MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

1.COMHTHÉACS AN TOGRA

•Forais agus cuspóirí an togra

I gcomhréir le cuspóir an Choimisiúin Eorpaigh le haghaidh ‘geilleagar a fhóireann do dhaoine’, agus de réir mar a fógraíodh i gclár oibre 2023, tá an Coimisiún ag féachaint lena áirithiú go gcumhachtaítear daoine go leordhóthanach leis an gcreat dlíthiúil le haghaidh infheistíochtaí miondíola, go spreagtar torthaí margaidh feabhsaithe níos cothroime leis agus go gcruthaítear leis na coinníollacha is gá chun rannpháirtíocht infheisteoirí miondíola a fhás i margaí caipitil.

Sa Phlean Gníomhaíochta nua chun Aontas Margaí Caipitil a Thógáil 1 , a d’eisigh an Coimisiún i mí Mheán Fómhair 2020, d’fhógair sé go raibh sé beartaithe aige straitéis nua a mholadh maidir le hinfheistíochtaí miondíola san Eoraip, straitéis arb é is aidhm di a áirithiú go mbainfidh infheisteoirí miondíola leas iomlán as na margaí caipitil agus go dtacófar leo le rialacha a bheidh comhleanúnach ar fud na n‑ionstraimí dlí ábhartha uile.

Is é is croíchuspóir d’Aontas na Margaí Caipitil ná a áirithiú go bhféadann tomhaltóirí tairbhiú de na deiseanna infheistíochta a thairgeann margaí caipitil. Cé go bhfuil rannpháirtíocht mhiondíola i margaí caipitil an‑éagsúil ó Bhallstát go Ballstát, rud lena léirítear dálaí éagsúla staire agus socheacnamaíocha, ba cheart do na hinfheisteoirí miondíola a bheith in ann torthaí infheistíochta atá níos fearr ná na cinn siúd a fhaightear faoi láthair a bhaint amach agus iad rannpháirteach i margaí caipitil an Aontais Eorpaigh.

Tá an sprioc chéanna ag na comhreachtóirí:

–Ar an 3 Nollaig 2020, i gConclúidí na Comhairle maidir le plean gníomhaíochta Aontas na Margaí Caipitil an Choimisiúin 2 , d’iarr an Chomhairle ar an gCoimisiún tús a chur le cur chun feidhme na codanna den phlean gníomhaíochta arb é is aidhm dóibh borradh a chur faoi ghníomhaíocht infheistíochta, go háirithe gníomhaíocht infheistíochta infheisteoirí miondíola san Aontas, fad a áirithítear leibhéal ard cosanta don tomhaltóir agus don infheisteoir.

–An 8 Deireadh Fómhair 2020, ghlac Parlaimint na hEorpa Rún maidir le hAontas na Margaí Caipitil a fhorbairt a thuilleadh 3 , Rún a thacaigh den chuid is mó le bearta chun méadú a dhéanamh ar rannpháirtíocht infheisteoirí miondíola sna margaí caipitil. Cuireadh i dtábhacht sa Rún go mbraitheann rannpháirtíocht mhéadaithe infheisteoirí miondíola ar athrú i gcultúr na hinfheistíochta agus nach bhféadfadh athrú den sórt sin a bheith ann mura gcuirtear ina luí ar infheisteoirí miondíola go bhfuil infheistiú i margaí caipitil inmhianta agus é faoi réir rioscaí inghlactha sainithe soiléire.

Tá imní ar an gCoimisiún nach bhfuil margaí caipitil chun leasa riachtanais fhadtéarmacha maoinithe na saoránach den Aontas, a bhíonn ag brath rómhór ar choigilteas lena mbaineann torthaí ísle go minic. Tá sainaitheanta ag an gCoimisiún roinnt fadhbanna suntasacha, feadh aistear an infheisteora miondíola, a laghdaíonn cumas na n‑infheisteoirí miondíola lántairbhe a bhaint as margaí caipitil: (1) bíonn deacrachtaí ag infheisteoirí miondíola rochtain a fháil ar fhaisnéis ábhartha inchomparáide is éasca a thuiscint maidir le táirgí infheistíochta chun cabhrú leo roghanna infheistíochta eolacha a dhéanamh; (2) bíonn infheisteoirí miondíola nochta do riosca a bhaineann le faisnéis mhargaíochta neamhréalaíoch ar mhodhanna digiteacha agus cleachtais mhargaíochta mhíthreoracha a d’fhéadfadh tionchar míchuí a imirt orthu; (3) tá laigí sa bhealach a ndéantar táirgí a mhonarú agus a dháileadh, atá nasctha le coinbhleachtaí leasa a d’fhéadfadh teacht chun cinn de thoradh íocaíochtaí aslach idir monaróirí táirgí agus dáileoirí; agus (4) ionchorpraítear i roinnt táirgí infheistíochta leibhéil arda dhochosanta costas agus, dá dheasca sin, ní bhaineann leo Luach ar Airgead don infheisteoir miondíola. D’fhéadfadh difríochtaí sa bhealach a ndeartar rialacha sna hionstraimí dlí éagsúla mearbhall a chur ar infheisteoirí freisin agus d’fhéadfadh leibhéil éagsúla de chosaint d’infheisteoirí a bheith mar thoradh air sin.

Déanann na fadhbanna sin dochar do mhuinín na n‑infheisteoirí miondíola i margaí caipitil. De réir suirbhé 4 a rinne Eorabharaiméadar le déanaí, níl muinín ach ag 38 % de thomhaltóirí go mbaineann an chomhairle infheistíochta a fhaigheann siad ó idirghabhálaithe airgeadais lena leas féin. Tá an easpa iontaoibhe sin ar cheann de na cúiseanna a bhfuil leibhéil níos ísle rannpháirtíochta miondíola ann agus tá sé ag cur isteach ar acmhainneacht fáis an mhiondíola 5 .

An tráth céanna, tá litearthacht airgeadais san Aontas ró‑íseal. Feictear do roinnt mhaith daoine go bhfuil an córas airgeadais róchasta agus dothuigthe. Is minic go mbíonn easpa muiníne, eolais agus scileanna ag daoine chun a gcuid airgid laethúil a bhainistiú agus cinntí tábhachtacha airgeadais, amhail airgead a shábháil chun teach a cheannach nó chun bheith ag ullmhú don scor, a ghlacadh. Is féidir le leibhéil ísle litearthachta airgeadais tionchar a imirt ar fholláine phearsanta agus airgeadais duine, go háirithe i gcás grúpaí leochaileacha sa tsochaí. Dá bhrí sin, tá méadú na litearthachta airgeadais ar cheann de phríomhthosaíochtaí an Choimisiúin 6 agus tá sé níos tábhachtaí anois ná riamh mar gheall ar dhigitiú cúrsaí airgeadais. Ba cheart an t‑oideachas airgeadais 7 a chur in oiriúint ar bhonn níos fearr chun riachtanais éagsúla grúpaí éagsúla saoránach a chomhlíonadh. Bunchloch an oideachais sin is ea é a chur ar a gcumas do dhaoine na tairbhí agus na rioscaí atá ann a thuiscint maidir le hinfheistiú agus an chomhairle a fhaigheann siad, chun cinntí airgeadais atá chun a leasa a dhéanamh. Níltear ag súil go mbeidh daoine ina saineolaithe ar sheirbhísí airgeadais ach táthar ag súil go bhfaighidh siad an t‑eolas, an fhaisnéis agus an mhuinín a theastaíonn uathu chun cinntí a dhéanamh chun a gcuid riachtanas airgeadais a chomhlíonadh.

Nuair a chuirtear san áireamh an comhthéacs ginearálta eacnamaíoch ina ndéantar bearta na straitéise seo a mheasúnú, tá leibhéil ísle rannpháirtíochta i margadh an Aontais i leith infheistíochtaí miondíola nuair a chuirtear i gcomparáid é le margaí eile idirnáisiúnta. In 2021, bhí thart ar 17 % de shócmhainní teaghlaigh AE27 in urrúis airgeadais (scaireanna liostaithe, bannaí, cistí frithpháirteacha agus ionstraimí díorthacha airgeadais). I gcomparáid leis sin, bhí thart ar 43 % de shócmhainní teaghlaigh sna Stáit Aontaithe in urrúis 8 .

Is é is aidhm do straitéis infheistíochta miondíola an Aontais an creat reachtach a neartú chun a áirithiú (1) go bhfuil ar chumas infheisteoirí miondíola cinntí infheistíochta níos eolaí a thagann lena gcuid riachtanas agus cuspóirí a dhéanamh, agus (2) go bhfuil cosaint leordhóthanach acu sa mhargadh aonair de bharr creat rialála comhleanúnach. Feabhsófar leis sin iontaoibh agus muinín, rud a thabharfaidh saoránaigh chuig margaí caipitil agus lena bhfeabhsófar rannpháirtíocht infheisteoirí miondíola.

Le straitéis infheistíochta miondíola an Aontais tugtar aghaidh ar réimse leathan saincheisteanna feadh aistear an infheisteora miondíola, lena n‑áirítear litearthacht airgeadais, aicmiú cliant, rialacha nochta agus margaíochta, rialacha oiriúnachta agus iomchuibhis, rialacha maidir le comhairle lena n‑áirítear a mhéid a bhaineann le haslaigh, agus rialacha rialachais táirgí. Moltar leis creat feabhsaithe chun trédhearcacht a fheabhsú tuilleadh, go háirithe a mhéid a bhaineann le costas; rialacha neartaithe in aghaidh cumarsáid mhargaíochta mhíthreorach; rialacha chun comhairle neamhchlaonta ardcháilíochta a áirithiú; agus rialacha lena n‑áirithítear go dtairgtear leis na táirgí a dháiltear ar infheisteoirí miondíola Luach ar Airgead. Is é is aidhm dó sin ná creat nuachóirithe agus simplithe, a mhéid is féidir, a áirithiú don infheistíocht mhiondíola atá ailínithe agus comhleanúnach ó earnáil go hearnáil. Cé gurb é is príomhfhócas do straitéis infheistíochta miondíola an Aontais a áirithiú go dtugtar aghaidh ar leasanna infheisteoirí miondíola, tugann straitéis infheistíochta miondíola an Aontais aghaidh freisin ar ábhair shonracha imní na hearnála, go háirithe trí neamhréireachtaí agus forluití riachtanas faisnéise a bhaint agus trí na forálacha maidir le nochtaí rialála a oiriúnú go mbeidh siad oiriúnach don úsáid dhigiteach.

•Comhsheasmhacht le forálacha beartais atá sa réimse beartais cheana

Leanann an togra sin Gníomhaíocht 8 ó Phlean Gníomhaíochta chun Aontas Margaí Caipitil a Thógáil, Meán Fómhair 2020, a bhaineann le tógáil mhuinín na n‑infheisteoirí miondíola i margaí caipitil.

Tá na cuspóirí céanna sa togra agus atá sa reachtaíocht atá ann cheana lena rialaítear cosaint d’infheisteoirí miondíola ar leibhéal an Aontais, ar a n‑áirítear an Treoir maidir le margaí in ionstraimí airgeadais (MiFID 9 ) agus an Treoir maidir le Dáileadh Árachais (IDD 10 ), toisc go bhféachtar leis cosaint leordhóthanach a áirithiú d’infheisteoirí chomh maith le cothroime, ionracas agus éifeachtúlacht i soláthar na hinfheistíochta agus na seirbhísí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe d’infheisteoirí miondíola. Ina theannta sin, tá sé i gcomhréir leis an leabhar rialacha a bhfuil feidhm aige i ndáil le hinfheistíocht agus seirbhísí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, chomh maith le cistí infheistíochta agus a mbainisteoirí (ar a n‑áirítear, anuas ar MiFID agus IDD, Treoir Shócmhainneacht II 11 , an Treoir maidir le gnóthais le haghaidh comhinfheistíochta in urrúis inaistrithe (GCUI) 12 agus an Treoir maidir le Bainisteoirí Cistí Infheistíochta Malartacha (AIFMD) 13 ).

Glactar an togra seo mar chuid amháin de phacáiste, in éineacht le togra reachtach eile (COM (2023) 278) lena leasaítear an Rialachán maidir le doiciméid faisnéise bunriachtanaí do tháirgí infheistíochta miondíola pacáistithe agus táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe (PRIIPanna) 14 . Tá an Rialachán leasaitheach comhlántach go hiomlán i ndáil leis an Treoir Omnibus seo, toisc gurb é is aidhm dó an creat dlíthiúil do PRIIPanna a fheabhsú trí nochtaí a oiriúnú don timpeallacht dhigiteach agus tuilleadh soiléireachta a thabhairt ar raon feidhme PRIIPanna maidir le bannaí corparáide le clásail déanta iomlán agus blianachtaí láithreacha. Maidir le cuid de na hathruithe, go háirithe athruithe a bhaineann le úsáid formáide leictreonaí, moltar iad chun teacht leis an gcur chuige faoi MiFID agus IDD agus chun tógáil ar an taithí a fuarthas ó chur chun feidhme dhoiciméad nochta an táirge pinsin phearsanta uile‑Eorpaigh (PEPP) 15 .

Tógadh céim shuntasach chun comhsheasmhacht agus simpliú riachtanas faisnéise réamhchonarthach ar fud na seirbhísí airgeadais nuair a ghlac an Coimisiún a thogra lena leasaítear Treoir 2011/83/AE maidir le cianmhargú seirbhísí airgeadais tomhaltóirí agus lena n‑aisghairtear Treoir 2002/65/CE. Dá dhroim sin, tá aghaidh tugtha ar ábhair imní i ndáil le forluití agus riachtanais neamhleanúnacha maidir le nochtaí i réimse na n‑infheistíochtaí miondíola, gníomh as ar eascair creat níos cuíchóirithe simplithe.

Tá coinne leis go mbeidh an tAontas níos sábháilte fós d’infheisteoirí miondíola de bharr na mbeart, go gcabhróidh siad le hiontaoibh na n‑infheisteoirí miondíola a thógáil agus go n‑éascófaí leo rannpháirtíocht na n‑infheisteoirí miondíola i margaí caipitil le téarmaí níos cothroime. Mar gheall ar na treochtaí déimeagrafacha atá ann faoi láthair, ní mór do theaghlaigh níos mó pleanála a dhéanamh chun saolré níos réidhe a áirithiú. I ndáil leis sin, mar gheall ar chreat níos sábháilte d’infheistíochtaí i margaí caipitil, ba cheart dó sin cabhrú le réimse níos leithne deiseanna a thairg d’infheisteoirí miondíola. Tá sé d’acmhainn ag rannpháirtíocht fheabhsaithe infheisteoirí miondíola i margaí caipitil cabhrú leis an gcomhthiomsú caipitil atá ar fáil le haghaidh maoiniú margaidh gníomhaíochtaí eacnamaíocha agus chun é a chur ar a gcumas do chuideachtaí a bhfoinsí cistiúcháin a éagsúlú ar bhonn níos fearr. I ndáil leis sin, tá an togra i gcomhréir le roinnt gníomhaíochtaí reachtacha agus neamhreachtacha a rinne an Coimisiún faoi phlean gníomhaíochta Aontas na Margaí Caipitil 2015 dá chuid, 16 an t‑athbhreithniú meántéarma a rinneadh ar phlean gníomhaíochta Aontas na Margaí Caipitil in 2017 17 agus plean gníomhaíochta Aontas na Margaí Caipitil 2020 18 , arbh é ab aidhm dóibh rochtain ar mhaoiniú a éascú do chuideachtaí, go háirithe FBManna, d’fhonn tacú le poist agus fás san Aontas.

•Comhsheasmhacht le beartais eile de chuid an Aontais

De bharr an fhócais ar dhigitiú seirbhísí infheistíochta agus margaíochta, atá ag méadú, tá an togra ailínithe le hobair an Choimisiúin maidir le cosaint tomhaltóirí i gcomhthéacs an airgeadais dhigitigh 19 , arb é is aidhm di a áirithiú go mbaineann tomhaltóirí leas as an digitiú fad a chosnaítear go leordhóthanach iad ar na rioscaí a eascraíonn as. Príomhphíosa reachtaíochta um chosaint tomhaltóirí sa réimse seo is ea an Gníomh um Sheirbhísí Digiteacha 20 , arb é is cuspóir dó timpeallacht ar líne atá níos cothroime, níos trédhearcaí agus níos cuntasaí a áirithiú do thomhaltóirí.

Tá an togra seo i gcomhréir le cuspóirí na dtionscnamh atá le teacht ón gCoimisiún a fhéachfaidh le comhroinnt sonraí a éascú laistigh d’earnáil na seirbhísí airgeadais 21 . Le tuarascáil chaighdeánaithe ar fhaisnéis maidir lena chliant arna bailiú ag a ghnólacht chun críoch an mheasúnaithe oiriúnachta nó iomchuibhis, meastar go n‑éascófar leis an tionscnamh sin, má iarrann an cliant an tuarascáil sin, comhroinnt sonraí níos réidhe agus níos costéifeachtaí agus gnólachtaí eile, a roghnóidh an cliant, a athúsáidfidh an fhaisnéis sin. Dá réir sin, ba cheart do thomhaltóirí a bheith in ann tairbhiú de sin trí tháirgí agus seirbhísí feabhsaithe níos éifeachtúla agus níos nuálaí agus ba cheart an iomaíocht a éascú le méadú na trédhearcachta agus laghdú na gcostas aistrithe.

Maidir leis na bearta molta i réimse na litearthachta airgeadais, tá tacaíocht ar fáil ón gCoimisiún tríd an Ionstraim Tacaíochta Teicniúla 22 .

2.BUNÚS DLÍ, COIMHDEACHT AGUS COMHRÉIREACHT

•Bunús dlí

Tá creat reachtach lena rialaítear cosaint d’infheisteoirí miondíola i bhfeidhm ag an Aontas, creat a forbraíodh ar feadh na scórtha blianta. Rinneadh leibhéal na cosanta d’infheisteoirí miondíola a neartú go suntasach le himeacht na mblianta, go háirithe tar éis ghéarchéim airgeadais 2008. Sa chreat reachtach cuimsitheach atá i bhfeidhm faoi láthair, tá cúig ionstraim dlí arb é is aidhm dóibh na ceanglais le haghaidh na cosanta d’infheisteoirí miondíola i réimse a seirbhísí infheistíochta, réimse na hinfheistíochta atá árachas‑bhunaithe agus i réimse na bainistíochta sócmhainne, a chomhchuibhiú ar bhonn earnáil ar earnáil. Na Treoracha atá faoi réir leasuithe sa togra seo (na ‘Treoracha’), déantar foráil iontu maidir le creataí rialála a bhaineann leis an méid a leanas:

–soláthar seirbhísí infheistíochta (‘MiFID’),

–soláthar seirbhísí dáileacháin árachais nó athárachais do thríú páirtithe (‘IDD’),

–gabháil do ghnó árachais laistigh den Aontas agus saothrú an ghnó árachais (‘Sócmhainneacht II’),

–comhordú dlíthe, rialachán agus forálacha riaracháin a bhaineann le gnóthais le haghaidh comhinfheistíochta in urrúis inaistrithe (‘GCUI’),

–Bainisteoirí Cistí Infheistíochta Malartacha (‘AIFMD’).

Is iad Airteagail 53(1) agus, go háirithe i gcás Threoracha (AE) 2009/138/CE agus 2016/97, Airteagal 62 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh na bunúis dlí le haghaidh na dTreoracha. Tá gá le gníomhaíocht ar leibhéal an Aontais i gcomhréir leis na hAirteagail sin chun leanúint de na rialacha atá i bhfeidhm faoi láthair a ailíniú nó chun rialacha caighdeánaithe nua a thabhairt isteach.

•Coimhdeacht (i gcás inniúlacht neamheisiach)

I gcomhréir le prionsabal na coimhdeachta, ní fhéadfar gníomhaíocht ar leibhéal an Aontais Eorpaigh a dhéanamh ach i gcás nach féidir leis na Ballstáit na haidhmeanna atá beartaithe a bhaint amach leo féin. Tá rialú seirbhísí infheistíochta, soláthar táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, rialacha le haghaidh GCUI agus cistí infheistíochta malartacha agus a mbainisteoirí (AIFMD) seanbhunaithe ar leibhéal an Aontais. Is amhlaidh atá toisc gurb í gníomhaíocht an Aontais amháin a fhéadann creat rialála comhchoiteann a shocrú lena n‑áirithítear an leibhéal céanna cosanta d’infheisteoirí miondíola ó Bhallstát go Ballstát, gan beann ar an gcineál táirgí nó seirbhísí infheistíochta a thairgtear agus i gcomhréir leis an tsaoirse bunaíochta agus an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar. Maidir leis sin, tá an togra seo, amhail na Treoracha a bhféachtar le leasú a dhéanamh orthu leis, i gcomhréir iomlán le prionsabal na coimhdeachta.

•Comhréireacht

Is é is aidhm don togra seo leasú a dhéanamh ar fhorálacha áirithe de na Treoracha, go háirithe iad siúd a bhaineann le faisnéis a sholáthraítear do chliaint mhiondíola sula ndéanann siad cinntí infheistíochtaí agus tar éis dóibh cinntí infheistíochtaí a dhéanamh; ceanglais maidir le margú táirgí infheistíochta do chliaint mhiondíola; maoirseacht táirgí agus rialachas; ceanglais maidir le soláthar comhairle agus seirbhísí dáileacháin táirgí infheistíochta eile do chliaint mhiondíola; cáilíochtaí gairmiúla; agus maoirseacht trasteorann. Tá gá leis na leasuithe agus tá siad comhréireach chun an chosaint d’infheisteoirí miondíola a neartú, fad a chuirtear leasanna na rannpháirtithe sa mhargadh agus costéifeachtúlacht san áireamh.

•An rogha ionstraime

Toisc gurb é is aidhm don togra seo leasú a dhéanamh ar Threoracha 2014/65/AE, 2016/97, 2009/138/CE, 2011/61/AE, agus (AE) 2014/91, is treoir leasaitheach í an ionstraim atá roghnaithe. Tá rogha treorach leasaithí aonair bunaithe ar chuspóir straitéis infheistíochta miondíola an Aontais an leibhéal céanna cosanta d’infheisteoirí miondíola a bhaint amach ar fud an Aontais agus ar fud na dtáirgí infheistíochta agus na slabhraí dáilte uile. Is féidir é sin a bhaint amach ar an mbonn is éifeachtaí nuair a achtaítear ceanglais chomhsheasmhacha agus aonfhoirmeacha, i gcás inar gá sin, le haghaidh na n‑earnálacha ábhartha uile.

3.TORTHAÍ AR MHEASTÓIREACHTAÍ EX POST, AR CHOMHAIRLIÚCHÁIN LEIS NA PÁIRTITHE LEASMHARA AGUS AR MHEASÚNUITHE TIONCHAIR

•Meastóireachtaí ex post/seiceálacha oiriúnachta ar an reachtaíocht atá ann cheana

San iarscríbhinn a ghabhann leis an measúnú tionchair a ghabhann leis seo tá meastóireacht ar an gcreat reachtach a bhaineann go sonrach leis an gcosaint d’infheisteoirí miondíola. Is iad na príomhchonclúidí atá ann ná go bhfuil na creataí is infheidhme d’infheisteoirí miondíola éifeachtach agus comhleanúnach ar an iomlán, go leantar d’aghaidh a thabhairt ar riachtanais agus fadhbanna leis, agus go dtugtar an breisluach a bhí beartaithe leis. Thángthas ar an gconclúid sa mheastóireacht freisin, áfach, nár baineadh na cuspóirí a bhí beartaithe amach go leordhóthanach i réimsí amhail nochtadh faisnéise, aslaigh agus comhairle, ceanglais maidir le rialachas táirgí agus measúnuithe oiriúnachta.

D’ainneoin na rialacha atá ann lena rialaítear nochtaí, féadann an fhaisnéis a bheith casta fós (go háirithe a mhéid a bhaineann le costais), nó féadtar nach bhfuil sé úsáideach ná ábhartha go leor chun treoir a thabhairt d’infheisteoirí miondíola chun cinntí eolacha a dhéanamh. Níl na rialacha cosanta infheisteoirí lena rialaítear nochtaí agus cumarsáid mhargaíochta oiriúnaithe go leordhóthanach do na rioscaí nua a athraíonn de shíor a ghabhann leis an bhfás gasta ar mhodhanna digiteacha a thairgeann seirbhísí.

Maidir le híoc aslach agus soláthar comhairle, níl na coimircí atá ann cheana, lena n‑áirítear ceanglais trédhearcachta, leordhóthanach chun aghaidh a thabhairt ar na coinbhleachtaí leasa féideartha le haghaidh soláthraithe seirbhíse airgeadais, toisc an neamhshiméadracht faisnéise atá ann idir infheisteoirí miondíola agus na soláthraithe sin. Is féidir claonadh i leith táirge ó thaobh comhairleoirí airgeadais a bheith ann de bharr na coinbhleachta leasa féideartha a leanann íoc aslach, agus dá bharr sin d’fhéadfaí táirgí níos costasaí a dhíol le hinfheisteoirí miondíola, nó táirgí nach bhfuil chun a leasa.

Sna rialacha atá i bhfeidhm faoi láthair maidir le maoirseacht táirgí agus rialachas leagtar amach creat chun an bealach a ndeartar agus a ndáiltear táirgí a rialú. Tá tuilleadh feabhais ag teastáil chun a áirithiú nach dtairgtear ach táirgí lena soláthraítear Luach ar Airgead d’infheisteoirí miondíola, áfach. Tá costais arda nach bhfuil bunús leo ag baint le roinnt táirgí infheistíochta miondíola atá ar an margadh fós, agus/nó ní chuirtear ar fáil leis na táirgí sin an luach is fearr ar airgead d’infheisteoirí miondíola.

Ar deireadh, fuarthas go bhfuil na tástálacha measúnúcháin oiriúnachta agus iomchuibhis éifeachtach agus éifeachtúil ar an iomlán ach féadtar iad a fheabhsú a thuilleadh chun a áirithiú go ndéantar na measúnuithe ag an tráth ceart (i.e. sula moltar táirgí), chun cleachtais neamhréireacha a bhaint agus chun a áirithiú go ndéantar iad a oiriúnú don timpeallacht dhigiteach, agus chun gá an infheisteora maidir le héagsúlú punainne a chur san áireamh.

•Comhairliúcháin leis na páirtithe leasmhara

Rinne an Coimisiún Eorpach gníomhaíochtaí comhairliúcháin éagsúla mar chuid d’ullmhú an togra seo.

Idir Bealtaine agus Lúnasa 2021, le comhairliúchán poiblí ar ‘Straitéis infheistíochta don Eoraip’, bailíodh tuairimí ó ghrúpa leathan páirtithe leasmhara maidir le gnéithe éagsúla a bhaineann le hinfheistíochtaí miondíola, is é sin: nochtaí réamhchonarthacha (lena n‑áirítear PRIIPanna), aslaigh agus cáilíocht comhairle, na measúnuithe oiriúnachta agus iomchuibhis, litearthacht airgeadais, castacht táirgí, tionchar dhigitiú méadaithe na seirbhísí airgeadais, aicmiú infheisteoirí, sásamh, cumhachtaí idirghabhála táirgí ÚMEnna agus infheistíocht inbhuanaithe.

Fuarthas 186 fhreagra ó pháirtithe leasmhara éagsúla a rinne ionadaíocht ar chomhlachais agus eagraíochtaí gnó (59 %), eagraíochtaí tomhaltóirí (2 %), eagraíochtaí neamhrialtasacha (5 %), údaráis phoiblí (9 %), ceardchumainn (2 %), agus saoránaigh (19 %). Ina theannta sin, phléigh an Coimisiún gnéithe éagsúla den athbhreithniú ag roinnt cruinnithe de ghrúpa saineolaithe de chuid na mBallstát.

Cuireadh torthaí an chomhairliúcháin phoiblí san áireamh sa togra agus d’fhéach an Coimisiún le leasanna na bpáirtithe leasmhara éagsúla a nochtadh a chur san áireamh. Na réimsí ba shuntasaí, ar mheas na freagróirí gurbh fhéidir feabhsuithe a dhéanamh ar an gcreat, rinneadh scrúdú orthu agus tá siad mar chuid den togra seo. Áirítear orthu sin litearthacht airgeadais, ábhar a tharraing na grúpaí uile páirtithe leasmhara anuas, nochtadh faisnéise, measúnuithe oiriúnachta agus iomchuibhis agus aslaigh agus comhairle.

•Bailiú agus úsáid saineolais

Tar éis don Choimisiún iarrataí foirmiúla ar chomhairle 23 a eisiúint ar an 27 Iúil 2021, thug ESMA agus ÚEÁPC Tuairim 24 , 25 an 29 Aibreán 2022. Le Tuairim ESMA agus ÚEÁPC cuireadh eolas ar fáil do mheasúnú tionchair an Choimisiúin agus d’fhorbairt an togra seo.

Le hIarscríbhinn 2 den mheasúnú tionchair a ghabhann leis seo liostaítear foinsí breise a measadh agus an togra seo á ullmhú, lena n‑áirítear comhairliúcháin agus imeachta for‑rochtana dírithe le páirtithe leasmhara. Bhraith an Coimisiún ar litríocht taighde fhairsing, a ndéantar tagairt di sa mheasúnú tionchair, go háirithe staidéar a coimisiúnaíodh go speisialta agus a rinne cuibhreannas sainchomhairleoirí faoi stiúir Kantar, ‘Disclosure, inducements, and suitability rules for retail investors study’ [Staidéar ar nochtadh, aslaigh agus rialacha oiriúnachta d’infheisteoirí miondíola], a foilsíodh in 2022 26 .

Chuaigh comhairle ón bhFóram Ardleibhéil maidir le hAontas na Margaí Caipitil (CMU HLF), agus ionchur ó Ghrúpa Úsáideoirí na Seirbhísí Airgeadais (FSUG) chun tairbhe ullmhú an togra seo freisin 27 . Rinneadh plé freisin ag cruinnithe de chuid an Ghrúpa Saineolaithe Rialtais maidir le Seirbhísí Airgeadais Miondíola (GEGRFS), áit ar léirigh saineolaithe na mBallstát tacaíocht do chuspóirí na straitéise infheistíochta miondíola, ach an tráth céanna léirithe tromlach mór na mBallstát ábhair imní maidir le héifeachtaí suaite a d’fhéadfadh a bheith ag toirmeasc ar aslaigh ar chórais dáileacháin infheistíochta miondíola.

•Measúnú tionchair

Tá measúnú tionchair ag gabháil leis an togra seo (SWD(2023) 278). Cuireadh an measúnú tionchair faoi bhráid an Bhoird um Ghrinnscrúdú Rialála an 14 Nollaig 2022, agus fuarthas tuairim dhearfach ina leith, a raibh roinnt agús léi, an 20 Eanáir 2023 (SEC(2023) 330). Rinneadh é a leasú ina dhiaidh sin chun teacht leis an gcomhairliúchán leis an mBord um Ghrinnscrúdú Rialála.

Ar an bhforiomlán, díríonn an measúnú tionchair ar theipeanna sonracha ar phríomhchéimeanna an phróisis dáileacháin miondíola agus infheistíochta a shainaithint agus aghaidh a thabhairt orthu. Díríonn sé ar shaincheisteanna a chuireann bac ar chliaint mhiondíola an leas is fearr a bhaint as faisnéis táirgí infheistíochta (in PRIIPanna, MiFID agus IDD); tugann sé aghaidh ar na rialacha lena rialaítear coinbhleachtaí leasa, a eascraíonn as aslaigh, ag an ‘díolphointe’ agus ar chéim táirgthe táirgí agus seirbhísí infheistíochta (in MiFID agus IDD), agus féachann sé ar mhaoirseacht táirgí agus rialacha rialachais (i gcás dáileoirí, in MiFID agus IDD dá réir sin, agus monaróirí táirgí, in GCUI, MiFID agus IDD) chun a áirithiú go bhfaigheann cliaint mhiondíola luach ón infheistíocht (‘Luach ar Airgead’).

I gcás gach ceann de na trí phríomhréimse a shainaithnítear, is é sin (1) nochtadh agus cumarsáid mhargaíochta, (2) aslaigh agus (3) Luach ar Airgead, déanann an measúnú tionchair measúnú ar dhá rogha mhalartacha nó, i gcás nochtaí, dhá rogha beartais chomhlántacha, anuas ar an gcás bunlíne.

I gcás nochtaí, cuireann an measúnú tionchair athruithe spriocdhírithe ar rialacha nochta, arb é is aidhm dóibh a n‑ábharthacht d’infheisteoirí miondíola a fheabhsú, san áireamh in éineacht le hathruithe spriocdhírithe chun aghaidh a thabhairt ar laigí faisnéise a bhaineann le cumarsáid mhargaíochta. Toisc go bhfuil an dá rogha comhlántach agus go bhfuil feabhas ag baint leo i gcomparáid leis an gcás bunlíne ar chostas réasúnta, is iad an dá cheann acu, go carnach, an rogha thosaíochta.

I gcás aslach, rinneadh measúnú ar rogha idir an córas atá ann faoi láthair a choinneáil, chun íoc aslach faoi choinníollacha áirithe a cheadú fad a fheabhsaítear agus a chomhchuibhítear nochtaí earnáilsonracha maidir le haslaigh, in aghaidh toirmeasc ar gach cineál aslach, lena n‑áirítear fo‑athraitheach ina gcuirtear toirmeasc páirteach i bhfeidhm i gcás seirbhísí gan chomhairliú (feidhmiú amháin). Tagtar ar an gconclúid sa mheasúnú tionchair gurbh é toirmeasc iomlán ar fud an Aontais an beart ba éifeachtaí chun coinbhleachtaí leasa féideartha a bhaint nó iad a laghdú go suntasach, trí fhoinse thábhachtach díobhála do thomhaltóirí a laghdú.

Bheadh tionchar suntasach láithreach ar chórais dáileacháin atá ann cheana, agus iarmhairtí ar dheacair iad a thuar, mar thoradh ar thoirmeasc láithreach iomlán ar aslaigh, áfach. Bheadh tionchar níos lú ag toirmeasc páirteach, ar an taobh eile, ar chórais dáileacháin atá ann cheana, fad a sholáthraítear tairbhí d’infheisteoirí miondíola. Mar gheall air sin, rinne an Coimisiún cinneadh gan toirmeasc iomlán ar aslaigh a chur chun cinn mar chuid den togra seo.

Ina ionad sin, mar chuid de chur chuige céimneach, atá beartaithe chun é a chur ar a gcumas d’oibreoirí a gcórais dáileacháin a choigeartú agus na costais a bhainfeadh leis an athrú sin a íoslaghdú, moltar sa phacáiste reachtach seo go dtabharfaí aghaidh ar choinbhleachtaí leasa a d’fhéadfadh teacht chun cinn le híoc aslach le roinnt beart éagsúil, lena n‑áirítear:

–beart arb é is aidhm dó íoc aslach a thoirmeasc i dtimpeallachtaí forghníomhaithe amháin nach soláthraítear aon chomhairle;

–prionsabal neartaithe ‘leas an chliaint’ a chuirfí i bhfeidhm in MiFID agus IDD;

–nochtaí feabhsaithe don chliant maidir le híoc aslach, lena n‑áirítear míniú simplí ar aslaigh.

Déanfaidh an Coimisiún faireachán dlúth ar thionchar na mbeart sin ar an margadh, a bheidh bunaithe ar fhaisnéis chuimsitheach (a sholáthraítear mar chuid de na hoibleagáidí ar an gcur chuige Luach ar Airgead). 3 bliana tar éis ghlacadh an phacáiste, déanfaidh an Coimisiún measúnú ar éifeachtaí an chórais aslach sin ar infheisteoirí miondíola, i bhfianaise na gcoimircí breise a glacadh, agus déanfaidh sé tuarascáil do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle a dhréachtú. I gcás ina léirítear i measúnú go bhfuil dochar ann do thomhaltóirí fós, d’ainneoin na gcoimircí breise, smaoineoidh an Coimisiún ar bhearta malartacha a mholadh i gcomhréir le rialacha Rialála Níos Fearr, lena n‑áirítear síneadh eile a chur leis an toirmeasc ar aslaigh.

I bhfianaise an cháis Luach ar Airgead, cuireadh sa mheá sa mheasúnú tionchair rogha idir rialacha rialachais táirge a neartú do mhonaróirí 28 trí bhíthin a cheangal orthu go gcuirtear a dtáirgí i gcomparáid le ‘tagarmharcanna monaróra’ ábhartha 29 , agus rogha mhalartach chun dleachtanna cosúla a fhorchur ar leibhéal na ndáileoirí freisin 30 , lena n‑áirítear comparáid idir táirgí áirithe agus ‘tagarmharcanna dáileora’ ábhartha 31 . Maidir leis an rogha dheireanach, dleachtanna a fhorchur ar mhonaróirí agus dáileoirí araon, ceapadh gurbh é sin an bealach ba éifeachtaí agus ba chuimsithí chun a áirithiú go dtairgfí táirgí costéifeachtacha d’infheisteoirí.

Cuireadh san áireamh sa mheasúnú tionchair roinnt beart breise a bhí beartaithe chun an pacáiste reachtach a thabhairt i gcrích agus a chomhlánú a thuilleadh. Deartar na bearta sin chun an méid seo a áirithiú: forfheidhmiú maoirseachta feabhsaithe, comhairleoirí a bhfuil cáilíocht níos fearr acu, maolú ar na critéir chun a bheith ceaptha mar infheisteoir gairmiúil, próiseas scagtha infheisteoirí níos éifeachtúla, leibhéil litearthachta airgeadais fheabhsaithe agus tuilleadh solúbthachta le haghaidh infheisteoirí a bhfuil eolas acu chun rochtain a fháil ar thacar níos leithne táirgí agus seirbhísí gan rómhaorlathas nach bhfuil gá leis.

Nuair a chuirtear an méid sin ar fad le chéile, tá coinne leis go méadófar leis an bpacáiste beart an chosaint d’infheisteoirí miondíola agus go mbeidh táirgí infheistíochta ar cháilíocht níos fearr do chliaint mhiondíola mar thoradh air sin, táirgí a mbeidh Luach ar Airgead ag baint leo (i.e., táirgí ar cháilíocht níos fearr agus atá níos éifeachtúla ó thaobh costais de). Thairbheodh na hinfheisteoirí atá ann cheana de sin agus thabharfaí leis spreagadh do níos mó saoránach a bheith ag infheistiú. Tagtar ar an gconclúid sa mheasúnú tionchair go nginfear leis na hathchóirithe sin roinnt costas breise don tionscal airgeadais. Rinneadh na costais sin a chainníochtú sa mheasúnú tionchair.

Rinneadh athbhreithniú ar an measúnú tionchair chun aghaidh a thabhairt ar thuairimí an Bhoird um Ghrinnscrúdú Rialála. Is féidir achoimre a dhéanamh ar na príomhfheabhsuithe mar a leanas:

–Maidir le raon agus méid na faidhbe agus a héifeachtaí ar éiceachóras na seirbhísí airgeadais miondíola, mínítear agus tugtar cuí‑réasúnú níos fearr ar an gcomhthéacs eacnamaíoch foluiteach le sonraí sa téacs deiridh. Mínítear díobháil do thomhaltóirí ar bhonn níos fearr, chomh maith leis an tuairisc ar shaincheisteanna a chuireann i dtábhacht an gá atá ann gníomh práinneach a dhéanamh. Le cur i láthair na bpríomhroghanna beartais agus na mbeart tionlacain sa téacs deiridh, pléitear eilimintí áirithe de na roghanna beartais ar bhonn níos mionsonraithe.

–Cuireadh tuilleadh cainníochtaithe agus anailísí san áireamh. Cuireadh feabhas ar chur i láthair foriomlán chostais agus thairbhí na rogha pacáiste. Soláthraítear meastacháin bhreise maidir le tionchar an toirmisc ar aslaigh agus tionchar na mbeart maidir le Luach ar Airgead. Mínítear na srianta maidir le cainníochtú na mbeart nochta ar bhonn níos mionsonraithe. Thairis sin, tá plé níos doimhne sa téacs deiridh ar éifeachtaí eacnamaíocha cáilíochtúla, lena n‑áirítear, i measc nithe eile, plé ar an mbealach a bhfuil bearta áirithe idirnasctha. Ar deireadh, cuireadh tástáil FBM leis na hiarscríbhinní.

–I ndáil le ‘bearta tionlacain’ a rannchuidíonn le haghaidh a thabhairt ar na fadhbanna sainaitheanta i dteannta na bpríomhbheart, áirítear sa téacs deiridh tábla breise ina leagtar amach na bearta tionlacain a ndéantar measúnú orthu san iarscríbhinn, an fhadhb a bhféachann siad le haghaidh a thabhairt orthu agus an cuspóir a bhfuil sé de chuspóir acu é a bhaint amach. Áirítear sa téacs freisin míniú maidir leis an mbealach a n‑idirghníomhaíonn na bearta tionlacain le roghanna tosaíochta agus a dtáirgeann siad éifeachtaí sineirge. Cuireadh mír isteach ina dtugtar breac‑chuntas ar mheascán malartach de roghanna a ndearnadh machnamh orthu, roghanna nach raibh cosc ar aslaigh mar chuid díobh. Áirítear sa mhír sin freisin míniú ar an mbealach nár glacadh an toirmeasc ar aslaigh.

•Oiriúnacht rialála agus simpliú

Leis an Treoir atá beartaithe cuirtear feabhas ar oiriúnacht na rialála agus simplítear an creat mar a leanas:

–Baineann sé neamhréireachtaí agus forluití ceanglas a bhaineann le soláthar faisnéise do chliaint atá ann i Sócmhainneacht II, IDD agus PRIIPanna a mhéid a bhaineann le táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, rud is féidir a bheith chun tairbhe gnóthas árachais agus idirghabhálaithe árachais, fad a chaomhnaítear cosaint ard d’infheisteoirí miondíola.

–Tugtar isteach leis maoluithe rialála in MiFID do na hinfheisteoirí siúd a bhfuil eolas, taithí agus cumas iomchuí acu chun caillteanais a iompar. Tugtar le fios leis sin laghdú ar ró‑eolas do na hinfheisteoirí sin agus úsáid níos éifeachtúla acmhainní do mhonaróirí agus dáileoirí táirge.

–A mhéid a bhaineann le hullmhacht dhigiteach, déantar na forálacha maidir le nochtaí rialála agus na forálacha ar mhargaíocht do chliaint mhiondíola a chur in oiriúint chun go mbeidís oiriúnach don úsáid dhigiteach trína áirithiú go bhfuil siad i bhformáid leictreonach mar réamhshocrú, lena soiléirítear conas ba cheart nochtaí táirge a chur i láthair i dtimpeallacht dhigiteach agus coimircí breise a thabhairt isteach le haghaidh cumarsáid mhargaíochta, lena n‑áirítear ar na meáin shóisialta agus modhanna digiteacha eile.

Ar an taobh eile, eascróidh costais bhreise riaracháin as tuairisciú maoirseachta in aghaidh thagarmharcanna Luach ar Airgead a fhorbróidh ESMA agus ÚEÁPC. Leis an oibleagáid sin tugtar le fios go mbeidh costais aonuaire agus costais leanúnach ag baint leis sin do mhonaróirí agus dáileoirí 32 .

•Cearta bunúsacha

Léirítear meas ar na cearta bunúsacha sa togra agus cloítear leis na prionsabail arna n‑aithint ag an gCairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh, go háirithe an tsaoirseacht chun gnó a dhéanamh (Airteagal 16) agus cosaint tomhaltóirí (Airteagal 38). D’fhéadfadh an togra cur isteach ar na cearta a bhaineann le meas ar an saol príobháideach agus ar shaol an teaghlaigh (Airteagal 7) agus le cosaint sonraí pearsanta (Airteagal 8) trí leathnú ar na catagóirí sonraí pearsanta a cheanglaítear le haghaidh an mheasúnaithe iomchuibhis ar infheisteoirí miondíola agus a cheangal orthu sonraí pearsanta tionchairí margaíochta infheistíochta a choinneáil i gcás inar daoine nádúrtha na tionchairí sin. Is gá agus is comhréireach é sin, áfach chun leibhéal ard cosanta do thomhaltóirí a áirithiú i gcomhréir le hAirteagal 52.

4.IMPLEACHTAÍ BUISÉADACHA

Tá coinne leis go mbeidh impleachtaí buiséadacha ag an togra mar iarmhairt ar roinnt cúraimí nua a tugadh do ESMA agus ÚEÁPC.

I gcás ESMA, tá gá le leithdháileadh 6 fhostaí bhreise i gcoibhéis lánaimseartha le haghaidh a ualaigh oibre agus chun na cúraimí a bhaineann le tagarmharcanna Luach ar Airgead a fhorbairt agus a riar a dhéanamh agus sonraí a gheofar ó údaráis náisiúnta inniúla a bhailiú agus a phróiseáil. Beidh buiséad breise EUR 1.5 milliún ag teastáil ó ESMA freisin le haghaidh caiteachas oibríochtúil do na chéad 3 bliana cur chun feidhme chun costais TF agus costais a bhaineann le tástáil tomhaltóra ar uirlisí nua nochta do thomhaltóirí, a chuirfear amach ar chonradh seachtrach, a chumhdach, chomh maith le bunú agus riar ardán comhair le haghaidh údaráis náisiúnta inniúla.

I gcás ÚEÁPC, mar gheall ar na cúraimí nua sin beidh 3 fhostaí i gcoibhéis lánaimseartha ag teastáil uaidh le himeacht ama chun na cúraimí a bhaineann le tagarmharcanna Luach ar Airgead a fhorbairt agus a riar agus sonraí a gheofar ó údaráis náisiúnta inniúla a bhailiú agus a phróiseáil. Beidh buiséad breise EUR 1.26 milliún ag teastáil ó ÚEÁPC freisin le haghaidh caiteachas oibríochtúil do na chéad 3 bliana cur chun feidhme chun rochtain a fháil ar na sonraí riachtanacha agus chun costais a bhaineann le tástáil tomhaltóra ar uirlisí nua nochta do thomhaltóirí, a chuirfear amach ar chonradh seachtrach, a chumhdach, chomh maith le bunú agus riar ardán comhair le haghaidh údaráis náisiúnta inniúla.

Mínítear tionchar airgeadais agus buiséadach an togra seo go mionsonraithe sa ráiteas airgeadais reachtach atá i gceangal leis an togra seo.

5.EILIMINTÍ EILE

•Pleananna cur chun feidhme, agus socruithe faireacháin, meastóireachta agus tuairiscithe

Déanfaidh an Coimisiún faireachán ar dhul chun cinn i dtreo na cuspóirí sonracha a bhaint amach bunaithe ar an liosta neamh‑uileghabhálach de tháscairí i Roinn 8 den mheasúnú tionchair a ghabhann leis seo.

5 bliana tar éis an chur chun feidhme, déanfaidh an Coimisiún an chéad mheastóireacht eile ar na leasuithe ar an togra seo, i gcomhréir le Treoirlínte an Choimisiúin maidir le Rialáil Níos Fearr.

Ní éilítear plean cur chun feidhme leis an togra seo.

•Doiciméid mhíniúcháin (i gcás treoracha)

Ní mheastar gur gá aon doiciméad míniúcháin.

•Míniúchán mionsonraithe ar fhorálacha sonracha an togra

Struchtúr ginearálta an togra

Tá cúig phríomhroinn, a thagraíonn do na Treoracha difriúla atá le leasú, sa Treoir seo lena leasaítear an Omnibus. In Airteagal 1 den togra tá leasuithe ar MiFID, agus moltar leasuithe ar IDD in Airteagal 2. In Airteagal 3 tá leasuithe ar Shócmhainneacht II, agus moltar athruithe ar GCUI agus AIFMD in Airteagail 4 agus 5 faoi seach. Mínítear sa Mheabhrán Míniúcháin na leasuithe molta in aghaidh na topaice ar fud na dTreoracha éagsúla lena mbaineann.

Faisnéis nochta: is é is aidhm di an fhaisnéis a chuirtear i láthair infheisteoirí miondíola a shimpliú agus a laghdú

Tá roinnt feabhsuithe ar chreat na nochtaí rialála sa togra, feabhsuithe arb é is aidhm dóibh trédhearcacht a áirithiú d’infheisteoirí miondíola agus é a chur ar a gcumas dóibh cinntí eolacha a dhéanamh.

In Airteagal 1(12), pointe (f) agus Airteagal 2(20) tugtar isteach mír 5c atá nua in Airteagal 24 MiFID agus mír 5 atá nua in Airteagal 29 IDD faoi seach, lena gceanglaítear ar ghnólachtaí infheistíochta chomh maith le hidirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe rabhaidh riosca iomchuí a thaispeáint sna hábhair faisnéise uile a bhaineann le táirgí a bhfuil riosca ar leith ag baint leo, chun rioscaí áirithe de chaillteanais airgeadais fhéideartha a chur ar a súile d’infheisteoirí miondíola. In Airteagal 1(17) pointe (c) agus Airteagal 2(6) tugtar isteach pointe (w) atá nua in Airteagal 69(2) MiFID agus pointe (q) in Airteagal 12(3) IDD faoi seach, ina ndeirtear nach mór do na Ballstáit a áirithiú go mbíonn an chumhacht ag na húdaráis inniúla chun úsáid na rabhadh riosca do tháirgí a bhfuil riosca ar leith ag baint leo a fhorchur. Tugtar sainordú do ESMA agus ÚEÁPC chun treoracha a fhorbairt ina sonraítear an coincheap de tháirgí airgeadais a bhfuil riosca ar leith ag baint leo, chomh maith le caighdeáin theicniúla a chur chun feidhme ina sonraítear inneachar agus formáid na rabhadh riosca sin (Airteagal 1(12), mír 5c atá nua in Airteagal 24 MiFID agus Airteagal 2(20), mír 5 atá nua in Airteagal 29 IDD).

In Airteagal 1(12) agus Airteagal 2(20) tugtar isteach mír nua (Airteagal 24(5c) atá nua in MiFID agus Airteagal 29(5) atá nua in IDD) lena gcumhachtaítear ESMA agus ÚEÁPC, faoi seach, úsáid na rabhadh riosca a fhorchur ar ghnólachtaí infheistíochta, gnóthais árachais agus idirghabhálaithe árachais, tar éis comhairliúcháin leis an údarás inniúil/na údaráis inniúla ábhartha. Tá sé de chumas acu déanamh amhlaidh i gcás ábhar imní go bhféadfadh tionchar ábhartha ar an gcosaint d’infheisteoirí a bheith ag úsáid (nó easpa) na rabhadh riosca.

In Airteagal 2(15), tugtar isteach foráil nua in Airteagal 23 IDD (Airteagal 23(1) atá nua) lena gceadaítear nochtadh ‘digiteach mar réamhshocrú’ faisnéise, i gcomhréir le hoibleagáid arb ann di cheana faoi MiFID. Beidh feidhm ag an riail sin maidir leis na táirgí árachais uile agus, dá réir sin, ní bhaineann sí le táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe amháin. In Airteagal 1(12) pointe (g) tugtar isteach mír 5b atá nua in Airteagal 24 MiFID agus tugtar isteach in Airteagal 2(15) mír 4 in Airteagal 23 IDD, lena dtugtar sainordú do ESMA agus ÚEÁPC, faoi seach, treoracha a fhorbairt a bhaineann le nochtadh faisnéise i bhformáid leictreonach.

In Airteagal 1(13) tugtar isteach Airteagal 24b atá nua in MiFID, a phléann go heisiach le nochtaí rialála gnólachtaí infheistíochta maidir le costais, na muirir ghaolmhara agus íocaíochtaí a dhéanann tríú páirtithe. Aistrítear codanna d’fhorálacha atá ann cheana maidir le costais agus muirir faoi Airteagal 24(4) MiFID go hAirteagal 24b(1) MiFID. Anuas air sin, forordaítear in Airteagal 24b MiFID caighdeánú chur i láthair na faisnéise sin ar chostais, na muirir ghaolmhara agus íocaíochtaí tríú páirtí. Éilítear leis freisin, go háirithe i gcás íocaíochtaí tríú páirtí, míniú ar a bhfeidhm agus cainníochtú a dtionchair ar na torthaí a bhfuil coinne leo ar bhealach caighdeánaithe intuigthe. Le hAirteagal 2(20) leasaítear Airteagal 29 IDD chun feabhas a chur ar na forálacha atá ann cheana maidir le nochtaí réamhchonarthacha i ndáileadh táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe agus chun na nochtaí sin a chomhlánú. Nuair a dhéantar amhlaidh, cuirtear leis ceanglas in Airteagal 29(1) IDD chun faisnéis ar na costais, na muirir ghaolmhara agus íocaíochtaí tríú páirtí uile a nochtadh, chomh maith leis an tionchar a bheidh acu ar na torthaí a bhfuil coinne leo.

Faoi Airteagal 24b(2) MiFID agus Airteagal 29(4) IDD, beidh ar ESMA agus ÚEÁPC, faoi seach, dréachtchaighdeáin theicniúla rialála a fhorbairt ar bhonn réamhthástála tomhaltóirí lena leagfar amach an fhormáid agus an téarmaíocht ba cheart do na gnólachtaí a úsáid don nochtadh faisnéise maidir le costais agus muirir faoi MiFID, agus do nochtaí réamhchonarthacha faoi IDD.

Áirítear in Airteagal 24b(4) agus (5) atá nua in MiFID agus sna nithe breise in Airteagal 29(2) agus 29(3) IDD ceanglas ar ghnólachtaí infheistíochta chomh maith le gnóthais árachais agus idirghabhálaithe árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe chun ráiteas bliantúil a sholáthar do na cliaint mhiondíola agus custaiméirí uile ina soláthraítear faisnéis ar chostais agus muirir, lena n‑áirítear íocaíochtaí tríú páirtí, agus feidhmíocht, i measc nithe eile. Leagtar amach iontu freisin, ag brath ar na táirgí infheistíochta a thairgtear, na ceanglais faisnéise íosta a bheidh le cur sa ráiteas bliantúil. I bhfianaise saintréithe fadtéarmacha intreacha táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe a úsáidtear go minic chun críoch scoir, éilítear in Airteagal 29(3) IDD eilimintí breise faisnéise sa ráiteas bliantúil le haghaidh na dtáirgí sin, amhail réamh‑mheastacháin aonair choigeartaithe ar an toradh a bhfuil coinne leis ag deireadh na tréimhse conarthaí nó na tréimhse sealbhaíochta a mholtar (pointe f).

Ina theannta sin, déantar foráil in Airteagail 3(3) agus 3(5) den Treoir leasaitheach le haghaidh scriosadh Airteagail 183, 184 agus 185 de Shócmhainneacht II. In Airteagail 2(11) go (13), déantar na ceanglais sin maidir le faisnéis éigeantach réamhchonarthach nó iarchonarthach agus ceanglais áirithe maidir le hiompar gnó a nuachóiriú agus aistrítear iad go IDD (ó Shócmhainneacht II) trí leasuithe ar Airteagail 18, 20 agus 29(3) IDD. Déantar foráil in Airteagal 20(8a) IDD, atá nua, le haghaidh doiciméad faisnéise caighdeánaithe táirge infheistíochta le haghaidh táirgí árachais saoil seachas táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe. Comhlánóidh an doiciméad nua soláimhsithe sin an doiciméad faisnéise infheistíochta atá ann cheana le haghaidh táirgí neamhshaoil agus doiciméad faisnéise bunriachtanaí PRIIPanna le haghaidh táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe. Go háirithe, leasaítear le hAirteagail 2(11) go (13) ceanglais IDD a bhaineann leis na táirgí árachais uile agus, dá réir sin, ní hé go bhfuil feidhm acu maidir le táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe amháin (go háirithe faoi raon feidhme straitéis infheistíochta miondíola an Aontais). Is amhlaidh atá chun ilroinnt sna rialacha nochta a sheachaint, rialacha a bhfuil feidhm acu maidir leis na táirgí árachais uile agus táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe freisin.

Infheisteoirí miondíola a chosaint ar chumarsáid mhargaíochta mhíthreorach agus cleachtais mhíthreoracha a chuireann na tairbhí i dtábhacht ach a dhéanann beag is fiú de na rioscaí

Tugtar isteach leis an togra roinnt forálacha nua chun aghaidh a thabhairt ar an riosca maidir le cumarsáid mhargaíochta claonta nó míthreorach a chuireann na tairbhí i dtábhacht amháin, agus chun soiléiriú a thabhairt maidir le freagrachtaí gnólachtaí infheistíochta agus dáileoirí árachais i ndáil le cumarsáid mhargaíochta, lena n‑áirítear nuair a úsáidtear modhanna digiteacha agus nuair a bhraitear ar thríú páirtithe.

