Cás C-699/21

E.D.L.

(iarraidh ar réamhrialú ón Corte costituzionale)

Breithiúnas na Cúirte Breithiúnais (an Mór-Dhlísheomra) an 18 Aibreán 2023

(Tarchur le haghaidh réamhrialú — Comhar breithiúnach in ábhair choiriúla — Barántas gabhála Eorpach — Cinneadh Réime 2002/584/CGB — Airteagal 1(3) — Airteagal 23(4) — Nósanna imeachta um thabhairt suas idir Ballstáit — Forais le haghaidh neamhfhorghníomhaithe — Airteagal 4(3) CAE — Oibleagáid maidir le comhar dílis — Forghníomhú an bharántais ghabhála Eorpaigh a chur ar fionraí — Airteagal 4 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh — Toirmeasc ar phionós atá mídhaonna nó táireach — Tinneas tromchúiseach, ainsealach agus a d’fhéadfadh a bheith gan leigheas — Baol damáiste tromchúiseach do shláinte a dhéanann difear don duine lena mbaineann an barántas gabhála Eorpach)

Comhar breithiúnach in ábhair choiriúla – Cinneadh Réime maidir leis an mbarántas gabhála Eorpach agus na nósanna imeachta um thabhairt suas idir Ballstáit – Tabhairt suas daoine ciontaithe nó daoine atá faoi dhrochamhras do na húdaráis bhreithiúnacha eisiúna – Oibleagáid maidir le cearta bunúsacha agus prionsabail bhunúsacha dlí a urramú – Toirmeasc ar phionós atá mídhaonna nó táireach – Baol damáiste tromchúiseach do shláinte – Cúinsí a d’fhéadfadh údar a thabhairt leis an tabhairt suas a chur ar fionraí, nó fiú le diúltú an barántas gabhála a fhorghníomhú – Oibleagáid maidir le comhar dílis – Oibleagáidí an údaráis bhreithiúnaigh fhorghníomhaithigh, lena n-áirítear idirphlé leis an údarás breithiúnach eisiúna

(Airteagail 4(3), an chéad fhomhír, CAE; an Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh, Airteagal 4; Cinneadh Réime 2002/584 ón gComhairle, arna leasú le Cinneadh Réime 2009/299, Airteagail 1(3), 23(1) agus (4))

(féach míreanna 35-42, 45-53, 55 agus an chuid oibríochtúil)

Résumé

In 2019, d’eisigh cúirt de chuid na Cróite barántas gabhála Eorpach ar E.D.L., a bhfuil cónaí air san Iodáil, chun críocha ionchúisimh choiriúil. Mar chuid d’fhorghníomhú an bharántais ghabhála seo, chuir Corte d’appello di Milano (Cúirt Achomhairc Milano, an Iodáil) E.D.L. faoi mheasúnú síciatrach, a thug le fios go raibh sé ag fulaingt ó neamhord síceach a d’éiligh cóireáil leanúnach, rud a d’fhág nach raibh sé oiriúnach do shaol an phríosúin. Chinn an Chúirt Achomhairc, Milano, dá bhrí sin, go gcuirfeadh forghníomhú an bharántais ghabhála isteach ar chóireáil E.D.L. agus go dtiocfadh meath ar a shláinte nó fiú baol cruthaithe féinmharaithe. Mar sin féin, ní fhoráiltear le forálacha dhlí na hIodáile ( 1 ) lena dtrasuítear Cinneadh Réime 2002/584 ( 2 ) maidir leis an mbarántas gabhála Eorpach go bhféadfaí diúltú do thabhairt suas duine iarrtha ar chúiseanna sláinte dá leithéidí.

Agus amhras uirthi faoi bhunreachtúlacht na bhforálacha náisiúnta sin, tharchur Cúirt Achomhairc Milano an cás chuig an Corte costituzionale (an Chúirt Bhunreachtúil, an Iodáil). De réir na cúirte deiridh sin, ní áirítear ar na forais le haghaidh neamhfhorghníomhú barántas gabhála Eorpach dá bhforáiltear le Cinneadh Réime 2002/584 go bhféadfadh baol tromchúiseach a bheith ann do shláinte an duine lena mbaineann mar gheall ar ghalair ainsealacha a d’fhéadfadh a bheith ar feadh tréimhse éiginnte, amhail na cinn lena bhfuil E.D.L. ag fulaingt. Chinn sí mar sin ceist a chur ar an gCúirt Bhreithiúnais faoin léiriú atá le tabhairt ar an gcinneadh réime sin i gcás den sórt sin.

