Eagrán sealadach

TUAIRIM AN ABHCÓIDE GHINEARÁLTA

KOKOTT

arna tabhairt an 12 Feabhra 2026 (1)

Cás C‑829/24

An Coimisiún Eorpach

an Ungáir

(Mainneachtain Stáit – Airteagal 49 CFAE – Saoirse bunaíochta – Airteagal 56 CFAE – Saoirse chun seirbhísí a sholáthar – Airteagal 63 CFAE – Saorghluaiseacht chaipitil – Treoir 2000/31/CE maidir le tráchtáil leictreonach – Airteagal 3 – Treoir 2006/123/CE maidir le seirbhísí sa mhargadh inmheánach – Airteagail 14, 16 agus 19 – Rialachán (AE) 2016/679 maidir le cosaint ghinearálta sonraí – Airteagail 5, 6, 9 agus 10 – An Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh – Airteagal 11 – Ceart chun tuairimí a nochtadh – Airteagal 12 – Ceart chun saoirse comhlachais – Airteagal 7 – Ceart go ndéanfar an saol príobháideach a urramú – Airteagal 8 – Ceart go ndéanfar sonraí pearsanta a chosaint – Airteagal 47 – Ceart chun leigheas éifeachtach a fháil – Airteagal 48 – Ceart chun rúndacht an dlíodóra a chosaint – Ceart gan ráitis fhéin‑ionchoiritheacha a dhéanamh – Dlí na hUngáire maidir le cosaint na ceannasachta náisiúnta – Bunú Oifige um Chosaint Ceannasachta – Cumhachtaí imscrúdaitheacha, faisnéis a chur ar aghaidh, measúnaithe agus togra – Foilsiú tuarascálacha bliantúla – Gníomhaíochtaí ionadaíochta leasa – Gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise – Gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar dhíospóireacht dhaonlathach agus ar phróisis chinnteoireachta an Stáit agus na sochaí – Bagairt ar an gceannasacht náisiúnta nó an bonn a bhaint di – Gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar thoradh toghchán agus ar thoil na dtoghthóirí trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear – Airteagal 4(2) CAE – Urraim d’fhéiniúlacht agus do shlándáil náisiúnta – Leas ginearálta sáraitheach)

Clár

I. Réamhrá

II. An dlí lena mbaineann

A. Dlí an Aontais Eorpaigh

1. An Dlí príomha

2. An Dlí tánaisteach

(a) An Treoir maidir le tráchtáil leictreonach

(b) An Treoir um ‘Sheirbhísí’

B. An Dlí náisiúnta

1. An Dlí um Chosaint na Ceannasachta Náisiúnta

2. Dlíthe Ábhartha Eile

III. Nós imeachta réamhdlíthíochta

IV. An tordú atá á lorg ag páirtithe agus an nós imeachta os comhair na Cúirte Breithiúnais

V. Measúnú

A. Inghlacthacht na saincheisteanna dlí breise

B. Na pléadálacha lena néilítear easpa inniúlachta an Aontais agus na Cúirte Breithiúnais

1. An tsaincheist dlí lena néilítear easpa inniúlachta an Aontais Eorpaigh i ndáil leis na rialacha lena gcosnaítear ceannasacht náisiúnta

2. An tsaincheist dlí lena néilítear easpa tionchair ar chur chun feidhme dhlí an Aontais

3. Cineál róluath líomhnaithe na caingne in éagmais éifeacht dhlíthiúil leordhóthanach

C. Substaint an cháis

1. Sárú ar an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar a ráthaítear le hAirteagal 16 den Treoir um ‘Sheirbhísí’

(a) Raon feidhme

(b) Ceanglais a tugadh isteach leis an dlí atá faoi chonspóid

(d) Neamh-idirdhealú, riachtanas agus comhréireacht

(1) Idirdhealú díreach nó indíreach a bheith ann [Airteagal 16(1), an tríú fomhír, (a) den Treoir um ‘Sheirbhísí’]

(2) An gá atá le bunús dlí atá beacht go leor agus an bunús dlí sin a bheith ann [Airteagal 16(1), an tríú fomhír, (b), den Treoir um ‘Sheirbhísí’]

(3) Comhréireacht (Airteagal 16(1), an tríú fomhír, (c) den Treoir um ‘Sheirbhísí’)

(i) An cumas an cuspóir dlisteanach atá á shaothrú a bhaint amach

(ii) Riachtanas

(iii) Comhréireacht

(iv) Conclúid idirlinne

2. Sárú ar an tsaoirse chun seirbhísí a fháil a ráthaítear le hAirteagal 19 den Treoir um ‘Sheirbhísí’

3. Sárú ar an tsaoirse bunaíochta a ráthaítear le hAirteagal 14 den Treoir um Sheirbhísí

4. Sárú ar an tsaoirse chun seirbhísí na sochaí faisnéise a sholáthar mar ráthaíocht le hAirteagal 3 den Treoir maidir le tráchtáil leictreonach

5. Sárú ar an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar agus ar an tsaoirse bunaíochta a ráthaítear le hAirteagail 49 agus 56 CFAE

6. Sárú ar shaorghluaiseacht chaipitil a ráthaítear le hAirteagal 63 CFAE

(a) Toirmeasc a bheith ann

(b) Bonn cirt

7. Sárú ar fhorálacha na Cairte

(a) Gearáin agus infheidhmeacht fhorálacha na Cairte

(b) Cur isteach ar an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil a ráthaítear le hAirteagal 11 den Chairt

(d) Cur isteach ar an gceart chun measa ar an saol príobháideach agus ar shaol an teaghlaigh a ráthaítear le hAirteagal 7 den Chairt

(e) Bonn cirt agus comhréireacht an chur isteach ar an gceart chun measa ar an saol príobháideach agus ar shaol an teaghlaigh, an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil agus an tsaoirse comhlachais

(f) Sárú ar oibleagáid na rúndachta gairmiúla idir dlíodóir agus a chliant de réir bhrí Airteagal 7, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 47 den Chairt

(g) Sárú ar an gceart gan ráitis fhéinionchoiritheacha a dhéanamh de réir bhrí Airteagal 48 den Chairt

8. Sárú ar RGCS agus ar Airteagail 7 agus 8 den Chairt

(a) Sonraí pearsanta a phróiseáil faoi RGCS

(b) Dlíthiúlacht phróiseáil na sonraí pearsanta ar bhunús dlí iomchuí

(1) Bunús dlí iomchuí don phróiseáil

(2) Cineál neamhbheacht an dlí atá faoi chonspóid

(3) Comhréireacht

9. Conclúid idirlinne

VI. Costais

VII. Conclúid

I. Réamhrá

1. Sa chaingean seo, iarrann an Coimisiún Eorpach ar an gCúirt Bhreithiúnais a dhearbhú gur mhainnigh an Ungáir ina hoibleagáidí a chomhlíonadh faoi dhlí an Aontais ar bhealaí éagsúla trí 2023. évi LXXXVIII. törvény a nemzeti szuverenitás védelméről (2) (Dlí Uimh. LXXXVIII 2023 maidir le cosaint na ceannasachta náisiúnta) (‘an dlí atá faoi chonspóid’) a ghlacadh, an 12 Nollaig 2023.

2. Baineann an díospóid sin leis an gceist bhunúsach agus an‑tráthúil maidir le conas agus a mhéid is féidir le sochaí dhaonlathach í féin a chosaint go dlisteanach ar ghníomhaíochtaí gníomhaithe eachtracha a imríonn tionchar míchuí nó cúblála, amhail bréagaisnéis, lena n‑áirítear trí thacaíocht airgeadais, ar phróisis chinnteoireachta dhaonlathacha inmheánacha, lena n‑áirítear toghcháin náisiúnta.(3) Is é sin go beacht an bonn cirt a ardaíonn an Ungáir a bheith ina chúis le glacadh an dlí atá faoi chonspóid lena mbunaítear nasc idir cur isteach eachtrach neamhdhlisteanach den sórt sin agus bagairtí ar cheannasacht náisiúnta. Áitíonn sí, go háirithe, go bhfuil inniúlacht eisiach aici, ar bhonn a ceannasachta, a féiniúlachta náisiúnta agus a slándála náisiúnta, de réir bhrí Airteagal 4(2) CAE, chun an reachtaíocht sin a achtú agus a chur chun feidhme. Ag an am céanna, séanann sé inniúlacht an Aontais Eorpaigh sa réimse sin, chomh maith le tionchar na reachtaíochta sin ar chur chun feidhme agus ar chomhlíonadh dhlí an Aontais.

3. Bunaítear leis an dlí atá faoi chonspóid Oifig um Chosaint na Ceannasachta (‘an Oifig’) atá neamhspleách agus freagrach as gníomhaíochtaí a bhrath a d’fhéadfadh an bonn a bhaint den cheannasacht sin nó í a chur i mbaol. Go sonrach, tá sé ceaptha na heagraíochtaí nó na daoine a bhféadfadh a ngníomhaíochtaí, lena n‑áirítear le tacaíocht eachtrach, tionchar a imirt ar phróisis dhaonlathacha agus ar thoil na dtoghthóirí a shainaithint. Dá bhrí sin, cuimsítear leis na gníomhaíochtaí sin malartuithe cumarsáide agus faisnéise, chomh maith leis an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh sa phróiseas daonlathach ar leibhéil éagsúla. D’fhonn faireachán agus meastóireacht a dhéanamh ar na gníomhaíochtaí sin, tá lánrogha leathan agus cumhachtaí imscrúdaithe ag an Oifig i ndáil leis na heagraíochtaí agus na daoine lena mbaineann, nach bhfuil a bhfeidhmiú faoi réir aon athbhreithniú breithiúnach. Ina theannta sin, údarófar don Oifig an fhaisnéis agus na sonraí a bailíodh trí na cumhachtaí sin a tharchur chuig na húdaráis náisiúnta inniúla chun gníomhaíocht bhreise a dhéanamh, i gcás inarb iomchuí, chun iad a fhorfheidhmiú. Ar deireadh, tá an Oifig i dteideal torthaí a himscrúduithe agus a tuarascálacha bliantúla a fhoilsiú ina leagtar amach a measúnú ar na gníomhaíochtaí a shainaithníonn sí mar bhagairt nó cur isteach ar cheannasacht náisiúnta.

4. Tá go leor de bhunúis dhlíthiúla an dlí atá faoi chonspóid atá ceaptha chun na críche sin, mar shampla an bunús dlí a bhaineann leis an gcoincheap ‘gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar dhíospóireacht dhaonlathach agus ar phróisis chinnteoireachta an Stáit agus na sochaí’,(4) doiléir agus tá raon feidhme leathan acu. Is é an raon feidhme leathan sin go háirithe a thug ar an gCoimisiún imscrúdú a dhéanamh ar chomhoiriúnacht an dlí sin le dlí an Aontais agus an chaingean seo a thionscnamh. Tá sé dírithe go príomha ar chumhachtaí na hOifige.

5. Go bunúsach, tá an chaingean bunaithe ar thrí shraith de shaincheisteanna dlí nó gearán. Dá bhrí sin, maíonn an Coimisiún, ar an gcéad dul síos, sárú ar fhorálacha an dlí thánaistigh agus an dlí phríomha lena rialaítear na saoirsí bunúsacha, lena n‑áirítear an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar, an tsaoirse bunaíochta agus saorghluaiseacht caipitil; ar an dara dul síos, sárú ar roinnt forálacha den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh (‘an Chairt’) agus, ar an tríú dul síos, sárú ar fhorálacha áirithe den Rialachán Ginearálta maidir le Cosaint Sonraí (RGCS),(5) arna léamh i gcomhar le hAirteagal 8 den Chairt.

II. An dlí lena mbaineann

A. Dlí an Aontais Eorpaigh

1. An Dlí príomha

6. Maidir le dlí príomha an Aontais, baineann an díospóid le sárú a d’fhéadfadh an Ungáir a dhéanamh ar na saoirsí bunúsacha a leagtar síos in Airteagail 49, 52, 56, 62, 63 agus 65 CFAE, chomh maith leis na cearta bunúsacha a ráthaítear le hAirteagal 7 (Meas ar an saol príobháideach agus ar shaol an teaghlaigh), Airteagal 8 (Sonraí pearsanta a chosaint), Airteagal 11 (Saoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil), Airteagal 12 (Saoirse comhthionóil agus comhlachais), Airteagal 47 (An ceart chun leigheas éifeachtach agus triail chóir a fháil) agus Airteagal 48 den Chairt (Toimhde na neamhchiontachta agus ceart chun cosaint a fháil). Mar phríomhchosaint, braitheann an Ungáir, inter alia, ar chosaint a féiniúlachta náisiúnta agus a slándála náisiúnta, de réir bhrí Airteagal 4(2) CAE.

2. An Dlí tánaisteach

(a) An Treoir maidir le tráchtáil leictreonach

7. Foráiltear le hAirteagal 3 de Threoir 2000/31/CE maidir le tráchtáil leictreonach,(6) dar teideal ‘Margadh inmheánach’, mar seo a leanas, go háirithe:

‘[...]

2. Ní fhéadfaidh Ballstáit, ar chúiseanna a thagann faoin réimse comhordaithe, srian a chur ar an tsaoirse chun seirbhísí na sochaí faisnéise a sholáthar ó Bhallstát eile.

[...]

4. Féadfaidh na Ballstáit bearta a dhéanamh chun maolú ar mhír 2 i ndáil le seirbhís ar leith sochaí faisnéise má chomhlíontar na coinníollacha seo a leanas:

[...]

(b) sula ndéanfaidh sé na bearta atá i gceist agus gan dochar d’imeachtaí cúirte, lena n‑áirítear réamhimeachtaí agus gníomhartha a dhéantar faoi chuimsiú imscrúdú coiriúil, tá an méid seo a leanas déanta ag an mBallstát:

– d’iarr sé ar an mBallstát dá dtagraítear i mír 1 bearta a dhéanamh agus ní dhearna an Ballstát sin na bearta sin, nó ní raibh siad leordhóthanach,

– chuir sé in iúl don Choimisiún agus don Bhallstát dá dtagraítear i mír 1 go raibh sé ar intinn aige na bearta sin a dhéanamh.

[...]’

[Aistriúchán neamhoifigiúil]

(b) An Treoir um ‘Sheirbhísí’

8. Leagtar amach sa tríú fomhír d’Airteagal 16(1) de Threoir 2006/123/CE maidir le seirbhísí sa mhargadh inmheánach (‘an Treoir um “Sheirbhísí”’)(7) dar teideal ‘Saoirse chun seirbhísí a sholáthar’, mar seo a leanas, inter alia:

‘Ní cheanglóidh na Ballstáit go mbeidh rochtain ar ghníomhaíocht seirbhíse ina gcríoch, ná feidhmiú gníomhaíochta seirbhíse ina gcríoch, faoi réir aon cheanglais nach n‑urramaítear leo na prionsabail seo a leanas:

(a) neamh-idirdhealú: ní fhéadfaidh an ceanglas a bheith idirdhealaitheach, go díreach nó go neamhdhíreach, maidir le náisiúntacht nó, i gcás daoine dlítheanacha, maidir leis an mBallstát ina bhfuil siad bunaithe;

(b) riachtanas: ní mór údar a bheith leis an gceanglas ar chúiseanna beartais phoiblí, shlándáil an phobail, na sláinte poiblí nó chosaint an chomhshaoil;

(c) comhréireacht: ní mór don cheanglas a bheith oiriúnach chun an cuspóir a shaothraítear a bhaint amach, agus ní mór dó gan dul níos faide ná mar is gá chun an cuspóir sin a bhaint amach.’

[Aistriúchán neamhoifigiúil]

9. De réir Airteagal 19 den Treoir um ‘Sheirbhísí’, dar teideal ‘Srianta toirmiscthe’;

‘Ní fhéadfaidh na Ballstáit ceanglais a fhorchur ar fhaighteoir lena gcuirtear srian ar úsáid seirbhíse arna soláthar ag soláthraí atá bunaithe i mBallstát eile, go háirithe na ceanglais seo a leanas:

(a) oibleagáid i dtaobh údarú a fháil óna n‑údaráis inniúla nó dearbhú a dhéanamh lena n‑údaráis inniúla;

(b) teorainneacha idirdhealaitheacha maidir le cúnamh airgeadais a dheonú mar gheall go bhfuil an soláthraí bunaithe i mBallstát eile nó mar gheall ar shuíomh na háite ina soláthraítear an tseirbhís.’

[Aistriúchán neamhoifigiúil]

10. Foráiltear le hAirteagal 5 de RGCS do na ‘[p]rionsabail a bhaineann le sonraí pearsanta a phróiseáil’.

11. Rialaítear ‘[d]leathacht na próiseála’ le hAirteagal 6 de RGCS.

B. An Dlí náisiúnta

1. An Dlí um Chosaint na Ceannasachta Náisiúnta

12. Is léir ón mbrollach a ghabhann leis an dlí atá faoi chonspóid go bhfuil ‘ceannasacht na hUngáire faoi réir ionsaithe neamhdhleathacha níos mó ná riamh’, lena n‑áirítear ‘iarrachtaí follasacha cur isteach’ ag eagraíochtaí agus ag daoine eachtracha a dhéanann iarracht a leasanna féin a dhearbhú chun dochair, inter alia, do leasanna na hUngáire. Sampla de sin is ea iarracht tionchar a imirt ar fheachtas toghcháin 2022 le cistiú díreach eachtrach, inar luaigh iarrthóir aontaithe an fhreasúra don Phríomh-Aire féin go bhfuair an freasúra ‘na milliúin USD ó Stáit Aontaithe Mheiriceá’. Dá bhrí sin, in Earrach 2022, chuaigh an freasúra aontaithe timpeall ar an toirmeasc ar pháirtithe polaitiúla glacadh le tacaíocht thar lear ‘trí chistí thar lear a úsáid trína eagraíochtaí sochaí sibhialta agus trína chuideachtaí tráchtála atá gníomhach go polaitiúil’. Ina theannta sin, bhainfí an bonn de cheannasacht na hUngáire agus den tslándáil náisiúnta dá dtitfeadh cumhacht pholaitiúil faoi chúram daoine nó eagraíochtaí atá ag brath ar chumhacht, ar eagraíocht nó ar dhuine eachtrach. Dá bhrí sin, is é is cuspóir don dlí atá faoi chonspóid ná ‘díospóireacht dhaonlathach agus trédhearcacht a áirithiú i bpróiseas cinnteoireachta an Stáit agus na sochaí, iarrachtaí ar chur isteach eachtrach a phoibliú agus iarrachtaí ar chur isteach eachtrach a chosc’. Ar an gcúis sin, bheadh sé ‘riachtanach comhlacht neamhspleách a bhunú chun imscrúdú a dhéanamh ar iarrachtaí den sórt sin agus chun úsáid tacaíochta eachtraí a phionósú i gcomhthéacs toghchán’.

13. Foráiltear le hAirteagal 1 den dlí atá faoi chonspóid mar seo a leanas:

‘1. Is comhlacht uathrialach den riarachán Stáit í an Oifig a bunaíodh faoi Airteagal R(4) den Magyarország Alaptörvénye [Dlí Bunúsach na hUngáire] chun féiniúlacht bhunreachtúil a chosaint, a oibríonn i gcomhréir leis na rialacha mionsonraithe a leagtar síos sa Dlí seo agus a dhéanann gníomhaíochtaí anailíse, meastóireachta, togra agus imscrúdaithe.

2. Beidh an Oifig neamhspleách, faoi réir rialacha an dlí amháin, ní ghlacfaidh sí treoracha ó aon duine ná ó aon chomhlacht eile agus cuirfidh sí a cúraimí i gcrích go neamhspleách ar aon chomhlacht eile agus saor ó aon tionchar ó aon institiúid, ó aon chomhlacht, ó aon pháirtí polaitiúil, ó aon chuideachta, ó aon chomhlachas, ó aon duine dlítheanach nó ó aon duine nádúrtha eile. Is le dlí amháin a fhéadfar cúraimí na hOifige a shannadh di.

[...]’

14. Foráiltear le hAirteagal 2 den dlí atá faoi chonspóid mar seo a leanas, inter alia:

‘Mar chuid dá gníomhaíochtaí anailíse, measúnaithe agus togra, déanfaidh an Oifig an méid seo a leanas:

(a) modheolaíocht measúnaithe riosca ceannasachta a fhorbairt agus a chur i bhfeidhm;

(b) anailís a dhéanamh ar an urraim don cheannasacht náisiúnta trí mheasúnú a dhéanamh ar an bhfaisnéis agus ar na sonraí a fhaightear ó na comhlachtaí atá faoi imscrúdú, ó chomhlachtaí an Stáit agus údaráis áitiúla agus ó chomhlachtaí nó daoine eile a bhfuil baint acu le cás ar leith;

[...]

(e) tuarascáil bhliantúil maidir le ceannasacht náisiúnta a ullmhú;

[...]’

15. Foráiltear le hAirteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid mar seo a leanas, inter alia:

‘Mar chuid dá feidhm imscrúdaitheach, déanfaidh an Oifig an méid seo a leanas:

(a) nochtadh agus imscrúdú a dhéanamh ar

(aa) gníomhaíochtaí ionadaíochta leasa, cé is moite d’ionadaíochtaí taidhleoireachta agus seachtracha, chomh maith le heagraíochtaí ionadaíochta leasa ghairmiúil,

(ab) gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise

(ac) gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar dhíospóireacht dhaonlathach agus ar phróisis chinnteoireachta an Stáit agus na sochaí, lena n‑áirítear gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar phróiseas cinnteoireachta daoine a fheidhmíonn cumhachtaí poiblí,

ar gníomhaíochtaí iad a dhéantar ar mhaithe leis na Stáit eile chomh maith leis na comhlachtaí, na heagraíochtaí agus na daoine nádúrtha eachtracha, gan beann ar a stádas dlíthiúil,

más dócha go ndéanfaidh siad difear do cheannasacht na hUngáire nó gur bagairt iad ar cheannasacht na hUngáire;

(b) eagraíochtaí a shainaithint agus a imscrúdú ar féidir lena ngníomhaíochtaí trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear tionchar a imirt ar thoradh toghchán;

(c) eagraíochtaí a shainaithint agus a imscrúdú a dhéanann gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar thoil na dtoghthóirí trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear nó a thacaíonn le gníomhaíochtaí den sórt sin.’

16. De réir Airteagal 6 den dlí atá faoi chonspóid:

‘1. Déanfaidh an Oifig imscrúdú ar chásanna aonair maidir lena cúraimí faoi Airteagal 3 agus foilseoidh sí ar a suíomh gréasáin torthaí a himscrúduithe, ina mbeidh na fíorais a suíodh le linn na n‑imscrúduithe, na torthaí a fuarthas ar bhonn na n‑imscrúduithe sin agus na conclúidí a bhaineann sí astu.

2. Ullmhóidh an Oifig tuarascáil bhliantúil maidir le ceannasacht náisiúnta, i ndáil lena cúraimí faoi Airteagal 3, ina mbeidh na gnéithe seo a leanas:

(a) anailís ar na rialacha lena ndéantar difear do cheannasacht náisiúnta, éifeachtacht chur i bhfeidhm na rialacha sin, na fadhbanna a thagann chun cinn i gcomhthéacs a gcur chun feidhme agus a bhforfheidhmiú, agus cleachtas reachtach agus riaracháin;

(b) measúnú ar rioscaí ceannasachta, bunaithe ar an modheolaíocht measúnaithe riosca ceannasachta, lena sainaithnítear na rioscaí agus na saincheisteanna nach mór aghaidh a thabhairt orthu i ndáil le ceannasacht náisiúnta, na modhanna atá ar fáil chun aghaidh a thabhairt orthu, na bearnaí maidir le haghaidh a thabhairt ar na rioscaí agus na fadhbanna sin agus na réitigh chun aghaidh a thabhairt orthu;

(d) measúnú ar an gcaoi ar chuir chomhlachtaí inniúla atá freagrach as misin tuarascálacha agus moltaí roimhe sin san áireamh;

(e) achoimre ar ghníomhaíochtaí agus ar fheidhmiú na hOifige le linn na bliana roimhe sin.

3. Cuirfear an tuarascáil bhliantúil maidir le ceannasacht náisiúnta don bhliain féilire roimhe sin ar fáil go poiblí ar shuíomh gréasáin na hOifige faoin 30 Meitheamh gach bliain.

4. Déanfaidh an Oifig, in éineacht lena foilsiú, an tuarascáil bhliantúil maidir le ceannasacht a chur ar aghaidh chuig an mBuanchoimisiún um Shlándáil Náisiúnta an Tionóil Náisiúnta agus chuig an Rialtas mar eolas.

5. Laistigh de 3 mhí ó fhoilsiú na tuarascála bliantúla maidir le ceannasacht náisiúnta, cuirfidh an Rialtas in iúl, ina fhreagra don Oifig, an ghníomhaíocht atá beartaithe aige a dhéanamh ar thorthaí na tuarascála bliantúla maidir le ceannasacht náisiúnta.

6. Sa tuarascáil ón Oifig a chuirfear ar fáil go poiblí i gcomhréir le míreanna 1 agus 3, ní bheidh sonraí pearsanta, faisnéis rúnaicmithe, rúin a chosnaítear leis an dlí nó rúin a bhaineann le feidhm a fheidhmiú, cé is moite de shonraí pearsanta atá ar mhaithe le leas an phobail.

7. Ní fhéadfar aon achomharc a dhéanamh i gcoinne thuarascáil na hOifige a chuirfear ar fáil don phobal i gcomhréir le míreanna 1 agus 3.

8. Sula bhfoilseofar an tuarascáil dá dtagraítear i míreanna 1 agus 3, cuirfidh an Oifig conclúidí a himscrúduithe ar aghaidh chuig eagraíochtaí a dtugann a ngníomhaíochtaí, ar bhonn an imscrúdaithe a rinneadh, údar maith leis na heagraíochtaí sin a áireamh i dtuarascáil phoiblí na hOifige. Féadfaidh an eagraíocht atá faoi imscrúdú trácht a dhéanamh ar thorthaí na hOifige laistigh de 15 lá tar éis fógra a fháil ina leith. Tabharfaidh an Oifig freagra i scríbhinn ar na barúlacha laistigh de 30 lá tar éis iad a fháil. Ceanglófar ar an Oifig na cúiseanna nár cuireadh na barúlacha san áireamh a chur in iúl ar bhealach réasúnaithe.’

17. I gCaibidil 3, dar teideal ‘Nós imeachta imscrúdaithe na hOifige [...]’, foráiltear le hAirteagal 7 den dlí atá faoi chonspóid mar seo a leanas, inter alia:

‘1. Mar chuid den imscrúdú dá bhforáiltear in Airteagal 3, féadfaidh an Oifig faisnéis agus sonraí a iarraidh ar an eagraíocht atá faoi imscrúdú, i gcomhréir le hAirteagal 8.

2. Le linn a himscrúduithe, féadfaidh an Oifig faisnéis agus sonraí a iarraidh ar chomhlacht uile an Stáit nó ar aon údaráis áitiúla lena mbaineann an cás i dtrácht, agus ar aon eagraíocht nó duine eile lena mbaineann an cás, i gcomhréir le hAirteagal 8.

3. Beidh sé d’oibleagáid ar an eagraíocht atá faoi imscrúdú agus ar chomhlacht an Stáit nó údaráis áitiúil, ar an eagraíocht nó ar an duine chuig a ndíreofar iarraidh ón Oifig (le chéile “daoine a bhfuil oibleagáid orthu comhoibriú”) freagra a thabhairt laistigh den teorainn ama a shocróidh an Oifig. Ní fhéadfaidh an teorainn ama a bheith níos lú ná 15 lá ó dháta na hiarrata.

4. Má mhainníonn duine a bhfuil oibleagáid air comhoibriú a oibleagáid a chomhlíonadh, nó má dhéanann sé amhlaidh go déanach, gan cúis mhaith, tabharfaidh an Oifig an méid sin dá haire le linn a himscrúdaithe agus déanfaidh sí tagairt speisialta dó ina tuarascáil bhliantúil.

[...]’

18. Foráiltear le hAirteagal 8 den dlí atá faoi chonspóid mar seo a leanas:

1. I gcomhthéacs a nós imeachta imscrúdaithe faoin gCaibidil seo, déanfaidh an Oifig, mar ghníomh a bhfuil luach cruthúnais aige, i gcomhréir leis an dlí, mar seo a leanas:

(a) féadfaidh sí eolas a chur ar na sonraí uile, agus cóipeanna a dhéanamh de na sonraí uile, a d’fhéadfadh a bheith bainteach le hábhar an imscrúdaithe arna bhainistiú ag an eagraíocht atá faoi imscrúdú agus ag comhlacht an Stáit nó ag na húdaráis áitiúla lena mbaineann an cás, agus scrúdú a dhéanamh ar dhoiciméid uile den sórt sin, lena n‑áirítear doiciméid a stóráiltear ar mheáin leictreonacha, agus cóipeanna díobh a iarraidh;

(b) féadfaidh sí soiléiriú i scríbhinn nó ó bhéal a lorg ón eagraíocht atá faoi imscrúdú, ó aon bhall foirne de chuid na heagraíochta atá faoi imscrúdú nó ó chomhlacht an Stáit nó na n‑údarás áitiúil lena mbaineann cás ar leith;

(c) féadfaidh sí soiléiriú i scríbhinn nó ó bhéal a iarraidh ar aon eagraíocht nó duine is féidir a nascadh le hábhar an imscrúdaithe, agus féadfaidh sé cóipeanna a iarraidh freisin d’aon sonraí nó doiciméid, lena n‑áirítear doiciméid atá stóráilte ar mheáin leictreonacha, is féidir a nascadh le hábhar an imscrúdaithe.

2. Ní bheidh nós imeachta imscrúdaithe na hOifige faoin gCaibidil seo ina nós imeachta de chuid an údaráis riaracháin agus ní fhéadfar aon díospóidí riaracháin a thionscnamh i ndáil leis na gníomhaíochtaí a dhéanann an Oifig faoin gCaibidil seo.’

19. De bhun Airteagal 9(1) den dlí atá faoi chonspóid:

‘Maidir leis na gníomhaíochtaí dá dtagraítear in Airteagail 7 agus 8, cuirfidh an Oifig Airteagal 27(1) agus (3) den az alapvető jogok biztosáról szóló 2011. évi CXI. törvény (Dlí CXI 2011 maidir leis an gCoimisinéir um Chearta Bunúsacha; “an Dlí maidir leis an gCoimisinéir um Chearta Bunúsacha”) i bhfeidhm go cuí.’

20. Foráiltear le hAirteagal 11 den dlí atá faoi chonspóid mar seo a leanas:

‘Má shuíonn an Oifig fíorais nó imthosca a d’fhéadfadh nós imeachta sáraithe, nós imeachta coiriúil, nós imeachta riaracháin nó aon nós imeachta eile a thionscnamh nó a sheoladh mar thoradh orthu, cuirfidh sí an comhlacht a bhfuil sé de chumhacht aige na himeachtaí sin a sheoladh ar an eolas faoi na fíorais agus an fhaisnéis a bhfuil sé ar an eolas fúthu.’

21. Foráiltear le hAirteagal 12 den dlí atá faoi chonspóid mar seo a leanas:

‘Féadfaidh Uachtarán na hOifige a iarraidh ar an mBuanchoimisiún um Shlándáil Náisiúnta an Tionóil Náisiúnta an tuarascáil dá dtagraítear in Airteagal 6(1) a scrúdú agus éisteacht a thabhairt do cheann na heagraíochta atá faoi imscrúdú sna cásanna seo a leanas:

(a) ní chuirfidh an eagraíocht atá faoi imscrúdú faisnéis ar fáil laistigh den teorainn ama dá bhforáiltear in Airteagal 7(3), nó

(b) beidh údar leis sin de bharr chineál agus thromchúis an cháis.’

22. Le hAirteagal 32 den dlí atá faoi chonspóid, cuireadh isteach Airteagal 350/A, dar teideal ‘Tionchar neamhdhleathach ar thoil na dtoghthóirí’, in Büntető Törvénykönyvről szóló 2012 C. törvény (8) (Dlí Uimh. C de 2012 maidir leis an gCód Coiriúil; ‘an Cód Coiriúil’) agus leasaíodh Airteagal 459(1) den Chód Coiriúil trí shainmhíniú a thabhairt isteach ar an gcoincheap ‘tacaíocht eachtrach thoirmiscthe’.

23. Le hAirteagal 33 den dlí atá faoi chonspóid, cuireadh isteach nó leasaíodh roinnt forálacha den Választási eljárásról szóló 2013. évi XXXVI. Törvény (9) (Dlí Uimh. XXXVI de 2013 maidir le nós imeachta toghcháin; ‘an Dlí maidir le nós imeachta toghcháin’), lena n‑áirítear sainmhíniú ar an gcoincheap ‘tacaíocht eachtrach’.

2. Dlíthe Ábhartha Eile

24. Baineann an díospóid freisin le cur i bhfeidhm Airteagal 167 den büntetőeljárásról szóló 2017. évi XC. törvény (10) (Dlí Uimh. XC de 2017 maidir le nós imeachta coiriúil; ‘Cód an Nós Imeachta Choiriúil’) maidir le saorúsáid fianaise, Airteagal 27(3) den az alapvető jogok biztosáról szóló 2011. évi CXI. törvény (11) (Dlí Uimh. CXI 2011 maidir leis an gCoimisinéir um Chearta Bunúsacha; ‘an Dlí maidir leis an gCoimisinéir um Chearta Bunúsacha’), Airteagal 2(1) den az információs önrendelkezési jogról és az információszabadságról szóló 2011. évi CXII. törvény (12) (Dlí Uimh. CXII de 2011 maidir le féinchinntiúchán i réimse na faisnéise agus na saorála faisnéise; ‘an Dlí maidir le Faisnéis’), agus Airteagail 9 agus 13 den az ügyvédi tevékenységről szóló 2017. évi LXXVIII. törvény az ügyvédi (13) (Dlí Uimh. LXXVIII de 2017 maidir le gairm an dlíodóra, ‘an Dlí maidir le gairm an dlíodóra’).