Le hAirteagail 1(3) agus 2(1), pointe (c), tugtar isteach fomhíreanna (66) agus (67) atá nua in Airteagal 4(1) MiFID, agus fomhíreanna (20) agus (21) atá nua in Airteagal 2(1) IDD, faoi seach, lena soláthraítear na sainmhínithe ar chumarsáid mhargaíochta agus cleachtais mhargaíochta.

Leasaítear Airteagal 9(3) MiFID le hAirteagal 1(7) chun ceanglas ar ghnólachtaí infheistíochta bearta a bheith acu maidir le cumarsáid agus cleachtais mhargaíochta a chur isteach, cumarsáid agus cleachtais ba cheart do chomhlacht bainistíochta an ghnólachta infheistíochta a shainmhíniú, a cheadú agus a mhaoirsiú.

Le hAirteagal 1(8) pointe (c) tugtar isteach mír 3a atá nua in Airteagal 16 MiFID chun ceanglas, ar ghnólachtaí socruithe éifeachtacha eagraíochtúla agus riaracháin a bheith i bhfeidhm acu, a chur isteach, chun comhlíonadh na n‑oibleagáidí uile a bhaineann le cumarsáid agus cleachtais mhargaíochta faoi Airteagal 24c a áirithiú, agus gníomhartha tarmligthe.

Ós rud é nach ndéantar foráil in IDD maidir le ceanglais mhionsonraithe eagraíochtúla ar idirghabhálaithe árachais, níorbh fhéidir ceanglas sonrach eagraíochtúil den sórt sin a thabhairt isteach faoi IDD.

Leasaítear Airteagal 24(2) de MiFID le hAirteagal 1(12) pointe (b) trína cheangal ar ghnólachtaí infheistíochta a mhonaraíonn ionstraimí airgeadais chun a áirithiú go bhfuil an straitéis le haghaidh dháileadh na n‑ionstraimí airgeadais sin comhoiriúnach don spriocmhargadh sainaitheanta i ndáil le haon chumarsáid mhargaíochta nó aon chleachtas margaíochta.

Le hAirteagal 1(13) tugtar isteach Airteagal 24c MiFID atá nua agus cuirtear isteach le hAirteagal 2(18) Airteagal 26a IDD atá nua, faoi seach, lena dtugtar isteach oibleagáidí ar ghnólachtaí infheistíochtaí agus ar ghnóthais árachais agus idirghabhálaithe árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe i ndáil le cumarsáid agus cleachtais mhargaíochta. Áirítear sna hairteagail nua oibleagáidí chun cumarsáid mhargaíochta a shainaithint go soiléir agus chun a áirithiú go sanntar iad go hiomchuí don ghnólacht infheistíochta, gnóthas árachais nó idirghabhálaí árachais a rinne an chumarsáid nó a ndearnadh í thar a gceann. Ba cheart saintréithe fíor‑riachtanacha an táirge nó na seirbhíse infheistíochta a chur i láthair go soiléir sa chumarsáid mhargaíochta uile freisin. Ba cheart cumarsáid agus cleachtais mhargaíochta a fhorbairt, a dhearadh agus a sholáthar ar bhealach atá cóir, soiléir agus nach bhfuil míthreorach freisin, agus ba cheart iad a bheith neamhchlaonta sa bhealach ina gcuireann siad i láthair rioscaí agus tairbhí agus ba cheart iad a bheith iomchuí don spriocghrúpa infheisteoirí ar a bhfuil siad dírithe. Leis an togra seo, cumhachtaítear an Coimisiún gníomh tarmligthe a ghlacadh, ceann ina sonraítear na saintréithe fíor‑riachtanacha sin agus na coinníollacha a bhaineann le dearadh iomchuí.

Le hAirteagal 24c(4) MiFID agus Airteagal 26a(4) IDD déantar foráil freisin maidir le roinnt na freagrachta i ndáil le hinneachar agus úsáid cumarsáide margaíochta idir monaróirí agus dáileoirí táirgí infheistíochta agus táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe.

Le hAirteagal 24c(5) MiFID agus Airteagail 26a(5) IDD ceanglaítear ar na Ballstáit a áirithiú go bhfaigheann comhlachtaí bainistíochta gnólachtaí tuarascálacha bliantúla maidir le húsáid cumarsáide margaíochta agus straitéisí a dhíríonn ar chleachtais mhargaíochta, comhlíonadh oibleagáidí maidir le cumarsáid agus cleachtais mhargaíochta agus maidir le mírialtachtaí comharthaithe agus réitigh a mholtar le hoibleagáidí maidir le cumarsáid agus cleachtais mhargaíochta, de bhun MiFID agus IDD faoi seach.

Le hAirteagal 24c(7) MiFID agus Airteagal 26a(7) IDD, leathnaítear an oibleagáid atá ann cheana maidir le coimeád taifead chun an chumarsáid mhargaíochta uile a dhéanann gnólachtaí infheistíochta, gnóthais árachais agus idirghabhálaithe árachais go díreach nó go hindíreach a chumhdach. Cumhdaítear leis an oibleagáid tréimhse de 5 bliana, lena gceadaítear maolú suas le 7 mbliana arna iarraidh sin do na húdaráis inniúla.

Le hAirteagal 24c(6) MiFID agus Airteagal 26a(6) IDD, forchuirtear ceanglas ar na Ballstáit chun a áirithiú go bhfuil an chumhacht is gá ag na húdaráis náisiúnta inniúla gníomhaíocht éifeachtach phras a dhéanamh maidir le neamhchomhlíonadh na n‑oibleagáidí thuas.

Dul i ngleic le claontacht sa phróiseas comhairle: coinbhleachtaí leasa, aslaigh agus tabhairt isteach tástáil neartaithe ‘leasa’ do MiFID agus IDD

Tá na rialacha atá ann faoi láthair lena rialaítear coinbhleachtaí leasa sa phróiseas comhairle de bharr íoc aslach difriúil idir MiFID agus IDD. Leasaítear Airteagal 24 MiFID le hAirteagail 1(12) agus 1(13) agus tugtar isteach Airteagal 24a MiFID atá nua, agus leasaítear Airteagal 29 IDD le hAirteagail 2(20) agus (21) agus tugtar isteach Airteagal 29a IDD atá nua. Cumhdaítear leo oibleagáidí gnólachtaí infheistíochta agus gnóthas árachais agus idirghabhálaithe árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe a bhaineann le híoc aslach.

Anuas ar na toirmisc atá ann cheana ar aslaigh a bhaineann le comhairle neamhspleách agus bainistiú punainne, a choinnítear in MiFID, tugtar isteach le hAirteagal 24a(2) MiFID toirmeasc ar aslaigh a íoctar ó mhonaróirí le dáileoirí i ndáil le fáil agus seoladh orduithe, nó forghníomhú orduithe do chliaint mhiondíola nó thar a gceann. Cumhdaítear leis an dá sheirbhís infheistíochta sin díolacháin forghníomhaithe amháin nuair nach ann d’aon chaidreamh comhairle idir an gnólacht infheistíochta agus an cliant. Ar an mbonn céanna, tugtar isteach le hAirteagal 29a(1) de IDD toirmeasc ar aslaigh a íocann monaróirí le dáileoirí i ndáil le díolacháin gan chomhairliú táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe agus, dá réir sin, tá an raon feidhme céanna aige. Bhainfí le toirmeasc páirteach den sórt sin na dreasachtaí do ghnólachtaí tús áite a thabhairt do tháirgí áirithe sa tairiscint táirgí atá acu agus rachadh sé chun tairbhe infheisteoirí a dhéanann infheistíocht i seirbhísí forghníomhaithe amháin, toisc go seachnóidís aon mhuirear de bharr íoc na n‑aslach.

I ndáil le MiFID go sonrach, maidir leis na heisceachtaí atá ann cheana i dtaca leis na toirmisc ar aslaigh, leanfadh feidhm de bheith acu maidir leis an toirmeasc ar aslaigh le haghaidh seirbhísí forghníomhaithe amháin (e.g. íocaíochtaí nó tairbhí lenar féidir seirbhísí infheistíochta, íocaíochtaí i ndáil le taighde, etc., a dhéanamh nó íocaíochtaí nó tairbhí atá riachtanach le haghaidh a leithéid). Maidir le miontairbhí neamhairgeadaíochta ar lú a luach ná EUR 100 nó atá de scála agus de chineál a fhágann nach bhféadfaí a bhreithniú go lagaíonn siad comhlíontacht leis an dualgas gníomhú ar mhaithe le leas an infheisteora miondíola, ceadaítear iad má nochtar go soiléir iad. Thairis sin, toisc go bhféadfar comhairle infheistíochta a cheangal leis na seirbhísí a bhaineann le forghníomhú orduithe agus fáil agus seoladh orduithe, arb í comhairle infheistíochta an príomhsheirbhís, soiléirítear in Airteagal 24a MiFID nach bhfuil feidhm ag an toirmeasc ar aslaigh a bhaineann le seirbhísí forghníomhaithe orduithe agus fáil nó seoladh orduithe i gcásanna ina soláthraíonn gnólachtaí infheistíochta comhairle don chliant céanna maidir le hidirbheart amháin nó níos mó a chumhdaítear faoin gcomhairle sin. Níl feidhm ag an toirmeasc ar aslaigh i ndáil le táillí ná luach saothair a fhaightear nó a íocann eisitheoir le haghaidh seirbhísí suite agus frithgheallta ach oiread. Chun a áirithiú go ndíríonn an eisceacht dheireanach ar ionstraimí atá ríthábhachtach i ndáil le cumas an eisitheora cistí a thiomsú, níor cheart feidhm a bheith ag an eisceacht sin a mhéid a bhaineann le hionstraimí a cháilíonn mar tháirgí infheistíochta miondíola pacáistithe.

Tugtar isteach coimircí athbhreithnithe le haghaidh díolacháin chomhairlithe, lena gceanglaítear ar an dáileoir a áirithiú nach lagaítear le híoc ná fáil aslach comhlíonadh an dualgais a bheith ag gníomhú go hionraic, go cóir agus go gairmiúil i gcomhréir le leas a gcliant agus chun a nochtadh do na cliaint gur ann d’aslaigh, chomh maith le cineál agus méid na n‑aslach.

I ndáil le IDD go sonrach, neartaítear le hAirteagal 2(22), pointe (d) na coimircí le haghaidh comhairle in Airteagal 30(5b), agus tugtar isteach idirdhealú idir comhairle a thugtar ar bhonn neamhspleách agus ar bhonn nach bhfuil neamhspleách i gcomhréir le MiFID, más mian le hidirghabhálaithe árachais a gcomhairle a chur i láthair mar chomhairle ‘neamhspleách’. Déantar amhlaidh tríd an gcatagóir bonn neamhspleách a dhéanamh éigeantach seachas roghnach le haghaidh na mBallstát, agus trí thoirmeasc a chur ar fháil nó soláthar aslach i ndáil le comhairle a thugtar ar bhonn neamhspleách. Níor cheart, áfach, go gcuirfeadh toirmeasc den sórt sin cosc ar idirghabhálaithe árachais comhairle a thairiscint a bhféadfadh siad aslaigh a fháil ina leith, ar choinníoll nach gcuirtear an chomhairle i láthair mar chomhairle ‘neamhspleách’ agus go gcuirtear custaiméirí miondíola ar an eolas faoi na haslaigh i gcomhréir leis na ceanglais trédhearcachta is infheidhme. I bhfianaise éagsúlacht na struchtúr dáilte árachais sna Ballstáit, níor cheart cosc a chur ar idirghabhálaithe árachais, nach bhfuil fostaithe ag gnóthas árachais ná nach bhfuil ceangal conartha acu le gnóthas árachais ach a fhaigheann aslaigh, iad féin a chur i láthair mar idirghabhálaithe nach bhfuil ceangal conartha acu le gnóthas árachais sonrach.

Ina theannta sin, moltar in Airteagal 1(12), pointe (a), leasuithe ar Airteagal 24(1a) MiFID agus Airteagail 2(21) agus (22), tugtar isteach Airteagal 29b atá nua agus leasaítear Airteagal 30 IDD d’fhonn cáilíocht na comhairle a fheabhsú. Leis na leasuithe sin tugtar bunús leis an oibleagáid ar ghnólachtaí infheistíochta, gnóthais árachais agus idirghabhálaithe árachais a bheith ag gníomhú i gcomhréir le leas a gcliant agus a gcustaiméirí trí thástáil nua lena mbaineann critéir shoiléire a thabhairt isteach a chuirfear i bhfeidhm in MiFID agus IDD (tástáil a thiocfadh in áit na tástála ‘feabhsú cáilíochta’ atá ann cheana in MiFID agus in áit na tástála ‘gan díobháil’ in IDD). Chun bheith ag gníomhú chun leasa a gcliant agus a gcustaiméirí, ní mór do chomhairleoirí airgeadais an méid a leanas a dhéanamh ar a laghad: (i) a gcuid comhairle a bhunú ar mheasúnú ar raon iomchuí táirgí airgeadais, (ii) an táirge airgeadais is éifeachtúla ó thaobh costais de a mholadh ón raon táirgí airgeadais oiriúnacha, agus (iii) ar a laghad táirge airgeadais amháin nach ngabhann gnéithe breise leis nach bhfuil riachtanach chun cuspóirí infheistíochta an chliaint a bhaint amach agus as a n‑eascraíonn costais bhreise a mholadh, ionas go gcuirtear roghanna malartacha a d’fhéadfadh a bheith níos saoire faoi bhráid an chustaiméara lena mbreithniú. Gnóthais árachais agus idirghabhálaithe árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, ní mór dóibh, anuas air sin, a áirithiú go bhfuil an cumhdach árachais a áirítear sa táirge i gcomhréir le héilimh agus riachtanais árachais an chustaiméara.

Tagann na coimircí thuas chun coinbhleachtaí leasa a bhainistiú in áit na gcoimircí atá ann cheana lena gceadaítear íoc nó fáil aslach a mhéid a fheabhsaíonn siad cáilíocht na seirbhíse faoi MiFID nó nach bhfuil éifeacht díobhála acu faoi IDD.

Moltar in Airteagail 1(13) agus 2(21) go gcuirfí clásal athbhreithnithe in Airteagal 24a(8) MiFID agus Airteagal 29a(6), clásal lena gceanglófaí ar an gCoimisiún Eorpach measúnú a dhéanamh ar éifeachtaí íocaíochtaí tríú páirtí ar an deighleog infheisteora miondíola 3 bliana tar éis thrasuí na Treorach seo chun a chinneadh cé acu a laghdaíodh nó nár laghdaíodh na coinbhleachtaí leasa féideartha arbh iad íocaíochtaí tríú páirtí ba chúis leo.

Rialacha maoirseachta agus rialachais táirgí a leasú chun a áirithiú nach ngearrtar muirir mhíchuí agus go soláthraítear Luach ar Airgead do na hinfheisteoirí miondíola leis na táirgí

Chun rialacha rialachais táirgí a neartú agus chun próisis phraghsála a rialú, agus d’fhonn an tairiscint táirgí nach bhfuil Luach ar Airgead ag baint leo d’infheisteoirí miondíola a theorannú, tugtar isteach le hAirteagal 1(9) Airteagal 16‑a MiFID atá nua agus leasaítear Airteagal 25 IDD le hAirteagal 2(16). Tá feidhm ag na leasuithe molta maidir le PRIIPanna agus le táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, ar leibhéal mhonaróir agus dháileoir an táirge. Neartaítear le hAirteagail 4(1) agus 5(1) freisin an próiseas praghsála atá beartaithe chun struchtúr costais GCUI agus cistí infheistíochta malartacha a shainiú agus a athbhreithniú, trí Airteagail 14 agus 12 de Threoir GCUI agus AIFMD a leasú faoi seach.

Maidir leis na creata rialachais táirge atá ann cheana in Airteagal 16(3) MiFID, déantar iad a aistriú agus a chomhlánú tuilleadh le ceanglais nua ar mhonaróirí chun próiseas praghsála a leagan amach lena gceadaítear sainaithint agus cainníochtú na gcostas agus muirear uile, agus measúnú ar cé acu a dhéanann nó nach ndéanann na costais agus muirir sin dochar don luach a mheastar a bheidh ann de bharr an táirge (Airteagal 16‑a(1) MiFID agus Airteagal 25(1) IDD).

I ndáil le PRIIPanna, neartaítear an próiseas praghsála chun costais agus muirir a chur san áireamh ar bhonn níos fearr, lena n‑áirítear ceanglas gan táirgí nach dtagann leis an tagarmharc ábhartha a cheadú, mura féidir leis an monaróir a shuí go bhfuil bunús leis na costais agus muirir agus go bhfuil siad comhréireach (Airteagal 16‑a(1) MiFID agus Airteagal 25(2) IDD). Maidir le GCUI, baintear amach an éifeacht chéanna leis na míreanna nua, míreanna (1a) go (1e), d’Airteagal 14, agus maidir le AIFMD, leis na míreanna nua, míreanna (1a) go (1e), d’Airteagal 12. Tugtar sainordú do ESMA agus ÚEÁPC faoi seach chun tagarmharcanna costais agus feidhmíochta a fhorbairt, a chur ar fáil go poiblí agus a nuashonrú go rialta, tagarmharcanna nach mór do na monaróirí a dtáirgí a chur i gcomparáid leo sula dtairgfidh siad iad ar an margadh (Airteagal 16‑a(9) MiFID agus Airteagal 25(8) IDD, Airteagal 14(1f) GCUI agus Airteagal 12 (1f) AIFMD).

Chun forbairt tagarmharcanna a éascú, tugtar isteach oibleagáidí tuairiscithe le haghaidh monaróirí agus údaráis náisiúnta inniúla i dtreo ESMA agus ÚEÁPC, maidir leis na sonraí i ndáil le costais, muirir agus feidhmíocht PRIIPanna (Airteagal 16‑a(2) MiFID agus Airteagal 25(4) IDD, Airteagal 20a GCUI agus Airteagal 24(2) AIFMD). Tá fáil na sonraí sin ag ESMA agus ÚEÁPC ina gné ríthábhachtach den chur chuige maidir le Luach ar Airgead. In éagmais na sonraí sin ní bheidís in ann tagarmharcanna iontaofa a fhorbairt agus a bheachtú, tagarmharcanna faoinar féidir ionchais maidir le Luach ar Airgead a bhaineann le táirgí infheistíochta a thomhas. Chun teorainn a chur le costais a bhaineann leis na hoibleagáidí tuairiscithe nua, a mhéid is féidir, agus chun dúbláil nach bhfuil gá léi a sheachaint, ba cheart do thacair sonraí a bheith bunaithe ar oibleagáidí nochta atá ann cheana a mhéid is féidir.

Mar atá amhlaidh i gcás monaróirí táirgí, tugtar isteach ceanglas nua ar dháileoirí chun costais dáileacháin a chainníochtú agus measúnú ar an bpraghas foriomlán in aghaidh tagarmharcanna ábhartha costais agus feidhmíochta a dhéanamh, agus measúnuithe an mhonaróra féin á gcur san áireamh freisin (Airteagal 16‑a(4) MiFID, Airteagal 25(5) IDD).

Cruthaítear le hAirteagal 16‑a(5) MiFID freisin oibleagáidí tuairiscithe do na dáileoirí i dtreo údaráis náisiúnta inniúla agus ESMA a mhéid a bhaineann le costais dháileadh PRIIPanna, lena n‑áirítear sonraí maidir le costas na comhairle agus na n‑aslach. Le hAirteagal 16‑a(6) ceanglaítear ar dháileoirí PRIIPanna a mhonaraíonn gnólachtaí seachas gnólachtaí infheistíochta nó monaróirí GCUI nó cistí infheistíochta malartacha, tuairisc a dhéanamh d’údaráis náisiúnta inniúla agus ESMA maidir le sonraí a bhaineann le costais, muirir agus feidhmíocht PRIIPanna.

I gcás táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, tá oibleagáidí tuairiscithe d’údaráis náisiúnta inniúla agus ÚEÁPC láraithe ar leibhéal an mhonaróra toisc gur gnách go mbíonn an smacht iomlán ag gnóthas árachais ar na costais a ghearrtar ar an gcustaiméir, lena n‑áirítear costais dáileacháin. Ceanglaítear ar dháileoirí táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe freisin seiceáil a dhéanamh, mar chuid dá bpróiseas praghsála, cé acu atá nó nach bhfuil aon chostas ar an leibhéal dáileacháin nach gcuirtear san áireamh i bpróiseas praghsála an mhonaróra. Más amhlaidh atá sé, ní mór dóibh an monaróir a chur ar an eolas láithreach ionas gur féidir na costais a chur san áireamh sa phróiseas praghsála agus tuairiscithe láraithe ar leibhéal an mhonaróra.

Chun maoirseacht éifeachtach a áirithiú, tugtar isteach le hAirteagal 16‑a(7) MiFID agus Airteagal 25(7) IDD ceanglas ar ghnólachtaí infheistíochta, gnóthais árachais agus idirghabhálaithe árachais taifead a choimeád i ndáil lena measúnuithe, ar leibhéal an mhonaróra agus ar leibhéal an dáileora.

I gcás MiFID, ceadaítear le hAirteagal 16‑a(8) do ghnólachtaí a mhonaraíonn agus a dháileann táirgí infheistíochta próiseas praghsála comhtháite a sholáthar.

Ba cheart éarlaisí struchtúrtha a chumhdach leis an bpróiseas praghsála le haghaidh táirgí a chumhdaítear faoi MiFID freisin. Nuair a chuirtear san áireamh gur táirgí saincheaptha iad sin i bprionsabal, áfach, bheadh forbairt tagarmhairc róchasta. Mar thoradh air sin, níor cheart feidhm a bheith ag oibleagáidí tuairiscithe maidir leis an ngrúpa seo PRIIPanna.

Maidir le hAirteagal 16‑a(9) MiFID, Airteagal 24 AIFMD, Airteagal 20a GCUI agus Airteagal 25(8) IDD, cumhachtaítear ESMA agus ÚEÁPC leo sin forbairt a dhéanamh ar thagarmharcanna agus iad a chur ar fáil go poiblí ar bhonn sonraí maidir le costais agus feidhmíocht táirgí a thuairiscíonn údaráis náisiúnta inniúla. Na tagarmharcanna, mar uirlis chomparáide, ba cheart dóibh an próiseas praghsála a dhéanamh níos oibiachtúla – ar an leibhéal monaraíochta agus dáileacháin araon. Ba cheart toimhde ann a bheith ann i gcás maolú ar an tagarmharc ábhartha go bhfuil na costais agus muirir ró‑ard, agus nach soláthrófar leis an táirge Luach ar Airgead, mura féidir a mhalairt a chruthú. Ba cheart an chomparáid le tagarmharcanna a thuiscint mar chleachtas breise, cleachtas ba cheart a dhéanamh le linn an phróisis praghsála agus ba cheart dó a bheith bunaithe ar an tagarmharc ábhartha atá ar fáil. An fíoras nach bhfuil an tagarmharc, a cheapfaí a bheith ábhartha don táirge, ar fáil, ní bhaintear leis sin an oibleagáid den mhonaróir nó dáileoir chun a léiriú go bhfuil bunús leis na costais agus muirir agus go bhfuil siad comhréireach.

Le hAirteagal 16‑a(11) agus (12) MiFID agus Airteagal 25(9) agus (10) IDD cumhachtaítear an Coimisiún chomh maith le ESMA agus ÚEÁPC tús a chur leis an réamhobair theicniúil chun tagarmharcanna ábhartha a chruthú. Áirítear sa réamhobair sin gníomh tarmligthe a bheidh le forbairt ag an gCoimisiún chun na modheolaíochtaí le haghaidh fhorbairt na dtagarmharcanna a chinneadh, chomh maith le critéir ba cheart a chumhdach nuair a thugtar bunús leis na costais agus muirir agus nuair a léirítear go bhfuil siad comhréireach. Áirítear sa réamhobair freisin sainordú do ESMA (Airteagal 16‑a(12) MiFID) agus ÚEÁPC (Airteagal 25(10) IDD) chun caighdeáin theicniúla rialála a fhorbairt chun tacair sonraí, caighdeáin sonraí agus socrúcháin na n‑oibleagáidí tuairiscithe éagsúla a shainiú.

In Airteagal 16‑a MiFID, airteagal nua a cuireadh isteach, tá forálacha maidir le rialachas táirge, agus tá crostagairtí nuashonraithe in Airteagal 16a.

Le hAirteagail 4(1) agus 5(1) leasaítear Airteagal 14 GCUI agus Airteagal 12 AIFMD, faoi seach, chun forálacha nua a áireamh chun a áirithiú nach mbíonn costais míchuí. Áirítear na forálacha maidir le costais mhíchuí i Leibhéal 2 de Threoir GCUI agus AIFMD faoi láthair, agus i bhforálacha Leibhéal 3 ESMA. Tá curtha i dtábhacht ag ESMA an easpa cóineasaithe i réimse na gcostas míchuí de bharr easpa sainmhíniú soiléir ná cumhachtú soiléir ar Leibhéal 1 le haghaidh obair Leibhéal 2. Dá bhrí sin, sainmhínítear in Airteagail 14(1a) go (1f) GCUI agus 12(1a) go (1f) AIFMD, airteagail atá nua, na coinníollacha faoinar cheart a mheas go bhfuil costais míchuí agus soláthraítear rialacha sa phróiseas praghsála chun a áirithiú go gcomhlíontar na coinníollacha sin.

Oiriúnú tástálacha oiriúnachta agus iomchuibhis do riachtanais infheisteoirí miondíola ar bhonn níos fearr a áirithiú

Chun na riachtanais, nach mór do dháileoirí a chomhlíonadh agus iad ag déanamh measúnú ar oiriúnacht molta nó iomchuibheas táirge airgeadais don infheisteoir miondíola, a shoiléiriú agus a neartú, i gcás inarb ábhartha, leasaítear Airteagal 25 MiFID agus Airteagal 30 IDD le hAirteagail 1(14) agus 2(22).

Tugtar isteach leis na tograí oibleagáid do na gnólachtaí infheistíochta chomh maith leis na gnóthais árachais agus idirghabhálaithe árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe cuspóir na measúnuithe a mhíniú do na cliaint agus custaiméirí go soiléir simplí, agus an fhaisnéis uile ábhartha a fháil ó na cliaint agus custaiméirí, faisnéis a fhéadfaidh a bheith riachtanach agus comhréireach do na measúnuithe. Soiléirítear sa togra nach mór d’infheisteoirí miondíola a bheith ar an eolas, trí rabhaidh chaighdeánaithe, maidir leis na hiarmhairtí ar cháilíocht an mheasúnaithe mura soláthraíonn siad faisnéis chruinn iomlán.

Ní mór na measúnuithe oiriúnachta agus iomchuibhis a dhéanamh in am trátha sula soláthrófar an tseirbhís infheistíochta ábhartha nó sula mbeidh an custaiméir faoi cheangal ag an gconradh nó tairiscint árachais. Ní mór tuarascáil measúnúcháin oiriúnachta a sholáthar do na cliaint/custaiméirí sula dtabharfar an t‑idirbheart i gcrích, agus go leor ama acu, chun a chur ar a gcumas do na cliaint soiléirithe breise a iarraidh agus a fháil, i gcás inar gá.

Cuirfear an gá le haghaidh éagsúlú punainne isteach mar cheann de na heilimintí a bheidh ag teastáil ó dháileoirí agus iad ag meas oiriúnacht táirge nó seirbhís ar leith ar bhonn na faisnéise a gheofar ón gcliant nó ón gcustaiméir, lena n‑áirítear faisnéis maidir le haon phunann atá acu faoi láthair.

Chun soláthar comhairle neamhspleáiche níos saoire a spreagadh, tugtar isteach leis an togra an fhéidearthacht do chomhairleoirí neamhspleácha comhairle a sholáthar atá teoranta do raon ionstraimí airgeadais éagsúlaithe neamhchasta atá éifeachtúil ó thaobh costais de. I gcás na dtáirgí sin, beidh dáileoirí in ann measúnú oiriúnachta a dhéanamh orthu ar bhonn faisnéis níos teoranta maidir leis an gcliant agus na custaiméirí. Ós rud é go bhfuil an chomhairle teoranta do tháirgí atá éagsúlaithe go maith agus atá neamhchasta, ní bheidh gá le measúnú ar eolas agus taithí cliant, chomh maith lena n‑éagsúlú punainne.

Chun ábharthacht an mheasúnaithe iomchuibhis a mhéadú agus chun na coimircí lena gcosnaítear infheisteoirí miondíola ar infheistíochtaí míchuí a neartú, leathnaítear raon feidhme fhaisnéis an chliaint agus na gcustaiméirí a theastaíonn ó idirghabhálaithe a fháil agus a mheasúnú chun a gcumas caillteanas iomlán nó caillteanas páirteach agus lamháltas riosca a iompar a chumhdach. I gcás measúnú iomchuibhis diúltach, ní féidir leis an idirghabhálaí leanúint ar aghaidh leis an idirbheart ach amháin ar iarraidh shainráite ón gcliant.

Caighdeáin ghairmiúla arda a áirithiú do chomhairleoirí infheistíochta

Is é is aidhm do na rialacha athbhreithnithe na ceanglais maidir le heolas agus inniúlacht comhairleoirí infheistíochta a leagtar amach in MiFID II agus IDD a neartú agus a ailíniú. Moltar in Airteagal 1(13) agus 2(5) leasuithe ar Airteagal 24d MiFID chomh maith le leasuithe ar Airteagal 10 agus Iarscríbhinn 1 IDD.

Leasaítear Airteagal 24d MiFID agus cuirtear isteach ceanglais shonracha a shonraítear i dTreoracha ESMA faoi láthair, chomh maith le heilimint bhreise maidir le hinfheistíochtaí inbhuanaithe, in Iarscríbhinn V a ghabhann le MiFID, iarscríbhinn atá nua. Ní mór deimhniú a fháil chun comhlíonadh na gceanglas a chruthú. Ina theannta sin, tugtar isteach íoscheanglas le haghaidh oiliúint ghairmiúil leanúnach in MiFID i gcomhréir leis na ceanglais atá ann cheana faoi IDD. In IDD, neartaítear na ceanglais maidir le heolas agus inniúlacht a leagtar amach in Iarscríbhinn I agus ailínítear ar an mbealach céanna iad. Ní mór comhlíontacht a chruthú le deimhniú. Thairis sin, i gcás IDD, baineann na ceanglais eolais leis na hidirghabhálaithe árachais uile agus, dá réir sin, cumhdaítear eolas i ndáil le haon táirge árachais a dháiltear, ní táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe amháin.

Aicmiú cliant: srianta a mhaolú chun gur féidir infheisteoirí cáiliú mar ghairmí

Chun aicmiú níos iomchuí cliant a áirithiú agus chun ualaigh riaracháin a laghdú, leasaítear le hIarscríbhinn I a ghabhann leis an Treoir seo Iarscríbhinn II de MiFID ina bhfuil sainaithint na gcritéar do chliaint a fhéadtar caitheamh leo mar ghairmithe arna iarraidh sin. Áirítear sna leasuithe laghdú ar an gcritéar maidir le rachmas, ó EUR 500 000 go EUR 250 000, agus cur isteach an cheathrú critéar féideartha a bhaineann le hoideachas nó oiliúint ábhartha. Leis na leasuithe sin cruthaítear an fhéidearthacht d’eintitis dhlítheanacha cáiliú mar ghairmí arna iarraidh sin trí chritéir áirithe maidir le clár comhardaithe, glanláimhdeachas agus cistí dílse a chomhlíonadh. Níl aon ghá le hidirdhealú den sórt sin faoi IDD toisc go meastar gur táirgí miondíola iad na táirgí infheistíochta uile atá árachas‑bhunaithe, agus ní thugtar isteach leasú den sórt sin dá bharr sin.

Forfheidhmiú maoirseachta a neartú

Beartaítear leis an bpacáiste freisin bearta chun forfheidhmiú maoirseachta a neartú, go háirithe i gcomhthéacs fhás na modhanna digiteacha agus a mhéid a bhaineann le soláthar trasteorann seirbhísí.

Tugtar isteach le hAirteagail 1(17) agus 2(6) leasuithe in Airteagal 69 MiFID agus Airteagal 12(3) IDD, faoi seach, chun é a chur ar a gcumas do mhaoirseoirí uirlisí maoirseachta a úsáid agus beart a dhéanamh go tapa in aghaidh cleachtais mhargaíochta mhíthreoracha (Airteagal 69(2) pointe (ka)), srian a chur leis an rochtain ar shuíomhanna gréasáin a mbaineann bagairt ar chosaint infheisteora leo (Airteagal 69(2), pointe (v)) agus gníomhaíochtaí rúnsiopadóireachta a dhéanamh (Airteagal 69(2) pointe (ca). Tugtar isteach le hAirteagal 12(3) IDD liosta mionsonraithe cumhachtaí nach mór a bheith ag údaráis náisiúnta inniúla chun a gcuid dualgas a fheidhmiú faoin Treoir leasaitheach seo. Neartaítear leis an mbeart sin ailíniú IDD agus MiFID agus feabhsófar leis éifeachtúlacht agus comhordú maoirseachta, lena neartófar cosaint custaiméirí táirgí árachais agus infheisteoirí miondíola. Anuas air sin, tugtar isteach le hAirteagail 1(4) agus 2(24) Airteagal 5a MiFID agus Airteagal 35a IDD, faoi seach, airteagail atá nua lena socraítear ceanglais do na húdaráis inniúla nósanna imeachta leordhóthanacha a bheith i bhfeidhm acu chun tairiscint seirbhísí nó gníomhaíochtaí infheistíochta neamhúdaraithe a chosc, lena n‑áirítear margaíocht, agus chun cainéil eolais a chur ar bun chun infheisteoirí a chur ar an eolas agus rabhadh a thabhairt dóibh maidir le seirbhísí nó gníomhaíochtaí den sórt sin, e.g. trí liostaí rabhadh atá ar fáil ar shuíomhanna gréasáin na n‑údarás maoirseachta Eorpach.

Chun forfheidhmiú maoirseachta trasteorann a neartú i gcásanna trasteorann, áirítear sa togra na nithe breise agus athruithe seo a leanas:

–Le hAirteagail 1(16) agus 2(4) cuirtear isteach Airteagal 35a MiFID agus Airteagal 9a IDD faoi seach, airteagail nua lena dtugtar isteach tuairisciú do ghnólachtaí infheistíochta agus dáileoirí árachais maidir lena gcuid gníomhaíochtaí trasteorann. Leis sin, cuirfear ar a gcumas d’údaráis náisiúnta inniúla, chomh maith le ESMA agus ÚEÁPC, maoirseacht níos fearr a bheith acu ar scála sholáthar trasteorann na seirbhísí sa mhargadh inmheánach, réimsí ar cheart don mhaoirseacht díriú orthu a shainaithint agus áiteanna a bhféadfaí go mbeadh gá le comhar níos dlúithe, agus tuairisciú a dhéantar cheana féin, cuid mhór de a dtionscnaíonn ÚME é, a chódú.

–Tugtar isteach le hAirteagail 1(21) agus 2(7) Airteagal 87a MiFID agus Airteagal 12b IDD faoi seach, airteagail atá nua, chun foráil a dhéanamh maidir le bunú ardán comhair a éascóidh comhar níos dlúithe idir údaráis náisiúnta inniúla agus na húdaráis mhaoirseachta Eorpacha chun aghaidh a thabhairt ar shaincheisteanna trasteorann. Is é is aidhm dóibh freisin ról ESMA agus ÚEÁPC i gcásanna trasteorann casta a neartú i gcás ina dteipfidh ar na húdaráis mhaoirseachta lena mbaineann teacht ar dhearcadh coiteann in ardán comhair.

–In Airteagal 86 MiFID agus Airteagail 5, 8 agus 9 IDD, déantar foráil cheana féin maidir le sásra a cheadaíonn do na Ballstáit óstacha bearta réamhchúramacha a dhéanamh i gcás iompraíochta díobhálaí nach dtugann údaráis inniúil an Bhallstáit baile aghaidh uirthi go leordhóthanach. Le hAirteagal 1(20) den Treoir leasaitheach seo moltar go leasófar na forálacha atá ann cheana chun comhar idir údaráis náisiúnta inniúla a ghéarú agus a éascú trí mhalartú faisnéise a éascú agus na coinníollacha faoinar féidir le húdarás óstach beart a dhéanamh a mhaolú (i gcás nach ngníomhaíonn údarás inniúil an Bhallstáit baile nó i gcás nach ngníomhaíonn sé go leordhóthanach). Beidh údaráis inniúla in ann tagairt dhíreach a dhéanamh do na torthaí ar ar tháinig údarás inniúil óstach a thionscain an beart, i gcás ina bhfeictear gníomhaíochtaí díobhálacha cosúla ar a gcríoch agus nach dtugann an t‑údarás baile aghaidh orthu go leordhóthanach. Déantar foráil in Airteagal 2(3) maidir le leasuithe cosúla in Airteagal 5 IDD.

Is é is aidhm d’Airteagail 1(5), 1(6) agus 2(2) cóineasú maoirseachta a neartú a mhéid a bhaineann le húdarú gnólachtaí, trí leasú ar Airteagal 7(3), Airteagal 7(3a) agus Airteagal 8 MiFID agus Airteagal 3(5) agus Airteagal 3(5a) IDD, lenar cheart d’údaráis inniúla faisnéis a roinnt, faisnéis atá láraithe ag ESMA agus ÚEÁPC, maidir leis na cúiseanna gur dhiúltaigh siad nó gur tharraing siad siar an t‑údarú ó ghnólacht infheistíochta nó clárú idirghabhálaí árachais. Ar an dul céanna, cuirtear isteach le hAirteagal 1(11) den Treoir seo dhá mhír nua, Airteagal 21(3) agus Airteagal 21(4) MiFID, chun a shoiléiriú go bhféadfaidh aon Bhallstát óstach a iarraidh go ndéanfadh údaráis inniúil an Bhallstáit baile athbhreithniú ar cé acu a chomhlíonann nó nach gcomhlíonann gnólacht faoi leith na coinníollacha le haghaidh údarú fós.

Cur chun cinn na litearthachta airgeadais

Chun a áirithiú go gcuireann na Ballstáit bearta oideachais airgeadais chun cinn ar an leibhéal náisiúnta ionas gur féidir le hinfheisteoirí miondíola atá ann cheana agus infheisteoirí miondíola ionchasacha a bheith ag infheistiú go freagrach, cuirtear isteach le hAirteagail 1(22) agus 2(9), faoi seach, Airteagal 88a MiFID agus Airteagal 16a IDD, airteagail atá nua.

2023/0167 (COD)

Togra le haghaidh

TREOIR Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE

lena leasaítear Treoracha (AE) 2009/65/CE, 2009/138/CE, 2011/61/AE, 2014/65/AE agus (AE) 2016/97 a mhéid a bhaineann le rialacha cosanta d’infheisteoirí miondíola an Aontais

(Téacs atá ábhartha maidir le LEE)

TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 53(1) agus Airteagal 62 de,

Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,

Tar éis dóibh an dréachtghníomh reachtach a chur chuig na parlaimintí náisiúnta,

Ag féachaint don tuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa 33 ,

Ag gníomhú dóibh i gcomhréir leis an ngnáthnós imeachta reachtach,

De bharr an mhéid seo a leanas:

(1)Croíchuspóir Aontas na Margaí Caipitil is ea a áirithiú go bhféadann tomhaltóirí tairbhiú de na deiseanna infheistíochta a thairgeann margaí caipitil. Chun go mbeidís in ann déanamh amhlaidh, ní mór creat rialála tacú leo, creat lena gcuirtear ar a gcumas dóibh cinntí infheistíochta a thagann lena gcuid riachtanas agus aidhmeanna a dhéanamh, cinntí a chosnaíonn iad go leordhóthanach sa mhargadh aonair. Féachann an pacáiste beart faoi straitéis infheistíochta miondíola an Aontais le haghaidh a thabhairt ar na laigí sainaitheanta.

(2)Treoracha (AE) 2009/65/CE 34 , 2009/138/CE 35 , 2011/61/AE 36 , 2014/65/AE 37 agus (AE) 2016/97 38 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, dearadh iad chun infheisteoirí miondíola a chosaint agus chun a fhéachaint le muinín agus cumas infheisteoirí miondíola a mhéadú agus iad ag déanamh cinntí airgeadais tábhachtacha. Sainaithníodh in obair an Choimisiúin chun meastóireacht agus measúnú a dhéanamh ar an gcreat sin roinnt fadhbanna tábhachtacha, lena n‑áirítear deacrachtaí d’infheisteoirí miondíola tairiscintí infheistíochta a thuiscint agus a chur i gcomparáid lena chéile ar bhonn doiciméadacht nochta nach raibh ábhartha ná tarraingteach go leor chun cabhrú leo agus iad ag déanamh cinnidh. Anuas air sin, léiríodh in obair an Choimisiúin go raibh rioscaí ag méadú maidir le faisnéis agus cleachtais mhargaíochta mhíthreoracha a soláthraíodh ar mhodhanna digiteacha agus d’fhéadfadh leibhéil arda costas d’infheisteoirí miondíola, costais nach bhfuil bunús leo, teacht as laigí maidir leis an mbealach a monaraítear agus a ndáiltear na táirgí. Léiríodh in obair an Choimisiúin freisin go raibh rioscaí ann a bhaineann le claonadh sa phróiseas comhairle infheistíochta.

(3)Maidir le híocaíochtaí tríú páirtí, amhail táillí, coimisiúin nó aon tairbhe airgeadaíochta nó neamhairgeadaíochta a íocann daoine seachas an cliant nó an custaiméir le gnólachtaí infheistíochta agus gnóthais árachais agus idirghabhálaithe, nó aon íocaíocht tríú páirtí den sórt sin a fhaigheann siad ó dhaoine seachas an cliant nó an custaiméir, dá ngairtear ‘aslaigh’ freisin, tá ról suntasach ag na híocaíochtaí sin i ndáileadh táirgí infheistíochta miondíola san Aontas. Na rialacha atá ann cheana a dearadh chun coinbhleachtaí leasa a bhainistiú i dTreoracha (AE) 2014/65 agus (AE) 2016/97, lena n‑áirítear srianta ar íocaíochtaí aslach agus trédhearcacht maidir leo, ní raibh siad leoréifeachtach chun díobháil do thomhaltóirí a mhaolú agus dá mbarr tá leibhéil éagsúla cosanta d’infheisteoirí miondíola ann ar fud na ndeighleog táirgí agus na slabhraí dáilte. Is gá, dá bhrí sin, an creat cosanta d’infheisteoirí a neartú a thuilleadh chun a áirithiú go gcosnaítear leasanna cliant miondíola go haonfhoirmeach ar fud an Aontais. I bhfianaise an tionchair a d’fhéadfadh a bheith suaiteach arb é tabhairt isteach toirmeasc iomlán ar aslaigh ba chúis leis, tá sé iomchuí cur chuige céimneach a bheith ann agus na ceanglais maidir le híoc agus fáil aslach a neartú ar dtús chun aghaidh a thabhairt ar choinbhleachtaí leasa féideartha agus chun a áirithiú gur ann do chosaint níos fearr d’infheisteoirí miondíola agus, ag an dara céim, athbhreithniú a dhéanamh ar éifeachtacht an chreata agus bearta malartacha a mholadh i gcomhréir le rialacha Rialáil Níos Fearr, lena n‑áirítear toirmeasc féideartha ar aslaigh, más iomchuí.

(4)Chun aon díobháil do thomhaltóirí mar iarmhairt ar íoc agus fáil na n‑aslach i ndáil le díolacháin gan chomhairliú a bhaint, tá sé iomchuí toirmeasc a chur ar íoc agus fáil na n‑aslach sin. I gcás Threoir (AE) 2014/65, chumhdófaí le toirmeasc den sórt sin forghníomhú nó fáil agus seoladh orduithe agus i gcás Threoir (AE) 2016/97, díolacháin gan chomhairliú. Chun cás ina gcuirfí srian ar chumas eisitheoirí cistiú a thiomsú a sheachaint, níor cheart feidhm a bheith ag an toirmeasc sin maidir le híocaíochtaí a bhaineann le frithghealladh agus suí seirbhísí a sholáthraítear d’eisitheoir, i gcás ina soláthraíonn gnólacht infheistíochta forghníomhú ordaithe nó fáil agus seoladh seirbhíse ordaithe chuig infheisteoir deiridh. Thairis sin, cuirtear comhairle infheistíochta le soláthar forghníomhaithe nó fáil agus seoladh seirbhíse ordaithe de ghnáth. Sna cásanna sin, nuair is í comhairle infheistíochta an phríomhsheirbhís, níor cheart feidhm a bheith ag an toirmeasc maidir le forghníomhú nó fáil agus seoladh seirbhíse ordaithe a bhaineann le hidirbheart amháin nó níos mó idirbheart de chuid an chliaint sin a chumhdaítear faoin gcomhairle sin. Maidir le miontairbhí neamhairgeadaíochta ar lú a luach ná EUR 100 nó atá de scála agus de chineál a fhágann nach bhféadfaí a bhreithniú go lagaíonn siad comhlíontacht leis an dualgas gníomhú ar mhaithe le leas an infheisteora miondíola, ba cheart iad a cheadú a mhéid a nochtar go soiléir iad.

(5)Chun a áirithiú nach gcuirfear custaiméirí miondíola amú, tá sé tábhachtach a shonrú i dTreoir (AE) 2016/97, i gcomhréir leis na rialacha atá ann cheana i dTreoir (AE) 2014/65, nár cheart d’idirghabhálaithe árachais, a thugann le fios dá gcustaiméirí go gcuireann siad comhairle ar fáil ar bhonn neamhspleách, glacadh le haslaigh do chomhairle den sórt sin. Leis an riail sin, níor cheart cosc a chur ar idirghabhálaithe árachais a thugann comhairle do chustaiméirí glacadh le haslaigh, ar choinníoll nach gcuirtear an chomhairle i láthair mar chomhairle neamhspleách, go gcuirtear custaiméirí ar an eolas faoi na haslaigh i gcomhréir leis na ceanglais trédhearcachta is infheidhme agus go gcomhlíontar ceanglais dlí eile, lena n‑áirítear an ceanglas maidir le gníomhú ar mhaithe le leas an chustaiméara.

(6)Maidir leis na coimircí atá ann cheana agus atá ina gcoinníollacha maidir le híoc nó fáil aslach, lena gceanglaítear faoi Threoir (AE) 2014/65 go ndeartar an t‑aslach chun cáilíocht na seirbhíse don chliaint a fheabhsú, nó faoi Threoir (AE) 2016/97, níor cheart éifeacht dhíobhálach a bheith acu ar cháilíocht na seirbhíse don chustaiméir, ní raibh siad leoréifeachtach chun na coinbhleachtaí leasa a mhaolú. Tá sé iomchuí, dá bhrí sin, go mbainfí na critéir sin agus go dtabharfaí isteach tástáil nua chomhchoiteann i dTreoir (AE) 2014/65 agus Treoir (AE) 2016/97, lena soiléirítear a thuilleadh conas ba cheart do chomhairleoirí airgeadais an prionsabal a bhaineann le bheith ag gníomhú ar mhaithe le leas an chliaint a chur i bhfeidhm. Ba cheart do chomhairleoirí airgeadais a gcuid comhairle a bhunú ar réimse iomchuí táirgí airgeadais. Tar éis dóibh ionstraimí oiriúnacha a shainaithint dá gcliaint, ba cheart dóibh na táirgí is éifeachtúla ó thaobh costais de as na táirgí cosúla a mholadh dá gcliaint. Thairis sin, ba cheart do chomhairleoirí airgeadais táirge amháin, nach bhfuil gnéithe aige a bhféadfar nach mbeadh gá leo chun cuspóir infheistíochta an chliaint a bhaint amach, a mholadh go córasach ionas go dtugtar rogha mhalartach agus roghanna a d’fhéadfadh a bheith níos saoire d’infheisteoirí miondíola lena mbreithniú. D’fhéadfaí a áireamh i measc na ngnéithe sin, mar shampla, cistí ag a bhfuil straitéis infheistíochta a thugann le fios go mbeidh costais níos airde ann, ráthaíocht chaipitil agus táirgí struchtúrtha ag a bhfuil eilimintí falúcháin. Má roghnaíonn comhairleoirí táirge, ag a bhfuil gnéithe breise lena mbaineann costais bhreise don chliaint nó don chustaiméir, a mholadh, ba cheart dóibh an chúis le moladh den sórt sin a sholáthar go sainráite agus na costais bhreise a thabhófar a nochtadh. I gcás táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, ba cheart do na comhairleoirí a áirithiú go bhfuil an cumhdach árachais a áirítear sa táirge i gcomhréir le héilimh agus riachtanais árachais an chustaiméara.

(7)Ba cheart na ceanglais atá ann cheana maidir le nochtadh aslach a neartú a thuilleadh chun a áirithiú go dtuigeann infheisteoirí miondíola coincheap ginearálta na n‑aslach, an fhéidearthacht maidir le coinbhleacht leasa, chomh maith le tionchar aslach ar na costais fhoriomlána agus torthaí a bhfuil coinne leo.

(8)Chun gur féidir comhairle neamhspleách a fhorbairt ar chostas réasúnta, ba cheart do chomhairleoirí neamhspleácha a bheith in ann comhairle a sholáthar d’infheisteoirí miondíola maidir le táirgí atá dea‑éagsúlaithe, neamhchasta agus éifeachtúil ó thaobh costais de bunaithe ar thacar níos teoranta sonraí a bhailítear don mheasúnú oiriúnachta. Ba cheart raon feidhme comhairle den sórt sin a nochtadh go soiléir d’infheisteoirí miondíola in am trátha sula soláthrófar an chomhairle. Mar gheall ar chineál éagsúlaithe na dtáirgí a dtugtar comhairle ina leith, níor cheart a cheangal ar chomhairleoirí airgeadais neamhspleácha faisnéis a fháil, ná measúnú a dhéanamh ar fhaisnéis, ó na cliaint maidir leis an eolas nó an taithí acu nó maidir leis na punanna atá acu cheana.

(9)Chun measúnú a dhéanamh ar éifeachtacht na mbeart sin, 3 bliana tar éis dháta theacht i bhfeidhm na Treorach seo agus tar éis dó dul i gcomhairle leis an Údarás Eorpach um Urrúis agus Margaí (‘ESMA’) agus leis an Údarás Eorpach um Árachas agus Pinsin Cheirde (‘ÚEÁPC’), ba cheart don Choimisiún tuarascáil a ullmhú maidir le héifeachtaí íocaíochtaí tríú páirtí ar infheistíochtaí miondíola agus ba cheart, i gcás inar gá, tograí a bheith in éineacht leis an tuarascáil sin chun an creat a neartú a thuilleadh.

(10)Is féidir tionchar suntasach a bheith ag an leibhéal costas agus muirear, a bhaineann le hinfheistíocht agus táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, ar thorthaí infheistíochta, rud nach mbíonn soiléir d’infheisteoirí miondíola i gcónaí. Chun a áirithiú go dtairgtear leis na táirgí Luach ar Airgead d’infheisteoirí miondíola, ba cheart do na Ballstáit a áirithiú, maidir le gnólachtaí a údaraítear faoi Threoir (AE) 2014/65 nó Treoir (AE) 2016/97 táirgí infheistíochta a mhonarú nó a dháileadh, go bhfuil próisis phraghsála shoiléire acu chun gur féidir na costais uile a ghearrtar ar infheisteoirí miondíola a shainaithint agus a chainníochtú agus go ndeartar iad chun a áirithiú go bhfuil bunús leis na costais agus muirir a áirítear i dtáirgí infheistíochta nó atá nasctha lena ndáileadh agus go bhfuil siad comhréireach i ndáil le saintréithe, cuspóirí, straitéis agus feidhmíocht ionchasach an táirge.

(11)Toisc go ndearann an monaróir struchtúr gearrtha an táirge infheistíochta miondíola pacáistithe, is faoin monaróir atá sé measúnú a dhéanamh ar cé acu atá nó nach bhfuil bunús leis na costais agus muirir a áirítear sna táirgí infheistíochta agus cé acu atá nó nach bhfuil siad comhréireach. Agus iad ag tógáil ar na measúnuithe sin, ba cheart do na dáileoirí measúnuithe cosúla a dhéanamh ionas go gcuirfear san áireamh na costais dáileacháin agus costais eile nach n‑áirítear i measúnú an mhonaróra cheana féin.

(12)Leis an bpróiseas praghsála, a dhéantar ar leibhéal an mhonaróra agus ar leibhéal an dáileora, ba cheart dó, mar chuid den chreat rialachais táirge, an coincheap atá ann cheana, gur cheart do tháirgí infheistíochta atá dírithe ar spriocmhargadh ar leith a bheith deartha chun luach a thabhairt don spriocmhargadh sin, a fheabhsú.

(13)Chun an próiseas praghsála a dhéanamh níos oibiachtúla agus chun uirlis a thabhairt do mhonaróirí, dáileoirí agus údaráis inniúla, uirlis lena gceadófar comparáid éifeachtúil idir costais i measc táirgí infheistíochta ó gcineál céanna táirge, ba cheart do ESMA agus ÚEÁPC tagarmharcanna a fhorbairt, bunaithe ar shonraí a bhaineann le costas agus feidhmíocht táirgí infheistíochta, tagarmharcanna ba cheart do mhonaróirí agus dáileoirí a chur san áireamh ina bpróisis phraghsála. Má thugtar le fios le toradh comparáide le tagarmharc ábhartha nach bhfuil na costais agus an fheidhmíocht le haghaidh infheisteoirí ag teacht leis an tagarmharc, níor cheart an táirge a chur ar an margadh d’infheisteoirí miondíola, mura bhfuil suite ag tástáil bhreise agus measúnuithe eile go gcuirtear ar fáil leis an táirge Luach ar Airgead don spriocmhargadh mar sin féin, mar shampla, i gcás táirge ag a bhfuil gnéithe speisialta breise a mheasfaí a bheith ábhartha do ghrúpa áirithe infheisteoirí ag a bhfuil riachtanais shonracha agus cuspóirí sonracha sainaitheanta, ach nach léirítear sa tuairisc ar an ngrúpa táirgí infheistíochta dar forbraíodh an tagarmharc.

(14)Chun cúnamh a thabhairt do mhonaróirí agus do dháileoirí sna measúnuithe a dhéanann siad, ba cheart é a bheith de chumhacht ag an gCoimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh chun a shonrú na critéir a bheidh le húsáid chun a chinneadh cé acu atá nó nach bhfuil bunús le costais agus feidhmíocht agus cé acu atá nó nach bhfuil siad comhréireach.

(15)Chun é a chur ar a gcumas do ESMA agus ÚEÁPC tagarmharcanna iontaofa a fhorbairt, bunaithe ar shonraí iontaofa, ba cheart a cheangal ar mhonaróirí agus dáileoirí táirgí infheistíochta na sonraí is gá a thuairisciú d’údaráis inniúla, chun iad a chur ar aghaidh chuig ESMA agus ÚEÁPC. Chun teorainn a chur le costais a bhaineann leis na hoibleagáidí tuairiscithe nua, a mhéid is féidir, agus chun dúbláil a sheachaint, ba cheart do thacair sonraí a bheith bunaithe ar oibleagáidí nochta agus tuairiscithe a thagann ó dhlí an Aontais a mhéid is féidir. Ba cheart do ESMA agus ÚEÁPC caighdeáin theicniúla rialála a fhorbairt chun na tacair sonraí, caighdeáin sonraí agus modhanna agus formáidí a chinneadh le haghaidh na faisnéise atá le tuairisciú.

(16)Maidir le monaróirí áirithe ionstraimí airgeadais a thagann faoin sainmhíniú ar tháirgí miondíola pacáistithe i gcomhréir le hAirteagal 4(1) de Rialachán (AE) Uimh. 1286/2014, féadfar nach mbeidís faoi réir na hoibleagáide tuairiscithe a leagtar síos in Airt. 16‑a(2), ná aon oibleagáid tuairiscithe choibhéiseach eile. Sna cásanna sin, ba cheart do ghnólacht infheistíochta a thairgeann nó a mholann na hionstraimí airgeadais sin sonraí maidir le costais agus muirir agus saintréithe na dtáirgí sin a thuairisciú dá n‑údaráis inniúla baile. Ba cheart a mheas go bhfuil na hoibleagáidí tuairiscithe lena gcumhdaítear na sonraí thuas, a shuitear i bpacáiste rialála UCITSD agus AIFMD, coibhéiseach.

(17)I bhfianaise mhéid na héagsúlachta i dtairiscintí táirgí infheistíochta miondíola, ba cheart don fhorbairt tagarmharcanna a dhéanann ESMA agus ÚEÁPC a bheith ina próiseas éabhlóideach, ag tosú leis na táirgí infheistíochta is coitianta a cheannaíonn infheisteoirí miondíola agus ag tógáil go céimneach ar an taithí a fhaightear le himeacht ama chun an cumhdach a leathnú agus an cháilíocht a bheachtú.

