EUR-Lex Access to European Union law

Back to EUR-Lex homepage

This document is an excerpt from the EUR-Lex website

Comhghnóthas an Aontais Eorpaigh um fhuinneamh comhleá (F4E)

Comhghnóthas an Aontais Eorpaigh um fhuinneamh comhleá (F4E)

Tá turgnamh idirnáisiúnta mórscála bunaithe, ar a dtugtar ITER, chun an inmharthanacht atá ag an gcomhleá núicléach mar fhoinse fuinnimh a chruthú. Tá Comhghnóthas Eorpach um ITER agus um fhuinneamh comhleá a fhorbairt (F4E) cruthaithe ag an Aontas Eorpach (AE) d’fhonn rannchuidiú AE le ITER a bhainistiú.

GNÍOMH

Cinneadh 2007/198/Euratom ón gComhairle an 27 Márta 2007 lena mbunaítear an comhghnóthas Eorpach um ITER agus um fhuinneamh comhleá a fhorbairt agus lena dtugtar buntáistí dó

ACHOIMRE

Tá turgnamh idirnáisiúnta mórscála bunaithe, ar a dtugtar ITER, chun an inmharthanacht atá ag an gcomhleá núicléach mar fhoinse fuinnimh a chruthú. Tá Comhghnóthas Eorpach um ITER agus um fhuinneamh comhleá a fhorbairt (F4E) cruthaithe ag an Aontas Eorpach (AE) d’fhonn rannchuidiú AE le ITER a bhainistiú.

CAD A DHÉANTAR SA CHINNEADH?

Bunaítear leis comhghnóthas Eorpach um ITER agus F4E do thréimhse 35 bliana ag tosú an 19 Aibreán 2007. Tá F4E suite i mBarcelona na Spáinne.

Is iad comhaltaí F4E an Comhphobal Eorpach d'Fhuinneamh Adamhach (Euratom), dá ndéanann siad seo a leanas ionadaíocht: an Coimisiún Eorpach, na 28 tír AE, agus an Eilbhéis, a bhfuil comhaontuithe comhair curtha i gcrích aici le Euratom i réimse an chomhleáite núicléigh rialaitheach.

Cuspóirí

Is iad seo:

Chomh maith lena ghníomhaíochtaí eile, is iad príomhthascanna an chomhghnóthais:

  • maoirseacht a dhéanamh ar ullmhúchán an tsuímh don tionscadal ITER;
  • acmhainní ábhartha, airgeadais agus daonna a sholáthar don eagraíocht ITER;
  • gníomhaíochtaí taighde agus forbartha eolaíocha agus teicneolaíocha i réimse an chomhleáite a chomhordú; agus
  • gníomhú mar chomhéadan leis an eagraíocht ITER.

Buiséad

Tá ranníocaíocht Euratom le F4E don tréimhse 2014-20 socraithe ag EUR 2 915 milliún.

Meastar go mbeidh acmhainní airgeadais táscacha EUR 9 653 milliún ag F4E don tréimhse 2007-41, le ranníocaíocht EUR 7 649 milliún ó Euratom (faoi réir ag uasmhéid 15 % do chostais riaracháin).

Struchtúr

Tá pearsantacht dhlítheanach ag F4E. Tá sí freagrach as maoirseacht ar F4E i gcur i bhfeidhm a gníomhaíochtaí.

Tá na nithe seo a leanas ag F4E:

Tá an bord freagrach as F4E a mhaoirsiú i gcur chun feidhme a gníomhaíochtaí.

  • Stiúrthóir, atá freagrach as ionadaíocht ar F4E agus reáchtáil na hEagraíochta ó lá go lá, lena n-áirítear conarthaí a shíniú.

Dliteanas agus dlínse

Tá dliteanas conartha F4E á rialú ag an gconradh atá i gceist agus ag an dlí a bhaineann leis.

Tá dlínse ag Cúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh i gcaingne agus in achomhairc a dhéantar i gcoinne F4E.

CÚLRA

Tá fuinneamh comhleá, chomh maith le foinsí fuinnimh in-athnuaite agus fuinneamh eamhnach, ar cheann de na trí rogha ar bhreoslaí iontaise. Is é an ceann is forleithne, amach is amach, sa chruinne - is é foinse an fhuinnimh a radann an ghrian agus réalta eile - ach is é an ceann is lú forbartha ar domhan de na trí fhoinse fuinnimh neamh-iontaise.

Chuir an tionscadal JET (tóras Eorpach comhpháirteach), a bunaíodh i 1978, leis an ardtaighde i réimse an fhuinnimh chomhleá le roinnt blianta. Ó 1988, céim nua i réimse an chomhleáite ab ea forbairt an tionscadail ITER. Chríochnaigh sé seo, sa bhliain 2001, le dearadh mionsonraithe d’áis taighde a bhí dírithe ar fhéidearthacht an chomhleáite mar fhoinse fuinnimh óna bhféadfadh an tAontas Eorpach tairbhe shuntasach a bhaint, ach go háirithe i gcomhthéacs na cinnteachta maidir le slándáil agus ilchineálacht a sholáthair fuinnimh fhadtéarmaigh.

I mí na Samhna 2003, mhol an tAontas Eorpach an Fhrainc mar stát aíochta ITER agus Cadarache mar shuíomh ITER.

Chun tuilleadh faisnéise a fháil, féach suíomh gréasáin F4E.

TAGAIRTÍ

Gníomh

Teacht i bhfeidhm

Spriocdháta don trasuí sna Ballstáit

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

Cinneadh 2007/198/Euratom

19.4.2007

-

IO L 90, 30.3.2007, lgh. 58-72

Gníomhartha leasaitheacha

Teacht i bhfeidhm

Spriocdháta don trasuí sna Ballstáit

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

Cinneadh 2013/791/Euratom

24.12.2013

-

IO L 349, 21.12.2013, lgh. 100-102

Cinneadh (Euratom) 2015/224

5.3.2015

-

IO L 37, 13.2.2015, lgh. 8-14

Nuashonraithe 25.07.2015

Top