III. Nós imeachta réamhdlíthíochta

25. An 7 Feabhra 2024, sheol an Coimisiún litir fógra fhoirmiúil chuig an Ungáir inar measadh gur sáraíodh leis an dlí atá faoi chonspóid, inter alia, luachanna an Aontais (Airteagal 2 CAE), prionsabal an daonlathais ionadaíoch (Airteagal 10 CAE), an ceart vótála i dtoghcháin Pharlaimint na hEorpa (Airteagal 14(3) CAE), an ceart vótála i dtoghcháin bhardasacha (Airteagal 22 CFAE), na saoirsí bunúsacha (Airteagail 49, 56 agus 63 CFAE), meas ar an saol príobháideach agus ar shaol an teaghlaigh (Airteagal 7 den Chairt), sonraí pearsanta a chosaint (Airteagal 8 den Chairt), an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil (Airteagal 11 den Chairt), an tsaoirse comhthionóil agus comhlachais (Airteagal 12 den Chairt), an ceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin don Pharlaimint (Airteagal 39 den Chairt), an ceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha (Airteagal 40 den Chairt), an ceart chun leigheas éifeachtach agus an ceart chun rúndacht an dlíodóir (Airteagal 7 arna léamh i gcomhar le hAirteagal 47 den Chairt), an ceart gan ráitis fhéin‑ionchoiritheacha a dhéanamh (Airteagal 48 den Chairt), an tsaoirse chun meán closamhairc a sholáthar (Airteagal 3 de Threoir 2010/13/AE maidir le Seirbhísí na Meán Closamhairc (14)), saorghluaiseacht sheirbhísí na sochaí faisnéise (Airteagal 3 den Treoir maidir le tráchtáil leictreonach), an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar agus an tsaoirse bunaíochta a ráthaítear le hAirteagail 14, 16 agus 19 den Treoir um ‘Sheirbhísí’, agus roinnt forálacha de RGCS.

26. An 11 Aibreán 2024, d’fhreagair an Ungáir an litir fógra fhoirmiúil, agus chuir sí i gcoinne fhiúntas na measúnuithe atá inti.

27. An 23 Bealtaine 2024, sheol an Coimisiún an tuairim réasúnaithe, de bhun Airteagal 258 CFAE, chuig an Ungáir, inar mheas sé, go bunúsach, gur sáraíodh Airteagail 49, 56 agus 63 CFAE, Airteagail 7, 8, 11, 12, 47 agus 48 den Chairt, Airteagal 3 de Threoir Sheirbhísí na Meán Closamhairc, Airteagal 3 den Treoir maidir le tráchtáil leictreonach, Airteagail 14, 16 agus 19 den Treoir ‘um Sheirbhísí’, agus Airteagail 5, 6, 9 agus 10 de RGCS le roinnt forálacha den dlí atá faoi chonspóid, a bhaineann go bunúsach le cumhachtaí na hOifige a tugadh isteach leis an dlí sin. Ina theannta sin, thréig an Coimisiún go cinntitheach ó shárú ar luachanna an Aontais Eorpaigh a chur i leith na hUngáire, go háirithe an daonlathas, agus ar an gceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir (Airteagail 2, 10 agus Airteagal 14(3) CAE, Airteagal 22 CFAE agus Airteagail 39 agus 40 den Chairt).

28. An 31 Iúil 2024, d’fhreagair an Ungáir an tuairim réasúnaithe, agus chuir sí i gcoinne fhiúntais na ngearán a leagtar amach inti.

IV. An t‑ordú atá á lorg ag páirtithe agus an nós imeachta os comhair na Cúirte Breithiúnais

29. Le doiciméad a taisceadh i gClárlann na Cúirte an 4 Nollaig 2024, thionscain an Coimisiún an chaingean seo.

30. Trí dhoiciméad a taisceadh i gClárlann na Cúirte ar an lá céanna, d’iarr an Coimisiún ar an gCúirt Bhreithiúnas breith a thabhairt ar an gcás faoin nós imeachta brostaithe dá bhforáiltear in Airteagal 23a de Reacht Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh agus faoi Airteagal 133 de Rialacha Nós Imeachta na Cúirte Breithiúnais.

31. Le hordú ó Uachtarán na Cúirte an 12 Feabhra 2025, breith a thabhairt ar an gcás faoin nós imeachta brostaithe sin.

32. Tugadh cead idiragartha don Pharlaimint, do Ríocht na Beilge, do Phoblacht na Seice, do Ríocht na Danmhairge, do Phoblacht Chónaidhme na Gearmáine, do Phoblacht na hEastóine, d’Éire, do Ríocht na Spáinne, do Phoblacht na Liotuáine, d’Ard-Diúcacht Lucsamburg, do Ríocht na hÍsiltíre, do Phoblacht na Polainne, do Phoblacht na Portaingéile, do Phoblacht na Fionlainne, do Ríocht na Sualainne agus do Ríocht na hIorua chun tacú leis an ordú atá á lorg ag an gCoimisiún.

33. Iarrann an Coimisiún, le tacaíocht ó na hidiragraithe, ar an gCúirt Bhreithiúnais:

– a dhearbhú, tríd an dlí atá faoi chonspóid a ghlacadh, gur sháraigh an Ungáir Airteagail 49, 56 agus 63 CFAE, Airteagal 3 den Treoir maidir le tráchtáil leictreonach, Airteagail 14, 16 agus 19 den Treoir um ‘Sheirbhísí’, Airteagail 7, 8, 11, 12, 47 agus 48 den Chairt, agus Airteagail 5, 6, 9 agus 10 de RGCS;

– a ordú don Ungáir na costais a íoc.

34. Iarrann an Ungáir ar an gCúirt Bhreithiúnais:

– an chaingean a dhíbhe;

– a ordú don Choimisiún na costais a íoc.

35. An 16 Meán Fómhair 2025, tionóladh éisteacht inar chuir na páirtithe agus na hidiragraithe argóintí ó bhéal i láthair agus inar fhreagair siad na ceisteanna a chuir an Chúirt Bhreithiúnais.

V. Measúnú

36. Ós rud é gur ardaigh roinnt de na hidiragraithe saincheisteanna dlí sa bhreis ar na saincheisteanna dlí a chuir an Coimisiún ar aghaidh san iarratas, ní mór measúnú a dhéanamh ar a n‑inghlacthacht ar dtús (A).

37. Mar dhara céim, is gá rialú a thabhairt ar na heisceachtaí atá bunaithe ar easpa inniúlachta an Aontais Eorpaigh ceannasacht náisiúnta a chosaint, lena n‑áirítear inniúlacht na Cúirte Breithiúnais an chaingean seo a éisteacht (B). Ar an gcéad dul síos, déanfaidh mé scrúdú ar fhiúntas phríomhargóint agus argóint chothrománach na hUngáire go n‑eascraíonn easpa inniúlachta an Aontais Eorpaigh as an oibleagáid atá uirthi faoi Airteagal 4(2) CAE, inter alia, féiniúlacht agus slándáil náisiúnta a urramú (mír 1). Ar an dara dul síos, is gá measúnú a dhéanamh ar dara hargóint chothrománach na hUngáire nach rialaítear gníomhaíochtaí eacnamaíocha leis an dlí atá faoi chonspóid, go háirithe na gníomhaíochtaí sin a bhaineann le feidhmiú saoirsí bunúsacha, agus, dá bhrí sin, nach dtagann sé faoi raon feidhme dhlí an Aontais (mír 2).

38. Mar thríú céim (C), déanfaidh mé measúnú ar sáraíodh forálacha ábhartha an dlí phríomha agus thánaistigh lena rialaítear saoirsí bunúsacha (míreanna 1 go 6), na Cairte (mír 7) agus RGCS arna léamh i gcomhar le hAirteagal 8 den Chairt (mír 8).

A. Inghlacthacht na saincheisteanna dlí breise

39. Agus í ag tacú leis na cinn éilimh agus saincheisteanna dlí a chuir an Coimisiún ar aghaidh, iarrann an Pharlaimint freisin, le tacaíocht ó Phoblacht na Liotuáine, ó Ríocht na Beilge, ó Phoblacht na Portaingéile agus, go páirteach, ó Phoblacht na Seice, ar an gCúirt Breithiúnas a mheas, tríd an dlí atá faoi chonspóid a ghlacadh, gur sháraigh an Ungáir, inter alia, luachanna an Aontais Eorpaigh (Airteagal 2 CAE) agus an ceart chun leigheas éifeachtach a fháil (Airteagal 47 den Chairt).

40. Ní mór a mheas go bhfuil an iarraidh ar shárú féideartha ag an Ungáir ar luachanna an Aontais de réir bhrí Airteagal 2 CAE (15) do-ghlactha. In éagmais gearán chuige sin san iarratas lena dtionscnaítear na himeachtaí, níl pléadáil den sórt sin mar chuid d’ábhar na díospóide agus ní féidir leis an gCúirt í a scrúdú uaithi féin. Mar is léir ó mhíreanna 25 go 33 den Tuairim seo, níor chloígh an Coimisiún lena sheasamh tosaigh, a leagtar amach ina litir fógra fhoirmiúil, gur sháraigh an Ungáir Airteagal 2 CAE, ach gur thréig sí é ina tuairim réasúnaithe. Go bunúsach, cuireann raon feidhme an Airteagail sin teorainn le hábhar na caingne mar gheall ar mhainneachtain oibleagáidí a chomhlíonadh.(16)

41. De bhun an cheathrú mír d’Airteagal 40 de Reacht Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh, arna léamh i gcomhar leis an gcéad abairt d’Airteagal 129(1) de na Rialacha Nós Imeachta, beidh iarratas ar idiragairt teoranta do thacaíocht a thabhairt don ordú atá á lorg ag ceann de na páirtithe. Ina theannta sin, faoi Airteagal 129(3) de na Rialacha Nós Imeachta sin, ní mór don idiragraí glacadh leis an gcás mar a bheidh sé tráth a idiragartha. Dá bhrí sin, ní féidir leis brath ar shaincheisteanna dlí nua, atá éagsúil leo siúd ar a bhfuil an t‑iarratasóir ag brath.(17)

42. I ndáil leis sin, ní féidir leis an bParlaimint brath ar bhreithiúnas an 5 Meitheamh 2023, an Coimisiún v an Pholainn (Neamhspleáchas agus saol príobháideach na mbreithiúna) (18) chun údar a thabhairt don Chúirt scrúdú a dhéanamh ar shárú féideartha ar Airteagal 2 CAE. Ní thugtar rialú sa bhreithiúnas sin ar shaincheist dlí ar leith den sórt sin, ach amháin – go teagmhasach – ar an nasc idir Airteagal 2 CAE agus Airteagal 19 CAE a mhéid a léiríonn sé go nithiúil luach an smachta reachta. (19) Sa chás seo, ní líomhnaíonn an Coimisiún sárú ar fhoráil eile de Chonradh AE a bhfuil nasc inchomparáide aici le hAirteagal 2 CAE.

43. Ar an gcaoi chéanna, ní cuid de chomhthéacs na díospóide é an sárú líomhnaithe ar phrionsabail an daonlathais ionadaíoch (Airteagal 10 CAE) agus an neamh-idirdhealú ar bhonn náisiúntachta (an chéad fhomhír d’Airteagal 18 CFAE), a d’ardaigh Poblacht na Liotuáine, inter alia, agus ar phrionsabal shaoránacht an Aontais agus ar an gceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir (Airteagal 20(2) agus Airteagal 22 CFAE), ar a bhfuil Poblacht Chónaidhme na Gearmáine ag brath ag an éisteacht. Dá bhrí sin, ní mór a dhearbhú freisin go bhfuil na pléadálacha sin do-ghlactha.

44. Os a choinne sin, a mhéid a éilíonn an Pharlaimint, Poblacht na Seice agus Poblacht na Liotuáine sárú ar an gceart chun leigheas éifeachtach a fháil, a chumhdaítear in Airteagal 47 den Chairt, tá an gearán sin inghlactha, a mhéid go bhfuil sé de chuspóir tacú le héilimh agus gearáin an Choimisiúin. Luaitear sárú den sórt sin go sainráite sa chéad chuntar éilimh san iarratas (féach mír 33 den Tuairim seo) agus is é is ábhar don ghearán lena líomhnaítear sárú rúndachta gairmiúla idir dlíodóir agus a chliant (Airteagal 7 arna léamh i gcomhar le hAirteagal 47 den Chairt).

B. Na pléadálacha lena n‑éilítear easpa inniúlachta an Aontais agus na Cúirte Breithiúnais

45. Cuireann an Ungáir i gcoinne na saincheisteanna dlí agus na ngearán uile arna maíomh ag an gCoimisiún, go háirithe i bhfianaise a féiniúlachta náisiúnta agus a slándála náisiúnta, de réir bhrí Airteagal 4(2) CAE, agus i gcoinne a hinniúlachta eisiaiche chun reachtaíocht a ghlacadh atá beartaithe chun a ceannasacht a chosaint. Dá bhrí sin, ní thagann an dlí atá faoi chonspóid faoi raon feidhme dhlí an Aontais ná faoi inniúlacht an Aontais araon. De réir na hUngáire, ní bhaineann na bearta cosanta arna ndéanamh faoin dlí sin ach le gníomhaíochtaí de chineál a d’fhéadfadh a ceannasacht ag na daoine nó ag na heagraíochtaí lena mbaineann a chur i mbaol nó an bonn a bhaint di, agus ní leis na gníomhaíochtaí eacnamaíocha a fhéadfaidh siad a dhéanamh go dlisteanach faoi na saoirsí bunúsacha nó faoi dhlí tánaisteach ábhartha an Aontais.

46. Mar chéad chéim, déanfaidh mé measúnú ar phríomhargóint na hUngáire go bhfuil cosaint leathan ag a ceannasacht ar chur isteach ar thaobh an Aontais Eorpaigh faoi, inter alia, Airteagal 4(2) CAE. Leis an bhforáil sin, baintear rialacha náisiúnta atá beartaithe chun ceannasacht na mBallstát a chosaint ó rialú comhlachtaí agus ó chur i bhfeidhm rialacha an Aontais araon (cuid 1). Mar dhara céim, scrúdóidh mé, i gcomhréir le saincheisteanna dlí agus gearáin an Choimisiúin, go háirithe Airteagail 3, 6, 7 agus 12 den dlí atá faoi chonspóid (‘na forálacha atá faoi chonspóid’), a bhaineann leis na gníomhaíochtaí a d’fhéadfadh a bheith faoi réir chumhachtaí imscrúdaitheacha, meastóireachta agus nochta na hOifige, an bhféadfadh siad difear a dhéanamh do chur chun feidhme rialacha dhlí an Aontais (cuid 2). Mar thríú céim, déanfaidh mé measúnú ar cé acu atá nó nach bhfuil an chaingean seo róluath (cuid 3).

1. An tsaincheist dlí lena n‑éilítear easpa inniúlachta an Aontais Eorpaigh i ndáil leis na rialacha lena gcosnaítear ceannasacht náisiúnta

47. Le hAirteagal 4(2) CAE, ceanglaítear ar an Aontas Eorpach féiniúlacht náisiúnta agus slándáil na mBallstát, inter alia, a urramú.

48. Ós rud é gur dlúthchuid den cheannasacht náisiúnta iad na heilimintí sin, measann an Ungáir, go bunúsach, ar an gcéad dul síos, go gcosnaítear na Ballstáit leis an bhforáil sin ar chur isteach ar a gceannasacht ar thaobh an Aontais Eorpaigh trí theorainneacha a fhorchur ar fheidhmiú a hinniúlachtaí. Ar an dara dul síos, measann sí, faoi Airteagail 4 agus 5 CAE (lena leagtar síos, inter alia, prionsabail na tabhartha agus na coimhdeachta), go bhfuil inniúlacht eisiach ag na Ballstáit reachtaíocht a rith chun a gceannasacht náisiúnta a chosaint.

49. Mar sin féin, is léir dom nach féidir le Ballstát cur i bhfeidhm dhlí an Aontais agus comhlíonadh dhlí an Aontais a sheachaint trí bheith ag brath ar Airteagal 4(2) CAE amháin chun a fhéiniúlacht náisiúnta, a shlándáil nó a cheannasacht a chosaint.(20) Is lú is féidir é sin a dhéanamh i gcás ina gcuireann na bearta cosanta a dhéantar leis isteach ar chur chun feidhme rialacha dhlí an Aontais a glacadh ar bhonn inniúlachta, fiú mura bhfuil sí ach comhroinnte, a thugtar don inniúlacht sin.

50. Sa chás seo, mar a áitíonn an Coimisiún, d’fhéadfadh na forálacha atá i gceist agus na bearta is féidir a ghlacadh ar bhonn na bhforálacha sin difear a dhéanamh do roinnt rialacha de dhlí an Aontais, a dtagann an inniúlacht a thugtar don Aontas Eorpach ina leith, inter alia, ó Airteagail 53 agus 62 CFAE (treoracha lena gcomhordaítear reachtaíocht maidir le saoirse bunaíochta agus saoirse chun seirbhísí a sholáthar), Airteagal 115 CFAE (comhfhogasú dlíthe a dhéanann difear díreach do bhunú nó d’fheidhmiú an mhargaidh inmheánaigh) agus Airteagal 16 CFAE (sonraí pearsanta a chosaint).

51. I ndáil leis sin, ní féidir leis an Ungáir a mhaíomh go bailí nach bhfuil sna gníomhaíochtaí a chumhdaítear leis an dlí atá faoi chonspóid ach na gníomhaíochtaí sin a fhéachann le ceannasacht náisiúnta a chur i mbaol agus, dá bhrí sin, go bhfuil gníomhaíochtaí a chosnaítear le dlí an Aontais eisiata a priori ó raon feidhme an dlí sin. Ní féidir leis an Oifig a dhearbhú gurb ann do chuspóir neamhdhlisteanach líomhnaithe den sórt sin den ghníomhaíocht atá i gceist ach amháin ag deireadh a imscrúdaithe. Dá bhrí sin, níl sé in ann cosc a chur ar imscrúdú a thionscnamh freisin i gcoinne gníomhaíochtaí eacnamaíocha a bhaineann le feidhmiú saoirsí bunúsacha. Is amhlaidh is mó é sin ós rud é go ndealraíonn sé nach féidir idirdhealú soiléir agus aonchiallach a dhéanamh ón tús idir gníomhaíochtaí dleathacha nó neamhdhleathacha sa chiall sin, go háirithe i gcás inar cuid d’iompar foriomlán doroinnte iad.

52. Dá bhrí sin, tá sé dofheidhmithe idirdhealú na hUngáire a dhéanamh idir gníomhaíochtaí lena saothraítear cuspóirí neamhdhlisteanacha de réir bhrí an dlí atá faoi chonspóid agus gníomhaíochtaí a chosnaítear le saoirsí bunúsacha an Aontais.

53. Dá réir sin, ní mór diúltú don tsaincheist dlí maidir le heaspa inniúlachta bunaithe ar Airteagal 4(2) CAE toisc í a bheith gan bhunús.

2. An tsaincheist dlí lena n‑éilítear easpa tionchair ar chur chun feidhme dhlí an Aontais

54. Measann an Ungáir nach féidir leis na forálacha atá faoi chonspóid agus na bearta arna ndéanamh ar a mbonn a bheith sriantach ar na saoirsí bunúsacha ná difear a dhéanamh do chur chun feidhme rialacha dhlí an Aontais. Ar an gcéad dul síos, níl sé i gceist leis na forálacha agus na bearta sin gníomhaíochtaí eacnamaíocha oibreoirí margaidh a rialáil, ach amháin chun ceannasacht náisiúnta a chosaint ar chur isteach eachtrach neamhdhlisteanach. (21) Ar an dara dul síos, in éagmais cineál ceangailteach ó thaobh dlí nó pionós, níl na bearta atá i gceist de chineál a dhéanfadh dochar do dhaoine aonair nó a dhéanfadh dochar dá gcearta a ráthaítear le dlíchóras an Aontais.

55. I mo thuairim, ní éireoidh leis an tsaincheist dlí sin.

56. Is fíor, go háirithe, go dtagraíonn coincheapa na ngníomhaíochtaí ionadaíochta leasa, na ngníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise agus na ngníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar dhíospóireacht dhaonlathach agus ar phróisis chinnteoireachta an Stáit agus na sochaí, de réir bhrí Airteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid, agus cumhachtaí na hOifige faoi Airteagail 6, 7, 8 agus 12 den dlí sin prima facie do ghníomhaíochtaí polaitiúla seachas do ghníomhaíochtaí eacnamaíocha.

57. Mar sin féin, d’fhéadfadh na forálacha sin difear a dhéanamh d’fheidhmiú gníomhaíochtaí eacnamaíocha trasteorann a thagann faoi raon feidhme na saoirsí bunúsacha.

58. Is é is cúis leis sin, go háirithe, cineál neamhchinntitheach na gcoincheap ‘gníomhaíochtaí’ a dhéantar ar mhaithe leis na Stáit eile chomh maith leis na comhlachtaí, na heagraíochtaí agus na daoine nádúrtha eachtracha in Airteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid, a d’fhéadfadh a bheith ina n‑ábhar d’imscrúdú ag an Oifig. Tá lánrogha leathan ag an gComhairle maidir le himscrúdú a thionscnamh ina leith sin, gan feidhmiú na lánrogha sin a bheith faoi réir athbhreithniú riaracháin nó breithiúnach.(22) Faoi Airteagail 7 agus 8 den Dlí sin, údaraítear don Oifig bearta imscrúdaitheacha a ghlacadh i leith go leor eagraíochtaí agus daoine a bhféadfadh a ngníomhaíochtaí éagsúla, lena n‑áirítear gníomhaíochtaí eacnamaíocha, difear a dhéanamh do cheannasacht na hUngáire nó í a chur i mbaol. Féadfaidh na heagraíochtaí nó na daoine sin a bheith gníomhach in earnálacha éagsúla, go háirithe na meáin, na faisnéise agus na cumarsáide atá, go páirteach ar a laghad, á rialú ag dlí an Aontais.

59. Dá bhrí sin, d’fhéadfadh sé gurb ionann ‘gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise’ líomhnaithe, de réir bhrí Airteagal 3(a)(ab) den dlí atá faoi chonspóid, agus gníomhaíochtaí soláthraithe seirbhísí faisnéise nó cumarsáide ar comaoin, amhail seirbhísí oideachais, cultúrtha, closamhairc nó meán a sholáthraítear ar luach saothair agus, dá bhrí sin, gur de chineál eacnamaíoch iad.(23) Ar an gcaoi chéanna, féadfar aon phost, aon chumarsáid nó aon soláthar faisnéise le haghaidh luach saothair atá beartaithe chun rannchuidiú le díospóireacht phoiblí ar shaincheisteanna leasa ghinearálta nó i gcomhthéacs fóram poiblí, i gcás ina bhfuil siad nasctha le díospóireacht dhaonlathach, le próisis chinnteoireachta Stáit agus sochaíocha nó le toghcháin, a aicmiú mar ghníomhaíocht dá dtagraítear in Airteagal 3(a), (ac), (b) nó (c) den dlí sin (‘gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar dhíospóireacht dhaonlathach agus ar phróisis chinnteoireachta an Stáit agus na sochaí’ agus ‘gníomhaíochtaí [...] trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear’ a d’fhéadfadh ‘tionchar a imirt ar thoradh toghchán’ nó ‘atá beartaithe chun tionchar a imirt ar thoil na dtoghthóirí’). (24)

60. I bhfianaise a gcoincheapa leathain, d’fhéadfadh sé, dá bhrí sin, go gcuimseodh ‘gníomhaíochtaí’ a dhéantar ar mhaithe leis na Stáit eile chomh maith leis na comhlachtaí, na heagraíochtaí agus na daoine nádúrtha eachtracha de réir bhrí Airteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid idirbhearta eacnamaíocha trasteorann.

61. Dá bhrí sin, d’fhéadfadh na forálacha atá faoi chonspóid difear a dhéanamh d’fheidhmiú na saoirsí bunúsacha.

62. Dá bhrí sin, ní mór diúltú d’argóint na hUngáire nach dtagann an dlí atá faoi chonspóid faoi raon feidhme na saoirsí bunúsacha ar an bhforas nach bhféachann sé ach le ceannasacht náisiúnta a chosaint ar ghníomhaíochtaí neamheacnamaíocha.

3. Cineál róluath líomhnaithe na caingne in éagmais éifeacht dhlíthiúil leordhóthanach

63. Thairis sin, ní féidir leis an Ungáir a mhaíomh nach bhfuil an dlí atá faoi chonspóid agus, go háirithe, nósanna imeachta agus gníomhartha na hOifige in ann éifeachtaí atá ceangailteach ó thaobh dlí a chruthú a d’fhéadfadh an bonn a bhaint de na saoirsí bunúsacha a chosnaítear le dlí an Aontais nó nach bhfuil na héifeachtaí sin ach diomaibhseach agus éiginnte.(25) Tá cumhachtaí imscrúdaitheacha na hOifige agus na hoibleagáidí comhair comhfhreagracha do na hoibreoirí eacnamaíocha lena mbaineann dírithe go beacht ar fhaireachán agus ar rialáil a dhéanamh ar a n‑iompar.

64. I ndáil leis sin, ba cheart a thabhairt faoi deara go bhfuil na bearta imscrúdaitheacha dá bhforáiltear in Airteagail 7 agus 8 den dlí atá faoi chonspóid ceangailteach ó thaobh dlí ar na heagraíochtaí agus ar na daoine lena mbaineann, go háirithe iad siúd atá faoi imscrúdú. Is leor sin chun a chinneadh go bhféadfadh na bearta sin na saoirsí bunúsacha a shárú,(26) gan é a bheith d’oibleagáid ar an reachtaíocht atá i gceist foráil a dhéanamh do phionóis i gcás nach gcomhlíontar na hoibleagáidí a eascraíonn as sin. Ar na cúiseanna sin, murab ionann agus an méid a mhaíonn an Ungáir, níl inniúlachtaí agus nósanna imeachta na hOifige inchomparáide le hinniúlachtaí agus nósanna imeachta an Ombudsman Eorpaigh faoi Airteagal 228 CFAE, ach le hinniúlachtaí agus nósanna imeachta na hOifige Eorpaí Frith-Chalaoise (OLAF) faoi Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 883/2013. (27) Ní bhaineann fiosrúcháin an Ombudsman Eorpaigh ach le cásanna drochriaracháin in institiúidí, comhlachtaí, oifigí nó gníomhaireachtaí an Aontais Eorpaigh (28) agus ní dhéantar foráil iontu maidir le bearta imscrúdaitheacha a ghlacadh atá ceangailteach ó thaobh dlí ar dhaoine.

65. I bhfianaise na mbreithnithe roimhe seo, ní féidir leis an Ungáir cineál róluath líomhnaithe na caingne seo a cháineadh ach oiread.

66. I gcás ina n‑eascraíonn mainneachtain fhéideartha ag Ballstát a oibleagáidí a chomhlíonadh as reachtaíocht a ghlacadh nach bhfuil faoi dhíospóid maidir lena bheith ann agus lena cur i bhfeidhm, comhlíonann an Coimisiún a dhualgas cruthúnais chun a shuíomh gurb ann do mhainneachtain den sórt sin trí anailís dhlíthiúil a dhéanamh ar na forálacha reachtacha lena mbaineann.(29) Tá an anailís sin a rinne an Coimisiún ina hábhar d’fhiúntais na caingne ina dhiaidh sin.

67. Dá bhrí sin, ní mór diúltú do na hagóidí maidir le heaspa dlínse.

C. Substaint an cháis

68. Ina chéad saincheist dlí, áitíonn an Coimisiún, le tacaíocht ó na hidiragraithe, go bhfuil na ceanglais a thugtar isteach leis na forálacha atá faoi chonspóid contrártha, inter alia, do phrionsabail an neamh-idirdhealaithe agus na comhréireachta (Airteagail 14, 16 agus 19 den Treoir um ‘Sheirbhísí’) agus do phrionsabal na tíre tionscnaimh (Airteagal 3(2) den Treoir maidir le tráchtáil leictreonach).

1. Sárú ar an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar a ráthaítear le hAirteagal 16 den Treoir um ‘Sheirbhísí’

(a) Raon feidhme

69. De réir Airteagal 4(1), arna léamh i gcomhar le hAirteagal 2(1), tá feidhm ag an Treoir um ‘Sheirbhísí’ i ndáil le haon ghníomhaíocht eacnamaíoch fhéinfhostaithe, a sholáthraíonn soláthraí atá bunaithe i mBallstát de ghnáth ar luach saothair.

70. In éagmais sainmhíniú soiléir agus beacht sa dlí atá faoi chonspóid ar chineál nó raon feidhme na ngníomhaíochtaí a d’fhéadfadh a bheith ina n‑ábhar d’imscrúdú (féach míreanna 58 agus 59 den Tuairim seo), d’fhéadfadh an Oifig imscrúdú a dhéanamh ar ghníomhaíochtaí soláthraithe sainchomhairleoireachta, ionadaíochta leasa, brústocaireachta, caidrimh phoiblí, meán (lena n‑áirítear meáin imscrúdaitheacha), fógraíochta, oideachais nó cultúrtha, a thairgeann a gcuid seirbhísí ar luach saothair de ghnáth.

71. Cé go gcumhdaítear le hAirteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid gníomhaíochtaí áirithe nach n‑íoctar, lena n‑áirítear gníomhaíochtaí eagraíochtaí neamhbhrabúis, nach n‑aicmítear mar sholáthar seirbhísí, ní chiallaíonn sé sin go ndéantar na forálacha go léir atá faoi chonspóid a eisiamh ó raon feidhme na Treorach um ‘Sheirbhísí’.(30)

72. Dá bhrí sin, féadfaidh na gníomhaíochtaí dá dtagraítear in Airteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid teacht faoi raon feidhme na chéad fhomhíre d’Airteagal 16(1), arna léamh i gcomhar le hAirteagal 2(1) agus le hAirteagal 4(1) den Treoir um ‘Sheirbhísí’.

(b) Ceanglais a tugadh isteach leis an dlí atá faoi chonspóid

73. Leis an tríú fomhír d’Airteagal 16(1) den Treoir um ‘Sheirbhísí’, cuirtear toirmeasc ar cheanglais idirdhealaitheacha agus dhíréireacha a fhorchur ar sholáthraithe seirbhíse ó Bhallstáit eile.

74. I gcomhréir le hAirteagal 4(7) den Treoir sin, sainmhínítear na ceanglais sin mar ‘aon oibleagáid, toirmeasc, coinníoll nó teorainn dá bhforáiltear, go háirithe, i bhforálacha reachtaíochta, rialúcháin nó riaracháin na mBallstát [...]’.

75. Ní mór an dualgas comhair, a fhorchuirtear ar na daoine nó ar na heagraíochtaí atá faoi imscrúdú, faoi Airteagal 7, arna léamh i gcomhar le hAirteagail 8, 11 agus 12 den dlí atá faoi chonspóid, a aicmiú mar cheanglas chuige sin.

76. Faoi Airteagal 7(3) den dlí atá faoi chonspóid, ceanglaítear ar an ‘eagraíocht’ nó ar an ‘duine’ a seolann an Oifig iarraidh ar fhaisnéis chuige an iarraidh sin a chomhlíonadh laistigh den tréimhse fhorordaithe, agus is é sin an fáth a ndéantar tagairt shainráite do na ‘daoine a bhfuil oibleagáid orthu comhoibriú’. Murab ionann agus an méid a áitíonn an Ungáir, is ceanglas é oibleagáid den sórt sin faisnéis a chur ar fáil don Oifig,(31) fiú mura bhfuil aon iarmhairtí díobhálacha dlíthiúla láithreacha nó smachtbhanna i gceist lena neamhchomhlíonadh. (32)

77. Mar chuid dá ndualgas comhair, ceanglaítear ar na daoine príobháideacha dlítheanacha nó nádúrtha lena mbaineann, i gcomhréir le hAirteagal 8(1)(a) den dlí atá faoi chonspóid, ní hamháin na sonraí go léir a d’fhéadfadh a bheith nasctha le hábhar an imscrúdaithe a chur faoi bhráid na hOifige lena scrúdú, ach na doiciméid go léir lena mbaineann freisin, lena n‑áirítear iad siúd atá stóráilte ar na meáin leictreonacha, agus cóipeanna díobh a sholáthar dó. Ar an gcaoi chéanna, faoi Airteagal 8(1)(b) den Dlí sin, tá an Oifig i dteideal ‘soiléiriú i scríbhinn nó ó bhéal a lorg ó aon bhall foirne de chuid na heagraíochta’ is ábhar don imscrúdú. Thairis sin, de réir Airteagal 8(1)(c) den Dlí sin, féadfaidh an Oifig soiléiriú den sórt sin a iarraidh ó ‘aon eagraíocht nó duine is féidir a nascadh le hábhar an imscrúdaithe’, is é sin le rá, ó eagraíochtaí nó ó dhaoine tríú páirtí, agus ‘cóipeanna a iarraidh freisin d’aon sonraí nó doiciméid, lena n‑áirítear doiciméid atá stóráilte ar mheáin leictreonacha, is féidir a nascadh le hábhar an imscrúdaithe’.

78. Ina theannta sin, mar thoradh ar an easpa comhair ó eagraíocht ar díríodh iarraidh ar fhaisnéis ón Oifig chuici, de bhun Airteagal 7(3) agus Airteagal 8(1) den dlí atá faoi chonspóid, féadfaidh Uachtarán na hOifige an t‑ábhar a tharchur chuig an mBuanchoimisiún Parlaiminteach um Shlándáil Náisiúnta, de bhun Airteagal 12(a) den dlí sin, chun go n‑éistfidh an coiste sin ‘ceann na heagraíochta atá faoi imscrúdú’. Ní mór an oibleagáid a eascraíonn as sin teacht os comhair an choimisiúin sin a aicmiú freisin mar cheanglas (‘coinníoll nó teorainn’) de réir bhrí Airteagal 4(7) den Treoir um ‘Sheirbhísí’, ag féachaint do na cumhachtaí atá ag an gcoimisiún sin.(33)

79. Thairis sin, d’fhéadfadh an fhéidearthacht an t‑ábhar a tharchur chuig an gCoiste Parlaiminteach um Shlándáil Náisiúnta an eagraíocht lena mbaineann a spreagadh chun a hoibleagáid maidir le comhoibriú leis an Oifig a chomhlíonadh. Is amhlaidh atá maidir le feidhmiú féideartha chumhacht na hOifige diúltú nó moill gan údar ar chomhar a thabhairt dá haire agus é a lua go sonrach ina thuarascáil bhliantúil, i gcomhréir le hAirteagal 7(4) den dlí sin, ós rud é go bhféadfadh sé gurbh fhearr le heagraíocht comhoibriú chun nach nochtfar go poiblí í don chúiseamh maidir le neamh-chomhoibriú.