Ina breithiúnas, tugann an Chúirt, ina suí di mar Mhór-Dhlísheomra, rialú maidir leis na coinníollacha faoina bhfuil an chumhacht nó an oibleagáid ag an údarás breithiúnach forghníomhaitheach, faoi Chinneadh Réime 2002/584, tabhairt suas duine iarrtha a chur ar fionraí agus diúltú d’fhorghníomhú barántas gabhála Eorpach i gcás baol go ndéanfaí damáiste tromchúiseach do shláinte an duine sin, chomh maith le ceist na oibleagáide idirphlé a bheith ann, i gcás den sórt sin, leis an údarás breithiúnach eisiúna.

Breithniú na Cúirte

Ar an gcéad dul síos, cinneann an Chúirt nach bhforáiltear le Cinneadh Réime 2002/584 go bhféadfaidh na húdaráis bhreithiúnacha forghníomhaitheacha diúltú barántas gabhála Eorpach a fhorghníomhú ar an bhforas amháin go bhfuil an duine is ábhar don bharántas gabhála den sórt sin ag fulaingt le galair thromchúiseacha, ainsealacha a d’fhéadfadh a bheith gan leigheas. Ag féachaint do phrionsabal na muiníne frithpháirtí atá mar bhunús leis an limistéar saoirse, slándála agus ceartais ( 3 ), tá toimhde ann go deimhin gur leor an cúram agus an chóireáil a thairgtear sna Ballstáit chun na galair sin a bhainistiú, go háirithe, i suíomh príosúin.

Mar sin féin, i bhfianaise Airteagal 23(4) de Chinneadh Réime 2002/584, féadfaidh an t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach tabhairt suas an duine iarrtha a chur ar fionraí go sealadach, ar choinníoll go bhfuil cúiseanna tromchúiseacha ann chun a chreidiúint, ar bhonn gnéithe oibiachtúla, amhail fianuithe leighis nó tuarascálacha saineolais, gur léir go gcuirfeadh forghníomhú an bharántais ghabhála Eorpaigh sláinte an duine sin i mbaol, mar shampla, mar gheall ar bhreoiteacht nó ar bhreoiteacht shealadach roimh dháta sceidealta an tabhairt suas.

Ar an dara dul síos, measann an Chúirt nach féidir a chur as an áireamh go bhféadfadh fíorbhaol a bheith ag baint le tabhairt suas duine a bhfuil tinneas tromchúiseach air go gcaithfí go mídhaonna nó go táireach leis, de réir bhrí Airteagal 4 den Chairt, mar gheall ar, nó, in imthosca áirithe, go neamhspleách ar, leibhéal chaighdeán an chúraim atá ar fáil sa Bhallstát eisiúna, i gcás go sroichfidh an pionós íosmhéid déine a sháraíonn an leibhéal fulaingthe dosheachanta is gné dhílis de choinneáil.

Dá réir sin, i gcás ina bhfuil forais shubstaintiúla ag an údarás breithiúnach forghníomhaitheach, i bhfianaise na fianaise oibiachtúla atá ar fáil dó, lena chreidiúint go ndéanfadh tabhairt suas an duine iarrtha, a bhfuil tinneas tromchúiseach air, é a nochtadh do bhaol iarbhír go dtiocfadh laghdú suntasach ar a ionchas saoil nó go dtiocfadh meath tapa, suntasach agus gan leigheas ar staid a shláinte, caithfidh an t-údarás sin an tabhairt suas a chur ar fionraí go sealadach. Ina theannta sin, ní mór dó a iarraidh ar an údarás breithiúnach eisiúna an fhaisnéis go léir is gá a sholáthar chun a áirithiú go ndéanfar na socruithe do na himeachtaí coiriúla is bun don bharántas gabhála Eorpach nó do choinníollacha choinneáil fhéideartha an duine sin chun go bhféadfaí deireadh a chur leis an mbaol atá i gceist. Má sholáthraíonn an t-údarás breithiúnach eisiúna na ráthaíochtaí sin, ní mór an barántas gabhála Eorpach a fhorghníomhú agus ní mór dáta nua a chomhaontú don tabhairt suas.