(18)Le Treoracha 2009/65/CE agus 2011/61/AE, ceanglaítear ar chuideachtaí bainistíochta cistí infheistíochta malartacha agus gnóthais le haghaidh comhinfheistíochta in urrúis inaistrithe (GCUI) gníomhú leis na scileanna atá acu go cuí cúramach dícheallach ar mhaithe le leas an chiste infheistíochta a bhainistíonn siad agus ar mhaithe le leas a n‑infheisteoirí. Dá bhrí sin, ba cheart do chuideachtaí bainistíochta cistí infheistíochta malartacha agus GCUI gearradh costas míchuí ar chistí infheistíochta agus a n‑infheisteoirí a sheachaint. Ba cheart a cheangal ar chuideachtaí bainistíochta cistí infheistíochta malartacha agus GCUI próiseas fónta praghsála a shuí lena gcuimseofaí sainaithint, anailís agus athbhreithniú na gcostas a ghearrtar, go díreach nó go hindíreach, ar chistí infheistíochta nó a sealbhóirí aonad, costais a iompraíonn infheisteoirí dá réir sin. Ba cheart na costais a mheas mar costais chuí má chomhlíonann siad doiciméid réamhchonarthacha GCUI agus cistí infheistíochta malartacha, má tá gá leo le haghaidh a bhfeidhmithe, agus má iompraíonn infheisteoirí iad ar bhealach cóir.

(19)Ba cheart do chuideachtaí bainistíochta GCUI agus cistí infheistíochta malartacha infheisteoirí a chúiteamh i gcás ina ngearrtar costais mhíchuí, lena n‑áirítear i gcás inar míríomhadh costais chun díobhála na n‑infheisteoirí, agus na húdaráis inniúla, iniúchóirí airgeadais na gcistí infheistíochta agus a mbainisteoirí agus taisclann na gcistí sin a chur ar an eolas maidir leis sin. Chun forfheidhmiú níos fearr a chur chun cinn agus chun torthaí coincréiteacha a bhaint amach d’infheisteoirí miondíola, tá gá le comhchuibhiú chumhachtaí riaracháin agus smachtbhannaí na mBallstát. Maidir leis an oibleagáid a bhaineann le hinfheisteoirí a chúiteamh, ba cheart é a chur isteach mar bheart riaracháin agus smachtbhanna féideartha ionas go mbeadh an fhéidearthacht sin ann sna Ballstáit uile.

(20)Ba cheart a áirithiú leis na próisis phraghsála faoi Threoracha 2009/65/CE agus 2011/61/AE go bhfuil bunús leis na costais a iompraíonn infheisteoirí miondíola agus go bhfuil siad comhréireach i ndáil le saintréithe an táirge agus, go háirithe, i ndáil leis an gcuspóir agus straitéis infheistíochta, leibhéal an riosca agus torthaí ionchasacha na gcistí ionas gur féidir le GCUI agus cistí infheistíochta malartacha Luach ar Airgead a thabhairt d’infheisteoirí. Ba cheart do chuideachtaí bainistíochta GCUI agus cistí infheistíochta malartacha a bheith freagrach as cáilíocht a bpróiseas praghsála. Go háirithe, ba cheart dóibh a áirithiú go bhfuil na costais inchomparáide leis na caighdeáin mhargaidh, lena n‑áirítear trí chomparáid a dhéanamh idir costais na gcistí a bhfuil straitéisí agus saintréithe infheistíochta comhchosúla acu agus atá ar fáil ar bhunachair sonraí atá ar fáil go poiblí. Chun na próisis phraghsála a dhéanamh níos oibiachtúla, áfach, agus chun uirlis a thabhairt do chuideachtaí bainistíochta GCUI agus cistí infheistíochta malartacha, agus údaráis inniúla, uirlis lena gceadófar comparáid éifeachtúil idir costais i measc táirgí infheistíochta ón gcineál céanna táirge, ba cheart do ESMA agus ÚEÁPC tagarmharcanna a fhorbairt, bunaithe ar shonraí a bhaineann le costas agus feidhmíocht táirgí infheistíochta a fhaigheann ESMA mar chuid den tuairisciú maoirseachta, ar féidir measúnú ar an Luach ar Airgead a dhéanamh ina n‑aghaidh, anuas ar na critéir eile a áirítear i bpróiseas praghsála chuideachtaí bainistíochta GCUI agus cistí infheistíochta malartacha. Agus tosaíocht an Choimisiúin ualaigh riaracháin nach bhfuil gá leo a chosc agus na ceanglais maidir le tuairisciú a shimpliú á gcur san áireamh, ba cheart do na tagarmharcanna sin tógáil ar na sonraí atá ann cheana ó nochtaí poiblí agus tuairisciú maoirseachta mura mbíonn gá le sonraí breise go heisceachtúil. Níor cheart cistí infheistíochta nach mbaineann Luach Maith ar Airgead leo nó a imíonn ó thagarmharcanna ESMA a mhargú d’infheisteoirí miondíola mura suitear le tuilleadh measúnúcháin go dtairgtear Luach ar Airgead leis an táirge. Ba cheart an measúnú agus na bearta a dhéantar a dhoiciméadú agus a sholáthar do na húdaráis inniúla má iarrann siad sin.

(21)Ba cheart an Coimisiún a chumhachtú gníomhartha tarmligthe lena sonraítear na híoscheanglais maidir leis an bpróiseas praghsála a ghlacadh chun cosc a chur le costais mhíchuí a bheith gearrtha ar GCUI, cistí infheistíochta malartacha agus a sealbhóirí aonaid, agus na híoscheanglais maidir leis an measúnú ar an Luach ar Airgead a dhéanamh agus, i gcás inar gá, na híoscheanglais maidir le bearta ceartaitheacha a dhéanamh i gcás nach bhfuil bunús leis na costais nó nach bhfuil siad comhréireach i ndáil leis na torthaí a bhfuil coinne leo ó GCUI agus cistí infheistíochta malartacha i gcás ina mbeidh fáil air sin, an leibhéal riosca a mbaineann leo, cuspóir agus straitéis infheistíochta, agus na híoschleanglais maidir leis an measúnú agus na bearta sin a dhoiciméadú.

(22)Tá eolas agus inniúlacht na foirne ríthábhachtach i ndáil le comhairle d’ardcháilíocht a áirithiú. Tá na caighdeáin maidir leis an méid a mheastar a bheith riachtanach an‑éagsúil i measc na gcomhairleoirí a oibríonn faoi Threoir 2014/65/AE, Treoir (AE) 2016/97 agus faoin dlí náisiúnta neamh‑chomhchuibhithe. Chun cáilíocht na comhairle a fheabhsú agus chun cothrom na Féinne a áirithiú ar fud an Aontais, ba cheart comhchaighdeáin íosta maidir leis na ceanglais a bhaineann leis an eolas agus inniúlacht is gá a leagan síos. Tá sé sin an‑ábhartha mar gheall ar chastacht mhéadaithe agus nuálaíocht leanúnach i ndearadh ionstraimí airgeadais agus táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, agus an tábhacht mhéadaitheach a bhaineann le nithe a bhaineann leis an inbhuanaitheacht. Ba cheart do na Ballstáit a cheangal ar ghnólachtaí infheistíochta, agus dáileoirí árachais agus athárachais, a áirithiú go bhfuil an t‑eolas agus an inniúlacht is gá chun a gcuid oibleagáidí a chomhlíonadh ag na daoine nádúrtha a thugann comhairle infheistíochta thar ceann an ghnólachta infheistíochta nó a thugann comhairle mar idirghabhálaithe árachais, agus fostaithe na ngnóthas árachais agus idirghabhálaithe árachais lena mbaineann. Chun dearbhú a thabhairt do chliaint, custaiméirí agus údaráis inniúla go gcomhlíonann an leibhéal eolais agus inniúlachta atá ag na daoine nádúrtha agus idirghabhálaithe árachais sin agus fostaithe na ngnóthas árachais agus idirghabhálaithe árachais na caighdeáin a éilítear, ba cheart an t‑eolas agus an inniúlacht sin a chruthú le deimhniú. Tá tábhacht ag baint le forbairt agus oiliúint ghairmiúil thráthrialta chun a áirithiú go gcoinnítear agus go dtugtar cothrom le dáta eolas agus inniúlacht na foirne a thugann comhairle nó a dhíolann táirgí infheistíochta le cliaint, nó a thugann comhairle nó a dhíolann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe le custaiméirí. Chun na críche sin, is gá a cheangal ar na daoine nádúrtha a thugann comhairle infheistíochta cloí le líon íosta uaireanta an chloig in aghaidh na bliana d’oiliúint agus forbairt ghairmiúil agus go gcruthaíonn siad gur chuir siad an oiliúint agus an fhorbairt sin i gcrích le deimhniú.

(23)Le soláthar méadaitheach na seirbhísí infheistíochta ar mhodhanna digiteacha, cruthaítear deiseanna nua d’infheisteoirí miondíola. An tráth céanna, leis na seirbhísí sin cuirtear ar a gcumas do ghnólachtaí infheistíochta agus dáileoirí árachais táirgí agus seirbhísí infheistíochta a dháileadh ar bhonn níos tapa ar ghrúpa níos leithne infheisteoirí miondíola, rud lenar féidir rioscaí breise a bheith ag baint leis. Ba cheart, dá bhrí sin, na cumhachtaí agus na nósanna imeachta atá leordhóthanach chun aghaidh a thabhairt ar neamhchomhlíonadh rialacha atá ann cheana a bheith ag údaráis inniúla, lena n‑áirítear nuair a sholáthraíonn eintitis neamhúdaraithe iad ar mhodhanna digiteacha. Tá sé iomchuí, dá bhrí sin, go mbeadh údaráis inniúla in ann na bearta is gá a dhéanamh nuair a bhíonn cúiseanna réasúnaithe acu chun a chreidiúint go bhfuil seirbhísí infheistíochta á soláthar ag duine nádúrtha nó duine dlítheanach gan é a bheith údaraithe go hiomchuí nó go bhfuil táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe á ndáileadh ag idirghabhálaí árachais nó gnóthas árachais gan é a bheith cláraithe ná údaraithe. Nuair a bhaineann na bearta sin le duine nádúrtha, ba cheart foilsiú an chinnidh arna dhéanamh ag an údarás inniúil a bheith faoi réir measúnú cás ar chás maidir le comhréireacht fhoilsiú na sonraí pearsanta dá ndéantar foráil faoi Airteagal 71(1). Ba cheart do na húdaráis inniúla ESMA agus ÚEÁPC a chur ar an eolas maidir le hiompraíocht den sórt sin, agus ba cheart do ESMA agus ÚEÁPC na cinntí uile ábhartha arna n‑eisiúint ag na húdaráis inniúla a chomhdhlúthú agus a fhoilsiú ionas go mbeadh an fhaisnéis sin ar fáil d’infheisteoirí miondíola chun go mbeidís in ann calaois fhéideartha a shainaithint. A mhéid a bhaineann le daoine nádúrtha, chun nochtadh faisnéise pearsanta a sheachaint, a mheasann údarás inniúil a bheith neamhréireach agus an liosta comhdhlúite de na cinntí uile arna n‑eisiúint ag údaráis inniúla á fhoilsiú, ba cheart do ESMA agus ÚEÁPC staonadh ó aon fhaisnéis bhreise eile a nochtadh i gcomparáid leis an bhfaisnéis arna nochtadh ag an údarás inniúil féin.

(24)Tá soláthar seirbhísí infheistíochta trasteorann fíor‑riachtanach maidir le forbairt Aontas na Margaí Caipitil agus tá forfheidhmiú cuí na rialacha ina phríomhchuid den mhargadh aonair. Cé gurb é an Ballstát baile atá freagrach as maoirseacht ar ghnólacht infheistíochta i gcásanna a bhaineann le soláthar trasteorann seirbhísí, braitheann an margadh aonair ar mhuinín a eascraíonn as maoirseacht leordhóthanach gnólachtaí infheistíochta a dhéanann na húdaráis inniúla baile. Éilítear le prionsabal an aitheantais fhrithpháirtigh comhar éifeachtúil idir Ballstáit baile agus Ballstáit óstacha chun a áirithiú go gcoinnítear leibhéal leordhóthanach cosanta infheisteora. Déantar foráil i dTreoir (AE) 2014/65 maidir le sásra lena gceadaítear, faoi choinníollacha diana agus i gcás nach déanann an Ballstát baile beart iomchuí, d’údaráis inniúla Ballstát óstach bearta réamhchúramacha a dhéanamh chun infheisteoirí a chosaint. Chun comhair idir údaráis inniúla a éascú, agus chun iarrachtaí maoirseachta a neartú a thuilleadh, ba cheart an sásra sin a shimpliú agus ba cheart do na húdaráis inniúla sin, a fheiceann iompraíocht atá an‑chosúil nó mar an gcéanna leis an iompraíocht arna hardú ag údarás eile ar a gcríoch féin, a bheith in ann tagairt a dhéanamh do thorthaí an údaráis tionscnaimh sin chun nós imeachta a thionscnamh faoi Airteagal 86 de Threoir (AE) 2014/65.

(25)Ní éilítear le fógraí pas faoi Threoracha (AE) 2014/65 agus (AE) 2016/97 go soláthrófaí faisnéis ar scála seirbhísí trasteorann. Chun tuiscint cheart ar mhéid na seirbhísí trasteorann a thabhairt do ESMA, ÚEÁPC agus d’údaráis inniúla agus chun é a chur ar a gcumas dóibh a gcuid gníomhaíochtaí maoirseachta a oiriúnú do na seirbhísí trasteorann sin, ba cheart d’údaráis inniúla faisnéis a bhailiú maidir le soláthar na seirbhísí sin. I gcás ina soláthraíonn gnólacht infheistíochta nó idirghabhálaí árachais seirbhísí do chliaint atá suite i mBallstát eile, ba cheart don ghnólacht infheistíochta nó don idirghabhálaí árachais sin faisnéis bhunúsach a sholáthar dá údarás inniúil maidir leis na seirbhísí sin. Chun críocha comhréireachta, níor cheart feidhm a bheith ag an gceanglas tuairiscithe sin maidir le gnólachtaí a fhreastalaíonn ar níos lú ná caoga cliant ar bhonn trasteorann. Ba cheart do na húdaráis inniúla an fhaisnéis sin a chur ar fáil do ESMA agus ÚEÁPC, ar cheart dóibhsean an fhaisnéis sin a chur ar fáil do na húdaráis inniúla agus tuarascáil bhliantúil staidrimh maidir le seirbhísí trasteorann a fhoilsiú. Chun teorainn a chur le costais a bhaineann leis na hoibleagáidí tuairiscithe maidir le gníomhaíochtaí trasteorann, a mhéid is féidir, agus chun dúbláil a sheachaint, ba cheart d’fhaisnéis a bheith bunaithe ar oibleagáidí nochta agus tuairiscithe atá ann cheana a mhéid is féidir.

(26)Chun cóineasú maoirseachta a chothú agus comhar a éascú idir údaráis inniúla, ba cheart do ESMA a bheith in ann ardáin comhair a chur ar bun ar a thionscnamh féin, nó ar thionscnamh ceann amháin nó níos mó de na húdaráis inniúla, i gcás inarb ann d’ábhair imní a bhfuil bunús leo maidir le díobháil d’infheisteoirí a bhaineann le soláthar seirbhísí infheistíochta trasteorann agus i gcás ina mbíonn na gníomhaíochtaí sin suntasach i ndáil le margadh an Bhallstáit baile. Ba cheart an chumhacht chéanna a bheith ag ÚEÁPC, a bhfuil an chumhacht aige cheana féin chun ardáin chomhair a chur ar bun faoi Airteagal 152b de Threoir 2009/138/CE, maidir le gníomhaíochtaí dáilte árachais faoi Threoir (AE) 2016/97 ós rud é go bhféadfaidh saincheisteanna maoirseachta trasteorann den chineál céanna tarlú le dáileadh árachais. I gcás ina mbíonn imní thromchúiseach ann maidir le díobháil a d’fhéadfadh a bheith ann d’infheisteoirí agus i gcás nach mbíonn na húdaráis mhaoirseachta atá páirteach sna hardáin chomhair in ann teacht ar chomhaontú maidir le saincheisteanna a bhaineann le gnólacht infheistíochta nó dáileoir árachais a oibríonn ar bhonn trasteorann, féadfaidh ESMA agus ÚEÁPC, i gcomhréir le hAirteagal 16 de Rialachán (AE) Uimh. 1095/2010 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle 39 agus Rialachán (AE) Uimh. 1094/2010 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle 40 , faoi seach, moladh a eisiúint d’údarás inniúil an Bhallstáit baile chun ábhair imní na n‑údarás inniúil ábhartha eile a chur san áireamh agus comhchigireacht ar an láthair a dhéanamh in éineacht leis na húdaráis inniúla lena mbaineann.

(27)Costais, muirir ghaolmhara agus íocaíochtaí tríú páirtí atá nasctha le táirgí infheistíochta, féadfaidh siad tionchar mór a imirt ar na torthaí a bhfuil coinne leo. Tá nochtadh na gcostas sin, muirear gaolmhar agus íocaíochtaí tríú páirtí ina phríomhghné den chosaint d’infheisteoirí. Ba cheart faisnéis shoiléir a thabhairt d’infheisteoirí miondíola maidir le costais, muirir ghaolmhara agus íocaíochtaí tríú páirtí, in am trátha sula ndéanfar cinneadh infheistíochta. Chun inchomparáideacht na gcostas sin, muirear gaolmhar agus infheistíochtaí tríú páirtí a fheabhsú, ba cheart an fhaisnéis sin a sholáthar ar bhealach caighdeánaithe. Leis na caighdeáin theicniúla rialála ba cheart a shonrú agus a chomhchuibhiú inneachar agus formáid na nochtaí a bhaineann leis na costais sin, muirir ghaolmhara agus íocaíochtaí tríú páirtí, lena n‑áirítear mínithe gur cheart do ghnólachtaí infheistíochta a sholáthar do chliaint mhiondíola, go háirithe a mhéid a bhaineann le híocaíochtaí tríú páirtí.

(28)Chun trédhearcacht a mhéadú a thuilleadh, ba cheart do chliaint agus custaiméirí miondíola forbhreathnú tréimhsiúil a fháil ar a gcuid infheistíochtaí. Ar an gcúis sin, gnólachtaí a sholáthraíonn seirbhísí infheistíochta in éineacht le seirbhís a bhaineann le cosaint agus riar ionstraimí airgeadais, nó idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, ba cheart dóibh ráiteas bliantúil a sholáthar dá gcliaint agus dá gcustaiméirí miondíola, agus ba cheart a bheith sa ráiteas sin forbhreathnú ar na táirgí atá i seilbh na gcliant agus na gcustaiméirí sin, ar na costais, muirir ghaolmhara agus íocaíochtaí tríú páirtí uile, agus ar na híocaíochtaí uile, lena n‑áirítear díbhinní agus an t‑ús atá íoctha agus faighte ag an gcliant nó custaiméir thar thréimhse bliana, in éineacht le forbhreathnú ar fheidhmíocht na dtáirgí airgeadais sin. Leis an ráiteas bliantúil sin, ba cheart é a chur ar a gcumas d’infheisteoirí miondíola tuiscint níos fearr a fháil ar an tionchar a bheidh ag na heilimintí sin ar fheidhmíocht a bpunainne. I gcás seirbhísí infheistíochta nach éard atá iontu ach glacadh, tarchur agus forghníomhú orduithe, ba cheart na costais uile, na muirir ghaolmhara agus na híocaíochtaí tríú páirtí a íoctar i dtaca leis na seirbhísí agus na hionstraimí airgeadais a bheith sa ráiteas bliantúil. I gcás seirbhísí nach éard atá iontu ach slánchoinneáil agus riarachán ionstraimí airgeadais, ba cheart na costais uile, na muirir ghaolmhara agus na híocaíochtaí a fhaigheann an cliant i ndáil leis na seirbhísí agus na hionstraimí airgeadais a bheith sa ráiteas bliantúil. I gcás na seirbhísí sin uile, ba cheart don soláthraí seirbhíse miondealú mionsonraithe ar an bhfaisnéis sin in aghaidh na hionstraime airgeadais a sholáthar don chliant miondíola arna iarraidh sin. I bhfianaise saintréithe fadtéarmacha táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe a úsáidtear go minic chun críoch scoir, ba cheart eilimintí breise a bheith sa ráiteas bliantúil le haghaidh táirgí den sórt sin, lena n‑áirítear réamh‑mheastacháin aonair choigeartaithe ar an toradh a bhfuil coinne leis ag deireadh an chonartha, nó an tréimhse shealbhaíochta a mholtar agus achoimre ar an gcumhdach árachais.

(29)Ceanglais maidir le nochtadh atá difriúil nó forluiteach i dtaca le táirgí árachais a dháileadh thar ghníomhartha dlí éagsúla is cúis le héiginnteacht dhlíthiúil agus costas nach bhfuil gá leo le haghaidh gnóthais árachais agus idirghabhálaithe árachais. Is iomchuí, dá bhrí sin, na ceanglais uile maidir le nochtadh a leagan amach in aon ghníomh dlí amháin trí cheanglais den sórt sin a bhaint de Threoir 2009/138/CE agus trí Threoir (AE) 2016/97 a leasú. An tráth céanna, ag tógáil ar an taithí a fuarthas agus maoirseacht á déanamh ar na ceanglais sin, is iomchuí iad a oiriúnú ionas go mbeidh siad éifeachtach agus cuimsitheach. Mar chomhlánú ar dhoiciméad faisnéise maidir le táirge árachais atá seanbhunaithe cheana féin le haghaidh táirgí árachais neamhshaoil, ba cheart doiciméad faisnéise maidir le táirge árachais a bheith i bhfeidhm freisin le haghaidh táirgí um árachais saoil seachas táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe chun faisnéis chaighdeánaithe a sholáthar. Maidir le táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, le doiciméad faisnéise bunriachtanaí PRIIPanna ba cheart faisnéis chaighdeánach a sholáthar faoi Rialachán (AE) Uimh. 1286/2014.

(30)Le hathruithe ar an mbealach a bhfógraíonn gnólachtaí infheistíochta, gnóthais árachais agus idirghabhálaithe árachais táirgí agus seirbhísí airgeadais, lena n‑áirítear úsáid na dtionchairí, na meán sóisialta agus úsáid na gclaontaí iompraíochta, déantar difear níos mó d’iompraíocht infheisteoirí miondíola. Is iomchuí, dá bhrí sin, ceanglais a thabhairt isteach maidir le cumarsáid mhargaíochta agus cleachtais mhargaíochta, lena bhféadfaí inneachar tríú páirtí, dearadh, promóisin, brandáil, feachtasaíocht, suíomh táirgí agus scéimeanna luaíochta a áireamh freisin. Ba cheart do na ceanglais sin a shonrú go háirithe an ceanglas a bhaineann le bheith cothrom, soiléir agus gan bheith míthreorach i gcomhthéacs cumarsáide margaíochta agus cleachtas margaíochta. Ba cheart do cheanglais maidir le cur i láthair cothrom rioscaí agus tairbhí, agus oiriúnacht don spriocphobal atá beartaithe, cuidiú le feabhas a chur ar chur i bhfeidhm na bprionsabal cosanta d’infheisteoirí. Ba cheart na ceanglais sin a leathnú chuig cleachtais mhargaíochta, i gcás ina n‑úsáidtear na cleachtais sin chun rochtain agus éifeachtacht chumarsáide margaíochta, nó braistint ar a n‑inghaolmhaireacht, ar a n‑iontaofacht nó ar a n‑inchomparáideacht a fheabhsú. Chun a áirithiú, áfach, nach ndíspreagtar nó nach gcuirtear cosc ar sholáthraithe táirgí infheistíochta ábhar oideachais airgeadais a sholáthar agus litearthacht airgeadais infheisteoirí a chur chun cinn agus a fheabhsú, ba cheart a shonrú nach dtagann na hábhair agus na gníomhaíochtaí sin faoi shainmhíniú na cumarsáide margaíochta agus an chleachtais margaíochta.

(31)Chun aghaidh a thabhairt ar fhorbairtí maidir le cleachtais mhargaíochta, lena n‑áirítear úsáid tríú páirtithe chun táirgí nó seirbhísí a chur chun cinn go hindíreach, agus chun leibhéal iomchuí cosanta d’infheisteoirí a áirithiú, is gá na ceanglais maidir le cumarsáid mhargaíochta a neartú. Is gá, dá bhrí sin, go n‑éilítear gur cheart a cheangal le cumarsáid mhargaíochta go mbeifí in ann an gnólacht infheistíochta, an gnóthas árachais nó an t‑idirghabhálaí árachais a bhfuil cumarsáid mhargaíochta á déanamh thar a cheann a shainaithint go héasca. Maidir le cliaint mhiondíola, ba cheart faisnéis bhunriachtanach a chuirtear i láthair ar bhealach soiléir agus cothrom, maidir leis na táirgí agus na seirbhísí atá ar fáil, a bheith sa chumarsáid mhargaíochta sin freisin. Chun a áirithiú go gcuirfear oibleagáidí maidir le cosaint infheisteoirí i bhfeidhm i gceart i gcleachtas, ba cheart do ghnólachtaí infheistíochta beartas a bheith acu maidir le cumarsáid agus cleachtais mhargaíochta agus maidir le rialuithe inmheánacha leormhaithe agus nósanna imeachta um thuairisciú leormhaithe do chomhlacht bainistíochta na ngnólachtaí infheistíochta chun comhlíonadh an bheartais sin a áirithiú. Agus cumarsáid agus cleachtais mhargaíochta á bhforbairt, ba cheart do ghnólachtaí infheistíochta, d’idirghabhálaithe árachais agus do ghnóthais árachais spriocphobal an spriocmhargaidh lena mbaineann a chur san áireamh.

(32)Níor cheart go ndéanfadh an luas tapa ag a bhféadfar cumarsáid agus cleachtais mhargaíochta a sholáthar agus a athrú, go háirithe trí uirlisí digiteacha agus bealaí digiteacha a úsáid, cosc a chur ar fhorfheidhmiú leordhóthanacha na gceanglas rialála is infheidhme. Is gá, dá bhrí sin, go n‑áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh na cumhachtaí is gá ag na húdaráis náisiúnta inniúla chun maoirseacht a dhéanamh agus, i gcás inar gá, idirghabháil a dhéanamh go tráthúil. Ina theannta sin, ba cheart rochtain a bheith ag na húdaráis inniúla ar an bhfaisnéis is gá a bhaineann le cumarsáid agus cleachtais mhargaíochta chun a ndualgais mhaoirseachta agus forfheidhmithe a dhéanamh agus chun cosaint tomhaltóirí a áirithiú. Chun na críche sin, ba cheart do ghnólachtaí infheistíochta agus do ghnóthais árachais taifid a choimeád ar chumarsáid mhargaíochta a sholáthraítear nó a chuirtear ar fáil do chliaint mhiondíola nó do chliant miondíola ionchasach agus ar aon ghné ghaolmhar atá ábhartha d’údaráis inniúla. Chun cumarsáid mhargaíochta arna scaipeadh ag tríú páirtithe, amhail tionchairí agus gníomhaireachtaí fógraíochta mar shampla, a ghabháil is gá sonraí maidir le céannacht tríú páirtithe den sórt sin a thaifeadadh freisin. Ós rud é go bhféadfadh saincheisteanna maidir le táirgí agus seirbhísí airgeadais teacht chun cinn roinnt blianta tar éis na hinfheistíochta, ba cheart do ghnólachtaí infheistíochta, do ghnóthais árachais agus d’idirghabhálaithe árachais taifid den fhaisnéis thuas a choimeád go ceann tréimhse 5 bliana agus, i gcás ina n‑iarrann an t‑údarás inniúil amhlaidh, go ceann tréimhse suas le 7 mbliana.

(33)Is gné fhíor‑riachtanach de chosaint infheisteoirí iad na measúnuithe oiriúnachta agus iomchuibhis. Ba cheart do ghnólachtaí infheistíochta, do ghnóthais árachais agus d’idirghabhálaithe árachais measúnú a dhéanamh ar oiriúnacht nó iomchuibheas táirgí agus seirbhísí infheistíochta arna moladh don chliant nó arna n‑éileamh ag an gcliant, faoi seach, ar bhonn na faisnéise a fhaightear ón gcliant. I gcás inar gá, féadfaidh an gnólacht infheistíochta, an gnóthas árachais nó an t‑idirghabhálaí árachais faisnéis a úsáid a d’fhéadfadh a bheith faighte acu ar bhonn cúiseanna dlisteanacha eile, lena n‑áirítear caidrimh atá ann cheana leis an gcliant nó leis an gcustaiméir. Ba cheart do na gnólachtaí infheistíochta, do na gnóthais árachais agus do na hidirghabhálaithe árachais cuspóir na measúnuithe sin agus a thábhachtaí atá sé faisnéis chruinn iomlán a sholáthar a mhíniú dá gcliaint agus dá gcustaiméirí. Ba cheart dóibh a gcliaint agus a gcustaiméirí a chur ar an eolas, trí rabhaidh chaighdeánaithe, go bhféadfadh go mbeadh iarmhairtí diúltacha ar cháilíocht an mheasúnaithe dá gcuirfí faisnéis mhíchruinn neamhiomlán ar fáil. Chun comhchuibhiú agus éifeachtúlacht na rabhadh éagsúil a áirithiú, ba cheart do ESMA agus do ÚEÁPC caighdeáin theicniúla rialála a fhorbairt chun inneachar agus formáid na rabhadh sin a shonrú.

(34)Chun a áirithiú, i gcomhthéacs na seirbhísí a dtugtar comhairle ina leith, go dtabharfar aird chuí ar éagsúlú punainne, ba cheart ceangal córasach a chur ar chomhairleoirí airgeadais riachtanais an éagsúlaithe sin dá gcliaint nó dá gcustaiméirí a mheas, mar chuid de na measúnuithe oiriúnachta, lena n‑áirítear ar bhonn faisnéise arna soláthar ag na cliaint nó ag na custaiméirí sin maidir lena bpunann sócmhainní airgeadais agus neamhairgeadais atá ann cheana.

(35)Chun a áirithiú go gcuirfidh tástálacha oiriúnachta ar a gcumas do ghnólachtaí infheistíochta, gnóthais árachais agus idirghabhálaithe árachais measúnú éifeachtach a dhéanamh cé acu atá nó nach bhfuil táirge nó seirbhís airgeadais oiriúnach dá gcliaint agus dá gcustaiméirí, ba cheart do na gnólachtaí, do na gnóthais árachais agus do na hidirghabhálaithe árachais sin faisnéis a fháil uathu, ní hamháin faoina n‑eolas agus faoina dtaithí ar na hionstraimí airgeadais nó ar na seirbhísí airgeadais sin, ach ar chliaint mhiondíola nó ar chustaiméirí freisin maidir lena gcumas caillteanais iomlána nó páirteacha a iompar agus maidir lena lamháltas riosca. I gcás measúnú oiriúnachta diúltach, níor cheart cead a bheith ag gnólacht infheistíochta, ag gnóthas árachais ná ag dáileoir idirghabhálaí árachais, i dteannta na hoibleagáide rabhadh a thabhairt don chliant nó don chustaiméir, dul ar aghaidh leis an idirbheart ach amháin i gcás ina n‑iarrann an cliant nó an custaiméir lena mbaineann amhlaidh go sainráite.

(36)Is féidir éagsúlacht leathan ionstraimí airgeadais a thairiscint d’infheisteoirí miondíola, agus bíonn leibhéil éagsúla rioscaí maidir le caillteanais ionchasacha i gceist le gach ionstraim airgeadais. Dá bhrí sin, ba cheart d’infheisteoirí miondíola a bheith in ann táirgí infheistíochta a bhfuil riosca ar leith ag baint leo a shainaithint go héasca. Is iomchuí, dá bhrí sin, go n‑éilítear go sainaithneoidh gnólachtaí infheistíochta, gnóthais árachais agus idirghabhálaithe árachais na táirgí infheistíochta sin a bhfuil riosca ar leith ag baint leo agus go n‑áireofaí leo, i bhfaisnéis a tharchuirtear chuig cliaint mhiondíola agus custaiméirí, lena n‑áirítear cumarsáid mhargaíochta, rabhaidh maidir leis na rioscaí sin. Chun cúnamh a thabhairt do ghnólachtaí infheistíochta, do ghnóthais árachais agus d’idirghabhálaithe árachais táirgí den sórt sin a bhfuil riosca ar leith ag baint leo a shainaithint, ba cheart do ESMA agus do ÚEÁPC treoirlínte a eisiúint maidir le conas táirgí den sórt sin a shainaithint, agus aird chuí á tabhairt ar na cineálacha éagsúla táirgí infheistíochta agus táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe atá ann cheana. Chun na rabhaidh riosca sin a chomhchuibhiú ar fud an Aontais Eorpaigh, ba cheart do ESMA agus do ÚEÁPC caighdeáin theicniúla a chur isteach a mhéid a bhaineann le hinneachar agus formáid na rabhadh riosca sin. Ba cheart do na Ballstáit údaráis inniúla a chumhachtú le húsáid rabhadh riosca a fhorchur le haghaidh táirgí infheistíochta sonracha agus, i gcás ina mbeadh úsáid nó easpa úsáide na rabhadh riosca sin neamhréireach nó i gcás ina gcruthódh sé tionchar ábhartha ó thaobh cosaint infheisteoirí de, ba cheart an chumhacht a bheith ag ESMA agus ÚEÁPC úsáid rabhadh den sórt sin ag gnólachtaí infheistíochta ar fud an Aontais Eorpaigh a fhorchur.

(37)Tá sé ríthábhachtach leibhéal litearthachta airgeadais na gcliant miondíola agus na gcustaiméirí, agus na gcliant miondíola ionchasach agus na gcustaiméirí ionchasacha a mhéadú chun tuiscint níos fearr a thabhairt do na cliaint mhiondíola agus do na custaiméirí sin maidir le conas infheistíocht a dhéanamh go freagrach, chun cothromaíocht leordhóthanach a bhaint amach maidir leis na rioscaí agus leis na tairbhí a bhaineann le hinfheistíocht. Dá bhrí sin, ba cheart do na Ballstáit bearta foghlama foirmiúla agus neamhfhoirmiúla a chur chun cinn a thacaíonn le litearthacht airgeadais na gcliant miondíola agus na gcustaiméirí, agus na gcliant miondíola ionchasach agus na gcustaiméirí ionchasacha i ndáil le hinfheistíocht fhreagrach. Tagraíonn infheistiú go freagrach do chumas infheisteoirí miondíola cinntí infheistíochta eolasacha a dhéanamh i gcomhréir lena gcuspóirí pearsanta agus airgeadais, ar choinníoll go bhfuil siad ar an eolas faoin raon táirgí agus seirbhísí infheistíochta atá ar fáil, faoina bpríomhghnéithe, agus faoi na rioscaí agus na tairbhí a bhaineann le hinfheistíocht, agus ar choinníoll go dtuigeann siad an chomhairle infheistíochta a fhaigheann siad agus go bhfuil siad in ann freagairt dó go hiomchuí. Ba cheart d’infheisteoirí miondíola ionchasacha a bheith in ann rochtain a fháil ar ábhar oideachais a thacaíonn lena litearthacht airgeadais i gcónaí, agus ba cheart, go háirithe, a chur san áireamh san ábhar difríochtaí idir aois, leibhéil oideachais agus cumais theicneolaíocha infheisteoirí miondíola. Tá sé sin ábhartha go háirithe do chliaint mhiondíola agus do chustaiméirí a fhaigheann rochtain den chéad uair ar ionstraimí airgeadais, ar sheirbhísí infheistíochta, agus ar tháirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, agus iad siúd a úsáideann uirlisí digiteacha.

(38)Is gá a áirithiú maidir leis na critéir chun a shocrú cé acu atá nó nach bhfuil an taithí, an t‑eolas agus an saineolas is gá ag cliant chun go gcaithfear leo mar chliant gairmiúil i gcás ina n‑iarrann an cliant sin cóireáil den sórt sin, go bhfuil na critéir sin iomchuí agus oiriúnach don fheidhm. Dá bhrí sin, ba cheart taithí a bailíodh lasmuigh d’earnáil na seirbhísí airgeadais agus oiliúint dheimhnithe agus oideachas atá déanta ag an gcliant a chur san áireamh sna critéir shainaitheantais. Ba cheart na critéir shainaitheantais a bheith comhréireach agus gan a bheith idirdhealaitheach maidir le Ballstát cónaithe an chliaint. Ba cheart, dá bhrí sin, na critéir atá bunaithe ar rachmas agus ar mhéid eintitis dhlítheanaigh a leasú chun cuntas a choinneáil ar chliaint a bhfuil cónaí orthu i mBallstáit a bhfuil meán‑OTI per capita níos ísle acu.

(39)Chuathas i gcomhairle leis an Maoirseoir Eorpach ar Chosaint Sonraí i gcomhréir le hAirteagal 42(1) de Rialachán (AE) 2018/1725 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus thug sé tuairim an [XX XX 2023].

(40)Tá feidhm ag Rialachán (AE) 2016/679 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le próiseáil sonraí pearsanta chun críocha na Treorach seo. Tá feidhm ag Rialachán (AE) 2018/1725 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le sonraí pearsanta a phróiseáil ag institiúidí agus comhlachtaí an Aontais chun críocha na Treorach seo. Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú go ndéanfaidh an phróiseáil sonraí a dhéantar chun an Treoir seo a chur i bhfeidhm Treoir 2002/58/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle a urramú go hiomlán i gcás ina bhfuil an Treoir sin infheidhme.

(41)Ba cheart, dá bhrí sin, Treoracha (AE) 2009/65/CE, 2009/138/CE, 2011/61/AE, 2014/65/AE agus (AE) 2016/97 a leasú dá réir sin.

TAR ÉIS AN TREOIR SEO A GHLACADH:

Airteagal 1

Leasuithe ar Threoir 2014/65/AE

Leasaítear Treoir 2014/65/AE mar a leanas:

in Airteagal 1(4), cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (a):

‘(a) Airteagal 9(3), Airteagal 14, agus Airteagal 16(2), (3) agus (6), Airteagal 16‑a (1), an chéad fhomhír, an dara fomhír agus an cúigiú fomhír, Airteagal 16‑a(3), Airteagal 16-a(4), an chéad fhomhír agus an dara fomhír, Airteagal 16‑a(7), (8), (10) agus Airteagal 16‑a(11), pointe (b);’;

in Airteagal 3(2), cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointí (b) agus (c):

‘(b) oibleagáidí gnó a sheoladh mar a bhunaítear in Airteagal 24(1), (1a), Airteagal 24(3), (4), (5), (7) agus (10), Airteagal 25(2), (4), (5) agus (6), agus, i gcás ina gceadaítear sa réimeas náisiúnta do na daoine sin gníomhairí ceangailte a cheapadh, Airteagal 29, agus na bearta cur chun feidhme faoi seach;

‘(c) ceanglais eagraíochtúla mar a leagtar síos in Airteagal 16(3), (6), (7), Airteagal 16‑a (1), fomhíreanna 1, 2 agus 5, Airteagal 16‑a(3), Airteagal 16‑a(4), fomhíreanna 1 agus 2, Airteagal 16‑a(7) pointe (c), (8), (10) agus Airteagal 16(11), pointe (b), agus na gníomhartha tarmligthe comhfhreagracha arna nglacadh ag an gCoimisiún i gcomhréir le hAirteagal 89.’;

cuirtear na pointí (66), (67) agus (68) seo a leanas isteach in Airteagal 4(1):

‘(66) ciallaíonn ‘cumarsáid mhargaíochta’ aon nochtadh faisnéise seachas nochtadh a cheanglaítear le dlí an Aontais nó leis an dlí náisiúnta, nó seachas an t‑ábhar oideachais airgeadais dá dtagraítear in Airteagal 88b, nó seachas taighde infheistíochta a chomhlíonann na coinníollacha chun go gcaithfí leis amhlaidh, a chuireann chun cinn nó a mheallann, go díreach nó go hindíreach, infheistíochtaí in aon ionstraim airgeadais amháin nó in ionstraimí airgeadais iomadúla nó i gcatagóirí d’ionstraimí airgeadais nó seirbhísí infheistíochta nó coimhdeacha a úsáid arna soláthar ag gnólacht infheistíochta a dhéantar maidir leis na nithe seo a leanas:

(a) ag gnólacht infheistíochta nó ag tríú páirtí lena n‑íoctar nó lena spreagtar trí chúiteamh neamhairgeadaíochta ón ngnólacht infheistíochta sin;

(b) déantar le daoine nádúrtha nó dlítheanacha í;

‘(67) ciallaíonn ‘cleachtas margaíochta’ aon straitéis, úsáid uirlise nó teicníce arna cur i bhfeidhm ag gnólacht infheistíochta, nó ag aon tríú páirtí a fhaigheann luach saothair nó dreasú trí chúiteamh neamhairgeadaíochta ag an ngnólacht infheistíochta sin chun:

(a) cumarsáid mhargaíochta a scaipeadh go díreach nó go hindíreach;

(b) rochtain agus éifeachtacht na cumarsáide margaíochta a luathú nó a fheabhsú;

(68) ciallaíonn ‘comhéadan ar líne’ aon bhogearra, lena n‑áirítear suíomh gréasáin, cuid de shuíomh gréasáin, nó feidhmchlár;’;

cuirtear Airteagal 5a seo a leanas isteach:

‘Airteagal 5a

Nós imeachta chun aghaidh a thabhairt ar ghníomhaíochtaí neamhúdaraithe a chuirtear ar fáil trí mhodhanna digiteacha

1.Áiritheoidh na Ballstáit, i gcás ina soláthraíonn duine nádúrtha nó duine dlítheanach seirbhísí infheistíochta nó gníomhaíochtaí infheistíochta ar líne a dhíríonn ar chliaint laistigh dá chríoch gan a bheith údaraithe faoi Airteagal 5(1) nó faoin dlí náisiúnta nó i gcás ina bhfuil forais réasúnta ag údarás inniúil a bheith in amhras go soláthraíonn an t‑eintiteas sin na seirbhísí sin gan a bheith údaraithe faoi Airteagal 5(1) nó faoin dlí náisiúnta, go ndéanfaidh an t‑údarás inniúil gach beart iomchuí agus comhréireach chun tairiscint na seirbhísí nó na ngníomhaíochtaí infheistíochta neamhúdaraithe a chosc, lena n‑áirítear seirbhísí nó gníomhaíochtaí a bhaineann le cumarsáid mhargaíochta, trí dhul i muinín na gcumhachtaí maoirseachta dá dtagraítear in Airteagal 69(2). Déanfaidh aon bheart den sórt sin prionsabail an chomhair idir na Ballstáit a leagtar amach i gCaibidil II a urramú.

2.Déanfaidh na Ballstáit foráil go bhfoilseoidh na húdaráis inniúla aon chinneadh lena bhforchuirtear beart arna dhéanamh de bhun mhír 1, i gcomhréir le hAirteagal 71.

Cuirfidh údaráis inniúla ESMA ar an eolas faoi aon chinneadh den sórt sin gan moill mhíchuí. Bunóidh ESMA bunachar sonraí leictreonach ina mbeidh na cinntí arna gcur isteach ag údaráis inniúla, a mbeidh rochtain ag na húdaráis inniúla uile air. Foilseoidh ESMA liosta de na cinntí uile atá ann cheana, ina dtabharfar tuairisc ar na daoine nádúrtha nó ar na daoine dlítheanacha lena mbaineann agus ar na cineálacha seirbhísí nó ar na cineálacha táirgí a chuirtear ar fáil. Beidh an liosta inrochtana don phobal trí nasc ar shuíomh gréasáin ESMA. A mhéid a bhaineann le daoine nádúrtha, ní fhoilseofar níos mó sonraí pearsanta na ndaoine nádúrtha sin mar thoradh ar an liosta sin ná mar a d’fhoilsigh an t‑údarás inniúil de bhun na chéad fhomhíre, agus i gcomhréir le hAirteagal 71(1).’;

Leasaítear Airteagal 7 mar a leanas:

(a)i mír 3, cuirtear an fhomhír seo a leanas isteach:

‘I gcás nár deonaíodh an t‑údarú, cuirfidh an t‑údarás inniúil ESMA ar an eolas faoi na cúiseanna nár deonaíodh an t‑údarú.’;

(b)cuirtear an mhír 3a seo a leanas isteach:

‘3a. Déanfaidh ESMA liosta de na heintitis ar diúltaíodh údarú dóibh a bhunú agus a chur ar fáil d’údaráis inniúla.

Beidh faisnéis sa liosta maidir leis na seirbhísí nó na gníomhaíochtaí a bhfuil údarú iarrtha ag gach gnólacht infheistíochta ina leith, chomh maith leis na cúiseanna leis an diúltú an t‑údarú a dheonú agus déanfar é a thabhairt cothrom le dáta ar bhonn tráthrialta.’;

Leasaítear Airteagal 8 mar a leanas:

(a)cuirtear an méid a leanas in ionad an dara mír:

‘Cuirfear gach aistarraingt údaraithe in iúl do ESMA. ‘Cuirfidh an t‑údarás inniúil ESMA ar an eolas faoi na cúiseanna le tarraingt siar an údaraithe.’;

(b)cuirtear an mhír seo a leanas leis:

‘Sa liosta dá dtagraítear in Airteagal 7(3a), beidh na heintitis uile ónar tarraingíodh siar an t‑údarú freisin, chomh maith le faisnéis faoi na seirbhísí nó faoi na gníomhaíochtaí a ndéantar údarú gach gnólachta infheistíochta a tharraingt siar ina leith, agus na cúiseanna leis an údarú a tharraingt siar.’;

Leasaítear Airteagal 9(3) mar a leanas:

(a)cuirtear an méid seo a leanas in ionad na chéad fhomhíre:

‘Áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfaidh comhlacht bainistíochta de ghnólacht infheistíochta sainmhíniú agus maoirseacht ar chur chun feidhme na socruithe rialachais, agus go mbeidh sé cuntasach dó, lena n‑áirithítear bainistíocht éifeachtach stuama den ghnólacht infheistíochta, lena n‑áirítear dualgais a roinnt sa ghnólacht infheistíochta, cosc a chur ar choinbhleachtaí leasa agus cosaint infheisteoirí, agus i modh a chuireann sláine an mhargaidh agus leasanna na gcliant chun cinn.’;

(b)sa dara fomhír, cuirtear an pointe (d) seo a leanas léi:

‘(d) beartas maidir le cumarsáid agus cleachtais mhargaíochta, arb é is aidhm dó comhlíonadh na n‑oibleagáidí a leagtar amach in Airteagal 24c a áirithiú.’;

Leasaítear Airteagal 16 mar a leanas:

(a)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 1:

‘1. Cuirfidh an Ballstát baile de cheangal ar ghnólachtaí infheistíochta na ceanglais eagraíochtúla a leagtar síos i míreanna 2 go 10 den Airteagal seo, Airteagal 16a agus in Airteagal 17 a chomhlíonadh.’;

(b)scriostar fomhíreanna 2 go 7 i mír 3;

(c)cuirtear an mhír 3a seo a leanas isteach:

‘3a. Déanfaidh gnólacht infheistíochta socruithe eagraíochtúla agus riaracháin éifeachtacha a chothabháil agus a oibriú d’fhonn gach beart réasúnach a dhéanamh atá deartha chun a áirithiú go gcomhlíonfaidh cumarsáid agus cleachtais mhargaíochta na hoibleagáidí a leagtar amach in Airteagal 24c.’;

(d)cuirtear an mhír 7a seo a leanas isteach:

‘7a. Áiritheoidh na Ballstáit go mbunóidh gnólachtaí infheistíochta nósanna imeachta agus socruithe iomchuí, lena n‑áirítear bealaí cumarsáide leictreonacha, chun a áirithiú gur féidir cearta cliaint faoin Treoir seo a fheidhmiú gan srian agus go ndéileálfar le gearáin an chliaint i gceart, dá dtagraítear in Airteagal 75. Leis na nósanna imeachta sin, beidh infheisteoirí in ann gearáin a chlárú in aon teanga inar soláthraíodh ábhar cumarsáide nó seirbhísí cumarsáide nó sa teanga arna comhaontú idir an gnólacht agus a chliaint sula ndéantar aon idirbheart.

I ngach cás, déanfar gearáin a chlárú agus gheobhaidh gearánaigh freagraí laistigh de 40 lá oibre.’;

cuirtear an tAirteagal 16‑a seo a leanas isteach i ndiaidh Airteagal 16:

‘Airteagal 16-a

Ceanglais rialachais táirgí

1.Áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfaidh gnólachtaí infheistíochta a mhonaraíonn ionstraimí airgeadais chun iad a dhíol le cliaint próiseas a bhunú, a choimeád, a oibriú agus a athbhreithniú chun gach ionstraim airgeadais agus oiriúnuithe suntasacha ar ionstraimí airgeadais atá ann cheana a fhormheas sula ndéanfar iad a mhargú nó a dháileadh ar chliaint (an próiseas faofa táirge).

Beidh an méid uile seo a leanas sa phróiseas formheasa táirge:

(a)sonraíocht ar spriocmhargadh sainaitheanta na gcliant deiridh laistigh den chatagóir ábhartha cliant le haghaidh gach ionstraime airgeadais;

(b)aitheantas soiléir ar chuspóirí agus riachtanais an spriocmhargaidh;

(c)measúnú ar cé acu a dheartar nó nach ndeartar an ionstraim airgeadais go hiomchuí chun cuspóirí agus riachtanais an spriocmhargaidh a bhaint amach;

(d)measúnú ar na rioscaí ábhartha uile don spriocmhargadh sainaitheanta agus go bhfuil an straitéis dáileacháin atá beartaithe i gcomhréir leis an spriocmhargadh sainaitheanta;

(e)i ndáil le hionstraimí airgeadais a thagann faoin sainmhíniú ar tháirgí infheistíochta miondíola pacáistithe i gcomhréir le hAirteagal 4(1) de Rialachán (AE) Uimh. 1286/2014 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle*, aitheantas agus cainníochtú soiléir na gcostas agus na muirear uile a bhaineann leis an ionstraim airgeadais agus measúnú i dtaobh an bhfuil údar maith leis na costais agus leis na muirir sin agus an bhfuil siad comhréireach, ag féachaint do shaintréithe, do chuspóirí agus, más ábhartha, do straitéis na hionstraime airgeadais, agus dá feidhmíocht (‘próiseas praghsála’).

Áireofar leis an bpróiseas praghsála dá dtagraítear i bpointe (e) comparáid leis an tagarmharc ábhartha, i gcás ina mbeidh fáil air sin, maidir le costais agus an fheidhmíocht arna foilsiú ag ESMA i gcomhréir le mír 9.

Nuair a imíonn ionstraim airgeadais ón tagarmharc ábhartha dá dtagraítear i mír 9, déanfaidh an gnólacht infheistíochta tástáil bhreise agus tuilleadh measúnuithe, agus suífidh sé cé acu atá nó nach bhfuil údar mar sin féin le costais agus muirir agus cé acu atá siad comhréireach nó nach bhfuil. Mura féidir údar agus comhréireacht na gcostas agus na muirear a léiriú, ní fhormheasfaidh an gnólacht infheistíochta an ionstraim airgeadais.

An gnólacht infheistíochta a mhonaraíonn ionstraimí airgeadais, déanfaidh sé an fhaisnéis uile maidir leis an ionstraim airgeadais agus maidir leis an bpróiseas faofa táirge is gá chun an ionstraim sin agus na heilimintí a cuireadh san áireamh le linn phróiseas faofa an táirge a thuiscint go hiomlán, lena n‑áirítear mionsonraí iomlána agus cruinne maidir le haon chostas agus muirear a bhaineann leis an ionstraim airgeadais a chur ar fáil do dháileoirí.

2.Déanfaidh gnólacht infheistíochta a mhonaraíonn ionstraimí airgeadais a thagann faoin sainmhíniú ar tháirgí miondíola pacáistithe i gcomhréir le hAirteagal 4(1) de Rialachán (AE) Uimh. 1286/2014, an méid seo a leanas a thuairisciú dá údaráis inniúla bhaile:

(a)mionsonraí maidir le costais agus muirir na hionstraime airgeadais, lena n‑áirítear aon chostas dáileacháin a ionchorpraítear i gcostais na hionstraime airgeadais, lena n‑áirítear íocaíochtaí tríú páirtí;

(b)sonraí ar shaintréithe na hionstraime airgeadais, go háirithe a feidhmíocht agus leibhéal an riosca.

Tarchuirfidh na húdaráis inniúla na sonraí dá dtagraítear i bpointí (a) agus (b) chuig ESMA gan moill mhíchuí.

3.Beidh socruithe leordhóthanacha i bhfeidhm ag gnólacht infheistíochta a thairgeann nó a mholann ionstraimí airgeadais nach ndéanann sé féin a mhonarú, chun an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 1 a fháil agus chun saintréithe agus spriocmhargadh aitheanta gach ionstraime airgeadais a thuiscint.

4.Déanfaidh gnólacht infheistíochta athbhreithniú rialta ar ionstraimí airgeadais a thairgeann sé nó a mholann sé, ag cur san áireamh aon teagmhas nó riosca a d’fhéadfadh difear ábhartha a dhéanamh don spriocmhargadh sainaitheanta, chun measúnú a dhéanamh ar cé acu atá nó nach bhfuil an ionstraim airgeadais comhsheasmhach le riachtanais an spriocmhargaidh aitheanta agus cé acu atá nó nach bhfuil an straitéis dáilte bheartaithe fós oiriúnach.

Déanfaidh gnólacht infheistíochta a thairgeann nó a mholann ionstraimí airgeadais a thagann faoin sainmhíniú ar tháirgí infheistíochta miondíola pacáistithe i gcomhréir le hAirteagal 4(1) de Rialachán (AE) Uimh. 1286/2014, an méid seo a leanas a áirithiú:

(a)na costais dáileacháin agus aon chostas agus muirear breise nach bhfuil curtha san áireamh cheana féin ag an monaróir a shainaithint agus a chainníochtú;

(b)measúnú ar cé acu atá nó nach bhfuil údar leis na costais agus muirir iomlána agus ar cé acu atá nó nach bhfuil siad comhréireach, ag féachaint do chuspóirí agus d’éilimh an spriocmhargaidh (próiseas praghsála).

Áireofar leis an bpróiseas praghsála dá dtagraítear i bpointí (a) agus (b), comparáid leis an tagarmharc ábhartha, nuair atá fáil air, maidir le costais agus an fheidhmíocht arna foilsiú ag ESMA i gcomhréir le mír 9.

Nuair a imíonn ionstraim airgeadais, in éineacht le costais seirbhísí arna dtabhú ag an gcliant chun an ionstraim sin a cheannach, ón tagarmharc ábhartha dá dtagraítear i mír 9, déanfaidh an gnólacht infheistíochta, a thairgeann nó a mholann ionstraim airgeadais, tástáil bhreise agus tuilleadh measúnuithe, agus suífidh sé cé acu atá nó nach bhfuil údar mar sin féin le costais agus muirir agus cé acu atá siad comhréireach nó nach bhfuil. Mura féidir údar agus comhréireacht na gcostas agus na muirear a léiriú, ní dhéanfaidh an gnólacht infheistíochta an ionstraim airgeadais a thairgeadh ná a mholadh.

5.Déanfaidh gnólacht infheistíochta a thairgeann nó a mholann ionstraimí airgeadais a thagann faoin sainmhíniú ar tháirgí miondíola pacáistithe i gcomhréir le hAirteagal 4(1) de Rialachán (AE) Uimh. 1286/2014, mionsonraí faoi chostais dáileacháin, lena n‑áirítear aon chostas a bhaineann le soláthar comhairle nó aon íocaíocht tríú páirtí gaolmhara a thuairisciú dá údaráis inniúla bhaile.

Tarchuirfidh na húdaráis inniúla sonraí den sórt sin faoi chostais dáileacháin chuig ESMA gan moill mhíchuí.

6.Déanfaidh gnólacht infheistíochta a thairgeann nó a mholann ionstraimí airgeadais a thagann faoin sainmhíniú ar tháirgí miondíola pacáistithe i gcomhréir le hAirteagal 4(1) de Rialachán (AE) Uimh. 1286/2014, arna monarú ag monaróir nach bhfuil faoi réir na hoibleagáide tuairiscithe a leagtar síos i mír 2 ná faoi aon oibleagáid tuairiscithe choibhéiseach eile, an méid seo a leanas a thuairisciú dá údaráis inniúla bhaile:

(a)mionsonraí maidir le costais agus muirir aon ionstraime airgeadais, a shanntar d’infheisteoirí miondíola, lena n‑áirítear aon chostas dáileacháin a ionchorpraítear i gcostais na hionstraime airgeadais, lena n‑áirítear íocaíochtaí tríú páirtí;

(b)sonraí ar shaintréithe na n‑ionstraimí airgeadais, go háirithe a bhfeidhmíocht agus leibhéal an riosca.