80. Ar deireadh, le hAirteagal 11 den dlí atá faoi chonspóid, tugtar de chumhacht don Oifig na fíorais agus an fhaisnéis a bhailítear trína cumhachtaí imscrúdaitheacha a tharchur chuig na húdaráis inniúla, i gcás ina measann sí go bhféadfadh na fíorais nó an fhaisnéis sin a bheith ina gcúis, inter alia, le sárú nó imeachtaí coiriúla a thionscnamh. Mar sin féin, an fhéidearthacht a bheith faoi réir imscrúdú ag an Oifig mar gheall ar ghníomhaíochtaí seirbhíse a d’fhéadfaí a mheas go gcuireann siad ceannasacht na hUngáire i mbaol agus an fhianaise a bailíodh a tharchur chuig údarás inniúil atá údaraithe nós imeachta forfheidhmithe dlí a thionscnamh, is ceanglas é sin freisin (‘coinníoll nó teorainn’) de réir bhrí Airteagal 4(7) den Treoir um ‘Sheirbhísí’. D’fhéadfadh ceanglas den sórt sin soláthraí a dhíspreagadh óna sheirbhísí a sholáthar san Ungáir. Is amhlaidh atá maidir le foilsiú thorthaí imscrúdú na hOifige, lena n‑áirítear sa tuarascáil bhliantúil, faoi Airteagal 6(1) agus (3) den dlí atá faoi chonspóid, ina leagtar amach cáintí chuige sin i gcoinne soláthraí seirbhíse.

81. Dá bhrí sin, ní mór cumhachtaí na hOifige faoi Airteagal 7, arna léamh i gcomhar le hAirteagail 8, 11 agus 12 den dlí atá faoi chonspóid, agus na hoibleagáidí comhair comhfhreagracha a fhorchuirtear ar na daoine nó ar na heagraíochtaí atá faoi imscrúdú a aicmiú mar cheanglais de réir bhrí an tríú fomhír d’Airteagal 16(1), arna léamh i gcomhar le hAirteagal 4(7) den Treoir um ‘Sheirbhísí’. D’fhéadfadh na ceanglais sin bac a chur ar ghníomhaíochtaí soláthraí atá bunaithe i mBallstát eile ina soláthraíonn sé seirbhísí comhchosúla go dleathach nó d’fhéadfadh sé nach mbeadh na gníomhaíochtaí sin chomh tarraingteach céanna.

82. I ndáil leis sin, cuireann an Ungáir i gcoinne nach rialaítear go sonrach leis na forálacha atá i gceist gníomhaíocht seirbhísí ná feidhmiú na gníomhaíochta sin, ná nach bhforchuirtear leo ceanglais maidir le rochtain ar ghníomhaíocht den sórt sin, ach nach dtagraíonn siad ach d’iompar a d’fhéadfadh an bonn a bhaint den cheannasacht náisiúnta.

83. Luaitear in aithris 9 sa bhrollach a ghabhann leis an Treoir um ‘Sheirbhísí’, inter alia, go bhfuil ‘feidhm eisiach ag an Treoir sin maidir le ceanglais a dhéanann difear do rochtain ar ghníomhaíocht seirbhíse nó d’fheidhmiú gníomhaíochta den sórt sin’. Dá bhrí sin, ‘níl feidhm aige maidir le ceanglais [...] nach rialaíonn an ghníomhaíocht seirbhíse go sonrach ná nach ndéanann difear sonrach di, ach nach mór do sholáthraithe iad a chomhlíonadh i bhfeidhmiú a ngníomhaíochta eacnamaíche, ar an mbealach céanna le daoine atá ag gníomhú i gcáil phríobháideach’. Deimhnítear leis an mbreithniú sin nach bhfuil sé beartaithe leis an Treoir sin deireadh a chur le srianta riaracháin ginearálta is infheidhme maidir le haon duine, lena n‑áirítear duine nach ndéanann gníomhaíocht eacnamaíoch. Is é sin le rá, ní féidir srian den sórt sin is infheidhme go ginearálta a aicmiú mar cheanglas toirmiscthe de réir bhrí Airteagal 4(7) den Treoir sin. (34)

84. Mar sin féin, measaim nach bhfuil na ceanglais a tugadh isteach leis na forálacha atá faoi chonspóid de chineál srianta riaracháin ginearálta den sórt sin a dhéanann difear do sholáthraithe seirbhíse ar an mbealach céanna le haon duine eile atá ag gníomhú i gcáil phríobháideach. Is fíor go staonann an dlí atá faoi chonspóid ó fhormhór na ngníomhaíochtaí lena mbaineann a shonrú chun iad a thuiscint go ginearálta, go háirithe ar bhonn na n‑iarmhairtí díobhálacha líomhnaithe ar cheannasacht náisiúnta. Is dóchúla go mbeidh iarmhairtí den sórt sin ag na gníomhaíochtaí uile dá dtagraítear in Airteagal 3 de i gcás ina dtagann na gníomhaíochtaí sin ó dhaoine nó ó eagraíochtaí atá gníomhach go leanúnach in earnáil na seirbhíse, lena n‑áirítear earnáil na faisnéise agus na cumarsáide. Go deimhin, is lú seans go mbeidh iarmhairtí den sórt sin mar thoradh ar phoist atriallacha nó rialta a ghlacann duine, mar shampla, ar na meáin shóisialta.

85. Is amhlaidh atá i gcás ‘gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise’ agus ‘gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar dhíospóireacht dhaonlathach agus ar phróisis chinnteoireachta an Stáit agus na sochaí’, dá dtagraítear in Airteagal 3(a), (ab) agus (ac) den dlí atá faoi chonspóid. I ndáil leis sin, mar riail ghinearálta, tá acmhainneachtaí craoltóireachta ag soláthraí seirbhísí faisnéise agus cumarsáide agus tá pobal meáin nó pobal meáin níos leithne aige ná mar atá ag duine. Is amhlaidh atá, go háirithe, i gcás taighde agus foilseacháin ó sholáthraithe seirbhísí meán imscrúdaitheacha arb é is cuspóir dóibh cásanna drochriaracháin, trédhearcachta nó éillithe i gciorcail pholaitiúla nó Stáit a aimsiú agus a cháineadh. I bhfianaise lánrogha leathan na hOifige, tá baol níos mó ann go n‑aicmeofar taighde agus foilseacháin den sórt sin mar ghníomhartha a chuireann an cheannasacht i mbaol nó a bhaineann an bonn di.(35)

86. Thairis sin, ní bhaineann na gníomhaíochtaí a thagann faoi raon feidhme Airteagal 3(b) agus (c) den dlí atá faoi chonspóid (‘gníomhaíochtaí [...] trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear’ a d’fhéadfadh ‘tionchar a imirt ar thoradh toghchán’ nó ‘féachaint le tionchar a imirt ar thoil na dtoghthóirí’) ach le ‘heagraíochtaí’ chun daoine a eisiamh. Ar an gcaoi chéanna, is éard atá sna ‘gníomhaíochtaí ionadaíochta leasa’ a chumhdaítear le hAirteagal 3(a)(aa) den Dlí sin, sa chleachtas, go príomha gníomhaíochtaí comhlachais, nó fiú ‘eagraíochtaí ionadaíochta leasa ghairmiúil’, agus ní gníomhaíochtaí duine atá ag gníomhú i gcáil phríobháideach.

87. Dá bhrí sin, cé nach féidir a chur as an áireamh go ndéanann an dlí atá faoi chonspóid difear freisin do dhaoine atá ag gníomhú i gcáil phríobháideach, tá sé beartaithe na ceanglais a bhunaítear leis na forálacha atá faoi chonspóid, eadhon cumhachtaí imscrúdaithe agus nochta na hOifige, a dhíriú go príomha ar eagraíochtaí, lena n‑áirítear eintitis eacnamaíocha atá gníomhach in earnáil na seirbhísí.(36)

88. Mar sin, ní srianta riaracháin ginearálta iad na ceanglais sin a cheadaítear leis an tríú fomhír d’Airteagal 16(1), arna léamh i bhfianaise aithris 9 den Treoir um ‘Sheirbhísí’.

89. Dá réir sin, is gá a fháil amach an bhfuil na ceanglais sin neamh-idirdhealaitheach agus comhréireach de réir bhrí Airteagal 16(1), an tríú fomhír, (a) go (c) den Treoir sin.

(d) Neamh-idirdhealú, riachtanas agus comhréireacht

(1) Idirdhealú díreach nó indíreach a bheith ann [Airteagal 16(1), an tríú fomhír, (a) den Treoir um ‘Sheirbhísí’]

90. Faoi Airteagal 16(1), an tríú fomhír, (a) den Treoir um ‘Sheirbhísí’, ní fhéadfaidh na Ballstáit rochtain ar ghníomhaíocht seirbhíse ná feidhmiú gníomhaíochta seirbhíse ina gcríoch a chur faoi réir ceanglais atá idirdhealaitheach go díreach nó go hindíreach ar fhorais náisiúntachta.

91. De réir an Choimisiúin, tá na forálacha atá faoi chonspóid idirdhealaitheach go hoscailte nó go hindíreach ar fhorais náisiúntachta. Áitíonn an Ungáir nach féidir leis an Oifig imscrúdú a dhéanamh ach amháin má chuireann na gníomhaíochtaí atá i gceist a ceannasacht i mbaol nó má bhaineann siad an bonn di, ar coinníoll é is infheidhme gan beann ar áit bhunaíochta an tsoláthraí seirbhíse lena mbaineann.

92. I mo thuairimse, ní féidir a chinneadh go ndearnadh idirdhealú díreach.

93. Tagraíonn Airteagal 3(a) go (c) den dlí atá faoi chonspóid do ghníomhaíochtaí ‘a dhéantar ar mhaithe le Stáit eile’, más ann dó ‘trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear’, lena n‑áirítear ó Bhallstáit eile. Agus an méid sin á dhéanamh, ní dhéantar idirdhealú leis an dlí sin idir na gníomhaíochtaí sin go díreach ar bhonn chritéar náisiúntacht an duine nó ar bhonn áit bhunaíochta na heagraíochta a chuireann i gcrích iad. Cumhdaítear freisin gníomhaíochtaí daoine de náisiúntacht Ungárach nó eagraíochtaí atá bunaithe san Ungáir, ar choinníoll go n‑oibríonn siad ‘ar mhaithe le Stáit eile’ nó le cabhair ó thacaíocht airgeadais thar lear, lena n‑áirítear ó thríú Stát.

94. Is gá, dá bhrí sin, scrúdú a dhéanamh an ann d’idirdhealú indíreach.

95. De réir chásdlí socair na Cúirte, ní mór a mheas go bhfuil foráil den dlí náisiúnta idirdhealaitheach go hindíreach má d’fhéadfadh sí difear a dhéanamh go bunúsach do náisiúnaigh Ballstát eile (nó, faoi Airteagal 16(1), an tríú fomhír, (a), den Treoir um ‘Sheirbhísí’, do dhaoine dlítheanacha atá bunaithe i mBallstáit eile) níos mó ná a náisiúnaigh féin (nó daoine dlítheanacha atá bunaithe sa Bhallstát óstach) agus má tá riosca ann dá bharr go gcuirfidh sí na náisiúnaigh sin faoi mhíbhuntáiste ar leith.(37)

96. Cé go ndírítear ar sholáthraithe seirbhíse atá bunaithe san Ungáir nó ar sholáthraithe seirbhíse de náisiúntacht Ungárach a dhéanann, inter alia, gníomhaíochtaí ionadaíochta leasa, gníomhaíochtaí faisnéise nó cumarsáide le hAirteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid freisin, trína fhoclaíocht oscailte, féachtar leis an dlí sin, i gcomhréir leis an bpríomhchuspóir a leagtar amach ina bhrollach, a phoibliú agus iarrachtaí ar chur isteach eachtrach a chosc. (38) Dá bhrí sin, tagraítear go sainráite in Airteagal 3(b) agus (c) den dlí sin d’eagraíochtaí a bhféadfadh tionchar a bheith ag a ngníomhaíochtaí ‘trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear’ ar thoradh toghchán. Ina theannta sin, féadfaidh sé gurb ionann na gníomhaíochtaí uile a dhéantar ar mhaithe leis ‘na comhlachtaí, na heagraíochtaí agus na daoine nádúrtha eachtracha’ a dhéantar, de réir bhrí Airteagal 3(a) den Dlí sin, inter alia, agus gníomhaíochtaí soláthraithe seirbhíse eachtracha, lena n‑áirítear iad siúd atá bunaithe i mBallstáit eile. Ar an gcaoi chéanna, ar ndóigh, is dóchúla go dtiocfaidh gníomhaíocht seirbhíse a dhéantar ó Bhallstát eile faoin gcoincheap ‘tacaíocht thar lear’ de réir bhrí Airteagal 3(b) agus (c) den dlí atá faoi chonspóid ná soláthar seirbhísí ag soláthraí atá bunaithe san Ungáir. Dá bhrí sin, tá riosca níos airde ag baint leis an soláthraí seirbhíse eachtrach lena mbaineann ná mar atá ag baint le soláthraí Ungárach a bheith faoi réir imscrúdú ag an Oifig.

97. Dá bhrí sin, déanann na forálacha atá faoi chonspóid idirdhealú indíreach in aghaidh soláthraithe seirbhíse atá bunaithe i mBallstáit eile.

(2) An gá atá le bunús dlí atá beacht go leor agus an bunús dlí sin a bheith ann [Airteagal 16(1), an tríú fomhír, (b), den Treoir um ‘Sheirbhísí’]

98. Ní mór riachtanas a bheith le rialacha náisiúnta lena leagtar síos ceanglais de réir bhrí an tríú fomhír d’Airteagal 16(1) den Treoir um ‘Sheirbhísí’ agus údar a bheith leo ar fhorais an bheartais phoiblí nó na slándála poiblí ar a bhfuil an Ballstát ag brath. Leis sin, glactar leis go ndéantar na rialacha sin a fhoirmliú ar bhealach atá soiléir agus beacht go leor. Is sna himthosca sin amháin is féidir, ar an gcéad dul síos, cur chun feidhme comhsheasmhach agus córasach na rialacha sin a áirithiú,(39) nó fiú cosc a chur ar a gcur i bhfeidhm díréireach nó treallach, (40) agus, ar an dara dul síos, a fhíorú an bhfuil gá leo chun a gcuspóir a bhaint amach.

99. Sa chás seo, maíonn an Ungáir, ar fhorais an bheartais phoiblí nó na slándála poiblí, gur gá próisis dhaonlathacha inmheánacha a chosaint ar chur isteach eachtrach neamhdhlisteanach maidir leis na gníomhaíochtaí uile dá dtagraítear in Airteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid. Áitíonn an Coimisiún, go bunúsach, go bhfuil na ceanglais a thugtar isteach leis an dlí sin bunaithe ar thoimhde neamh-inghlactha prionsabail agus neamh-idirdhealaitheach go bhféadfadh na gníomhaíochtaí sin go léir na próisis sin a chur i mbaol.(41)

100. Tá sé de cheart ceannasach ag Ballstát bearta iomchuí a dhéanamh chun sláine agus seoladh cuí toghchán agus próiseas cinnteoireachta inmheánach a chosaint, ar cuid dhílis iad, go deimhin, dá fhéiniúlacht náisiúnta de réir bhrí Airteagal 4(2) CAE. Is amhlaidh atá i gcás bearta arb é is aidhm dóibh cineálacha áirithe tacaíochta, lena n‑áirítear tacaíocht airgeadais, ó thar lear a dhéanamh trédhearcach agus srian a chur leo, ar tacaíocht í atá ceaptha tionchar a imirt ar na toghcháin agus ar na próisis sin. Is cuspóir dlisteanach é ar mhaithe le leas an phobail, nó fiú cuspóir láidir, amhail údar a thabhairt le srian a chur ar an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar.(42)

101. Mar a áitíonn an Ungáir, chinn an Chúirt, dá bhrí sin, go bhféadfadh an cuspóir maidir le trédhearcacht an chúnaimh airgeadais a dheonaítear do dhaoine nádúrtha nó dlítheanacha a mhéadú a bheith ina chúis sháraitheach ar mhaithe le leas an phobail, a mhéid atá sé de chineál a chuirfeadh feabhas ar sholáthar faisnéise do shaoránaigh ina leith sin agus a chuirfeadh ar a gcumas páirt níos fearr a ghlacadh sa díospóireacht phoiblí. Is é is cúis leis sin go háirithe go bhféadfadh tionchar suntasach a bheith ag eagraíochtaí neamhrialtasacha áirithe ar an saol poiblí agus ar an díospóireacht phoiblí, ag féachaint do na haidhmeanna atá á saothrú acu agus do na modhanna atá ar fáil dóibh.(43)

102. Mar sin féin, tá sé ar bhealach forleathan go gcumhdaítear in Airteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid na ‘gníomhaíochtaí’ a dhéantar ar mhaithe leis na Stáit eile chomh maith leis na comhlachtaí, na heagraíochtaí agus na daoine nádúrtha eachtracha i gcás ina bhféadfadh siad difear a dhéanamh do cheannasacht agus nó í a chur i mbaol, chomh maith lena n‑údair, eadhon ‘eagraíochtaí’ agus ‘daoine’, a d’fhéadfadh a bheith ina n‑ábhar d’imscrúdú ag an Oifig. Cumhdaítear lena raon feidhme ‘gníomhaíochtaí ionadaíochta leasa’, ‘gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise’, ‘gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar dhíospóireacht dhaonlathach agus ar phróisis chinnteoireachta an Stáit agus na sochaí’, ‘gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar phróiseas cinnteoireachta daoine a fheidhmíonn cumhachtaí poiblí’, ‘gníomhaíochtaí a dhéantar trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear [a d’fhéadfadh] tionchar a imirt ar thoradh toghchán’, chomh maith le ‘gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar thoil na dtoghthóirí trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear’ agus na gníomhaíochtaí uile ‘a dhéantar ar mhaithe leis na Stáit eile chomh maith leis na comhlachtaí, na heagraíochtaí agus na daoine nádúrtha eachtracha’.

103. Thairis sin, le hAirteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid, caitear ar bhonn cothrom le heagraíochtaí agus daoine ón Aontas a bhaineann tairbhe as an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar, chomh maith le heagraíochtaí agus daoine ó thríú tíortha. Dá bhrí sin, tagraítear sa bhrollach a ghabhann leis an dlí sin (44) agus i dtuarascálacha agus teachtaireachtaí éagsúla ón Oifig, atá san áireamh go páirteach i gcomhad na Cúirte nó a luaitear i bpléadálacha i scríbhinn na bpáirtithe nó ag an éisteacht, do chur isteach a líomhnaítear a bheith neamhdhlisteanach agus do thacaíocht airgeadais ó ghníomhaithe eachtracha, gan beann ar a dtionscnamh nó ar a n‑áit bhunaithe. Áirítear leis sin gníomhaíochtaí eagraíochtaí idirnáisiúnta, amhail Transparency International (45) agus gníomhaíochtaí na Stát Aontaithe trí fhondúireacht meán agus tairseach imscrúdaitheach atá bunaithe san Aontas.(46) Ar an gcaoi chéanna, cumhdaítear iompar Bhallstáit an Aontais Eorpaigh nó an Limistéir Eorpaigh Eacnamaíoch (LEE), amhail Ríocht na hIorua, nó fiú iompar an Aontais Eorpaigh féin, go háirithe i gcomhthéacs na tacaíochta cómhaoinithe ó Chistí Struchtúracha an Aontais ar mhaithe le heagraíochtaí neamhrialtasacha san Ungáir. (47) Dá bhrí sin, ní chuirtear san áireamh sa dlí sin, mar a cuireadh i bhfeidhm go dtí seo é, an gá atá leis an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar, nó fiú dlí an Aontais i gcoitinne, a chomhlíonadh.

104. Ina theannta sin, tá an coincheap maidir le ‘difear a dhéanamh’ do ‘cheannasacht na hUngáire nó í a chur i mbaol’, dá bhforáiltear in Airteagal 3(a), in fine, den dlí atá faoi chonspóid, an‑doiléir agus tugann sé lánrogha leathan don Oifig. Treisítear an lánrogha sin le cinneadh an Alkotmánybíróság (an Chúirt Bhunreachtúil, an Ungáir) ar a bhfuil an Ungáir ag brath, lenar deimhníodh bunreachtúlacht an dlí sin. Sa chinneadh sin, ní hamháin gur staon an chúirt sin ó rialú a thabhairt ar raon feidhme nó ar chuspóirí na ngníomhaíochtaí dá dtagraítear in Airteagal 3 de, ach chuir sé coincheap na ceannasachta náisiúnta i leith castacht pholaitiúil agus dhlíthiúil araon freisin. (48) Ar deireadh, d’ainneoin na lánrogha leithne sin, níl cur chun feidhme an dlí chéanna ag an Oifig faoi réir athbhreithniú riaracháin ná athbhreithniú breithiúnach. (49)

105. Dá bhrí sin, tá raon feidhme ábhartha agus pearsanta an‑leathan ag an dlí atá faoi chonspóid agus lánrogha leathan á tabhairt aige don Oifig, rud a fhágann go bhfuil baol suntasach treallachais ann maidir lena chur i bhfeidhm chun ceannasacht náisiúnta a chosaint.

106. Mar thoradh air sin, i bhfianaise a raon feidhme an‑leathan, níl sé cinnte gur féidir forálacha an dlí atá faoi chonspóid a chur chun feidhme go comhsheasmhach agus go córasach i gcomhréir le dlí an Aontais. Ina ionad sin, is éard atá i gceist lena gcur chun feidhme lánroghnach riosca méadaithe maidir le srianta míchuí nó díréireacha ar fheidhmiú na saoirse chun seirbhísí a sholáthar a ráthaítear le hAirteagal 16 den Treoir um ‘Sheirbhísí’.

(3) Comhréireacht (Airteagal 16(1), an tríú fomhír, (c) den Treoir um ‘Sheirbhísí’)

107. Is gá scrúdú a dhéanamh an gcomhlíonann na ceanglais a thugtar isteach leis an dlí atá faoi chonspóid critéar na comhréireachta i bhfianaise chuspóir leas an phobail atá á shaothrú (Airteagal 16(1), an tríú fomhír, (c), den Treoir um ‘Sheirbhísí’).

108. I gcomhréir le prionsabal na comhréireachta, ní mór don Bhallstát a áirithiú go bhfuil na bearta arna nglacadh aige iomchuí chun na cuspóirí dlisteanacha a shaothraítear leis an reachtaíocht atá i gceist a bhaint amach agus nach dtéann siad thar theorainneacha an mhéid is gá chun na cuspóirí sin a bhaint amach; i gcás ina bhfuil rogha ann idir roinnt bearta iomchuí, ní mór dul ar iontaoibh an bhirt lena mbaineann an t‑ualach is éadroime, agus ní mór gan na hualaí a fhorchuirtear a bheith díréireach leis na haidhmeanna atá á saothrú.(50)

109. Is gá a fháil amach an bhfuil na ceanglais a leagtar síos leis an dlí atá faoi chonspóid, eadhon, inter alia, na ceanglais lena rialaítear cumhachtaí imscrúdaitheacha na hOifige, oiriúnach (pointe (i)), riachtanach (pointe (ii)) agus iomchuí (pointe (iii)) chun an cuspóir dlisteanach atá á shaothrú a bhaint amach, is é sin próisis dhaonlathacha inmheánacha a chosaint ar chur isteach eachtrach neamhdhlisteanach.

(i) An cumas an cuspóir dlisteanach atá á shaothrú a bhaint amach

110. Ní fhéadfar a mheas go bhfuil reachtaíocht iomchuí chun a áirithiú go mbainfear amach an cuspóir dlisteanach atá á shaothrú ach amháin má léiríonn sí imní maidir lena baint amach ar bhealach comhsheasmhach córasach (féach mír 98 den Tuairim seo). Ní hamhlaidh atá ach amháin i gcás inar dócha i ndáiríre go mbainfidh an t‑iompar atá faoi réir na reachtaíochta sin an bonn den chuspóir sin.(51)

111. Is gá, dá bhrí sin, scrúdú a dhéanamh, i gcás gach ceann de na gníomhaíochtaí de réir bhrí Airteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid, a d’fhéadfadh a bheith ina n‑ábhar imscrúdaithe ag an Oifig, an dócha go mbainfidh siad an bonn den chuspóir maidir le próisis dhaonlathacha inmheánacha a chosaint agus a mhéid is dócha go mbainfidh siad an bonn den chuspóir sin. Chuige sin, ní mór idirdhealú soiléir a dhéanamh idir na gníomhaíochtaí éagsúla a d’fhéadfadh a bheith faoi réir imscrúduithe nó bearta sriantacha ag an Oifig. Mar sin féin, ní gá scrúdú a dhéanamh ar ghníomhaíochtaí eagraíochtaí ‘trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear’, de réir bhrí Airteagal 3(b) agus (c) den dlí atá faoi chonspóid, a mhéid atá sé beartaithe leo páirtithe polaitiúla Ungáracha nó a n‑iarrthóirí toghcháin a mhaoiniú go díreach nó go hindíreach (féach míreanna 22 agus 23 den Tuairim seo).(52) Ní chuireann an Coimisiún i gcoinne dhlíthiúlacht na gceanglas faoi dhlí an Aontais arb é is aidhm dóibh cistiú den sórt sin a chosc, a bhrath, a dhéanamh trédhearcach, a thoirmeasc nó pionós a ghearradh ina leith, lena n‑áirítear trí eagraíochtaí nó comhlachais phríobháideacha, dá dtagraítear sa cheathrú fomhír den bhrollach a ghabhann leis an dlí atá faoi chonspóid. (53) Cuirtear san áireamh leis sin go bhfuil sé de shaoirse ag na Ballstáit, i bprionsabal, a dtoghcháin agus toil na dtoghthóirí a chosaint ar chur isteach eachtrach míchuí agus maoiniú páirtithe polaitiúla náisiúnta ó thar lear a theorannú nó a thoirmeasc fiú. (54) A mhéid a bheartaítear leis na ceanglais sin na cuspóirí leasa ghinearálta sin a shaothrú, ní ábhar na díospóide seo iad dá bhrí sin.

112. Ar an taobh eile, is gá a mheas an bhfuil na ceanglais a tugadh isteach leis na forálacha atá faoi chonspóid lena rialaítear cumhachtaí na hOifige iomchuí i ndáil leis na gníomhaíochtaí eile dá dtagraítear in Airteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid agus lasmuigh den chomhthéacs thuasluaite.

113. Ar an gcéad dul síos, is cosúil, i bprionsabal, go bhfuil feidhmiú chumhachtaí na hOifige iomchuí chun sláine agus seoladh cuí díospóireachtaí daonlathacha agus próiseas cinnteoireachta inmheánach a chosaint a mhéid a bhaineann na cumhachtaí sin le ‘gníomhaíochtaí ionadaíochta leasa’ agus ‘gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt’ ar na díospóireachtaí sin agus ar phróisis a dhéantar ar mhaithe leis na Stáit eile chomh maith leis na comhlachtaí, na heagraíochtaí agus na daoine nádúrtha eachtracha, de réir bhrí Airteagal 3(a), (aa) agus (ac) den dlí atá faoi chonspóid. Murab ionann agus na Stáit agus na comhlachtaí, na heagraíochtaí agus na daoine nádúrtha eachtracha eile sin, is iad gníomhaithe inmheánacha an Stáit lena mbaineann go bunúsach atá ceaptha na próisis dhaonlathacha agus chinnteoireachta laistigh de a chinneadh.

114. Tá sé sin fíor go háirithe i gcás cur chun feidhme chumhachtaí imscrúdaitheacha na hOifige i ndáil le ‘gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar phróiseas cinnteoireachta daoine a fheidhmíonn cumhachtaí poiblí’ de réir bhrí na forála sin, arb ionann iad agus iarrachtaí chun oifigigh phoiblí a éilliú. Ós rud é gur cuspóir sáraitheach leasa ghinearálta é an comhrac i gcoinne an éillithe, is modh iomchuí chun na críche sin é údarú na hOifige imscrúdú a dhéanamh ar iarrachtaí tionchar a imirt ar chinnteoireacht daoine a fheidhmíonn cumhachtaí poiblí.

115. Ar an dara dul síos, a mhéid nach bhfuil gníomhaíochtaí eagraíochtaí ‘trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear’ de réir bhrí Airteagal 3(b) agus (c) den dlí atá faoi chonspóid lasmuigh de raon feidhme na díospóide seo (féach mír 111 den Tuairim seo maidir le páirtithe polaitiúla a mhaoiniú), cumhdaítear leo freisin gníomhaíochtaí trasteorann ar comaoin de chuid oibreoirí atá gníomhach in earnáil seirbhísí na cumarsáide agus in earnáil na meán. D’fhéadfadh sé a bheith de chuspóir ag gníomhaíochtaí seirbhíse den sórt sin faisnéis leasa ghinearálta agus seasaimh de chineál polaitiúil a scaipeadh, lena n‑áirítear lasmuigh den phróiseas toghcháin sa chiall is beaichte. D’fhéadfadh tacaíocht, fiú tacaíocht neamhairgeadais,(55) nó cistiú i bhfabhar na ngníomhaíochtaí seirbhíse sin a bheith tábhachtach fiú chun cur leis an díospóireacht phoiblí, chun leasanna dlisteanacha grúpaí mionlaigh a chur chun cinn nó a chosaint, (56) chomh maith le cuspóirí leasa ghinearálta a bheith á saothrú ag na heagraíochtaí neamhrialtasacha, amhail cosaint an chomhshaoil (57) nó an comhrac i gcoinne an éillithe. (58) Nuair a bhíonn gníomhaíochtaí den sórt sin teoranta d’fhaisnéis nó cumarsáidí leasa ghinearálta a sholáthar ar comaoin nó do thuairim pholaitiúil a chur in iúl go poiblí, ní féidir leo bagairt a chruthú don daonlathas san Ungáir. Os a choinne sin, ós rud é go nglacann siad páirt, i bprionsabal, go dlisteanach i ndíospóireachtaí agus i bpróisis dhaonlathacha, is fiú na gníomhaíochtaí sin a chosaint i bhfianaise an chuspóra líomhnaithe. Go deimhin, ní féidir a chur as an áireamh go bhféadfaí drochtheist a chur ar ranníocaíochtaí dlisteanacha den sórt sin i ndíospóireachtaí agus i bpróisis dhaonlathacha ar an mbonn amháin go ndéantar iad ‘ar mhaithe leis na Stáit eile chomh maith leis na comhlachtaí, na heagraíochtaí agus na daoine nádúrtha eachtracha’. (59) Dá bhrí sin, is cosúil nach iomchuí feidhmiú chumhachtaí imscrúdaitheacha na hOifige ina leith chun díospóireacht dhaonlathach agus próisis dhaonlathacha inmheánacha a chosaint, agus d’fhéadfadh tionchar fritorthúil a bheith acu i ndáil leis sin fiú.

116. Ar an tríú dul síos, is cosúil go ginearálta go bhfuil feidhmiú chumhachtaí imscrúdaitheacha na hOifige i ndáil le ‘gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise’ a ‘dhéantar ar mhaithe leis na Stáit eile chomh maith leis na comhlachtaí, na heagraíochtaí agus na daoine nádúrtha eachtracha, amhail iad siúd dá dtagraítear in Airteagal 3(a)(ab) den dlí atá faoi chonspóid atá in ann, thairis sin, próisis dhaonlathacha inmheánacha a chosaint ar chur isteach eachtrach neamhdhlisteanach. I ndáil leis sin, tá sé tábhachtach a thabhairt faoi deara gur gníomhaíochtaí iad ionramháil faisnéise fíorasaí agus scaipeadh nó méadú na bréagaisnéise ar féidir iad a thuiscint go ginearálta i bhfianaise an chuspóra an t‑ord poiblí a chosaint i sochaithe iolraíocha agus daonlathacha. Déanann gníomhaíochtaí den sórt sin saobhadh ar dhíospóireacht phoiblí agus ar thuairimí an phobail agus, dá bhrí sin, ní fiú iad a chosaint, fiú más gníomhaíocht seirbhíse atá iontu.(60) Dá bhrí sin, tá sé dlisteanach, i bprionsabal, go nglacfadh na Ballstáit bearta iomchuí chun a gcuideachtaí a chosaint ar chur isteach cúblála den chineál sin. (61) Ar an gcaoi chéanna sin, tá bearta glactha ag an Aontas féin chun faireachán a dhéanamh ar ghníomhaíochtaí den sórt sin agus iad a chur faoi chois, (62) agus seo i gcoitinne gan iad a nascadh le leasanna Stát eile nó gníomhaithe eachtracha.

117. Dá bhrí sin, is gá scrúdú a dhéanamh an bhfuil gá le feidhmiú chumhachtaí imscrúdaitheacha na hOifige, ar an gcéad dul síos, maidir le ‘gníomhaíochtaí ionadaíochta leasa’ agus ‘gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar dhíospóireacht dhaonlathach agus ar phróisis chinnteoireachta an Stáit agus na sochaí’ de réir bhrí Airteagal 3(a), (aa) agus (ac) den dlí atá faoi chonspóid, agus, ar an dara dul síos, ‘gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise’, de réir bhrí Airteagal 3(a)(ab) den dlí sin, a dhéantar ar mhaithe leis na Stáit eile chomh maith leis na comhlachtaí, na heagraíochtaí agus na daoine nádúrtha eachtracha, chun an cuspóir dlisteanach atá á shaothrú a bhaint amach.

(ii) Riachtanas

118. Tá gá le beart i gcás nach féidir an cuspóir dlisteanach atá á shaothrú a bhaint amach trí bheart atá chomh hiomchuí céanna ach nach bhfuil chomh trom céanna. Dá bhrí sin, is gá scrúdú a dhéanamh an bhfuil modhanna nach bhfuil chomh dochraideach céanna ann chun próisis dhaonlathacha inmheánacha a chosaint ar chur isteach eachtrach neamhdhlisteanach ná gníomhaíochtaí dá bhforáiltear i mír 117 den Tuairim seo, a chur faoi réir chumhachtaí imscrúdaitheacha na hOifige.

