allmhairiú; agus An Coimisiún Eorpach déanfaidh sé nó sí clár oscailte de shamhlacha in-chomhshóite agus neamh-inchomhshóite.

Údaruithe agus rialuithe allmhairiúcháin

Go ginearálta, teastaíonn réamhúdarú trí chóras leictreonach ar fud an AE chun earraí liostaithe a allmhairiú:

• féadfaidh daoine údaraithe iarratais a dhéanamh faoi Threoir 2021/555; i gcás earraí leathchríochnaithe, níl ach déileálaithe agus bróicéirí údaraithe incháilithe;
• ní mór d'údaráis iarratais a phróiseáil laistigh de 90 lá oibre (nó 110 lá i gcásanna áirithe), lena n-áirítear seiceálacha ar stair choiriúil agus ar earraí goidte (trí chóras faisnéise Schengen);
• féadfar údaruithe a neamhniú nó a chúlghairm, agus féadfar na húdaruithe sin atá bailí do Níos mó ná dhá bhliain tá siad faoi réir athbhreithniú rioscabhunaithe rialta.

Allmhairí sealadacha agus nósanna imeachta simplithe

Déantar foráil maidir le díolúintí sonracha agus údaruithe simplithe le haghaidh allmhairí sealadacha le haghaidh úsáid neamhthráchtála nó chultúrtha:

• féadfaidh allmhaireoirí nach bhfuil bunaithe san Aontas iarratas a dhéanamh ar údaruithe aonuaire le haghaidh taispeáint, deisiú, tástáil nó úsáid spóirt;
• féadfaidh údaruithe ginearálta náisiúnta allmhairiúcháin iarratas a dhéanamh ar Earraí de chatagóir C ag imeachtaí sonracha do shealgairí, d’athghníomhaithe stairiúla nó do lámhachóirí spóirt; déanfaidh an Coimisiún na híoscheanglais maidir leis na téarmaí agus na coinníollacha a bheidh le háireamh sna húdaruithe sin a shainiú trí gníomh cur chun feidhme;
• Féadfaidh cónaitheoirí an Aontais a bhfuil pas arm tine Eorpach acu airm thine a athallmhairiú faoi choinníollacha áirithe, ar choinníoll go n-áirítear i ndoiciméadacht chustaim tagairtí réamhonnmhairithe.

Gluaiseachtaí a bhfuil baint ag roinnt Ballstát leo

Éilíonn gluaiseachtaí a bhfuil baint ag roinnt Ballstát leo comhordú agus formheas roimh ré ó na húdaráis uile dá ndéantar difear:

• ní mór d’údaráis údarúcháin tuairimí ó Bhallstáit eile a iarraidh, agus ní mór na tuairimí sin a thabhairt laistigh de 10 lá oibre;
• go ndiúltófar an ghluaiseacht mar thoradh ar aon agóid;
• déantar gach cumarsáid trí an lárchóras ceadúnúcháin leictreonach.

Údaruithe onnmhairiúcháin agus athonnmhairithe

Tá réamhúdarú de dhíth chun airm thine agus earraí gaolmhara a onnmhairiú lasmuigh den Aontas, cé is moite d’onnmhairí sealadacha nó athonnmhairí:

• ní mór d’onnmhaireoirí údarú bailí a bheith acu agus doiciméid tacaíochta amhail údaruithe allmhairiúcháin ó thíortha cinn scríbe agus ráitis úsáideora deiridh;
• ní mór d’onnmhaireoirí deimhnithe díghníomhachtaithe a chur isteach freisin nuair is infheidhme;
• féadfar údaruithe náisiúnta ginearálta onnmhairiúcháin a ghlacadh ach ní mór fógra a thabhairt ina leith don Choimisiún agus do na Ballstáit eile.

Próiseas údaraithe agus forais diúltaithe

Áirítear ar na nósanna imeachta um údarú onnmhairiúcháin comhordú trasteorann, scagadh slándála agus amlínte sainithe:

• Tá an t-am próiseála suas go dtí 90 lá oibre (nó 110 lá le réasúnú);
• tá bailíocht na n-údaruithe teoranta agus ní mór í a ailíniú le rialacha allmhairiúcháin na tíre cinn scríbe;
• áirítear ar na forais le diúltú trádbhaic, sáruithe roimhe seo nó agóidí ó Bhallstát eile;
• Ní mór diúltú roimhe seo a chur san áireamh in iarratais nua.

Inrianaitheacht agus doiciméadacht

Tá feidhm ag diancheanglais doiciméadachta agus marcála ar fud na n-oibríochtaí uile chun cuntasacht agus inrianaitheacht a áirithiú:

• ní mór do dhoiciméid onnmhairiúcháin agus idirthurais na teimpléid a leanúint in Iarscríbhinní III agus IV;
• ní mór d’onnmhaireoirí na tíortha idirthurais a chur ar an eolas agus cruthúnas ar theacht isteach sa tír cinn scríbe a sholáthar laistigh de 45 lá;
• tá feidhm ag rialacha marcála ó Threoir 2021/555 roimh imréiteach onnmhairiúcháin.