Tarchuirfidh na húdaráis inniúla sonraí den sórt sin gan moill mhíchuí chuig ESMA.

7.Déanfaidh gnólacht infheistíochta na measúnuithe uile a dhéantar a dhoiciméadú agus, arna iarraidh sin, soláthróidh sé na measúnuithe sin d’údarás inniúil ábhartha, lena n‑áirítear an méid seo a leanas:

(a)i gcás inarb ábhartha, torthaí na comparáide idir an ionstraim airgeadais agus an tagarmharc ábhartha;

(b)i gcás inarb infheidhme, na cúiseanna a bhfuil údar le himeacht ón tagarmharc;

(c)an t‑údar le comhréireacht chostais agus mhuirir na hionstraime airgeadais agus léiriú uirthi sin.

8.Féadfaidh gnólacht infheistíochta a mhonaraíonn agus a thairgeann nó a mholann an ionstraim airgeadais próiseas praghsála amháin a bhunú a bhaineann le céimeanna monaraíochta agus dáileacháin araon.

9.Déanfaidh ESMA, tar éis dó dul i gcomhairle le ÚEÁPC agus leis na húdaráis inniúla, i gcás inarb iomchuí, tagarmharcanna coiteanna a fhorbairt agus a chur ar fáil go poiblí le haghaidh ionstraimí airgeadais lena mbaineann leibhéil chomhchosúla feidhmíochta, riosca, straitéise, cuspóirí, agus de shaintréithe eile, chun cuidiú le gnólachtaí infheistíochta measúnú comparáideach a dhéanamh ar chostas agus ar fheidhmíocht ionstraimí airgeadais, a thagann faoin sainmhíniú ar tháirgí infheistíochta miondíola pacáistithe, ag céimeanna na monaraíochta agus an dáileacháin araon.

Taispeánfar sna tagarmharcanna réimse costas agus feidhmíochta, chun sainaithint ionstraimí airgeadais a éascú ina n‑imíonn costais agus feidhmíocht go mór ón meán.

Ceadófar leis na costais a úsáidtear le tagarmharcanna a fhorbairt do ghnólachtaí infheistíochta a mhonaraíonn ionstraimí airgeadais, anuas ar chostas iomlán an táirge, comparáid le comhpháirteanna costais aonair. Déanfaidh na costais a úsáidtear chun tagarmharcanna a fhorbairt, anuas ar chostas iomlán an táirge, tagairt don chostas dáileacháin.

Déanfaidh ESMA na tagarmharcanna a thabhairt cothrom le dáta ar bhonn tráthrialta.

10.Beidh na beartais, na próisis agus na socruithe dá dtagraítear i míreanna 1 go 9 gan dochar do gach ceanglas eile faoin Treoir seo agus faoi Rialachán (AE) Uimh. 600/2014, lena n‑áirítear na ceanglais sin a bhaineann le nochtadh, oiriúnacht nó iomchuibheas, coinbhleachtaí leasa a shainaithint agus a bhainistiú, agus íocaíochtaí tríú páirtí.

11.Cumhachtaítear an Coimisiún an Treoir seo a fhorlíonadh trí ghníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 89 d’fhonn na nithe seo a leanas a shonrú:

(a)an mhodheolaíocht atá á úsáid ag ESMA chun tagarmharcanna dá dtagraítear i mír 9 a fhorbairt;

(b)na critéir le cinneadh a dhéanamh cé acu atá nó nach bhfuil údar leis na costais agus muirir, agus cé acu atá nó nach bhfuil siad comhréireach.

12.Déanfaidh ESMA, tar éis dó dul i gcomhairle le ÚEÁPC agus leis na húdaráis inniúla, agus an mhodheolaíocht dá dtagraítear i mír 11, pointe (a) á tabhairt san áireamh, dréachtchaighdeáin theicniúla rialála a fhorbairt leis an méid seo a leanas a shonrú:

(a)inneachar agus cineál na mionsonraí costas agus muirear atá le tuairisciú ag na húdaráis inniúla i gcomhréir le míreanna 2, 5 agus 6 bunaithe ar oibleagáidí nochta agus tuairiscithe, mura bhfuil gá le sonraí breise ar bhonn eisceachtúil;

(b)na caighdeáin agus na formáidí sonraí, na modhanna agus na socruithe, an mhinicíocht agus an dáta tosaigh le haghaidh na faisnéise atá le tuairisciú i gcomhréir le mír 2, 5 agus 6.

Cuirfidh ESMA na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála sin faoi bhráid an Choimisiúin faoin [18 mí] tar éis ghlacadh an ghnímh tharmligthe dá dtagraítear i mír 11.

Tarmligtear an chumhacht chuig an gCoimisiún na caighdeáin theicniúla rialála a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (AE) Uimh. 1095/2010.’

_____

* Rialachán (AE) Uimh. 1286/2014 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 26 Samhain 2014 maidir le doiciméid um fhaisnéis bhunriachtanach do tháirgí infheistíochta miondíola pacáistithe agus táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe (PRIIPanna) (IO L 352, 9.12.2014, lch. 1).’;

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 16a:

‘Airteagal 16a

Díolúintí ó cheanglais rialachais táirgí

Díolmhófar gnólacht infheistíochta ó na ceanglais a leagtar amach in Airteagal 16-a(1) agus in Airteagal 24(2), i gcás ina mbaineann an tseirbhís infheistíochta a sholáthraíonn sé le bannaí nach bhfuil aon díorthach leabaithe eile acu seachas clásal déanta‑iomlán nó i gcás ina gcuirtear na hionstraimí airgeadais ar an margadh nó ina ndáiltear iad go heisiach ar chontrapháirtithe incháilithe.’;

in Airteagal 21, cuirtear na míreanna 3 agus 4 seo a leanas isteach:

‘3. Féadfaidh ESMA nó údarás inniúil aon Bhallstáit óstaigh a bhfuil gnólacht gníomhach ar a chríoch a iarraidh go scrúdóidh údarás inniúil an Bhallstáit baile an bhfuil na coinníollacha maidir le húdarú mar atá bunaithe i gCaibidil I á gcomhlíonadh fós ag an ngnólacht sin.

Cuirfear ESMA ar an eolas faoi iarraidh den sórt sin. Cuirfidh an t‑údarás inniúil sa Bhallstát baile a thorthaí chuig údarás inniúil an Bhallstáit óstaigh agus chuig ESMA laistigh de 2 mhí tar éis na hiarrata.

4. I gcás ina mbeidh údar dea‑bhunaithe imní ann maidir le bagairtí a d’fhéadfadh a bheith ann do chosaint infheisteoirí, féadfaidh ESMA, ar a thionscnamh féin nó ar iarraidh ó údarás inniúil nó níos mó, ardán comhair a shocrú agus a chomhordú faoi na coinníollacha a leagtar amach in Airteagal 87a.’;

Leasaítear Airteagal 24 mar a leanas:

(a)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 1:

‘1. Cuirfidh na Ballstáit ceangal ar ghnólacht infheistíochta, agus seirbhísí infheistíochta nó, i gcás inarb iomchuí, seirbhísí coimhdeacha do chliaint á soláthar acu, go ngníomhóidh sé go macánta, go cothrom agus go gairmiúil ar mhaithe le leasanna a chuid cliant agus go gcomhlíonfaidh sé, go háirithe, na prionsabail a leagtar amach san Airteagal seo agus in Airteagail 24a go hAirteagal 25.’;

(b)cuirtear an mhír 1a seo a leanas isteach:

‘1a. Áiritheoidh na Ballstáit chun gníomhú ar mhaithe le leas an chliaint, agus comhairle infheistíochta á soláthar do chliaint mhiondíola, go mbíonn gnólachtaí infheistíochta faoi hoibleagáid an méid seo a leanas:

(a)comhairle a chur ar fáil ar bhonn measúnú maidir le réimse iomchuí de hionstraimí airgeadais;

(b)na hionstraimí airgeadais is costéifeachtúla a mholadh i measc ionstraimí airgeadais a sainaithníodh a bheith oiriúnach don chliant de bhun Airteagal 25(2) agus ina dtairgtear gnéithe comhchosúla;

(c)táirge nó táirgí a mholadh, i measc an réimse ionstraimí airgeadais a sainaithníodh a bheith oiriúnach don chliant de bhun Airteagal 25(2), gan gnéithe breise nach bhfuil gá leo chun cuspóirí infheistíochta an chliaint a bhaint amach, agus óna dtagann costais bhreise.’;

(c)i mír 2, cuirtear an méid seo a leanas in ionad na chéad fhomhíre:

‘Áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfaidh gnólachtaí infheistíochta a mhonaraíonn ionstraimí airgeadais chun iad a dhíol le cliaint:

(a)na hionstraimí airgeadais sin a dhearadh chun freastal ar riachtanais spriocmhargadh sainaitheanta na gcliant deiridh laistigh de chatagóir ábhartha na gcliant;

(b)a straitéis maidir le dáileadh na n‑ionstraimí airgeadais a dhearadh, lena n‑áirítear i dtéarmaí cumarsáide margaíochta agus cleachtas margaíochta, ar bhealach atá comhoiriúnach leis an spriocmhargadh aitheanta;

(c)bearta réasúnacha a dhéanamh chun a áirithiú go ndáilfear na hionstraimí airgeadais ar an spriocmhargadh sainaitheanta.’;

(d)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 3:

‘Beidh an fhaisnéis uile, a chuirfidh an gnólacht infheistíochta chuig cliaint nó cliaint ionchasacha, cothrom, soiléir agus ní bheidh sí míthreorach.’;

(e)leasaítear mír 4 mar a leanas:

(i) leasaítear an chéad mhír mar a leanas:

- cuirtear an méid seo a leanas in ionad na foclaíochta réamhráití:

‘Soláthrófar faisnéis iomchuí in am trátha sula soláthrófar aon seirbhís nó sula dtabharfar aon idirbheart i gcrích do chliaint nó do chliaint ionchasacha maidir leis an ngnólacht infheistíochta agus a sheirbhísí, na hionstraimí airgeadais agus na straitéisí infheistíochta atá beartaithe, ionaid forghníomhaithe agus na costais agus na muirir ghaolmhara uile. Áireofar an méid seo a leanas san fhaisnéis sin:’;

- i bpointe (a), cuirtear na pointí (iv) agus (v) seo a leanas leis:

‘(iv) i gcás ina dtugann an gnólacht infheistíochta comhairle neamhspleách do chliant miondíola, cé acu atá nó nach bhfuil réimse na n‑ionstraimí airgeadais a mholtar srianta ach amháin d’ionstraimí airgeadais atá dea‑éagsúlaithe agus neamhchasta dá dtagraítear in Airteagal 25(4)(a) agus atá costéifeachtacha;

(v) conas a chuirtear éagsúlú ar phunann an chliaint san áireamh leis na hionstraimí airgeadais a mholtar;’

- cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointí (b) agus (c):

‘(b) ní mór treoraíocht chuí agus rabhaidh a bheith san áireamh san fhaisnéis maidir le hionstraimí airgeadais agus straitéisí infheistíochta atá beartaithe (lena n‑áirítear chun críche éagsúlaithe), maidir le rioscaí a bhaineann le hinfheistíochtaí sna hionstraimí sin nó maidir le straitéisí infheistíochta ar leith agus cé acu atá nó nach bhfuil an ionstraim airgeadais beartaithe do chliaint mhiondíola nó do chliaint ghairmiúla, agus an spriocmhargadh aitheanta á chur san áireamh i gcomhréir le mír 2;’

‘(c) an fhaisnéis faoi chostais agus faoi mhuirir dá dtagraítear in Airteagal 24b;’;

- cuirtear an pointe (d) a leanas isteach:

‘(d) i gcás ina soláthraítear na seirbhísí faoin gceart bunaíochta nó faoin tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar:

(i) an Ballstát ina bhfuil ceannoifig an ghnólachta infheistíochta agus, i gcás inarb iomchuí, an brainse a thairgeann an tseirbhís lonnaithe;

(ii) údarás náisiúnta inniúil ábhartha an ghnólachta infheistíochta sin nó, i gcás inarb iomchuí, an bhrainse sin.’;

(ii) scriostar an dara fomhír, an tríú fomhír agus an ceathrú fomhír;

(f)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 5:

‘5. Soláthrófar an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 4 i bhfoirm intuigthe ar bhealach a bheidh cliaint nó cliaint ionchasacha in ann le réasún cineál agus rioscaí na seirbhíse infheistíochta a thuiscint agus an cineál sonrach ionstraime airgeadais atá á thairiscint a thuiscint agus, dá bhrí sin, cinntí infheistíochta a dhéanamh ar bhonn eolasach. I gcás nach gceanglaítear leis an Treoir seo go n‑úsáidfear formáid chaighdeánaithe chun an fhaisnéis sin a sholáthar, féadfaidh na Ballstáit a cheangal go soláthrófar an fhaisnéis sin i bhformáid chaighdeánaithe.’;

(g)cuirtear na míreanna 5b agus 5c seo a leanas isteach:

‘5b. Déanfaidh ESMA, faoi [2 bhliain tar éis theacht i bhfeidhm na Treorach leasaithí], ar bhonn réamhthástála tomhaltóirí agus tionscail i gcás inar gá, agus tar éis dó dul i gcomhairle le ÚEÁPC, treoirlínte a fhorbairt agus a thabhairt cothrom le dáta go tréimhsiúil chun cúnamh a thabhairt do ghnólachtaí infheistíochta a sholáthraíonn aon fhaisnéis do chliaint mhiondíola i bhformáid leictreonach chun nochtaí den sórt sin a dhearadh ar bhealach oiriúnach don ghnáthchomhalta den ghrúpa a bhfuil siad dírithe air.

Sonrófar an méid seo a leanas sna treoirlínte dá dtagraítear sa chéad fhomhír:

(a)cur i láthair agus formáid na nochtaí i bhformáid leictreonach, i bhfianaise na ndearaí agus na mbealaí éagsúla a d’fhéadfadh gnólachtaí infheistíochta a úsáid chun a gcliaint nó a gcliaint ionchasacha a chur ar an eolas;

(b)na coimircí is gá chun inseoltacht agus inrochtaineacht na faisnéise a áirithiú, gan beann ar an bhfeiste a úsáideann an cliant;

(c)na coimircí is gá chun in‑aisghabhálacht éasca na faisnéise a áirithiú agus chun stóráil faisnéise ag cliaint i meán marthanach a éascú.’

‘5c. Áiritheoidh na Ballstáit go dtaispeánann gnólachtaí infheistíochta rabhaidh iomchuí in ábhair faisnéise, lena n‑áirítear an chumarsáid mhargaíochta, a thugtar do chliaint mhiondíola nó do chliaint mhiondíola ionchasacha lena gcur ar an airdeall faoi na rioscaí sonracha de chaillteanais ionchasacha a bhaineann le hionstraimí airgeadais atá cuibheasach rioscúil.

Déanfaidh ESMA, faoin [18 mí i ndiaidh theacht i bhfeidhm na Treorach leasaithí], treoirlínte a fhorbairt, agus a thabhairt cothrom le dáta ar bhonn tréimhsiúil, maidir leis an gcoincheap d’ionstraimí airgeadais atá cuibheasach rioscúil, agus aird chuí á tabhairt ar shainiúlachtaí na gcineálacha difriúla ionstraimí.

Forbróidh ESMA dréachtchaighdeáin theicniúla rialála le formáid agus inneachar rabhadh riosca den sórt sin a shonrú a thuilleadh, agus aird chuí á tabhairt ar shainiúlachtaí na gcineálacha difriúla ionstraimí airgeadais agus na gcineálacha cumarsáide.

Cuirfidh ESMA na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála sin faoi bhráid an Choimisiúin faoin [IO: cuir isteach an dáta – 18 mí tar éis dháta an teacht i bhfeidhm].

Tarmligtear cumhacht chuig an gCoimisiún chun na caighdeáin theicniúla rialála dá dtagraítear sa tríú fomhír a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (AE) Uimh. 1095/2010.

Déanfaidh ESMA faireachán ar chur chun feidhme comhsheasmhach na rabhadh riosca ar fud an Aontais. I gcás ábhair imní maidir le húsáid, nó easpa úsáide nó maoirseachta ar úsáid na rabhadh riosca den sórt sin i mBallstáit, a d’fhéadfadh tionchar ábhartha a fheidhmiú ar chosaint na n‑infheisteoirí, féadfaidh ESMA, tar éis dó dul i gcomhairle leis na húdaráis inniúla lena mbaineann, úsáid na rabhadh riosca ag gnólachtaí infheistíochta a fhorchur.’;

(h)cuirtear an mhír 7a seo a leanas isteach:

‘7a. Agus comhairle infheistíochta á tabhairt do chliaint mhiondíola ar bhonn neamhspleách, féadfaidh an gnólacht infheistíochta teorainn a chur leis an measúnú i ndáil leis an gcineál ionstraimí airgeadais a luaitear i mír 7, pointe (a), d’ionstraimí airgeadais atá dea‑éagsúlaithe, costéifeachtúil agus neamhchasta dá dtagraítear in Airteagal 25(4)(a). Sula nglacfaidh sé le seirbhís den sórt sin, cuirfear in iúl go cuí don chustaiméir miondíola faoin bhféidearthacht go bhfaighidh sé rochtain ar chomhairle chaighdeánach neamhspleách, faoi choinníollacha na rochtana sin, agus faoi na sochair agus na srianta atá bainteach léi.’;

(i)scriostar míreanna 8, 9 agus 9a;

(j)i mír 13, leasaítear an chéad fhomhír mar a leanas:

(i) cuirtear an méid seo a leanas in ionad na foclaíochta réamhráití:

‘Cumhachtófar an Coimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 89 chun a áirithiú go gcomhlíonfaidh gnólachtaí infheistíochta na prionsabail atá leagtha amach san Airteagal seo, Airteagal 24a agus Airteagal 24b agus seirbhísí infheistíochta nó seirbhísí coimhdeacha á gcur ar fáil dá gcliaint, lena n‑áireofar:’;

(ii) cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (d):

‘(d) na critéir chun measúnú a dhéanamh ar chomhlíonadh na ngnólachtaí a sholáthraíonn comhairle infheistíochta do chliaint mhiondíola, go háirithe iad siúd a fhaigheann aslach, leis an oibleagáid gníomhú ar mhaithe le leas a gcliant mar a leagtar amach i míreanna 1 agus 1a.’;

cuirtear na hAirteagail 24a, 24b, 24c agus 24d seo a leanas isteach:

‘Airteagal 24a

Aslaigh

1.Áiritheoidh na Ballstáit nach ndéanfaidh gnólachtaí infheistíochta, agus bainistiú punainne á soláthar acu, aon táille ná aon choimisiún a íoc ná a fháil, ná aon sochar neamhairgeadaíochta a sholáthar ná a thabhairt dóibh, i dtaca le soláthar seirbhíse den sórt sin, d’aon pháirtí ná ag aon pháirtí seachas an cliant nó duine thar ceann an chliaint.

2.Áiritheoidh na Ballstáit nach ndéanfaidh gnólachtaí infheistíochta, agus glacadh agus tarchur orduithe nó forghníomhú orduithe á soláthar acu do chliaint mhiondíola nó thar a gceann, aon táille ná aon choimisiún a íoc nó a fháil, ná aon tairbhe neamhairgeadaíochta a sholáthar ná a thabhairt dóibh, i dtaca le seirbhísí den sórt sin a sholáthar, d’aon tríú páirtí ná ó aon tríú páirtí atá freagrach as aon ionstraim airgeadais a chruthú, a fhorbairt, a eisiúint nó a dhearadh ar a soláthraíonn an gnólacht seirbhísí forghníomhaithe, glactha agus tarchurtha den sórt sin, ná ó aon duine atá ag gníomhú thar ceann an tríú páirtí sin.

3.Ní bheidh feidhm ag mír 2 maidir le gnólachtaí infheistíochta, agus comhairle infheistíochta á soláthar acu ar bhonn nach bhfuil neamhspleách a bhaineann le hidirbheart amháin nó níos mó de chuid an chliaint sin a chumhdaítear leis an gcomhairle sin.

4.Ní bheidh feidhm ag mír 2 maidir le táillí ná le haon luach saothair eile a fhaigheann nó a íocann gnólacht infheistíochta a fheidhmíonn don eisitheoir sin le heisitheoir, atá ar cheann de na seirbhísí dá dtagraítear in Iarscríbhinn I, Roinn A, pointí 6 agus 7, i gcás ina soláthraíonn an gnólacht infheistíochta aon cheann de na seirbhísí infheistíochta dá dtagraítear i mír 2 freisin do chliaint mhiondíola agus a bhaineann leis na hionstraimí airgeadais atá faoi réir na seirbhísí láithrithe nó frithgheallta.

Ní bheidh feidhm ag an mír seo maidir le hionstraimí airgeadais ar táirgí infheistíochta miondíola pacáistithe iad dá dtagraítear in Airteagal 4, pointe (1), de Rialachán (AE) Uimh. 1286/2014.

5.Ní bheidh feidhm ag míreanna 1 agus 2 maidir leis na miontairbhí neamhairgeadaíochta ar lú a luach iomlán ná EUR 100 in aghaidh na bliana nó atá de scála agus de chineál a fhágann nach bhféadfaí a bhreithniú go lagaíonn siad comhlíontacht leis an dualgas atá ar an ngnólacht infheistíochta gníomhú ar mhaithe le leas an chliaint, ar choinníoll gur nochtadh go soiléir don chliant iad.

6.Áiritheoidh na Ballstáit go measfar go ndéanann soláthar taighde ag tríú páirtithe do ghnólachtaí infheistíochta a sholáthraíonn bainistiú punainne nó seirbhísí infheistíochta nó coimhdeacha eile na hoibleagáidí faoi Airteagal 24(1) a chomhlíonadh más rud é:

(a)sula soláthrófar na seirbhísí forghníomhaithe nó taighde, go ndéanfar comhaontú idir an gnólacht infheistíochta agus an soláthraí taighde lena sainaithneofar an chuid d’aon mhuirear comhcheangailte nó íocaíocht chomhpháirteach as seirbhísí forghníomhaithe agus taighde atá inchurtha i leith taighde;

(b)go gcuirfidh an gnólacht infheistíochta a gcliaint ar an eolas maidir leis na híocaíochtaí comhpháirteacha as seirbhísí forghníomhaithe agus taighde arna ndéanamh leis na soláthraithe tríú páirtí taighde; agus

(c)gur le heisitheoirí nach ndeachaigh a gcaipitliú margaidh thar EUR 10 mbilliún le linn na tréimhse 36 mhí roimh sholáthar an taighde a bhaineann an taighde ar ina leith a dhéanfar na muirir chomhcheangailte nó an íocaíocht chomhpháirteach, mar a shloinntear le luachanna dheireadh na bliana do na blianta nach bhfuil nó nach raibh siad liostaithe lena linn nó leis an gcaipiteal dílis sna blianta airgeadais nach bhfuil nó nach raibh siad liostaithe lena linn.

Chun críche an Airteagail seo, tuigfear go gcumhdaítear le hábhar taighde nó seirbhísí taighde a bhaineann le hionstraim airgeadais amháin nó roinnt ionstraimí airgeadais nó sócmhainní eile, nó eisitheoirí nó eisitheoirí ionchasacha ionstraimí airgeadais, nó go gcumhdaítear leis ábhar nó seirbhísí taighde a bhfuil dlúthbhaint acu le tionscal nó margadh ar leith sa chaoi go bhfuil sé ina bhonn le dearcthaí i leith ionstraimí airgeadais, sócmhainní nó eisitheoirí sa tionscal sin nó sa mhargadh sin.

Is éard a bheidh i dtaighde freisin ná ábhar nó seirbhísí lena moltar straitéis infheistíochta go sainráite nó go hintuigthe agus lena dtugtar tuairim chuí‑réasúnaithe ar luach nó praghas reatha nó todhchaíoch ionstraimí nó sócmhainní airgeadais, nó ina bhfuil anailís agus léargas úrnua ar shlí eile agus ina dtagtar ar chonclúidí bunaithe ar fhaisnéis nua nó ar fhaisnéis atá ann cheana a d’fhéadfaí a úsáid chun faisnéis a chur ar fáil ar mhaithe le straitéis infheistíochta agus chun bheith ábhartha agus in ann luach a chur le cinntí an ghnólachta infheistíochta thar ceann na gcliant a mhuirearaítear as an taighde sin.

7.I gcás nach mbeidh toirmeasc ar an ngnólacht infheistíochta táillí nó tairbhí a fháil ó thríú páirtí nó a íoc le tríú páirtí, i gceangal leis na seirbhísí a sholáthraítear dá cliaint, áiritheoidh sé nach lagóidh fáil nó íoc ná dtáillí nó na dtairbhí sin comhlíontacht leis an dualgas atá ar an ngnólacht infheistíochta gníomhú go macánta, go cóir agus go gairmiúil i gcomhréir le leas a chliant. Nochtfar go bhfuil íocaíocht (íocaíochtaí) tríú páirtí den sórt sin ann agus cineál agus méid na híocaíochta (na n‑íocaíochtaí) sin i gcomhréir le hAirteagal 24b(1).

I gcás inarb infheidhme, cuirfidh an gnólacht infheistíochta an cliant ar an eolas freisin maidir le sásraí chun an táille, an coimisiún, an sochar airgeadaíochta nó neamhairgeadaíochta a fuarthas i ndáil le soláthar na hinfheistíochta nó na seirbhíse coimhdí a aistriú chuig an gcliant.

Níl an íocaíocht ná an sochar lena gcumasaítear seirbhísí infheistíochta a sholáthar nó atá riachtanach chun seirbhísí infheistíochta a sholáthar, amhail costais choimeádta, táillí socraíochta agus malartaithe, tobhaigh rialála nó táillí dlí, agus de bharr a nádúir nach féidir leo a bheith i gcoimhlint le dualgais an ghnólachta infheistíochta gníomhú go macánta, go cothrom agus go gairmiúil ar mhaithe le leasanna a chuid cliant, faoi réir na gceanglas a leagtar amach sa chéad fhomhír.

8.3 bliana tar éis dháta theacht i bhfeidhm Threoir (AE) [Oifig na bhFoilseachán, tabhair isteach uimhir na Treorach a leasaíonn] agus tar éis dul i gcomhairle le ESMA agus ÚEÁPC, déanfaidh an Coimisiún measúnú ar éifeachtaí íocaíochtaí tríú páirtí ar infheisteoirí miondíola, go háirithe i bhfianaise coinbhleachtaí leasa a d’fhéadfadh a bheith ann agus a mhéid a bhaineann le hinfhaighteacht comhairle neamhspleáiche, agus déanfaidh sé meastóireacht ar thionchar fhorálacha ábhartha Threoir (AE) [Oifig na bhFoilseachán, tabhair isteach uimhir na Treorach a leasaíonn] orthu. Más gá, chun díobháil do thomhaltóirí a chosc, molfaidh an Coimisiún leasuithe reachtacha do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle.

Airteagal 24b

Faisnéis maidir le costais, muirir ghaolmhara agus íocaíochtaí tríú páirtí

1.In am trátha sula soláthrófar aon seirbhís infheistíochta agus aon seirbhís choimhdeach, agus in am trátha sula dtabharfar aon idirbheart i ndáil le hionstraimí airgeadais i gcrích, áiritheoidh na Ballstáit go soláthróidh gnólachtaí infheistíochta an fhaisnéis, san fhormáid a cheanglaítear, do chliaint nó do chliaint ionchasacha maidir leis na costais, na muirir ghaolmhara agus na híocaíochtaí tríú páirtí uile a bhaineann leis na seirbhísí, na hionstraimí airgeadais nó na hidirbhearta sin.

Áireofar na nithe uile seo a leanas san fhaisnéis maidir leis na costais, na muirir ghaolmhara agus na híocaíochtaí tríú páirtí sin:

(a)na muirir shainráite agus intuigthe uile, agus na muirir ghaolmhara uile, a mhuirearaíonn na gnólachtaí infheistíochta nó páirtithe eile i gcás ina ndírítear an cliant i dtreo na bpáirtithe eile sin, as na seirbhísí infheistíochta agus/nó na seirbhísí coimhdeacha a sholáthraítear don chliant nó do chliant ionchasach;

(b)na costais agus na muirir ghaolmhara uile a bhaineann le monarú agus bainistiú aon ionstraime airgeadais a mholtar nó a mhargaítear don chliant nó do chliant ionchasach;

(c)aon íocaíocht tríú páirtí arna híoc nó arna fáil ag an ngnólacht i gceangal leis na seirbhísí infheistíochta a sholáthraítear don chliant nó do chliant ionchasach;

(d)conas a fhéadfaidh an cliant íoc astu.

Áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfaidh gnólachtaí infheistíochta an fhaisnéis maidir leis na costais agus na muirir ghaolmhara uile a chomhiomlánú chun é a chur ar a chumas don chliant tuiscint a fháil ar chostas foriomlán na n‑ionstraimí airgeadais agus ar an éifeacht charnach ar thoradh na hinfheistíochta. Áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfidh gnólachtaí infheistíochta an costas foriomlán in iúl i dtéarmaí airgeadaíochta agus i gcéatadáin arna ríomh suas le dáta aibíochta na hionstraime airgeadais nó i gcás ionstraimí airgeadais gan dáta aibíochta, suas leis an tréimhse shealbhaíochta a mholann an gnólacht infheistíochta, nó ina héagmais sin, tréimhsí sealbhaíochta 1 bhliana, 3 bliana agus 5 bliana. I gcás ina n‑iarrfaidh an cliant amhlaidh, soláthróidh gnólachtaí infheistíochta faisnéis mhiondealaithe.

Na híocaíochtaí tríú páirtí arna n‑íoc nó arna bhfáil ag an ngnólacht infheistíochta i gceangal leis an tseirbhís infheistíochta a sholáthraítear don chliant, miondealófar ar leithligh iad. Nochtfaidh an gnólacht infheistíochta an tionchar carnach ag íocaíochtaí tríú páirtí den sórt sin, lena n‑áirítear aon íocaíocht tríú páirtí athfhillteach, ar an nglantoradh i gcaitheamh na tréimhse sealbhaíochta mar a luaitear san fhomhír roimhe seo. An chríoch ar chuici a ndéantar na híocaíochtaí tríú páirtí agus a dtionchar ar an nglantoradh, míneofar ar bhealach caighdeánaithe iad agus i bhfriotal a thuigeann gnáthchliant miondíola.

I gcás nach féidir méid aon chostais, aon mhuirir ghaolmhair nó aon íocaíochta tríú páirtí a fhionnadh sula soláthrófar an tseirbhís infheistíochta nó choimhdeach ábhartha, déanfar modheolaíocht ríomha an mhéid a nochtadh go soiléir don chliant ar bhealach atá intuigthe, cruinn agus sothuigthe do ghnáthchliant miondíola.

Beidh sé de cheart ag gnólachtaí infheistíochta a sholáthraíonn seirbhísí infheistíochta do chliaint ghairmiúla comhaontú a dhéanamh, leis na cliaint sin, maidir le cur i bhfeidhm teoranta na gceanglas mionsonraithe a leagtar amach sa mhír seo. Ní cheadófar do ghnólachtaí infheistíochta teorainneacha den sórt sin a chomhaontú i gcás ina soláthrófar seirbhísí comhairle infheistíochta nó bainistithe punainne nó, gan beann ar an tseirbhís infheistíochta a sholáthraítear, i gcás ina mbeidh díorthach leabaithe sna hionstraimí airgeadais lena mbaineann.

Beidh sé de cheart ag gnólachtaí infheistíochta a sholáthraíonn seirbhísí infheistíochta do chontrapháirtithe incháilithe comhaontú a dhéanamh maidir le cur i bhfeidhm teoranta na gceanglas mionsonraithe a leagtar amach sa mhír seo, ach amháin, gan beann ar an tseirbhís infheistíochta a sholáthraítear, i gcás ina mbeidh díorthach leabaithe sna hionstraimí airgeadais lena mbaineann agus ina mbeidh rún ag an gcontrapháirtí incháilithe iad a sholáthar dá chliaint.

2.Tar éis tástáil tomhaltóirí agus tionscail a dhéanamh agus tar éis dul i gcomhairle le ÚEÁPC, forbróidh ESMA dréachtchaighdeáin theicniúla rialála chun na nithe uile seo a leanas a shonrú:

(a)an fhormáid ábhartha chun go ndéanfaidh an gnólacht infheistíochta aon chostas, aon mhuirear gaolmhar agus aon íocaíocht tríú páirtí a sholáthar dá chliant miondíola nó do chliant ionchasach miondíola sula dtabharfar aon idirbheart maidir le hionstraimí airgeadais i gcrích;

(b)an téarmaíocht chaighdeánach agus na míniúcháin ghaolmhara atá le húsáid ag gnólachtaí infheistíochta chun aon chostas, aon mhuirear gaolmhar agus aon íocaíocht tríú páirtí a nochtadh agus a ríomh arna muirearú go díreach nó go hindíreach ag gnólachtaí don chliant nó do chliant ionchasach i gceangal le soláthar aon seirbhíse infheistíochta nó aon seirbhíse coimhdí agus le haghaidh monarú agus bainistiú ionstraimí airgeadais atá le moladh nó le margú don chliant nó do chliant ionchasach. Míniúcháin a bhaineann leis na costais, na muirir ghaolmhara agus na haisíocaíochtaí tríú páirtí sin agus lena dtionchar ar an toradh a bhfuil coinne leis, áiritheofar gur dócha go dtuigfidh aon ghnáthchliant miondíola iad gan saineolas a bheith aige maidir le hinfheistíochtaí in ionstraimí airgeadais.

Cuirfidh ESMA na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála sin faoi bhráid an Choimisiúin faoin [IO: 18 mí tar éis an dáta teacht i bhfeidhm].

Tarmligtear an chumhacht chuig an gCoimisiún na caighdeáin theicniúla rialála sin a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán. (AE) Uimh. 1095/2010.

3.I gcás ina dtabharfar an comhaontú chun ionstraim airgeadais a cheannach nó a dhíol i gcrích trí úsáid a bhaint as modhanna cianchumarsáide lena gcuirtear cosc ar an bhfaisnéis maidir le costais agus muirir a sheachadadh roimh ré, féadfaidh an gnólacht infheistíochta an fhaisnéis maidir le costais agus muirir a sholáthar i bhformáid leictreonach nó ar pháipéar, arna iarraidh sin ag cliant miondíola, gan moill mhíchuí, tar éis an t‑idirbheart a thabhairt chun críche, ar choinníoll go gcomhlíontar na coinníollacha seo a leanas:

(a) gur thug an gnólacht infheistíochta an rogha don chliant moill a chur ar thabhairt i gcrích an idirbhirt go dtí go bhfuil an fhaisnéis faighte ag an gcliant;

(b)gur thoiligh an cliant an fhaisnéis a fháil gan moill mhíchuí tar éis an t‑idirbheart a thabhairt i gcrích.

Ceanglófar ar an ngnólacht infheistíochta an rogha a thabhairt don chliant an fhaisnéis maidir le costais agus muirir a fháil ar an bhfón sula dtabharfar an t‑idirbheart i gcrích.

4.Gan dochar do cheanglais eile atá bainteach le seirbhísí bainistíochta infheistíochtaí, i gcás ina mbeidh seirbhís infheistíochta á soláthar do chliant miondíola in éineacht le seirbhís cumhdaigh agus riaracháin i leith ionstraimí airgeadais do chuntas an chliaint miondíola, soláthróidh an gnólacht infheistíochta, i gceangal leis na hionstraimí sin, ráiteas bliantúil dá chliant miondíola ina mbeidh an fhaisnéis seo a leanas arna cur in iúl i dtéarmaí airgeadaíochta agus i gcéatadáin:

(a)na costais agus na muirir ghaolmhara intuigthe agus shainráite uile arna n‑íoc go bliantúil ag an gcliant miondíola i ndáil leis an bpunann iomlán, agus dealú ann idir:

(i) na costais atá bainteach le haon seirbhís infheistíochta nó choimhdeach, mar is infheidhme, arna soláthar ag an ngnólacht infheistíochta don chliant miondíola;

(ii) na costais atá bainteach le hionstraimí airgeadais arna sealbhú ag an gcliant miondíola a mhonarú agus a bhainistiú;

(iii) más ann dóibh, na híocaíochtaí arna bhfáil ag an ngnólacht ó thríú páirtithe, nó arna n‑íoc ag an ngnólacht le tríú páirtithe, i gceangal leis na seirbhísí infheistíochta a sholáthraítear don chliant miondíola;

(b)an méid iomlán díbhinní, úis agus íocaíochtaí eile arna fháil go bliantúil ag an gcliant miondíola i ndáil leis an bpunann iomlán;

(c)na cánacha iomlána, lena n‑áirítear aon dleacht stampála, cáin ar idirbhearta, cáin shiarchoinneálach agus aon cháin eile i gcás inarb é an gnólacht infheistíochta a thoibhíonn iad, arna n‑íoc ag an gcliant miondíola i ndáil leis an bpunann iomlán;

(d)margadhluach bliantúil gach ionstraime airgeadais a áirítear i bpunann an chliaint miondíola, nó an luach measta i gcás nach mbeidh an margadhluach ar fáil;

(e)glanfheidhmíocht bhliantúil phunann an chliaint miondíola agus glanfheidhmíocht bhliantúil gach ceann de na hionstraimí airgeadais a áirítear sa phunann sin.

I gcás ina mbeidh seirbhís infheistíochta á soláthar gan seirbhís cumhdaigh agus riaracháin i leith ionstraimí airgeadais do chuntas an chliaint miondíola, soláthróidh an gnólacht infheistíochta ráiteas bliantúil lena n‑áirítear faisnéis is infheidhme maidir le pointe (a).

I gcás ina mbeidh seirbhís cumhdaigh agus riaracháin i leith ionstraimí airgeadais do chuntas an chliaint miondíola á soláthar go heisiach, soláthróidh an gnólacht infheistíochta ráiteas bliantúil lena n‑áirítear faisnéis is infheidhme maidir le pointe (a), (b), (c) agus (d).

Arna iarraidh sin dó, beidh an cliant miondíola i dteideal miondealú mionsonraithe a fháil gach bliain ar an bhfaisnéis dá dtagraítear faoi phointí (a) go (c) thuas in aghaidh na hionstraime airgeadais ar úinéireacht le linn na tréimhse ábhartha agus maidir le gach cáin arna híoc ag an gcliant miondíola.

Cuirfear an ráiteas bliantúil maidir le costais agus feidhmíocht do chliaint mhiondíola i láthair ar bhealach atá éasca do ghnáthchliant miondíola a thuiscint. Faisnéis maidir le costais, muirir ghaolmhara agus aon íocaíocht tríú páirtí, cuirfear i láthair í agus úsáid á baint as an téarmaíocht agus na míniúcháin a thuairiscítear faoi mhír 2 den Airteagal seo.

5.Ní sholáthrófar an ráiteas bliantúil dá dtagraítear i mír 4 i gcás ina soláthróidh an gnólacht infheistíochta rochtain dá chliaint mhiondíola ar chóras ar líne, a cháilíonn mar mheán marthanach, inar féidir leis an gcliant miondíola rochtain a fháil go héasca ar ráitis atá cothrom le dáta agus lena ngabhann an nochtadh ábhartha in aghaidh na hionstraime mar a cheanglaítear i mír 4 agus ina mbeidh fianaise ag an ngnólacht go ndearna an cliant na ráitis sin a rochtain uair amháin ar a laghad in aghaidh na bliana.

Airteagal 24c

Cumarsáid agus Cleachtais Mhargaíochta

1.Áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh cumarsáid mhargaíochta in‑sainaitheanta go soiléir mar chumarsáid mhargaíochta agus go sainaithneofar go soiléir léi na gnólachtaí infheistíochta atá freagrach as a hinneachar agus a dáileadh, gan beann ar cé acu go díreach nó go hindíreach a dhéanann an gnólacht infheistíochta an chumarsáid.

2.Áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfar cumarsáid mhargaíochta a fhorbairt, a dhearadh agus a sholáthar ar bhealach cóir, soiléir, cothrom nach bhfuil míthreorach i dtéarmaí cur i láthair tairbhí agus rioscaí, agus go mbeidh sí iomchuí i dtéarmaí inneachair agus slabhraí dáilte don spriocphobal agus, i gcás ina mbainfidh sí le hionstraim airgeadais shonrach, don spriocmhargadh a shainaithnítear de bhun Airteagal 24(2).

Leis an gcumarsáid mhargaíochta uile, cuirfear i láthair ar bhealach feiceálach gonta saintréithe fíor‑riachtanacha na n‑ionstraimí airgeadais nó na seirbhísí infheistíochta agus seirbhísí coimhdeacha gaolmhara dá dtagraíonn sí.

Le cur i láthair saintréithe fíor‑riachtanacha na n‑ionstraimí agus na seirbhísí airgeadais a áirítear sa chumarsáid mhargaíochta arna soláthar nó arna déanamh inrochtana do chliaint mhiondíola nó do chliaint mhiondíola ionchasacha, áiritheofar go mbeidh siad in ann príomhghnéithe na n‑ionstraimí nó na seirbhísí airgeadais a thuiscint go héasca chomh maith leis na príomhrioscaí atá bainteach leo.

3.Áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfar cleachtais mhargaíochta a fhorbairt agus a úsáid ar bhealach atá cóir agus nach bhfuil míthreorach, agus go mbeidh siad iomchuí don spriocphobal.

4.I gcás ina ndéanfaidh monaróir ionstraime airgeadais cumarsáid mhargaíochta a ullmhú agus a sholáthar a bheidh le húsáid ag an dáileoir, is é an monaróir a bheidh freagrach as inneachar cumarsáide margaíochta den sórt sin agus as a tabhairt cothrom le dáta. Beidh an dáileoir freagrach as úsáid na cumarsáide margaíochta sin agus áiritheoidh sé go n‑úsáidfear í le haghaidh an spriocmhargaidh shainaitheanta, agus lena aghaidh sin amháin, agus i gcomhréir leis an straitéis dáileacháin a shainaithnítear don spriocmhargadh.

I gcás ina ndéanfaidh gnólacht infheistíochta a chuireann ar fáil nó a mholann ionstraimí airgeadais nach monaraíonn sí eagrúchán ar a cumarsáid mhargaíochta féin, beidh sí freagrach go hiomlán as inneachar iomchuí na cumarsáide sin agus as an chumarsáid a thabhairt cothrom le dáta agus a úsáid, i gcomhréir leis an spriocmhargadh sainaitheanta agus go háirithe i gcomhréir leis an gcatagóiriú cliant sainaitheanta.

5.Áiritheoidh na Ballstáit go dtuairisceoidh gnólachtaí infheistíochta dá gcomhlacht bainistíochta tuarascálacha bliantúla maidir le húsáid cumarsáide agus straitéisí margaíochta atá dírithe ar chleachtais mhargaíochta, maidir le comhlíonadh oibleagáidí ábhartha i ndáil le cumarsáid agus cleachtais mhargaíochta faoin Treoir seo agus maidir le haon mhírialtacht chomharthaithe agus aon réiteach a bheartaítear.

6.Áiritheoidh na Ballstáit gur féidir le húdaráis náisiúnta inniúla gníomhaíocht thráthúil éifeachtach a dhéanamh i ndáil le haon chumarsáid mhargaíochta nó aon chleachtas margaíochta nach gcomhlíonann ceanglais faoi mhíreanna 1 go 3.

7.Ar na taifid atá le coimeád ag an ngnólacht infheistíochta de réir Airteagal 16(6) áireofar an chumarsáid mhargaíochta uile arna soláthar nó arna déanamh inrochtana do chliaint mhiondíola nó do chliaint mhiondíola ionchasacha ag an ngnólacht infheistíochta nó ag aon tríú páirtí dá dtugann an gnólacht infheistíochta luach saothair nó dreasacht trí chúiteamh neamhairgeadaíochta.

Coimeádfar taifid den sórt sin ar feadh tréimhse 5 bliana agus, i gcás ina n‑iarrfaidh an t‑údarás inniúil amhlaidh, ar feadh tréimhse suas le 7 mbliana. Beidh na taifid sin in‑aisghafa ag an ngnólacht infheistíochta arna iarraidh sin don údarás inniúil.

Beidh na nithe uile seo a leanas san áireamh sna taifid dá dtagraítear sa chéad fhomhír:

(a)inneachar na cumarsáide margaíochta;

(b)mionsonraí maidir leis an meán a úsáidtear le haghaidh na cumarsáide margaíochta;

(c)dáta agus fad ama na cumarsáide margaíochta, lena n‑áirítear amanna ábhartha tosaigh agus críochnaithe;

(d)deighleoga nó cinntithigh próifílithe cliant miondíola a spriocdhírítear orthu;

(e)na Ballstáit ina gcuirtear an chumarsáid mhargaíochta ar fáil;

(f)sainaitheantas aon tríú páirtí atá bainteach le scaipeadh na cumarsáide margaíochta.

Sna taifid den sainaitheantas sin dá dtagraítear i bpointe (f) beidh ainmneacha dlíthiúla, seoltaí cláraithe, mionsonraí teagmhála agus, i gcás inarb ábhartha, leasainm meán sóisialta na ndaoine nádúrtha nó dlítheanach lena mbaineann.

8.Cumhachtaítear an Coimisiún gníomh tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 89 chun an Treoir seo a fhorlíonadh trí na nithe seo a leanas a shonrú:

(a)saintréithe fíor‑riachtanacha na hionstraime airgeadais (na n‑ionstraimí airgeadais) nó na seirbhíse infheistíochta agus coimhdí (na seirbhísí infheistíochta agus coimhdeacha) a bheidh le nochtadh i ngach cumarsáid mhargaíochta lena spriocdhírítear ar chliaint mhiondíola nó ar chliaint mhiondíola ionchasacha agus aon chritéar ábhartha eile chun a áirithiú go dtaispeánfar na saintréithe fíor‑riachtanacha sin ar bhealach feiceálach agus go mbeidh siad inrochtana go héasca ag gnáthchliant miondíola, gan beann ar an modh cumarsáide;

(b)na coinníollacha ba cheart a chomhlíonadh le cumarsáid agus cleachtais mhargaíochta chun go mbeidh siad cóir, soiléir agus cothrom agus nach mbeidh siad míthreorach i dtéarmaí cur i láthair buntáistí agus rioscaí, agus iomchuí i dtéarmaí inneachair agus slabhraí dáilte don spriocphobal nó, i gcás inarb infheidhme, don spriocmhargadh.

Airteagal 24d

Ceanglais ghairmiúla

1. Daoine nádúrtha a thugann comhairle infheistíochta nó faisnéis maidir le hionstraimí airgeadais, seirbhísí infheistíochta nó seirbhísí coimhdeacha do chliaint thar ceann an ghnólachta infheistíochta, ceanglóidh na Ballstáit ar ghnólachtaí infheistíochta a áirithiú agus a léiriú d’údaráis inniúla arna iarraidh sin dóibh go bhfuil an t‑eolas agus an inniúlacht is gá ag na daoine sin chun a n‑oibleagáidí faoi Airteagail 24, 24a, 24b, 24c agus Airteagal 25 a chomhlíonadh agus go gcoinníonn siad an t‑eolas agus an inniúlacht sin ar bun agus go dtugann siad cothrom le dáta iad trí fhorbairt agus oiliúint ghairmiúil thráthrialta a dhéanamh lena n‑áirítear oiliúint shonrach i gcás ina mbeidh ionstraimí airgeadais agus seirbhísí infheistíochta nua á gcur ar fáil ag an ngnólacht. Beidh na critéir atá le húsáid chun measúnú éifeachtach a dhéanamh ar an eolas agus an inniúlacht sin i bhfeidhm agus foilsithe ag na Ballstáit.

2. Chun críoch mhír 1, daoine nádúrtha a thugann comhairle infheistíochta do chliaint thar ceann an ghnólachta infheistíochta, ceanglóidh na Ballstáit ar ghnólachtaí infheistíochta a áirithiú agus a léiriú d’údaráis inniúla arna iarraidh sin dóibh go bhfuil ag na daoine sin agus go gcoinníonn siad ar bun an t‑eolas agus an inniúlacht a leagtar amach in Iarscríbhinn V, ar a laghad, agus go ndéanann siad 15 uair an chloig ar a laghad d’oiliúint agus forbairt ghairmiúil in aghaidh na bliana. Deimhneofar le deimhniú an chomhlíontacht leis na critéir a leagtar amach in Iarscríbhinn V chomh maith le tabhairt i gcrích rathúil na hoiliúna agus na forbartha gairmiúla leanúnaí gach bliain.

Cumhachtaítear an Coimisiún an Treoir seo a leasú trí ghníomh tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 89 chun athbhreithniú a dhéanamh, i gcás inar gá, ar na ceanglais a leagtar amach in Iarscríbhinn V.’;

Leasaítear Airteagal 25 mar a leanas:

(a)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 1, mhír 2 agus mhír 3:

‘1. Déanfaidh an gnólacht infheistíochta measúnú ar oiriúnacht nó iomchuibheas na hionstraime (na n‑ionstraimí) airgeadais nó na seirbhísí infheistíochta nó an idirbhirt (na n‑idirbheart) ábhartha atá le moladh dá chliant nó dá chliant ionchasach in am trátha i) sula soláthrófar an chomhairle infheistíochta nó an bainistiú punainne nó ii) sula bhforghníomhófar an t‑ordú nó sula ndéanfar é a fháil agus a tharchur faoi seach. Cinnfear gach ceann de na measúnuithe sin ar bhonn faisnéise maidir leis an gcliant nó leis an gcliant ionchasach mar a fhaigheann an gnólacht infheistíochta í, i gcomhréir leis na ceanglais thíos.

Áiritheoidh an gnólacht infheistíochta go míneofar an measúnú oiriúnachta nó iomchuibhis don chliant nó don chliant ionchasach sula n‑iarrfar aon fhaisnéis air. Tabharfar rabhadh do na cliaint agus na cliaint ionchasacha maidir leis na hiarmhairtí seo a leanas:

(a)imreoidh soláthar faisnéise míchruinne nó neamhiomláine tionchar diúltach ar cháilíocht an mheasúnaithe atá le déanamh ag an ngnólacht infheistíochta;

(b)cuirfidh easpa faisnéise cosc ar an ngnólacht infheistíochta a chinneadh an bhfuil an tseirbhís nó an ionstraim airgeadais atá beartaithe oiriúnach nó iomchuí dóibh agus dul ar aghaidh leis an moladh nó le forghníomhú ordú an chliaint. Soláthrófar an míniú agus an rabhadh sin i bhformáid chaighdeánaithe.

Arna iarraidh sin don chliant miondíola, soláthróidh an gnólacht infheistíochta tuarascáil dó maidir leis an bhfaisnéis a bailíodh chun críoch an mheasúnaithe oiriúnachta nó iomchuibhis. Cuirfear an tuarascáil sin i láthair i bhformáid chaighdeánaithe.

Forbróidh ESMA dréachtchaighdeáin theicniúla rialála chun an míniú agus an rabhadh dá dtagraítear i mír 1, an dara fomhír, a chinneadh, agus chun formáid agus inneachar na tuarascála dá dtagraítear i mír 1, an tríú fomhír, a chinneadh.

Cuirfidh ESMA na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála faoi bhráid an Choimisiúin faoin [IO: cuir isteach an dáta – 18 mí tar éis dháta an teacht i bhfeidhm].

Tugtar an chumhacht don Choimisiún na caighdeáin theicniúla rialála sin dá dtagraítear thuas sa cheathrú fomhír den mhír seo a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagail 10 go 14 de Rialachán. (AE) Uimh. 1095/2010.

2. Faoi réir an dara fomhír, i gcás ina mbeidh comhairle infheistíochta nó seirbhís bainistíochta infheistíochtaí á soláthar, gheobhaidh an gnólacht infheistíochta an fhaisnéis is gá maidir le heolas agus taithí an chliaint nó an chliaint ionchasaigh sa réimse infheistíochta atá ábhartha don chineál sonrach táirge nó seirbhíse, maidir le staid airgeadais an chliaint sin, lena n‑áirítear comhdhéanamh aon phunainne atá ann cheana, maidir lena chumas caillteanais iomlána nó pháirteacha a sheasamh, maidir lena riachtanais agus lena chuspóirí infheistíochta lena n‑áirítear tosaíochtaí inbhuanaitheachta, más ann dóibh, agus maidir lena lamháltas riosca, ionas go gcuirfear ar a chumas don ghnólacht infheistíochta na seirbhísí infheistíochta nó na hionstraimí airgeadais atá oiriúnach don chliant nó don chliant ionchasach sin a mholadh dó agus, go háirithe, atá i gcomhréir lena chumas caillteanais a sheasamh agus leis an ngá le héagsúlú punainne.

I gcás ina mbeidh comhairle infheistíochta neamhspleách á soláthar do chliaint mhiondíola atá srianta d’ionstraimí airgeadais dea‑éagsúlaithe neamhchasta costéifeachtúla, ní bheidh aon oibleagáid ar an ngnólacht neamhspleách faisnéis a fháil maidir le heolas agus taithí an chliaint miondíola nó an chliaint miondíola ionchasaigh i ndáil leis na hionstraimí airgeadais nó na seirbhísí infheistíochta faoi bhreathnú ná maidir le comhdhéanamh na punainne atá ag an gcliant miondíola cheana.

Áiritheoidh na Ballstáit, i gcás ina soláthraíonn gnólacht infheistíochta comhairle infheistíochta lena moltar pacáiste seirbhísí nó táirgí atá cuachta de bhun Airteagal 24(11), gur oiriúnach é an pacáiste cuachta foriomlán.

I gcás ina mbeidh comhairle infheistíochta nó bainistiú punainne lena mbaineann aistriú ionstraimí airgeadais á soláthar, gheobhaidh gnólachtaí infheistíochta an fhaisnéis is gá maidir le hinfheistíocht an chliaint agus déanfaidh siad anailís ar na costais agus na tairbhí a bhaineann le haistriú ionstraimí airgeadais. Agus comhairle infheistíochta á soláthar acu, cuirfidh gnólachtaí infheistíochta an cliant ar an eolas faoi cé acu atá nó nach bhfuil na tairbhí a bhaineann le haistriú ionstraimí airgeadais níos mó ná na costais a bhaineann leis an aistriú sin.

3. Áiritheoidh na Ballstáit, i gcás ina mbeidh seirbhísí infheistíochta seachas na seirbhísí dá dtagraítear i mír 2 á soláthar, go n‑iarrfaidh gnólachtaí infheistíochta ar an gcliant nó ar an gcliant ionchasach faisnéis a sholáthar maidir lena eolas agus a thaithí sa réimse infheistíochta atá ábhartha don chineál sonrach táirge nó seirbhíse atá á chur ar fáil nó á éileamh, agus maidir le cumas an chliaint miondíola nó an chliaint miondíola ionchasaigh caillteanais iomlána nó pháirteacha a sheasamh agus maidir lena lamháltas riosca, ionas go gcuirfear ar a chumas don ghnólacht infheistíochta measúnú a dhéanamh an bhfuil an tseirbhís infheistíochta (na seirbhísí infheistíochta) nó an ionstraim airgeadais (na hionstraimí airgeadais) a bheartaítear iomchuí don chliant.

I gcás ina mbeartaítear cuach seirbhísí nó táirgí de bhun Airteagal 24(11), breithneofar sa mheasúnú cé acu atá nó nach bhfuil an pacáiste cuachta foriomlán oiriúnach.

I gcás ina measúnaíonn an gnólacht infheistíochta, ar bhonn na faisnéise a fhaightear faoin gcéad fhomhír, nach bhfuil an táirge nó an tseirbhís oiriúnach don chliant nó don chliant ionchasach, tabharfaidh an gnólacht infheistíochta rabhadh don chliant nó don chliant ionchasach. Cuirfear an rabhadh sin ar fáil i bhformáid chaighdeánaithe agus ar taifead.

Ní rachaidh an gnólacht infheistíochta ar aghaidh le hidirbheart atá faoi réir rabhadh a léiríonn nach bhfuil an táirge seirbhíse iomchuí, ach amháin má iarrann an cliant dul ar aghaidh leis d’ainneoin an rabhaidh sin. Taifeadfar éileamh an chliaint agus glacadh an ghnólachta araon.

Forbróidh ESMA dréachtchaighdeáin theicniúla rialála chun formáid agus inneachar an rabhaidh dá dtagraítear i bhfomhír 3 a chinneadh.

Cuirfidh ESMA na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála faoi bhráid an Choimisiúin faoin [IO: cuir isteach an dáta – 18 mí tar éis dháta an teacht i bhfeidhm].

Tugtar an chumhacht don Choimisiún na caighdeáin theicniúla rialála sin a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagail 10 de Rialachán. (AE) Uimh. 1095/2010.’;

(b)i mír 4, cuirtear na fomhíreanna seo a leanas léi:

‘Forbróidh ESMA dréachtchaighdeáin theicniúla rialála chun formáid agus inneachar an rabhaidh dá dtagraítear sa chéad fhomhír, pointe (c), a chinneadh.