119. Is fíor go bhfuil na coincheapa uile sin de chineál neamhchinntitheach, agus mar thoradh air sin d’fhéadfadh a raon feidhme a bheith leathan. Mar sin féin, maidir le ‘gníomhaíochtaí ionadaíochta leasa’ agus ‘gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar dhíospóireacht dhaonlathach agus ar phróisis chinnteoireachta an Stáit agus na sochaí’ ar mhaithe le Stáit eile nó le daoine (dlíthiúla nó nádúrtha) eachtracha, ní cosúil gur féidir iad a shainiú níos cruinne chun rialú éifeachtach stáit a chumasú chun próisis dhaonlathacha inmheánacha a chosaint ar chur isteach neamhdhlisteanach, go háirithe ó Stáit eile. Tá sé seo fíor go háirithe maidir leis na coincheapa ‘gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise’, a fhreagraíonn do na cinn a úsáidtear i mbearta a ghlactar ar leibhéal an Aontais chun sochaithe daonlathacha agus ilchineálacha a chosaint ar ghníomhaíochtaí den sórt sin.(63) I bhfianaise a dheacra atá sé sainmhíniú níos beaichte agus níos lú srianta a cheapadh agus an ghá atá ann a bheith in ann srian éifeachtach a chur le gach gníomhaíocht chúblála dhíobhálach den chineál sin, ní cosúil, dá bhrí sin, go bhfuil sé míchuí cumhachtaí imscrúdaitheacha a thabhairt d’údarás neamhspleách, amhail an Oifig, chun imscrúdú a dhéanamh orthu. Os a choinne sin, a bhuí leis an gcoinníoll breise gur gá na gníomhaíochtaí sin a dhéanamh ‘ar mhaithe leis na Stáit eile chomh maith leis na comhlachtaí, na heagraíochtaí agus na daoine nádúrtha eachtracha’, is cosúil go bhfuil na coincheapa maidir le ‘gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise’ níos cruinne fós ná na cinn dá bhforáiltear i ndlí an Aontais.

120. Dá réir sin, is gá a fhíorú an bhfuil feidhmiú chumhachtaí imscrúdaithe na hOifige ina leith sin comhréireach sa chiall is beaichte.

(iii) Comhréireacht

121. De réir chritéar na comhréireachta sa chiall bheacht, ní fhéadfaidh bearta atá iomchuí agus riachtanach chun na cuspóirí arna saothrú go dlisteanach a bhaint amach a bheith ina gcúis le míbhuntáistí atá díréireach leis na haidhmeanna atá á saothrú. Sa chás seo, is gá, dá bhrí sin, a áirithiú nach sáróidh feidhmiú chumhachtaí imscrúdaithe na hOifige, ar an gcéad dul síos, maidir le ‘gníomhaíochtaí ionadaíochta leasa’ agus ‘gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar dhíospóireacht dhaonlathach agus ar phróisis chinnteoireachta an Stáit agus na sochaí’ de réir bhrí Airteagal 3(a), (aa) agus (ac) den dlí atá faoi chonspóid, agus, ar an dara dul síos ‘gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise’, de réir bhrí Airteagal 3(a)(ab) den dlí sin, an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar a chosnaítear le hAirteagal 16 den Treoir um ‘Sheirbhísí’ go díréireach nó go hiomarcach.

122. Maidir le cineál neamhchinntitheach na gcoincheap ‘gníomhaíochtaí’ a dhéantar ‘ar mhaithe leis na Stáit eile chomh maith leis na comhlachtaí, na heagraíochtaí agus na daoine nádúrtha eachtracha’, mar aon leis an lánrogha leathan atá ag an Oifig ina leith sin (féach mír 104 den Tuairim seo), áfach, tá baol suntasach ann go ndéanfar léiriú neamhréireach agus díréireach ar Airteagal 3(a) den dlí atá faoi chonspóid i bhfianaise an chuspóra maidir le próisis dhaonlathacha inmheánacha a chosaint.

123. Mar sin féin, maidir le sláine agus seoladh cuí na ndíospóireachtaí daonlathacha agus na bpróiseas cinnteoireachta inmheánach a chosaint, lena n‑áirítear iad siúd atá ag ‘daoine a fheidhmíonn cumhachtaí poiblí’, tá an riosca sin níos ísle. Is iad na gníomhaíochtaí cur isteach gaolmhara go díreach na cinn lena gcuirtear chun cinn ionadaíocht leasa – atá neamhdhlisteanach i bprionsabal sa chomhthéacs sin – Stát eile chomh maith le comhlachtaí, eagraíochtaí agus daoine nádúrtha eachtracha a gcaithfidh Stát a bheith in ann a phróisis (chinnteoireachta) dhaonlathacha inmheánacha a chosaint ina gcoinne go dlisteanach. Is amhlaidh atá maidir leis na gníomhaíochtaí ‘atá ceaptha tionchar a imirt ar dhíospóireacht dhaonlathach agus ar phróisis chinnteoireachta’ ar mhaithe leis na ngníomhaithe eachtracha sin. Dá bhrí sin, ní féidir athbhreithniú arna dhéanamh ag comhlacht neamhspleách arb é is dó na leasanna sin a d’fhéadfadh a bheith díobhálach do na próisis sin a aithint go soiléir a aicmiú mar rud díréireach ná iomarcach.

124. Os a choinne sin, maidir leis an gcoincheap ‘gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise’ de réir bhrí Airteagal 3(a)(ab) den dlí atá faoi chonspóid, is cosúil go bhfuil an riosca suntasach sin maidir le léiriú neamhréireach, díréireach nó fiú earráideach fíor agus go ndearbhaítear é le cleachtas na hOifige a chuir an Coimisiún ar aghaidh. Cuirtear i leith Transparency International gur ghlac sé páirt i ngníomhaíochtaí ‘bréagaisnéise’ trí cháineadh a dhéanamh ar an trédhearcacht agus ar an éilliú i gciorcail stáit i dtíortha éagsúla, lena n‑áirítear an Ungáir.(64) Gníomhaíochtaí arb é is aidhm dóibh trédhearcacht a mhéadú agus srian a chur leis an éilliú, is gníomhaíochtaí iad a chuireann le cosaint na bpróiseas daonlathach inmheánach agus ní a mhalairt. Dá bhrí sin, is cosúil go bhfuil sé contrártha gníomhaíochtaí den sórt sin a thréithriú mar ‘bhréagaisnéis’ lena gcuirtear ceannasacht i mbaol.

125. Thairis sin, ba cheart a mheabhrú nach bhfuil cur i bhfeidhm Airteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid faoi réir athbhreithniú riaracháin nó breithiúnach.(65) Dá bhrí sin, níl aon leigheas ná comhlacht maoirseachta neamhspleách ann a d’fhéadfadh léiriú iomarcach den sórt sin ar choincheap na ‘bréagaisnéise’ nó úsáid dhíréireach chumhachtaí imscrúdaitheacha na hOifige chuige sin a chosc nó a cheartú. Dá bhrí sin, ní thagann aon ghníomh arna ghlacadh ag an Oifig sa chomhthéacs sin faoi raon feidhme na tástála comhréireachta chun a áirithiú nach nglacann sí ach na bearta iomchuí is lú cur isteach chun na cuspóirí líomhnaithe a bhaint amach, agus an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar a chosnaítear le hAirteagal 16 den Treoir um ‘Sheirbhísí’ á cur san áireamh ag an am céanna.

126. Sna himthosca sin, ní féidir na ceanglais a thugtar isteach leis an dlí atá faoi chonspóid maidir le ‘gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise’ dá dtagraítear in Airteagal 3(a)(ab) den dlí atá faoi chonspóid a aicmiú mar cheanglais chomhréireacha chun an cuspóir maidir le próisis dhaonlathacha inmheánacha a chosaint a bhaint amach.

(iv) Conclúid idirlinne

127. Dá bhrí sin, maidir leis na gníomhaíochtaí dá dtagraítear in Airteagal 3(a)(ab), (b) agus (c) den dlí atá faoi chonspóid, a mhéid nach dtagann siad lasmuigh de chuspóir na díospóide seo ar an bhforas go mbaineann siad le toghcháin (féach mír 111 den Tuairim seo maidir le cistiú eachtrach díreach nó indíreach páirtithe polaitiúla nó iarrthóirí ar thoghchán), níl na ceanglais a tugadh isteach leis an dlí atá faoi chonspóid riachtanach nó díréireach chun na cuspóirí líomhnaithe leasa ghinearálta a bhaint amach, de réir bhrí Airteagal 16(1), an tríú fomhír, (b) agus (c), den Treoir um Sheirbhísí. Mar sin féin, ní hamhlaidh atá i gcás gníomhaíochtaí arb é is aidhm dóibh ‘leasanna a léiriú’ agus ‘tionchar a imirt ar dhíospóireacht dhaonlathach agus ar phróisis chinnteoireachta an Stáit agus na sochaí’, lena n‑áirítear gníomhaíochtaí ‘daoine a fheidhmíonn cumhachtaí poiblí’ (féach míreanna 113 agus 123 den Tuairim seo).

128. Dá bhrí sin, sa chaoi sin, ní mór seasamh leis an bpléadáil lena líomhnaítear sárú ar Airteagal 16 den Treoir um ‘Sheirbhísí’.

2. Sárú ar an tsaoirse chun seirbhísí a fháil a ráthaítear le hAirteagal 19 den Treoir um ‘Sheirbhísí’

129. Áitíonn an Coimisiún go bhfuil na forálacha atá faoi chonspóid ar neamhréir freisin leis an tsaoirse chun seirbhísí a fháil faoi Airteagal 19 den Treoir um ‘Sheirbhísí’. De bhun na forála sin, ní fhéadfaidh na Ballstáit ceanglais a fhorchur ar fhaighteoir lena gcuirtear srian ar úsáid seirbhíse arna soláthar ag soláthraí atá bunaithe i mBallstát eile.

130. Ba mhaith liom a chur in iúl go bhforchuirtear leis na forálacha atá faoi chonspóid ‘ceanglais’ de réir bhrí Airteagal 4(7) den Treoir um ‘Sheirbhísí’ (féach míreanna 73 go 87 den Tuairim seo). Toirmisctear ceanglais den sórt sin, i bprionsabal, le hAirteagal 19 den Treoir sin, ós rud é nach liosta uileghabhálach é liosta na gceanglas a leagtar síos ann (‘inter alia’).

131. Féadfaidh an Oifig imscrúduithe a thionscnamh agus a dhéanamh i gcoinne fhaighteoirí seirbhísí arna soláthar i gcomhthéacs na ngníomhaíochtaí dá dtagraítear in Airteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid. D’fhéadfadh baint a bheith aige sin freisin le faighteoirí ‘tacaíochta thar lear’, a mhéid a sholáthraítear tacaíocht den sórt sin ar comaoin, mar shampla deonú iasachta ar théarmaí fabhracha. Ceanglaítear ar na faighteoirí nó ar na tairbhithe sin comhoibriú leis an Oifig de bhun Airteagal 7(1) go (3), arna léamh i gcomhar le hAirteagal 8(1), den dlí sin. Dá bhrí sin, d’fhéadfaí iad a dhíspreagadh ó na seirbhísí sin a úsáid chun íoslaghdú a dhéanamh ar an riosca go mbeidís ina n‑ábhar d’imscrúdú nó d’fhoilsiú den sórt sin de réir bhrí Airteagal 7(4), arna léamh i gcomhar le hAirteagal 6(3) agus (8) den Dlí sin.

132. Ar na cúiseanna a leagtar amach i mír 98 et seq. den Tuairim seo, níl údar ach go páirteach leis na ceanglais sin ar mhaithe le leas poiblí sáraitheach.

133. Dá bhrí sin, sa chaoi sin, sáraítear leis na forálacha atá faoi chonspóid freisin an tsaoirse chun seirbhísí a fháil de réir bhrí Airteagal 19 den Treoir um ‘Sheirbhísí’.

134. Leanann sé ó na breithnithe roimhe seo go bhfuil bunús maith leis na pléadálacha lena líomhnaítear sárú ar Airteagail 16 agus 19 den Treoir um ‘Sheirbhísí’ agus nach mór seasamh leo.

3. Sárú ar an tsaoirse bunaíochta a ráthaítear le hAirteagal 14 den Treoir um Sheirbhísí

135. Le hAirteagal 14(1) den Treoir um ‘Sheirbhísí’, lena dtugtar léiriú nithiúil ar an tsaoirse bunaíochta a chumhdaítear in Airteagal 49 CFAE,(66) cuirtear toirmeasc ar na Ballstáit dul i mbun nó saothrú gníomhaíochta ina gcríoch a chur faoi réir ceanglas idirdhealaitheach atá bunaithe go díreach nó go hindíreach ar náisiúntacht nó, i gcás cuideachtaí, ar shuíomh na hoifige cláraithe. Ní thagraíonn Airteagal 14(1)(a) agus (b) ach do shamplaí ina leith sin (‘go háirithe’). (67)

136. Mar a leagtar amach i míreanna 58 agus 59 et seq. den Tuairim seo, tagraíonn Airteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid don iliomad gníomhaíochtaí, lena n‑áirítear gníomhaíochtaí eacnamaíocha. Dá bhrí sin, d’fhéadfaí bunú fochuideachta san Ungáir ag soláthraí a bhfuil a oifig chláraithe aige i mBallstát eile a aicmiú mar ghníomhaíocht a dhéantar ar mhaithe le comhlacht eachtrach, eagraíocht eachtrach nó duine nádúrtha eachtrach nó le cabhair ó thacaíocht eachtrach.

137. A mhéid a fhoráiltear leo, inter alia, do chumhachtaí imscrúdaithe na hOifige agus do na hoibleagáidí comhfhreagracha comhair ar thaobh na n‑eagraíochtaí agus na ndaoine lena mbaineann, ní mór na forálacha atá faoi chonspóid a aicmiú mar ‘cheanglais’ de réir bhrí Airteagal 4(7) den Treoir um ‘Sheirbhísí’. (68)

138. Tá na ceanglais sin idirdhealaitheach go hindíreach ar bhonn náisiúntacht nó áit ghnó an tsoláthraí (féach míreanna 95 go 97 den Tuairim seo). Dá bhrí sin, déantar idirdhealú indíreach ar sholáthraithe eachtracha atá ag iarraidh iad féin a bhunú san Ungáir, ós rud é go bhfuil bunaíocht den sórt sin agus na gníomhaíochtaí a bhaineann léi in ann an coincheap ‘tacaíocht thar lear’ nó coincheap gníomhaíochta a dhéantar ar mhaithe le comhlacht, eagraíocht nó duine nádúrtha eachtrach a chomhlíonadh go rialta. Dá bhrí sin, d’fhéadfadh na ceanglais a leagtar síos sna forálacha atá faoi chonspóid difear a dhéanamh do sholáthraithe eachtracha níos mó ná soláthraithe Ungáracha.

139. I gcomhréir leis na breithnithe a leagtar amach i míreanna 107 go 127 den Tuairim seo, sa chás seo ní féidir údar a thabhairt le hidirdhealú indíreach den sórt sin sa chaoi nach bhfuil sé riachtanach ná iomchuí an daonlathas a chosaint.(69)

140. Dá bhrí sin, tá bunús maith leis an bpléadáil lena líomhnaítear sárú ar Airteagal 14 den Treoir um Sheirbhísí agus ní mór seasamh léi.

4. Sárú ar an tsaoirse chun seirbhísí na sochaí faisnéise a sholáthar mar ráthaíocht le hAirteagal 3 den Treoir maidir le tráchtáil leictreonach

141. De réir an Choimisiúin, sáraítear leis na forálacha atá faoi chonspóid Airteagal 3 den Treoir maidir le tráchtáil leictreonach. De bhun an dara mír den Airteagal sin, ní fhéadfaidh Ballstáit, ar chúiseanna a thagann faoin réimse comhordaithe, srian a chur ar an tsaoirse chun seirbhísí na sochaí faisnéise a sholáthar ó Bhallstát eile.

142. Tá amhras ar an Ungáir faoi infheidhmeacht na Treorach maidir le tráchtáil leictreonach ar an bhforas nach bhforchuirtear leis an dlí atá faoi chonspóid aon ‘cheanglais’ maidir le seirbhísí a sholáthraítear go leictreonach. In aon chás, níl aon srian bunaithe ar chúiseanna a thagann faoin ‘réimse comhordaithe’ de réir bhrí Airteagal 2(h) den Treoir maidir le tráchtáil leictreonach, ós rud é go bhfuil cuspóir an dlí sin teoranta do cheannasacht náisiúnta a chosaint ar ghníomhaíochtaí atá ina mbagairt air.

143. De bhun Airteagal 2(a) den Treoir maidir le tráchtáil leictreonach, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 1(1)(b) de Threoir (AE) 2015/1535,(70) sainmhínítear ‘seirbhísí sochaí faisnéise’ mar ‘aon seirbhís a sholáthraítear de ghnáth ar luach saothair, go cianda, trí mheán leictreonach agus ar iarratas aonair ó fhaighteoir seirbhísí’.

144. Mar a tugadh faoi deara i míreanna 58 agus 59 den Tuairim seo, tá Airteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid ceaptha go leathan agus leathnaítear raon feidhme ábhartha agus pearsanta an dlí sin chuig líon mór ‘gníomhaíochtaí’, lena n‑áirítear gníomhaíochtaí seirbhíse, a bhféadfadh a n‑údair a bheith ina n‑eagraíochtaí nó ina ndaoine éagsúla. Dá bhrí sin, is dócha go n‑áireofar ann soláthraithe seirbhíse faisnéise a sholáthraítear ar luach saothair, amhail seirbhísí meán, cumarsáide nó fógraíochta, lena n‑áirítear seirbhísí de chineál polaitiúil,(71) a sholáthraítear go minic go cianda nó trí mheán leictreonach agus ar iarraidh aonair a bhfaighteora. (72)

145. Deimhnítear é sin le hAirteagal 3(a)(ab) den dlí atá faoi chonspóid, ós rud é go bhféadfadh soláthraí seirbhíse den sórt sin a bheith ina ‘gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise’ dá dtagraítear ann.(73) D’ainneoin nach bhfuil rialacha sonracha sa dlí sin a bhaineann le seirbhísí na sochaí faisnéise, d’fhéadfadh gníomhaíochtaí den sórt sin teacht faoi raon feidhme na Treorach maidir le tráchtáil leictreonach.

146. I gcomhréir le hAirteagal 3(1) den Treoir maidir le tráchtáil leictreonach, atá bunaithe ar phrionsabal na tíre tionscnaimh, ní mór don Bhallstát óstach é féin a theorannú d’fhaireachán a dhéanamh go gcomhlíonann seirbhísí na sochaí faisnéise a sholáthraíonn soláthraí ar a chríoch na forálacha náisiúnta is infheidhme sa Bhallstát tionscnaimh a thagann faoin réimse comhordaithe.

147. Faoi Airteagal 2(h) den Treoir sin, áirítear leis an réimse comhordaithe ‘ceanglais a leagtar síos i gcórais dlí na mBallstát is infheidhme maidir le soláthraithe seirbhíse na sochaí faisnéise nó seirbhísí na sochaí faisnéise, gan beann ar cibé acu ar de chineál ginearálta iad nó ar ceapadh go sonrach dóibh iad’. (74) Dá bhrí sin, níor cheart é a bheith de chuspóir sonrach ag an reachtaíocht náisiúnta lena mbaineann seirbhísí na sochaí faisnéise a rialáil, ach d’fhéadfadh na ceanglais atá i gceist a bheith de chineál ginearálta. (75)

148. Dá bhrí sin, ní mór coinníollacha agus oibleagáidí an chomhair a thagann faoi fhorálacha Airteagail 6 go 8, 11 agus 12 den dlí atá faoi chonspóid a aicmiú mar ‘cheanglais a bhaineann le hiompar an tsoláthraí, le cáilíocht nó le hábhar na seirbhíse [...]’, de réir bhrí an dara fleasc d’Airteagal 2(h)(i) den Treoir maidir le tráchtáil leictreonach (féach freisin míreanna 73 go 81 den Tuairim seo). Go háirithe, leis an oibleagáid dhlíthiúil atá ar sholáthraí seirbhíse ar líne méid áirithe faisnéise faoina ghníomhaíocht a sholáthar d’údarás náisiúnta, ceanglaítear ar an soláthraí sin coinníollacha a chomhlíonadh nach gceanglaítear ina Bhallstát bunaíochta.(76) Is amhlaidh atá maidir leis na forálacha lena rialaítear na hiarmhairtí a bhaineann le mainneachtain soláthraithe seirbhíse comhoibriú leis an Oifig i gcomhthéacs imscrúdaithe. Áirítear leis sin foilsiú na mainneachtana sin sa tuarascáil bhliantúil de réir Airteagal 6(3), arna léamh i gcomhar le hAirteagal 7(4), den dlí atá faoi chonspóid, agus tarchur féideartha ó Uachtarán na hOifige don Bhuanchoimisiún um Shlándáil Náisiúnta an Tionóil Náisiúnta de bhun Airteagal 12(a) den dlí sin. (77)

149. Ní mór a mheas, dá bhrí sin, go gceanglaítear ar sholáthraithe seirbhísí den sórt sin, atá bunaithe i mBallstát eile agus ar mian leo na seirbhísí sin a sholáthar san Ungáir, na hoibleagáidí faoin dlí atá faoi chonspóid a chomhlíonadh mar cheanglais a thagann faoin réimse comhordaithe.(78) Mar sin féin, le hAirteagal 3(2) den Treoir maidir le tráchtáil leictreonach cuirtear cosc ar sholáthraí seirbhíse den sórt sin a bheith faoi réir ceanglais níos déine, sa Bhallstát óstach, ná na ceanglais a leagtar síos leis an dlí substainteach atá i bhfeidhm sa Bhallstát tionscnaimh nó bunaíochta an tsoláthraí. (79) Mar a luaitear i mír 63 den Tuairim seo, ní féidir leis an Ungáir agóid a dhéanamh ina leith sin go bhfuil tionchar an dlí atá faoi chonspóid ar iompar oibreoirí eacnamaíocha ródhiomaibhseach agus éiginnte.

150. Ar deireadh, mar a áitíonn an Coimisiún, sa chás seo, ní gá scrúdú a dhéanamh ar cé acu atá nó nach bhfuil údar leis na srianta a fuarthas. Is fíor go gceadaítear leis an gcéad fhleasc agus an tríú fleasc d’Airteagal 3(4)(a)(i) den Treoir maidir le tráchtáil leictreonach do na Ballstáit bearta a ghlacadh lena gcuirtear srian ar shaorghluaiseacht sheirbhísí na sochaí faisnéise de réir bhrí Airteagal 3(2) den Treoir sin, inter alia, ar fhorais an bheartais phoiblí agus na slándála poiblí. I ndáil leis sin, áfach, ba cheart don Ungáir an nós imeachta dá dtagraítear in Airteagal 3(4)(b) den Treoir sin a leanúint, ar dtús, trína iarraidh ar an mBallstát tionscnaimh bearta a ghlacadh agus, ina dhiaidh sin, i gcás mainneachtain bearta a ghlacadh nó bearta neamhleordhóthanacha a ghlacadh, trí fhógra a thabhairt don Choimisiún agus don Bhallstát sin go bhfuil sé ar intinn aici bearta den sórt sin a ghlacadh, (80) ar bearta iad ar léir nach ndearna sí iad.

151. Dá bhrí sin, ní mór na forálacha atá faoi chonspóid a dhearbhú de shárú ar Airteagal 3(2) den Treoir maidir le tráchtáil leictreonach, gan aon ghá a bheith ann, i bprionsabal, scrúdú a dhéanamh ar an mbonn cirt a d’fhéadfadh a bheith leo. Thairis sin, go páirteach, bheadh sé faoi cheangal ag teip, mar a léirítear leis an scrúdú ar an mbonn cirt leis na bearta atá i gceist faoin Treoir um ‘Sheirbhísí’ i mír 107 et seq. den Tuairim seo.

152. Dá bhrí sin, ní mór seasamh leis an bpléadáil lena líomhnaítear sárú ar Airteagal 3 den Treoir maidir le tráchtáil leictreonach.

5. Sárú ar an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar agus ar an tsaoirse bunaíochta a ráthaítear le hAirteagail 49 agus 56 CFAE

153. Líomhnaíonn an Coimisiún freisin sárú ar fhorálacha níos ginearálta Airteagail 49 agus 56 CFAE.

154. Áitíonn an Ungáir, go bunúsach, nach féidir an dlí atá faoi chonspóid a scrúdú go comhuaineach i bhfianaise roinnt forálacha den dlí príomha agus tánaisteach a bhaineann leis na saoirsí bunúsacha.

155. Is léir ó chásdlí socair, i gcás ina dtagann reachtaíocht náisiúnta ina hiomláine faoi raon feidhme an dlí thánaistigh lena mbaineann comhchuibhiú uileghabhálach ar leibhéal an Aontais, nach féidir athbhreithniú a dhéanamh ar an reachtaíocht sin a thuilleadh i bhfianaise an dlí phríomha.(81)

156. I bhfianaise raon feidhme leathan Airteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid mar gheall ar chineál neamhchinntitheach na gcoincheap ‘gníomhaíochtaí’ dá bhforáiltear ann (féach míreanna 58 agus 59 den Tuairim seo), is fíor go bhféadfaidh siad gníomhaíochtaí seirbhíse nach dtagann faoi raon feidhme na dtreoracha maidir le tráchtáil leictreonach agus seirbhísí leictreonacha a chumhdach. Dá bhrí sin, sa mhéid sin, tá an dlí príomha comhfhreagrach fós infheidhme, i bprionsabal.

157. Mar sin féin, níor luaigh an Coimisiún na cúiseanna ar cheart, sa bhreis ar na sáruithe líomhnaithe ar an Treoir maidir le tráchtáil leictreonach (Airteagal 3) agus ar an Treoir um ‘Sheirbhísí’ (Airteagail 14, 16 agus 19), measúnú comhuaineach a dhéanamh ar dhlíthiúlacht na bhforálacha atá faoi chonspóid i bhfianaise Airteagail 49 agus 56 CFAE, a mhéid a fhoráiltear leis na treoracha sin do chomhchuibhiú uileghabhálach ar leibhéal an Aontais ar na gníomhaíochtaí seirbhíse a thagann faoina raon feidhme.

158. Ina theannta sin, i gcomhthéacs na caingne seo, tharscaoil an Coimisiún a éileamh gur sháraigh an Ungáir Airteagal 3 de Threoir ‘Sheirbhísí na Meán Closamhairc’,(82) sárú ar bhraith sé air freisin chun tacú leis an tuairim réasúnaithe (féach míreanna 27 agus 33 den Tuairim seo). Sna himthosca sin, ní féidir leis an Ungáir a cháineadh a thuilleadh as srian a chur leis an tsaoirse chun seirbhísí meán closamhairc a sholáthar i bhfianaise Airteagail 49 nó 56 CFAE amháin.

159. Dá bhrí sin, ní gá measúnú a dhéanamh ar an dlí atá faoi chonspóid i bhfianaise Airteagail 49 nó 56 CFAE.

160. Dá bhrí sin, ní mór diúltú do na pléadálacha lena líomhnaítear sárú comhuaineach ar na hAirteagail sin toisc iad a bheith gan bhunús.

161. Ní dhéanann sé sin difear do shaorghluaiseacht caipitil a ráthaítear le hAirteagal 63 CFAE, nach gcumhdaítear leis na treoracha maidir le tráchtáil leictreonach agus seirbhísí leictreonacha.(83) Dá bhrí sin, níl an tsaoirse sin tánaisteach, de réir bhrí an chásdlí ar a bhfuil an Ungáir ag brath, (84) don tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar ná don tsaoirse bunaíochta a shonraítear i bhforálacha na dtreoracha sin.

6. Sárú ar shaorghluaiseacht chaipitil a ráthaítear le hAirteagal 63 CFAE

162. De réir an Choimisiúin, sáraítear leis na srianta atá bunaithe ar na forálacha atá faoi chonspóid saorghluaiseacht chaipitil a chumhdaítear in Airteagal 63 CFAE.

(a) Toirmeasc a bheith ann

163. Leagtar síos le hAirteagal 63(1) CFAE toirmeasc ar shrianta uile ar ghluaiseacht chaipitil idir na Ballstáit agus idir na Ballstáit agus tríú tíortha.

164. Go ginearálta, cumhdaítear leis an gcoincheap ‘toirmeasc’ ar shaorghluaiseacht chaipitil in Airteagal 63 CFAE aon bhac ar ghluaiseacht chaipitil a tharlaíonn idir na Ballstáit agus Ballstáit eile agus tríú tíortha araon. Go háirithe, áirítear leis an gcoincheap sin bearta Stáit atá idirdhealaitheach sa mhéid is go mbunaítear leo, go díreach nó go hindíreach, difríocht sa chaoi a gcaitear le gluaiseachtaí náisiúnta caipitil agus gluaiseachtaí trasteorann caipitil, nach bhfreagraíonn do dhifríocht oibiachtúil i gcásanna, agus a d’fhéadfadh, dá bhrí sin, daoine nádúrtha nó dlítheanacha ó Bhallstáit eile nó ó thríú tíortha a dhíspreagadh ó ghluaiseachtaí trasteorann caipitil a dhéanamh.(85)

165. Faoi Airteagal 3(b) agus (c) den dlí atá faoi chonspóid, tá sé de chumhacht ag an Oifig imscrúdú a dhéanamh ar eagraíochtaí a dhéanann gníomhaíochtaí ‘trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear’, a ‘d’fhéadfadh tionchar a imirt ar thoradh toghchán’, nó ‘gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar thoil na dtoghthóirí trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear nó a thacaíonn le gníomhaíochtaí den sórt sin’. Murab ionann agus an coincheap ‘tacaíocht eachtrach’ a úsáidtear sa Chód Coiriúil,(86) ní shonraítear sa dlí atá faoi chonspóid an coincheap ‘tacaíocht’. Féadfar a áireamh ann, dá bhrí sin, inter alia, tacaíocht airgeadais nó infheistíocht ó Bhallstát eile nó ó thríú Stát chuig an iliomad eagraíochtaí nó daoine. (87)

166. Mar sin féin, is dócha go ginearálta go gcuirfidh cumhachtaí imscrúdaitheacha na hOifige agus na hoibleagáidí comhfhreagracha comhair a fhorchuirtear ar na daoine nó ar na heagraíochtaí lena mbaineann bac ar thacaíocht airgeadais nó ar infheistíochtaí trasteorann nó nach mbeidh siad chomh tarraingteach céanna. Is amhlaidh atá i gcás chumhacht na hOifige faisnéis a bhaineann leis na heagraíochtaí nó na daoine sin agus leis an tacaíocht airgeadais sin a chur ar fáil go poiblí, rud a d’fhéadfadh na heagraíochtaí nó na daoine sin a dhíspreagadh ó thacaíocht den sórt sin a sholáthar.(88)

167. Ina theannta sin, caitear leis na forálacha atá faoi chonspóid, ina n‑iomláine, le heagraíochtaí atá bunaithe san Ungáir a fhaigheann tacaíocht airgeadais ó Bhallstáit eile nó ó thríú tíortha ar bhealach éagsúil leis na heagraíochtaí sin a fhaigheann tacaíocht airgeadais ó fhoinsí Ungáracha. Is amhlaidh atá toisc, i gcomhréir le hAirteagal 3(b) agus (c) den dlí atá faoi chonspóid, nach bhféadfadh ach an t‑amhras go bhfuil infheistíochtaí de thionscnamh eachtrach ann (‘tacaíocht thar lear’) a bheith ina chúis le himscrúdú a thionscnamh agus le bearta a bheith á nglacadh ag an Oifig.(89) Dá bhrí sin, tá baol níos airde ionchúisimh ann do dhaoine a sholáthraíonn tacaíocht den sórt sin do na heagraíochtaí sin ó Bhallstát eile nó ó thríú tír agus caitear leo ar bhealach éagsúil leo siúd a dhéanann amhlaidh ó áit chónaithe nó ó shuíochán san Ungáir. Is idirdhealú indíreach ar fhorais náisiúntachta iad na difríochtaí sin sa chóir ar bhonn thionscnamh náisiúnta nó thionscnamh ‘eachtrach’ na tacaíochta airgeadais, agus dá bhrí sin an áit ina bhfuil cónaí nó oifig chláraithe na ndaoine nádúrtha nó dlítheanacha a dheonaíonn í bunaithe.

(b) Bonn cirt

168. Le hAirteagal 65(1)(b) CFAE, ceadaítear do na Ballstáit saorghluaiseacht caipitil a thoirmeasc ar fhorais an bheartais phoiblí agus na slándála poiblí. Féadfar toirmeasc den sórt sin a cheadú i gcás inar gá agus inar comhréireach cuspóir sáraitheach leasa ghinearálta a bhaint amach ar bhealach comhsheasmhach córasach de réir bhrí Airteagal 65 CFAE.(90)

169. Dar leis an Ungáir, tá na forálacha atá faoi chonspóid comhsheasmhach le cuspóirí dhlí an Aontais, go háirithe cuspóirí na rialacha chun sciúradh airgid a chomhrac agus chun bac a chur ar mhaoiniú na sceimhlitheoireachta, ar cuspóir dlisteanach beartais phoiblí é, i bprionsabal.(91) Mar sin féin, níor léirigh an Ungáir an nasc idir na gníomhaíochtaí dá dtagraítear in Airteagal 3(b) agus (c) den dlí atá faoi chonspóid (‘gníomhaíochtaí a dhéantar trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear’ ‘a d’fhéadfadh ‘tionchar a imirt ar thoradh toghchán’, agus ‘gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar thoil na dtoghthóirí trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear’) agus sciúradh airgid nó maoiniú sceimhlitheoireachta. Ní dhearna an Ungáir ach tagairt dhoiléir do reachtaíocht ábhartha an Aontais.