Nósanna imeachta simplithe maidir le honnmhairiú agus athonnmhairiú

Tá onnmhairí agus ath-onnmhairí sealadacha áirithe (e.g. ag cónaitheoirí an Aontais atá ag taisteal le haghaidh imeachtaí fiaigh nó spóirt) díolmhaithe ó údarú iomlán, ach ní mór fógra leictreonach a thabhairt roimh ré fós. I gcásanna den sórt sin, ní mór do thaistealaithe pas arm tine Eorpach bailí, go háirithe agus airm thine á n-iompar d’aer. Coinníonn an t-údarás inniúil an chumhacht chun an t-onnmhairiú a chur ar fionraí nó a bhac ar feadh suas le 30 lá má tá forais réasúnacha ann chun amhras a bheith ann go bhfuil mí-úsáid nó neamhchomhlíonadh i gceist, fiú i gcás ina bhfuil nósanna imeachta simplithe i bhfeidhm.

Róil na n-údarás agus bearta forfheidhmiúcháin

Tá na húdaráis náisiúnta inniúla freagrach as measúnú a dhéanamh ar rioscaí slándála, as údaruithe a eisiúint agus as comhlíonadh a áirithiú:

• tá gach cinneadh údarúcháin logáilte isteach sa córas leictreonach agus comhroinnte ar fud na mBallstát;
• ní mór na pionóis is infheidhme maidir le sáruithe ar an Rialachán seo a bheith éifeachtach, comhréireach agus athchomhairleach;
• tá gá le cosaint sceithire² i gcomhréir le Treoir (AE) 2019/1937 (féach achoimre).

Seiceálacha iarlastála agus comhar le tíortha nach Ballstáit den Aontas iad

Féadfaidh na húdaráis seiceálacha iarlastála a dhéanamh i gcomhar leis na tíortha cinn scríbe chun a áirithiú go gcomhlíonann an úsáid deiridh na húdaruithe seo a leanas:

• ní mór do chustaim agus do ghníomhaireachtaí eile faisnéis a mhalartú trí ardáin bainistithe riosca an Aontais;
• féadfar earraí a fhaightear a bheith neamhchomhlíontach a choinneáil, a scriosadh nó a urghabháil tar éis próis chuí.

Ceadúnú digiteach agus comhtháthú córas

Láimhseálfaidh córas ceadúnaithe leictreonach láraithe, slán na nósanna imeachta údaraithe, na cumarsáide agus an faireachán comhlíontachta go léir i gcás gluaiseachtaí arm tine ar fud an AE. Tá an Coimisiún freagrach as an gcóras criptithe sin a bhunú agus a bhainistiú, córas nach mór dó a bheith ag feidhmiú go hiomlán tríd an méid seo a leanas a dhéanamh: 12 Feabhra 2027. Déanfar é a chomhtháthú níos déanaí i bhfuinneog aonair chustaim an Aontais faoin 12 Feabhra 2031. Ní mór do gach próiseáil sonraí faoin gcóras seo an méid seo a leanas a chomhlíonadh: Ginearálta Cosaint Sonraí Rialachán (AE) 2016/679 (féach achoimre), lena n-áirithítear cosaintí príobháideachais d’iarratasóirí agus d’údaráis araon.

Faireachán, comhordú agus tuairisciú

Ní mór do na húdaráis náisiúnta staidreamh bliantúil maidir le forfheidhmiú agus rialuithe a chomhordú agus a thuairisciú don Choimisiún maidir le maoirseacht beartais agus trédhearcacht:

• ní mór taifid údarúcháin a stóráil ar feadh 20 bliain;
• ní mór figiúirí maidir le hairm rabhaidh agus chomhartha allmhairithe agus nuashonruithe ar chur chun feidhme a áireamh sna tuarascálacha náisiúnta bliantúla;
• ní mór don Choimisiún achoimrí bliantúla a fhoilsiú agus cathaoirleacht a dhéanamh ar An Grúpa Comhordaithe um Allmhairiú agus Onnmhairiú Arm Tine.

Cur chun feidhme agus forálacha idirthréimhseacha

Áirítear sa rialachán spriocdhátaí le haghaidh cur chun feidhme náisiúnta agus socruithe idirthréimhseacha le haghaidh údaruithe atá ann cheana:

• Ní mór do na Ballstáit údaráis náisiúnta a ainmniú faoin 12 Lúnasa 2025;
• beidh feidhm iomlán ag an rialachán ón 12 Feabhra 2029;
• beidh feidhm ag airteagail maidir le srianta náisiúnta, bunú córas TF agus oibleagáidí tuairiscithe, mar aon le rialacha forfheidhmiúcháin, ón 11 Feabhra 2025;
• leanfaidh údaruithe atá ann cheana de bheith bailí go dtí 12 mhí tar éis 12 Feabhra 2029.

Comhthéacs dlíthiúil

Leasaítear leis an rialachán Rialachán (AE) Uimh. 258/2012 (féach achoimre).