Cuirfidh ESMA na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála faoi bhráid an Choimisiúin faoin [IO: cuir isteach an dáta – 18 mí tar éis dháta an teacht i bhfeidhm].

Tugtar an chumhacht don Choimisiún na caighdeáin theicniúla rialála sin dá dtagraítear thuas a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagail 10 de Rialachán. (AE) Uimh. 1095/2010.’;

(c)i mír 6, an dara fomhír, cuirtear an abairt seo a leanas leis:

‘Soláthrófar ráiteas den sórt sin luath go leor roimh thabhairt i gcrích an idirbhirt chun a áirithiú, ach amháin má threoraítear a mhalairt, go bhfaighidh an cliant am leordhóthanach chun athbhreithniú a dhéanamh air, agus i gcás inar gá, faisnéis bhreise nó soiléirithe a fháil ón ngnólacht infheistíochta.’;

(d)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 8:

‘8. Cumhachtaítear an Coimisiún an Treoir seo a fhorlíonadh trí ghníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 89 chun a áirithiú go gcomhlíonfaidh gnólachtaí infheistíochta na prionsabail atá leagtha amach i míreanna 1 go 6 den Airteagal seo agus seirbhísí infheistíochta nó seirbhísí coimhdeacha á soláthar acu dá gcliaint, lena n‑áirítear faisnéis atá le fáil nuair a bheidh measúnú á dhéanamh ar oiriúnacht nó iomchuibheas na seirbhísí agus na n‑ionstraimí airgeadais dá gcliaint, critéir chun ionstraimí airgeadais neamhchasta a mheasúnú chun críocha mhír 4, pointe (a)(vi), den Airteagal seo, inneachar agus formáid na dtaifead agus na gcomhaontuithe le haghaidh soláthar seirbhísí do chliaint agus tuairiscí tréimhsiúla do chliaint ar na seirbhísí a sholáthraítear. Cuirfear na nithe seo a leanas san áireamh sna gníomhartha tarmligthe sin:

(a)cineál na seirbhísí a chuirtear ar fáil nó a sholáthraítear don chliant nó don chliant ionchasach, ag féachaint don chineál idirbheart agus dá gcuspóir, dá méid, dá gcostais, dá rioscaí, dá gcastacht, dá bpraghas agus dá minicíocht;

(b)cineál na dtáirgí atá á dtairiscint nó á meas, lena n‑áirítear cineálacha éagsúla ionstraimí airgeadais;

(c)cineál miondíola nó gairmiúil an chliaint nó na gcliant ionchasach nó, i gcás mhír 6, a n‑aicmiú mar chontrapháirtithe incháilithe.’;

Leasaítear Airteagal 30 mar a leanas:

(a)i mír 1, cuirtear an méid seo a leanas in ionad na chéad fhomhíre:

‘Áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh an fhéidearthacht ann do ghnólachtaí infheistíochta atá údaraithe chun orduithe a fhorghníomhú thar ceann cliant, agus/nó chun déileáil ar a gcuntas féin, agus/nó chun orduithe a fháil agus a tharchur, idirbhearta a chruthú nó a dhéanamh le contrapháirtithe incháilithe gan oibleagáid a bheith orthu Airteagal 16(3a), Airteagal 24 cé is moite de mhíreanna 5, 5a agus 5c de, Airteagal 24a, Airteagal 24b, cé is moite de mhír 1, Airteagal 24c, Airteagal 25, Airteagal 27 agus Airteagal 28(1), i leith na n‑idirbheart sin nó i leith aon seirbhís choimhdeach a bhaineann go díreach leis na hidirbhearta sin, a chomhlíonadh.’;

(b)i mír 2, cuirtear an méid seo a leanas in ionad an dara fomhír:

‘Beidh aicmiú mar chontrapháirtí incháilithe faoin gcéad fhomhír gan dochar do cheart na n‑eintiteas sin chun iarraidh, ar fhoirm ghinearálta nó ar bhonn trádála ar thrádáil, ar chóireáil mar chliaint a bhfuil a ngnó leis an ngnólacht infheistíochta faoi réir Airteagail 24, 24a, 24b, 24c, 25, 27 agus 28.’;

cuirtear an tAirteagal 35a seo a leanas isteach:

‘Airteagal 35a

Gníomhaíochtaí trasteorann a thuairisciú

1.Ceanglóidh na Ballstáit go ndéanfaidh gnólachtaí infheistíochta agus institiúidí creidmheasa a sholáthraíonn seirbhísí nó gníomhaíochtaí infheistíochta an fhaisnéis seo a leanas a thuairisciú go bliantúil d’údarás inniúil a mBallstáit baile i gcás ina soláthróidh siad seirbhísí infheistíochta do níos mó ná 50 cliant ar bhonn trasteorann:

(a)an liosta Ballstát óstach ina bhfuil an gnólacht infheistíochta gníomhach tríd an tsaoirse chun seirbhísí agus gníomhaíochtaí a sholáthar tar éis fógra a fháil de bhun Airteagal 34(2);

(b)cineál, raon feidhme agus scála na seirbhísí a sholáthraítear agus na ngníomhaíochtaí a dhéantar i ngach Ballstát óstach tríd an tsaoirse chun seirbhísí agus gníomhaíochtaí infheistíochta agus seirbhísí coimhdeacha a sholáthar;

(c)i ndáil le gach Ballstát óstach, an líon iomlán agus na catagóirí cliant a chomhfhreagraíonn do na seirbhísí agus na gníomhaíochtaí dá dtagraítear i bpointe (b), agus a sholáthraítear le linn na tréimhse ábhartha dar críoch an 31 Nollaig agus miondealú idir cliaint ghairmiúla agus neamhghairmiúla;

(d)an líon gearán dá dtagraítear faoi Airteagal 75 a fhaightear ó chliaint agus páirtithe leasmhara i ngach Ballstát óstach;

(e)an cineál cumarsáide margaíochta a úsáidtear i mBallstáit óstacha.

Cuirfidh údaráis inniúla an fhaisnéis uile a bhailítear ó ghnólachtaí infheistíochta in iúl do ESMA.

2.Bunóidh ESMA bunachar sonraí leictreonach ina mbeidh an fhaisnéis uile a bhailítear de bhun mhír 1, ar a dtabharfar rochtain do na húdaráis inniúla uile.

3.Forbróidh ESMA dréachtchaighdeáin theicniúla rialála maidir le mionsonraí na faisnéise dá dtagraítear i mír 1 atá le tuairisciú ag gnólachtaí infheistíochtaí d’údaráis inniúla.

Cuirfidh ESMA na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála sin faoi bhráid an Choimisiúin faoin [IO: cuir isteach an dáta – 18 mí tar éis dháta an teacht i bhfeidhm].

Tarmligtear an chumhacht chuig an gCoimisiún na caighdeáin theicniúla rialála sin a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (AE) Uimh. 1095/2010.

4.Forbróidh ESMA dréachtchaighdeáin theicniúla cur chun feidhme lena sonrófar na caighdeáin agus formáidí sonraí, na modhanna agus socruithe aistrithe, an mhinicíocht agus an dáta tosaigh le haghaidh na faisnéise atá le tuairisciú.

Cuirfidh ESMA na dréachtchaighdeáin theicniúla cur chun feidhme sin faoi bhráid an Choimisiúin faoin [IO: cuir isteach an dáta – 18 mí tar éis dháta an teacht i bhfeidhm].

Tugtar an chumhacht don Choimisiún na caighdeáin theicniúla cur chun feidhme a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 15 de Rialachán (AE) Uimh. 1095/2010.

5.Bunaithe ar an bhfaisnéis a chuirtear in iúl de bhun mhír 2, foilseoidh ESMA tuarascáil gach bliain ina mbeidh staidreamh anaithnidithe comhiomlánaithe maidir leis na seirbhísí infheistíochta a sholáthraítear agus na gníomhaíochtaí a dhéantar san Aontas tríd an tsaoirse chun seirbhísí agus gníomhaíochtaí infheistíochta a sholáthar, chomh maith le hanailís ar threochtaí.’;

Leasaítear Airteagal 69(2) mar a leanas:

(a)cuirtear an pointe (ca) seo a leanas isteach:

‘(ca) gníomhaíochtaí rúnsiopadóireachta a dhéanamh;’

(b)cuirtear an pointe (ka) seo a leanas isteach:

‘(ka) cumarsáid nó cleachtais mhargaíochta a úsáideann gnólacht infheistíochta ina Bhallstát a chur ar fionraí nó a thoirmeasc, ar feadh uastréimhse 1 bhliana amháin, i gcás ina mbeidh forais réasúnacha ann chun a chreidiúint gur sáraíodh an Treoir seo nó Rialachán (AE) Uimh. 600/2014.;’

(c)cuirtear na pointí (v) agus (w) seo a leanas isteach:

‘(v) gach beart is gá a dhéanamh, lena n‑áirítear trína iarraidh ar thríú páirtí nó ar údarás poiblí eile na bearta sin a chur chun feidhme, bíodh sé ar bhonn sealadach nó buan, chun:

(i) inneachar a bhaint nó rochtain ar chomhéadan ar líne a shrianadh nó a ordú go ndéanfaí rabhadh a thaispeáint go sainráite do chliaint agus comhéadan ar líne á rochtain acu;

(ii) a ordú do sholáthraí seirbhísí óstála rochtain ar chomhéadan ar líne a bhaint anuas, a chur as feidhm, nó a shrianadh;

(iii) a ordú do chlárlanna nó do chláraitheoirí fearann ainm fearainn láncháilithe a scriosadh agus cead a thabhairt don údarás inniúil lena mbaineann é a chlárú.

(w) a fhorchur ar ghnólachtaí infheistíochta rabhaidh riosca a úsáid in ábhair faisnéise, lena n‑áirítear cumarsáid mhargaíochta, a bhaineann le hionstraimí airgeadais a bhfuil riosca ar leith ag baint leo i gcás ina bhféadfadh na hionstraimí sin a bheith ina mbagairt thromchúiseach ar chosaint infheisteoirí.’;

(d)cuirtear na fomhíreanna seo a leanas isteach:

‘I gcás ina mbeidh na cumhachtaí dá dtagraítear i bpointe (ka) á n‑úsáid, tabharfaidh an t‑údarás inniúil fógra do ESMA. I gcás ina n‑úsáidfear na cleachtais nó an chumarsáid sin i mbreis agus Ballstát amháin, déanfaidh ESMA, arna iarraidh sin d’údarás inniúil amháin ar a laghad, comhordú ar ghníomhaíochtaí a dhéanann údaráis inniúla de bhun phointe (ka).

Beidh cur chun feidhme agus feidhmiú na gcumhachtaí a leagtar amach sa mhír seo comhréireach agus comhlíonfaidh siad dlí an Aontais agus an dlí náisiúnta, lena n‑áirítear coimircí nós imeachta infheidhme agus prionsabail na Cairte um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh. Beidh na bearta imscrúdaitheacha agus forfheidhmiúcháin a ghlactar de bhun na Treorach seo iomchuí do chineál an tsáraithe agus do dhíobháil iarbhír nó ionchasach fhoriomlán an tsáraithe.’;

in Airteagal 70(3), pointe (a), déantar na pointí (xxxvii) go (xxxxii) seo a leanas a chur leis:

‘(xxxvii) Airteagal 16‑a(1) go (8);

‘(xxxviii) Airteagal 24(5a) go (5c) agus (11a);

‘(xxxix) Airteagal 24a(1) go (2) agus (6) go (7);

‘(xxxx) Airteagal 24b(1), (3) agus (4);

‘(xxxxi) Airteagal 24c(1) go (5) agus (7);

‘(xxxxii) Airteagal 35a(1);’;

Leasaítear Airteagal 73(1) mar a leanas:

(a)cuirtear an méid seo a leanas in ionad na chéad fhomhíre:

‘Áiritheoidh na Ballstáit go mbunóidh údaráis inniúla sásraí éifeachtacha chun go mbeifear in ann sáruithe ionchasacha nó iarbhír ar Rialachán (AE) Uimh. 600/2014 agus ar na forálacha náisiúnta a ghlactar i gcur chun feidhme na Treorach seo a thuairisciú d’údaráis inniúla, lena n‑áirítear tuairisciú ag gnólachtaí nach bhfuil údaraithe go cuí faoin Treoir seo.’;

(b)sa dara fomhír, cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (a):

‘(a) nósanna imeachta sonracha maidir le tuarascálacha a fháil i ndáil le haon sárú a dhéanfar nó a bhféadfar a dhéanamh agus an méid a dhéantar ina dhiaidh sin, lena n‑áirítear bealaí slána cumarsáide a bhunú do thuarascálacha mar sin. Áireofar ar na nósanna imeachta sin freisin nasc a chruthú, ar leathanach tosaigh shuíomh gréasáin gach údaráis inniúil, le foirm tuairiscithe shimplí lena dtabharfar caoi d’aon duine sáruithe ionchasacha nó iarbhír ar dhlí an Aontais nó ar an dlí náisiúnta a thuairisciú. Ceanglóidh na Ballstáit ar údaráis inniúla anailís a dhéanamh, gan moill mhíchuí, ar na tuarascálacha uile a chuirtear isteach tríd an bhfoirm tuairiscithe sin;

Leasaítear Airteagal 86 mar a leanas:

(a)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 1:

‘1. I gcás ina bhfuil forais réasúnta ag údarás inniúil an Bhallstáit óstaigh (chun críocha an Airteagail seo, an ‘t‑údarás tionscnaimh’) chun a chreidiúint go bhfuil gnólacht infheistíochta atá ag gníomhú laistigh dá chríoch faoin tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar ag sárú na n‑oibleagáidí a eascraíonn as na forálacha arna nglacadh de bhun na Treorach seo nó go bhfuil gnólacht infheistíochta a bhfuil brainse laistigh dá chríoch ag sárú na n‑oibleagáidí a eascraíonn as na forálacha arna nglacadh de bhun na Treorach seo nach dtugann cumhachtaí d’údarás inniúil an Bhallstáit óstaigh, déanfaidh sé na torthaí sin a tharchur chuig údarás inniúil an Bhallstáit baile.

Faisnéis maidir leis an tarchur sin a bheith déanta, tarchuirfear chuig ESMA í. Tarchuirfidh ESMA an fhaisnéis sin chuig údaráis inniúla na mBallstát óstach eile uile ina soláthraíonn an gnólacht infheistíochta seirbhísí infheistíochta nó ina ndéanann sé gníomhaíochtaí.

Gan moill mhíchuí agus 30 lá oibre ar a dhéanaí tar éis don údarás tionscnaimh a thorthaí a tharchur, déanfaidh údarás inniúil an Bhallstáit baile na bearta is gá nó cuirfidh sé tús leis an nós imeachta riaracháin riachtanach arb é is aidhm dó na bearta sin a dhéanamh. An fhaisnéis uile is gá maidir le haon bheart a dhéantar, cuirfidh údarás inniúil an Bhallstáit baile in iúl don údarás tionscnaimh í, agus do ESMA agus d’údaráis inniúla na mBallstát eile uile a bhfuil an gnólacht infheistíochta gníomhach ar a gcríoch.

Más rud é, d’ainneoin na mbeart a rinne údarás inniúil an Bhallstáit baile nó nár leor na bearta sin nó nach ndearnadh aon bheart, go leanfaidh an gnólacht infheistíochta ar aghaidh ag gníomhú ar bhealach atá dochrach do leas infheisteoirí na mBallstát óstach nó d’fheidhmiú ordúil na margaí, beidh feidhm ag na nithe seo a leanas:

(a)tar éis an t‑údarás inniúil sa Bhallstát baile a chur ar an eolas, glacfaidh údarás inniúil an Bhallstáit óstaigh na bearta uile is gá chun infheisteoirí agus feidhmiú iomchuí na margaí a chosaint, lena n‑áireofar an fhéidearthacht maidir le cosc a chur ar na gnólachtaí infheistíochta ciontóra ó aon idirbhearta breise a thionscnamh ina gcríocha. Cuirfear an Coimisiún agus ESMA, chomh maith le húdaráis inniúla na mBallstát óstach ina bhfuil an gnólacht infheistíochta ciontóra gníomhach, ar an eolas faoi na bearta sin gan moill mhíchuí; agus

(b)féadfaidh údarás inniúla an Bhallstáit óstaigh an cheist a tharchur chuig ESMA, a fhéadfaidh gníomhú i gcomhréir leis na cumhachtaí a thugtar dó faoi Airteagal 19 de Rialachán (AE) Uimh. 1095/2010.’;

(b)cuirtear na míreanna (1a) agus (1b) seo a leanas isteach:

‘1a. I gcás ina mbeidh bearta cosanta déanta ag an údarás tionscnaimh in aghaidh gnólacht infheistíochta ciontóra de bhun mhír 1, féadfaidh údarás inniúil aon Bhallstát óstach eile, i gcás ina mbeidh an gnólacht infheistíochta céanna ina chúis le hábhair imní nó sáruithe atá thar a bheith comhchosúil nó comhionann leo siúd dá dtagraítear i dtorthaí an údaráis tionscnaimh, bearta thar a bheith comhchosúil nó bearta comhionanna a ghlacadh maidir leis an ngnólacht sin, ar choinníoll go bhfuil forais réasúnacha ag an údarás inniúil sin freisin chun a chreidiúint gur tharla sárú comhchosúil ar a chríoch.

Féadfaidh údarás inniúil an Bhallstáit óstaigh eile sin déanamh amhlaidh gan torthaí a tharchur chuig údarás inniúil an Bhallstáit óstaigh ar dtús, ach cuirfidh sé údarás inniúil an Bhallstáit baile ar an eolas 5 lá oibre ar a laghad sula ndéanfaidh sé na bearta cosanta sin.

Déanfar an Coimisiún, ESMA agus údaráis inniúla uile na mBallstát óstach ina bhfuil an gnólacht infheistíochta ciontóra gníomhach a chur ar an eolas faoi na bearta sin gan moill mhíchuí.

1b. I gcás ina mbeidh bearta déanta, laistigh de 12 mhí, ag údaráis inniúla Ballstát óstach de bhun mhír 1, an ceathrú fomhír, pointe (a), maidir le ceann amháin nó níos mó de ghnólachtaí infheistíochta a bhfuil an Ballstát baile céanna acu, nó má easaontaíonn Ballstát baile le torthaí Ballstáit óstaigh, féadfaidh ESMA ardán comhair a chur ar bun i gcomhréir le hAirteagal 87a.’;

cuirtear an tAirteagal 87a seo a leanas isteach:

‘Airteagal 87a

Ardáin chomhair

1.Féadfaidh ESMA, i gcás ina mbeidh údar dea‑bhunaithe imní air i ndáil le héifeachtaí diúltacha ar infheisteoirí, ar a thionscnamh féin nó arna iarraidh sin do cheann amháin nó níos mó d’údaráis inniúla, ardán comhair a chur ar bun agus a chomhordú chun an malartú faisnéise idir na húdaráis mhaoirseachta ábhartha a neartú agus chun an comhar eatarthu a fheabhsú i gcás ina ndéanfaidh gnólacht infheistíochta gníomhaíochtaí atá bunaithe ar an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar nó ar an tsaoirse bunaíochta, nó ina mbeartóidh sí na gníomhaíochtaí sin a dhéanamh, agus i gcás ina mbeidh na gníomhaíochtaí sin ábhartha maidir le margadh an Bhallstáit óstaigh.Má chuirtear ardán comhair ar bun arna iarraidh sin d’údarás inniúil, tabharfaidh an t‑údarás inniúil sin fógra d’údarás inniúil an Bhallstáit baile faoi na hábhair imní atá aige, a bhfuil údar leo, maidir le héifeachtaí diúltacha ar infheisteoirí.

2.Beidh mír 1 gan dochar do cheart na n‑údarás maoirseachta ábhartha ardán comhair a bhunú i gcás ina gcomhaontaíonn siad uile go ndéanfaidh siad amhlaidh.

3.Ní dochar bunú ardáin comhair de bhun mhíreanna 1 agus 2 do shainordú maoirseachta údaráis mhaoirseachta an Bhallstáit baile agus an Bhallstáit óstaigh dá bhforáiltear sa Treoir seo.

4.Gan dochar d’Airteagal 35 de Rialachán (AE) Uimh. 1095/2010, déanfaidh na húdaráis inniúla ábhartha, arna iarraidh sin do ESMA, an fhaisnéis uile is gá a sholáthar go tráthúil.

5.I gcás ina n‑easaontaíonn dhá údarás inniúla ardáin comhair nó níos mó faoi nós imeachta nó inneachar gníomhaíochta atá le déanamh, nó neamhghníomhú, féadfaidh ESMA, arna iarraidh sin d’aon údarás inniúil ábhartha nó as a stuaim féin, cuidiú leis na húdaráis inniúla teacht ar chomhaontú i gcomhréir le hAirteagal 19(1) de Rialachán (AE) Uimh. 1095/2010.

6.I gcás ina mbeidh easaontú laistigh den ardán agus ina mbeidh ábhair imní thromchúiseacha ann maidir le héifeachtaí diúltacha ar infheisteoirí nó maidir le hinneachar gníomhaíochta nó neamhghníomhaíochta atá le déanamh i ndáil le gnólacht infheistíochta, féadfaidh ESMA, i gcomhréir le hAirteagal 16 de Rialachán (AE) Uimh. 1095/2010, moladh a eisiúint lena n‑iarrfar ar údarás inniúil an Bhallstáit baile cuimhneamh ar ábhair imní údarás inniúil eile lena mbaineann agus cigireacht chomhpháirteach ar an láthair a sheoladh in éineacht le húdaráis inniúla eile lena mbaineann.’;

cuirtear an Teideal VIa seo a leanas isteach:

‘TEIDEAL VIa

OIDEACHAS AIRGEADAIS

Airteagal 88a

Oideachas airgeadais a chur ar chliaint mhiondíola agus cliaint mhiondíola ionchasacha

Cuirfidh na Ballstáit bearta chun cinn lena dtacaítear le hoideachas a chur ar chliaint mhiondíola agus cliaint mhiondíola ionchasacha i ndáil le hinfheistíochtaí a dhéanamh go freagrach nuair a bhíonn seirbhísí infheistíochta nó seirbhísí coimhdeacha á rochtain.

Airteagal 88b

Oideachas airgeadais agus cumarsáid mhargaíochta

Ábhar oideachais airgeadais a fhéachann le tacú le litearthacht airgeadais daoine aonair trína chur ar a gcumas dóibh inniúlachtaí airgeadais a fháil, agus nach gcuireann chun cinn go díreach nó nach meallann infheistíocht in ionstraim airgeadais amháin nó i roinnt ionstraimí airgeadais, nó i gcatagóirí díobh, nó i seirbhísí infheistíochta sonracha, ní mheasfar gur cumarsáid mhargaíochta atá ann chun críocha na Treorach seo.’;

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 89:

‘1. Is faoi réir na gcoinníollacha a leagtar síos san Airteagal seo a thugtar an chumhacht don Choimisiún chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh.

2. An tarmligean cumhachta dá dtagraítear in Airteagal 2(3), Airteagal 2(4) Airteagal 4(1)(2), an dara fomhír, Airteagal 4(2), Airteagal 13(1), Airteagal 16(12), Airteagal 16‑a(11), Airteagal 16‑a(12) Airteagal 23(4), Airteagal 24(5c), Airteagal 24(13), Airteagal 24b(2), Airteagal 24c(8), Airteagal 24d(2), Airteagal 25(8), Airteagal 27(9), Airteagal 28(3), Airteagal 30(5), Airteagal 31(4), Airteagal 32(4), Airteagal 33(8), Airteagal 35a(3), Airteagal 35a(4), Airteagal 52(4), Airteagal 54(4), Airteagal 58(6), Airteagal 64(7), Airteagal 65(7) agus Airteagal 79(8), tabharfar don Choimisiún é ar feadh tréimhse ama neamhchinntithe ón 2 Iúil 2014.

3. An tarmligean cumhachta dá dtagraítear in Airteagal 2(3), Airteagal 2(4), an dara fomhír d’Airteagal 4(1)(2), Airteagal 4(2), Airteagal 13(1), Airteagal 16(12), Airteagal 16‑a(11), Airteagal 16‑a(12) Airteagal 23(4), Airteagal 24(5c), Airteagal 24(13), Airteagal 24b(2), Airteagal 24c(8), Airteagal 24d(2), Airteagal 25(8), Airteagal 27(9), Airteagal 28(3), Airteagal 30(5), Airteagal 31(4), Airteagal 32(4), Airteagal 33(8), Airteagal 35a(3), Airteagal 35a(4), Airteagal 52(4), Airteagal 54(4), Airteagal 58(6), Airteagal 64(7), Airteagal 65(7) agus Airteagal 79(8), féadfaidh Parlaimint na hEorpa nó an Chomhairle é a chúlghairm tráth ar bith. Le cinneadh chun cúlghairm a dhéanamh, cuirfear deireadh le tarmligean na cumhachta atá sonraithe sa chinneadh sin. Gabhfaidh éifeacht leis an lá tar éis fhoilsiú an chinnidh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh nó ar dháta is déanaí a shonrófar sa chinneadh. Ní dhéanfaidh sé difear do bhailíocht aon ghnímh tharmligthe atá i bhfeidhm cheana féin.

4. Sula nglacfaidh sé gníomh tarmligthe, rachaidh an Coimisiún i gcomhairle le saineolaithe arna n‑ainmniú ag gach Ballstát i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar síos sa Chomhaontú Idirinstitiúideach an 13 Aibreán 2016 maidir le Reachtóireacht Níos Fearr.

5. A luaithe a ghlacfaidh sé gníomh tarmligthe, tabharfaidh an Coimisiún fógra, an tráth céanna, do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle faoi.

6. Gníomh tarmligthe a ghlactar de bhun Airteagal 2(3), Airteagal 2(4), an dara fomhír d’Airteagal 4(1)(2), Airteagal 4(2), Airteagal 13(1), Airteagal 16(12), Airteagal 16‑a(11), Airteagal 16‑a(12) Airteagal 23(4), Airteagal 24(5c), Airteagal 24(13), Airteagal 24b(2), Airteagal 24c(8), Airteagal 24d(2), Airteagal 25(8), Airteagal 27(9), Airteagal 28(3), Airteagal 30(5), Airteagal 31(4), Airteagal 32(4), Airteagal 33(8), Airteagal 35a(3), Airteagal 35a(4), Airteagal 52(4), Airteagal 54(4), Airteagal 58(6), Airteagal 64(7), Airteagal 65(7) agus Airteagal 79(8)), ní thiocfaidh sé i bhfeidhm ach amháin mura mbeidh aon agóid curtha in iúl ag Parlaimint na hEorpa ná ag an gComhairle laistigh de thréimhse 3 mhí tar éis fógra faoin ngníomh sin a thabhairt do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle nó más rud é, roimh dhul in éag na tréimhse sin, go mbeidh Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle araon tar éis a chur in iúl don Choimisiún nach ndéanfaidh siad aon agóid. Déanfar an tréimhse sin a fhadú 3 mhí ar thionscnamh Pharlaimint na hEorpa nó na Comhairle.’;

Leasaítear Iarscríbhinn II mar a leagtar amach in Iarscríbhinn I a ghabhann leis an Treoir seo.

Cuirtear Iarscríbhinn V leis mar a leagtar amach in Iarscríbhinn II a ghabhann leis an Treoir seo.

Airteagal 2

Leasuithe ar Threoir (AE) 2016/97

Leasaítear Treoir (AE) 2016/97 mar a leanas:

(1)leasaítear Airteagal 2(1) mar a leanas:

(a)i bpointe 4, cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (c):

‘(c) ní chlúdaítear leis na táirgí árachais lena mbaineann árachas saoil ná rioscaí dliteanais, ach amháin cumhdach dliteanas rioscaí a chomhlánaíonn earra nó seirbhís a sholáthraíonn an t‑idirghabhálaí mar a ghníomhaíocht ghairmiúil phríomhúil;

(b)cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe 8:

‘(8) ciallaíonn ‘dáileoir árachais’ aon idirghabhálaí árachais, aon idirghabhálaí árachais coimhdeach nó aon ghnóthas árachais a dhéanann gníomhaíochtaí dáilte árachais;

(c)cuirtear na pointí (19) go (22) seo a leanas isteach:

‘(19) ciallaíonn ‘formáid leictreonach’ aon mheán marthanach seachas páipéar;

‘(20) ciallaíonn ‘cumarsáid mhargaíochta’ aon nochtadh faisnéise seachas nochtadh a cheanglaítear le dlí an Aontais nó leis an dlí náisiúnta nó seachas an t‑ábhar oideachais airgeadais dá dtagraítear in Airteagal 16b, a chuireann táirgí airgeadais chun cinn go díreach nó go hindíreach nó a mheallann, go díreach nó go hindíreach, infheistíochtaí i dtáirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe agus arb amhlaidh an méid seo a leanas ina leith:

(a) is é gnóthas árachais nó idirghabhálaí árachais, nó tríú páirtí a dtugann gnóthas árachais nó idirghabhálaí árachais den sórt sin luach saothair nó dreasacht dó trí chúiteamh neamhairgeadaíochta, a dhéanann í;

(b) déantar le daoine nádúrtha nó dlítheanacha í;

‘(21) ciallaíonn ‘cleachtas margaíochta’ aon straitéis, úsáid uirlise nó teicníc arna cur i bhfeidhm ag gnóthas árachais nó idirghabhálaí árachais, nó ag aon tríú páirtí a dtugann gnóthas árachais nó idirghabhálaí árachais den sórt sin luach saothair nó dreasacht dó trí chúiteamh neamhairgeadaíochta chun:

(a) cumarsáid mhargaíochta a scaipeadh go díreach nó go hindíreach;

(b) rochtain agus éifeachtacht cumarsáide margaíochta a luathú nó a fheabhsú;

(22) ciallaíonn ‘comhéadan ar líne’ aon bhogearra, lena n‑áirítear suíomh gréasáin, cuid de shuíomh gréasáin, nó feidhmchlár.’;

Leasaítear Airteagal 3 mar a leanas:

(a)i mír 4, sa séú fomhír, cuirtear an méid seo a leanas in ionad an dara habairt:

‘Nuair is infheidhme, cuirfidh an Ballstát baile an Ballstát óstach ar an eolas faoina leithéid de bhaint láithreach.’;

(b)i mír 5, cuirtear an fhomhír seo a leanas léi:

‘I gcás ina ndiúltófar don chlárú nó ina ndéanfar idirghabhálaí árachais, idirghabhálaí athárachais nó idirghabhálaí árachais coimhdeach a bhaint den chlár, cuirfidh an t‑údarás inniúil a chinneadh in iúl don iarratasóir nó don idirghabhálaí árachais, don idirghabhálaí athárachais nó don idirghabhálaí árachais coimhdeach lena mbaineann i ndoiciméad dea‑réasúnaithe agus cuirfidh sé ÚEÁPC ar an eolas faoi na cúiseanna atá leis an diúltú sin don chlárú nó leis an mbaint sin den chlár.’;

(c)cuirtear mír 5a seo a leanas isteach:

‘5a. Na hidirghabhálaithe árachais, na hidirghabhálaithe athárachais nó na hidirghabhálaithe árachais coimhdeacha uile ar dhiúltaigh údarás inniúil dá gclárú nó ar bhain údarás inniúil den chlár iad, bunóidh ÚEÁPC liosta díobh agus cuirfidh sé ar fáil d’údaráis inniúla é.

Is éard a bheidh sa liosta dá dtagraítear sa chéad fhomhír, i gcás inarb infheidhme, faisnéis maidir leis na seirbhísí nó na gníomhaíochtaí ar lorg gach idirghabhálaí árachais, idirghabhálaí athárachais nó idirghabhálaí árachais coimhdeach clárú ina leith, chomh maith leis na cúiseanna leis an diúltú don chlárú nó leis an mbaint den chlár agus tabharfar cothrom le dáta é ar bhonn tráthrialta.’;

Leasaítear Airteagal 5 mar a leanas:

(a)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 1:

‘1. Údarás inniúil den Bhallstát óstach a bhfuil forais réasúnacha aige chun a chreidiúint go bhfuil idirghabhálaí árachais, idirghabhálaí athárachais nó idirghabhálaí árachais coimhdeach atá ag gníomhú laistigh dá chríoch faoin tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar ag sárú na n‑oibleagáidí a eascraíonn as na forálacha a ghlactar de bhun na Treorach seo, cuirfidh sé údarás inniúil an Bhallstáit baile ar an eolas faoi.

Cuirfidh údarás inniúil an Bhallstáit óstaigh ÚEÁPC ar an eolas gur chuir sé an Ballstát baile ar an eolas faoina bhreithnithe. Cuirfidh ÚEÁPC an fhaisnéis sin ar aghaidh chuig údaráis inniúla na mBallstát óstach eile uile ina bhfuil an t‑idirghabhálaí árachais, an t‑idirghabhálaí athárachais nó an t‑idirghabhálaí árachais coimhdeach ag gníomhú faoin tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar.

Tar éis measúnú a dhéanamh ar an bhfaisnéis a fhaightear de bhun na chéad fhomhíre, déanfaidh údarás inniúil an Bhallstáit baile, i gcás inarb infheidhme, bearta iomchuí chun an cás a leigheas a luaithe is féidir, agus tráth nach déanaí ná 30 lá oibre tar éis dó an chumarsáid ó údarás inniúil an Bhallstáit óstaigh a fháil. Cuirfidh údarás inniúil an Bhallstáit baile údarás inniúil an Bhallstáit óstaigh ar an eolas faoi aon bheart den sórt sin a dhéantar. An fhaisnéis ábhartha uile maidir leis an mbeart a dhéantar, cuirfidh údarás inniúil an Bhallstáit baile í in iúl d’údarás inniúil an Bhallstáit óstaigh, agus d’údaráis inniúla na mBallstát eile uile a bhfuil an t‑idirghabhálaí árachais, an t‑idirghabhálaí athárachais nó an t‑idirghabhálaí árachais coimhdeach ag gníomhú ar a gcríoch faoin tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar.

Nuair a tharlaíonn sé, d’ainneoin na mbeart a ghlac údarás inniúil an Bhallstáit baile nó toisc go gcruthaítear go bhfuil na bearta sin neamhimleor nó in easnamh, nach stadann an t‑idirghabhálaí árachais, athárachais nó an t‑idirghabhálaí árachais coimhdeach de bheith ag gníomhú ar bhealach ar léir é a bheith díobhálach ar mhórscála do leasanna thomhaltóirí an Bhallstáit óstaigh, nó d’fheidhmiú ordúil na margaí árachais agus athárachais, féadfaidh údarás inniúil an Bhallstáit óstaigh, tar éis údarás inniúil an Bhallstáit baile a chur ar an eolas, bearta iomchuí a ghlacadh chun mírialtachtaí breise a chosc, lena n‑áirítear, sa mhéid atá sé go hiomlán riachtanach, cosc a chur ar an idirghabhálaí sin leanúint le gnó nua a chur chun feidhme laistigh dá chríoch.’;

(b)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 3:

‘Cuirfidh údaráis inniúla an Bhallstáit óstaigh aon bheart a ghlactar faoi mhíreanna 1 agus 2 in iúl don idirghabhálaí árachais, don idirghabhálaí athárachais nó don idirghabhálaí árachais coimhdeach i ndoiciméad dea‑réasúnaithe agus tabharfaidh siad fógra faoi na bearta sin d’údarás inniúil an Bhallstáit baile gan moill mhíchuí. Tabharfaidh údarás inniúil an Bhallstáit óstaigh fógra faoi na bearta sin don Choimisiún, do ÚEÁPC agus d’údaráis inniúla an Bhallstáit óstaigh freisin ina mbeidh an t‑idirghabhálaí árachais, an t‑idirghabhálaí athárachais nó an t‑idirghabhálaí árachais coimhdeach ag gníomhú faoin tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar.’;

(c)cuirtear an mhír 4 seo a leanas leis:

‘4. I gcás ina mbeidh bearta déanta, laistigh de 12 mhí, ag dhá cheann nó níos mó d’údaráis inniúla de Bhallstáit óstacha de bhun mhír 1 maidir le ceann amháin nó níos mó d’idirghabhálaithe árachais, idirghabhálaithe athárachais nó idirghabhálaithe árachais coimhdeacha a bhfuil an Ballstát baile céanna acu, nó má easaontaíonn Ballstát baile le torthaí Ballstáit óstaigh, féadfaidh ÚEÁPC ardán comhair a chur ar bun i gcomhréir le hAirteagal 12b.’;

cuirtear an tAirteagal 9a seo a leanas isteach:

‘Airteagal 9a

Gníomhaíochtaí trasteorann a thuairisciú

1.Ceanglóidh na Ballstáit go ndéanfaidh dáileoirí árachais an fhaisnéis seo a leanas a thuairisciú go bliantúil d’údarás inniúil a mBallstáit baile i gcás ina saothróidh siad gníomhaíochtaí dáilte árachais a bhfuil níos mó ná 50 cliant páirteach iontu ar bhonn trasteorann:

(a)an liosta Ballstát óstach ina bhfuil an dáileoir árachais ag gníomhú faoin tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar nó faoin tsaoirse bunaíochta;

(b)scála agus raon feidhme na ngníomhaíochtaí dáilte árachais a dhéantar i ngach Ballstát óstach;

(c)an cineál táirgí árachais a dháiltear i ngach Ballstát óstach;

(d)i ndáil le gach Ballstát óstach, an líon iomlán custaiméirí, don tréimhse ábhartha dar críoch an 31 Nollaig;

(e)an líon gearán a fhaightear ó chustaiméirí agus páirtithe leasmhara i ngach Ballstát óstach.

Cuirfidh údaráis inniúla an fhaisnéis uile a thuairiscíonn dáileoirí árachais de bhun na chéad fhomhíre in iúl do ÚEÁPC.

2.Bunóidh ÚEÁPC bunachar sonraí leictreonach ina mbeidh an fhaisnéis uile a thuairiscítear de bhun mhír 1, an dara fomhír. Tabharfar rochtain ar an mbunachar sonraí sin do na húdaráis inniúla uile.

3.Forbróidh ÚEÁPC dréachtchaighdeáin theicniúla rialála maidir le mionsonraí na faisnéise dá dtagraítear i mír 1.

Cuirfidh ÚEÁPC na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála sin faoi bhráid an Choimisiúin faoin [IO: cuir isteach an dáta – 18 mí tar éis dháta theacht i bhfeidhm na Treorach seo].

Tarmligtear an chumhacht chuig an gCoimisiún na caighdeáin theicniúla rialála dá dtagraítear sa chéad fhomhír a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (AE) Uimh. 1094/2010.

4.Forbróidh ÚEÁPC dréachtchaighdeáin theicniúla cur chun feidhme lena sonrófar na caighdeáin agus formáidí sonraí, na modhanna agus socruithe aistrithe, an mhinicíocht agus an dáta tosaigh le haghaidh na faisnéise atá le tuairisciú agus le cur in iúl de bhun mhír 1.

Cuirfidh ÚEÁPC na dréachtchaighdeáin theicniúla cur chun feidhme sin faoi bhráid an Choimisiúin faoin [IO: cuir isteach an dáta – 18 mí tar éis dháta theacht i bhfeidhm na Treorach seo].

Tugtar an chumhacht don Choimisiún na caighdeáin theicniúla cur chun feidhme dá dtagraítear sa chéad fhomhír a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 15 de Rialachán (AE) Uimh. 1094/2010.

5.Bunaithe ar an bhfaisnéis a chuirtear in iúl de bhun mhír 2, foilseoidh ÚEÁPC tuarascáil gach bliain ina mbeidh staidreamh anaithnidithe comhiomlánaithe maidir leis na gníomhaíochtaí dáilte árachais a dhéantar san Aontas tríd an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar, chomh maith le hanailís ar threochtaí.’;

Leasaítear Airteagal 10 mar a leanas:

(a)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 1:

‘1. Áiritheoidh na Ballstáit bhaile go mbíonn an t‑eolas agus an inniúlacht is gá ag dáileoirí árachais agus athárachais agus ag fostaithe gnóthas árachais agus athárachais a dhéanann gníomhaíochtaí dáilte árachais nó athárachais ionas gur féidir leo a gcuid cúraimí a chomhlánú agus a gcuid dualgas a fheidhmiú go leordhóthanach.

(b) leasaítear mír 2 mar a leanas:

(i) cuirtear an méid seo a leanas in ionad na chéad fhomhíre, an dara fomhír agus an tríú fomhír:

‘Áiritheoidh na Ballstáit baile go ndéanfaidh idirghabhálaithe árachais agus athárachais, fostaithe gnóthas árachais agus athárachais agus fostaithe idirghabhálaithe árachais agus athárachais a gcuid eolais agus inniúlachta a choinneáil ar bun agus a thabhairt cothrom le dáta trí fhorbairt agus oiliúint ghairmiúil thráthrialta a dhéanamh, lena n‑áirítear oiliúint shonrach i gcás ina mbeidh na gnóthais agus na hidirghabhálaithe árachais nó athárachais ag cur táirgí nó seirbhísí nua árachais ar fáil.

Chun críoch na chéad fhomhíre, beidh sásraí i bhfeidhm ag Ballstáit bhaile agus foilseoidh siad na sásraí sin chun eolas agus inniúlacht idirghabhálaithe árachais agus athárachais, fostaithe gnóthas árachais agus athárachais agus fostaithe idirghabhálaithe árachais agus athárachais a rialú go héifeachtach agus a mheasúnú, mar a leagtar amach in Iarscríbhinn I, bunaithe ar 15 uair an chloig ar a laghad d’oiliúint nó d’fhorbairt ghairmiúil in aghaidh na bliana, agus cineál na dtáirgí a dhíoltar, an cineál dáileora, an ról atá acu, agus an ghníomhaíocht a dhéantar laistigh den dáileoir árachais nó athárachais á gcur san áireamh.

Ceanglóidh na Ballstáit go ndeimhneofar le deimhniú an chomhlíontacht leis na critéir a leagtar amach in Iarscríbhinn I, chomh maith le tabhairt i gcrích rathúil na hoiliúna agus na forbartha gairmiúla leanúnaí gach bliain.

(ii) cuirtear an fhomhír seo a leanas isteach:

‘Cumhachtófar an Coimisiún an Treoir seo a leasú trí ghníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 38 chun athbhreithniú a dhéanamh, i gcás inar gá, ar na ceanglais a leagtar amach in Iarscríbhinn I.’;

(c)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 4:

‘4. Beidh árachas slánaíochta gairmiúla ag idirghabhálaithe árachais agus athárachais lena gclúdaítear críoch iomlán an Aontais nó ráthaíocht inchomparáide eile in aghaidh dliteanais a eascraíonn ó fhaillí ghairmiúil, le haghaidh EUR 1 250 000 ar a laghad i leith gach éilimh agus EUR 1 850 000 in aghaidh na bliana san iomlán maidir le héilimh uile, mura gcuireann gnóthas árachais, gnóthas athárachais nó idirghabhálaí eile a leithéid d’árachas nó de ráthaíocht inchomparáide ar fáil cheana féin a bhfuil an t‑idirghabhálaí árachais nó athárachais ag gníomhú thar a cheann nó a bhfuil an t‑idirghabhálaí árachais nó athárachais cumhachtaithe chun gníomhú thar a cheann nó mura bhfuil freagracht iomlán glactha ag gnóthas dá leithéid as gníomhaíochtaí an idirghabhálaí.’;

(d)i mír 6, cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (b):

‘(b) ceanglas ar an idirghabhálaí cumas airgeadais a bheith aige, agus é sin ar bhonn buan, dar mhéid 4 % de shuim na bpréimheanna bliantúla a fhaightear, faoi réir ag íosmhéid EUR 18 750;’;

in Airteagal 12(3) cuirtear na fomhíreanna seo a leanas leis:

‘Áireofar ar na cumhachtaí dá dtagraítear sa chéad fhomhír, an chéad abairt, an chumhacht chun:

(a)rochtain a fháil ar aon doiciméad nó ar shonraí eile in aon fhoirm a mheasann an t‑údarás inniúil a d’fhéadfadh a bheith ábhartha agus riachtanach chun a dhualgais a fheidhmiú agus chun cóip den doiciméad nó de na sonraí sin a fháil nó a dhéanamh;

(b)a cheangal nó a éileamh ar aon duine faisnéis a sholáthar agus, más gá, duine a thoghairm agus a cheistiú chun faisnéis a fháil;

(c)cigireachtaí nó imscrúduithe a dhéanamh ar an láthair;

(d)gníomhaíochtaí rúnsiopadóireachta a dhéanamh;

(e)a cheangal go ndéanfar calcadh nó forlámhú sócmhainní, nó an dá cheann;

(f)a cheangal go ndéanfar gníomhaíocht ghairmiúil a thoirmeasc go sealadach;

(g)a cheangal ar iniúchóirí gnóthas árachais nó idirghabhálaithe árachais faisnéis a sholáthar;

(h)ábhair a tharchur le haghaidh ionchúisimh choiriúil;

(i)ceadú d’iniúchóirí nó saineolaithe fíorúcháin nó imscrúduithe a dhéanamh;

(j)cumarsáid nó cleachtais mhargaíochta a úsáidtear ina mBallstát a chur ar fionraí nó a thoirmeasc ar feadh uastréimhse 1 bhliana amháin, i gcás ina mbeidh forais réasúnacha chun a chreidiúint gur sáraíodh an Treoir seo.;

(k)a cheangal go scoirfear go sealadach nó go buan d’aon chleachtas nó iompraíocht a mheasann an t‑údarás inniúil a bheith contrártha do na forálacha a ghlactar i gcur chun feidhme na Treorach seo agus an cleachtas nó an iompraíocht sin a dhéanamh an athuair a chosc;

(l)aon chineál eile birt a ghlacadh chun a áirithiú go leanfaidh gnóthais árachais agus idirghabhálaithe árachais de bheith ag comhlíonadh na gceanglas dlí;

(m)dáileadh táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe a chur ar fionraí nó a thoirmeasc;

(n)dáileadh táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe a chur ar fionraí i gcás nár chomhlíon an gnóthas árachais nó an dáileoir árachais Airteagal 25;

(o)a cheangal go mbainfear duine nádúrtha de bhord bainistíochta gnóthais árachais nó dáileora árachais;

(p)na bearta uile is gá a dhéanamh, lena n‑áirítear trína iarraidh ar thríú páirtí nó ar údarás poiblí eile na bearta sin a chur chun feidhme, bíodh sé ar bhonn sealadach nó buan, chun:

(i) inneachar a bhaint nó rochtain a shrianadh ar chomhéadan ar líne nó a ordú go gcuirfí rabhadh ar taispeáint go sainráite a bheadh le feiceáil ag custaiméirí agus comhéadan ar líne á rochtain acu;

(ii) a ordú do sholáthraí seirbhísí óstála rochtain ar chomhéadan ar líne a bhaint anuas, a chur as feidhm, nó a shrianadh;

(iii) a ordú do chlárlanna nó do chláraitheoirí fearann ainm fearainn láncháilithe a scriosadh agus cead a thabhairt don údarás inniúil lena mbaineann é a chlárú;

(q)a fhorchur go ndéanfar rabhaidh riosca maidir le táirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe a úsáid in ábhair faisnéise, lena n‑áirítear cumarsáid mhargaíochta, a bhaineann le táirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe a bhfuil riosca ar leith ag baint leo agus, i gcás inarb infheidhme, le sócmhainní infheistíochtaí bunúsacha, i gcás ina bhféadfadh na táirgí agus na sócmhainní sin a bheith ina mbagairt thromchúiseach ar chosaint infheisteoirí.’;

I gcás ina mbeidh na cumhachtaí dá dtagraítear i bpointe (j) á n‑úsáid, tabharfaidh an t‑údarás inniúil fógra do ÚEÁPC. I gcás ina n‑úsáidfear na cleachtais nó an chumarsáid sin i mbreis agus Ballstát amháin, déanfaidh ÚEÁPC, arna iarraidh sin d’údarás inniúil amháin ar a laghad, comhordú ar ghníomhaíochtaí a dhéanann údaráis inniúla de bhun phointe (j).

cuirtear na hAirteagail 12a agus 12b seo a leanas isteach:

‘Airteagal 12 a

Comhar agus malartú faisnéise le ÚEÁPC

1.Rachaidh na húdaráis inniúla i gcomhar le ÚEÁPC chun críocha na Treorach seo.

2.Soláthróidh na húdaráis inniúla do ÚEÁPC, gan moill mhíchuí, an fhaisnéis uile lena bhfuil gá ag ÚEÁPC chun a dhualgais a dhéanamh faoin Treoir seo.

Airteagal 12b

Ardáin chomhair

1.Féadfaidh ÚEÁPC, i gcás ina mbeidh údar dea‑bhunaithe imní air i ndáil le héifeachtaí diúltacha ar shealbhóirí polasaí, ar a thionscnamh féin nó arna iarraidh sin do cheann amháin nó níos mó de na húdaráis inniúla, ardán comhair a chur ar bun agus a chomhordú chun an malartú faisnéise idir na húdaráis mhaoirseachta ábhartha a neartú agus chun an comhar eatarthu a fheabhsú i gcás ina ndéanfaidh dáileoir árachais nó athárachais gníomhaíochtaí dáilte árachais atá bunaithe ar an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar nó ar an tsaoirse bunaíochta, nó ina mbeartóidh sé na gníomhaíochtaí sin a dhéanamh, agus i gcás ina mbeidh na gníomhaíochtaí sin ábhartha maidir le margadh an Bhallstáit óstaigh. Má chuirtear ardán comhair ar bun arna iarraidh sin d’údarás inniúil, tabharfaidh an t‑údarás inniúil sin fógra d’údarás inniúil an Bhallstáit baile faoi na hábhair imní atá aige, a bhfuil údar leo, maidir le héifeachtaí diúltacha ar infheisteoirí.

2.Beidh mír 1 gan dochar do cheart na n‑údarás maoirseachta ábhartha ardán comhair a bhunú i gcás ina gcomhaontaíonn siad uile go ndéanfaidh siad amhlaidh.

3.Ní dochar bunú ardáin comhair de bhun mhíreanna 1 agus 2 do shainordú maoirseachta údaráis mhaoirseachta an Bhallstáit baile agus an Bhallstáit óstaigh dá bhforáiltear sa Treoir seo.

4.Gan dochar d’Airteagal 35 de Rialachán (AE) Uimh. 1094/2010, déanfaidh na húdaráis inniúla ábhartha, arna iarraidh sin do ÚEÁPC, an fhaisnéis uile is gá a sholáthar go tráthúil.

5.I gcás ina n‑easaontaíonn dhá údarás inniúla ardáin comhair nó níos mó faoi nós imeachta nó inneachar gníomhaíochta atá le déanamh, nó neamhghníomhú, féadfaidh ÚEÁPC, arna iarraidh sin d’aon údarás inniúil ábhartha nó as a stuaim féin, cuidiú leis na húdaráis inniúla teacht ar chomhaontú i gcomhréir le hAirteagal 19(1) de Rialachán (AE) Uimh. 1094/2010.

6.I gcás ina mbeidh easaontú laistigh den ardán agus ina mbeidh ábhair imní thromchúiseacha ann maidir le héifeachtaí diúltacha ar shealbhóirí polasaí nó maidir le hinneachar gníomhaíochta nó neamhghníomhaíochta atá le déanamh i ndáil le dáileoir árachais nó athárachais, féadfaidh ÚEÁPC, i gcomhréir le hAirteagal 16 de Rialachán (AE) Uimh. 1094/2010, moladh a eisiúint d’údarás inniúil an Bhallstáit baile cuimhneamh ar ábhair imní údarás inniúil eile lena mbaineann agus cigireacht chomhpháirteach ar an láthair a sheoladh in éineacht le húdaráis inniúla eile lena mbaineann.’;

cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 14:

‘Airteagal 14

Gearáin

Áiritheoidh na Ballstáit go mbunóidh dáileoirí árachais agus athárachais nósanna imeachta agus socruithe iomchuí, lena n‑áirítear bealaí cumarsáide leictreonaí, chun a áirithiú go ndéileálfar i gceart le gearáin ó chustaiméirí agus páirtithe leasmhara eile, go háirithe comhlachais custaiméirí, agus nach mbeidh aon srian ar chustaiméirí agus páirtithe leasmhara eile a gcearta faoin Treoir seo a fheidhmiú. Leis na nósanna imeachta agus na socruithe sin, ceadófar do chustaiméirí agus páirtithe leasmhara eile gearáin a chlárú agus freagraí a fháil sa teanga chéanna inar soláthraíodh an t‑ábhar cumarsáide nó aon doiciméad conarthach. I ngach cás, gheobhaidh gearánaigh freagraí laistigh de 40 lá oibre.’;

cuirtear na hAirteagail 16a agus 16b seo a leanas isteach:

‘Airteagal 16a

Oideachas airgeadais a chur ar chustaiméirí

Cuirfidh na Ballstáit bearta chun cinn lena dtacaítear le hoideachas a chur ar chustaiméirí i ndáil le táirgí árachais a cheannach go freagrach nuair a bheidh seirbhísí árachais nó seirbhísí coimhdeacha á rochtain acu.

Airteagal 16b

Oideachas airgeadais a chur ar chustaiméirí agus cumarsáid mhargaíochta

Ábhar oideachais airgeadais a fhéachann le tacú le litearthacht airgeadais daoine aonair trína chur ar a gcumas dóibh inniúlachtaí airgeadais a fháil, agus nach gcuireann chun cinn go díreach nó nach meallann infheistíocht i dtáirge árachais amháin nó i roinnt táirgí árachais, nó i gcatagóirí díobh, nó i seirbhísí árachais sonracha, ní mheasfar gur cumarsáid mhargaíochta atá ann chun críocha na Treorach seo.’;

in Airteagal 17, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 2:

‘2. An fhaisnéis uile a bhaineann le hábhar na Treorach seo, lena n‑áirítear cumarsáid mhargaíochta, áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh sí cóir soiléir agus nach mbeidh sí míthreorach.

Beidh cumarsáid mhargaíochta in‑sainaitheanta go soiléir mar chumarsáid mhargaíochta agus sainaithneofar go soiléir léi an gnóthas árachais nó an dáileoir árachais atá freagrach as a hinneachar agus a dáileadh, gan beann ar cé acu go díreach nó go hindíreach a dhéanann an gnóthas árachais nó an dáileoir árachais an chumarsáid sin.’;

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 18:

‘Airteagal 18

Faisnéis ghinearálta atá le soláthar don chustaiméir

1.Áiritheoidh na Ballstáit, in am trátha sula mbeidh an custaiméir faoi cheangal ag conradh nó tairiscint árachais, go ndéanfar an fhaisnéis seo a leanas maidir leis an ngnóthas árachais atá ina pháirtí sa chonradh beartaithe a chur in iúl don chustaiméir:

(a)ainm an ghnóthais agus a fhoirm dhlíthiúil;

(b)i gcás ina mbeartófar an conradh árachais faoin tsaoirse bunaíochta nó faoin tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar, an Ballstát ina bhfuil ceannoifig an ghnóthais árachais agus, i gcás inarb iomchuí, an brainse a bhfuil an conradh á bheartú aige lonnaithe;

(c)seoladh na ceannoifige agus, i gcás inarb iomchuí, seoladh an bhrainse a bhfuil an conradh á bheartú aige;

(d)faisnéis go bhfuil an gnóthas árachais údaraithe de bhun Airteagal 14 de Threoir 2009/138/CE, an t‑údarás náisiúnta inniúil a dheonaigh an t‑údarú agus an modh chun an t‑údarú a fhíorú;

(e)tagairt don tuarascáil maidir le sócmhainneacht agus staid airgeadais mar a leagtar síos in Airteagal 51 de Threoir 2009/138/CE lena dtabharfar caoi don chustaiméir an fhaisnéis sin a rochtain go héasca.

2.I gcás ina mbeartóidh idirghabhálaí árachais an conradh árachais, déanfaidh an t‑idirghabhálaí árachais sin, in am trátha sula mbeidh an custaiméir faoi cheangal ag an gconradh nó ag an tairiscint, an fhaisnéis bhreise seo a leanas a chur in iúl don chustaiméir:

(a)ainm an idirghabhálaí árachais, a fhoirm dhlíthiúil agus a sheoladh agus an fíoras gur idirghabhálaí árachais é;

(b)i gcás ina mbeidh an t‑idirghabhálaí árachais ag gníomhú faoin tsaoirse bunaíochta nó faoin tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar, an Ballstát ina bhfuil ceannoifig an idirghabhálaí árachais agus, i gcás inarb iomchuí, an brainse a bhfuil an conradh á bheartú aige lonnaithe;

(c)cé acu a sholáthraíonn nó nach soláthraíonn an t‑idirghabhálaí árachais comhairle maidir leis an gconradh árachais beartaithe;

(d)na nósanna imeachta dá dtagraítear in Airteagal 14 a chuireann ar a gcumas do chustaiméirí agus páirtithe leasmhara eile gearáin a chlárú faoi idirghabhálaithe árachais agus faoi na nósanna imeachta maidir le gearán agus sásamh lasmuigh den chúirt dá dtagraítear in Airteagal 15;

(e)an clár a bhfuil an t‑idirghabhálaí árachais áirithe ann agus an modh chun a fhíorú gur cláraíodh é;

(f)cé acu atá nó nach bhfuil an t‑idirghabhálaí árachais ag déanamh ionadaíochta thar ceann an chustaiméara nó ag feidhmiú ar son an ghnóthais árachais agus thar a cheann.