170. Ba cheart a thabhairt faoi deara freisin nach mbraitheann an Ungáir, sa chomhthéacs sin, mar chuspóir beartais phoiblí, ar chosaint an phróisis toghcháin ann féin trí thoirmeasc a chur ar thacaíocht airgeadais dhíreach nó indíreach ó iarrthóirí i dtoghcháin nó ó pháirtithe polaitiúla. Ráthaítear an chosaint sin, go háirithe, leis na forálacha coiriúla dá dtagraítear i míreanna 22 agus 23 den Tuairim seo.(92)

171. Thairis sin, ní chuireann an Coimisiún i gcoinne cheanglais na trédhearcachta airgeadais agus fhorálacha an dlí choiriúil a tugadh isteach nó a leasaíodh leis an dlí atá faoi chonspóid, ina dtagraítear go sonrach do chistiú díreach nó indíreach páirtithe polaitiúla nó a n‑iarrthóirí sa toghchán. Dá bhrí sin, níl bearta lena dtoirmiscfear saorghluaiseacht caipitil arna nglacadh ag an Oifig nó ag údaráis inniúla eile ar bhonn na gceanglas agus na bhforálacha sin maidir le heagraíochtaí de réir bhrí Airteagal 3(b) agus (c) den dlí sin ina n‑ábhar don díospóid seo. In aon chás, is féidir údar a thabhairt le bearta den sórt sin mar gheall ar chuspóir sáraitheach an leasa ghinearálta maidir le próisis dhaonlathacha inmheánacha a chosaint.(93) Is amhlaidh atá i gcás fhorálacha ábhartha an Dlí maidir le Feidhmiú agus Bainistiú Páirtithe Polaitiúla, nach bhfuil faoi dhíospóid ag an gCoimisiún, lena dtoirmisctear, faoin dlí coiriúil, tacaíocht airgeadais eachtrach atá beartaithe chun tionchar a imirt ar thoil na dtoghthóirí trí ‘chomhlacht ainmnithe’. (94)

172. Ar deireadh, a mhéid a bhraitheann an Ungáir ar thrédhearcacht mhéadaithe i gcistiú na n‑eagraíochtaí neamhrialtasacha,(95) ar na cúiseanna a leagtar amach i mír 115 den Tuairim seo, níl na ceanglais a thugtar isteach leis an dlí atá faoi chonspóid iomchuí chun an cuspóir sin a bhaint amach.

173. Dá bhrí sin, sáraítear leis na forálacha atá faoi chonspóid, a mhéid atá toirmeasc iontu ar na gníomhaíochtaí a dhéantar ‘trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear’ dá dtagraítear in Airteagal 3(b) agus (c) den dlí atá faoi chonspóid, saorghluaiseacht chaipitil a chumhdaítear in Airteagal 63 CFAE.

174. Dá bhrí sin, tá bunús maith leis an bpléadáil lena líomhnaítear sárú ar Airteagal 63 CFAE agus ní mór seasamh léi.

7. Sárú ar fhorálacha na Cairte

(a) Gearáin agus infheidhmeacht fhorálacha na Cairte

175. Áitíonn an Coimisiún go sáraítear leis an dlí atá faoi chonspóid an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil (Airteagal 11 den Chairt), an tsaoirse comhthionóil agus comhlachais (Airteagal 12 den Chairt), ceart chun measa ar an saol príobháideach agus ar shaol an teaghlaigh (Airteagal 7 den Chairt), an oibleagáid maidir le rúndacht ghairmiúil idir dlíodóir agus a chliaint (Airteagal 7, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 47 den Chairt), agus an ceart gan ráitis fhéin‑ionchoiritheacha a dhéanamh (Airteagal 48 den Chairt).

176. Faoi Airteagal 51(1) den Chairt, dírítear na forálacha sin agus na cearta bunúsacha chuig na Ballstáit agus dlí an Aontais á chur chun feidhme acu.

177. Mar is léir ó na breithnithe a leagtar amach i míreanna 68 et seq. den Tuairim seo, tá srianta ar fheidhmiú roinnt saoirsí bunúsacha i gceist leis na forálacha atá faoi chonspóid agus lena gcur chun feidhme, mar a ráthaítear le dlí príomha agus tánaisteach an Aontais.

178. Dá bhrí sin, maidir le glacadh agus cur chun feidhme an dlí atá faoi chonspóid, tá an Ungáir faoi cheangal ag forálacha na Cairte.

179. Déanfaidh mé scrúdú ar leithligh ar na gearáin ina líomhnaítear sáruithe ar na cearta a ráthaítear le hAirteagal 7 (Meas ar an saol príobháideach agus ar shaol an teaghlaigh), le hAirteagal 11 (Saoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil) agus le hAirteagal 12 (Saoirse comhthionóil agus comhlachais) den Chairt chun a fháil amach, mar chéad chéim, ar cuireadh isteach ar na cearta sin (pointí (b) go (d)). Mar dhara céim, déanfaidh mé measúnú le chéile ar cé acu atá nó nach bhfuil údar leis an gcur isteach sin ar chúiseanna sáraitheacha ar mhaithe le leas an phobail agus cé acu atá nó nach bhfuil sé comhréireach chun na críche sin (pointe (e)). Mar thríú céim, déanfaidh mé anailís ar chur isteach ar na cearta a ráthaítear le hAirteagal 7, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 47 (an ceart chun rúndacht ghairmiúil idir dlíodóir agus a chliant), agus le hAirteagal 48 (Toimhde na neamhchiontachta agus ceart chun cosaint a fháil lena gcuimsítear an ceart gan ráitis fhéin‑ionchoiritheacha a dhéanamh) den Chairt agus aon bhonn cirt gaolmhar (pointí (g) agus (h)).

(b) Cur isteach ar an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil a ráthaítear le hAirteagal 11 den Chairt

180. Is gá scrúdú a dhéanamh an gcuireann na forálacha atá i gceist isteach ar an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil, a ráthaítear le hAirteagal 11(1) den Chairt, go háirithe a mhéid a dhéanann siad cumhachtaí imscrúdaithe agus foilsithe a thabhairt don Oifig agus dualgais chomhoibrithe chomhfhreagracha a fhorchur ar na heagraíochtaí nó ar na daoine lena mbaineann.

181. Measann an Coimisiún, le tacaíocht ó na hidiragraithe, gurb amhlaidh atá. Tagraítear do ghníomhaíochtaí a bhfuil dlúthbhaint acu, de bharr a gcineáil féin, le soláthar faisnéise agus le tuairimí a chur in iúl, go háirithe i gcomhthéacs smaointe a mhalartú maidir le hábhair a bhaineann le leas an phobail, le díospóireacht dhaonlathach, leis an saol polaitiúil agus le próisis toghcháin le hAirteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid thar aon ní eile. Trí údarú a thabhairt don Oifig faireachán fairsing a dhéanamh ar na gníomhaíochtaí sin agus torthaí na ngníomhaíochtaí sin, más ann dóibh, a nochtadh, baineann na forálacha atá faoi chonspóid an bonn go mór den tsaoirse chun tuairimí a nochtadh, go háirithe saoirse comhlachtaí preasa nó meán, chomh maith le saoirse na n‑eagraíochtaí neamhrialtasacha.

182. Áitíonn an Ungáir go bhfuil na bearta arna nglacadh ag an Oifig ar bhonn na bhforálacha atá faoi chonspóid neodrach, sa mhéid nach mbaineann siad le hábhar teachtaireachta nó tuairime, ach lena gcineál díobhálach don cheannasacht amháin.

183. Áirítear leis an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil, a ráthaítear le hAirteagal 11(1) den Chairt, an tsaoirse chun faisnéis agus smaointe a fháil agus a thabhairt gan cur isteach ó údarás poiblí. Thairis sin, i gcás ina ndéanann foilsiú ailt preasa difear d’iriseoirí agus/nó d’fhoilsitheoirí agus do chomhlachtaí preasa, cosnaítear an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil go sonrach le hAirteagal 11(2) den Chairt, ar dá réir nach mór saoirse agus iolrachas na meán a urramú.(96)

184. Faoi Airteagal 52(3) den Chairt, ní mór raon feidhme na gceart sin a léiriú i bhfianaise chásdlí na Cúirte Eorpaí um Chearta an Duine (ECtHR) maidir le hAirteagal 10 den Choinbhinsiún Eorpach um Chearta an Duine agus Saoirsí Bunúsacha a Chosaint, arna síniú sa Róimh an 4 Samhain 1950, (ECHR), lena gcinntear an tairseach íosta cosanta ina leith sin,(97) gan cosc a chur, áfach, ar dhlí an Aontais cosaint níos fairsinge a sholáthar. (98)

185. Cé nach sonraítear go leordhóthanach cineál agus raon feidhme ‘gníomhaíochtaí’ áirithe maidir le cur isteach ar leas na Stát eile nó na ndaoine dlítheanacha nó nádúrtha eachtracha in Airteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid,(99) is é príomhchuspóir an dlí sin na bagairtí nó na hionsaithe ar cheannasacht náisiúnta a eascraíonn as sin a shainaithint agus a shrianadh. Chun an cuspóir sin a chaomhnú, glactar leis go ndéanann an Oifig imscrúdú ar ábhar, raon feidhme agus ábhar tuairimí nó teachtaireachtaí, lena n‑áirítear faisnéis, is ábhar do na gníomhaíochtaí sin, lena n‑áirítear ‘gníomhaíochtaí atá beartaithe chun tionchar a imirt ar dhíospóireacht dhaonlathach agus ar phróisis chinnteoireachta an Stáit agus na sochaí’, de réir bhrí Airteagal 3(a)(ac) den Dlí sin. Tá gá le hanailís shealadach ina leith sin fiú sula dtionscnófar imscrúdú den sórt sin.

186. Dá bhrí sin, tá an t‑idirdhealú a dhéanann an Ungáir idir ábhar tuairime nó teachtaireachta a bhféadfadh teacht faoi raon feidhme Airteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid a chur in iúl, ar thaobh amháin, agus an bhagairt ar an gceannasacht náisiúnta nó an bonn a bhaint dó a eascraíonn as sin, ar an taobh eile, dofheidhmithe, mura meastar gur bagairt fhéideartha ar an gceannasacht sin ann féin é aon tuairim nó cumarsáid a chur in iúl ar mhaithe le heagraíocht eachtrach nó duine eachtrach, rud a thugann údar le hidirghabháil ón Oifig. Deimhnítear a fortiori le measúnú den sórt sin cineál idirdhealaitheach fhorálacha Airteagal 3 den dlí sin. Dá bhrí sin, is gá freisin diúltú d’argóint na hUngáire nach mbaineann an dlí atá faoi chonspóid, i bprionsabal, leis na meáin ná le hiriseoirí, a bhfuil cosaint leathan acu maidir leis an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh, (100) ar an bhforas nach ngabhann sé ach tionchar eachtrach neamhdhlisteanach ar na toghcháin agus ar thoil na dtoghthóirí.

187. Thairis sin, le foclaíocht Airteagal 3(a) den dlí atá faoi chonspóid, ceadaítear don Oifig imscrúdú a dhéanamh ar aon ghníomhaíocht líomhnaithe maidir le cur isteach ar leas na Stát eile nó na ndaoine dlítheanacha nó nádúrtha eachtracha a d’fhéadfadh difear a dhéanamh do cheannasacht nó ceannasacht a chur i mbaol a bhaineann le díospóireacht phoiblí, gan beann ar a cuspóir, a raon feidhme, a hábhar nó a tionscnamh.(101) Léiríonn doiléire sin na bhforálacha atá faoi chonspóid ann féin go bhféadfadh cur isteach ar an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil a bheith i gceist leo nó go bhféadfadh cur isteach ar an tsaoirse sin a bheith mar thoradh orthu.

188. Ní ghlactar leis, le cur isteach den sórt sin, go ngearrfaidh Stát pionós ar léiriú sonrach tuairime mar gheall ar a inneachar. Tugtar cosaint leis an tsaoirse sin freisin ar bhearta Stáit a bhfuil éifeacht dhíspreagthach acu ar thuairimí a chur in iúl i gcoitinne agus a bhfuil baol féinchinsireachta ag baint leo. (102) Dá bhrí sin, chun éifeacht dhíspreagthach den sórt sin a chinneadh, is leor go bhféadfadh an nochtadh tuairime a bheith ina ábhar d’imscrúdú coiriúil. (103)

189. Sa chás seo, tagann méadú ar an riosca a bhaineann le himeachtaí coiriúla den sórt sin, bíodh údar leo nó ná bíodh, tar éis imscrúdú ón Oifig, i bhfianaise an údair, amhail an oibleagáid atá ar an Oifig a thorthaí a tharchur chuig na húdaráis inniúla, lena n‑áirítear na húdaráis choiriúla, faoi Airteagal 11 den dlí atá faoi chonspóid.(104) Ar an gcaoi chéanna, tá éifeacht dhíspreagthach nó riosca féinchinsireachta den sórt sin mar thoradh ar an mbagairt go bhféadfadh an Oifig imscrúdú a oscailt agus ar a údarú torthaí an imscrúdaithe sin agus tuarascálacha – a d’fhéadfadh a bheith ina gcúis le hionchoiriú nó stiogmatú – a nochtadh ar an idirlíon ag deireadh an imscrúdaithe sin, i gcomhréir le hAirteagal 6(1) agus (3) den dlí sin. Dá bhrí sin, eascraíonn an éifeacht dhíspreagthach sin agus an baol féinchinsireachta sin as cumhachtaí imscrúdaithe na hOifige agus as na hoibleagáidí comhair a fhorchuirtear ar eagraíochtaí nó ar dhaoine atá ag feidhmiú in earnálacha na meán, an phreasa agus na cumarsáide. Féadfaidh na heagraíochtaí nó na daoine sin a bheith faoi réir imscrúdú ar an bhforas go ndéanann siad ceann de na ‘gníomhaíochtaí’ dá dtagraítear in Airteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid. (105)

190. Thairis sin, is é cosaint foinsí iriseoireachta ceann de na príomhchoinníollacha maidir le saoirse an phreasa. Gan an chosaint sin, d’fhéadfaí na foinsí sin a dhíspreagadh ó chabhrú leis an bpreas an pobal a chur ar an eolas faoi ábhair leasa ghinearálta.(106) Trína dhualgas comhair a chomhlíonadh agus trí aon fhaisnéis a iarrann an Oifig, eagraíocht nó ionadaí an phreasa nó na meán a sholáthar, tá an baol ann go nochtfar céannacht a bhfoinsí faisnéise. Dá bhrí sin, bíonn iarmhairt thoirmeascach i gcónaí ag rannpháirtíocht dhealraitheach iriseoirí i sainaithint foinsí anaithnide. (107) Má chailleann na foinsí féideartha faisnéise sin muinín go bhfuil a gcéannacht á cosaint, staonfaidh siad ó theagmháil a dhéanamh leis na hiriseoirí sin chun faisnéis íogair a sholáthar dóibh. D’fhéadfadh sé a bheith mar thoradh air freisin go ndéanfadh iriseoir a ghníomhaíochtaí imscrúdaitheacha a theorannú nó a stopadh nó go bhfaigheadh sé nó sí tacaíocht eachtrach chun na críche sin nó go rachadh sé nó sí i mbun féinchinsireachta chun oscailt imscrúdaithe ag an Oifig a sheachaint.

191. Faoi Airteagal 6 den dlí atá faoi chonspóid, féadfaidh an Oifig a measúnú a nochtadh tar éis imscrúdú agus i gcomhthéacs na tuarascála bliantúla, fiú má tá sé neamhfhabhrach don eagraíocht nó don duine lena mbaineann, atá déanta aici cheana féin, mar is léir ó na tuarascálacha agus ó na fógraí a foilsíodh.(108) D’fhéadfadh éifeacht athchomhairleach a bheith ag ráitis phoiblí den sórt sin, amhail rabhaidh phoiblí ó údarás stáit, ar an tsaoirse chun tuairimí a chur in iúl. (109) Is amhlaidh is mó an cás nuair is ráiteas sáraíochta nó stiogmataithe é an ráiteas poiblí seo. (110)

192. Mar thoradh air sin, cuireann na forálacha atá faoi chonspóid isteach ar an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil a ráthaítear le hAirteagal 11(1) den Chairt.

193. De bhun Airteagal 12(1) den Chairt, tá ag gach duine an ceart chun saoirse comhlachais ar gach leibhéal, go háirithe in ábhair pholaitiúla, cheardchumainn agus shibhialta. Freagraíonn an ceart sin don cheart a ráthaítear in Airteagal 11(1) de ECHR agus, dá bhrí sin, ní mór an bhrí chéanna agus an raon feidhme céanna a thabhairt dó agus don cheart sin, mar thairseach íosta cosanta, i gcomhréir le hAirteagal 52(3) den Chairt (féach mír 184 den Tuairim seo).

194. Áitíonn an Coimisiún go bhfágann na forálacha atá faoi chonspóid go bhfuil sé i bhfad níos deacra do chomhlachais nó d’eagraíochtaí oibriú san Ungáir. D’fhéadfadh a láithreacht a bheith ag brath ar an bhféidearthacht tacaíocht trasteorann a fháil, de réir bhrí Airteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid, rud a d’fhéadfadh a bheith ina chúis le hidirghabháil ón Oifig. D’fhéadfadh sé imscrúdú a dhéanamh ar ghníomhaíochtaí reatha nó beartaithe na n‑eagraíochtaí uile neamhrialtasacha atá lonnaithe san Ungáir, lena n‑áirítear gníomhaíochtaí faisnéise poiblí, tuairimí a chur in iúl, leasanna a chur chun cinn agus rannpháirtíocht sa díospóireacht phoiblí agus dhaonlathach.

195. Áitíonn an Ungáir, go bunúsach, in éagmais smachtbhannaí, nach féidir le himscrúduithe na hOifige difear a dhéanamh do shaoirse comhlachas.

196. Tá an ceart chun saoirse comhlachais ar cheann de na bunchlocha riachtanacha de shochaí dhaonlathach iolraíoch. Ceadaítear leis an gceart sin gníomhú i dteannta a chéile sna réimsí a bhfuil leas coiteann ann agus rannchuidiú le dea-fheidhmiú an tsaoil phoiblí. (111) Leis an gceart sin, cuirtear ar chumas comhlachais, inter alia, leanúint dá ghníomhaíochtaí agus feidhmiú gan cur isteach gan údar cuí ón Stát. (112) Dá bhrí sin, tá cur isteach ar an gceart chun saoirse comhlachais i gceist le reachtaíocht lena ndéantar gníomhaíocht nó feidhmiú comhlachas i bhfad níos deacra, go háirithe trí theorainn a chur lena gcumas acmhainní airgeadais a fháil, lena n‑áirítear acmhainní airgeadais thar lear, trí íomhá dhiúltach dá ngníomhaíochtaí a chur in iúl nó trína nochtadh do bhaol pionós. (113)

197. Dá bhrí sin, le reachtaíocht lena gcruthaítear ceanglais ar dócha go mbeidh éifeacht athchomhairleach acu ar rannpháirtíocht deontóirí a bhfuil cónaí orthu i mBallstáit eile nó i dtríú tíortha i gcistiú na n‑eagraíochtaí neamhrialtasacha agus, ar an gcaoi sin, gníomhaíochtaí na n‑eagraíochtaí sin agus baint amach na gcuspóirí a shaothraíonn siad a dhéanamh níos deacra, baintear an bonn den tsaoirse sin. Is amhlaidh atá i gcás ina gcruthaíonn ceanglais den sórt sin timpeallacht ina bhfuil mímhuinín fhorleathan as na heagraíochtaí sin agus ina ndéantar iad a stiogmatú.(114)

198. Mar a léirítear i roinnt tuarascálacha agus teachtaireachtaí arna bhfoilsiú ag an Oifig,(115) tagann gníomhaíochtaí agus cistiú na n‑eagraíochtaí neamhrialtasacha eachtracha faoi raon feidhme Airteagal 3(b) agus (c) den dlí atá faoi chonspóid (‘gníomhaíochtaí a dhéantar trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear’ a bhféadfaidh ‘tionchar a imirt ar thoradh toghchán’ agus ‘gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar thoil na dtoghthóirí trí úsáid a bhaint as tacaíocht thar lear’) agus is féidir a shaintréithriú mar ghníomhaíochtaí agus cistiú atá contrártha don cheannasacht náisiúnta. Leis an riosca méadaithe go n‑osclóidh an Oifig imscrúdú orthu, is dócha go ndíspreagfar na heagraíochtaí agus na comhlachais sin ó leanúint dá ngníomhaíochtaí san Ungáir nó ó thacaíocht a lorg, lena n‑áirítear tacaíocht airgeadais, ón gcoigríoch. I gcomhthéacs na n‑imscrúduithe sin, tá na heagraíochtaí agus na comhlachais lena mbaineann faoi réir dualgais fhorleathana comhair agus faisnéise, lena n‑áirítear maidir lena n‑acmhainní airgeadais. Fágann sé sin go bhfuil a ngníomhaíochtaí, a gcistiú agus a gcuspóirí a bhaint amach níos deacra. Ar an gcaoi chéanna, d’fhéadfadh measúnuithe ionchoiriúla nó stiogmataithe ar ghníomhaíochtaí na n‑eagraíochtaí nó na gcomhlachas sin a bheith sna tuarascálacha agus sna fógraí a fhoilsíonn an Oifig tar éis imscrúdú den sórt sin, mar a léirítear leis na samplaí ar chomhad ar a bhfuil an Coimisiún agus roinnt páirtithe leasmhara ag brath. (116)

199. Dá bhrí sin, tá cur isteach ar an tsaoirse comhlachais a ráthaítear le hAirteagal 12(1) den Chairt i gceist leis na forálacha atá faoi chonspóid nó d’fhéadfaidís a bheith ina gcúis le cur isteach ar an tsaoirse sin.

(d) Cur isteach ar an gceart chun measa ar an saol príobháideach agus ar shaol an teaghlaigh a ráthaítear le hAirteagal 7 den Chairt

200. Tugtar le hAirteagal 7 den Chairt go bhfuil ag gach duine an ceart go ndéanfar a shaol nó a saol príobháideach agus a shaol nó a saol teaghlaigh, a chónaí nó a cónaí agus a chumarsáidí nó a cumarsáidí a urramú.

201. Áitíonn an Coimisiún go sáraítear leis an dlí atá faoi chonspóid an ceart go ndéanfar an saol príobháideach a urramú trí dhamáiste a dhéanamh do chlú aon duine atá faoi réir imscrúdú ag an Oifig. Is measa an éifeacht sin mar gheall ar fhoilsiú éigeantach chéannacht na ndaoine lena mbaineann agus thorthaí na hOifige ar a suíomh gréasáin. Freagraíonn an Ungáir nach bhfuil sna sonraí a fhoilsítear i dtuarascálacha na hOifige ach torthaí oibiachtúla agus táscairí fíorasacha nach féidir le nochtadh na dtorthaí sin, de réir sainmhínithe, difear a dhéanamh don cheart chun príobháideachais ná do chlú duine nó eagraíochta.

202. Le hAirteagal 7 den Chairt, cosnaítear daoine nádúrtha go príomha, cé go bhféadfaidh daoine dlítheanacha tairbhe a bhaint as freisin.

203. Is dócha go mbainfidh na forálacha lena gcinntear raon feidhme an dlí atá faoi chonspóid agus na forálacha lena gcumhdaítear cumhachtaí na hOifige le daoine nádúrtha. Féadfaidh na daoine sin a bheith faoi réir imscrúdú ag an Oifig, inter alia, agus iad i mbun gníomhaíochtaí ionadaíochta leasa (Airteagal 3(a)(aa)), gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise (Airteagal 3(a)(ab)), nó gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar dhíospóireacht dhaonlathach agus ar phróisis chinnteoireachta an Stáit agus na sochaí (Airteagal 3(a)(ac)). Ar an gcaoi chéanna, féadfaidh na daoine sin a bheith ina seolaithe ar iarraidh ar fhaisnéis ón Oifig atá ceangailteach ó thaobh dlí de, de réir bhrí Airteagal 7(2) agus (3), arna léamh i gcomhar le hAirteagal 8(1) den dlí sin. Ina theannta sin, i gcomhréir le hAirteagal 6(1) agus (6) den Dlí sin, féadfar sonraí a bhaineann le daoine nádúrtha a nochtadh ar shuíomh gréasáin na hOifige nó i gcomhthéacs a tuarascála bliantúla. Ar deireadh, faoi Airteagal 11 den dlí céanna, údaraítear don Oifig na sonraí sin a tharchur chuig údaráis inniúla eile.

204. Is gá scrúdú a dhéanamh an bhféadfadh na forálacha sin an ceart go n‑urramófaí saol príobháideach na ndaoine nádúrtha lena mbaineann a shárú agus a mhéid a d’fhéadfadh siad an ceart sin a shárú.

205. Leis an gceart chun measa ar an saol príobháideach agus ar shaol an teaghlaigh, a chumhdaítear in Airteagal 7 den Chairt,(117) cuimsítear, inter alia, cosaint faisnéise pearsanta a bhféadfadh duine a bheith ag súil go dlisteanach leis nach bhfoilseofaí í gan a thoiliú, go háirithe an clú i gcoinne ionsaithe de thromchúis áirithe agus a dhéantar ar bhealach a dhéanfadh dochar do theachtadh pearsanta an chirt sin. (118)

206. Dá bhrí sin, de réir chásdlí na Cúirte, baineann rialacha náisiúnta lena gceanglaítear nó lena n‑údaraítear sonraí pearsanta amhail ainm, áit chónaithe nó acmhainní airgeadais daoine nádúrtha a nochtadh d’údarás poiblí nó a scaipeadh ar an bpobal, in éagmais thoiliú na ndaoine nádúrtha sin agus gan beann ar úsáid na sonraí atá i gceist ina dhiaidh sin, le cur isteach ar a saol príobháideach.(119)

207. Mar a tugadh faoi deara i mír 203 den Tuairim seo, d’fhéadfadh sonraí pearsanta a bheith i dtorthaí na n‑imscrúduithe a fhéadfar a tharchur chuig údaráis eile faoi Airteagal 11 den dlí atá faoi chonspóid, amhail ainm duine nádúrtha, a sheoladh nó a seoladh, an chaoi ar chomhoibrigh sé nó sí leis an Oifig nó faisnéis airgeadais a bhaineann leis nó léi. Tá cur isteach ar phríobháideachas i gceist leis sin ann féin.

208. Is fíor nár cheart sonraí den sórt sin a bheith sa nochtadh ar shuíomh gréasáin na hOifige ar thorthaí na n‑imscrúduithe i gcomhréir le hAirteagal 6(1) den dlí atá faoi chonspóid, agus ina thuarascáil bhliantúil a chuirtear ar fáil go poiblí de bhun Airteagal 6(3) agus (6) den dlí sin, cé is moite de ‘shonraí pearsanta atá ar mhaithe le leas an phobail’.(120) Mar a luaigh an Ungáir ag an éisteacht, cumhdaítear leis an gcoincheap deireanach sin, inter alia, sonraí i gclár na gcuideachtaí, amhail ainm úinéara thairbhiúil, bainisteora nó úinéara gnóthais, ainmneacha stiúrthóirí gnóthas poiblí, comhlachtaí nó ainmneacha daoine a dhéanann cúram poiblí, sonraí a bhaineann le húsáid cistí poiblí ag eintitis a oibríonn le cistí poiblí agus faisnéis shonrach a bhaineann leis an gconradh poiblí. Dá bhrí sin, cosnaíonn na forálacha sin, i bprionsabal, ar chur isteach ar an saol príobháideach a d’fhéadfadh a bheith nasctha le nochtadh nó foilsiú den sórt sin. Thairis sin, a mhéid atá feidhm ag an eisceacht a bhaineann le ‘sonraí pearsanta atá ar mhaithe le leas an phobail’, is cosúil go bhfuil a raon feidhme teoranta do shonraí a d’fhéadfaí a fhoilsiú go dlisteanach ar mhaithe le leas sáraitheach an phobail chun trédhearcacht idirbheart tráchtála, inter alia, a áirithiú. Is amhlaidh fós go bhféadfadh foilsiú na sonraí sin ag an Oifig dochar a dhéanamh do chlú an duine nádúrtha lena mbaineann, i gcás ina mbaineann sé le measúnuithe diúltacha nó cáintí de chineál a chuirfeadh míchlú ar a n‑údair. D’fhéadfaí a chur i leith an duine sin, inter alia, faoi Airteagal 7(4) den Dlí sin, nár chomhoibrigh sé go cuí leis an Oifig. (121) Dá bhrí sin, sa mhéid sin, d’fhéadfadh sé go gcuirfí isteach ar shaol príobháideach an duine nádúrtha lena mbaineann fiú dá bhfoilseodh an Oifig sonraí pearsanta a bhaineann le leas an phobail.

209. Sa chás seo, ní gá, dá bhrí sin, rialú a thabhairt an bhféadfaidh duine dlítheanach, i gcomhthéacs an fhoilsithe sin, brath freisin ar an gcosaint a ráthaítear le hAirteagal 7 den Chairt, mar a aithnítear in ábhair iomaíochta,(122) go háirithe, chun a íomhá nó a chlú a chosaint. (123) In aon chás, má dhéanann an pobal stiogmatú ar líomhaintí i gcoinne duine dlítheanach, amhail eagraíocht neamhrialtasach, a fhéachann le hamhras a chaitheamh ar chineál oibiachtúil agus iontaofa a cuid gníomhaíochtaí taighde, faisnéise agus foilseacháin, d’fhéadfadh sé sin dochar a dhéanamh do chlú a bhainisteoirí freisin. (124)

210. Dá bhrí sin, tá cur isteach ar na cearta a ráthaítear le hAirteagal 7 den Chairt i gceist leis na forálacha atá faoi chonspóid lena rialaítear cumhachtaí imscrúdaithe agus nochta na hOifige, nó tá na forálacha sin ina gcúis le cur isteach ar na cearta sin.

(e) Bonn cirt agus comhréireacht an chur isteach ar an gceart chun measa ar an saol príobháideach agus ar shaol an teaghlaigh, an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil agus an tsaoirse comhlachais

211. Is gá, dá bhrí sin, a fháil amach an bhfuil bonn cirt leis an gcur isteach a bhunaítear leis na cearta a ráthaítear le hAirteagail 7, 11 agus 12 den Chairt trí chuspóirí sáraitheacha leasa ghinearálta a shaothrú, eadhon cosaint na díospóireachta polaitiúla agus na dtoghchán inmheánach ar a bhfuil an Ungáir ag brath.

212. I gcomhréir le hAirteagal 52(1) den Chairt, ní mór ‘foráil le dlí’ a dhéanamh d’aon teorannú ar fheidhmiú na gceart a ráthaítear leis an gCairt, go háirithe, chun cuspóirí leasa ghinearálta arna n‑aithint ag an Aontas a bhaint amach go héifeachtach agus ní mór dó a bheith comhréireach chuige sin.

213. Ciallaíonn an ceanglas nach mór d’aon chur isteach ar fheidhmiú na gceart bunúsach a bheith ‘i gcomhréir leis an dlí’ nach mór bunús dlí a bheith ag an mbeart lena bhforáiltear don chur isteach sa dlí náisiúnta lena sainítear, ar bhealach atá soiléir agus beacht go leor, raon feidhme an teorannaithe ar fheidhmiú an chirt lena mbaineann, go háirithe chun cur i bhfeidhm an bhunúis dlí sin a dhéanamh intuartha agus chun an baol treallachais a sheachaint. Ní chuirtear cosc leis an gceanglas sin, áfach, ar an teorannú atá i gceist a fhoirmliú i dtéarmaí atá oscailte go leor chun bheith in ann oiriúnú do chásanna éagsúla agus do chásanna athraitheacha.(125)

214. Sa chomhthéacs sin, ba cheart a mheabhrú go dtugtar isteach le hAirteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid coincheapa neamhchinntithe ‘gníomhaíochtaí’ maidir le cur isteach ar leas na Stát eile nó na ndaoine dlítheanacha nó nádúrtha eachtracha a d’fhéadfadh difear a dhéanamh do cheannasacht na hUngáire nó í a chur i mbaol, rud a fhágann go bhfuil lánrogha leathan ag an Oifig (féach míreanna 58 agus 59 den Tuairim seo). Féadfaidh an dara ceann acu sin imscrúdú a thionscnamh tráth ar bith agus úsáid a bhaint as bearta imscrúdaitheacha atá ceangailteach ó thaobh dlí, chomh maith leis an bhfaisnéis a bhailítear a tharchur agus a nochtadh, gan bheith faoi réir athbhreithniú riaracháin nó breithiúnach.(126) Tá baol suntasach ann go ndéanfar léirithe éagsúla, ar bhonn cás ar chás, ar na gníomhaíochtaí atá i gceist (127) agus ar an ngá atá le himscrúdú a dhéanamh, de réir roghanna na hOifige. D’fhéadfaí an Oifig a spreagadh chun tús áite a thabhairt do sheasaimh a chomhfhreagraíonn do leasanna an rialtais, ach go háirithe, atá ceaptha a bheith measctha le leasanna na ceannasachta náisiúnta, agus chun cinsireacht a dhéanamh ar fhaisnéis chriticiúil. Rachadh sé sin chun dochair d’ionadaíocht leasanna dlisteanacha atá fíor-riachtanach d’fheidhmiú cuí an chórais iolraíoch agus dhaonlathaigh, amhail leasanna an fhreasúra, grúpaí mionlaigh nó eagraíochtaí neamhrialtasacha sibhialta a shaothraíonn cuspóirí leasa ghinearálta.

215. Ar deireadh, ní féidir leis an Ungáir brath ar an teorainn rialála amháin a cheanglaítear ar an Oifig, roimh aon fhoilsiú, a thorthaí a chur in iúl don eagraíocht atá faoi imscrúdú ionas go mbeidh sí in ann a barúlacha a thíolacadh agus freagra a thabhairt uirthi i scríbhinn i ndáil leis sin. Faoi Airteagal 6(8) den dlí atá faoi chonspóid, níl sé d’oibleagáid ar an Oifig fiú barúlacha den sórt sin a lua ina thuarascáil fhoilsithe.

216. Leanann sé ó na breithnithe roimhe seo nach bhfuil bonn cirt leis an gcur isteach a bhunaítear leis an gceart chun saoil phríobháidigh agus saoil teaghlaigh, leis an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil agus leis an tsaoirse comhlachais a ráthaítear le hAirteagail 7, 11 agus 12 den Chairt.

217. Dá bhrí sin, tá bunús maith leis na pléadálacha lena líomhnaítear sárú ar Airteagail 7, 11 agus 12 den Chairt agus ní mór seasamh leo.