Ar an tríú dul síos, tugann an Chúirt faoi deara go mbeadh sé i gcontrárthacht, áfach, le scéim ghinearálta Airteagal 23(4) ( 4 ) de Chinneadh Réime 2002/584, ina dtagraítear do chineál “sealadach” fionraí an tabhairt suas, a fhéadfaidh údarás breithiúnach forghníomhaitheach a chur siar ar feadh tréimhse mhaith ama, nó fiú ar feadh tréimhse éiginnte d’fhonn baol damáiste tromchúiseach do shláinte a sheachaint.

Dá bhrí sin, i gcúinsí eisceachtúla, maidir leis an bhfaisnéis arna soláthar ag an údarás breithiúnach eisiúna, chomh maith le haon fhaisnéis eile atá ar fáil don údarás breithiúnach forghníomhaitheach, féadfaidh an t-údarás deireanach sin teacht ar an tuairim, ar an gcéad dul síos, go bhfuil forais thromchúiseacha ann lena chreidiúint, i gcás tabhairt suas don Bhallstát eisiúna, go mbeidh an duine iarrtha i mbaol mór damáiste dá shláinte agus, ar an dara dul síos, nach féidir deireadh a chur leis an mbaol sin laistigh de thréimhse réasúnta. I gcás den sórt sin, ní mór don údarás breithiúnach forghníomhaitheach, de bhun Airteagal 1(3) ( 5 ) de Chinneadh Réime 2002/584, arna léamh i bhfianaise Airteagal 4 den Chairt, diúltú an barántas gabhála Eorpach a fhorghníomhú.

( 1 ) Legge n. 69 - Disposizioni per conformare il diritto interno alla decisione quadro 2002/584/GAI del Consiglio, del 13 giugno 2002, relativa al mandato d’arresto europeo e alle procedure di consegna tra Stati membri (Dlí Uimh. 69 lena leagtar síos forálacha chun an dlí náisiúnta a chur ar chomhréir le Cinneadh Réime 2002/584/CGB ón gComhairle an 13 Meitheamh 2002 maidir leis an mbarántas gabhála Eorpach agus na nósanna imeachta um thabhairt suas idir Ballstáit), an 22 Aibreán 2005 (GURI Uimh. 98 an 29 Aibreán 2005, lch. 6), sa leagan is infheidhme maidir le fíorais na díospóide sna príomhimeachtaí

( 2 ) Cinneadh Réime 2002/584/CGB ón gComhairle an 13 Meitheamh 2002 maidir leis an mbarántas gabhála Eorpach agus na nósanna imeachta um thabhairt suas idir Ballstáit (IO 2002 L 190, lch. 1), arna leasú le Cinneadh Réime 2009/299/CGB ón gComhairle an 26 Feabhra 2009 (IO 2009, L 81, lch. 24).

( 3 ) Rialaítear an réimse seo de dhlí an Aontais faoi Airteagail 67 et seq. CFAE agus áirítear leis, inter alia, comhar breithiúnach in ábhair choiriúla.

( 4 ) De réir na forála sin “[f]éadfar tabhairt suas a chur ar fionraí go sealadach ar chúiseanna tromchúiseacha daonnúla, mar shampla nuair a bhíonn cúiseanna bailí ann chun a chreidiúint go gcuirfeadh sé beatha nó sláinte an duine iarrtha i mbaol go follasach.”

( 5 ) De réir na forála sin, ní féidir, le Cinneadh Réime 2002/584, athrú a dhéanamh ar an oibleagáid cearta bunúsacha a urramú, mar a chumhdaítear in Airteagal 6 CAE í.