EUR-Lex Access to European Union law

Back to EUR-Lex homepage

This document is an excerpt from the EUR-Lex website

Táirgeadh agus lipéadú táirgí orgánacha

Táirgeadh agus lipéadú táirgí orgánacha

 

ACHOIMRE AR:

Rialachán (CE) Uimh. 834/2007 maidir le táirgeadh orgánach agus lipéadú táirgí orgánacha

CAD IS AIDHM LEIS AN RIALACHÁN?

Leagtar síos leis creat dlíthiúil le haghaidh táirgí orgánacha. Tá na bunchuspóirí agus na prionsabail ghinearálta ann le haghaidh na feirmeoireachta orgánaí agus léirítear ann na rialacha maidir le táirgeadh, lipéadú, rialuithe agus trádáil le tíortha neamh-AE.

Agus na rialacha maidir le táirgeadh, lipéadú agus rialú táirgí orgánacha á gcomhchuibhiú, féachtar leis lena áirithiú go bhfuil

  • iomaíocht chóir idir táirgeoirí agus
  • go bhfuil muinín níos mó sna táirgí sin i measc tomhaltóirí.

PRÍOMHPHOINTÍ

Raon feidhme

Rialaítear leis an gcreat:

  • táirgí talmhaíochta (lena n-áirítear táirgí dobharshaothraithe), cibé próiseáilte nó neamhphróiseáilte agus atá beartaithe le hithe ag an tomhaltóir;
  • beatha ainmhithe;
  • ábhar iomadaithe fásúil (e.g.fréamhacha agus beangáin) agus síol a úsáidtear i gcomhair barr;
  • giostaí a úsáidtear mar bhia nó mar bheatha.

Cuspóirí agus prionsabail

Dírítear na cuspóirí ar thalmhaíocht inbhuanaithe agus ar chaighdeán táirgthe, agus ní mór dóibh freastal ar riachtanais tomhaltóirí.

Baineann na prionsabail ghinearálta, mar shampla, le modhanna sonracha táirgthe, úsáid acmhainní nádúrtha agus srianta diana ar ionchuir cheimiceacha shintéiseacha.

Leagtar síos ann freisin prionsabail shonracha maidir le feirmeoireacht, próiseáil bia orgánaigh agus beatha orgánaí d’ainmhithe.

Rialacha maidir le táirgeadh

De réir na rialacha ginearálta maidir le táirgeadh orgánach, tá orgánaigh ghéinmhodhnaithe (OGManna) toirmiscthe ina bhfoirmeacha go léir. Tugann rialacha maidir le lipéadú bia deis d’oibreoirí a áirithiú go bhfuiltear ag cloí leis an toirmeasc sin. Cuirtear toirmeasc freisin ar chóireáil trí radaíocht ianúcháin.

Ní mór dóibh siúd ar mian leo an dá chineál táirgeadh talmhaíochta a chur ar bun (orgánach agus neamhorgánach) a áirithiú go ndéanfar ainmhithe agus talamh don 2 ghníomhaíocht sin in áiteanna a dheighilt óna chéile.

Ní mór do tháirgeadh plandaí orgánacha rialacha áirithe a chomhlíonadh freisin maidir le:

  • cóireáil na talún, trína gcaithfear an bheatha a chaomhnú agus torthúlacht nádúrtha na talún;
  • cosc ar dhamáiste, nach mór a bheith bunaithe ar mhodhanna nádúrtha ach a bheidh in ann úsáid a bhaint as líon teoranta táirgí cosanta plandaí arna n-údarú ag an gCoimisiún Eorpach (Airteagal 16 den Rialachán);
  • ábhar iomadaithe plandaí agus síolta, a chaithfear a tháirgeadh ag úsáid modhanna orgánacha;
  • táirgí glantacháin, nach mór údarú a iarraidh ón gCoimisiún ina leith.