(f) Sárú ar oibleagáid na rúndachta gairmiúla idir dlíodóir agus a chliant de réir bhrí Airteagal 7, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 47 den Chairt

218. Líomhnaíonn an Coimisiún sárú ar rúndacht ghairmiúil dlí (‘rúndacht ghairmiúil dlíodóra’) de réir bhrí Airteagal 7, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 47 den Chairt. Dar leis, d’fhéadfadh dlíodóirí, gnólachtaí dlí nó eagraíochtaí a sholáthraíonn comhairle dlí, chomh maith lena gcliaint, a bheith san áireamh leis an nath ‘aon eagraíocht nó duine eile’, de réir bhrí Airteagal 7(2) agus (3) den dlí atá faoi chonspóid. D’fhéadfadh sé go n‑iarrfaí orthu, mar fhreagra ar iarraidh ar fhaisnéis ón Oifig, faisnéis nó doiciméid a sholáthar atá cumhdaithe ag pribhléid ghairmiúil dlíodóra. Áitíonn an Ungáir, go bunúsach, gur leor na ráthaíochtaí dá bhforáiltear leis an Dlí maidir le gairm an dlíodóra, go háirithe in Airteagal 9 agus Airteagal 13(2) agus (3) de, chun pribhléid ghairmiúil dlíodóra a chosaint.

219. Tugann an Chúirt le tuiscint go bhfuil pribhléid ghairmiúil dhlíthiúil ann, inter alia, ó chosaint an tsaoil phríobháidigh faoi Airteagal 7 den Chairt trí aird a thabhairt, mar íostairseach chosanta (Airteagal 52(3) den Chairt), ar an léiriú a thugann ECtHR don ráthaíocht chomhfhreagrach dá bhforáiltear in Airteagal 8(1) de ECHR. (128) Leis an ráthaíocht sin, cosnaítear rúndacht gach comhfhreagrais idir daoine agus tugtar cosaint fheabhsaithe do mhalartuithe idir dlíodóirí agus a gcliaint, ní hamháin i gcomhthéacs na gníomhaíochta cosanta, ach i gcomhthéacs na comhairle dlí freisin. Dá bhrí sin, ráthaítear le hAirteagal 7 den Chairt rúndacht na comhairle dlí sin, maidir lena hábhar agus toisc gurb ann dó araon. (129)

220. De bhun an dlí atá faoi chonspóid, tá cumhachtaí uathrialacha ag an Oifig maidir le himscrúdú, tarchur faisnéise, meastóireacht, togra agus nochtadh a thagann go soiléir faoi fheidhmiú cumhachtaí poiblí, a bhfuil daoine, go háirithe iad siúd atá faoi imscrúdú, faoina réir.(130) Mar sin féin, ní fhoráiltear leis an dlí sin ann féin do choimircí nós imeachta bunúsacha i bhfabhar na ndaoine sin, amhail pribhléid ghairmiúil dlíodóra, ná ní thagraíonn sé d’fhorálacha an Dlí maidir le gairm an dlíodóra. Os a choinne sin, is léir ó Airteagal 8(2) den dlí atá faoi chonspóid ‘nach nós imeachta [...] riaracháin é an nós imeachta imscrúdaithe arna riar ag an Oifig’ agus ‘nach féidir aon imeachtaí riaracháin a thionscnamh’.

221. Is fíor go gcosnaítear pribhléid ghairmiúil dlíodóra le hAirteagal 9(1) agus (2) den Dlí maidir le gairm an dlíodóra, ar bhealach leathan, trí ‘[n]a fíorais, an fhaisnéis agus na sonraí go léir a dtagann an duine atá ag cleachtadh ghairm an dlíodóra ar an eolas fúthu’ a chuimsiú i bhfeidhmiú a ghníomhaíochta, chomh maith le ‘aon doiciméad nó meán eile ina bhfuil pribhléid ghairmiúil dlíodóra’. Faoi Airteagal 9(3), arna léamh i gcomhar le hAirteagal 13(1), den Dlí sin, ceanglaítear ar dhlíodóir diúltú faisnéis nó doiciméid a chumhdaítear le pribhléid ghairmiúil dlíodóra a sholáthar in aon imeachtaí riaracháin nó breithiúnacha. Faoi Airteagal 13(1) den Dlí sin, ní fhéadfaidh an dlíodóir doiciméid agus sonraí a chumhdaítear le pribhléid ghairmiúil dlí a nochtadh le linn ‘athbhreithniú riaracháin, cigireacht nó imscrúdú ar an láthair’, ná ní fhéadfar a cheangal air fianaise a thabhairt ná faisnéis a sholáthar a bhaineann leis an bpribhléid sin, agus cosc á chur air bac a chur ar an nós imeachta riaracháin.

222. Mar sin féin, ag féachaint, go háirithe, do chineál neamhriaracháin nós imeachta agus bhearta imscrúdaitheacha na hOifige, mar a fhorordaítear go sainráite le hAirteagal 8(2) den dlí atá faoi chonspóid, (131) ní léir go bhfuil an Oifig faoi cheangal iarbhír ag rúndacht ghairmiúil agus nach bhfuil sé in ann í a shárú.

223. Níl feidhm ag Airteagail 9 agus 13 den Dlí maidir le gairm an dlíodóra ach amháin maidir le himeachtaí riaracháin nó breithiúnacha agus maidir le cigireachtaí nó imscrúduithe ar an láthair, agus sa chomhthéacs sin d’fhéadfaí ‘ceangal a chur ar dhlíodóir fianaise a thabhairt nó faisnéis a sholáthar maidir le rúndacht ghairmiúil’.(132) Mar sin féin, ní de chineál riaracháin iad nósanna imeachta imscrúdaithe na hOifige ná níl sé i gceist leo cigireachtaí nó imscrúduithe ar an láthair a dhéanamh, ós rud é nach bhforáiltear le hAirteagal 8(1) den dlí atá faoi chonspóid do chumhacht rochtana na hOifige ar áitribh na n‑eagraíochtaí lena mbaineann. Mar sin féin, faoi Airteagal 7(3), arna léamh i gcomhar le hAirteagal 8(1), den dlí sin, údaraítear don Oifig aon fhaisnéis nó sonraí a bhaineann le hábhar an imscrúdaithe sin a iarraidh ar na heagraíochtaí nó ar na daoine atá faoi réir a imscrúdaithe trí bhíthin bearta imscrúdaitheacha atá ceangailteach ó thaobh dlí. Mar chliaint dlíodóirí, d’fhéadfadh faisnéis, sonraí agus doiciméid a bheith ag eagraíochtaí agus daoine den sórt sin atá cumhdaithe ag pribhléid ghairmiúil dlíodóra a d’fhéadfadh a bheith orthu a tharchur chuig an Oifig i gcomhréir lena ndualgas comhair. (133) Thairis sin, ní féidir a chur as an áireamh, i gcomhthéacs imeachtaí riaracháin nó breithiúnacha ina dhiaidh sin, a d’fhéadfadh a bheith pionósach, a thionscnaítear tar éis an comhad a tharchur chuig na húdaráis inniúla, faoi Airteagal 11 den dlí atá faoi chonspóid, go bhféadfadh na húdaráis sin teacht ar an eolas faoi fhaisnéis a bhailigh an Oifig de shárú ar phribhléid ghairmiúil dlíodóra, nó fiú í a úsáid mar fhianaise.

224. Ar deireadh, fiú má ghlactar leis go bhfuil an Oifig faoi cheangal ag rúndacht ghairmiúil faoi Airteagail 9 agus 13 den Dlí maidir le gairm an dlíodóra, mar gheall ar eisiamh, de réir Airteagal 8(2) den Dlí atá faoi chonspóid, imeachtaí riaracháin a thionscnamh maidir le bearta imscrúdaitheacha na hOifige, níl aon leigheas ann faoin dlí riaracháin, mar a cheanglaítear le hAirteagal 47 den Chairt,(134) lena gcuirtear ar chumas an duine a chomhlíonadh a fhíorú i gcomhthéacs na nósanna imeachta imscrúdaithe faoi Airteagail 6 go 8 den Dlí atá faoi chonspóid nó ag deireadh na n‑imeachtaí sin.

225. Dá bhrí sin, baineann na forálacha atá faoi chonspóid maidir le cumhachtaí imscrúdaithe na hOifige agus a gcur chun feidhme le cur isteach ar an bpribhléid ghairmiúil dlíodóra a ráthaítear le hAirteagal 7, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 47 den Chairt.

226. Dá bhrí sin, ní mór a mheas gur sáraíodh oibleagáid na rúndachta gairmiúla idir dlíodóir agus a chliant de réir bhrí Airteagal 7 arna léamh i gcomhar le hAirteagal 47 den Chairt agus ní mór seasamh leis an tsaincheist dlí seo.

(g) Sárú ar an gceart gan ráitis fhéin‑ionchoiritheacha a dhéanamh de réir bhrí Airteagal 48 den Chairt

227. Líomhnaíonn an Coimisiún gur sáraíodh an ceart gan ráitis fhéin‑ionchoiritheacha a dhéanamh (‘an ceart bheith i do thost’) de réir bhrí Airteagal 48 den Chairt. Dar leis, d’fhéadfaí a áireamh leis an oibleagáid comhoibriú a leagtar síos in Airteagail 7 agus 8 den dlí atá faoi chonspóid an oibleagáid faisnéis fhéin‑ionchoiritheach a sholáthar, a fhéadfar a úsáid i gcoinne na ndaoine lena mbaineann i gcomhthéacs imeachtaí coiriúla a d’fhéadfadh a bheith ann ina dhiaidh sin nó i gcomhthéacs imeachtaí coiriúla comhthreomhara, go háirithe faoi Airteagal 350/A den Chód Coiriúil.

228. Leanann an ceart chun tosta, mar a aithnítear i gcásdlí na Cúirte, ón dara fomhír d’Airteagal 47 agus ó Airteagal 48 den Chairt.(135) Braitheann an chosaint a thugtar leis an gceart sin ar iarraidh ar fhaisnéis a dhéantar i gcomhthéacs imeachtaí coiriúla nó riaracháin a bhféadfadh glacadh pionós airgeadais a bheith mar thoradh orthu agus lena bhforchuirtear oibleagáidí comhair ar an duine cúisithe a fhéadfar a fhorfheidhmiú trí bhíthin comhéigin. (136)

229. Mar sin féin, sa chás seo, mar a áitíonn an Ungáir agus an ceart aici, níl an diúltú freagra a thabhairt ar iarraidh fhéideartha ar fhaisnéis ón Oifig, cé go bhfuil an iarraidh sin ceangailteach ó thaobh dlí de, faoi Airteagal 7(2) agus (3), arna léamh i gcomhar le hAirteagal 8(1), den dlí atá faoi chonspóid, pionós sa chiall dhocht, ná ní fhéadfaidh an Oifig féin ná údarás eile é a fhorfheidhmiú trí bhearta comhéigneacha.(137) Dá bhrí sin, fiú dá mbainfeadh iarraidh den sórt sin ar fhaisnéis le faisnéis nó le ráitis fhéin‑ionchoiritheacha, ní bheadh sé de chineál a sháródh an ceart chun tosta.

230. Thairis sin, níor éirigh leis an gCoimisiún a shuíomh, i gcomhthéacs ionchúiseamh coiriúil, pionósach nó sáraitheach ina dhiaidh sin, tar éis don Oifig an fhianaise a bhailigh an Oifig a tharchur chuig na húdaráis inniúla, i gcomhréir le hAirteagal 11 den dlí atá faoi chonspóid, go bhféadfaí aon fhianaise fhéin‑ionchoiritheach a úsáid i gcoinne na heagraíochta nó an duine lena mbaineann. Toirmisctear an úsáid sin, i bprionsabal, le hAirteagal 167(5) de Chód an Nós Imeachta Choiriúil, atá ina cheangal ar na húdaráis sin.(138)

231. Dá bhrí sin, ní mór diúltú don ghearán lena líomhnaítear sárú ar an gceart gan ráitis fhéin‑ionchoiritheacha a dhéanamh de réir bhrí Airteagal 48 den Chairt toisc é a bheith gan bhunús.

8. Sárú ar RGCS agus ar Airteagail 7 agus 8 den Chairt

232. Áitíonn an Coimisiún nach gcomhlíontar na ceanglais a leagtar síos in Airteagal 5(1) (prionsabail a bhaineann le sonraí pearsanta a phróiseáil), Airteagal 6(1)(e) (próiseáil a bheidh riachtanach chun cúram a dhéantar ar mhaithe le leas an phobail a chur i gcrích nó i bhfeidhmiú údaráis oifigiúil atá dílsithe don rialaitheoir), Airteagal 6(2) agus (3) (bunúis dlí don phróiseáil), Airteagal 9(2)(g) (próiseáil a bheidh riachtanach ar chúiseanna a bhaineann le leas poiblí substaintiúil) agus Airteagal 10 de RGCS (próiseáil a bhaineann le ciontuithe coiriúla agus cionta), agus ráthaíochtaí Airteagal 8, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 7 den Chairt leis an dlí atá faoi chonspóid. Go háirithe, de réir an Choimisiúin, ní fhoráiltear leis an dlí atá faoi chonspóid do bhunús dlí iomchuí ná do ‘bhunús dlisteanach’, de réir bhrí Airteagal 8 den Chairt, chun sonraí pearsanta a phróiseáil. Áitíonn an Ungáir, go bunúsach, gurb é Airteagal 6(1)(e) de RGCS an bunús dlí oiriúnach chun na críche sin agus, in aon chás, go gcomhlíontar ceanglais RGCS leis an dlí sin.

(a) Sonraí pearsanta a phróiseáil faoi RGCS

233. A mhéid a bhaineann na nósanna imeachta agus na bearta arna nglacadh ag an Oifig le sonraí pearsanta a phróiseáil, ní mór dóibh forálacha RGCS a chomhlíonadh, arna léiriú i bhfianaise na ráthaíochta dá bhforáiltear in Airteagal 8 den Chairt, arna léamh i gcomhar le ráthaíocht an chirt go n‑urramófaí an saol príobháideach a aithnítear in Airteagal 7 den Chairt.(139)

234. Faoi Airteagal 1 de RGCS, is é is aidhm agus cuspóirí don Rialachán sin, inter alia, rialacha a leagan síos maidir le daoine nádúrtha a chosaint i ndáil le sonraí pearsanta a phróiseáil agus rialacha a leagan síos maidir le saorghluaiseacht sonraí den sórt sin (mír 1), agus cearta agus saoirsí bunúsacha daoine nádúrtha a chosaint, agus go háirithe a gceart go ndéanfar sonraí pearsanta a chosaint (mír 2).

235. I gcomhréir le hAirteagal 2(1) de RGCS, tá feidhm aige maidir le sonraí pearsanta a phróiseáil go hiomlán nó go páirteach trí mhodhanna uathoibrithe, agus maidir le sonraí pearsanta, ar cuid de chóras comhdúcháin iad nó atá beartaithe a bheith ina gcuid de chóras comhdúcháin, a phróiseáil trí mhodhanna eile seachas modhanna uathoibrithe’. De bhun Airteagal 4(1) de RGCS, cumhdaítear leis an gcoincheap ‘sonraí pearsanta’ aon fhaisnéis a bhaineann le duine nádúrtha sainaitheanta nó in‑sainaitheanta.

236. De réir Airteagal 4(2) de RGCS, cuimsíonn an téarma ‘próiseáil’ ‘aon oibríocht nó aon sraith d’oibríochtaí a dhéantar ar shonraí pearsanta nó ar shraitheanna de shonraí pearsanta, trí mhodhanna uathoibrithe nó trí mhodhanna eile’, amhail ‘bailiú, taifeadadh, [...] úsáid, nochtadh trí tharchur, trí scaipeadh nó trí chur ar fáil ar bhealach eile [...]’.

237. Mar a mhínítear i mír 203 den Tuairim seo, cumhdaítear freisin le raon feidhme an dlí atá faoi chonspóid agus le cur chun feidhme chumhachtaí imscrúdaitheacha na hOifige (gníomhaíochtaí) daoine nádúrtha. De bhun Airteagail 7(2) agus (3), arna léamh i gcomhar le hAirteagal 8(1) den Dlí sin, údaraítear don Oifig a iarraidh, inter alia, ar na daoine lena mbaineann aon fhaisnéis nó sonraí a bhaineann le hábhar an imscrúdaithe a thabhairt ar aird. Mar a dheimhnítear le hAirteagal 6(6) den Dlí sin, a bhaineann le foilsiú na tuarascála bliantúla, féadfar ‘sonraí pearsanta’ agus ‘sonraí pearsanta atá ar mhaithe le leas an phobail’ a áireamh san fhaisnéis agus sna sonraí a bhailíonn an Oifig. Thairis sin, ní chuireann an Ungáir ina choinne sin. Ina theannta sin, comhlíonann bailiú na faisnéise nó na sonraí sin trí bhíthin iarrataí ar fhaisnéis atá ceangailteach ó thaobh dlí de, trína taifeadadh nó trína gcur sa chomhad, chomh maith lena n‑úsáid chun críocha measúnaithe ag an Oifig, an coincheap ‘próiseáil’ na sonraí sin.

238. Is amhlaidh atá maidir le tarchur na faisnéise agus na sonraí sin ag an Oifig, faoi Airteagal 11 den dlí atá faoi chonspóid, chuig na húdaráis inniúla. Ar deireadh, is ionann foilsiú thorthaí a imscrúdaithe ag an Oifig ar a suíomh gréasáin agus a tuarascáil bhliantúil, de bhun Airteagal 6(1) agus (6) den dlí sin, agus ‘scaipeadh nó [...] chur ar fáil ar bhealach eile’ de réir bhrí an choincheapa ‘próiseáil’. Údaraítear go sainráite don Oifig fiú ‘sonraí pearsanta atá ar mhaithe le leas an phobail’ a fhoilsiú’.(140)

239. Leanann sé ón méid sin roimhe seo go gcomhlíonann na bearta sin go léir de chuid na hOifige an coincheap ‘próiseáil’ sonraí pearsanta, de réir bhrí Airteagal 4(2) de RGCS, i bhfoirm, inter alia, bailiú, taifeadadh, stóráil, úsáid, nochtadh trí tharchur, (141) trí scaipeadh nó trí chur ar fáil ar bhealach eile.

(b) Dlíthiúlacht phróiseáil na sonraí pearsanta ar bhunús dlí iomchuí

(1) Bunús dlí iomchuí don phróiseáil

240. De réir an Choimisiúin, ní leor an dlí atá faoi chonspóid mar bhunús dlí don phróiseáil sin ar shonraí pearsanta.

241. I gcomhréir le hAirteagal 6(1)(e) de RGCS, dá dtagair an chúirt a rinne an tarchur ina céad cheist, ní bheidh an phróiseáil dleathach ach amháin má tá sé riachtanach chun cúram a chur i gcrích a dhéantar ar mhaithe le leas an phobail nó i bhfeidhmiú údaráis oifigiúil atá dílsithe don rialaitheoir. De bhun na chéad fhomhíre d’Airteagal 6(3) den Rialachán sin, ní mór bunús na próiseála sin a shainiú le dlí an Aontais (pointe (a)) nó le dlí an Bhallstáit a bhfuil an rialaitheoir faoina réir (pointe (b)).

242. Maidir leis sin, áitíonn an Ungáir go mícheart gur bunús dlí leordhóthanach ann féin é Airteagal 6(1)(e) de RGCS chun sonraí pearsanta a phróiseáil.(142) Is léir ó fhoclaíocht Airteagal 6(3) agus aithris 45 (143) de RGCS araon go bhfuil gá le bunús dlí ar leithligh agus breise, faoin dlí náisiúnta nó faoi dhlí an Aontais, lena sainítear ‘an bunús leis an bpróiseáil dá dtagraítear i mír 1(c) agus (e)’ chun na críche sin.

243. Ní chuirtear an measúnú sin ó bhail leis an nath ‘féadfaidh forálacha sonracha a bheith ina bhunús dlí’ a úsáidtear sa dara habairt den dara fomhír d’Airteagal 6(3) de RGCS. (144) Níl san abairt sin ach léiriú ar an bhféidearthacht atá ag na Ballstáit, dá dtagraítear i mír 2 den Airteagal sin (‘[f]éadfaidh na Ballstáit’), ‘forálacha níos sonraí a choimeád ar bhun nó a thabhairt isteach’ chun cur i bhfeidhm rialacha RGCS a oiriúnú chun críocha próiseáil dhleathach sonraí den sórt sin faoi mhír 1(c) agus (e) den Airteagal sin. (145)

244. Dá bhrí sin, ba cheart a fhíorú an bhforáiltear leis an dlí atá faoi chonspóid ann féin do bhunús dlí atá beacht go leor de réir bhrí Airteagal 6(3) de RGCS.

(2) Cineál neamhbheacht an dlí atá faoi chonspóid

245. Faoin gcéad fhomhír d’Airteagal 6(1)(e) de RGCS, dá dtagair an chúirt a rinne an tarchur ina céad cheist, ní bheidh an phróiseáil dleathach ach amháin má tá sé riachtanach chun cúram a chur i gcrích a dhéantar ar mhaithe le leas an phobail nó i bhfeidhmiú údaráis oifigiúil atá dílsithe don rialaitheoir.

246. Thairis sin, de réir an dara fomhír d’Airteagal 6(3) de RGCS, sainítear leis an mbunús dlí atá i gceist féin cuspóirí na próiseála nó, i gcás próiseála de réir bhrí mhír 1(e) den Airteagal sin, tá na críocha sin riachtanach chun cúram a chur i gcrích a dhéantar ar mhaithe le leas an phobail nó i bhfeidhmiú údaráis oifigiúil atá dílsithe don rialaitheoir. Ní mór do dhlí lena rialaítear próiseáil sonraí pearsanta na coinníollacha substainteacha agus nós imeachta a bhfuil rochtain ar na sonraí sin faoina réir a shainiú go soiléir agus go beacht, trí bhíthin critéir oibiachtúla.(146)

247. Sa chás seo, is léir nach gcomhlíontar an ceanglas maidir le sainmhíniú atá soiléir agus beacht go leor ar chuspóirí na próiseála. Baineann sé sin, go háirithe, leis na cuspóirí atá ag an Oifig sonraí pearsanta a bhailiú, a thaifeadadh, a stóráil, a úsáid agus a tharchur.

248. I ndáil leis sin, ba cheart a mheabhrú go bhféadfaidh an Oifig faisnéis a iarraidh maidir le haon sonraí, lena n‑áirítear sonraí pearsanta, a bhaineann le hábhar a himscrúduithe ar na gníomhaíochtaí a chumhdaítear le hAirteagal 3 den dlí atá faoi chonspóid (féach míreanna 237 agus 238 den Tuairim seo), mar shampla, iad siúd ‘atá ceaptha tionchar a imirt ar dhíospóireacht dhaonlathach agus ar phróisis chinnteoireachta an Stáit agus na sochaí’.(147) I gcomhréir le hAirteagail 6 go 8 de, ní cheanglaítear leis an dlí sin ach nasc a bheith ag na sonraí atá i gceist leis an ábhar imscrúdaithe sin – a d’fhéadfadh a bheith leathan. (148) Ní chuireann na forálacha sin teorainn le cineál ná le raon feidhme na faisnéise ná na sonraí pearsanta a údaraítear don Oifig a iarraidh ar na heagraíochtaí nó ar na daoine lena mbaineann. Ar an gcaoi chéanna, de réir bhrí Airteagal 11 den dlí sin, údaraítear an Oifig na sonraí sin a tharchur ina n‑iomláine chuig na húdaráis inniúla eile, ar an bhforas amháin a shuíonn sí ‘fíorais nó imthosca a d’fhéadfadh nós imeachta sáraithe, nós imeachta coiriúil, nós imeachta riaracháin nó aon nós imeachta eile a thionscnamh nó a sheoladh mar thoradh orthu, gan coinníollacha nó cuspóirí an tarchuir sin chuig na húdaráis éagsúla a shonrú go soiléir.

249. Ní leagtar síos leis na forálacha thuasluaite aon chritéir lena rialaítear fad a gcoinneála ná na gcríoch dá n‑úsáidtear iad, ag brath ar chineál na sonraí nó ar an ábhar sonraí. Féadfar baint a bheith ag na sonraí sin, mar shampla, le hiriseoirí atá ag obair do chuideachtaí nó d’eagraíochtaí atá gníomhach in earnálacha na meán clóite, na meán, na nuachta nó na cumarsáide, a d’fhéadfadh a bheith gá ann go gcosnaítear anaithnideacht a bhfoinse leo. Dá bhrí sin, d’fhéadfaí a áireamh orthu, inter alia, sonraí íogaire de réir bhrí Airteagal 9(1) de RGCS, lena n‑áirítear ‘tuairimí polaitiúla’ nó ‘creideamh reiligiúnach nó fealsúnach’, nó fiú ‘sonraí pearsanta a bhaineann le ciontuithe coiriúla’ de réir bhrí Airteagal 10 de RGCS, gan cuspóirí a bpróiseála a shonrú.

250. Dá bhrí sin, ní shainítear go soiléir sa dlí atá faoi chonspóid na cuspóirí atá le próiseáil sonraí pearsanta ag an Oifig. Ag an am céanna, tarscaoileann an dlí sin an oibleagáid atá ar an Oifig, chun críocha na próiseála sin, a áirithiú go bhfuil gá leis na críocha dá n‑úsáidtear a cumhachtaí imscrúdaitheacha chun an cúram a chur i gcrích ar mhaithe le leas an phobail a chuirtear uirthi chun an dlí sin a chur chun feidhme. In éagmais aon sonrú ar na críocha sin sa dlí sin, ní féidir a áirithiú ná a fhíorú go bhfuil na críocha sin riachtanach chun an cúram sin a chomhlíonadh ar mhaithe le leas an phobail.

251. Ar deireadh, ní chuirtear coimircí éifeachtacha ar fáil leis an dlí atá faoi chonspóid i gcoinne na rioscaí a bhaineann le rochtain mhí-úsáideach nó neamhdhleathach agus úsáid mhí-úsáideach nó neamhdhleathach sonraí pearsanta (149) arna mbailiú ag an Oifig. Ní fhoráiltear leis an dlí sin do choimircí nós imeachta do na hábhair sonraí ná d’athbhreithniú breithiúnach nó riaracháin a d’fhéadfadh teorainn a chur le feidhmiú chumhacht leathan na hOifige sonraí pearsanta a imscrúdú, a mheas agus a scaipeadh.(150) An t‑aon choimirce nós imeachta dá bhforáiltear leis an dlí sin agus leis an Airteagal 6(8) de, chun barúlacha a thabhairt, laistigh de 15 lá, roimh fhoilsiú na tuarascála bliantúla ina bhfuil sé beartaithe ag an Oifig eagraíocht a bhí faoi réir imscrúdaithe a lua, agus freagra a fháil ón Oifig, ina luaitear na cúiseanna má dhiúltaítear do na barúlacha sin, laistigh de 30 lá.

252. Mar thoradh air sin, i bhfianaise a neamhbheacht, a dhoiléire agus a neamhiomláine, go háirithe maidir le heaspa coimircí nós imeachta agus athbhreithniú breithiúnach éifeachtach, ní áirithítear le forálacha an dlí atá faoi chonspóid go ndéanfaidh an Oifig próiseáil ar shonraí pearsanta a chomhlíonann na coinníollacha a cheanglaítear le hAirteagal 6(1)(e) agus (3), an dara fomhír, de RGCS.

(3) Comhréireacht

253. I gcomhréir le hAirteagal 6(3), an abairt dheireanach den dara fomhír de RGCS, ní mór don bhunús dlí atá i gceist cuspóir a bhaineann le leas an phobail a chomhlíonadh agus a bheith i gcomhréir leis an aidhm dhleathach a shaothraítear leo.

254. Ós rud é nach gceanglaítear ceanglais na soiléireachta, an bheachtais agus na hintuarthachta maidir lena chur i bhfeidhm i ndáil le próiseáil sonraí pearsanta leis an dlí atá faoi chonspóid, ní féidir a mheas go gcomhlíontar prionsabal na comhréireachta lena fhorálacha i bhfianaise chuspóir dlisteanach leas an phobail atá á shaothrú. I ndáil leis sin, níor mhaígh an Ungáir fiú go gcomhlíontar leis an bpróiseáil sin prionsabal an ‘íoslaghdaithe sonraí’ a chumhdaítear in Airteagal 5(1)(c) de RGCS. De bhun an phrionsabail sin, ba cheart na sonraí pearsanta a bheith leordhóthanach, ábhartha agus teoranta don mhéid is gá i ndáil leis na críocha a ndéantar iad a phróiseáil ina leith.(151)

255. Táimid tagtha ar an gconclúid go n‑údaraítear leis na forálacha atá faoi chonspóid don Oifig próiseáil neamhdhleathach sonraí pearsanta a dhéanamh, a bhféadfadh cur isteach tromchúiseach ar na cearta bunúsacha a ráthaítear le hAirteagail 7 agus 8 den Chairt a bheith i gceist léi fiú, gan teorainneacha atá soiléir agus beacht go leor a leagan síos, áfach, a d’fhéadfaí a mheas a bheith comhréireach i bhfianaise chuspóirí an leasa ghinearálta a shaothraítear leis an dlí atá faoi chonspóid. Is lú an t‑údar atá leis sin ós rud é go bhféadfadh baint a bheith ag an bpróiseáil sin le gníomhaíochtaí a bhaineann le sonraí íogaire, lena n‑áirítear tuairimí an phobail a chur in iúl amháin.(152)

256. Mar thoradh air sin, ní chomhlíontar Airteagal 6(3) RGCS leis an dlí atá faoi chonspóid.

257. Sna himthosca sin, ní gá a thuilleadh rialú a dhéanamh an bhfuil Airteagal 27(3) den Dlí maidir leis an gCoimisinéir um Chearta Bunúsacha, is infheidhme mutatis mutandis maidir le gníomhaíochtaí na hOifige de bhun Airteagal 9(1) den dlí atá faoi chonspóid, (153) in ann foilsiú sonraí pearsanta a chosc nó údar a thabhairt leis nó an ráthaítear an chosaint sin le hAirteagal 6(6) den dlí sin. In aon chás, ní bheadh cosaint den sórt sin leordhóthanach chun an sárú ar Airteagal 6 de RGCS a suíodh a leigheas.

258. Dá bhrí sin, ní mór seasamh leis an ngearán nach gcomhlíontar ceanglais Airteagal 5(1), Airteagal 6(1)(e), Airteagal 6(2) agus (3), Airteagal 9(2)(g) agus Airteagal 10 de RGCS agus Airteagail 7 agus 8 den Chairt leis an dlí atá faoi chonspóid.

9. Conclúid idirlinne

259. Mar fhocal scoir, ní mór seasamh leis an gcaingean, cé is moite de na pléadálacha lena líomhnaítear sárú ar Airteagail 49 agus 56 CFAE agus ar an gceart gan ráitis fhéin‑ionchoiritheacha a dhéanamh de réir bhrí Airteagal 48 den Chairt.

VI. Costais

260. Faoi Airteagal 138(1) de Rialacha Nós Imeachta na Cúirte Breithiúnais, ordófar don pháirtí caillteach na costais a íoc, má iarrtar iad i bpléadálacha an pháirtí a n‑éireoidh leis. Sa chás seo, ós rud é nár éirigh leis an Ungáir, ar a laghad, ní mór a ordú di na costais a íoc, i gcomhréir leis an ordú atá á lorg ag an gCoimisiún sa chiall sin.

261. Faoi Airteagal 140(1) de na Rialacha Nós Imeachta, ordaítear do na Ballstáit agus na hinstitiúidí a rinne idiragairt sna himeachtaí a gcostais féin a íoc. Dá bhrí sin, ordaítear don Pharlaimint agus do na hidiragraithe a gcostais féin a íoc.

262. De bhun Airteagal 140(2) den Rialachán sin, ordaítear do na Stáit is páirtithe i gComhaontú LEE, seachas na Ballstáit, a gcostais féin a íoc má dhéanann siad idiragairt sna himeachtaí. Dá bhrí sin, ordaítear do Ríocht na hIorua a costais féin a íoc.

VII. Conclúid

263. Molaim, dá bhrí sin, don Chúirt rialú mar seo a leanas:

– Trí 2023. évi LXXXVIII. törvény a nemzeti szuverenitás védelmérő (Dlí Uimh. LXXXVIII 2023 um Chosaint na Ceannasachta Náisiúnta) a ghlacadh, sháraigh an Ungáir Airteagal 63 CFAE, Airteagal 3 de Threoir 2000/31/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 8 Meitheamh 2000 maidir le gnéithe dlíthiúla áirithe de sheirbhísí na sochaí faisnéise, go háirithe tráchtáil leictreonach, sa Mhargadh Inmheánach (‘an Treoir maidir le tráchtáil leictreonach’), Airteagail 14, 16 agus 19 de Threoir 2006/123/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 12 Nollaig 2006 maidir le seirbhísí sa mhargadh inmheánach, Airteagail 7, 8, 11, 12 agus 47 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh, agus Airteagail 5, 6, 9 agus 10 de Rialachán (AE) 2016/679 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 27 Aibreán 2016 maidir le daoine nádúrtha a chosaint i ndáil le sonraí pearsanta a phróiseáil agus maidir le saorghluaiseacht sonraí den sórt sin agus lena n‑aisghairtear Treoir 95/46/CE (An Rialachán Ginearálta maidir le Cosaint Sonraí).

– Díbhtear an chuid eile den chaingean.

– Ordaítear don Ungáir na costais a íoc.

– Ordaítear do Pharlaimint na hEorpa, do Ríocht na Beilge, do Phoblacht na Seice, do Ríocht na Danmhairge, do Phoblacht Chónaidhme na Gearmáine, do Phoblacht na hEastóine, d’Éire, do Ríocht na Spáinne, do Phoblacht na Liotuáine, d’Ard-Diúcacht Lucsamburg, do Ríocht na hÍsiltíre, do Phoblacht na Polainne, do Phoblacht na Portaingéile, do Phoblacht na Fionlainne, do Ríocht na Sualainne agus do Ríocht na hIorua a gcostais féin a íoc.