3.I gcás ina mbeartóidh gnóthas árachais an conradh árachais, déanfaidh an gnóthas árachais sin, in am trátha sula mbeidh an custaiméir faoi cheangal ag an gconradh nó ag an tairiscint, an fhaisnéis bhreise seo a leanas a chur in iúl don chustaiméir:

(a)ainm an ghnóthais árachais, a fhoirm dhlíthiúil agus a sheoladh, agus an fíoras gur gnóthas árachais é, a mhéid nár cuireadh sin in iúl cheana i gcomhréir le mír 1, pointe (a);

(b)cé acu a sholáthraíonn nó nach soláthraíonn sé comhairle maidir leis an gconradh árachais beartaithe;

(c)na nósanna imeachta dá dtagraítear in Airteagal 14 a chuireann ar a gcumas do chustaiméirí agus páirtithe leasmhara eile gearáin a chlárú faoi ghnóthais árachais agus faoi nósanna imeachta maidir le gearán agus sásamh lasmuigh den chúirt dá dtagraítear in Airteagal 15;

(e)cé acu is é an gnóthas árachas monaróir an chonartha bheartaithe nó nach é, nó cé acu a dháileann nó nach ndáileann sé an conradh thar ceann gnóthas árachais eile.’;

Leasaítear Airteagal 19 mar a leanas:

(a)cuirtear an méid seo a leanas in ionad an teidil:

‘Nochtaí’;

(b)leasaítear mír 1 mar a leanas:

(i) cuirtear an méid seo a leanas in ionad na foclaíochta réamhráití:

‘Áiritheoidh na Ballstáit go soláthróidh idirghabhálaí árachais an fhaisnéis seo a leanas ar a laghad don chustaiméir in am trátha sula mbeidh an custaiméir faoi cheangal ag conradh nó tairiscint árachais:’;

(ii) i bpointe (c), cuirtear an méid seo a leanas in ionad na foclaíochta réamhráití:

‘i ndáil le táirgí árachais seachas táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, cé acu is amhlaidh nó nach amhlaidh an méid seo a leanas:’;

(iii) cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (d):

‘(d) cineál an luacha saothair a fhaightear i ndáil leis an gconradh árachais, go háirithe an oibríonn sé:

(i) ar bhonn táille, is é sin le rá an luach saothair a íocann an custaiméir go díreach;

(ii) ar bhonn coimisiúin de chineál ar bith, is é sin le rá an luach saothair a áirítear sa phréimh árachais;

(iii) ar bhonn aon chineáil eile luacha saothair, lena n‑áirítear tairbhe eacnamaíoch de chineál ar bith a thairgtear nó a thugtar i gcomhar leis an gconradh árachais; nó

(iv) ar bhonn meascáin d’aon chineál luacha saothair a leagtar amach i bpointí (i), (ii) agus (iii).’;

(iv) scriostar pointe (e);

(c)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 4:

‘4. Áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfaidh gnóthas árachais cineál an luacha saothair a fhaigheann a fhostaithe i ndáil leis an gconradh árachais a chur in iúl in am trátha don chustaiméir sula mbeidh an custaiméir faoi cheangal ag conradh nó tairiscint árachais.’;

Leasaítear Airteagal 20 mar a leanas:

(a)i mír 1, cuirtear an méid seo a leanas in ionad na chéad fhomhíre:

‘1. In am trátha sula mbeidh an custaiméir faoi cheangal ag conradh nó tairiscint árachais, sonróidh an dáileoir árachais, ar bhonn na faisnéise a fhaightear ón gcustaiméir, éilimh agus riachtanais an chustaiméara sin agus soláthróidh sé faisnéis oibiachtúil don chustaiméir maidir leis an táirge árachais i bhfoirm shothuigthe chun caoi a thabhairt don chustaiméir sin cinneadh a dhéanamh a bhfuil bonn eolais faoi.’

(b)cuirtear an méid a leanas seo in ionad mhíreanna 3, 4 agus 5:

‘3. I gcás ina gcuirfidh idirghabhálaí árachais a dháileann táirgí árachais seachas táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe in iúl don chustaiméir go dtugann sé a chomhairle ar bhonn anailís chóir phearsanta, tabharfaidh sé an chomhairle sin ar bhonn anailís ar chonarthaí árachais atá le fáil ar an margadh, a bhfuil a líon mór go leordhóthanach chun é a chur ar a chumas dó moladh pearsanta a dhéanamh, i gcomhréir le critéir ghairmiúla, maidir le cén conradh árachais a bheadh oiriúnach chun riachtanais an chustaiméara a chomhlíonadh.

4. In am trátha sula mbeidh an custaiméir faoi cheangal ag conradh nó tairiscint árachais, cé acu a thugtar nó nach dtugtar comhairle agus bíodh an táirge árachais mar chuid de phacáiste de bhun Airteagal 24 den Treoir seo nó ná bíodh, soláthróidh an dáileoir árachais an fhaisnéis ábhartha maidir leis an táirge árachais don chustaiméir i bhfoirm shothuigthe chun caoi a thabhairt don chustaiméir cinneadh a dhéanamh a bhfuil bonn eolais faoi, agus castacht an táirge árachais agus an cineál custaiméara á gcur san áireamh.

5. I ndáil le dáileadh táirgí árachais neamhshaoil a liostaítear in Iarscríbhinn I a ghabhann le Treoir 2009/138/CE agus le dáileadh táirgí árachais saoil a liostaítear in Iarscríbhinn II a ghabhann le Treoir 2009/138/CE seachas táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, soláthrófar an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 4 den Airteagal seo do chustaiméirí miondíola trí bhíthin doiciméad faisnéise táirge árachais caighdeánaithe ar páipéar nó ar mheán marthanach eile.’;

(c)leasaítear mír 8 mar a leanas:

(i) cuirtear an méid seo a leanas in ionad na foclaíochta réamhráití:

‘I gcás táirgí árachais neamhshaoil, beidh an fhaisnéis seo a leanas sa doiciméad faisnéise táirge:’;

(ii) cuirtear an pointe (j) seo a leanas isteach:

‘(j) an dlí is infheidhme maidir leis an gconradh i gcás nach mbíonn rogha dlí ag na páirtithe nó, i gcás inar féidir leis na páirtithe an dlí is infheidhme maidir leis an gconradh a roghnú, an dlí a bheartaíonn an gnóthas árachais a roghnú, agus an dlínse inniúil.’;

(d)cuirtear an mhír 8a seo a leanas isteach:

‘8a. I gcás táirgí árachais saoil seachas táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, beidh an fhaisnéis seo a leanas sa doiciméad faisnéise táirge:

(a)faisnéis faoin gcineál árachais;

(b)achoimre ar an gcumhdach árachais, lena n‑áirítear mionsonraí maidir leis na sochair agus na roghanna árachais agus na himthosca a spreagfadh iad, agus, i gcás inarb infheidhme, achoimre ar na rioscaí eisiata;

(c)modh íocaíochta préimheanna agus fad na n‑íocaíochtaí;

(d)faisnéis maidir leis na préimheanna do gach sochar, idir phríomhshochair agus sochair fhorlíontacha, i gcás inarb infheidhme;

(e)i gcás inarb infheidhme, modh ríomha agus dáilte bónas;

(f)na príomh‑eisiaimh nach féidir éilimh a dhéanamh ina leith;

(g)oibleagáidí ag tús an chonartha;

(h)oibleagáidí le linn théarma an chonartha;

(i)oibleagáidí i gcás ina ndéantar éileamh;

(j)léiriú ar luachanna géilliúna agus íoctha agus a mhéid a ráthaítear iad;

(k)faisnéis maidir leis an gceart cealúcháin de bhun Airteagal 186 de Threoir 2009/138/CE, go háirithe mionsonraí maidir le teorainneacha ama agus coinníollacha i ndáil le feidhmiú an chirt sin;

(l)faisnéis ghinearálta maidir leis na rialacha cánach is infheidhme maidir leis an gcineál polasaí árachais;

(m)téarma an chonartha árachais, lena n‑áirítear dátaí tosaigh agus deiridh an chonartha;

(n)an modh chun deireadh a chur leis an gconradh;

(o)an dlí is infheidhme maidir leis an gconradh i gcás nach mbíonn rogha dlí ag na páirtithe nó, i gcás inar féidir leis na páirtithe an dlí is infheidhme maidir leis an gconradh a roghnú, an dlí a bheartaíonn an gnóthas árachais a roghnú, agus an dlínse inniúil.’;

(e)leasaítear mír 9 mar a leanas:

(i) sa chéad fhomhír, cuirtear ‘mír 8a’ in ionad ‘mír 8’;

(ii) sa dara fomhír, cuirtear [DÁTA LE CINNEADH I gCOMHRÉIR LE DÁTA AN GHLACTHA] in ionad ‘23 Feabhra 2017’.;

in Airteagal 22(1), cuirtear an méid seo a leanas in ionad na chéad fhomhíre:

‘An fhaisnéis dá dtagraítear in Airteagail 18, 19 agus 20, ní gá í a sholáthar i gcás ina ndéanfaidh an dáileoir árachais gníomhaíochtaí dáilte i ndáil leis an árachas ar rioscaí móra nó le custaiméirí a chomhlíonann na critéir maidir le cliaint ghairmiúla mar a shainmhínítear in Airteagal 4(1), pointe (10), de Threoir 2014/65/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle*.’

_______________________________________________________________________

*Treoir 2014/65/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 15 Bealtaine 2014 maidir le margaí in ionstraimí airgeadais agus lena leasaítear Treoir 2002/92/CE agus Treoir 2011/61/AE (IO L 173, 12.6.2014, lch. 349).’;

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 23:

‘Airteagal 23

Dáileadh leictreonach agus meáin mharthanacha eile

1.Is i bhfoirm leictreonach a sholáthróidh dáileoirí árachais an fhaisnéis uile a cheanglaítear leis an Treoir seo do chustaiméirí.

De mhaolú ar an gcéad fhomhír, déanfaidh dáileoirí árachais, arna iarraidh sin don chustaiméir miondíola, an fhaisnéis dá dtagraítear sa chéad fhomhír a sholáthar saor in aisce ar páipéar.

2.Cuirfidh dáileoirí árachais custaiméirí miondíola ar an eolas go bhfuil sé de rogha acu an fhaisnéis a fháil saor in aisce ar páipéar.

3. Cuirfidh dáileoirí árachais na custaiméirí miondíola atá ann cheana ar an eolas go bhfuil sé de rogha acu leanúint de bheith ag fáil na faisnéise saor in aisce ar páipéar nó an fhaisnéis a fháil i bhfoirm leictreonach amháin. Cuirfidh dáileoirí árachais custaiméirí miondíola atá ann cheana ar an eolas go ndéanfar aistriú uathoibríoch chuig an bhformáid leictreonach tar éis tréimhse 8 seachtaine ar a laghad, mura n‑iarrfaidh siad laistigh den tréimhse 8 seachtaine sin go leanfaí de bheith ag soláthar na faisnéise ar páipéar. Custaiméirí miondíola atá ann cheana a fhaigheann an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 1 i bhformáid leictreonach, ní gá iad a chur ar an eolas.

4.Déanfaidh ÚEÁPC, tar éis dul i gcomhairle le ESMA agus tar éis tástáil tomhaltóirí agus tástáil tionscail a dhéanamh, faoin [2 bhliain tar éis theacht i bhfeidhm na Treorach leasaithí] treoirlínte a fhorbairt agus a thabhairt cothrom le dáta go tréimhsiúil lena sonrófar cur i láthair na faisnéise arna soláthar i bhformáid leictreonach ar bhealach oiriúnach don ghnáthchustaiméir a bhfuil an fhaisnéis dírithe air.

Sonrófar leis na treoirlínte dá dtagraítear sa chéad fhomhír an méid seo a leanas:

(a)cur i láthair agus formáid na nochtaí digiteacha, i bhfianaise na ndearaí agus na mbealaí éagsúla a fhéadfaidh dáileoirí árachais a úsáid chun a gcustaiméirí a chur ar an eolas;

(b)na coimircí is gá chun nascleanúint agus inrochtaineacht éasca na faisnéise a áirithiú, gan beann ar an ngaireas a úsáideann an cliant;

(c)na coimircí is gá chun in‑aisghabhálacht éasca na faisnéise a áirithiú agus chun stóráil faisnéise ag custaiméirí i meán marthanach a éascú.’;

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 25:

‘Airteagal 25

Ceanglais mhaoirseachta táirgí agus rialachais

1.Gnóthais agus idirghabhálaithe árachais a mhonaraíonn aon táirge árachais chun é a dhíol do chustaiméirí, ceanglóidh Ballstát baile an mhonaróra orthu próiseas a bhunú, a choinneáil ar bun, a oibriú agus a athbhreithniú le haghaidh gach táirge árachais atá ann cheana a fhormheas agus le haghaidh oiriúnuithe suntasacha ar tháirgí árachais atá ann cheana, sula ndéanfar iad a mhargú do chustaiméirí nó a dháileadh orthu (‘an próiseas formheasa táirge’).

Beidh an próiseas faofa táirge comhréireach agus oiriúnach do chineál an táirge árachais. Beidh an méid uile seo a leanas sa phróiseas formheasa táirge:

(a)spriocmhargadh sainaitheanta a shonrú le haghaidh gach táirge árachais;

(b)cuspóirí agus riachtanais an spriocmhargaidh a shainaithint go soiléir;

(c)measúnú ar cé acu atá nó nach bhfuil an táirge árachais arna cheapadh go hiomchuí chun cuspóirí agus riachtanais an spriocmhargaidh a chomhlíonadh;

(d)measúnú ar na rioscaí ábhartha uile don spriocmhargadh sainaitheanta agus go bhfuil an straitéis dáileacháin atá beartaithe i gcomhréir leis an spriocmhargadh sainaitheanta;

(e)bearta réasúnacha chun a áirithiú go ndáilfear an táirge árachais ar an spriocmhargadh sainaitheanta;

(f)i ndáil le táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, sainaitheantas agus cainníochtú soiléir na gcostas agus na muirear uile a bhaineann leis an táirge agus measúnú ar an bhfuil údar leis na costais agus na muirir sin agus an bhfuil siad comhréireach, ag féachaint do shaintréithe, cuspóirí, straitéis agus feidhmíocht an táirge, agus do na ráthaíochtaí agus don chumhdach árachais i leith rioscaí bithmhéadracha agus rioscaí eile (próiseas praghsála);

(g)i ndáil le táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, measúnú ar an riosca go mbainfidh custaiméirí sa spriocmhargadh sainaitheanta míthuiscint as príomhghnéithe, costais agus rioscaí an táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe.

Áireofar leis an bpróiseas praghsála dá dtagraítear i bpointe (f) comparáid leis an tagarmharc ábhartha, i gcás ina mbeidh sé ar fáil, maidir le costais agus an fheidhmíocht arna foilsiú ag ÚEÁPC i gcomhréir le mír 8.

2.I gcás ina n‑imeoidh táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe ón tagarmharc ábhartha dá dtagraítear i mír 8, déanfaidh an monaróir tástáil bhreise agus tuilleadh measúnuithe, agus suífidh sé an bhfuil údar le costais agus muirir mar sin féin agus an bhfuil siad comhréireach. Mura féidir a léiriú go bhfuil údar le costais agus muirir agus go bhfuil siad comhréireach, ní fhormheasfaidh an monaróir an táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe. I gcás nach ann d’aon tagarmharc ábhartha le haghaidh táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, ní fhormheasfaidh monaróir an táirge ach amháin má tá suite aige trí thástáil táirge agus trí mheasúnuithe go bhfuil údar leis na costais agus na muirir agus go bhfuil siad comhréireach, agus go gcomhlíonann an táirge cuspóirí agus riachtanais an spriocmhargaidh.

3.Gnóthais agus idirghabhálaithe árachais a mhonaraíonn táirgí árachais, beidh tuiscint acu agus déanfaidh siad athbhreithniú tráthrialta ar na táirgí árachais a chuireann siad ar fáil, agus aon teagmhas nó riosca a d’fhéadfadh difear ábhartha a dhéanamh don spriocmhargadh sainaitheanta á chur san áireamh, agus déanfaidh siad measúnú ar an bhfuil an táirge fós i gcomhréir le cuspóirí agus riachtanais an spriocmhargaidh shainaitheanta agus an bhfuil an straitéis dáileacháin atá beartaithe fós iomchuí.

Gnóthais agus idirghabhálaithe árachais a mhonaraíonn táirgí árachais, déanfaidh siad an fhaisnéis uile maidir leis an táirge árachais agus maidir leis an bpróiseas formheasa táirge is gá chun tuiscint iomlán a fháil ar an táirge sin agus ar na heilimintí a cuireadh san áireamh le linn an phróisis formheasa táirge, lena n‑áirítear mionsonraí cruinne iomlána maidir le haon chostas agus aon mhuirear a bhaineann leis an táirge árachais, a chur ar fáil do dháileoirí.

I gcás táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, is éard a bheidh san fhaisnéis a chuirtear ar fáil do dháileoirí na heilimintí uile dá dtagraítear i mír 1, an tríú fomhír, pointí (f) agus (g), sonraí breise ar bith atá ábhartha agus míniú lena léirítear go bhfuil údar leis na costais agus na muirir agus go bhfuil siad comhréireach agus go gcomhlíonann an táirge cuspóirí agus riachtanais chustaiméirí an spriocmhargaidh.

4.Gnóthais agus idirghabhálaithe árachais a mhonaraíonn táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, tuairisceoidh siad na nithe uile seo a leanas dá n‑údaráis bhaile:

(a)mionsonraí iomlána cruinne maidir le costais agus muirir an táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, lena n‑áirítear costais dáileacháin atá ionchorpraithe i gcostais an táirge, íocaíochtaí tríú páirtí san áireamh;

(b)sonraí maidir le saintréithe an táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, go háirithe a fheidhmíocht agus a leibhéal riosca.

Tarchuirfidh na húdaráis inniúla na sonraí dá dtagraítear sa chéad fhomhír chuig ÚEÁPC gan moill mhíchuí.

5.Dáileoir árachais a thugann comhairle maidir le táirgí árachais nach monaraíonn sé nó a mholann na táirgí sin, beidh socruithe leordhóthanacha i bhfeidhm aige chun an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 3, an dara fomhír, a fháil agus chun saintréithe agus spriocmhargadh sainaitheanta gach táirge árachais a thuiscint.

Déanfaidh idirghabhálaithe árachais nó gnóthais árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe an méid seo a leanas:

(a)a áirithiú go bhfaigheann siad agus go dtuigeann siad go hiomlán an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 3, an tríú fomhír;

(b)aon chostas agus aon mhuirear breise, go háirithe costais dáileacháin, nach bhfuil curtha san áireamh cheana féin agus na costais agus na muirir iomlána á ríomh ag an monaróir a shainaithint;

(c)measúnú ar cé acu atá nó nach bhfuil údar leis na costais agus muirir iomlána agus ar cé acu atá nó nach bhfuil siad comhréireach, ag féachaint do chuspóirí agus d’éilimh an spriocmhargaidh (próiseas praghsála).

Áireofar leis an bpróiseas praghsála dá dtagraítear i bpointe (c), i gcás ina mbeidh sé ar fáil, comparáid leis an tagarmharc ábhartha maidir le costais agus feidhmíocht arna fhoilsiú ag ÚEÁPC i gcomhréir le mír 8.

Déanfaidh an dáileoir gach faisnéis ábhartha maidir le torthaí a phróisis praghsála a sholáthar ar bhonn tráthrialta don ghnóthas árachais nó don idirghabhálaí árachais a mhonaraíonn an táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe. I gcás ina suífidh an dáileoir gur ann do chostais agus muirir, go háirithe costais dáileacháin, nár cuireadh san áireamh go hiomlán i bpróiseas praghsála an mhonaróra, cuirfidh sé an méid sin in iúl don mhonaróir láithreach bonn.

6.I gcás ina n‑imeoidh táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe ón tagarmharc ábhartha dá dtagraítear i mír 8, déanfaidh an t‑idirghabhálaí árachais nó an gnóthas árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe tástáil bhreise agus tuilleadh measúnuithe, agus suífidh sé an bhfuil údar mar sin féin le costais agus muirir agus an bhfuil siad comhréireach. Mura féidir údar agus comhréireacht na gcostas agus na muirear a léiriú, ní thabharfaidh an t‑idirghabhálaí árachais ná an gnóthas árachais comhairle do chustaiméirí miondíola maidir leis an táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, ná ní mholfaidh sé an táirge sin dóibh. I gcás nach ann d’aon tagarmharc ábhartha le haghaidh táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, ní thabharfaidh dáileoirí comhairle maidir leis an táirge ná ní mholfaidh siad é, ach amháin má shuigh siad trí thástáil táirge agus trí mheasúnuithe go bhfuil údar leis na costais agus na muirir agus go bhfuil siad comhréireach, agus go gcomhlíontar cuspóirí agus riachtanais an spriocmhargaidh leis an táirge.

7.Déanfaidh idirghabhálaí árachais nó gnóthas árachais a mhonaraíonn nó a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe gach measúnú a dhéantar a dhoiciméadú, lena n‑áirítear an méid seo a leanas:

(a)i gcás inarb ábhartha, torthaí na comparáide idir táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe agus na tagarmharcanna ábhartha,

(b)i gcás inarb infheidhme, na cúiseanna a thugann údar le himeacht ón tagarmharc

(c)údar le costais agus muirir an táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe agus léiriú ar a gcomhréireacht.

8.Déanfaidh ÚEÁPC, tar éis dó dul i gcomhairle le ESMA agus leis na húdaráis inniúla, i gcás inarb iomchuí, tagarmharcanna coiteanna a fhorbairt agus a chur ar fáil go poiblí le haghaidh táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe lena mbaineann leibhéil chomhchosúla feidhmíochta, riosca, straitéise, cuspóirí, nó saintréithe eile chun cuidiú le gnóthais árachais agus le hidirghabhálaithe árachais a mhonaraíonn nó a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe an measúnú comparáideach a dhéanamh ar chostas agus ar fheidhmíocht na dtáirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe.

Taispeánfar sna tagarmharcanna réimse costas agus feidhmíochta, chun sainaithint na dtáirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe a n‑imíonn a gcostais agus a bhfeidhmíocht go mór ón meán a éascú.

Leis na costais a úsáidtear le haghaidh tagarmharcanna a fhorbairt, i dteanna chostas iomlán an táirge, áireofar freisin gach costas dáileacháin, aslaigh san áireamh. Tabharfaidh siad caoi don chomparáid le comhpháirteanna costais aonair.

Déanfaidh ÚEÁPC na tagarmharcanna sin a thabhairt cothrom le dáta ar bhonn tráthrialta.

9.Cumhachtófar an Coimisiún an Treoir sin a fhorlíonadh trí ghníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 38 chun na prionsabail a leagtar amach san Airteagal seo a shonrú a thuilleadh, lena n‑áirítear maidir le táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe,

(a)maidir leis an modheolaíocht atá le húsáid ag ÚEÁPC chun na tagarmharcanna dá dtagraítear i mír 8 a fhorbairt;

(b)maidir leis na critéir chun cinneadh a dhéanamh an bhfuil údar le costais agus muirir, agus an bhfuil siad comhréireach;

Cuirfear san áireamh sna gníomhartha tarmligthe sin ar bhealach comhréireach na gníomhaíochtaí a dhéantar, cineál na dtáirgí árachais a dhíoltar agus cineál an dáileora.

10.Déanfaidh ÚEÁPC, tar éis dó dul i gcomhairle le ESMA agus leis na húdaráis inniúla, agus tar éis na tástála tionscail, agus an mhodheolaíocht dá dtagraítear i mír 9, pointe (a) á cur san áireamh, dréachtchaighdeáin theicniúla rialála a fhorbairt chun an méid seo a leanas a chinneadh:

(a)ábhar agus cineál na sonraí atá le tuairisciú ag na húdaráis intíre i gcomhréir le mír 4, bunaithe ar oibleagáidí nochta agus tuairiscithe, mura bhfuil gá le sonraí breise ar bhonn eisceachtúil;

(b)na caighdeáin agus na formáidí sonraí, na modhanna agus na socruithe, an mhinicíocht agus an dáta tosaigh le haghaidh na faisnéise atá le tuairisciú i gcomhréir le mír 4.

Cuirfidh ÚEÁPC na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála sin faoi bhráid an Choimisiúin faoin [9 mí tar éis ghlacadh an ghnímh tharmligthe dá dtagraítear i mír 2].

Tarmligtear an chumhacht chuig an gCoimisiún chun na caighdeáin theicniúla rialála dá dtagraítear sa chéad fhomhír a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagail 10 go 14 de Rialachán (AE) Uimh. 1094/2010.

11.Beidh na beartais, na próisis agus na socruithe dá dtagraítear san Airteagal seo gan dochar do gach ceanglas eile faoin Treoir seo lena n‑áirítear ceanglais a bhaineann le nochtadh, oiriúnacht nó iomchuibheas, sainaithint agus bainistíocht coinbhleachtaí leasa, agus íocaíochtaí tríú páirtí.

12.Ní bheidh feidhm ag an Airteagal seo maidir le táirgí árachais ina bhfuil árachas ar rioscaí móra.’;

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 26:

‘Airteagal 26

Raon feidhme na gceanglas breise

‘Bunaítear ceanglais leis an gCaibidil seo i dteannta na gceann is infheidhme maidir le dáileadh árachais, i gcás ina ndéanfar an dáileadh árachais i ndáil le díol táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe.

Ní fhéadfaidh ach na heintitis seo a leanas táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe a dháileadh:

(a)idirghabhálaí árachais;

(b)gnóthas árachais.’;

cuirtear an tAirteagal 26a seo a leanas isteach:

‘Airteagal 26a

Cumarsáid agus cleachtais mhargaíochta

1.De mhaolú ar Airteagal 17(2), áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh cumarsáid mhargaíochta i dtaobh táirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe in‑sainaitheanta go soiléir mar chumarsáid mhargaíochta, agus go sainaithneofar go soiléir léi an t‑idirghabhálaí árachais nó an gnóthas árachais a bheidh freagrach as a n‑inneachar agus a ndáileadh, gan beann ar cé acu go díreach nó go hindíreach a dhéanann an t‑idirghabhálaí árachais nó an gnóthas árachais an chumarsáid.

2.Áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfar cumarsáid mhargaíochta i dtaobh táirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe a fhorbairt, a dhearadh agus a sholáthar ar bhealach cóir, soiléir, cothrom nach bhfuil míthreorach i dtéarmaí cur i láthair tairbhí agus rioscaí, agus go mbeidh sí iomchuí i dtéarmaí inneachair agus slabhraí dáilte don spriocphobal agus, i gcás ina mbainfidh sí le táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe sonrach, don spriocmhargadh a shainaithnítear de bhun Airteagal 25(1).

Sa chumarsáid mhargaíochta uile i dtaobh táirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe, cuirfear i láthair ar bhealach feiceálach gonta saintréithe fíor‑riachtanacha na dtáirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe dá dtagraíonn í.

Agus saintréithe fíor‑riachtanacha na cumarsáide margaíochta i dtaobh táirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe á gcur i láthair, áiritheofar go dtuigeann infheisteoirí miondíola go héasca príomhghnéithe an táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe chomh maith leis na príomhrioscaí atá bainteach leo.

3.Áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfar cleachtais mhargaíochta a fhorbairt agus a úsáid ar bhealach atá cóir agus nach bhfuil míthreorach, agus go mbeidh siad iomchuí don spriocphobal.

4.I gcás ina ndéanfaidh monaróir táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe cumarsáid mhargaíochta a ullmhú agus a sholáthar a bheidh le húsáid ag dáileoir, is é an monaróir a bheidh freagrach as inneachar cumarsáide margaíochta den sórt sin agus as a tabhairt cothrom le dáta. Beidh an dáileoir freagrach as úsáid na cumarsáide margaíochta sin, agus áiritheoidh sé nach n‑úsáidfear í ach le haghaidh an spriocmhargaidh shainaitheanta, agus i gcomhréir leis an straitéis dáileacháin a shainaithnítear don spriocmhargadh sin.

I gcás ina ndéanfaidh gnóthas árachais nó idirghabhálaí árachais a thairgeann nó a mholann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe nach monaraíonn sé féin iad, a chuid cumarsáide margaíochta féin, beidh sé lán‑fhreagrach as a hinneachar iomchuí, as a tabhairt cothrom le dáta agus a húsáid, i gcomhréir leis an spriocmhargadh sainaitheanta.

5.Áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfaidh gnóthais árachais agus idirghabhálaithe árachais tuarascálacha bliantúla chuig an gcomhlacht bainistíochta maidir le húsáid cumarsáide agus straitéisí margaíochta atá dírithe ar chleachtais mhargaíochta, maidir le comhlíonadh oibleagáidí ábhartha i ndáil le cumarsáid agus cleachtais mhargaíochta faoin Treoir seo, agus maidir le haon mhírialtacht a chomharthaítear agus aon réiteach a bheartaítear.

6.Áiritheoidh na Ballstáit gur féidir le húdaráis náisiúnta inniúla gníomhaíocht thráthúil éifeachtach a dhéanamh i ndáil le haon chumarsáid mhargaíochta nó cleachtas margaíochta nach gcomhlíonann na ceanglais a leagtar síos i míreanna 1 go 3.

7.Áiritheoidh na Ballstáit go gcoimeádfaidh gnóthais árachais agus idirghabhálaithe árachais taifid ar a gcumarsáid mhargaíochta uile i dtaobh táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, nó ar a gcumarsáid mhargaíochta arna déanamh ag aon tríú páirtí dár tugadh luach saothair nó dreasacht trí chúiteamh neamhairgeadaíochta.

Coimeádfar taifid den sórt sin ar feadh tréimhse 5 bliana agus, i gcás ina n‑iarrfaidh an t‑údarás inniúil amhlaidh, ar feadh tréimhse suas le 7 mbliana. Beidh na taifid sin in‑aisghafa ag gnóthas árachais nó dáileoir árachais arna iarraidh sin don údarás inniúil.

Beidh na nithe uile seo a leanas san áireamh sna taifid dá dtagraítear sa chéad fhomhír:

(a) inneachar na cumarsáide margaíochta;

(b) mionsonraí maidir leis an meán a úsáidtear le haghaidh na cumarsáide margaíochta;

(d) na deighleoga nó na cinntithigh próifílithe tomhaltóirí spriocdhírithe;

(e) na Ballstáit inar cuireadh an chumarsáid mhargaíochta ar fáil;

(f) sainaitheantas aon tríú páirtí atá bainteach le scaipeadh na cumarsáide margaíochta.

8. Cumhachtófar an Coimisiún gníomh tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 38, chun an Treoir seo a fhorlíonadh trí na nithe seo a leanas a shonrú:

(a)saintréithe fíor‑riachtanacha na dtáirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe a bheidh le nochtadh i ngach cumarsáid mhargaíochta lena spriocdhírítear ar chustaiméirí miondíola nó ar chustaiméirí miondíola ionchasacha, agus aon chritéar ábhartha eile chun a áirithiú go dtaispeánfar saintréithe fíor‑riachtanacha ar bhealach feiceálach agus go mbeidh siad inrochtana go héasca ag gnáthchustaiméir miondíola, gan beann ar an modh cumarsáide;

(b)na coinníollacha ar cheart do chumarsáid mhargaíochta agus cleachtais mhargaíochta i dtaobh táirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe a chomhlíonadh chun bheith cóir, soiléir, cothrom agus gan bheith míthreorach ó thaobh buntáistí agus rioscaí a chur i láthair, agus iomchuí i dtéarmaí inneachair agus slabhraí dáilte don spriocphobal, nó i gcás inarb infheidhme, don spriocmhargadh.’;

in Airteagal 28, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 2:

‘I gcás nach leor na socruithe eagrúcháin nó riaracháin atá ag an idirghabhálaí árachais nó gnóthas árachais i gcomhréir le hAirteagal 27 ar mhaithe le coinbhleachtaí leasa a bhainistiú le go n‑áiritheofar, le muinín réasúnach, go ndéanfar an baol damáiste do leasanna custaiméara a chosc, nochtfaidh an t‑idirghabhálaí árachais nó an gnóthas árachais go soiléir don chustaiméir nádúr ginearálta nó foinsí na gcoinbhleachtaí leasa, in am trátha sula mbíonn an custaiméir faoi cheangal ag tairiscint nó conradh árachais.’;

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 29:

‘Airteagal 29

Faisnéis do chustaiméirí agus do shealbhóirí polasaí

1.Gan dochar d’Airteagal 18 agus Airteagal 19(1) agus (2), áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfaidh idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe faisnéis iomchuí a sholáthar in am trátha sula mbeidh na custaiméirí faoi cheangal ag conradh nó tairiscint árachais, agus an fhaisnéis sin i bhfoirm phearsantaithe maidir leis na táirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe a mholtar do na custaiméirí sin. Beidh an méid seo a leanas san fhaisnéis sin:

(a)i gcás ina soláthrófar comhairle;

(i) an soláthraítear an chomhairle ar bhonn neamhspleách nó nach soláthraítear;

(ii) cé acu atá nó nach bhfuil an chomhairle bunaithe ar anailís leathan nó ar anailís níos srianta ar chineálacha éagsúla táirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe, agus i gcás inarb infheidhme, ar shócmhainní infheistíochta bunúsacha, cé acu atá nó nach bhfuil an réimse teoranta do tháirgí agus sócmhainní arna monarú nó arna soláthar ag eintitis ag a bhfuil dlúthnaisc leis an idirghabhálaí árachais nó leis an ngnóthas árachais, nó ag a bhfuil aon ghaolmhaireacht dhlíthiúil nó eacnamaíoch eile, amhail gaolmhaireacht chonarthach, a bheadh chomh dlúth sin agus go mbainfeadh riosca léi go lagófaí bonn neamhspleách na comhairle a sholáthraítear;

(iii) cé acu a sholáthróidh nó nach soláthróidh an t‑idirghabhálaí árachais nó an gnóthas árachais measúnú tréimhsiúil don chustaiméirí ar oiriúnacht an táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe a mholtar don chustaiméir sin;

(iv) i gcás ina soláthróidh an t‑idirghabhálaí árachais nó an gnóthas árachais comhairle neamhspleách do chustaiméir miondíola, cé acu atá nó nach bhfuil réimse na dtáirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe a mholtar srianta do tháirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe atá dea‑éagsúlaithe, neamhchasta (dá dtagraítear in Airteagal 30(3)) agus costéifeachtach agus dóibh sin amháin;

(v) conas a chuirtear éagsúlú phunann an chustaiméara san áireamh sna táirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe a mholtar;

(b)tuairisc ar na príomhghnéithe den táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe agus, i gcás inarb infheidhme, d’aon sócmhainn infheistíochta bhunúsach agus straitéis infheistíochta a mholtar, lena n‑áirítear treoraíocht iomchuí, agus rabhaidh, maidir leis na rioscaí atá bainteach leis an táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe agus, i gcás inarb infheidhme, leis na sócmhainní infheistíochta bunúsacha a mholtar nó i leith straitéisí áirithe infheistíochta a gcloíonn an táirge sin leo;

(c)faisnéis maidir leis an gcumhdach árachais a mholtar, lena n‑áirítear mionsonraí maidir leis na sochair agus na roghanna árachais agus leis na himthosca a spreagfadh iad, agus i gcás inarb infheidhme, achoimre ar na rioscaí eisiata agus na heisiaimh, i gcás nach féidir éilimh a dhéanamh;

(d)faisnéis maidir le gach costas sainráite agus intuigthe, muirear gaolmhar agus íocaíocht tríú páirtí, lena n‑áirítear gach costas agus muirear i ndáil le dáileadh an táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe, agus costas na comhairle, i gcás inarb ábhartha, conas a d’fhéadfadh an custaiméir íoc aisti agus fad ama na n‑íocaíochtaí;

(e)an dlí is infheidhme maidir leis an gconradh agus an dlínse inniúil;

(f)faisnéis ghinearálta maidir leis na rialacha cánach is infheidhme maidir leis an gcineál táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe.

Gabhfaidh míniú iomchuí leis an bhfaisnéis dá dtagraítear sa chéad fhomhír, pointe (d), i bhfriotal a bheidh caighdeánaithe sothuigthe don ghnáthchustaiméir miondíola, maidir le tionchar na gcostas, na muirear agus aon íocaíocht tríú páirtí ar an toradh lena bhfuil coinne.

Áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfidh idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais an fhaisnéis i láthair maidir le gach costas, muirear agus íocaíocht tríú páirtí dá dtagraítear sa chéad fhomhír, pointe (d) i bhfoirm chomhiomlánaithe chun é a chur ar a chumas don chustaiméir tuiscint a fháil ar an gcostas foriomlán agus ar an éifeacht charnach ar an toradh ar an infheistíocht. Is i dtéarmaí airgeadaíochta agus i gcéatadáin arna ríomh le linn théarma an táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe a léireofar an costas foriomlán. I gcás ina n‑iarrfaidh an custaiméir amhlaidh, soláthróidh idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais miondealú ar an bhfaisnéis sin.

Déanfar na híocaíochtaí tríú páirtí a íocann nó a fhaigheann an t‑idirghabhálaí árachais nó an gnóthas árachais i ndáil le soláthar nó dáileadh táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe a mhiondealú ar leithligh. Nochtfaidh an t‑idirghabhálaí árachais nó an gnóthas árachais tionchar carnach na n‑íocaíochtaí tríú páirtí sin, lena n‑áirítear aon íocaíocht athfhillteach le tríú páirtí, ar an nglantoradh i gcaitheamh théarma an táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe. Míneofar cuspóir na n‑íocaíochtaí tríú páirtí agus a dtionchar ar an nglantoradh ar bhealach caighdeánaithe agus i bhfriotal a bheidh sothuigthe don ghnáthchustaiméir miondíola.

2.Áiritheoidh na Ballstáit go dtarraingeoidh monaróirí na dtáirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe doiciméad pearsantaithe gonta ina mbeidh an fhaisnéis bhunriachtanach atá le soláthar ar bhonn bliantúil do gach custaiméir miondíola a bhfuil an táirge ina sheilbh (‘ráiteas bliantúil’).

Beidh an dáta beacht dá dtagraíonn an fhaisnéis sa ráiteas bliantúil luaite ar bhealach feiceálach.

Beidh an fhaisnéis sa ráiteas bliantúil cruinn agus cothrom le dáta.

Cuirfidh na monaróirí an ráiteas bliantúil ar fáil do gach sealbhóir polasaí saor in aisce i bhformáid leictreonach. Soláthrófar cóip ar páipéar, arna iarraidh sin, i dteannta aon fhaisnéis a bheidh ar fáil trí mhodhanna leictreonacha.

Ní gá an ráiteas bliantúil a sholáthar i gcás ina soláthróidh an monaróir rochtain dá shealbhóirí polasaí ar chóras ar líne, a cháilíonn mar mheán marthanach, inar féidir ráitis atá cothrom le dáta ina bhfuil an fhaisnéis ábhartha a leagtar amach i mír 3 a rochtain go héasca, agus i gcás ina mbeidh fianaise ag an monaróir go bhfuair an sealbhóir polasaí miondíola rochtain ar na ráitis sin uair amháin ar a laghad sa 12 mhí roimhe sin.

3.Beidh an phríomhfhaisnéis seo a leanas ar a laghad sa ráiteas bliantúil:

(a)na costais iomlána, na muirir ghaolmhara agus na híocaíochtaí tríú páirtí, arna léiriú ar bhealach miondealaithe i dtéarmaí airgeadaíochta agus i gcéatadáin, a íocann nó a sheasann an sealbhóir polasaí miondíola go díreach nó go hindíreach i gcaitheamh an 12 mhí roimhe sin ar bhonn iolraithe ó thús théarma an chonartha i ndáil leis an táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe;

(b)feidhmíocht bhliantúil gach ceann de shócmhainní infheistíochta bunúsacha an táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe agus feidhmíocht bhliantúil iomlán na punainne, agus gach ceann acu curtha i gcomparáid leis an bhfeidhmíocht stairiúil in imeacht na mblianta roimhe sin:

(c)cánacha iomlána lena n‑áirítear dleacht stampála, cáin ar idirbhearta, cáin shiarchoinneálach agus aon cháin eile i gcás inarb é an gnóthas árachais a thoibhíonn iad, agus iad dealaithe de réir cánach, a íocann an custaiméir miondíola i ndáil leis an táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe;

(d)i gcás inarb infheidhme, an margadhluach, nó an luach measta i gcás nach bhfuil an margadhluach ar fáil, atá ar shócmhainní infheistíochta bunúsacha an táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe;

(e)íocaíochtaí a dhéanann an sealbhóir polasaí miondíola maidir leis an táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe lena n‑áirítear infheistíochtaí, taiscí, ranníocaíochtaí, préimheanna agus táillí, i gcaitheamh an 12 mhí roimhe sin, agus aon aistarraingt a rinneadh á hasbhaint;

(f)réamh‑mheastacháin aonair choigeartaithe an toraidh a bhfuil coinne leis ag deireadh na tréimhse conarthaí nó sealbhaíochta atá molta, bunaithe ar luach reatha na hinfheistíochta agus a feidhmíochta go dtí seo, agus nasctha leis na cásanna feidhmíochta réamhchonarthacha sa doiciméad faisnéise bunriachtanaí dá bhforáiltear i Rialachán 1286/2014, agus séanadh go bhféadfadh na réamh‑mheastacháin sin a bheith éagsúil le luach deiridh iarbhír na hinfheistíochta;

(g)faisnéis maidir leis na coinníollacha agus na hiarmhairtí airgeadais ó fhoirceannadh luath na hinfheistíochta nó ó aistriú idir soláthraithe, lena n‑áirítear an luach géilliúna agus na coinníollacha maidir le géilleadh an pholasaí árachais;

(h)achoimre ghairid faoin gcumhdach árachais, go háirithe na sochair árachais agus aon rogha agus faisnéis maidir lena dtarlaíonn i gcás ina bhfaighidh an t‑árachaí bás nó i gcás ina dtarlóidh teagmhas árachaithe eile;

(i)i gcás táirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe ar lena n‑aghaidh a dhéantar foráil i dtéarmaí agus coinníollacha an pholasaí maidir le hathbhreithnithe tréimhsiúla préimhe, na préimheanna réamh‑mheasta is gá chun na sochair chosanta atá ann cheana a choinneáil ar bun go dtí 55, 65, 75 agus 85 bliana d’aois.

4.An fhaisnéis a dtugtar tuairisc uirthi i mír 1 agus an ráiteas bliantúil dá dtagraítear i míreanna 2 agus 3; soláthrófar do chustaiméirí miondíola agus do shealbhóirí polasaí iad agus úsáid á baint as téarmaíocht agus formáid chaighdeánaithe an Aontais.

Déanfaidh ÚEÁPC, tar éis dó dul i gcomhairle le ESMA, agus tar éis an tástáil tomhaltóirí agus an tástáil tionscail a dhéanamh, dréachtchaighdeáin theicniúla rialála a fhorbairt chun an méid seo a leanas a shonrú:

(a)an fhormáid ábhartha chun an fhaisnéis a liostaítear i míreanna 1 agus 3 a sholáthar, lena n‑áirítear foirm agus fad an doiciméid, agus inneachar gach ceann de na heilimintí faisnéise;

(b)téarmaíocht chaighdeánaithe an Aontais agus na míniúcháin ghaolmhara atá le húsáid chun an fhaisnéis a liostaítear i míreanna 1 agus 3 a sholáthar. Leis na míniúcháin, áiritheofar gur dócha go dtuigfidh aon chustaiméir miondíola iad gan saineolas a bheith aige faoi tháirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe;

Cuirfidh ÚEÁPC na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála sin faoi bhráid an Choimisiúin faoin [IO: cuir isteach an dáta – 18 mí tar éis dháta an teacht i bhfeidhm].

Tugtar an chumhacht don Choimisiún an Treoir seo a fhorlíonadh trí na caighdeáin theicniúla rialála dá dtagraítear sa tríú fomhír a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (AE) Uimh. 1094/2010.

5.Áiritheoidh na Ballstáit go dtaispeánfaidh idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe rabhaidh iomchuí in ábhar faisnéise, lena n‑áirítear cumarsáid mhargaíochta, a sholáthraítear do chustaiméirí miondíola chun foláireamh a thabhairt dóibh maidir leis na rioscaí sonracha a ghabhann le caillteanais ionchasacha arna n‑iompar ag táirgí infheistíochtaí árachas‑bhunaithe a bhfuil riosca ar leith ag baint leo, agus i gcás inarb infheidhme, le sócmhainní infheistíochta bunúsacha.

Déanfaidh ÚEÁPC, faoi [18 mí i ndiaidh theacht i bhfeidhm na Treorach leasaithí], treoirlínte a fhorbairt, agus a thabhairt cothrom le dáta ar bhonn tréimhsiúil, maidir le coincheap na dtáirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe a bhfuil riosca ar leith ag baint leo, agus sainiúlachtaí na gcineálacha éagsúla táirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe á gcur san áireamh mar is cuí.

Forbróidh ÚEÁPC caighdeáin theicniúla rialála chun formáid agus inneachar rabhadh riosca den sórt sin a shonrú a thuilleadh, agus sainiúlachtaí na gcineálacha éagsúla táirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe agus na gcineálacha cumarsáide á gcur san áireamh mar is cuí.

Cuirfidh ÚEÁPC na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála sin faoi bhráid an Choimisiúin faoin [IO: cuir isteach an dáta – 18 mí tar éis dháta an teacht i bhfeidhm].

Tarmligtear an chumhacht chuig an gCoimisiún chun na caighdeáin theicniúla rialála dá dtagraítear sa tríú fomhír a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (AE) Uimh. 1094/2010.

Déanfaidh ÚEÁPC faireachán ar chur chun feidhme comhsheasmhach rabhadh riosca ar fud an Aontais. I gcás ina mbeidh ábhair imní ann maidir le húsáid, nó easpa úsáide nó maoirseacht ar úsáid rabhadh riosca den sórt sin sna Ballstáit, a d’fhéadfadh tionchar ábhartha a bheith acu ar an gcosaint infheisteoirí, féadfaidh ÚEÁPC, tar éis dó dul i gcomhairle leis na húdaráis inniúla lena mbaineann, úsáid rabhadh riosca a fhorchur ar idirghabhálaithe árachais agus ar ghnóthais árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe.’;

cuirtear na hAirteagail 29a agus 29b seo a leanas isteach:

‘Airteagal 29a

Aslaigh

1.Áiritheoidh na Ballstáit nach ndéanfaidh idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais a mhonaraíonn táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe nó a dháileann táirgí den sórt sin i gcomhréir le hAirteagal 30(2) agus (3) aon táille ná coimisiún a íoc ná a fháil, ná aon sochar neamhairgeadaíochta a sholáthar, ná nach soláthrófar aon sochar neamhairgeadaíochta dóibh, ag féachaint do sholáthar nó dáileadh an táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, d’aon pháirtí ná le haon pháirtí seachas an custaiméir nó duine thar ceann an chustaiméara.

Ní bheidh feidhm ag an toirmeasc atá sa chéad fhomhír maidir le mionsochair neamhairgeadaíochta ar lú a luach iomlán ná EUR 100 in aghaidh na bliana nó atá de scála agus de chineál a fhágann nach lagaíonn na sochair sin comhlíontacht leis an dualgas atá ar an idirghabhálaí árachais nó ar an ngnóthas árachais gníomhú ar mhaithe le leas a gcustaiméara, ar choinníoll gur nochtadh na sochair sin go soiléir don chustaiméir.

Aon íocaíocht nó sochar lena gcumasaítear nó lena bhfuil gá chun seirbhísí a sholáthar, lena n‑áirítear tobhaigh rialála nó táillí dlí, agus de bharr a nádúir nach féidir a bheith i gcoimhlint le dualgais an idirghabhálaí árachais nó an ghnóthais árachais chun gníomhú go macánta, go cothrom agus go gairmiúil i gcomhréir le leasanna a gcuid custaiméirí; ní bheidh an íocaíocht nó an sochar sin faoi réir na gceanglas a leagtar amach sa chéad fhomhír.

2.Áiritheoidh na Ballstáit nach ndéanfaidh idirghabhálaithe árachais ná gnóthais árachais, agus táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe á ndáileadh acu i gcomhréir le hAirteagal 30(1), táillí nó sochair a fháil ó thríú páirtí nó a íoc le tríú páirtí ach amháin ar choinníoll go n‑áiritheoidh na hidirghabhálaithe árachais nó na gnóthais árachais sin nach lagaíonn fáil nó íoc na dtáillí nó na sochar sin comhlíontacht leis an dualgas atá orthu gníomhú go macánta, go cothrom agus go gairmiúil ar mhaithe le leasanna a gcuid custaiméirí. Nochtfaidh idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais gur ann d’íocaíochtaí tríú páirtí den sórt sin, a gcineál agus a méid, i gcomhréir le hAirteagal 29.

3.Áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfidh idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais, i gcás inarb infheidhme, an custaiméir ar an eolas maidir le sásraí chun aon táille, coimisiún, sochar airgeadaíochta nó neamhairgeadaíochta a fhaightear i ndáil le dáileadh an táirge árachas‑bhunaithe a aistriú chuig an gcustaiméir.

4.Féadfaidh na Ballstáit ceanglais níos géire a fhorchur ar idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais i ndáil leis na hábhair a chumhdaítear san Airteagal seo. Thar aon rud eile, féadfaidh na Ballstáit toirmeasc nó srianadh breise a chur ar thairiscint nó glacadh táillí, coimisiún nó sochair neamhairgid ó thríú páirtithe maidir le soláthar comhairle árachais.

D’fhéadfaí a áireamh le ceanglais níos géire aon táille, coimisiún nó sochar neamhairgid le seoladh ar ais chuig custaiméirí nó le frithchúiteamh in aghaidh táillí a d’íoc an custaiméir.

Gach idirghabhálaí árachais nó gnóthas árachais, lena n‑áirítear iad sin atá ag feidhmiú faoin tsaoirse seirbhísí a sholáthar nó faoi shaoirse bhunaíochta, nuair atá conarthaí árachais á dtabhairt i gcrích acu le custaiméirí a bhfuil gnáthchónaí orthu i mBallstát nó atá bunaithe sa Bhallstát sin, déanfaidh siad gach ceanglas níos géire de chuid Ballstáit dá dtagraítear sa mhír seo a chomhlíonadh.

5.Cumhachtófar an Coimisiún an Treoir sin a fhorlíonadh trí ghníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 38 chun a shonrú a thuilleadh:

(a)an chaoi a gcomhlíonfaidh idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais na prionsabail a leagtar amach san Airteagal seo;

(b)na critéir chun a mheasúnú an gcomhlíonann idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais a íocann nó a fhaigheann aslaigh an oibleagáid feidhmiú go hionraic, go cothrom agus go gairmiúil i gcomhréir le leasanna is fearr a gcustaiméara.

6.3 bliana tar éis dháta theacht i bhfeidhm Threoir (AE) [Oifig na bhFoilseachán, tabhair isteach uimhir na Treorach leasaithí] agus tar éis dul i gcomhairle le ESMA agus ÚEÁPC, déanfaidh an Coimisiún measúnú ar éifeachtaí íocaíochtaí tríú páirtí ar infheisteoirí miondíola, go háirithe i bhfianaise coinbhleachtaí leasa a d’fhéadfadh a bheith ann agus a mhéid a bhaineann le hinfhaighteacht comhairle neamhspleáiche, agus déanfaidh sé meastóireacht ar thionchar fhorálacha ábhartha Threoir (AE) [Oifig na bhFoilseachán, tabhair isteach uimhir na Treorach leasaithí] ar infheisteoirí miondíola. Más gá, chun díobháil do thomhaltóirí a chosc, molfaidh an Coimisiún leasuithe reachtacha do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle.

Airteagal 29b

Leas custaiméirí

1.Áiritheoidh na Ballstáit chun gníomhú ar mhaithe le leas an chustaiméara i gcomhréir le hAirteagal 17(1), agus comhairle á soláthar do chustaiméirí maidir le táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, go mbeidh gnóthais árachais agus idirghabhálaithe faoin oibleagáid:

(a)comhairle den sórt sin a sholáthar ar bhonn measúnú maidir le raon iomchuí táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe agus, i gcás inarb infheidhme, raon iomchuí sócmhainní infheistíochta bunúsacha;

(b)an táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe is costéifeachtaí a mholadh agus, i gcás inarb infheidhme, na sócmhainní infheistíochta bunúsacha is costéifeachtaí a mholadh as measc na dtáirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe a sainaithníodh a bheith oiriúnach don chustaiméir de bhun Airteagal 30(1) agus ina dtairgtear gnéithe comhchosúla;

(c)táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe amháin nó níos mó a mholadh, as measc an raoin táirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe a sainaithníodh a bheith oiriúnach don chustaiméir de bhun Airteagal 30(1) agus, i gcás inarb infheidhme, sócmhainní infheistíochta bunúsacha, táirge nó táirgí, gan gnéithe breise nach bhfuil gá leo chun cuspóirí an chustaiméara a bhaint amach, agus óna dtagann costais bhreise;

(d)táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe a mholadh a bhfuil a gcumhdach árachais i gcomhréir le héilimh agus riachtanais árachais an chustaiméara.

2.Cumhachtófar an Coimisiún an Treoir seo a fhorlíonadh trí ghníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 38 chun a shonrú a thuilleadh go gcomhlíonfaidh idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais na prionsabail a leagtar amach san Airteagal seo.

Leis na gníomhartha tarmligthe sin cuirfear san áireamh cineál na seirbhísí arna dtairiscint nó arna soláthar don chustaiméir, cineál na dtáirgí atá á dtairiscint nó á mbreithniú, lena n‑áirítear cineálacha éagsúla táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe.’;

Leasaítear Airteagal 30 mar a leanas:

(a)cuirtear an mhír -1 seo a leanas isteach:

‘-1. Ceanglóidh na Ballstáit go ndéanfaidh idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe measúnú ar oiriúnacht nó iomchuibheas na dtáirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe agus, i gcás inarb infheidhme, ar shócmhainní infheistíochta bunúsacha atá le moladh nó le héileamh ag custaiméirí in am trátha sula mbeidh na custaiméirí faoi cheangal ag conradh nó tairiscint árachais. Déanfar gach ceann de na measúnuithe sin ar bhonn faisnéis chomhréireach agus riachtanach faoin gcustaiméir arna fáil ag an idirghabhálaí árachais nó ag an ngnóthas árachais i gcomhréir leis na ceanglais a leagtar amach san Airteagal seo.

Áiritheoidh na Ballstáit go míneoidh idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe do chustaiméirí an cuspóir leis an measúnú oiriúnachta nó iomchuibhis sula n‑iarrfar orthu aon fhaisnéis a thabhairt. Áiritheoidh na Ballstáit go dtabharfaidh idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe rabhadh do chustaiméirí, i bhformáid chaighdeánaithe, faoi na nithe uile seo a leanas:

(a)go bhféadfadh soláthar faisnéise míchruinne nó neamhiomláine dul i bhfeidhm ar bhealach diúltach ar cháilíocht an mheasúnaithe atá le déanamh ag an idirghabhálaí árachais nó ag an ngnóthas árachais

(b)go gcuireann an easpa faisnéise cosc ar idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe cinneadh a dhéanamh an bhfuil an tseirbhís nó an ionstraim airgeadais atá beartaithe oiriúnach nó iomchuí don chustaiméir, agus go gcuireann sí cosc orthu comhairle a thabhairt.

Áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfaidh idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe tuarascáil a sholáthar do chustaiméirí, arna iarraidh sin dóibh, maidir leis an bhfaisnéis a bhailítear le haghaidh an mheasúnaithe oiriúnachta agus iomchuibhis. Cuirfear an tuarascáil i láthair i bhformáid chaighdeánaithe, arna forbairt ag ÚEÁPC.

Forbróidh ÚEÁPC dréachtchaighdeáin theicniúla rialála chun an míniú agus an rabhadh dá dtagraítear sa dara fomhír a chinneadh, agus chun formáid agus inneachar na tuarascála dá dtagraítear sa tríú fomhír a chinneadh.