Déantar plandaí fiáine a bhailítear i limistéir áirithe a aicmiú freisin mar tháirgí orgánacha má chomhlíonann siad coinníollacha áirithe a bhaineann lena mbaint agus lena mbunáitíocht (e.g. i gcás nach bhfuil cóireáil déanta ar an áit a gcruinnítear iad le táirgí nach bhfuil údaraithe le 3 bliana anuas ar a laghad). D’fhéadfaí feamainn a mheas mar tháirge orgánach freisin fad is go gcloíonn an limistéar ina dtáirgtear é agus ina mbaintear é le coinníollacha áirithe.

Ní mór do tháirgeadh orgánach beostoic rialacha áirithe a chomhlíonadh maidir le:

  • tionscnamh na n-ainmhithe — ní mór gur rugadh agus gur tógadh iad i ngabháltais orgánacha;
  • bainistíocht beostoic agus cleachtais chúraim, a bhaineann, i measc rudaí eile, le gnéithe áirithe de thithíocht ainmhithe;
  • modhanna pórúcháin ainmhithe, nádúrtha go hiondúil;
  • beatha ainmhithe, caithfidh beatha orgánach a bheith i gceist;
  • cosc ar ghalair;
  • glanadh agus díghalrú, ina mbaintear úsáid eisiach as táirgí atá údaraithe ag an gCoimisiún.

Tá feidhm ag rialacha sonracha den chineál céanna i gcás ainmhithe dobharshaothraithe.

Údaraíonn an Coimisiún úsáid a bhaint as líon teoranta táirgí agus substaintí i bhfeirmeoireacht orgánach. Féadfaidh na plandaí sin a bheith i gcomhair cúraim do phlandaí, beatha ainmhithe agus chun foirgnimh a úsáidtear i gcomhair beostoic agus táirgeadh plandaí a ghlanadh. Féadfaidh an Coimisiún teorainneacha agus coinníollacha áirithe a leagan síos freisin chun na táirgí sin a chur i bhfeidhm.

Ní mór do ghabháltais atá ag dul i mbun gníomhaíochta nua feirmeoireachta orgánaí tréimhse aistrithe a chomhlíonadh — idirthréimhse ar cheart cleachtais orgánacha a urramú lena linn. Leagtar síos rialacha sa rialachán lena rialaítear an tréimhse aistrithe sin.

Ní mór amhábhair orgánacha a bheith i mbeatha orgánach próiseáilte agus ní fhéadfar é a phróiseáil ag úsáid tuaslagóirí ceimiceacha. Ní mór gur comhábhair de bhunús talmhaíochta den chuid is mó a bheadh i mbia próiseáilte. Ceadaítear comhábhair eile má iarradh údarú ón gCoimisiún. Ní mór giosta orgánach a tháirgeadh ó shubstráití orgánacha agus ó chomhábhair eile atá údaraithe.

Féadfaidh an Coimisiún eisceachtaí a dhéanamh ar fhorálacha maidir le cuspóirí, rialacha táirgthe agus lipéadú. Ní mór do na heisceachtaí sin a bheith teoranta ó thaobh ama agus feidhm a bheith acu i gcásanna áirithe ar leith.

Lipéadú

Féadfaidh doiciméid lipéadaithe, fógraíochta nó tráchtála téarmaí a úsáid amhail “éicea” agus “bith” chun cur síos a dhéanamh ar tháirge orgánach, ar a chomhábhair, nó ar a amhábhair.

Ní mór an lipéadú ar tháirge orgánach a bheith le feiceáil go follasach ar an bpacáistíocht agus tagairt a bheith ann don chomhlacht rialaithe a dheimhníonn an táirge atá i gceist.

Ón 1 Iúil 2010, tá úsáid lógó AE ar tháirgí bia orgánaigh éigeantach, mar aon le bunáitíocht na n-amhábhar a úsáideadh sa táirge a chur in iúl. Ní mór an t-eolas sin a thabhairt sa réimse céanna radhairc leis an lógó AE.

Rialuithe

Tá comhlíonadh na bhforálacha atá sa rialachán seo ráthaithe ag córas rialuithe atá bunaithe ar Rialachán (CE) Uimh. 882/2004 agus ar bhearta réamhchúraim agus rialaithe arna ndréachtú ag an gCoimisiún. Rathaítear leis an gcóras sin inrianaitheacht bia de réir Rialachán (CE) Uimh. 178/2002.