1 Bunteanga: an Fhraincis.

2 Magyar Közlöny 2023/185 an 21 Nollaig 2023, lch. 10429.

3 Aithníonn institiúidí an Aontais, i bprionsabal, dlisteanacht na cosanta sin freisin: féach an teachtaireacht ón gCoimisiún an 26 Aibreán 2018 dar teideal ‘Dul i ngleic leis an mbréagaisnéis ar líne: cur chuige Eorpach’ (ar fáil ag: eur-lex.europa.eu/legal-content/FR/TXT/PDF/?uri=CELEX:52018DC0236); Rialachán (AE) 2019/452 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 19 Márta 2019 lena gcuirtear ar bun creat maidir le hinfheistíochtaí díreacha coigríche isteach san Aontas a scagadh (IO 2019 L 79I, lch. 1); togra ón gCoimisiún an 12 Nollaig 2023 le haghaidh Threoir ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear ceanglais chomhchuibhithe sa mhargadh inmheánach maidir le trédhearcacht na hionadaíochta leasa a dhéantar thar ceann tríú tíortha agus lena leasaítear Treoir (AE) 2019/1937 (COM(2023) 637 final, ar fáil ag: EUR-Lex - 52023PC0637 - EN - EUR-Lex; féach, freisin, nóta Ardrúnaíocht Chomhairle an Aontais Eorpaigh an 16 Meitheamh 2025 (ar fáil ag: eur-lex.europa.eu/legal-content/FR/TXT/PDF/?uri=CONSIL:ST_10134_2025_INIT). Féach freisin Rialachán (AE) 2024/900 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Márta 2024 maidir le trédhearcacht agus spriocdhíriú na fógraíochta polaitiúla (IO L 2024/900).

4 Airteagal 3(a)(ac) den dlí atá faoi chonspóid.

5 Rialachán (AE) 2016/679 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 27 Aibreán 2016 maidir le daoine nádúrtha a chosaint i ndáil le sonraí pearsanta a phróiseáil agus maidir le saorghluaiseacht sonraí den sórt sin, agus lena n‑aisghairtear Treoir 95/46/CE (An Rialachán Ginearálta maidir le Cosaint Sonraí) (IO 2016 L 119, lch. 1, ‘RGCS’).

6 Treoir ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 8 Meitheamh 2000 maidir le gnéithe áirithe dlí de sheirbhísí na sochaí faisnéise, go háirithe tráchtáil leictreonach, sa Mhargadh Inmheánach (‘an Treoir maidir le tráchtáil leictreonach’) (IO 2000 L 178, lch. 1, ‘an Treoir maidir le tráchtáil leictreonach’).

7 Treoir ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 12 Nollaig 2006 maidir le seirbhísí sa mhargadh inmheánach (IO 2006 L 376, lch. 36).

8 Magyar Közlöny 2012/92 an 13 Iúil 2012, lch. 13450.

9 Magyar Közlöny 2013/66 an 18 Aibreán 2013, lch. 49703.

10 Magyar Közlöny 2017/216 an 19 Nollaig 2017, lch. 34164.

11 Magyar Közlöny 2011/88 an 26 Iúil 2011, lch. 25435.

12 Magyar Közlöny 2011/88 an 26 Iúil 2011, lch. 25449.

13 Magyar Közlöny 2017/95 an 21 Meitheamh 2017, lch. 9048.

14 Treoir ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 10 Márta 2010 maidir le comhordú forálacha áirithe a leagtar síos le dlí, le rialachán nó le gníomhaíocht riaracháin sna Ballstáit agus a bhaineann le seirbhísí meán closamhairc a sholáthar (‘Treoir Sheirbhísí na Meán Closamhairc’) (IO 2010 L 95, lch. 1, ‘Treoir “Sheirbhísí na Meán Closamhairc”’).

15 Níl cinneadh déanta ag an gCúirt go fóill maidir leis an gceist an bhféadfaidh an Coimisiún sárú ar Airteagal 2 CAE a mhaoímh i gcomhthéacs caingean mar gheall ar mhainneachtain in oibleagáidí a chomhlíonadh; féach ina leith sin, Tuairim an Abhcóide Ghinearálta Ćapeta i gCás an Coimisiún v an Ungáir (Luachanna an Aontais) (C‑769/22, EU:C:2025:408, mír 142 et seq.).

16 Féach, chuige sin, breithiúnais an 13 Meitheamh 2018, an Coimisiún v an Pholainn (C‑530/16, EU:C:2018:430, mír 30), agus an 22 Bealtaine 2025, an Coimisiún v an Laitvia (Treoir maidir le sonraí oscailte agus faisnéis ón earnáil phoiblí a athúsáid) (C‑238/23, nár foilsíodh, EU:C:2025:374, mír 45).

17 Féach, chuige sin, breithiúnais an 8 Samhain 2019, an Spáinn v an Chomhairle (C‑141/05, EU:C:2007:653, mír 27); an 29 Iúil 2019, Bayerische Motoren Werke agus Freistaat Sachsen v an Coimisiún (C‑654/17 P, EU:C:2019:634, mír 50), agus an 19 Samhain 2024, an Coimisiún v an Pholainn (Cumas seasamh mar iarrthóir agus ballraíocht i bpáirtí polaitiúil) (C‑814/21, EU:C:2024:963, mír 56).

18 C‑204/21, EU:C:2023:442, mír 62 et seq.

19 Féach breithiúnas an 5 Meitheamh 2023, an Coimisiún v an Pholainn (Neamhspleáchas agus príobháideachas na mbreithiúna) (C‑204/21, EU:C:2023:442, mír 69). Féach freisin, chuige sin, breithiúnas an 19 Samhain 2024, an Coimisiún v an Ostair (Cumas seasamh mar iarrthóir agus ballraíocht i bpáirtí polaitiúil) (C‑814/21, EU:C:2024:963, mír 155).

20 Féach, chuige sin, breithiúnais an 6 Deireadh Fómhair 2020, Privacy International (C‑623/17, EU:C:2020:790, mír 44), agus La Quadrature du Net agus páirtithe eile (C‑511/18, C‑512/18 agus C‑520/18, EU:C:2020:791, mír 99); an 16 Eanáir 2024, Österreichische Datenschutzbehörde (C‑33/22, EU:C:2024:46, mír 50); an 29 Iúil 2024, protectus (C‑185/23, EU:C:2024:657, mír 62), agus an 19 Samhain 2024, an Coimisiún v an Pholainn (Cumas seasamh mar iarrthóir agus ballraíocht i bpáirtí polaitiúil) (C‑814/21, EU:C:2024:963, mír 155 agus an cásdlí dá dtagraítear). Féach, a mhéid a bhaineann le heagrú amanna oibre laistigh de na fórsaí míleata, breithiúnas an 15 Iúil 2021, Ministrstvo za obrambo (C‑742/19, EU:C:2021:597, míreanna 36 go 46).

21 Mar thaca leis an argóint sin, maíonn an Ungáir breithiúnas an 23 Samhain 1989, B & Q (C‑145/88, EU:C:1989:593, mír 18).

22 Féach Airteagal 8(2) den dlí atá faoi chonspóid.

23 Féach, maidir le seirbhísí oideachais, breithiúnas an 27 Meitheamh 2017, Congregación de Escuelas Pías Provincia Betania (C‑74/16, EU:C:2017:496, mír 48), agus, maidir le taispeantáis amharclainne agus soláthar trasteorann sheirbhísí na sochaí faisnéise, Tuairim an Abhcóide Ghinearálta Ćapeta i gCás an Coimisiún v an Ungáir (Luachanna an Aontais) (C‑769/22, EU:C:2025:408, mír 52).

24 Tá an méid sin gan dochar do na bealaí dáileacháin nó do na modhanna tarchuir a úsáideann údair na ngníomhaíochtaí sin, a d’fhéadfadh a bheith ina ndaoine aonair, ina soláthraithe seirbhíse, ina ngrúpaí polaitiúla nó ina gcomhlachais ionadaíochta leasa. Dá bhrí sin, ag an éisteacht, níor chuir an Ungáir as an áireamh go bhféadfadh cumarsáid nó faisnéis a chuirtear in iúl ar líonraí sóisialta ar an idirlíon teacht faoi raon feidhme an dlí atá faoi chonspóid.

25 Féach, chuige sin, breithiúnais an 13 Deireadh Fómhair 1993, CMC Motorradcenter (C‑93/92, EU:C:1993:838, míreanna 10 go 12), agus an 7 Márta 1990, Krantz (C‑69/88, EU:C:1990:97, míreanna 10 go 12).

26 Féach, chuige sin, breithiúnas an 30 Bealtaine 2024, Airbnb Ireland agus Amazon Services Europe (C‑662/22 agus C‑667/22, EU:C:2024:432, mír 62 et seq.).

27 Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Meán Fómhair 2013 maidir le himscrúduithe arna ndéanamh ag an Oifig Eorpach Frith-Chalaoise (OLAF) agus lena n‑aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 1073/1999 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus Rialachán (Euratom) Uimh. 1074/1999 ón gComhairle (IO 2013 L 248, lch. 1). Amhail cumhachtaí na hOifige, d’fhéadfadh sé go dtionscnófaí imeachtaí breithiúnacha, sibhialta agus coiriúla ar an leibhéal náisiúnta mar thoradh ar chumhachtaí OLAF maidir le himscrúdú agus tarchur sonraí faoi Airteagal 3(3) (iarraidh ar fhaisnéis i gcomhthéacs imscrúduithe seachtracha) agus Airteagal 11 (tarchur na tuarascála deiridh maidir le himscrúdú chuig na húdaráis náisiúnta inniúla) de Rialachán Uimh. 883/2013. I bhfeidhmiú na gcumhachtaí sin, ceanglaítear ar OLAF, áfach, ráthaíochtaí bunúsacha nós imeachta a urramú, amhail dualgas an díchill, a bhféadfadh dliteanas neamhchonarthach ar thaobh an Aontais a bheith mar thoradh ar a sárú; féach breithiúnas an 11 Eanáir 2024, Planistat Europe agus Charlot v an Coimisiún (C‑363/22 P, EU:C:2024:20, míreanna 75 go 78) agus Tuairim an Abhcóide Ghinearálta Medina i gCás Planistat Europe agus Charlot v an Coimisiún (C‑363/22 P, EU:C:2023:594, mír 42 et seq.).

28 Féach Rialachán (AE, Euratom) 2021/1163 ó Pharlaimint na hEorpa an 24 Meitheamh 2021 lena leagtar síos na rialacháin agus na coinníollacha ginearálta lena rialaítear comhlíonadh dhualgais an Ombudsman (Reacht an Ombudsman Eorpaigh) agus lena n‑aisghairtear Cinneadh 94/262/CECA, CE, Euratom (IO 2021 L 253, lch. 1).

29 Féach, chuige sin, breithiúnais an 18 Meitheamh 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Trédhearcacht comhlachas) (C‑78/18, EU:C:2020:476, míreanna 36 agus 37 agus an cásdlí dá dtagraítear), agus an 19 Samhain 2024, an Coimisiún v an Pholainn (Cumas seasamh mar iarrthóir agus ballraíocht i bpáirtí polaitiúil) (C‑814/21, EU:C:2024:963, míreanna 129 agus 130 agus an cásdlí dá dtagraítear).

30 Féach, chuige sin, breithiúnas an 22 Meán Fómhair 2020, Cali Apartments (C‑724/18 agus C‑727/18, EU:C:2020:743, mír 39).

31 Féach, chuige sin, breithiúnas an 30 Bealtaine 2024, Airbnb Ireland agus Amazon Services Europe (C‑662/22 agus C‑667/22, EU:C:2024:432, mír 62 et seq.).

32 Agus an méid sin á dhéanamh, téann an dlí atá faoi chonspóid níos faide fós ná rialacha áirithe maidir le hionstraimí imscrúdaitheacha inchomparáide, amhail Airteagal 18(1) agus (2) de Rialachán (CE) Uimh. 1/2003 ón gComhairle an 16 Nollaig 2002 maidir le cur chun feidhme na rialacha iomaíochta a leagtar síos in Airteagail [101] agus [102 CFAE] (IO 2003 L 1, lch. 1), lena dtugtar an chumhacht don Choimisiún faisnéis a iarraidh ar ghnóthais ar bhonn neamhcheangailteach; féach freisin Airteagal 21(1) agus (2) de Rialachán (AE) 2022/1925 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 14 Meán Fómhair 2022 maidir le margaí inchoimhlinte agus cothroma san earnáil dhigiteach agus lena leasaítear Treoracha (AE) 2019/1937 agus (AE) 2020/1828 (an Gníomh um Margaí Digiteacha) (IO 2022 L 265, lch. 1) agus Airteagal 67(1) agus (2) de Rialachán (AE) 2022/2065 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 19 Deireadh Fómhair 2022 maidir le Margadh Aonair do Sheirbhísí Digiteacha agus lena leasaítear Treoir 2000/31/CE (an Gníomh um Sheirbhísí Digiteacha) (IO 2022 L 277, lch. 1). Is é an t‑aon difríocht leis an dlí atá faoi chonspóid, i gcás ina dtugtar freagra ar iarraidh den sórt sin ar fhaisnéis, nach mór don fhreagra sin a bheith ceart, ós rud é go bhféadfadh sé go nglacfadh an Coimisiún pionós airgeadais mar thoradh ar fhaisnéis mhícheart nó mhíthreorach.

33 Féach Airteagail 14 agus 14/A de Dhlí CXXV 1995 maidir le seirbhísí slándála náisiúnta (1995. evi CXXV törvény a Nemzetbiztonsági szolgálatokról). D’fhéadfadh easpa comhair leis an gcoiste parlaiminteach sin a bheith inphionóis faoi Airteagal 216/A de Dhlí Uimh. II de 2012 maidir le cionta, an nós imeachta maidir le cionta agus an córas chun cionta a thaifeadadh (2012. évi II. törvény a szabálysértésekről, a szabálysértési eljárásról és azabálysértési nyilvántartási rendszerről).

34 Féach, chuige sin, breithiúnas an 30 Eanáir 2018, X agus Visser (C‑360/15 agus C‑31/16, EU:C:2018:44, mír 123) agus Tuairim an Abhcóide Ghinearálta Szpunar i gCásanna Uamtha X agus Visser (C‑360/15 agus C‑31/16, EU:C:2017:397, mír 136).

35 Féach, go háirithe, na measúnuithe diúltacha ar ghníomhaíochtaí Transparency International Hungary agus an tairseach imscrúdaithe Átlátszó sna tuarascálacha dar teideal, faoi seach, ‘Tuarascáil fiosrúcháin: Tionchar ghníomhaíochtaí Transparency International Hungary ar cheannasacht na hUngáire’ (Vizsgálati jelés: A Transparency International Magyarország tevékenységének hatása a magyar szuverenitásra), a foilsíodh an 14 Deireadh Fómhair 2024, agus ‘Tionchar ghníomhaíochtaí Átlátszó ar cheannasacht na hUngáire’ (Az Átlátszó tevékenységének hatása a magyar szuverenitásra), a foilsíodh an 28 Deireadh Fómhair 2024 (doiciméid atá ar fáil ag: https://szuverenitasvedelmihivatal.hu/dokumentumaink/).

36 Féach freisin na cásanna is cúis le breithiúnais an 22 Meán Fómhair 2020, Cali Apartments (C‑724/18 agus C‑727/18, EU:C:2020:743, mír 42), agus an 30 Eanáir 2018, X agus Visser (C‑360/15 agus C‑31/16, EU:C:2018:44, mír 124).

37 Féach, chuige sin, maidir le saoirse bunaíochta faoi Airteagal 49 CFAE, breithiúnas an 1 Meitheamh 2010, Blanco Pérez agus Chao Gómez (C‑570/07 agus C‑571/07, EU:C:2010:300, mír 119); maidir le saorghluaiseacht chaipitil faoi Airteagal 63 CFAE, féach breithiúnas an 18 Meitheamh 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Trédhearcacht comhlachas) (C‑78/18, EU:C:2020:476, míreanna 45 go 64); maidir le saorghluaiseacht oibrithe faoi Airteagal 45 CFAE, féach breithiúnais an 10 Nollaig 2013, an Coimisiún v Éire agus páirtithe eile (C‑272/12 P, EU:C:2013:812, mír 24); an 2 Aibreán 2020, PF agus páirtithe eile (C‑830/18, EU:C:2020:275, mír 34 agus an cásdlí dá dtagraítear), agus an 13 Meitheamh 2024, an Coimisiún v an Ungáir (Glacadh le hiarratasóirí ar chosaint idirnáisiúnta II) (C‑123/22, EU:C:2024:493, mír 29 agus an cásdlí dá dtagraítear).

38 Luaitear sa cheathrú mír den bhrollach a ghabhann leis an dlí atá faoi chonspóid ‘[m]á thagann cumhacht pholaitiúil faoi lámha daoine nó eagraíochtaí a bhfuil caidreamh spleáchais acu le cumhacht eachtrach, le heagraíocht eachtrach nó le duine aonair eachtrach, baintear an bonn de cheannasacht na hUngáire, rud a chruthaíonn baol mór don tslándáil náisiúnta ag an am céanna’.

39 Féach, chuige sin agus de réir analaí Airteagal 49 CFAE, breithiúnas an 7 Meán Fómhair 2022, Cilevičs agus páirtithe eile (C‑391/20, EU:C:2022:638, mír 75 agus an cásdlí dá dtagraítear).

40 Féach, chuige sin agus de réir analaí, breithiúnas an 21 Nollaig 2023, European Superleague Company (C‑333/21, EU:C:2023:1011, míreanna 135 agus 255 agus an cásdlí dá dtagraítear).

41 Braitheann an Coimisiún anseo ar na breithnithe a leagadh amach i mbreithiúnas an 18 Meitheamh 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Trédhearcacht comhlachas) (C‑78/18, EU:C:2020:476, mír 93).

42 Féach, chuige sin agus de réir analaí le hAirteagal 49 CFAE, breithiúnas an 7 Meán Fómhair 2022, Cilevičs agus páirtithe eile (C‑391/20, EU:C:2022:638, míreanna 67 go 70).

43 Féach, maidir le maoiniú arna sholáthar ag an Aontas, chuige sin, breithiúnas an 18 Meitheamh 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Trédhearcacht comhlachas) (C‑78/18, EU:C:2020:476, míreanna 78 go 80).

44 Ní dhéantar tagairt ach do shampla amháin de mhaoiniú aindleathach líomhnaithe d’iarrthóir pháirtithe polaitiúla an fhreasúra Aontaithe i dtoghcháin pharlaiminteacha 2022 san Ungáir ó thríú Stát, eadhon Stáit Aontaithe Mheiriceá.

45 Féach ‘Tuarascáil fiosrúcháin: Tionchar ghníomhaíochtaí Transparency International Hungary ar cheannasacht na hUngáire’ (Vizsgálati jelés: A Transparency International Magyarország tevékenységének hatása a magyar szuverenitásra), an 14 Deireadh Fómhair 2024 (ar fáil ag: https://szuverenitasvedelmihivatal.hu/dokumentumaink/) agus cáineadh láidir á dhéanamh aige ar an mbunús sin as tíortha a aicmiú mar thíortha a líomhnaítear a bheith neamh-thrédhearcach, ionramhálach agus clúmhillteach in innéacs braistinte éillithe (bunaithe ar a cheanncheathrú i mBeirlín) dá dtagraíonn an Oifig mar ‘bhréagaisnéis’. Mar is léir ó leathanach 12 den Tuarascáil ón gCoimisiún (SWD (2020) 316 final), an 20 Meán Fómhair 2020, maidir leis an Smacht Reachta Caibidil Tíre maidir le staid an smachta reachta san Ungáir (ar fáil ag: EUR-Lex - 52020SC0316 - EN - EUR-Lex), in Innéacs na Braistinte i dtaca le hÉilliú is déanaí de chuid Transparency International, scóráil sé 44/100 agus tá sé sa 19ú háit san Aontas agus sa 70ú háit ar fud an domhain. Ar an gcaoi chéanna, tagraíonn an Coimisiún do thuarascáil ón Oifig maidir leis an ‘Seoladh ón gCogadh Thiar agus Óráid Reachtach na Rúise i ndáil leis an gcogadh san Úcráin (Seoladh bréagaisnéise san Ungáir)’ an 4 Iúil 2024 (ar fáil ag: https://szuverenitasvedelmihivatal.hu/dokumentumok/western‑pro-war-and-russian‑legitimacy-narratives-in‑connection‑with-the-war-in‑ukraine.pdf).

46 Féach an tuarascáil dar teideal ‘Ról fhondúireacht Internews maidir le tionchar a imirt ar na meáin san Ungáir’ (Az Internews szerepe a magyarországi média befolyásolásában) an 19 Márta 2025, nach bhfuil san áireamh sa chomhad (ar fáil ag: https://szuverenitasvedelmihivatal.hu/dokumentumaink/), agus, a mhéid a bhaineann leis an tairseach imscrúdaitheach neamhbhrabúsach Átlátszó agus a ghníomhaíochtaí taighde agus foilseacháin maidir le hábhair na trédhearcachta agus an éillithe, an tuarascáil dar teideal ‘Tionchar ghníomhaíochtaí Átlátszó ar cheannasacht na hUngáire’ (Az Átlátszó tevékenységének hatása a magyar szuverenitásra), an 28 Deireadh Fómhair 2024 (ar fáil ag: https://szuverenitasvedelmihivatal.hu/dokumentumaink/).

47 Féach an tuarascáil ar ghníomhaíochtaí fhondúireacht Ökotárs, dá dtagraíonn Ríocht na hIorua agus dar teideal ‘Anailís: Tionchar ghníomhaíochtaí Ökotárs ar cheannasacht na hUngáire’ (Az Ökotárs tevékenységének hatása a magyar szuverenitásra) an 16 Nollaig 2024. I ndáil leis sin, áitíonn Ríocht na hIorua Iorua gur ‘Stát deontóir’ í le fada an lá ar mhaithe le heagraíochtaí neamhrialtasacha, go háirithe iad siúd atá gníomhach i gcur chun cinn an daonlathais, an smachta reachta agus chearta an duine. Sa tuarascáil sin, cuirtear Ríocht na hIorua agus an tAontas araon i láthair mar ‘chomhpháirtithe’ de chuid na Stát Aontaithe atá ag iarraidh comhcheilg a dhéanamh i gcoinne na hUngáire agus cur isteach ar a ceannasacht. Ar an gcaoi chéanna, i ráiteas dar teideal ‘Clár CERV an Choimisiúin Eorpaigh: seo mar a d’oscail an Bhruiséil an buacaire airgid chun líonra Soros a mhaoiniú’ (Az Európai Bizottság CERV programja: Így nyitotta meg Brüsszel a pénzcsapot a Soros-Hálózat finanszírozására) an 29 Eanáir 2025, cuirtear i leith an Choimisiúin maoiniú a dhéanamh agus gníomhú go comhpháirteach le ‘líonra Soros’ (doiciméid ar fáil ag: https://szuverenitasvedelmihivatal.hu/dokumentumok/).

48 Féach Cinneadh 20/2024 (XI. 28.) an 15 Samhain 2024, míreanna 41 et seq.

49 Féach Airteagal 8(2) den dlí atá faoi chonspóid.

50 Féach, chuige sin, mo Thuairim i gCás G4S Secure Solutions (C‑157/15, EU:C:2016:382, mír 97 agus an cásdlí dá dtagraítear), agus i gCás Parris (C‑443/15, EU:C:2016:493, mír 75 agus an cásdlí dá dtagraítear).

51 Chun críocha bonn cirt a thabhairt ar fhorais an bheartais phoiblí agus na slándála poiblí, de réir bhrí Airteagal 52(1) CFAE, éilíonn an Chúirt fiú gurb ann d’fhíorbhagairt atá tromchúiseach go leor lena ndéantar difear do cheann de leasanna bunúsacha na sochaí; féach, chuige sin, breithiúnais an 6 Feabhra 2014, Navileme agus Nautizende (C‑509/12, EU:C:2014:54, mír 20, agus an 13 Iúil 2023, Xella Magyarország (C‑106/22, EU:C:2023:568, míreanna 66 agus 67 a bhaineann le slándáil an tsoláthair).

52 Féach, ar an gcéad dul síos, forálacha nua nó leasaithe Airteagal 350/A, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 459(1)(37) den Chód Coiriúil, agus, ar an dara dul síos, forálacha Airteagal 4(3) den Dlí maidir le feidhmiú agus bainistiú páirtithe polaitiúla, agus Airteagal 3(16), Airteagal 124(1a) go (1d) agus Airteagal 307/D(3) agus (4) den Dlí maidir le nós imeachta toghcháin.

53 De bhun na fomhíre sin, ‘[m]á thagann cumhacht pholaitiúil faoi lámha daoine nó eagraíochtaí a bhfuil caidreamh spleáchais acu le cumhacht eachtrach, le heagraíocht eachtrach nó le duine aonair eachtrach, baintear an bonn de cheannasacht na hUngáire, rud a chruthaíonn baol mór don tslándáil náisiúnta ag an am céanna’.

54 Féach, go háirithe, Tuairim ón gCoimisiún Eorpach maidir le Daonlathas tríd an Dlí (Coimisiún na Veinéise) an 18 Márta 2024 maidir le Dlí Uimh. LXXXVIII 2023 um Chosaint na Ceannasachta Náisiúnta (mír 76 et seq., le fáil ag: default.aspx).

55 I gcomhréir leis an gcúigiú mír dá bhrollach, is cosúil nach bhfuil an dlí atá faoi chonspóid teoranta do thacaíocht airgeadais ó thar lear a spriocdhíriú, ach freisin do chineálacha eile tacaíochta a d’fhéadfadh a bheith ina ‘n‑iarracht ar chur isteach eachtrach’.

56 Féach, mar shampla, an cás ab ábhar do bhreithiúnas an 23 Aibreán 2020, Associazione Avvocatura per i diritti LGBTI (C‑507/18, EU:C:2020:289), ina raibh an t‑iarratasóir ina chomhlachas dlíodóirí a chosnaíonn sa chúirt cearta daoine leispiacha, aeracha, déghnéasacha, trasinscneacha nó idirghnéasacha (LGBTI). Féach freisin, maidir le Dlí Uimh. LXXIX de 2021, lena nglactar bearta níos déine i gcoinne ciontóirí ar péidifiligh iad agus lena leasaítear dlíthe áirithe chun mionaoisigh a chosaint (A pedofil bűnelkövetőkkel szembeni szigorúbb fellépésről, valamint a gyermekek védelme érdekében egyes törvények módosításáról szóló 2021. évi LXXIX. törvény), Tuarascáil ó Amnesty International, From freedom to censorship, The consequences of Hungarian Propaganda Law, Budapest, Amnesty International, 2024; Háttér Society, The Anti-LGBTQI Law of Hungary in Action: A Combination of State- and Self-Enforcement, Samhain 2024 (féach Tuairim an Abhcóide Ghinearálta Ćapeta i gCás an Coimisiún v an Ungáir (Luachanna an Aontais) (C‑769/22, EU:C:2025:408, mír 80, fonóta 42); tá an tuarascáil le fáil ag: https://en.hatter.hu/sites/default/files/dokumentum/kiadvany/hatter-anti-lgbtqi-law-2024-november.pdf).

57 Féach an sampla de ghníomhaíochtaí Fhondúireacht Ökotárs (fonóta 47 den Tuairim seo).

58 Féach an sampla de ghníomhaíochtaí Transparency International Hungary (fonóta 45 den Tuairim seo).

59 Féach, go háirithe, na samplaí a luaitear i bhfonóta 35 den Tuairim seo.

60 Féach freisin an Teachtaireacht ón gCoimisiún an 26 Aibreán 2018 dar teideal ‘Dul i ngleic le bréagaisnéis ar líne: cur chuige Eorpach’, lch. 4, ina sainmhínítear ‘bréagaisnéis’ mar ‘fhaisnéis is féidir a fhíorú a bheith bréagach nó míthreorach a chruthaítear, a chuirtear i láthair agus a scaiptear ar mhaithe le brabús nó d’aon ghnó chun dallamullóg a chur ar an bpobal agus a d’fhéadfadh dochar a dhéanamh don phobal’ (ar fáil ag: eur-lex.europa.eu/legal-content/FR/TXT/PDF/?uri=CELEX:ST_10134_2025_INIT).

61 Féach, maidir leis na bagairtí ar thoghcháin dhaonlathacha a bhaineann le cineálacha éagsúla gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise arna ndéanamh, inter alia, ag gníomhaithe eachtracha, ECtHR, 22 Iúil 2025, Bradshaw agus páirtithe eile v an Ríocht Aontaithe (Iarratas Uimh. 15653/22, § 134 et seq. agus § 159 et seq.). Féach freisin an Curtea Constituțională (an Chúirt Bhunreachtúil, an Rómáin), cinneadh Uimh. 32 an 6 Nollaig 2024, lena ndiúltaítear don nós imeachta um thoghadh uachtaráin sa Rómáin (agus deireadh á chur leis an dara babhta den toghchán, a raibh bearthaithe don 8 Nollaig 2024) mar gheall ar iarrachtaí gníomhaithe stáit agus neamhstáit toil na dtoghthóirí a chúbláil go córasach, lena n‑áirítear trí na meáin shóisialta agus trí chistiú aindleathach.

62 Féach, inter alia, aithris 83 et seq. de Rialachán 2022/2065 agus aithris 4, Airteagal 19(1)(c) agus Airteagal 26(3)(a) de Rialachán (AE) 2024/1083 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Aibreán 2024 lena mbunaítear creat comhchoiteann le haghaidh seirbhísí meán sa mhargadh inmheánach agus lena leasaítear Treoir 2010/13/AE (An Gníomh Eorpach um Shaoirse na Meán) (IO L 2024/1083).

63 Féach sainmhíniú an choincheapa ‘bréagaisnéis’ sa Teachtaireacht ón gCoimisiún an 26 Aibreán 2018 dar teideal ‘Dul i ngleic le bréagaisnéis ar líne: cur chuige Eorpach’ (lch. 4), dá dtagraítear i bhfonóta 60 den Tuairim seo. Os a choinne sin, níl aon sainmhíniú ar na coincheapa ‘bréagaisnéis’ ná ‘ionramháil faisnéise’ le fáil in aithris 4 et seq., Airteagal 19(1)(c) agus Airteagal 26(3)(a) de Rialachán 2024/1083. Is amhlaidh atá i gcás aithris 83 et seq. de Rialachán 2022/2065.

64 Féach fonóta 45 den Tuairim seo.

65 Féach Airteagal 8(2) den dlí atá faoi chonspóid.

66 Féach, chuige sin, breithiúnas an 27 Feabhra 2025, AEON NEPREMIČNINE agus páirtithe eile (C‑674/23, EU:C:2025:113, mír 46 agus an cásdlí dá dtagraítear).

67 Féach, maidir le ceanglas idirdhealaitheach nach dtagann faoi mhír (a) ná (b), breithiúnas an 11 Meitheamh 2020, KOB (C‑206/19, EU:C:2020:463, mír 14).

68 Féach míreanna 73 go 87 den Tuairim seo.

69 Dá bhrí sin, ní gá rialú a thabhairt i dtaobh an bhfuil údar leis an idirdhealú sin nó nach bhfuil. Féach, chuige sin, breithiúnas an 23 Feabhra 2016, an Coimisiún v an Ungáir (C‑179/14, EU:C:2016:108, mír 45 agus an cásdlí dá dtagraítear).

70 Treoir ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 9 Meán Fómhair 2015 lena leagtar síos nós imeachta chun faisnéis a sholáthar i réimse na rialachán teicniúil agus rialacha maidir le seirbhísí Sochaí Faisnéise (IO 2015 L 241, lch. 1).

71 Maidir le seirbhísí fógraíochta polaitiúla, ar féidir iad a scaipeadh go leictreonach freisin, féach Rialachán 2024/900.

72 Féach freisin aithris 21, an dara habairt, den Treoir maidir le tráchtáil leictreonach ar dá réir a chumhdaítear leis an réimse comhordaithe ceanglais a bhaineann le gníomhaíochtaí ar líne, amhail faisnéis ar líne agus fógraíocht ar líne.

73 I ndáil leis an méid sin, tagraíonn an Coimisiún do ráiteas an 4 Nollaig 2023 arna eisiúint ag Media Freedom Rapid Response (MFRR) agus arna shíniú ag Institiúid Idirnáisiúnta an Phreasa (IIP), Airteagal 19 an Eoraip, an Lárionad Eorpach um Shaoirse an Phreasa agus na Meán (ECPMF), Cónaidhm Eorpach na nIriseoirí (FEJ), Free Press Unlimited (FPU) agus OBC Transeuropa (ar fáil ag: https://www.article19.org/resources/hungary-draft‑sovereignty-protection‑act‑threatens-independent‑media/).

74 Cuireadh béim leis.

75 Féach freisin, chuige sin, Tuairim an Abhcóide Ghinearálta Ćapeta i gCás an Coimisiún v an Ungáir (Luachanna an Aontais) (C‑769/22, EU:C:2025:408, mír 319).

76 Féach an cás inchomparáide as ar eascair breithiúnas an 30 Bealtaine 2024, Airbnb Ireland agus Amazon Services Europe (C‑662/22 agus C‑667/22, EU:C:2024:432, míreanna 58 go 65), chomh maith le Tuairim an Abhcóide Ghinearálta Szpunar i gCásanna Airbnb Ireland agus páirtithe eile (C‑662/22 go C‑667/22, EU:C:2024:18, mír 159).

77 Féach freisin, maidir le ‘ceanglais’ de réir bhrí an tríú fomhír d’Airteagal 16(1) den Treoir um ‘Sheirbhísí’, míreanna 73 go 81 den Tuairim seo.

78 Féach, de réir analaí, breithiúnas an 30 Bealtaine 2024, Airbnb Ireland agus Amazon Services Europe (C‑662/22 agus C‑667/22, EU:C:2024:432, mír 63).

79 Féach, chuige sin, breithiúnas an 25 Deireadh Fómhair 2011, eDate Advertising agus páirtithe eile (C‑509/09 agus C‑161/10, EU:C:2011:685, míreanna 66 agus 67). Féach freisin an cás inchomparáide as ar eascair breithiúnas an 30 Bealtaine 2024, Airbnb Ireland agus Amazon Services Europe (C‑662/22 agus C‑667/22, EU:C:2024:432, mír 59 et seq.).

80 Féach, chuige sin, breithiúnas an 9 Samhain 2023, Google Ireland agus páirtithe eile (C‑376/22, EU:C:2023:835, mír 33 et seq.).