Cuirfidh ÚEÁPC na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála sin faoi bhráid an Choimisiúin faoin [IO: cuir isteach an dáta – 18 mí tar éis dháta an teacht i bhfeidhm].

Tarmligtear an chumhacht chuig an gCoimisiún chun na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála sin a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (AE) Uimh. 1094/2010.’;

(b)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 1, mhír 2 agus mhír 3:

1. Gan dochar d’Airteagal 20(1), áiritheoidh na Ballstáit, i gcás ina mbeidh comhairle á tabhairt maidir le táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, go bhfaighidh an t‑idirghabhálaí árachais nó an gnóthas árachais an fhaisnéis maidir le heolas agus taithí an chustaiméara sa réimse infheistíochta atá ábhartha don chineál sonrach táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe nó, i gcás inarb infheidhme, do shócmhainní infheistíochta bunúsacha, arna dtairiscint nó arna n‑éileamh, maidir le staid airgeadais an chustaiméara sin, lena n‑áirítear comhdhéanamh aon phunann atá ann cheana, maidir lena chumas caillteanais iomlána nó pháirteacha a sheasamh, maidir le riachtanais agus cuspóirí infheistíochta, lena n‑áirítear aon tosaíocht inbhuanaitheachta, agus maidir lena lamháltas riosca, ionas go gcuirfear ar a chumas don idirghabhálaí árachais nó don ghnóthas árachais moladh a thabhairt don chustaiméir maidir leis na táirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe atá oiriúnach don duine sin agus, go háirithe, atá i gcomhréir lena lamháltas riosca, lena chumas caillteanais a sheasamh agus leis an ngá le héagsúlú punainne.

I gcás ina mbeidh comhairle á tabhairt ar bhonn neamhspleách do chustaiméirí miondíola a bheidh teoranta do tháirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe atá dea‑éagsúlaithe, neamhchasta agus costéifeachtúil, ní bheidh an t‑idirghabhálaí árachais ná an gnóthas árachais faoi aon oibleagáid faisnéis a fháil maidir le heolas agus taithí an chustaiméara faoi na táirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe atá á mbreithniú ná maidir le comhdhéanamh phunann an chustaiméara.

I gcás ina mbeidh comhairle á tabhairt lena mbaineann aistriú idir sócmhainní infheistíochta bunúsacha, gheobhaidh idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais an fhaisnéis riachtanach maidir leis na sócmhainní infheistíochta bunúsacha atá ag an gcustaiméir cheana, agus na sócmhainní infheistíochta nua atá molta, agus déanfaidh siad anailís ar chostais agus tairbhí an aistrithe a bhfuil coinne leo, ionas go mbeidh siad in ann a léiriú go réasúnach go bhfuil coinne leis go bhfuil na tairbhí a bhaineann leis an aistriú níos mó ná na costais.

2. Gan dochar d’Airteagal 20(1), áiritheoidh na Ballstáit, i gcás nach dtabharfar aon chomhairle i ndáil le táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, go n‑iarrfaidh an t‑idirghabhálaí árachais nó an gnóthas árachais ar an gcustaiméir faisnéis a sholáthar maidir le heolas agus taithí an duine sin sa réimse infheistíochta atá ábhartha don chineál sonrach táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe nó, i gcás inarb infheidhme, do shócmhainní infheistíochta bunúsacha, arna dtairiscint nó arna n‑éileamh, agus maidir le cumas an duine caillteanais iomlána nó pháirteacha a sheasamh, agus maidir lena lamháltas riosca ionas go gcuirfear ar a chumas don idirghabhálaí árachais nó don ghnóthas árachais measúnú a dhéanamh ar cé acu atá nó nach bhfuil an táirge nó na táirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe atá beartaithe iomchuí don chustaiméir.

I gcás ina measfaidh an t‑idirghabhálaí árachais nó an gnóthas árachais, ar bhonn na faisnéise a fhaightear faoin gcéad fhomhír, nach bhfuil an táirge oiriúnach don chustaiméir, tabharfaidh an t‑idirghabhálaí árachais nó an gnóthas árachais rabhadh don chustaiméir. Cuirfear an rabhadh sin ar fáil i bhformáid chaighdeánaithe agus ar taifead.

Ní rachaidh an t‑idirghabhálaí árachais ná an gnóthas árachais ar aghaidh le dáileadh táirge infheistíochta árachas‑bhunaithe atá faoi réir rabhaidh lena léirítear nach bhfuil an táirge ná an tseirbhís iomchuí, ach amháin má iarrann an custaiméir go rachfar ar aghaidh leis d’ainneoin an rabhaidh sin agus má ghlacann an gnóthas árachais leis an gconradh a thabhairt i gcrích arna éileamh sin don chustaiméir. Déanfar éileamh an chustaiméara agus glacadh an ghnóthais árachais araon a chur ar taifead.

Forbróidh ÚEÁPC dréachtchaighdeáin theicniúla rialála chun formáid agus inneachar an rabhaidh dá dtagraítear sa dara fomhír a chinneadh.

Cuirfidh ÚEÁPC na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála faoi bhráid an Choimisiúin faoin [IO: cuir isteach an dáta – 18 mí tar éis dháta an teacht i bhfeidhm].

Tugtar an chumhacht don Choimisiún na caighdeáin theicniúla rialála sin a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (AE) Uimh. 1094/2010.

3. Gan dochar d’Airteagal 20(1), i gcás nach dtugtar aon chomhairle maidir le táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, féadfaidh na Ballstáit maolú ó na hoibleagáidí dá dtagraítear i mír 2 den Airteagal seo, ag ceadú d’idirghabhálaithe árachais nó do ghnóthais árachais gníomhaíochtaí dáilte árachais i ndáil le táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe a chur i gcrích laistigh dá gcríocha gan gá an fhaisnéis a fháil ná an cinneadh dá bhforáiltear i mír 2 den Airteagal seo a dhéanamh i gcás ina gcomhlíontar na coinníollacha seo a leanas ina n‑iomláine:

(a)baineann na gníomhaíochtaí dáilte árachais le ceachtar ceann de na nithe seo a leanas:

(i) táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe nach gcuireann ach neamhchosaint infheistíochta ar fáil do na hionstraimí airgeadais a meastar iad a bheith neamhchasta faoi Threoir 2014/65/AE agus nach gcuimsítear struchtúr iontu a fhágann go bhfuil sé deacair ag an gcustaiméir na rioscaí lena mbaineann a thuiscint;

(ii) táirgí infheistíochtaí árachas‑bhunaithe neamhchasta eile chun críoch na míre seo;

(b)déantar an ghníomhaíocht dáilte árachais ar thionscnamh an chustaiméara;

(c)cuireadh an custaiméir ar an eolas go soiléir nach bhfuil, i gcás sholáthar na gníomhaíochta dáilte árachais, ceangal ar an idirghabhálaí árachais nó ar an ngnóthas árachais measúnú a dhéanamh ar oiriúnacht an táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe nó ar an ngníomhaíocht dáilte árachais a cuireadh ar fáil nó a tairgeadh agus nach mbaineann an custaiméir leas as an gcosaint chomhfhreagrach a thagann ó na rialacha ábhartha maidir le gnó a dhéanamh. Soláthrófar an rabhadh sin i bhformáid chaighdeánaithe.

(d)cloíonn an t‑idirghabhálaí árachais nó an gnóthas árachais lena oibleagáidí faoi Airteagail 27 agus 28.

Comhlíonfaidh gach idirghabhálaí árachais nó gnóthas árachais, lena n‑áirítear iad sin atá ag feidhmiú faoin tsaoirse seirbhísí a sholáthar nó faoi shaoirse bhunaíochta, nuair atá táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe á ndáileadh acu ar chustaiméirí a bhfuil gnáthchónaí orthu i mBallstát nó atá bunaithe i mBallstát nach mbaineann úsáid as an maolú dá dtagraítear sa mhír seo na forálacha is infheidhme sa Bhallstát sin.

Forbróidh ÚEÁPC dréachtchaighdeáin theicniúla rialála chun formáid agus inneachar an rabhaidh dá dtagraítear sa chéad fhomhír, pointe (c), a chinneadh.

Cuirfidh ÚEÁPC na dréachtchaighdeáin theicniúla rialála faoi bhráid an Choimisiúin faoin [IO: cuir isteach an dáta – 18 mí tar éis dháta an teacht i bhfeidhm].

Tugtar an chumhacht don Choimisiún na caighdeáin theicniúla rialála sin a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (AE) Uimh. 1094/201039.’;

‘5. Áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfaidh idirghabhálaithe árachais nó gnóthais árachais tuarascálacha leordhóthanacha maidir leis na gníomhaíochtaí dáilte árachais a sholáthar don chustaiméir ar mheán marthanach. Beidh sna tuarascálacha sin cumarsáid thréimhsiúil do chustaiméirí, agus cuirfear san áireamh iontu cineál agus castacht na dtáirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe lena mbaineann agus an cineál seirbhíse atá á soláthar don chustaiméir agus beidh iontu, i gcás inarb cuí, na costais a bhaineann le hidirbhearta agus le seirbhísí a chuirfear i gcrích thar ceann an chustaiméara.

Áiritheoidh na Ballstáit, i gcás ina mbeidh comhairle á tabhairt maidir le táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, go soláthróidh idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais ráiteas oiriúnachta don chustaiméir luath go leor sula dtabharfar an conradh i gcrích agus ar mheán marthanach, ina sonraítear an chomhairle a thugtar agus an chaoi a gcomhlíonann an chomhairle sin tosaíochtaí, cuspóirí agus saintréithe eile an chustaiméara. Soláthrófar an ráiteas sin luath go leor sula mbeidh an custaiméir faoi cheangal ag conradh nó tairiscint árachais chun a áirithiú go bhfaighidh an custaiméir dóthain ama lena athbhreithniú agus, i gcás inar gá, faisnéis nó soiléirithe breise a fháil ón idirghabhálaí árachais nó ón ngnóthas árachais.

Áiritheoidh na Ballstáit, i gcás ina dtabharfar an conradh árachais i gcrích trí bhíthin na cianchumarsáide lena gcuirtear cosc ar sheachadadh an ráitis oiriúnachta roimh ré, go bhféadfaidh an t‑idirghabhálaí árachais nó an gnóthas árachais an ráiteas oiriúnachta a sholáthar ar mheán marthanach láithreach bonn tar éis don chustaiméir teacht faoi cheangal ag conradh árachais, ar choinníoll go gcomhlíontar an dá choinníoll seo a leanas:

(a)thug an custaiméir toiliú chun an ráiteas oiriúnachta a fháil gan aon mhoill mhíchuí tar éis an conradh a thabhairt i gcrích;

(b)thug an t‑idirghabhálaí árachais nó an gnóthas árachais rogha don chustaiméir moill a chur ar thabhairt i gcrích an chonartha chun an ráiteas oiriúnachta a fháil sula dtabharfaí conradh den sórt sin i gcrích.

Áiritheoidh na Ballstáit i gcás inar chuir idirghabhálaí árachais nó gnóthas árachais an custaiméir ar an eolas go ndéanfaidh sé measúnú tréimhsiúil ar oiriúnacht, beidh ráiteas nuashonraithe sa tuarascáil thréimhsiúil ar conas a chomhlíonann an táirge infheistíochta atá árachas‑bhunaithe sainroghanna, cuspóirí agus saintréithe eile an chustaiméara miondíola.’;

(d)cuirtear na míreanna 5a, 5b agus 5c seo a leanas isteach:

‘5a. Féadfaidh na Ballstáit ceanglais níos géire a fhorchur ar dháileoirí i ndáil leis na hábhair a chumhdaítear san Airteagal seo. Go háirithe, féadfaidh na Ballstáit soláthar na comhairle dá dtagraítear in Airteagal 30 a dhéanamh éigeantach do dhíolachán aon táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, nó do chineálacha áirithe díobh.

Áiritheoidh na Ballstáit go gcomhlíonfaidh gach idirghabhálaí árachais nó gnóthas árachais na ceanglais níos doichte dá dtagraítear sa chéad fhomhír, lena n‑áirítear iad siúd atá ag feidhmiú faoin tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar nó faoin tsaoirse bunaíochta, nuair a bheidh conarthaí árachais á dtabhairt i gcrích acu le custaiméirí a bhfuil gnáthchónaí orthu i mBallstát nó atá bunaithe sa Bhallstát sin.

5b. Ceanglóidh na Ballstáit, i gcás ina gcuirfidh idirghabhálaí árachais nó gnóthas árachais a dháileann táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe an custaiméir ar an eolas go dtugtar comhairle ar bhonn neamhspleách, go ndéanfaidh an t‑idirghabhálaí árachais nó an gnóthas árachais:

(a)measúnú ar líon leordhóthanach táirgí árachais atá ar fáil ar an margadh a bhfuil éagsúlú leordhóthanach iontu maidir lena gcineál agus lena soláthróirí táirgí chun a áirithiú gur féidir cuspóirí an chustaiméara a chomhlíonadh go hoiriúnach, agus nach mbeidh siad teoranta do tháirgí árachais arna n‑eisiúint nó arna soláthar ag eintitis a bhfuil dlúthnaisc acu leis an idirghabhálaí árachais nó leis an ngnóthas árachais;

(b)gan glacadh le táillí, coimisiúin nó aon sochair airgeadaíochta nó neamh‑airgeadaíochta arna n‑íoc nó arna soláthar ag aon tríú páirtí nó duine ag gníomhú thar ceann tríú páirtí i ndáil le seirbhís a sholáthar do chustaiméirí nó gan iad a choinneáil.

5c. I gcás ina mbeidh comhairle infheistíochta á tabhairt do chustaiméirí miondíola ar bhonn neamhspleách, féadfaidh an t‑idirghabhálaí árachais nó an gnóthas árachais teorainn a chur leis an measúnú i ndáil leis an gcineál táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe a luaitear i mír 5b, pointe (a), do tháirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe atá dea‑éagsúlaithe, costéifeachtúil agus neamhchasta. Sula nglacfaidh sé le seirbhís den sórt sin, cuirfear in iúl go cuí don chustaiméir miondíola faoin bhféidearthacht go bhfaighidh sé rochtain ar chomhairle chaighdeánach neamhspleách, agus faoi choinníollacha na rochtana sin, agus faoi na sochair agus na srianta atá bainteach léi.’;

(e)cuirtear an méid a leanas in ionad mhír 6:

‘6. Cumhachtófar an Coimisiún an Treoir seo a fhorlíonadh trí ghníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 38 chun a shonrú a thuilleadh go gcomhlíonfaidh idirghabhálaithe árachais agus gnóthais árachais na prionsabail a leagtar amach san Airteagal seo agus seirbhísí dáilte árachais á gcur i gcrích acu i ndáil le táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe, lena n‑áirítear a mhéid a bhaineann:

(a)leis an bhfaisnéis atá le fáil nuair a bheidh measúnú á dhéanamh ar oiriúnacht agus iomchuibheas na dtáirgí infheistíochta árachas‑bhunaithe le haghaidh a gcustaiméirí;

(b)leis na critéir chun measúnú a dhéanamh ar tháirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe neamhchasta chun críocha mhír 3, pointe (a)(ii) den Airteagal seo;

(c)le hinneachar agus formáid na dtaifead agus na gcomhaontuithe maidir le seirbhísí a sholáthar do chustaiméirí agus inneachar agus formaid na dtuarascálacha tréimhsiúla do chustaiméirí maidir leis na seirbhísí a sholáthraítear.

Leasaítear Airteagal 35(2) mar a leanas:

(a)cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (a):

(b)cuirtear an fhomhír seo a leanas isteach:

‘Áireofar ar na nósanna imeachta sonracha dá dtagraítear i bpointe (a) freisin nasc a chruthú, ar leathanach tosaigh shuíomh gréasáin gach údaráis inniúil, le foirm tuairiscithe shimplí a thugann caoi d’aon duine sáruithe ionchasacha nó iarbhír ar dhlí an Aontais a thuairisciú. Ceanglóidh na Ballstáit ar údaráis inniúla anailís a dhéanamh, gan moill mhíchuí, ar gach tuarascáil a chuirtear isteach trí mheán na foirme tuairiscithe sin;

cuirtear an tAirteagal 35a seo a leanas isteach:

‘Airteagal 35a

Nós imeachta chun aghaidh a thabhairt ar ghníomhaíochtaí arna dtairiscint trí mhodh digiteach gan údarú ná clárú

1.Áiritheoidh na Ballstáit, i gcás ina mbeidh duine nádúrtha nó duine dlítheanach ag saothrú gníomhaíochtaí dáilte árachais ar líne lena spriocdhírítear ar chustaiméirí laistigh dá chríoch gan bheith cláraithe i gcomhréir le hAirteagal 3 den Treoir seo ná údaraithe i gcomhréir le hAirteagal 14 de Threoir 2009/138/CE, nó i gcás ina mbeidh údarás inniúil amhrasach go mbíonn an t‑eintiteas sin ag saothrú gníomhaíochtaí den sórt sin gan bheith cláraithe i gcomhréir le hAirteagal 3 den Treoir seo nó a bheith údaraithe i gcomhréir le hAirteagal 14 de Threoir 2009/138/CE, go ndéanfaidh an t‑údarás inniúil gach beart iomchuí agus comhréireach chun saothrú na ngníomhaíochtaí dáilte sin a chosc, lena n‑áirítear cumarsáid mhargaíochta ghaolmhar, trína bheith ag dul i muinín na gcumhachtaí maoirseachta dá dtagraítear in Airteagal 12(3). Urramóidh aon bheart den sórt sin prionsabail an chomhair idir na Ballstáit a leagtar amach sa Treoir seo.

2.Déanfaidh na Ballstáit foráil go bhfoilseoidh údaráis inniúla aon chinneadh lena bhforchuirtear beart de bhun mhír 1 i gcomhréir le hAirteagal 32.

Cuirfidh údaráis inniúla ÚEÁPC ar an eolas faoi aon chinneadh dá dtagraítear i mír 2 gan moill mhíchuí. Bunóidh ÚEÁPC bunachar sonraí leictreonach ina mbeidh na cinntí a chuireann údaráis inniúla faoina bhráid, a bheidh inrochtana ag gach údarás inniúil. Foilseoidh ÚEÁPC liosta de gach cinneadh atá ann cheana, ina dtabharfar tuairisc ar na daoine nádúrtha nó dlítheanacha lena mbaineann agus ar na cineálacha seirbhísí nó táirgí a sholáthraítear. Beidh an liosta inrochtana ag an bpobal trí nasc ar shuíomh gréasáin ÚEÁPC. A mhéid a bhaineann le daoine nádúrtha, ní thiocfaidh foilsiú níos mó sonraí pearsanta na ndaoine nádúrtha sin ón liosta seo ná an liosta atá foilsithe ag an údarás inniúil de bhun na chéad fhomhíre, agus i gcomhréir le hAirteagal 32.’;

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 38:

‘Airteagal 38

Gníomhartha tarmligthe

Cumhachtófar an Coimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 39, a mhéid a bhaineann le hAirteagail 10, 25, 26a, 28, 29a, 29b agus 30.’;

Leasaítear Airteagal 39 mar a leanas:

(a)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhíreanna 2 agus 3:

‘2. Déanfar an chumhacht chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh dá dtagraítear in Airteagail 10, 25, 26a, 28, 29a, 29b agus 30 a thabhairt don Choimisiún go ceann tréimhse neamhchinntithe ama amhail ón 22 Feabhra 2016.

3. Féadfaidh Parlaimint na hEorpa nó an Chomhairle tarmligean na cumhachta dá dtagraítear in Airteagail 10, 25, 26a, 28, 29a, 29b agus 30 a chúlghairm tráth ar bith. Le cinneadh chun cúlghairm a dhéanamh, cuirfear deireadh le tarmligean na cumhachta atá sonraithe sa chinneadh sin. Gabhfaidh éifeacht leis an lá tar éis fhoilsiú an chinnidh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh nó ar dháta is déanaí a shonrófar sa chinneadh. Ní dhéanfaidh sin difear do bhailíocht aon ghnímh tharmligthe atá i bhfeidhm cheana féin.’;

(b)cuirtear an mhír 3a seo a leanas isteach:

‘3a. Roimh dó gníomh tarmligthe a ghlacadh, rachaidh an Coimisiún i gcomhairle le saineolaithe arna n‑ainmniú ag gach Ballstát i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar síos sa Chomhaontú Idirinstitiúideach an 13 Aibreán 2016 maidir le Reachtóireacht Níos Fearr.’;

(c)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 5:

‘5. Ní thiocfaidh gníomh tarmligthe a ghlactar de bhun Airteagail 10, 25, 26a, 28, 29a, 29b agus 30 i bhfeidhm ach amháin mura mbeidh aon agóid curtha in iúl ag Parlaimint na hEorpa nó ag an gComhairle laistigh de thréimhse 3 mhí tar éis fógra faoin ngníomh sin a thabhairt do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle nó más rud é, roimh dhul in éag na tréimhse sin, go mbeidh Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle araon tar éis a chur in iúl don Choimisiún nach ndéanfaidh siad aon agóid. Déanfar an tréimhse sin a fhadú 3 mhí ar thionscnamh Pharlaimint na hEorpa nó na Comhairle.’;

Leasaítear Iarscríbhinn I i gcomhréir le hIarscríbhinn III a ghabhann leis an Treoir seo.

Airteagal 3

Leasuithe ar Threoir 2009/138/CE

Leasaítear Roinn 5 de Theideal II, Caibidil 1, de Threoir (AE) 2009/138 mar a leanas:

(1)cuirtear an méid a leanas in ionad an cheannteidil:

‘Roinn 5

Ceart cealúcháin’;

scriostar an téacs seo a leanas:

‘Foroinn 1

Árachas neamhshaoil’;

Scriostar Airteagail 183 agus 184;

scriostar an téacs seo a leanas:

‘Foroinn 1

Árachas saoil’;

Scriostar Airteagal 185.

Airteagal 4

Leasuithe ar Threoir 2009/65/CE

Leasaítear Treoir 2009/65/CE mar a leanas:

(1) Leasaítear Airteagal 14 mar a leanas:

(a)cuirtear na míreanna 1a go 1f seo a leanas isteach:

‘1a. Chun críoch mhír 1, ceanglóidh na Ballstáit ar chuideachtaí bainistíochta gníomhú ar bhealach a chuirfidh cosc ar chostais mhíchuí a ghearradh ar GCUI agus ar a shealbhóirí aonad.

Na costais a chomhlíonann na coinníollacha seo a leanas, measfar iad a bheith dlite:

(a) Tá na costais i gcomhréir le nochtaí sa réamheolaire dá dtagraítear in Airteagal 69 agus le príomhfhaisnéis maidir le hinfheisteoirí dá dtagraítear in Airteagal 78;

(b) Tá gá leis na costais chun go n‑oibreoidh GCUI i gcomhréir lena straitéis agus a chuspóir infheistíochta nó chun ceanglais rialála a chomhlíonadh;

1b. Ceanglóidh na Ballstáit ar chuideachtaí bainistíochta próiseas praghsála éifeachtach a choinneáil ar bun, a oibriú agus a athbhreithniú lena dtugtar caoi do shainaithint agus cainníochtú na gcostas uile a íocann GCUI nó a shealbhóirí aonad. Roimh údarú GCUI agus ar fud a shaolré, áiritheofar leis na bpróiseas praghsála sin go gcomhlíontar na coinníollacha seo a leanas:

(a) níl na costais míchuí;

(b) tá údar leis na costais a íocann infheisteoirí miondíola agus tá siad comhréireach, ag féachaint do shaintréithe GCUI, lena n‑áirítear a chuspóir infheistíochta, straitéis, torthaí a bhfuil coinne leo, leibhéal rioscaí agus saintréithe ábhartha eile.

1c. Áiritheoidh na Ballstáit go mbíonn cuideachtaí bainistíochta freagrach as éifeachtacht agus cáilíocht a bpróisis praghsála. Déanfar an próiseas praghsála a dhoiciméadú go soiléir, leagfar amach go soiléir ann freagrachtaí chomhlachtaí bainistíochta na cuideachta bainistíochta chun na costais a íocann infheisteoirí a chinneadh agus a athbhreithniú, agus beidh sé faoi réir athbhreithniú tréimhsiúil. Beidh an measúnú ar chostais bunaithe ar chritéir agus modheolaíocht oibiachtúil, lena n‑áirítear comparáid le caighdeáin an mhargaidh.

1d. Ceanglóidh na Ballstáit ar chuideachtaí bainistíochta measúnú a dhéanamh ar bhonn bliantúil ar a laghad ar cé acu a gearradh nó nár gearradh costais mhíchuí ar GCUI nó ar a shealbhóirí aonad.

Ceanglóidh na Ballstáit ar chuideachtaí bainistíochta infheisteoirí a aisíoc i gcás inar gearradh costais mhíchuí ar GCUI nó a shealbhóirí aonad.

Ceanglóidh na Ballstáit ar chuideachtaí bainistíochta tuairisciú do na húdaráis inniúla dá mBallstát baile agus d’údaráis inniúil Bhallstát baile GCUI, do na hiniúchóirí taiscí agus airgeadais de GCUI, faoi chásanna inar gearradh costais mhíchuí ar GCUI nó ar a shealbhóirí aonad.

1e. Ceanglóidh na Ballstáit ar chuideachtaí bainistíochta measúnú a dhéanamh ar bhonn bliantúil ar a laghad ar na coinníollacha a luaitear i mír 1b, pointe (b). Cuirfear san áireamh sa mheasúnú na critéir a leagtar amach sa phróiseas praghsála agus áireofar leis comparáid leis an tagarmharc ábhartha maidir le costais agus feidhmíocht arna fhoilsiú ag ESMA i gcomhréir le mír 1f.

I gcás ina n‑imeoidh GCUI nó a aicmí scaireanna, i gcás ina mbeidh struchtúir éagsúla chostais acu, ón tagarmharc ábhartha dá dtagraítear i mír 1f, déanfaidh an chuideachta bainistíochta tástáil bhreise agus tuilleadh measúnuithe, agus suífidh sí an bhfuil údar le costais agus muirir agus an bhfuil siad comhréireach mar sin féin. Mura féidir a léiriú go bhfuil údar le costais agus muirir agus go bhfuil siad comhréireach, nó mura gcomhlíonann GCUI ná a aicmí scaireanna critéir eile a leagann an chuideachta bainistíochta amach sa phróiseas praghsála nach ndéanfaidh an chuideachta bainistíochta GCUI ná a aicmí scaireanna a mhargú d’infheisteoirí miondíola.

1f. Tar éis dó dul i gcomhairle le ÚEÁPC agus leis na húdaráis inniúla, déanfaidh ESMA, i gcás inarb iomchuí, tagarmharcanna a fhorbairt agus a chur ar fáil go poiblí chun measúnú comparáideach ar chostais agus feidhmíocht GCUI a chumasú, nó ar a n‑aicmí scaireanna i gcás ina mbeidh struchtúir éagsúla chostais acu, a bheidh le húsáid le haghaidh an mheasúnaithe a leagtar amach i mír 1e.

Déanfar tagarmharcanna coiteanna a fhorbairt, i gcás inarb indéanta déanamh amhlaidh, le haghaidh GCUI, nó a n‑aicmí scaireanna i gcás ina mbeidh struchtúir éagsúla chostais acu, a dhéantar a mhargú d’infheisteoirí miondíola lena mbaineann leibhéil chomhchosúla feidhmíochta, riosca, straitéise, cuspóirí, nó saintréithe eile.

Taispeánfar sna tagarmharcanna raon costas agus feidhmíochta, go háirithe cásanna ina n‑imeoidh costais agus feidhmíocht go mór ón meán. Déanfar na tagarmharcanna sin a thabhairt cothrom le dáta ar bhonn tráthrialta.’;

(b)leasaítear mír 2 mar a leanas:

(i) Cuirtear an méid seo a leanas in ionad na foclaíochta réamhráití:

‘Gan dochar d’Airteagal 116, glacfaidh an Coimisiún, trí bhíthin gníomhartha tarmligthe i gcomhréir le hAirteagal 112a, bearta chun a áirithiú go gcomhlíonann an chuideachta bainistíochta na dualgais a leagtar amach i míreanna 1 go 1e go háirithe chun:’;

(ii) cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (b):

‘(b) na prionsabail a shonrú is gá chun a áirithiú go mbaineann cuideachtaí bainistíochta úsáid éifeachtach as na hacmhainní agus na nósanna imeachta a bhfuil gá leo chun go ndéanfaidh siad a ngníomhaíochtaí gnó i gceart;’

(iii) cuirtear na pointí (d) agus (e) seo a leanas leis:

‘(d) na híoscheanglais a shonrú maidir leis an bpróiseas praghsála ionas nach ngearrfar costais mhíchuí ar GCUI ná ar a shealbhóirí aonad, go háirithe, tríd an méid seo a leanas a dhéanamh:

(i) a áirithiú go ndéantar costais a shainaithint agus a chainníochtú i gceart, agus go gcomhlíontar an coinníoll a leagtar amach i mír 1a, pointe (a);

(ii) na costais is féidir a ghearradh ar GCUI agus ar a shealbhóirí aonad a shainaithint, agus leibhéal na gcostas agus cineál na gcostas á gcur san áireamh faoi threoir liosta costas incháilithe a chomhlíonann na coinníollacha a leagtar amach i mír 1a, pointí (b) agus (c), agus na coinníollacha faoina bhféadfadh údaráis inniúla costais a údarú ar bhonn cás ar chás nach bhfuil curtha san áireamh sa liosta costas incháilithe, ach a chomhlíonann na coinníollacha a leagtar amach i mír 1a, pointí (b) agus (c);

(iii) coinbhleachtaí leasa féideartha a shainaithint, agus bearta chun tarlú coinbhleachtaí leasa a mhaolú;

(iv) nós imeachta a bhunú chun an leibhéal cúitimh a chinneadh i gcás inar gearradh costais mhíchuí ar infheisteoirí.;

(e) foráil a dhéanamh maidir le critéir chun a chinneadh an bhfuil údar leis na costais, agus an bhfuil siad comhréireach i gcomhréir le mír 1b, pointe (b) agus maidir le bearta ceartaitheacha a dhéanamh mar a luaitear i mír 1e agus an mhodheolaíocht a d’úsáid ESMA chun a thagarmharcanna a fhorbairt a shonrú.’;

(c)cuirtear an mhír 4 seo a leanas leis:

‘4. Faoin …[Oifig na bhFoilseachán: cuir isteach an dáta = 5 bliana ón dáta dá dtagraítear in Airteagal 7(2) den Treoir seo], tar éis dó dul i gcomhairle le ESMA, cuirfidh an Coimisiún tuarascáil faoi bhráid na Comhairle agus na Parlaiminte maidir le cur chun feidhme an Airteagail seo. Déanfar meastóireacht sa tuarascáil ar na nithe seo a leanas ar a laghad:

(a)cé acu a bhí nó nach raibh tionchar dearfach ag an Airteagal seo ar chostais agus feidhmíocht GCUI arna thairiscint d’infheisteoirí miondíola agus a mhéid a bhí an tionchar;

(b)cé acu atá nó nach bhfuil an measúnú a leagtar amach i mír 1e comhréireach i dtéarmaí castachta agus na gcostas arna dtabhú ag cuideachtaí bainistíochta.’;

cuirtear an tAirteagal 20a seo a leanas isteach:

‘Airteagal 20a

A mhéid a bhaineann le gach GCUI a bhainistíonn sí, soláthróidh cuideachta bainistíochta faisnéis d’údarás inniúil a Ballstáit baile maidir leis na costais a íocann infheisteoirí agus feidhmíocht GCUI, ar leibhéal gach ciste, nó ar leibhéal aicmí scaireanna GCUI i gcás ina mbeidh struchtúir éagsúla chostais ag na haicmí scaireanna sin.’;

in Airteagal 30, cuirtear an méid seo a leanas in ionad an dara mír:

‘Chun críoch na nAirteagal dá dtagraítear sa chéad mhír, ciallaíonn ‘cuideachta bainistíochta’ ‘cuideachtaí infheistíochta’, cé is moite den dara mír d’Airteagal 14(1d).’

in Airteagal 90, cuirtear an mhír seo a leanas leis:

‘Beidh feidhm ag an Airteagal seo gan dochar do chur i bhfeidhm Airteagal 14.’;

in Airteagal 98(2), cuirtear an pointe (n) seo a leanas leis:

‘(n) cúiteamh d’infheisteoirí a cheangal i gcás inar gearradh costais mhíchuí ar GCUI nó ar a shealbhóirí aonad.’;

in Airteagal 99(6), cuirtear an pointe seo a leanas leis:

‘(h) ceangal chun cúiteamh a thabhairt d’infheisteoirí i gcás inar gearradh costais mhíchuí ar GCUI nó ar a shealbhóirí aonad.’;

in Airteagal 112a(2), cuirtear an fhomhír seo a leanas tar éis an cheathrú fomhír:

‘Tabharfar an chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh dá dtagraítear in Airteagal 14 ar feadh tréimhse 4 bliana ón [IO: cuir isteach dáta theacht i bhfeidhm na Treorach leasaithí seo].’;

Airteagal 5

Leasuithe ar Threoir 2011/61/AE

Leasaítear Treoir 2011/61/AE mar a leanas:

(1)Leasaítear Airteagal 12 mar a leanas:

(a)cuirtear na míreanna 1a go 1f seo a leanas isteach:

‘1a. Chun críocha mhír 1, ceanglóidh na Ballstáit ar BCIManna gníomhú ar bhealach a fhágfaidh nach ngearrfar costais mhíchuí ar CIManna agus ar a sealbhóirí aonad.

Na costais a chomhlíonann na coinníollacha seo a leanas, measfar iad a bheith dlite:

(a) Tá na costais i gcomhréir le nochtaí sa réamheolaire dá dtagraítear in Airteagal 23(3), rialacha nó ionstraimí corpraithe an chiste dá dtagraítear in Airteagal 23(1) agus an doiciméad faisnéise bunriachtanaí dá dtagraítear in Airteagal 5(1) de Rialachán (AE) Uimh. 1286/2014;

(b) Tá gá leis na costais chun go n‑oibreoidh CIM i gcomhréir lena straitéis agus a chuspóir infheistíochta nó chun ceanglais rialála a chomhlíonadh;

(c) Íocann na hinfheisteoirí na costais ar dhóigh a áirithíonn cóir chothrom d’infheisteoirí, ach amháin cásanna in Airteagal 12(1) i gcás ina ndéantar foráil maidir le cóir fhabhrach i rialacha nó ionstraimí corparáide CIM.

1b. Ceanglóidh na Ballstáit ar BCIManna próiseas praghsála éifeachtach a choinneáil ar bun, a oibriú agus a athbhreithniú lena dtugtar caoi do shainaithint agus cainníochtú na gcostas uile a íocann CIManna nó a sealbhóirí aonad. Leis an bpraghsáil sin, áiritheofar go gcomhlíonfar na coinníollacha seo a leanas:

(a) níl na costais míchuí;

(b) tá údar leis na costais a íocann infheisteoirí miondíola agus tá siad comhréireach, ag féachaint do shaintréithe CIM, lena n‑áirítear a chuspóir infheistíochta, a straitéis, na torthaí a bhfuil coinne leo, leibhéal rioscaí agus saintréithe ábhartha eile.

1c. Áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh BCIManna freagrach as éifeachtacht agus cáilíocht a bpróisis praghsála. Déanfar an próiseas praghsála a dhoiciméadú go soiléir, leagfar amach freagrachtaí chomhlachtaí bainistíochta an BCIM go soiléir iontu chun na costais a íocann infheisteoirí a chinneadh agus a athbhreithniú, agus beidh sé faoi réir athbhreithniú tréimhsiúil. Beidh an measúnú ar chostais bunaithe ar chritéir agus modheolaíocht oibiachtúil, lena n‑áirítear comparáid le caighdeáin an mhargaidh.

1d. Ceanglóidh na Ballstáit ar BCIManna measúnú a dhéanamh ar bhonn bliantúil ar a laghad ar cé acu a gearradh nó nár gearradh costais mhíchuí ar CIM nó ar a shealbhóirí aonad.

Ceanglóidh na Ballstáit ar BCIManna infheisteoirí a aisíoc i gcás inar gearradh costais mhíchuí ar CIM nó ar a shealbhóirí aonad.

Ceanglóidh na Ballstáit ar BCIManna tuairisciú do na húdaráis inniúla, dá mBallstát baile, d’údaráis inniúil Bhallstát baile CIM, i gcás inarb infheidhme, do na hiniúchóirí taiscí agus airgeadais de BCIManna agus do CIM, i gcás inarb infheidhme, maidir le cásanna inar gearradh costais mhíchuí ar CIM nó ar a shealbhóirí aonad.

1e. Ceanglóidh na Ballstáit ar BCIManna measúnú a dhéanamh ar bhonn bliantúil ar a laghad ar na coinníollacha a luaitear i mír 1b, pointe (b). Cuirfear san áireamh sa mheasúnú na critéir a leagtar amach sa phróiseas praghsála agus, i gcás CIManna a mhargaítear d’infheisteoirí miondíola, áireofar ann comparáid leis an tagarmharc ábhartha maidir le costais agus feidhmíocht arna fhoilsiú ag ESMA i gcomhréir le mír 1f.

I gcás ina n‑imeoidh CIM nó a aicmí scaireanna, i gcás ina mbeidh struchtúir éagsúla chostais acu, ón tagarmharc ábhartha dá dtagraítear i mír 1f, déanfaidh an BCIM tástáil bhreise aonair agus tuilleadh measúnuithe, agus suífidh sé an bhfuil údar ag costais agus muirir agus an bhfuil siad comhréireach mar sin féin. Mura féidir a léiriú go bhfuil údar le costais agus muirir ná go bhfuil siad comhréireach, nó mura gcomhlíonann CIM ná a aicmí scaireanna critéir eile arna leagan amach ag BCIM sa phróiseas praghsála, ní dhéanfaidh BCIM CIM ná a aicme scaireanna a mhargú d’infheisteoirí miondíola.

1f. Tar éis dó dul i gcomhairle le ÚEÁPC agus leis na húdaráis inniúla, déanfaidh ESMA, i gcás inarb iomchuí, tagarmharcanna a fhorbairt agus a chur ar fáil go poiblí chun measúnú comparáideach ar chostais agus feidhmíocht CIManna a chumasú, nó ar a n‑aicmí scaireanna i gcás ina mbeidh struchtúir éagsúla chostais acu, a bheidh le húsáid le haghaidh an mheasúnaithe a leagtar amach i mír 1e.

Déanfar tagarmharcanna coiteanna a fhorbairt, i gcás inarb indéanta déanamh amhlaidh, do CIManna, nó dá n‑aicmí scaireanna i gcás ina mbeidh struchtúir éagsúla chostais acu, a mhargú d’infheisteoirí miondíola lena mbaineann leibhéil chomhchosúla feidhmíochta, riosca, straitéise, cuspóirí, agus saintréithe eile.

Taispeánfar sna tagarmharcanna raon costas agus feidhmíochta, go háirithe cásanna ina n‑imeoidh costais agus feidhmíocht go mór ón meán. Déanfar na tagarmharcanna a thabhairt cothrom le dáta ar bhonn tráthrialta.’;

(b)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 3:

‘3. Glacfaidh an Coimisiún, trí bhíthin gníomhartha tarmligthe i gcomhréir le hAirteagal 56 agus faoi réir choinníollacha Airteagail 57 agus 58, bearta ina sonraítear na critéir atá le húsáid ag na húdaráis inniúla ábhartha chun measúnú a dhéanamh ar cé acu a chomhlíonann nó nach gcomhlíonann BCIManna a n‑oibleagáidí faoi mhír 1 den Airteagal seo agus bearta chun a áirithiú go gcomhlíonann BCIM na dualgais a leagtar amach i míreanna 1 go 1e den Airteagal seo, go háirithe chun na nithe seo a leanas a dhéanamh:

(a) na híoscheanglais maidir leis an bpróiseas praghsála a shonrú chun cosc a chur ar chostais mhíchuí a ghearradh ar CIM agus ar a shealbhóirí aonad, go háirithe, tríd an méid seo a leanas a dhéanamh:

(i) a áirithiú go ndéantar costais a shainaithint agus a chainníochtú i gceart, agus go gcomhlíontar an coinníoll a leagtar amach i mír 1a, pointe (a);

(ii) na costais is féidir a ghearradh ar CIM agus ar a shealbhóirí aonad a shainaithint, agus leibhéal na gcostas agus cineál na gcostas á gcur san áireamh faoi threoir liosta costas incháilithe a chomhlíonann na coinníollacha a leagtar amach i mír 1a, pointí (b) agus (c), agus na coinníollacha faoina bhféadfadh údaráis inniúla costais a údarú ar bhonn cás ar chás nach bhfuil curtha san áireamh sa liosta costas incháilithe, ach a chomhlíonann na coinníollacha a leagtar amach i mír 1a, pointí (b) agus (c);

(iii) coinbhleachtaí leasa féideartha a shainaithint, agus bearta chun tarlú coinbhleachtaí leasa a mhaolú;

(iv) nós imeachta a bhunú chun an leibhéal cúitimh a chinneadh i gcás inar gearradh costais mhíchuí ar infheisteoirí.

(b) foráil a dhéanamh maidir le critéir chun a chinneadh an bhfuil údar leis na costais, agus an bhfuil siad comhréireach i gcomhréir le mír 1b, pointe (b) agus chun bearta ceartaitheacha a dhéanamh mar a luaitear i mír 1e agus an mhodheolaíocht a d’úsáid ESMA chun a thagarmharcanna a fhorbairt a shonrú.’;

(c)cuirtear an mhír 4 seo a leanas leis:

‘4. Faoin …[Oifig na bhFoilseachán: cuir isteach an dáta = 5 bliana ón dáta dá dtagraítear in Airteagal 7(2) den Treoir] tar éis dó dul i gcomhairle le ESMA, cuirfidh an Coimisiún tuarascáil faoi bhráid na Comhairle agus na Parlaiminte maidir le cur chun feidhme an Airteagail seo. Déanfar meastóireacht sa tuarascáil ar na nithe seo a leanas ar a laghad:

(a)cé acu a bhí nó nach raibh tionchar dearfach ag an Airteagal seo ar chostais agus feidhmíocht CIM a thairgtear d’infheisteoirí miondíola agus cá mhéad é;

(b)cé acu atá nó nach bhfuil an measúnú a leagtar amach i mír 1e comhréireach i dtéarmaí castachta agus na gcostas arna dtabhú ag BCIManna.’;

in Airteagal 24(2), cuirtear pointe (f) seo a leanas leis:

‘(f) faisnéis maidir leis na costais a íocann infheisteoirí agus feidhmíocht an CIM, ar leibhéal gach CIM nó ar leibhéal aicmí scaireanna CIM i gcás ina mbeidh struchtúir éagsúla chostais ag na haicmí scaireanna sin.’;

in Airteagal 46(2), cuirtear pointe (n) seo a leanas leis:

‘(n) ceanglaítear infheisteoirí a chúiteamh i gcás inar gearradh costais mhíchuí ar CIM nó ar a shealbhóirí aonad.’.

in Airteagal 56(1), cuirtear an abairt seo a leanas isteach tar éis na chéad abairte:

‘Tabharfar na cumhachtaí chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh dá dtagraítear in Airteagal 12 don Choimisiún go ceann tréimhse 4 bliana ón [IO: cuir isteach dáta theacht i bhfeidhm na Treorach leasaithí].’;

Airteagal 6

Trasuí

1.Déanfaidh na Ballstáit na dlíthe, rialacháin agus forálacha riaracháin is gá chun an Treoir seo a chomhlíonadh a ghlacadh agus a fhoilsiú faoin [Oifig na bhFoilseachán: cuir isteach an dáta = 12 mhí tar éis dáta theacht i bhfeidhm na Treorach seo] ar a dhéanaí. Cuirfidh siad téacs na bhforálacha sin in iúl don Choimisiún láithreach.

2.Cuirfidh siad na forálacha sin i bhfeidhm ón … [Oifig na bhFoilseachán: cuir isteach an dáta = 18 mí tar éis dháta theacht i bhfeidhm na Treorach seo].

3.Nuair a ghlacfaidh na Ballstáit na forálacha sin, beidh tagairt iontu don Treoir seo nó beidh tagairt den sórt sin ag gabháil leo tráth a bhfoilsithe oifigiúil. Is iad na Ballstáit a chinnfidh an bealach le tagairt den sórt sin a dhéanamh.

4.Déanfaidh na Ballstáit téacs phríomhfhorálacha an dlí náisiúnta a ghlacfaidh siad sa réimse a chumhdaítear leis an Treoir seo a chur in iúl don Choimisiún.

Airteagal 7

Teacht i bhfeidhm

Tiocfaidh an Treoir seo i bhfeidhm an fichiú lá tar éis lá a foilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

Airteagal 8

Seolaithe

Is chuig na Ballstáit a dhírítear an Treoir seo.

Arna dhéanamh sa Bhruiséil,

Thar ceann Pharlaimint na hEorpa Thar ceann na Comhairle

An tUachtarán An tUachtarán

Ráiteas Airgeadais Reachtach – Straitéis Infheistíochta Miondíola

1.LEAGAN AMACH AN TOGRA/TIONSCNAIMH

1.1.Teideal an togra/tionscnaimh

1.2.Réimsí beartais lena mbaineann

1.3.Baineann an togra le

1.4.Cuspóir(í)

1.4.1.Cuspóir(í) ginearálta

1.4.2.Cuspóir(í) sonrach(a)

1.4.3.An toradh agus an tionchar a mheastar a bheidh ann

1.4.4. Táscairí feidhmíochta

1.5.1.Na ceanglais is gá a chomhlíonadh sa ghearrthéarma nó san fhadtéarma, lena n‑áirítear amlíne mhionsonraithe maidir le cur chun feidhme céimneach an tionscnaimh

1.5.2.Breisluach a bhaineann le rannpháirteachas AE (d’fhéadfadh an breisluach a bheith ann mar thoradh ar fhachtóirí éagsúla, e.g. deimhneacht dhlíthiúil, breis éifeachtachta, comhlántachtaí, nó gnóthachain de thoradh comhordú). Chun críocha an phointe seo, is é a chiallaíonn ‘breisluach a bhaineann le rannpháirteachas AE’ an luach a thagann as idirghabháil an Aontais ar luach é atá sa bhreis ar an luach a bheadh ann dá mbeadh na Ballstáit ag feidhmiú leo féin.

1.5.3.Ceachtanna a foghlaimíodh ó thaithí eile den sórt sin san am a chuaigh thart

1.5.4.Comhoiriúnacht don Chreat Airgeadais Ilbhliantúil agus sineirgíochtaí a d’fhéadfadh a bheith ann le hionstraimí iomchuí eile

1.5.5.Measúnú ar na roghanna éagsúla maoinithe atá ar fáil, lena n‑áirítear na féidearthachtaí athshannadh a dhéanamh

1.6.Fad an togra/tionscnaimh agus an tionchar airgeadais a mheastar a bheidh aige

1.7.Na modhanna atá beartaithe chun an buiséad a chur chun feidhme

2.BEARTA BAINISTÍOCHTA

2.1.Rialacha faireacháin agus tuairiscithe

2.2.Córa(i)s bainistíochta agus rialaithe

2.2.1.An bonn cirt atá leis na modhanna bainistíochta, le sásraí cur chun feidhme an mhaoinithe, leis na coinníollacha íocaíochta agus leis an straitéis rialaithe atá beartaithe

2.2.2.Faisnéis faoi na rioscaí a aithníodh agus na córais rialaithe inmheánacha a cuireadh ar bun chun na rioscaí a mhaolú

2.2.3.Meastachán ar chost‑éifeachtúlacht na rialuithe agus an bonn cirt atá leis sin (cóimheas ‘costais rialaithe ÷ luach na gcistí gaolmhara arna mbainistiú’) agus measúnú ar an leibhéal riosca earráide a mheastar a bheidh ann (tráth an íocaíocht a dhéanamh agus tráth an clár a dhúnadh)

2.3.Bearta chun calaois agus neamhrialtachtaí a chosc

3.AN TIONCHAR AIRGEADAIS A MHEASTAR A BHEIDH AG AN TOGRA/TIONSCNAMH

3.1.Ceannteidil an chreata airgeadais ilbhliantúil agus na línte buiséid ar a n‑imreofar tionchar

3.2.An tionchar a mheastar a bheidh ag an togra/tionscnamh ar chaiteachas

3.2.1.Achoimre ar an tionchar a mheastar a bheidh ag an togra/tionscnamh ar chaiteachas

3.2.2.An tionchar a mheastar a bheidh ar leithreasuithe ÚEÁPC/ESMA

3.2.3.An tionchar a mheastar a bheidh ar acmhainní daonna ÚEÁPC/ESMA

3.2.4.Comhoiriúnacht don chreat airgeadais ilbhliantúil reatha

3.2.5.Ranníocaíochtaí ó thríú páirtithe

3.3.An tionchar a mheastar a bheidh ar ioncam

1.LEAGAN AMACH AN TOGRA/TIONSCNAIMH

1.1.Teideal an togra/tionscnaimh

Pacáiste beart atá dírithe ar an straitéis infheistíochta miondíola a chur chun feidhme

1.2.Réimsí beartais lena mbaineann

Réimse beartais: Margadh Inmheánach

Gníomhaíocht: Margaí airgeadais

1.3.Baineann an togra le

◻ beart nua

◻ beart nua a leanann treoirthionscadal/réamhbheart 41

☑ síneadh ar bheart atá ann cheana

◻ beart nó bearta a chumasc nó a atreorú i dtreo beart eile/beart nua

1.4.Cuspóir(í)

1.4.1.Cuspóir(í) ginearálta

Is iad cuspóirí ginearálta an tionscnaimh an creat cosanta le haghaidh infheisteoirí miondíola a neartú chun iad a chumhachtú nuair a bheidh cinntí infheistíochta á ndéanamh acu, agus chun a gcóir chothrom a áirithiú nuair a bheidh seirbhísí infheistíochta á n‑úsáid acu chun feidhmíocht infheistíochta níos fearr a bhaint amach. Tá sé d’aidhm ag an straitéis infheistíochta miondíola freisin feabhas a chur ar éifeachtúlacht agus lánpháirtiú an mhargaidh inmheánaigh thar gach seirbhís airgeadais miondíola.

1.4.2.Cuspóir(í) sonrach(a)

Is iad seo a leanas cuspóirí sonracha an tionscnaimh seo:

Feabhas a chur ar an bhfaisnéis a sholáthraítear d’infheisteoirí agus ar a gcumas cinntí infheistíochta a dhéanamh a bhfuil bonn eolais fúthu. Is é is aidhm don tionscnamh feabhas a chur ar an gcreat dlíthiúil trí nochtaí a oiriúnú don chomhshaol digiteach, nochtaí a chur ar bhonn níos ábhartha d’infheisteoirí miondíola agus a áirithiú go bhfaigheann infheisteoirí miondíola cumarsáid mhargaíochta, trí bhealaí ar líne freisin, atá ábhartha agus nach bhfuil míthreorach.

Leasanna idirghabhálaithe agus leasanna infheisteoirí a ailíniú níos fearr. Leis na feabhsuithe ar an gcreat, d’áiritheofaí nach mbeadh an chomhairle a thugtar d’infheisteoirí miondíola claonta de dheasca dreasachtaí airgeadaíochta nó neamhairgeadaíochta arna soláthar ag monaróirí táirgí d’idirghabhálaithe, go mbeidh dea‑chaighdeán comhairle ann go mbeidh sí oiriúnaithe dá riachtanas, dá dtosaíochtaí agus dá gcuspóirí.

A áirithiú go dtairgtear táirgí costéifeachtacha d’infheisteoirí miondíola. Le cur chuige neartaithe sa chreat reachtach atá bunaithe ar an luach arna thairiscint, féachtar le cuidiú le hinfheisteoirí miondíola torthaí níos fearr agus rochtain níos éasca ar tháirgí infheistíochta miondíola a bhaint amach.

1.4.3.An toradh agus an tionchar a mheastar a bheidh ann

Sonraigh an tionchar a bheadh ag an togra/tionscnamh ar na tairbhithe/grúpaí ar a bhfuil sé dírithe.

Leis na tograí, tá coinne leis go dtabharfar comhleanúnachas níos mó don chreat reachtach agus go dtreiseofar rialacha maidir le cosaint infheisteoirí. Ba cheart dóibh an méid sin a bhaint amach trí chur chuige iomlánaíoch a ghlacadh, ag féachaint do na hionstraimí éagsúla reachtacha agus ag féachaint le haghaidh a thabhairt ar fhadhbanna sainaitheanta trí bhearta éagsúla a dhéanamh. Go sonrach, tugtar aghaidh sna tograí ar an gcaoi a ndéantar nochtaí d’infheisteoirí miondíola agus ar na rialacha maidir le cumarsáid mhargaíochta i gcomhshaol atá ag éirí níos digití, agus coinbhleachtaí leasa ionchasacha a eascraíonn as íoc aslach a bhainistiú, agus a áirithiú go léirítear luach ar airgead go hiomchuí sna próisis formheasa táirgí atá ann cheana. Tá roinnt bearta breise sa phacáiste reachtach atá dírithe ar fheabhsú na litearthachta airgeadais, chun go mbeidh sé níos éasca na hinfheisteoirí a bhfuil taithí acu a aicmiú mar infheisteoirí gairmiúla, ar neartú na rialacha maidir le measúnuithe oiriúnachta agus iomchuibhis, caighdeáin a ardú i dtaobh cáilíocht ghairmiúil comhairleoirí chomh maith le roinnt beart atá ceaptha feabhas a chur ar an bhforfheidhmiú maoirseachta.

1.4.4.Táscairí feidhmíochta

Sonraigh na táscairí chun faireachán a dhéanamh ar dhul chun cinn agus ar ghnóthachain.

Liosta neamhchuimsitheach de tháscairí ionchasacha:

● Cuirfear de chúram ar ESMA agus ÚEÁPC faireachán a dhéanamh ar éifeachtacht na nochtaí digiteacha.

● Athrú ar an líon gearán maidir le cáilíocht/heaspa faisnéise

● Meastóireacht ar ról an nochta chun cinntí infheistíochta a dhéanamh a bhfuil bonn eolais fúthu

● Líon na rabhadh riosca maidir le margaíocht (ionsaitheach)

● Meastóireacht ar chumas infheisteora faisnéis fhíor‑riachtanach maidir le táirge a aithint ón bhformáid nua um nochtadh margaíochta

● Treochtaí agus rioscaí atá ag teacht chun cinn i ndáil leis an margaíocht

● Dáileadh táirgí infheistíochta miondíola de réir an chineáil infheistíochta

● Athrú ar an líon iomlán gearán maidir le comhairle infheistíochta, bainistiú punainne agus orduithe a fhorghníomhú

● Athrú ar an líon gearán de réir an chineáil cuideachta

● Dáileadh costas agus infheistíochta de réir an chineáil infheistíochta

● i gcostas na dtagarmharcanna a bhaineann le luach ar airgead

● Athrú ar an líon gearán maidir le táillí agus muirir

1.5.Forais an togra/tionscnaimh

1.5.1.Na ceanglais is gá a chomhlíonadh sa ghearrthéarma nó san fhadtéarma, lena n‑áirítear amlíne mhionsonraithe maidir le cur chun feidhme céimneach an tionscnaimh

Ba cheart do na tograí seo aghaidh a thabhairt ar na dúshláin a leanas:

1. Níl faisnéis ábhartha, inchomparáide agus shothuigthe maidir le táirgí ag infheisteoirí miondíola, agus an tráth céanna imríonn cumarsáid mhargaíochta tionchar míchuí orthu.

Baineann tábhacht le faisnéis ábhartha inchomparáide shothuigthe maidir le táirgí infheistíochta chun cuidiú le hinfheisteoirí miondíola cinntí a dhéanamh a bhfuil bonn eolais fúthu. Cuireann roinnt fachtóirí, lena gcuirtear teorainn ar chumas infheisteoirí an fhaisnéis atá de dhíth orthu a úsáid agus a thuiscint, bac ar an gcuspóir sin áfach – bhain roinnt díobh le heasnaimh sa chreat um nochtadh miondíola, agus bhain roinnt eile le leibhéil neamh‑leordhóthanacha litearthachta airgeadais. Is ar éigean atá na doiciméid faisnéise a sholáthraítear d’infheisteoirí miondíola spéisiúil, agus is minic a bhíonn a leagan amach an‑dlúth agus dothuigthe don léitheoir. Bíonn sé ag éirí níos deacra d’infheisteoirí an fhaisnéis atá ar fáil a aimsiú agus measúnú a dhéanamh uirthi, agus an fhaisnéis sin a léiriú ina gcinntí infheistíochta, de dheasca leibhéil neamh‑leordhóthanacha litearthachta airgeadais.