Déantar measúnú ar an mbaol sáraithe agus socraítear cineál agus minicíocht na rialuithe bunaithe ar an measúnú sin. Is údaráis arna gceapadh ag tíortha AE a eagróidh iad sin. Faoi dhálaí áirithe, féadfaidh na húdaráis sin dualgais rialaithe a tharmligean ar chomhlachtaí creidiúnaithe, ach beidh siad freagrach fós as maoirseacht na rialuithe a dhéantar agus as díolúintí a dheonú. Ní mór do thíortha AE fógra a thabhairt don Choimisiún ar bhonn rialta maidir le liostana n-údarás agus na gcomhlachtaí rialaithe.

Ní mór do na húdaráis freisin gníomhaíochtaí gach oibreora a bhfuil baint acu le margaíocht a dhéanamh ar tháirge orgánach a rialú sula gcuirtear ar an margadh é.

I ndiaidh an rialaithe sin, faigheann an t-oibreoir deimhniú go bhfuil an rialachán seo á chomhlíonadh aige. Má thugtar neamhrialtachtaí faoi deara, ní mór don údarás a áirithiú nach bhfuil aon tagairt do tháirgeadh orgánach ar lipéadú na dtáirgí eisithe.

Trádáil le tíortha neamh-AE

Féadfar táirgí ó thíortha neamh-AE a dhíol freisin mar tháirgí orgánacha ar mhargadh AE fad is go gcomhlíonann siad an rialachán seo agus má bhí siad faoi réir rialaithe. Féadfaidh comhlacht atá aitheanta ag AE, nó comhlacht rialaithe creidiúnaithe an rialú sin a dhéanamh.

Margaíocht agus faireachas staidrimh

Ní fhéadfaidh aon údarás as tír AE seachas an t-údarás a rinne iniúchadh ar an táirge cosc a chur ar aon bhealach ar mhargaíocht táirge orgánaigh.

Déanann an Coimisiún gníomhaíochtaí faireachais staidrimhbunaithe ar na sonraí a sholáthraíonn tíortha AE. Tugann an Coiste Rialála ar Fheirmeoireacht Orgánach cúnamh don Choimisiún beartais a shainiú le haghaidh feirmeoireachta orgánaí.

Aisghairm

Déanfar Rialachán (CE) Uimh. 834/2007 a aisghairm le Rialachán (AE) 2018/848 agus cuirfear in ionad an rialacháin sin é le héifeacht ón 1 Eanáir 2021.

CÉN UAIR ATÁ TOSACH FEIDHME AN RIALACHÁIN?

Tá feidhm leis ón 1 Eanáir 2009.

CÚLRA

PRÍOMHDHOICIMÉAD

Rialachán (CE) Uimh. 834/2007 ón gComhairle an 28 Meitheamh 2007 maidir le táirgeadh orgánach agus lipéadú táirgí orgánacha agus lena n-aisghairtear Rialachán (CEE) Uimh. 2092/91 (IO L 189,an 20.7.2007, lgh. 1–23)

Rinneadh na leasuithe comhleanúnacha ar Rialachán (CE) Uimh. 834/2007 a chorprú sa bhundoiciméad. Níl de luach ar an leagan comhdhlúite seo ach luach doiciméadach amháin.

DOICIMÉID GHAOLMHARA

Rialachán (AE) 2018/848 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 30 Bealtaine 2018 maidir le táirgeadh orgánach agus lipéadú táirgí orgánacha lena n-aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 834/2007 ón gComhairle (IO L 150, 14.6.2018, lgh. 1-92)

Féach an leagan comhdhlúite.

Rialachán (CE) Uimh. 889/2008 ón gCoimisiún an 5 Meán Fómhair 2008 lena leagtar síos rialacha mionsonraithe maidir le cur chun feidhme Rialachán (CE) Uimh. 834/2007 maidir le táirgeadh orgánach agus lipéadú táirgí orgánacha i ndáil le táirgeadh orgánach, lipéadú agus rialú (IO L 250, 18.9.2008, lgh. 1–84)

Féach an leagan comhdhlúite.

Nuashonraithe 24.09.2018

Top