81 Féach, chuige sin, maidir leis an Treoir um ‘Sheirbhísí’, breithiúnais an 23 Feabhra 2016, an Coimisiún v an Ungáir (C‑179/14, EU:C:2016:108, mír 118); an 14 Samhain 2018, Memoria agus Dall’Antonia (C‑342/17, EU:C:2018:906, míreanna 41 agus 42); an 11 Meitheamh 2020, KOB (C‑206/19, EU:C:2020:463, mír 30 agus an cásdlí dá dtagraítear); agus Tuairim an Abhcóide Ghinearálta Szpunar i gCásanna Uamtha X agus Visser (C‑360/15 agus C‑31/16, EU:C:2017:397, míreanna 98 agus 99 agus an cásdlí dá dtagraítear). Féach freisin, chuige sin, breithiúnais an 19 Bealtaine 2009, Apothekerkammer des Saarlandes agus páirtithe eile (C‑171/07 agus C‑172/07, EU:C:2009:316, mír 20); an 13 Iúil 2023, Xella Magyarország (C‑106/22, EU:C:2023:568, míreanna 27 et seq., go háirithe mír 49), agus an 20 Meitheamh 2024, Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid (Postáil oibrithe tríú tír) (C‑540/22, EU:C:2024:530, mír 59 agus an cásdlí dá dtagraítear).

82 Féach freisin aithris 24 agus Airteagal 2(2)(g) den Treoir um ‘Sheirbhísí’, lena n‑eisiatar ‘seirbhísí closamhairc’ óna raon feidhme.

83 Féach Airteagal 2(2)(b) den Treoir um ‘Sheirbhísí’, lena n‑eisiatar ‘seirbhísí airgeadais’ óna raon feidhme.

84 Féach, chuige sin, breithiúnas an 8 Meitheamh 2017, Van der Weegen agus páirtithe eile (C‑580/15, EU:C:2017:429, mír 25 agus an cásdlí dá dtagraítear).

85 Féach, chuige sin, breithiúnas an 18 Meitheamh 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Trédhearcacht comhlachas) (C‑78/18, EU:C:2020:476, míreanna 52 agus 53 agus an cásdlí dá dtagraítear).

86 Go deimhin, is cosúil nach bhfuil feidhm ghinearálta ag an gcoincheap ‘tacaíocht eachtrach thoirmiscthe’, mar a shainmhínítear in Airteagal 459(1) den Chód Coiriúil (arna leasú le hAirteagal 32(3) den dlí atá faoi chonspóid). Ar an gcéad dul síos, ní thagraíonn an coincheap sin ach do thacaíocht ó thar lear ‘a bhfuil a glacadh nó a húsáid toirmiscthe leis an Dlí maidir le hoibriú agus bainistiú páirtithe polaitiúla nó leis an Dlí maidir le nós imeachta toghcháin’. Ar an dara dul síos, ní shonraítear leis an gcoincheap sin ach na gníomhartha imchéimnithe a thoirmisceann agus a ghearrann ‘comhalta, ceannaire nó ceannaire eagraíochta ceapacháin de réir bhrí an Dlí maidir le nós imeachta toghcháin, nó iarrthóir de réir bhrí an Dlí sin’, faoi Airteagal 350/A den Chód Coiriúil (dar teideal ‘Tionchar neamhdhleathach ar thoil na dtoghthóirí’ agus a tugadh isteach le hAirteagal 32 den dlí atá faoi chonspóid). Dá bhrí sin, sa dara mír den bhrollach a ghabhann leis an dlí atá faoi chonspóid, ina luaitear sampla de mhaoiniú eachtrach díreach neamhdhleathach iarrthóir aontaithe an fhreasúra do phost an Phríomh-Aire le linn fheachtas toghcháin 2022 san Ungáir, tagraítear, ar an gcéad dul síos, don ghné choiriúil a leasaítear leis an dlí sin. Ní mór a chur in iúl nach ndearna an Coimisiún agóid i gcoinne na bhforálacha coiriúla sin i gcomhthéacs na caingne seo (féach mír 111 den Tuairim seo). Ar an gcaoi chéanna, sa tuairim ón gCoimisiún Eorpach maidir le Daonlathas tríd an Dlí (Coimisiún na Veinéise) an 18 Márta 2024 maidir le Dlí Uimh. LXXXVIII 2023 um Chosaint na Ceannasachta Náisiúnta, mír 71 et seq., go háirithe míreanna 81 go 83 agus 94 (ar fáil ag: default.aspx), níor chaith an Coimisiún sin amhras ar inghlacthacht na bhforálacha sin ann féin. Níor mhol sé ach go ndéanfadh reachtas na hUngáire an coincheap ‘tacaíocht eachtrach thoirmiscthe’ a shoiléiriú a thuilleadh chun cosc a chur ar phionós a ghearradh ar aon tacaíocht airgeadais eachtrach a fhaightear tráth ar bith, fiú lasmuigh den phróiseas toghcháin.

87 Féach freisin an coincheap comhchosúil maidir le ‘tacaíocht eachtrach’ a shainmhínítear in Airteagal 3(16) den Dlí maidir le nós imeachta toghcháin (‘tabhartas ó Stát eile, ó dhuine nádúrtha nó dlítheanach eachtrach nó ó eagraíocht eachtrach gan pearsantacht dhlítheanach’). I ndáil leis sin, luann an Coimisiún, mar shampla, daoine nó eagraíochtaí atá gníomhach in earnáil na meán (iriseoireacht, stáisiúin raidió agus teilifíse, na meáin chlóite, nó fiú in earnálacha gaolmhara gníomhaíochta amhail dearadh agus táirgeadh ábhair meán leictreonach), chomh maith le gníomhaíochtaí brústocaireachta, comhairliúcháin, cumarsáide nó caidrimh phoiblí. Ar an gcaoi chéanna, d’fhéadfaí difear a dhéanamh do shaoránach an Aontas a fheidhmíonn a cheart nó a ceart chun saorghluaiseachta ar mian leis nó léi na cearta polaitiúla a ráthaítear leis an gConradh a fheidhmiú agus seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha nó i dtoghcháin Eorpacha nó tacú le hiarrthóir eile i dtoghcháin den sórt sin.

88 Féach míreanna 63 et seq. den Tuairim seo. Féach freisin, chuige sin, maidir le staid inchomparáide na gcistí poiblí arna ndeonú ag an Aontas Eorpach, breithiúnas an 18 Meitheamh 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Trédhearcacht comhlachas) (C‑78/18, EU:C:2020:476, mír 60).

89 Féach freisin, maidir leis an gcás analógach ina ndeonaíonn an tAontas Eorpach cistí poiblí, breithiúnas an 18 Meitheamh 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Trédhearcacht comhlachas) (C‑78/18, EU:C:2020:476, míreanna 61 agus 62 agus an cásdlí dá dtagraítear).

90 Féach, chuige sin, breithiúnas an 21 Bealtaine 2019, an Coimisiún v an Ungáir (Cearta chun talamh talmhaíochta a úsáid) (C‑235/17, EU:C:2019:432, míreanna 60 agus 61 agus an cásdlí dá dtagraítear).

91 Breithiúnas an 18 Meitheamh 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Trédhearcacht comhlachas) (C‑78/18, EU:C:2020:476, míreanna 88 agus 89 agus an cásdlí dá dtagraítear).

92 Féach Airteagal 350/A den Chód Coiriúil, dar teideal ‘Tionchar neamhdhleathach ar thoil na dtoghthóirí’, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 459(1) den Chód sin, arna leasú le hAirteagal 32 den dlí atá faoi chonspóid.

93 Féach mír 111 den Tuairim seo.

94 Féach forálacha Airteagal 4(3) den Dlí maidir le feidhmiú agus bainistiú páirtithe polaitiúla, chomh maith le hAirteagal 3(16), Airteagal 124(1a) go (1d) agus Airteagal 307/D(3) agus (4) den Dlí maidir le nós imeachta toghcháin, a tugadh isteach le hAirteagal 33 den dlí atá faoi chonspóid.

95 Féach freisin, maidir leis an gcás analógach ina ndeonaíonn an tAontas Eorpach cistí poiblí, breithiúnas an 18 Meitheamh 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Trédhearcacht comhlachas) (C‑78/18, EU:C:2020:476, míreanna 79 et seq.).

96 Breithiúnas an 4 Deireadh Fómhair 2024, Real Madrid Club de Fútbol (C‑633/22, EU:C:2024:843, mír 46).

97 Féach, chuige sin, breithiúnas an 29 Iúil 2024, Alchaster (C‑202/24, EU:C:2024:649, mír 92 agus an cásdlí dá dtagraítear).

98 Féach, chuige sin, breithiúnas an 4 Deireadh Fómhair 2024, Real Madrid Club de Fútbol (C‑633/22, EU:C:2024:843, míreanna 51 agus 52 agus an cásdlí dá dtagraítear).

99 Féach míreanna 102 et seq. den Tuairim seo.

100 Féach, chuige sin, breithiúnas an 14 Feabhra 2019, Buivids (C‑345/17, EU:C:2019:122, mír 51).

101 De réir Airteagal 3(a) den dlí atá faoi chonspóid, ‘[m]ar chuid dá feidhm imscrúdaitheach, déanfaidh an Oifig an méid seo a leanas: [...] imscrúdú a dhéanamh ar [(aa)] gníomhaíochtaí ionadaíochta leasa, cé is moite d’ionadaíochtaí taidhleoireachta agus seachtracha, chomh maith le heagraíochtaí ionadaíochta leasa ghairmiúil, [(ab)] gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise, [(ac)] gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar dhíospóireacht dhaonlathach agus ar phróisis chinnteoireachta an Stáit agus na sochaí, lena n‑áirítear gníomhaíochtaí atá ceaptha tionchar a imirt ar phróiseas cinnteoireachta daoine a fheidhmíonn údarás Stáit, ar gníomhaíochtaí iad a dhéantar ar mhaithe leis na Stáit eile chomh maith leis na comhlachtaí, na heagraíochtaí agus na daoine nádúrtha eachtracha gan beann ar a stádas dlíthiúil’.

102 A mhéid a bhaineann le héifeacht dhíspreagthach den sórt sin agus leis an riosca féinchinsireachta, féach freisin ECtHR, 15 Bealtaine 2023, Sanchez v an Fhrainc (CE:ECHR:2023:0515JUD004558115, § 184).

103 Féach freisin ECtHR, 12 Márta 2019, Ali Gürbüz v an Tuirc (CE:ECHR:2019:0312JUD005249708, § 59 go 68).

104 Féach freisin, na forálacha coiriúla a leagtar síos in Airteagal 350/A den Chód Coiriúil, dar teideal ‘Tionchar neamhdhleathach ar thoil na dtoghthóirí’, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 459(1) den Chód sin, arna leasú le hAirteagal 32 den dlí atá faoi chonspóid.

105 Tá an measúnú sin gan dochar d’aon bhonn cirt le cur isteach ar an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil maidir le, inter alia, ‘gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise’ a shaothrú de réir bhrí Airteagal 3(a)(ab) den dlí atá faoi chonspóid. Féach freisin, i ndáil leis sin, maidir le hAirteagal 10 de ECHR, ECtHR, 22 Iúil 2025, Bradshaw agus páirtithe eile v an Ríocht Aontaithe (Iarratas Uimh. 15653/22, § 161).

106 Féach freisin ECtHR, 22 Samhain 2012, Telegraaf Media Nederland Landelijke Media B.V. agus páirtithe eile v an Ísiltír (CE:ECHR:2012:1122JUD003931506, § 127).

107 Féach freisin, ECtHR, 15 Nollaig 2009, Financial Times Ltd agus páirtithe eile v an Ríocht Aontaithe (CE:ECHR:2009:1215JUD000082103, § 70).

108 Féach fonóta 45 et seq. den Tuairim seo.

109 Féach freisin ECtHR, 25 Meán Fómhair 2012, Trade Union of the Police in the Slovak Republic agus páirtithe eile v an tSlóvaic (CE:ECHR:2012:0925JUD001182808, § 60) agus ECtHR, 23 Eanáir 2023, Macatė v an Liotuáin (CE:ECHR:2023:0123JUD006143519, § 181 agus 182).

110 Féach, a mhéid a bhaineann le heagraíochtaí neamhrialtasacha a dtugtar ‘gníomhairí eachtracha’ orthu go poiblí, ECtHR, 22 Deireadh Fómhair 2024, Kobaliya agus páirtithe eile v an Rúis (CE:ECHR:2024:1022JUD003944616, § 67, 75 agus 82), agus ECtHR, 14 Meitheamh 2022, Ecodefence agus páirtithe eile v an Rúis (CE:ECHR:2022:0614JUD000998813, § 131).

111 Féach, chuige sin, breithiúnas an 18 Meitheamh 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Trédhearcacht comhlachas) (C‑78/18, EU:C:2020:476, § 112 agus cásdlí ECtHR dá dtagraítear).

112 Féach, chuige sin, breithiúnas an 18 Meitheamh 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Trédhearcacht comhlachas) (C‑78/18, EU:C:2020:476, § 113 agus cásdlí ECtHR dá dtagraítear).

113 Féach, chuige sin, breithiúnas an 18 Meitheamh 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Trédhearcacht comhlachas) (C‑78/18, EU:C:2020:476, § 114 agus cásdlí ECtHR dá dtagraítear).

114 Féach, chuige sin, i ndáil leis an Ungáir, breithiúnas an 18 Meitheamh 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Trédhearcacht comhlachas) (C‑78/18, EU:C:2020:476, § 118). Féach freisin, chuige sin, ECtHR, 14 Meitheamh 2022, Ecodefence agus páirtithe eile v an Rúis (CE:ECHR:2022:0614JUD000998813, § 132).

115 Féach fonótaí 45 et seq. den Tuairim seo.

116 Féach fonótaí 35 et seq. den Tuairim seo.

117 De réir na Cúirte, ní mór an bhrí agus an raon feidhme céanna a thabhairt don ráthaíocht sin agus a thugtar d’Airteagal 8 ECHR: féach breithiúnas an 18 Meitheamh 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Trédhearcacht comhlachas) (C‑78/18, EU:C:2020:476, mír 122 agus an cásdlí dá dtagraítear).

118 ECtHR, 7 Feabhra 2012, Axel Springer AG v an Ghearmáin (CE:ECHR:2012:0207JUD003995408, § 83).

119 Féach, chuige sin, breithiúnas an 18 Meitheamh 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Trédhearcacht comhlachas) (C‑78/18, EU:C:2020:476, mír 124 agus an cásdlí dá dtagraítear). Féach freisin, chuige sin (agus cinneadh á dhéanamh, i ndáil leis sin, ag an am céanna, go gcuirtear isteach ar an gceart go ndéanfar sonraí pearsanta a chosaint de réir bhrí Airteagal 8 den Chairt), breithiúnas an 6 Deireadh Fómhair 2020, État luxembourgeois (An ceart chun caingean a thionscnamh i gcoinne iarraidh ar fhaisnéis i gcúrsaí cánach) (C‑245/19 agus C‑246/19, EU:C:2020:795, míreanna 73 agus 74).

120 Tagraíonn an t‑údarú sin don sainmhíniú a leagtar síos in Airteagal 3(6) den Dlí maidir le Faisnéis, ar dá réir ‘na sonraí uile seachas sonraí a bhaineann le leas an phobail a gceanglaítear a nochtadh, a n‑inrochtaineacht nó a n‑infhaighteacht le dlí ar mhaithe leis an bpobal i gcoitinne’.

121 Dá bhrí sin, sa tuarascáil dar teideal ‘Tionchar ghníomhaíochtaí Átlátszó ar cheannasacht na hUngáire’ (Az Átlátszó tevékenységének hatása a magyar szuverenitásra), a foilsíodh an 28 Deireadh Fómhair 2024, a bhaineann leis an tairseach imscrúdaithe neamhbhrabúis Átlátszó a chuardach agus a fhoilsiú maidir le hábhair na neamhthrédhearcachta agus an éillithe, luaitear a bhainisteoir faoina ainm, a gcuirtear ina leith nár chomhoibrigh sé leis an Oifig (ar fáil ag: https://szuverenitasvedelmihivatal.hu/dokumentumaink/).

122 Maidir le cuairteanna baile ar áitreabh gnó gnóthas, féach breithiúnas an 18 Meitheamh 2015, Deutsche Bahn agus páirtithe eile v an Coimisiún (C‑583/13 P, EU:C:2015:404, mír 20); féach freisin Tuairimí an Abhcóide Ghinearálta Pitruzzella i gCás Casino, Guichard-Perrachon agus AMC v an Coimisiún (C‑690/20 P, EU:C:2022:579, míreanna 33 agus 34 agus an cásdlí dá dtagraítear), agus an Abhcóide Ghinearálta Medina i gCásanna uamtha Imagens Médicas Integradas agus páirtithe eile (C‑258/23 go C‑260/23, EU:C:2024:537, míreanna 31, 41 et seq. agus an cásdlí dá dtagraítear). Féach freisin, maidir le hAirteagal 8 ECHR, ECtHR, Société Colas Est agus páirtithe eile v an Fhrainc (CE:ECHR:2002:0416JUD003797197, § 40 go 42 agus an cásdlí dá dtagraítear).

123 Ráthaítear cosaint áirithe ina leith sin le rúndacht ghairmiúil faoi Airteagal 339 CFAE. Féach, maidir leis an gceart chun rúin ghnó a chosaint, breithiúnas an 7 Meán Fómhair 2021, Klaipėdos regiono atliekų tvarkymo centras (C‑927/19, EU:C:2021:700, míreanna 131 go 133 agus an cásdlí dá dtagraítear). Féach, maidir le damáiste d’íomhá agus do cháil duine dhlítheanaigh trí fhoilseachán de chuid an Choimisiúin de shárú ar cheanglais na rúndachta gairmiúla, breithiúnas an 8 Samhain 2011, Idromacchine agus páirtithe eile v an Coimisiún (T‑88/09, EU:T:2011:641, míreanna 42 et seq.), arna dheimhniú le hordú an 3 Meán Fómhair 2013, Idromacchine agus páirtithe eile v an Coimisiún (C‑34/12 P, EU:C:2013:552). Maidir leis an nasc idir rúin ghnó a chosaint agus toimhde na neamhchiontachta, a bhfuil dlúthnasc aige freisin le clú duine dhlítheanaigh a chosaint, féach breithiúnas an 12 Deireadh Fómhair 2007, Pergan Hilfsstoffe für industrielle Prozesse v an Coimisiún (T‑474/04, EU:T:2007:306, míreanna 62 et seq., go háirithe míreanna 75 go 78). Féach freisin, i ndáil leis sin, breithiúnas an 6 Iúil 2000, Volkswagen v an Coimisiún (T‑62/98, EU:T:2000:180, mír 281), arna dheimhniú le breithiúnas an 18 Meán Fómhair 2003, Volkswagen v an Coimisiún (C‑338/00 P, EU:C:2003:473).

124 Féach sampla bhainisteoir Átlátszó ar cuireadh ina leith nár chomhoibrigh leis an Oifig (féach fonóta 121 den Tuairim seo). Féach freisin, a mhéid a bhaineann le heagraíochtaí den sórt sin a ainmniú mar ‘ghníomhairí eachtracha’, ECtHR, 14 Meitheamh 2022, Ecodefence agus páirtithe eile v an Rúis (CE:ECHR:2022:0614JUD000998813, § 131), agus ECtHR, 22 Deireadh Fómhair 2024, Kobaliya agus páirtithe eile v an Rúis (CE:ECHR:2024:1022JUD003944616, § 75).

125 Féach, chuige sin, breithiúnais an 16 Iúil 2020, Facebook Ireland agus Schrems (C‑311/18, EU:C:2020:559, mír 175); an 8 Nollaig 2022, Orde van Vlaamse Balies agus páirtithe eile (C‑694/20, EU:C:2022:963, mír 35); an 16 Samhain 2023, Roos agus páirtithe eile v an Pharlaimint (C‑458/22 P, EU:C:2023:871, míreanna 59 agus 60); an 18 Eanáir 2024, RTL Nederland agus RTL Nieuws (C‑451/22, EU:C:2024:54, mír 69), agus an 4 Deireadh Fómhair 2024, Bezirkshauptmannschaft Landeck (Ceadúnas rochtana ar shonraí pearsanta arna stóráil ar fhón póca) (C‑548/21, EU:C:2024:830, mír 98 agus an cásdlí dá dtagraítear); féach freisin, chuige sin, Tuairim an Abhcóide Ghinearálta Emiliou i gCás Belgian Association of Tax Lawyers agus páirtithe eile (C‑623/22, EU:C:2024:189, mír 138). Féach freisin breithiúnas an 23 Deireadh Fómhair 2025, Кanevi KomersDS (C‑267/24, EU:C:2025:829, mír 80, ina ndearbhaítear nach bhfuil an reachtaíocht soiléir agus beacht go leor chun a áirithiú go gcuirfear i bhfeidhm í i gcomhréir le dlí an Aontais i gcás ina bhféadfaidh an chúirt náisiúnta í a léiriú ar bhealach éagsúil, agus ceann amháin acu comhoiriúnach le dlí an Aontais agus an ceann eile ar neamhréir leis).

126 Féach Airteagal 8(2) den dlí atá faoi chonspóid.

127 Baineann sé sin freisin le ‘gníomhaíochtaí ionramhála faisnéise agus bréagaisnéise’ de réir bhrí Airteagal 3(a), (ab) den dlí atá faoi chonspóid (féach míreanna 116 agus 124 den Tuairim seo).

128 Féach, chuige sin, breithiúnas an 8 Nollaig 2022, Orde van Vlaamse Balies agus páirtithe eile (C‑694/20, EU:C:2022:963, mír 26).

129 Féach, chuige sin, breithiúnais an 8 Nollaig 2022, Orde van Vlaamse Balies agus páirtithe eile (C‑694/20, EU:C:2022:963, mír 27), agus an 26 Meán Fómhair 2024, Ordre des avocats du Barreau de Luxembourg (C‑432/23, EU:C:2024:791, mír 49), agus mo Thuairim i gCás Ordre des avocats du Barreau de Luxembourg (C‑432/23, EU:C:2024:446, mír 25).

130 De réir Airteagal 1 den dlí atá faoi chonspóid, is ‘orgán uathrialach de chuid an riaracháin Stáit’ í an Oifig.

131 Faoin bhforáil sin, ‘[n]í bheidh nós imeachta imscrúdaithe na hOifige ina nós imeachta de chuid údaráis riaracháin agus ní fhéadfar aon díospóid riaracháin a thionscnamh i ndáil leis na gníomhaíochtaí [imscrúdaithe] a dhéanann an Oifig’.

132 Féach Airteagal 13(1) den Dlí maidir le gairm an dlíodóra.

133 San Iarratas, tagraíonn an Coimisiún d’iarrachtaí neamhrathúla na hOifige iarraidh ar Chomhlachas Barra na hUngáire comhoibriú leis i gcur chun feidhme an dlí atá faoi chonspóid (ar fáil ag: https://szuverenitasvedelmihivatal.hu/hirek/valasz-a-magyar-ugyvedi-kamaranak).

134 Féach, chuige sin, breithiúnais an 2 Meitheamh 2022, Skeyes (C‑353/20, EU:C:2022:423, míreanna 50 et seq. agus an cásdlí dá dtagraítear). Féach freisin, chuige sin, breithiúnas an 6 Deireadh Fómhair 2020, État luxembourgeois (An ceart caingean a thabhairt i gcoinne iarraidh ar fhaisnéis i gcúrsaí cánach) (C‑245/19 agus C‑246/19, EU:C:2020:795, míreanna 83 agus 84).

135 Féach, agus cásdlí ECtHR maidir le hAirteagal 6 ECHR á chur san áireamh, breithiúnas an 2 Feabhra 2021, Consob (C‑481/19, EU:C:2021:84, mír 36 et seq. agus an cásdlí dá dtagraítear).

136 Féach, chuige sin, breithiúnas an 2 Feabhra 2021, Consob (C‑481/19, EU:C:2021:84, mír 42 et seq., inter alia, míreanna 55, 57 agus 58).

137 Ní hionann an tagairt a d’fhéadfaí a dhéanamh ina dhiaidh sin don diúltú comhoibriú sa tuarascáil bhliantúil a fhoilsítear, de bhun Airteagal 7(4) den dlí atá faoi chonspóid, agus beart comhéigneach chuige sin, fiú más dócha go méadófaí an dreasacht don eagraíocht nó don duine lena mbaineann comhoibriú go gníomhach. Is amhlaidh atá maidir leis an bhféidearthacht atá ag Uachtarán na hOifige an t‑ábhar a tharchur chuig an mBuanchoimisiún um Shlándáil Náisiúnta an Tionóil Náisiúnta, de bhun Airteagal 12(a) den dlí sin. In aon chás, d’aithin cásdlí na Cúirte go bhféadfadh sárú a bheith ann ar an gceart chun tosta i gcás ina bhfuil an t‑údarás inniúil in ann bearta comhéigneacha a ghlacadh chun comhlíonadh na hoibleagáide maidir le comhoibriú a fhorfheidhmiú, agus sa chás sin amháin; féach breithiúnas an 2 Feabhra 2021, Consob (C‑481/19, EU:C:2021:84, míreanna 18, 35 et seq.). Féach, maidir le himeachtaí iomaíochta, breithiúnais an 18 Deireadh Fómhair 1989, Orkem v an Coimisiún (374/87, EU:C:1989:387, mír 26 et seq.); an 29 Meitheamh 2006, an Coimisiún v SGL Carbon (C‑301/04 P, EU:C:2006:432, mír 39 et seq.), agus an 28 Eanáir 2021, Qualcomm agus Qualcomm Europe v an Coimisiún (C‑466/19 P, EU:C:2021:76, mír 147).

138 Dá bhrí sin, sa chás seo, ní gá rialú a thabhairt ar cé acu atá nó nach bhfuil leibhéal cosanta an chirt chun tosta éagsúil ag brath ar cé acu atá nó nach bhfuil sé á agairt ag duine nádúrtha nó dlítheanach, difríocht atá ábhartha in ábhair iomaíochta; féach breithiúnas an 2 Feabhra 2021, Consob (C‑481/19, EU:C:2021:84, míreanna 46 go 48 agus an cásdlí dá dtagraítear).

139 Féach, chuige sin, breithiúnais an 9 Samhain 2010, Volker und Markus Schecke agus Eifert (C‑92/09 agus C‑93/09, EU:C:2010:662, míreanna 52 et seq.); an 1 Lúnasa 2022, Vyriausioji tarnybinės etikos komisija (C‑184/20, EU:C:2022:601, mír 61), agus an 5 Meitheamh 2023, an Coimisiún v an Pholainn (Neamhspleáchas agus saol príobháideach na mbreithiúna) (C‑204/21, EU:C:2023:442, míreanna 330 et seq.); Tuairim 1/15 (Comhaontú PNR idir an tAontas Eorpach agus Ceanada), an 26 Iúil 2017 (EU:C:2017:592, míreanna 123 et seq. agus an cásdlí dá dtagraítear); féach freisin, chuige sin, mo Thuairim i gCásanna Uamtha État luxembourgeois (An ceart caingean a thabhairt i gcoinne iarraidh ar fhaisnéis i gcúrsaí cánach) (C‑245/19 agus C‑246/19, EU:C:2020:516, mír 71).

140 Ní shainmhínítear an coincheap ‘leas an phobail’ san fhoráil sin ná i bhforálacha Airteagal 3(5) agus (6) den Dlí maidir le Faisnéis, nach dtugann aon soiléiriú ina leith sin ach oiread. Ní fhoráiltear leis na forálacha sin, ar an gcéad dul síos, ach gur ‘faisnéis nó sonraí seachas sonraí pearsanta’ iad ‘sonraí a bhaineann le leas an phobail’. Dá bhrí sin, is cosúil go bhfuil na coincheapa sin ar neamhréir leis an téarma ‘sonraí pearsanta atá ar mhaithe le leas an phobail’. Ar an taobh eile, tagraíonn sé do ‘shonraí atá inrochtana ar chúiseanna a bhaineann le leas an phobail’ a léiríonn ‘na sonraí uile seachas sonraí a bhaineann le leas an phobail ar gá iad a nochtadh, a rochtain nó a chur ar fáil de réir an dlí chun leasa an phobail i gcoitinne’, gan ‘sonraí pearsanta atá ar mhaithe le leas an phobail’ a lua (béim curtha leis).

141 Féach freisin Tuairim 1/15 (Comhaontú PNR idir an tAontas Eorpach agus Ceanada), an 26 Iúil 2017 (EU:C:2017:592, mír 124), ar dá réir gurb ionann nochtadh sonraí pearsanta do thríú páirtí, amhail údarás poiblí, agus cur isteach ar an gceart bunúsach a chumhdaítear in Airteagal 7 den Chairt, beag beann ar úsáid a bhaintear as an bhfaisnéis i gceist ina dhiaidh sin.

142 Féach freisin, chuige sin, breithiúnas an 20 Deireadh Fómhair 2022, Koalitsia ‘Demokratichna Bulgaria – Obedinenie’ (C‑306/21, EU:C:2022:813, mír 52).

143 De réir na haithrise sin ‘[n]í cheanglaítear [go háirithe le RGCS] dlí sonrach a bheith ann do gach próiseáil ar leith. D’fhéadfadh sé gur leor dlí mar bhunús d’oibríochtaí éagsúla próiseála ar bhonn oibleagáid dhlíthiúil a bhfuil an rialaitheoir faoina réir nó nuair is gá an phróiseáil a dhéanamh chun cúram a chur i gcrích a dhéantar ar mhaithe le leas an phobail nó i bhfeidhmiú údaráis oifigiúil. Ba cheart freisin gur faoi dhlí an Aontais nó faoi dhlí Ballstáit a bheadh sé críoch na próiseála a chinneadh’.

144 De réir na forála sin, inter alia, ‘[f]éadfaidh forálacha sonracha a bheith ina bhunús dlí chun cur i bhfeidhm rialacha an Rialacháin seo a oiriúnú, lena n‑áirítear na coinníollacha ginearálta lena rialaítear dlíthiúlacht na próiseála sonraí ag an rialaitheoir; na cineálacha sonraí atá faoi réir a bpróiseála; na hábhair sonraí lena mbaineann; na heintitis a bhféadfar na sonraí pearsanta a nochtadh dóibh agus na críocha ar chucu a bhféadfar iad a nochtadh dóibh; an teorannú de réir cuspóra; tréimhsí stórála; agus oibríochtaí próiseála agus nósanna imeachta próiseála, lena n‑áirítear bearta chun próiseáil dhleathach agus chothrom a áirithiú’ (béim curtha leis).

145 Féach freisin an tríú habairt d’aithris 10 de RGCS, ar dá réir ‘[m]aidir le sonraí pearsanta a phróiseáil chun go gcomhlíonfaí oibleagáid dhlíthiúil, chun cúram a chur i gcrích a dhéantar ar mhaithe leis an leas ginearálta nó i bhfeidhmiú údaráis oifigiúil atá dílsithe don rialaitheoir, ba cheart cead a bheith ag na Ballstáit forálacha náisiúnta a choimeád nó a thabhairt isteach chun cur i bhfeidhm na rialacha atá sa Rialachán seo a shonrú tuilleadh’ (béim curtha leis).

146 Féach, chuige sin, breithiúnais an 21 Meitheamh 2022, Ligue des droits humains (C‑817/19, EU:C:2022:491, mír 219 agus an cásdlí dá dtagraítear), agus an 30 Aibreán 2024, La Quadrature du Net agus páirtithe eile (Sonraí pearsanta agus an comhrac in aghaidh an ghóchumtha) (C‑470/21, EU:C:2024:370, mír 152 agus an cásdlí dá dtagraítear).

147 Airteagal 3(a)(ac) den Dlí atá faoi chonspóid.

148 Maidir le raon feidhme leathan chumhachtaí imscrúdaithe na hOifige a bhaineann le faisnéis a d’fhéadfaí a bhailiú i ndáil leis na gníomhaíochtaí éagsúla dá dtagraítear, féach, go háirithe, míreanna 75 go 80 agus 102 go 106 den Tuairim seo.

149 Féach, i dtaca leis sin, breithiúnais an 21 Meitheamh 2022, Ligue des droits humains (C‑817/19, EU:C:2022:491, mír 219 agus an cásdlí dá dtagraítear), agus an 30 Aibreán 2024, La Quadrature du Net agus páirtithe eile (Sonraí pearsanta agus an comhrac in aghaidh an ghóchumtha) (C‑470/21, EU:C:2024:370, mír 152 agus an cásdlí dá dtagraítear).

150 Féach, maidir leis an gceanglas sin, breithiúnas an 4 Deireadh Fómhair 2024, Bezirkshauptmannschaft Landeck (Ceadúnas rochtana ar shonraí pearsanta arna stóráil ar fhón póca) (C‑548/21, EU:C:2024:830, míreanna 90 et seq.); féach freisin, chuige sin, Tuairim an Abhcóide Ghinearálta Szpunzar i gCás Legal Newsdesk Sweden (C‑199/24, EU:C:2025:670, míreanna 35 agus 36).

151 Féach, chuige sin, breithiúnas an 1 Lúnasa 2022, Vyriausioji tarnybinės etikos komisija (C‑184/20, EU:C:2022:601, mír 93 agus an cásdlí dá dtagraítear).

152 Maidir leis an mbonn cirt atá le cur isteach den sórt sin ar na cearta a chumhdaítear in Airteagail 7 agus 8 den Chairt leis an gcuspóir coireacht thromchúiseach a chomhrac agus bagairtí tromchúiseacha ar an tslándáil phoiblí a chosc, féach breithiúnas an 2 Márta 2021, Prokuratuur (Coinníollacha maidir le rochtain ar shonraí a bhaineann le cumarsáid leictreonach) (C-746/18, EU:C:2021:152, mír 33 agus an cásdlí dá dtagraítear).

153 De réir na forála sin, inter alia, ‘[m]aidir leis na gníomhaíochtaí dá dtagraítear in Airteagail 7 agus 8, cuirfidh an Oifig Airteagal 27(1) agus (3) den [Dlí maidir leis an gCoimisinéir um Chearta Bunúsacha] i bhfeidhm go cuí’. Foráiltear le hAirteagal 27(3) den dlí sin nach bhfuil doiciméid agus fianaise ábhartha a fhaightear le linn an imscrúdaithe ag an gCoimisinéir um Chearta Bunúsacha le cur ar fáil don phobal.