Níl na rialacha maidir le nochtadh atá i bhfeidhm faoi láthair ag tabhairt cuidiú leordhóthanach do thomhaltóirí chun castacht bhunúsach na dtáirgí infheistíochta miondíola a shárú. Dá thoradh sin, tá an fhéidearthacht bhreise ann go mbeidh nochtaí ina gcuidiú níos fearr le hinfheisteoirí miondíola a gcinntí a dhéanamh.

Tá neamhchosaint na n‑infheisteoirí miondíola ar thionchar na meán sóisialta agus na margaíochta ar líne ag dul i méid. Ní dhearnadh an creat atá i bhfeidhm faoi láthair a oiriúnú go leordhóthanach d’úsáid mhéadaitheach na mbealach digiteach le haghaidh infheistíocht miondíola. Ina theannta sin, ní léirítear sa chreat atá i bhfeidhm faoi láthair an gá méadaitheach le tosaíochtaí inbhuanaitheachta infheisteoirí miondíola a áireamh.

2. Easnaimh sa phróiseas monaraíochta agus dáilte táirgí infheistíochta i ndáil le híoc aslach agus a mhéid a léirítear costéifeachtúlacht agus luach don infheisteoir miondíola i ndearadh na dtáirgí.

I roinnt táirgí a thairgtear agus a mholtar d’infheisteoirí miondíola ní bhaintear torthaí sásúla infheistíochta amach, agus ní hiad is fearr a fhónann dá leasanna, ná ní chomhfhreagraíonn siad dá gcuspóirí infheistíochta, éilimh agus tosaíochtaí. Shuigh ÚEÁPC agus ESMA araon go bhfuil táirgí áirithe a thairgtear d’infheisteoirí miondíola (e.g. táirgí infheistíochta struchtúrtha nó táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe áirithe) tar éis torthaí an‑íseal nó diúltacha fiú a thairiscint le blianta beaga anuas, go háirithe i ndiaidh táillí a asbhaint.

Na táirgí ina n‑áirítear íoc aslach le hidirghabhálaithe airgeadais sa phróiseas dáileacháin, is táirgí iad a bhfuil costas ar leith ag baint leo. D’ainneoin na gcoimircí atá ann cheana chun na coinbhleachtaí leasa a leanann astu a mhaolú, moltar táirgí d’infheisteoirí fós nach dtairgeann an luach is fearr dóibh ná nach gcuidíonn leo a spriocanna infheistíochta fadtéarmacha a bhaint amach.

Tá na hiarmhairtí seo a leanas ag na fadhbanna sin i gcomhpháirt:

1. Féadfar nach bhfaighidh na hinfheisteoirí cosaint chuí ná cóir chothrom;

2. Ní fhaigheann roinnt infheisteoirí dea‑thorthaí ar a n‑infheistíocht de dheasca táirgí droch‑cháilíochta, rud a fhágann go mbíonn sé níos deacra caipiteal a charnadh chun a riachtanais scoir nó spriocanna beatha eile a mhaoiniú;

3. Ós rud é go mbaineann infheisteoirí miondíola torthaí fo‑optamacha amach agus nach dtuigeann siad an fáth nach bhfeidhmíonn a dtáirgí airgeadais go sásúil, d’fhéadfaí dochar a dhéanamh dá muinín sna margaí caipitil agus iad a dhíspreagadh óna bheith toilteanach infheistíocht a dhéanamh sa chéad áit;

4. D’fhéadfadh an rannpháirtíocht níos ísle ó infheisteoirí miondíola srian a chur ar iarrachtaí margadh caipitil níos éifeachtúla, níos forbartha agus níos lánpháirtithe laistigh den Aontas Eorpach a bhaint amach.

Cúiseanna le beart a dhéanamh ar leibhéal na hEorpa (ex‑ante)

Is fairsing é an creat dlíthiúil lena rialaítear cosaint d’infheisteoirí miondíola, agus tá sé comhchuibhithe ar leibhéal an Aontais a bheag nó a mhór. D’ainneoin an chorpais fhairsing reachtaíochta ar leibhéal an Aontais, sainaithníodh sna cleachtaí bailithe fianaise roinnt easnaimh shuntasacha, go háirithe i ndáil le conas a dháiltear táirgí infheistíochta miondíola agus conas a sholáthraítear faisnéis d’infheisteoirí miondíola. Tá gá le gníomhaíocht ar leibhéal an Aontais óir is gá leis na roghanna a bhreithnítear sa mheasúnú tionchair seo an creat dlíthiúil atá ann cheana a mhodhnú, lena mbaineann Treoracha agus Rialacháin an Aontais. Ní bheidh tionscnaimh aonair ar leibhéal an Bhallstáit iomchuí dá bhrí sin, a mhéid a dhéanfar na leasuithe beartaithe ar Threoracha agus Rialacháin an Aontais, agus dá dhroim sin thar raon feidhme inniúlacht reachtúil na mBallstát.

An breisluach ar leibhéal an Aontais a mheastar a ghinfear (ex‑post)

Creat cosanta soiléir d’infheisteoirí a áirithiú lena gcumhachtaítear tomhaltóirí cinntí airgeadais a dhéanamh agus tairbhiú den mhargadh inmheánach; ní féidir é a bhaint amach ach ar leibhéal an Aontais, i ndlúthchomhar leis na Ballstáit.

Ós rud é go bhfuil an creat atá ann faoi láthair maidir le cosaint d’infheisteoirí miondíola comhdhéanta den chuid is mó d’ionstraimí dlí éagsúla an Aontais, chun aghaidh a thabhairt ar na fadhbanna a shainaithnítear sa mheasúnú tionchair seo, agus chun rannpháirtíocht trasteorann infheisteoirí miondíola san Aontas a éascú, ní fhéadfar an creat seo a leasú ach amháin ar leibhéal an Aontais chun rialacha cosanta d’infheisteoirí a thabhairt cothrom le dáta. Le gníomhú ar leibhéal an Aontais agus le comhchuibhiú cheanglais oibríochtúla na soláthraithe seirbhíse chomh maith leis na ceanglais maidir le nochtadh arna bhforchur, laghdaítear an chastacht agus na hualaí riaracháin do pháirtithe leasmhara agus cuirtear an chobhsaíocht airgeadais chun cinn.

1.5.3.Ceachtanna a foghlaimíodh ó thaithí eile den sórt sin san am a chuaigh thart

Rinneadh measúnú sa mheastóireacht agus sa mheasúnú tionchair i dteannta leis an togra reachtach ar an gcaoi ar fheidhmigh an creat atá ann cheana, agus sainaithníodh roinnt easnamh ann, go háirithe i ndáil leis an gcaoi a gcuimsíonn roinnt táirgí costais arda de réir a ndearaidh, agus easpa suntasacha na ndoiciméad nochta a sholáthraítear d’infheisteoirí miondíola. Ba thairbhiúil í an tástáil iompraíochta a rinne ÚEÁPC sular cuireadh bailchríoch ar dhearadh dhoiciméad faisnéise bunriachtanaí TPPU, agus bheadh cuir chuige chomhchosúla iomchuí nuair a chuirfidh ESMA agus ÚEÁPC chun feidhme na hathruithe ar rialacha nochta atá mar chuid den phacáiste reachtach seo.

1.5.4.Comhoiriúnacht don Chreat Airgeadais Ilbhliantúil agus sineirgíochtaí a d’fhéadfadh a bheith ann le hionstraimí iomchuí eile

Tá cuspóirí an tionscnaimh comhsheasmhach le roinnt beartas agus tionscnamh leanúnach eile de chuid an Aontais, go háirithe le beartais an Aontais atá dírithe ar Aontas na Margaí Caipitil (CMU) a chruthú. Sa Phlean Nua um Aontas na Margaí Caipitil a d’eisigh an Coimisiún i mí Mheán Fómhair 2020, d’fhógair sé go raibh sé beartaithe aige straitéis nua a mholadh maidir leis an infheistíocht mhiondíola san Eoraip, straitéis arb aidhm di a áirithiú go mbainfidh infheisteoirí miondíola iomlán buntáiste as na margaí caipitil agus go mbeidh comhleanúnachas sna rialacha ó ionstraim go hionstraim.

Ba bheag tionchar a bheadh ag an togra reachtach ar an gcreat airgeadais ilbhliantúil (CAI), toisc go bhforáiltear ann maidir le ranníocaíocht bhreise ón Aontas le ESMA agus ÚEÁPC a eascróidh as na 16 choibhéis lánaimseartha bhreise (7 nGníomhaire Shealadacha agus 9 nGníomhaire ar Conradh) a gheobhadh na hÚdaráis chun na cúraimí breise arna dtabhairt ag na reachtóirí a chur chun feidhme.

Beidh togra chun foireann údaraithe na gníomhaireachta a mhéadú le linn an nós imeachta bhuiséadaigh bhliantúil amach anseo mar thoradh air sin. Leanfaidh na gníomhaireachtaí de bheith ag oibriú chun sineirgí agus gnóthachain éifeachtúlachta a uasmhéadú (inter alia trí chórais TF), agus d’fhaireachán géar a dhéanamh ar an ualach oibre breise a bhaineann leis an togra seo, rud a léireofaí i leibhéal na foirne údaraithe a d’iarr an ghníomhaireacht sa nós imeachta buiséadach bliantúil.

1.5.5.Measúnú ar na roghanna éagsúla maoinithe atá ar fáil, lena n‑áirítear na féidearthachtaí athshannadh a dhéanamh

Fiafraíodh de ESMA agus ÚEÁPC araon an mbeadh tobhach táillí ar chuideachtaí ina bhealach malartach chun costais tionscnamh éagsúil a chumhdach. Tháinig siad ar an gconclúid go mbeadh sé deacair údar a thabhairt le cur chuige den sórt sin, óir nach bhfuil nasc díreach idir na bearta ar a ndéantar machnamh agus cumhachtaí maoirseachta, ach is cuid d’fhorbairt an chreata rialála iad.

1.6.Fad an togra/tionscnaimh agus an tionchar airgeadais a mheastar a bheidh aige

◻ tréimhse theoranta

–◻ Togra/tionscnamh a bheidh i bhfeidhm ón [DD/MM]YYYY go dtí an [DD/MM]YYYY

–◻ Tionchar airgeadais ó BBBB go BBBB

☑ tréimhse neamhtheoranta

–Cuirfear chun feidhme é le linn na tréimhse tosaigh ó 2025 go 2027,

–agus cuirfear ag feidhmiú go hiomlán ina dhiaidh sin é.

1.7.Na modhanna atá beartaithe chun an buiséad a chur chun feidhme 42

◻ Bainistíocht dhíreach a dhéanann an Coimisiún trí

–◻ na gníomhaireachtaí feidhmiúcháin

◻ Bainistíocht atá comhroinnte leis na Ballstáit

☑ Bainistíocht indíreach trí chúraimí a bhaineann le cur chun feidhme an bhuiséid a shannadh dóibh seo a leanas:

◻ eagraíochtaí idirnáisiúnta agus a ngníomhaireachtaí (tabhair sonraí);

◻BEI agus an Ciste Eorpach Infheistíochta;

☑ comhlachtaí dá dtagraítear in Airteagail 70 agus 71;

◻ comhlachtaí dlí phoiblí;

◻ comhlachtaí a rialaítear le dlí príobháideach agus a bhfuil misean seirbhíse poiblí acu sa mhéid go soláthraítear ráthaíochtaí leordhóthanacha airgeadais dóibh;

◻ comhlachtaí a rialaítear le dlí príobháideach Ballstáit, ar comhlachtaí iad a bhfuil sé de chúram orthu comhpháirtíocht phríobháideach phoiblí a chur chun feidhme agus dá soláthraítear ráthaíochtaí leordhóthanacha airgeadais;

◻ comhlachtaí nó daoine a bhfuil de chúram orthu bearta sonracha a chur chun feidhme in CBES de bhun Theideal V CAE, ar daoine iad a aithnítear sa bhunghníomh ábhartha.

Nótaí

2.BEARTA BAINISTÍOCHTA

2.1.Rialacha faireacháin agus tuairiscithe

Sonraigh minicíocht na mbeart agus na coinníollacha atá leo.

I gcomhréir leis na socruithe atá ann cheana, ullmhaíonn ÚMEnna tuarascálacha tráthrialta ar a ngníomhaíocht (lena n‑áirítear tuairisciú inmheánach don Ardbhainistíocht, tuairisciú do Bhoird agus an tuarascáil bhliantúil a thabhairt ar aird), agus tá siad faoi réir iniúchtaí a dhéanann an Chúirt Iniúchóirí agus an tSeirbhís um Iniúchóireacht Inmheánach de chuid an Choimisiúin maidir leis an úsáid a bhaineann siad as acmhainní agus maidir lena bhfeidhmíocht. Beidh an faireachán agus an tuairisciú a dhéantar ar na bearta a áirítear sa togra i gcomhréir leis na ceanglais atá ann cheana agus le haon cheanglais nua a leanann as an togra seo.

2.2.Córa(i)s bainistíochta agus rialaithe

2.2.1.An bonn cirt atá leis na modhanna bainistíochta, le sásraí cur chun feidhme an mhaoinithe, leis na coinníollacha íocaíochta agus leis an straitéis rialaithe atá beartaithe

Is í bainistíocht indíreach ESMA agus ÚEÁPC a chuirfidh na cúraimí chun feidhme, le cistiú arna sholáthar trí fhóirdheontas an Aontais do na húdaráis agus ó ranníocaíochtaí na n‑údarás náisiúnta inniúil i gcomhréir leis an ngnáthfhoirmle chistiúcháin (40 % ón Aontas, agus 60 % ó údaráis náisiúnta inniúla na mBallstát móide ranníocaíocht údaráis náisiúnta inniúla CSTE agus sciar na n‑údarás náisiúnta inniúil de ranníocaíochtaí fostóra pinsin).

I gcomhréir le hAirteagal 30 dá Rialacháin Airgeadais, tá ÚEÁPC agus ESMA chun a mbuiséid a chur chun feidhme i gcomhréir le rialú éifeachtach agus éifeachtúil, rud ba cheart a bheith bunaithe ar na dea‑chleachtais idirnáisiúnta agus ar an gCreat Rialaithe Inmheánach a leagann an Coimisiún síos dá ranna féin.

I gcomhréir le hAirteagal 70.5 de Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (an Rialachán Airgeadais), is é Iniúchóir Inmheánach an Choimisiúin Iniúchóir Inmheánach ÚEÁPC agus ESMA freisin. Go sonrach, i gcomhréir le hAirteagal 78.3 de Rialacháin Airgeadais ÚEÁPC agus ESMA, is é Iniúchóir Inmheánach an Choimisiúin (i.e. an tSeirbhís um Iniúchóireacht Inmheánach) atá freagrach as:

(a) measúnú a dhéanamh ar a oiriúnaí agus a éifeachtaí atá na córais bainistíochta inmheánaí agus measúnú ar fheidhmíocht na ranna maidir le cláir agus gníomhaíochtaí a chur chun feidhme trí thagairt do na rioscaí a ghabhann leo;

(b) measúnú a dhéanamh ar éifeachtúlacht agus éifeachtacht na gcóras rialaithe inmheánaigh agus iniúchóireachta atá infheidhme maidir le gach oibríocht le haghaidh chur chun feidhme bhuiséad chomhlacht an Aontais.

Leathnófar na freagrachtaí sin de chuid na Seirbhíse um Iniúchóireacht Inmheánach freisin chuig na cúraimí arna gcur chun feidhme ag ÚEÁPC agus ESMA i gcomhréir leis an reachtaíocht bheartaithe.

Chomh maith le hobair na Seirbhíse um Iniúchóireacht Inmheánach, tá ÚEÁPC agus ESMA faoi réir iniúchadh seachtrach lena n‑áirítear Cúirt Iniúchóirí na hEorpa, a dhéanfaidh i gcomhréir le hAirteagal 104 de Rialacháin Airgeadais ÚEÁPC agus ESMA, tuarascálacha bliantúla sonracha a ullmhú gach bliain maidir le ÚEÁPC agus ESMA i gcomhréir le hAirteagal 287(1) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh. 2.2.2.Faisnéis faoi na rioscaí a aithníodh agus na córais rialaithe inmheánacha a cuireadh ar bun chun na rioscaí a mhaolú

Soláthraítear córais bhainistithe agus rialaithe sna Rialacháin lena rialaítear feidhmiú na nÚdarás Maoirseachta Eorpach faoi láthair. Oibríonn na comhlachtaí sin go dlúth le Seirbhís Iniúchóireachta Inmheánaí an Choimisiúin lena áirithiú go gcloítear leis na caighdeáin iomchuí i ngach réimse den chreat rialaithe inmheánaigh. Gach bliain, deonaíonn Parlaimint na hEorpa, tar éis moladh ón gComhairle, urscaoileadh ar gach Údarás Maoirseachta Eorpach chun a bhuiséad a chur chun feidhme.

Tá na córais bhainistíochta agus rialaithe dá bhforáiltear i Rialacháin ÚMEnna curtha chun feidhme cheana féin, agus meastar iad a bheith costéifeachtach. Déantar an Rialachán a athbhreithniú go tráthrialta, agus tá coinne leis go mbeidh na rioscaí earráide íseal.

2.3.Bearta chun calaois agus neamhrialtachtaí a chosc

Sonraigh na bearta coisctheacha agus cosanta atá ann cheana nó atá beartaithe, e.g. ón Straitéis Frithchalaoise.

Chun calaois, éillitheacht agus aon ghníomhaíocht neamhdhleathach eile a chomhrac, tá feidhm ag forálacha Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 883/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Meán Fómhair 2013 maidir le himscrúduithe arna ndéanamh ag an Oifig Eorpach Frith‑Chalaoise (OLAF) maidir le ÚMEnna gan aon srian. Tá straitéis thiomnaithe frith‑chalaoise ag ÚMEnna agus plean gníomhaíochta dá thoradh sin. Beidh gníomhaíochtaí ÚMEnna sa réimse frith‑chalaoise comhréireach leis an Rialachán Airgeadais, le beartais OLAF um chalaois a chosc, leis na forálacha dá bhforáiltear le Straitéis Frithchalaoise an Choimisiúin (COM(2019)196) chomh maith leis an gCur Chuige Coiteann i ndáil le gníomhaireachtaí díláraithe an Aontais (mí Iúil 2012) agus sa treochlár gaolmhar. Ina theannta leagtar amach sna Rialacháin lena mbunaítear ÚMEnna agus i Rialacháin Airgeadais ÚMEnna na forálacha maidir le buiséid agus rialacha airgeadais infheidhme ÚMEnna a chur chun feidhme agus a rialú, lena n‑áirítear iad sin atá dírithe ar chalaois agus neamhrialtachtaí a chosc.

3.AN TIONCHAR AIRGEADAIS A MHEASTAR A BHEIDH AG AN TOGRA/TIONSCNAMH

3.1.Ceannteidil an chreata airgeadais ilbhliantúil agus na línte buiséid ar a n‑imreofar tionchar

·Línte buiséid atá ann cheana

In ord cheannteidil agus línte buiséid an chreata airgeadais ilbhliantúil.

Ceannteideal an chreata airgeadais ilbhliantúil	Líne buiséid	Cineál caiteachais	Ranníocaíocht
	Uimhir	LD/LN 43	ó thíortha de chuid CSTE 44	ó thíortha is iarrthóirí 45	ó thríú tíortha	de réir bhrí Airteagal 21(2)(b) den Rialachán Airgeadais
1	ÚEÁPC: <03.10.03>	LD	NÍL	NÍL	NÍL	NÍL
1	ESMA: <03.10.04>	LD	NÍL	NÍL	NÍL	NÍL

·Línte nua buiséid atá á n‑iarraidh

In ord cheannteidil agus línte buiséid an chreata airgeadais ilbhliantúil.

Ceannteideal an chreata airgeadais ilbhliantúil	Líne buiséid	An cineál caiteachas	Ranníocaíocht
	Uimhir	LD/LN	ó thíortha de chuid CSTE	ó thíortha is iarrthóirí	ó thríú tíortha	de réir bhrí Airteagal 21(2)(b) den Rialachán Airgeadais
	N/B

3.2.An tionchar a mheastar a bheidh ag an togra/tionscnamh ar chaiteachas

3.2.1.Achoimre ar an tionchar a mheastar a bheidh ag an togra/tionscnamh ar chaiteachas

EUR milliún (go dtí an tríú deachúil)

Ceannteideal an chreata airgeadais
ilbhliantúil

Uimhir

Ceannteideal 1 : Margadh Aonair, Nuálaíocht & Digiteach

ÚEÁPC: <03.10.03>

2023

2024

2025

2026

2027

IOMLÁN

Teideal 1:

Gealltanais

(1)

0.042

0.085

0.117

0.244

Íocaíochtaí

(2)

0.042

0.085

0.117

0.244

Teideal 2:

Gealltanais

(1a)

0.013

0.026

0.033

0.072

Íocaíochtaí

(2a)

0.013

0.026

0.033

0.072

Teideal 3:

Gealltanais

(3a)

0.324

0.120

0.060

0.504

Íocaíochtaí

(3b)

0.324

0.120

0.060

0.504

IOMLÁN leithreasuithe
le haghaidh ÚEÁPC <30.10.03>

Gealltanais

=1+1a +3a

0.379

0.231

0.210

0.820

Íocaíochtaí

=2+2a

+3b

0.379

0.231

0.210

0.820

ESMA: <03.10.04>			2023	2024	2025	2026	2027	IOMLÁN
Teideal 1:	Gealltanais	(1)			0.098	0.198	0.202	0.498
	Íocaíochtaí	(2)			0.098	0.198	0.202	0.498
Teideal 2:	Gealltanais	(1a)			0.026	0.052	0.053	0.131
	Íocaíochtaí	(2a)			0.026	0.052	0.053	0.131
Teideal 3:	Gealltanais	(3a)			0.360	0.160	0.080	0.600
	Íocaíochtaí	(3b)			0.360	0.160	0.080	0.600
IOMLÁN leithreasuithe le haghaidh ESMA <30.10.04>	Gealltanais	=1+1a +3a			0.484	0.410	0.335	1.229
	Íocaíochtaí	=2+2a +3b			0.484	0.410	0.335	1.229

Ceannteideal an chreata airgeadais
ilbhliantúil

‘Caiteachas riaracháin’

EUR milliún (go dtí an tríú deachúil)

		2023	2024	2025	2026	2027	IOMLÁN
ARD‑STIÚRTHÓIREACHT: <…….>
• Acmhainní daonna
• Caiteachas riaracháin eile
IOMLÁN Ard‑Stiúrthóireacht <…….>	Leithreasuithe

IOMLÁN leithreasuithe
faoi CHEANNTEIDEAL 7
den chreat airgeadais ilbhliantúil

(Iomlán gealltanas = Iomlán íocaíochtaí)

EUR milliún (go dtí an tríú deachúil)

		2023	2024	2025	2026	2027	IOMLÁN
IOMLÁN leithreasuithe faoi CHEANNTEIDIL 1 go 7 den chreat airgeadais ilbhliantúil	Gealltanais			0.863	0.641	0.545	2.049
	Íocaíochtaí			0.863	0.641	0.545	2.049

3.2.2.An tionchar a mheastar a bheidh ar leithreasuithe ÚEÁPC/ESMA

–◻ Ní éilíonn an togra/tionscnamh go n‑úsáidfear leithreasuithe faoi chomhair oibríochtaí

–☑ Éilíonn an togra/tionscnamh go n‑úsáidfear leithreasuithe faoi chomhair oibríochtaí mar a mhínítear thíos:

Leithreasuithe faoi chomhair gealltanas in EUR milliúin (go dtí an tríú deachúil)

Sonraigh cuspóirí agus aschuir ⇩			2023		2024		2025		2026		2027		IOMLÁN
	ASCHUIR
	Cineál 46	Meánchostas	Líon	Costas	Líon	Costas	Líon	Costas	Líon	Costas	Líon	Costas	Líon iomlán	Costas iomlán
CUSPÓIR SONRACH Uimh. 1: ÚEÁPC
- Aschur	Tástáil tomhaltóirí						1	0.510					1	0.510
- Aschur	Measúnuithe ar chostais agus feidhmíocht na dtáirgí infheistíochta miondíola						1	0.300	1	0.300	1	0.150	1	0.750
Fo‑iomlán do chuspóir sonrach Uimh. 1								0.810		0.300		0.150		1.260
CUSPÓIR SONRACH Uimh. 2: ESMA
- Aschur	Tástáil tomhaltóirí						1	0.500						0.500
- Aschur	Córas TF						1	0.400	1	0.400	1	0.200		1.000
Fo‑iomlán do chuspóir sonrach Uimh. 2								0.900	1	0.400	1	0.200		1.500
COSTAS IOMLÁN								1.710		0.700		0.350		2.760

3.2.3.An tionchar a mheastar a bheidh ar acmhainní daonna ÚEÁPC/ESMA

3.2.3.1.Achoimre

–◻ Ní éilíonn an togra/tionscnamh go n‑úsáidfear leithreasuithe de chineál riaracháin

–☑ Éilíonn an togra/tionscnamh go n‑úsáidfear leithreasuithe de chineál riaracháin mar a mhínítear thíos:

EUR milliún (go dtí an tríú deachúil)

ÚEÁPC 47

2023

2024

2025

2026

2027

IOMLÁN

Foirne sealadacha (Gráid AD)	0.079	0.160	0.164	0.403
Foirne sealadacha (gráid AST)			0.082	0.082
Baill foirne ar conradh	0.035	0.072	0.073	0.180
Saineolaithe Náisiúnta ar Iasacht

IOMLÁN

0.114

0.232

0.319

0.665

Riachtanais foirne (FTE):

ÚEÁPC

2023

2024

2025

2026

2027

IOMLÁN

Foirne sealadacha (Gráid AD)

1

1

1

1

Foirne sealadacha (gráid AST)

1

1

Baill foirne ar conradh

1

1

1

1

Saineolaithe Náisiúnta ar Iasacht

IOMLÁN

2

2

3

3

EUR milliún (go dtí an tríú deachúil)

ESMA

2023

2024

2025

2026

2027

IOMLÁN

Foirne sealadacha (Gráid AD)

0.181

0.369

0.377

0.927

Foirne sealadacha (gráid AST)

Baill foirne ar conradh

0.081

0.164

0.167

0.412

Saineolaithe Náisiúnta ar Iasacht

IOMLÁN 48

0.262

0.533

0.544

1.339

Riachtanais foirne (FTE):

ESMA

2023

2024

2025

2026

2027

IOMLÁN

Foirne sealadacha (Gráid AD)

2

2

2

2

Foirne sealadacha (gráid AST)

Baill foirne ar conradh

4

4

4

4

Saineolaithe Náisiúnta ar Iasacht

IOMLÁN

6

6

6

6

3.2.3.2.Ceanglais mheasta na n‑acmhainní daonna a mheastar don (mháthair)‑Ard‑Stiúrthóireacht

–☑ Ní éilíonn an togra/tionscnamh go n‑úsáidfear acmhainní daonna.

–◻ Éilíonn an togra/tionscnamh go n‑úsáidfear acmhainní daonna mar a mhínítear thíos:

Sloinnfear an meastachán i méideanna iomlána (nó go dtí ionad deachúlach amháin ar a mhéad)

		Bliain N	Bliain N+1	Bliain N+2	Bliain N+3	Iontráil na blianta ar fad a theastaíonn le fad an tionchair a thaispeáint (féach pointe 1.6)
·Poist don phlean bunaíochta (oifigigh agus foireann shealadach)
20 01 02 01 agus 20 01 02 02 (Ceanncheathrú agus Oifigí Ionadaíocht an Choimisiúin)
20 01 02 03 (Toscaireachtaí)
01 01 01 01 (Taighde indíreach)
10 01 05 01 (Taighde díreach)

• Foireann sheachtrach (i gcoibhéis lánaimseartha: FTE) 49
20 02 01 (CA, SNE, INT ón ‘imchlúdach iomlánaíoch’)
20 02 03 (CA, LA, SNE, INT agus JPD sna toscaireachtaí)
Líne/línte buiséid (sonraigh) 50	- sa cheanncheathrú 51
	- i dtoscaireachtaí
01 01 01 02 (CA, SNE, INT – Taighde indíreach)
10 01 05 02 (CA, INT, SNE – Taighde díreach)
Línte buiséid eile (sonraigh)
IOMLÁN

Soláthrófar na hacmhainní daonna is gá le baill foirne ón Ard‑Stiúrthóireacht a bhfuil bainistíocht an bhirt faoina gcúram cheana agus/nó ar athshannadh a gcúraimí laistigh den Ard‑Stiúrthóireacht, mar aon le haon leithdháileadh breise a d’fhéadfaí a thabhairt don Ard‑Stiúrthóireacht atá i mbun bainistíochta faoi chuimsiú an nós imeachta maidir le leithdháileadh bliantúil i bhfianaise na srianta buiséadacha.

Tuairisc ar na cúraimí a bheidh le déanamh:

Oifigigh agus pearsanra sealadach
Pearsanra seachtrach

Ba cheart tuairisc ar ríomh na gcostas le haghaidh aonaid FTE a áireamh in Iarscríbhinn V, roinn 3.

3.2.4.Comhoiriúnacht don chreat airgeadais ilbhliantúil reatha

–☑ Tá an togra/tionscnamh comhoiriúnach leis an gcreat airgeadais ilbhliantúil reatha.

–☑ Beidh athchlárú an cheannteidil ábhartha sa chreat airgeadais ilbhliantúil ag gabháil leis an togra/tionscnamh seo.

Mínigh cén t‑athshannadh a bhfuil gá leis, agus sonraigh na línte buiséid lena mbaineann agus na méideanna comhfhreagracha.

Caithfear línte buiséid ÚEÁPC <03 10 03> agus ESMA <03 10 04> a ath‑chlársceidealú le foráil a dhéanamh maidir leis na leithreasuithe breise a shainaithnítear i roinn 3.2.1

–◻ Éilíonn an togra/tionscnamh go gcuirfear an ionstraim sholúbthachta i bhfeidhm nó go ndéanfar athbhreithniú ar an gcreat airgeadais ilbhliantúil 52 .

Mínigh an méid a bhfuil gá leis, agus sonraigh na ceannteidil agus na línte buiséid lena mbaineann agus na méideanna comhfhreagracha.

N/B

3.2.5.Ranníocaíochtaí ó thríú páirtithe

–◻ Ní dhéantar foráil sa togra/tionscnamh maidir le cómhaoiniú le tríú páirtithe.

–☑ Déantar foráil sa togra/tionscnamh maidir le cómhaoiniú atá réamh‑mheasta thíos:

EUR milliún (go dtí an tríú deachúil)

	2023	2024	2025	2026	2027	Iomlán
Meastachán ar chostais arna gcumhdach ag Ranníocaíochtaí ó Údaráis Náisiúnta Inniúla			1.320	1.020	0.884	3.224
IOMLÁN na leithreasuithe arna gcómhaoiniú (lena n‑áirítear ranníocaíochtaí pinsin fostóra)			1.320	1.020	0.884	3.224

–

3.3.An tionchar a mheastar a bheidh ar ioncam

–☑ Ní bheidh tionchar airgeadais ar bith ag an togra/tionscnamh ar ioncam.

–◻ Beidh an tionchar airgeadais seo a leanas ag an togra/tionscnamh:

–◻ ar acmhainní dílse

–◻ ar ioncam eile

– má tá an t‑ioncam sannta do línte caiteachais, sonraigh sin ◻

EUR milliún (go dtí an tríú deachúil)

Líne buiséid ioncaim:	Leithreasuithe atá ar fáil don bhliain airgeadais reatha	Tionchar an togra/tionscnaimh 53
		Bliain N	Bliain N+1	Bliain N+2	Bliain N+3	Iontráil na blianta ar fad a theastaíonn le fad an tionchair a thaispeáint (féach pointe 1.6)
Airteagal ………….

I gcás ioncam ilghnéitheach atá ‘sannta’, sonraigh na línte buiséid a n‑imreofar tionchar orthu.

Sonraigh an modh chun an tionchar ar ioncam a ríomh.

Foscríbhinn a ghabhann leis an Ráiteas Airgeadais Reachtach

Toimhdí Ginearálta:

·Tiocfaidh an reachtaíocht i bhfeidhm in 2025.

·Rinneadh costas an chaiteachais foirne bhreise (Teideal 1) a ríomh agus úsáid á baint as an meánchostais foirne is infheidhme ó mhí Eanáir 2023 EUR 142 000 in aghaidh an Ghníomhaire Shealadaigh agus EUR 62 000 in aghaidh an Ghníomhaire ar Conradh (i.e., na meánchostais chaighdeánacha iomlána in aghaidh an Ghníomhaire Shealadaigh agus in aghaidh an Ghníomhaire ar Conradh tar éis an costas caighdeánach EUR 29 000 a asbhaint le haghaidh na gcostas tógála agus chostais TF atá bainteach leis na coibhéisigh lánaimseartha bhreise, ar a dtugtar habillage).

Na comhéifeachtaí ceartúcháin atá i bhfeidhm faoi láthair maidir le ÚEÁPC in Frankfurt (100.6) agus ESMA i bPáras (116.8), cuireadh i bhfeidhm iad maidir leis na costais chaighdeánacha sin, ar a ndearnadh innéacsú ag 2 % ó 2024 ar aghaidh (atá ina chleachtas caighdeánach agus buiséad an Aontais á chlársceidealú ar an mbonn go bhféadfadh an ráta boilscithe a bheith níos ísle i mblianta áirithe, agus níos airde i mblianta eile).

·Rinneadh costas an chaiteachais bhreise bonneagair agus oibríochtúil (Teideal 2) a ríomh tríd an gcostas caighdeánach habillage EUR 29 000 as tógáil agus TF in aghaidh an choibhéisigh lánaimseartha is infheidhme maidir le LFS arna ríomh in 2023 a chur i bhfeidhm móide liúntas costais caighdeánach EUR 2 500 in aghaidh an choibhéisigh lánaimseartha le haghaidh costais riaracháin nach gcumhdaítear leis an leithdháileadh habillage (i.e. EUR 31 500 in aghaidh an choibhéisigh lánaimseartha). A mhéid a bhaineann le costais caiteachais foirne Theideal 1, rinneadh an EUR 31 500 in aghaidh an choibhéisigh lánaimseartha a innéacsú ag 2 % ó 2024 amach.

Údar a thabhairt leis na leibhéil acmhainní arna n‑iarraidh (costais foirne agus oibriúcháin)

Tá gá leis na hacmhainní iarrtha chun go ndéanfaidh ÚEÁPC agus ESMA na cúraimí seo a leanas:

1.Comhairle theicniúil ag ESMA agus ÚEÁPC chun teimpléad AE a fhorbairt le haghaidh nochtaí costais faoi MiFID II agus IDD

2.Forbraíonn ESMA agus ÚEÁPC treoraíocht maidir le ‘faisnéis ríthábhachtach’ a úsáid sa chumarsáid mhargaíochta faoi MiFID agus IDD

3.Comhairle theicniúil le ESMA agus ÚEÁPC maidir leis na critéir le haghaidh mheasúnú ‘luach ar airgead’, lena n‑áirítear an mhodheolaíocht le haghaidh comparáidí (tagarmharcanna) agus tiomsú faisnéise do na tagarmharcanna den sórt sin (le haghaidh dáileoirí agus monaróirí araon)

4.Bailiú sonraí maidir le costais agus feidhmíocht na dtáirgí infheistíochta miondíola (chun na gcríoch tagarmharcanna a thiomsú)

5.Teimpléid tuairiscithe a fhorbairt agus a thabhairt cothrom le dáta, i gcás inar gá

6.ESMA agus ÚEÁPC a chumhachtú chun úsáid chórasach rabhadh riosca a fhorchur ar chuideachtaí

7.Bunú agus reáchtáil na n‑ardán comhair ag ESMA (agus ÚEÁPC)

8.Cheanglófaí ar údaráis náisiúnta inniúla sonraí comhdhlúite maidir le gníomhaíocht trasteorann a thuairisciú do ÚEÁPC. Shainordófaí do ÚEÁPC tuairisciú a dhéanamh maidir le gníomhaíochtaí trasteorann, ar tuairisciú teoranta ach géarchúiseach comhchuibhithe a bheadh ann.

Is cúraimí nua a bheidh iontu sin do ÚEÁPC agus do ESMA. Tá ESMA agus ÚEÁPC araon ag pleanáil coibhéisigh lánaimseartha atá i bhfeidhm faoi láthair ag athúsáid le haghaidh roinnt de na cúraimí (4 agus 1.3 coibhéiseach lánaimseartha faoi seach). Is amhlaidh áfach nach féidir éilimh acmhainní a chomhfhreagraíonn do na cúraimí samhlaithe a chumhdach go hiomlán le hath‑leithroinnt na foirne atá ann cheana nó le caiteachas oibríochtúil atá beartaithe cheana féin. Meastar gur gá don dá ÚME na cúraimí sin a ghlacadh chucu féin ó 2025 ar aghaidh.

De bharr chineál sealadach na gcúraimí 1, 2, 3, 5, 6, 8 bhíothas ag samhlú poist do Ghníomhairí Sealadacha dá bhfeidhmíocht den chuid is mó.

Cuireadh gnóthachain áirithe éifeachtúlachta san áireamh de thoradh ghrúpáil na gcúraimí seo a leanas:

–cúraimí 1, 2, 6

–cúraimí 3, 5, 8

–cúraimí 4, 7

ar féidir leis an bpearsanra céanna iad a dhéanamh go comhuaineach nó ar bhealach seicheamhach.

Tá pearsanra agus buiséid TF le haghaidh chúram 4 (bailiú sonraí maidir le costais agus feidhmíocht na dtáirgí infheistíochta miondíola) i bhfad níos airde do ESMA óir tá coinne leis go ndéanfaidh sé an cúram ar scála níos mó (faisnéis maidir le líon níos mó táirgí a bhailiú).

Rinneadh meastachán ar chostais soláthair tástála tomhaltóirí ag EUR 500 000 do ÚEÁPC agus ESMA araon, agus d’fhéadfadh sineirgí a bheith ann dá saothrófaí nós imeachta soláthair comhpháirteach.

Costas measta d’údaráis náisiúnta inniúla as gníomhaíochtaí atá le déanamh ag ÚEÁPC

EUR milliún

ÚEÁPC			2023	2024	2025	2026	2027	IOMLÁN
Teideal 1: Caiteachas ar phearsanra	Gealltanais	(1)			0.072	0.147	0.202	0.421
	Íocaíochtaí	(2)			0.072	0.147	0.202	0.421
Teideal 2: Caiteachas ar bhonneagar agus caiteachas oibríochtúil	Gealltanais	(1a)			0.019	0.039	0.050	0.108
	Íocaíochtaí	(2a)			0.019	0.039	0.050	0.108
Teideal 3: caiteachas oibríochtúil	Gealltanais	(3a)			0.486	0.180	0.090	0.756
	Íocaíochtaí	(3b)			0.486	0.180	0.090	0.756
IOMLÁN leithreasuithe	Gealltanais	=1+1a +3a			0.577	0.366	0.342	1.285
	Íocaíochtaí	=2+2a +3b			0.577	0.366	0.342	1.285

Costas measta d’údaráis náisiúnta inniúla as gníomhaíochtaí atá le déanamh ag ESMA

EUR milliún

ESMA			2023	2024	2025	2026	2027	IOMLÁN
Teideal 1: Caiteachas ar phearsanra	Gealltanais	(1)			0.164	0.335	0.342	0.841
	Íocaíochtaí	(2)			0.164	0.335	0.342	0.841
Teideal 2: Caiteachas ar bhonneagar agus caiteachas oibríochtúil	Gealltanais	(1a)			0.039	0.079	0.080	0.198
	Íocaíochtaí	(2a)			0.039	0.079	0.080	0.198
Teideal 3: caiteachas oibríochtúil	Gealltanais	(3a)			0.540	0.240	0.120	0.900
	Íocaíochtaí	(3b)			0.540	0.240	0.120	0.900
IOMLÁN leithreasuithe	Gealltanais	=1+1a +3a			0.743	0.654	0.542	1.939
	Íocaíochtaí	=2+2a +3b			0.743	0.654	0.542	1.939

Costas measta d’údaráis náisiúnta inniúla as gníomhaíochtaí atá le déanamh ag ÚEÁPC agus ESMA

EUR milliún

ÚEÁPC agus ESMA			2023	2024	2025	2026	2027	IOMLÁN
Teideal 1: Caiteachas ar phearsanra	Gealltanais	(1)			0.236	0.482	0.544	1.262
	Íocaíochtaí	(2)			0.236	0.482	0.544	1.262
Teideal 2: Caiteachas ar bhonneagar agus caiteachas oibríochtúil	Gealltanais	(1a)			0.058	0.118	0.130	0.306
	Íocaíochtaí	(2a)			0.058	0.118	0.130	0.306
Teideal 3: caiteachas oibríochtúil	Gealltanais	(3a)			1.026	0.420	0.210	1.656
	Íocaíochtaí	(3b)			1.026	0.420	0.210	1.656
IOMLÁN leithreasuithe	Gealltanais	=1+1a +3a			1.320	1.020	0.884	3.224
	Íocaíochtaí	=2+2a +3b			1.320	1.020	0.884	3.224

Costas measta iomlán (don Aontas agus d’údaráis náisiúnta inniúla) as gníomhaíochtaí atá le déanamh ag ÚEÁPC

EUR milliún

ÚEÁPC			2023	2024	2025	2026	2027	IOMLÁN
Teideal 1: Caiteachas ar phearsanra	Gealltanais	(1)			0.114	0.232	0.319	0.665
	Íocaíochtaí	(2)			0.114	0.232	0.319	0.665
Teideal 2: Caiteachas ar bhonneagar agus caiteachas oibríochtúil	Gealltanais	(1a)			0.032	0.065	0.083	0.180
	Íocaíochtaí	(2a)			0.032	0.065	0.083	0.180
Teideal 3: caiteachas oibríochtúil	Gealltanais	(3a)			0.810	0.300	0.150	1.260
	Íocaíochtaí	(3b)			0.810	0.300	0.150	1.260
IOMLÁN leithreasuithe	Gealltanais	=1+1a +3a			0.956	0.597	0.552	2.105
	Íocaíochtaí	=2+2a +3b			0.956	0.597	0.552	2.105

Costas measta iomlán (don Aontas agus d’údaráis náisiúnta inniúla) as gníomhaíochtaí atá le déanamh ag ESMA

EUR milliún

ESMA			2023	2024	2025	2026	2027	IOMLÁN
Teideal 1: Caiteachas ar phearsanra	Gealltanais	(1)			0.262	0.533	0.544	1.339
	Íocaíochtaí	(2)			0.262	0.533	0.544	1.339
Teideal 2: Caiteachas ar bhonneagar agus caiteachas oibríochtúil	Gealltanais	(1a)			0.065	0.131	0.133	0.329
	Íocaíochtaí	(2a)			0.065	0.131	0.133	0.329
Teideal 3: caiteachas oibríochtúil	Gealltanais	(3a)			0.900	0.400	0.200	1.500
	Íocaíochtaí	(3b)			0.900	0.400	0.200	1.500
IOMLÁN leithreasuithe	Gealltanais	=1+1a +3a			1.227	1.064	0.877	3.168
	Íocaíochtaí	=2+2a +3b			1.227	1.064	0.877	3.168

Costas measta iomlán (don Aontas agus d’údaráis náisiúnta inniúla) as gníomhaíochtaí atá le déanamh ag ÚEÁPC agus ESMA

EUR milliún

ÚEÁPC agus ESMA			2023	2024	2025	2026	2027	IOMLÁN
Teideal 1: Caiteachas ar phearsanra	Gealltanais	(1)			0.376	0.765	0.863	2.004
	Íocaíochtaí	(2)			0.376	0.765	0.863	2.004
Teideal 2: Caiteachas ar bhonneagar agus caiteachas oibríochtúil	Gealltanais	(1a)			0.097	0.196	0.216	0.509
	Íocaíochtaí	(2a)			0.097	0.196	0.216	0.509
Teideal 3: caiteachas oibríochtúil	Gealltanais	(3a)			1.710	0.700	0.350	2.760
	Íocaíochtaí	(3b)			1.710	0.700	0.350	2.760
IOMLÁN leithreasuithe	Gealltanais	=2+2a +3b			2.183	1.661	1.429	5.273
	Íocaíochtaí	=2+2a +3b			2.183	1.661	1.429	5.273

(1) https://ec.europa.eu/info/business-economy-euro/growth-and-investment/capital-markets-union/capital-markets-union-2020-action-plan_en

(2) https://data.consilium.europa.eu/doc/document/ST-12898-2020-REV-1/ga/pdf

(3) https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/TA-9-2020-0266_EN.html

(4) Suirbhé Eorabharaiméadar lena ndéantar faireachán ar leibhéal na litearthachta airgeadais san Aontas Eorpach, 2023. Is é C12 an cheist ábhartha: ‘Cé mhéad muiníne atá agat go bhfuil an chomhairle infheistíochta a fhaigheann tú ó do bhanc/árachóir/comhairleoir airgeadais chun do leasa féin go príomha?’.

(5) Suirbhé Eorabharaiméadar maidir le Seirbhísí agus Táirgí Airgeadais Miondíola , Deireadh Fómhair 2022. I measc na dtosca eile a imríonn tionchair air sin tá easpa acmhainní airgeadais, imní maidir leis na rioscaí, éiginnteacht i ndáil leis na torthaí féideartha, easpa tuisceana/castachta agus gur fearr le daoine a gcuid airgid a chur áit éigin eile

(6) Is fiú a lua go bhfuil sainordú i Rialacháin bhunaidh na nÚdarás Maoirseachta Eorpach chun athbhreithniú agus comhordú a dhéanamh ar thionscnaimh litearthachta agus oideachais airgeadais na n‑údarás inniúil (airteagal 9(1)(b) de na trí Rialachán bunaidh.

(7) Sa chomhthéacs sin, tugtar le fios le ‘oideachas airgeadais’ an próiseas foirmiúil nó neamhfhoirmiúil ina bhfaigheann daoine litearthacht airgeadais (an toradh).

(8) Bunaithe ar chuntais náisiúnta earnálacha Eurostat (comhar sonraí idirnáisiúnta, NAID_10). Dá gcuirfí éilimh in aghaidh árachóirí agus teidlíochtaí pinsin san áireamh, 46 % a bheadh i gceist i gcás an Aontais agus 72 % i gcás na Stát Aontaithe (féach Caibidil 1.1 den mheasúnú tionchair).

(9) Treoir 2014/65/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 15 Bealtaine 2014 maidir le margaí in ionstraimí airgeadais agus lena leasaítear Treoir 2002/92/CE agus Treoir 2011/61/AE

(10) Treoir (AE) 2016/97 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Eanáir 2016 maidir le dáileadh árachais (athmhúnlú)

(11) Treoir 2009/138/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 25 Samhain 2009 maidir le dul i mbun ghnó an Árachais agus an Athárachais, agus gabháil don ghnó sin (Sócmhainneacht II) (athmhúnlú)

(12) Treoir 2009/65/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Iúil 2009 maidir le comhordú dlíthe, rialachán agus forálacha riaracháin a bhaineann le gnóthais le haghaidh comhinfheistíochta in urrúis inaistrithe (GCUI) (athmhúnlú)

(13) Treoir 2011/61/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 8 Meitheamh 2011 maidir le Bainisteoirí Cistí Infheistíochta Malartacha agus lena leasaítear Treoir 2003/41/CE agus Treoir 2009/65/CE agus Rialachán (CE) Uimh. 1060/2009 agus Rialachán (AE) Uimh. 1095/2010

(14) Rialachán (AE) Uimh. 1286/2014 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 26 Samhain 2014 maidir le doiciméid um fhaisnéis bhunriachtanach do tháirgí infheistíochta miondíola pacáistithe agus táirgí infheistíochta atá árachas‑bhunaithe (PRIIPanna)

(15) Rialachán (AE) 2019/1238 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Meitheamh 2019 maidir le Táirge Pinsin Phearsanta Uile‑Eorpach (TPPU)

(16) Communication from the Commission to the European Parliament, the Council, the European Economic and Social Committee and the Committee of the Regions ‘Action Plan on Building a Capital Markets Union’ [Teachtaireacht ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle, chuig Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus chuig Coiste na Réigiún ‘Plean Gníomhaíochta chun Aontas Margaí Caipitil a Thógáil’]COM(2015) 468 final

(17) Teachtaireacht ón gCoimisiún maidir leis an athbhreithniú meántéarma ar phlean gníomhaíochta aontas na margaí caipitil({SWD(2017) 224 final} agus {SWD(2017) 225 final} – 8 Meitheamh 2017)

(18) Teachtaireacht ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, an Chomhairle, Coiste Eacnamaíochagus Sóisialta na hEorpa, Coiste na Réigiún, Aontas Margaí Caipitil le haghaidh daoine agus gnólachtaí – plean gníomhaíochta nua. COM/2020/590 final

(19) https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:52020DC0591

(20) Rialachán (AE) 2022/2065 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairlean 19 Deireadh Fómhair 2022 maidir le Margadh Aonair do Sheirbhísí Digiteacha agus lena leasaítear Treoir 2000/31/CE (an Gníomh um Sheirbhísí Digiteacha)

(21) https://commission.europa.eu/system/files/2022-10/com_2022_548_3_en.pdf

(22) Féach: https://reform-support.ec.europa.eu/what-we-do/financial-sector-and-access-finance_en

(23) Tag. Ares(2021)4803687- 27/07/2021 agus Tag. Ares(2021)4805409- 27/07/2021

(24) Tag. ESMA35-42-1227

(25) Tag. EIOPA-BoS-22/244

(26) https://op.europa.eu/en/publication-detail/-/publication/d83364e5-ab55-11ed-b508-01aa75ed71a1/language-en/

(27) Cruinníonn FSUG saineolaithe a dhéanann ionadaíocht do leasanna tomhaltóirí, infheisteoirí miondíola nó micrifhiontair chun comhairle a thabhairt don Choimisiún agus é ag ullmhú agus ag cur chun feidhme reachtaíochta nó tionscnamh beartais a dhéanann difear d’úsáideoirí seirbhísí airgeadais. Tá tuilleadh eolais le fáil anseo: https://finance.ec.europa.eu/regulation-and-supervision/expert-groups-comitology-and-other-committees/financial-services-user-group-fsug_en .

(28) Eintitis a rialaíonn MiFID, Sócmhainneacht II, IDD, GCUI nó AIFMD iad a tháirgeann a dtáirgí infheistíochta féin.

(29) Mar chuid dá mbearta maoirseachta táirgí agus rialachas, cheanglófaí ar mhonaróirí na costais a bhainfeadh le gach táirge infheistíochta a shainaithint agus a chainníochtú (i gcás táirgí a bheadh ann cheana agus táirgí nua) agus a chruthú go dtairgtear leis Luach ar Airgead don spriocmhargadh, bunaithe ar thagarmharcanna costais agus feidhmíochta a bheadh sonrach ó thaobh chineál an táirge de (‘tagarmharcanna monaróra’).

(30) Eintitis a rialaíonn MiFID, Sócmhainneacht II, IDD, GCUI nó AIFMD iad a dháileann ar chliaint táirgí a mhonaraíonn siad nó eintitis a fheidhmíonn mar idirghabhálaithe agus a dháileann táirgí a mhonaraíonn eintitis eile.

(31) Mar an gcéanna le tagarmharcanna monaróra, cheanglófaí ar dháileoirí táirgí infheistíochta measúnú a dhéanamh na táirgí a dháileann siad i gcomparáid le tagarmharcanna ábhartha (‘tagarmharcanna dáileora’) i gcás táirgí cosúla sa mhargadh.

(32) Féach Caibidlí 6.3 agus 7 den mheasúnú tionchair.

(33) IO C , , lch. .

(34) Treoir 2009/65/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Iúil 2009 maidir le comhordú dlíthe, rialachán agus forálacha riaracháin a bhaineann le gnóthais le haghaidh comhinfheistíochta in urrúis inaistrithe (IO L 302, 17.11.2009, lch. 32).

(35) Treoir 2009/138/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 25 Samhain 2009 maidir le gabháil le gnó an Árachais agus an Athárachais agus an gnó sin a shaothrú (Sócmhainneacht II) (IO L 335, 17.12.2009, lch. 1).

(36) Treoir 2011/61/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 8 Meitheamh 2011 maidir le Bainisteoirí Cistí Infheistíochta Malartacha agus lena leasaítear Treoir 2003/41/CE agus Treoir 2009/65/CE agus Rialachán (CE) Uimh. 1060/2009 agus Rialachán (AE) Uimh. 1095/2010 (IO L 174, 1.7.2011, lch. 1).

(37) Treoir 2014/65/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 15 Bealtaine 2014 maidir le margaí in ionstraimí airgeadais agus lena leasaítear Treoir 2002/92/CE agus Treoir 2011/61/AE (IO L 173, 12.6.2014, lch. 349).

(38) Treoir (AE) 2016/97 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Eanáir 2016 maidir le dáileadh árachais (IO L 26, 2.2.2016, lch. 19).

(39) Rialachán (AE) Uimh. 1094/2010 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 24 Samhain 2010 lena mbunaítear Údarás Maoirseachta Eorpach (an tÚdarás Eorpach um Árachas agus Pinsin Cheirde), lena leasaítear Cinneadh Uimh. 716/2009/CE agus lena n‑aisghairtear Cinneadh 2009/79/CE ón gCoimisiún (IO L 331, 15.12.2010, lch. 48).

(40) Rialachán (AE) Uimh. 1095/2010 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 24 Samhain 2010 lena mbunaítear Údarás Maoirseachta Eorpach (an tÚdarás Eorpach um Urrúis agus Margaí), lena leasaítear Cinneadh Uimh. 716/2009/CE agus lena n‑aisghairtear Cinneadh 2009/77/CE ón gCoimisiún (IO L 331, 15.12.2010, lch. 84).

(41) Dá dtagraítear in Airteagal 58(2)(a) nó (b) den Rialachán Airgeadais.

(42) Tá mionsonraí maidir le modhanna trína gcuirfear an buiséad chun feidhme le fáil ar an suíomh gréasáin BUDGpedia, chomh maith le tagairtí don Rialachán Airgeadais: https://myintracomm.ec.europa.eu/corp/budget/financial-rules/budget-implementation/Pages/implementation-methods.aspx

(43) LD = Leithreasuithe difreáilte / LN = Leithreasuithe neamhdhifreáilte.

(44) CSTE: Comhlachas Saorthrádála na hEorpa.

(45) Tíortha is iarrthóirí agus, nuair is iomchuí, tíortha ó na Balcáin Thiar a d’fhéadfadh a bheith ina n‑iarrthóirí.

(46) Is éard is aschuir ann táirgí agus seirbhísí atá le soláthar (e.g.: an líon malartuithe mac léinn a maoiníodh, iomlán km de bhóithre a rinneadh, etc.).

(47) Costas iomlán don Aontas agus d’údaráis náisiúnta inniúla (lena n‑áirítear sciar údarás náisiúnta inniúil de ranníocaíochtaí pinsin fostóra)

(48) Costas iomlán don Aontas agus d’údaráis náisiúnta inniúla (lena n‑áirítear sciar údarás náisiúnta inniúil de ranníocaíochtaí pinsin fostóra)

(49) AC = Foireann ar Conradh; AL = Ball foirne áitiúil; END = Saineolaí náisiúnta ar iasacht; INT= Ball foirne gníomhaireachta; JPD = Saineolaithe sóisearacha i dtoscaireachtaí.

(50) Fo‑uasteorainn d’fhoireann sheachtrach arna cumhdach ag leithreasuithe faoi chomhair oibríochtaí (na seanlínte ‘BA’).

(51) Le haghaidh Chistí Bheartas Comhtháthaithe an Aontais Eorpaigh, an Chiste Eorpaigh Talmhaíochta um Fhorbairt Tuaithe (CETFT) agus an Chiste Eorpaigh Mhuirí, Iascaigh agus Dobharshaothraithe go príomha.

(52) Féach Airteagail 12 agus 13 de Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 2093/2020 ón gComhairle an 17 Nollaig 2020 ina leagtar síos an creat airgeadais ilbhliantúil i gcomhair na mblianta 2021 go 2027.

(53) A mhéid a bhaineann le hacmhainní dílse traidisiúnta (dleachtanna custaim, tobhaigh siúcra), ní mór na méideanna a luaitear a bheith ina nglanmhéideanna, i.e. méideanna comhlána tar éis do 20 % de na costais bhailiúcháin a bheith bainte astu.

Foirne sealadacha (Gráid AD)	0.181	0.369	0.377	0.927
Foirne sealadacha (gráid AST)
Baill foirne ar conradh	0.081	0.164	0.167	0.412
Saineolaithe Náisiúnta ar Iasacht