EUR-Lex Access to European Union law

Back to EUR-Lex homepage

This document is an excerpt from the EUR-Lex website

An tsláinte agus an comhshaol a chosaint ar thruailleáin orgánacha mharthanacha

An tsláinte agus an comhshaol a chosaint ar thruailleáin orgánacha mharthanacha

 

ACHOIMRE AR:

Rialachán (AE) 2019/1021 maidir le truailleáin orgánacha mharthanacha

CAD IS AIDHM LEIS AN RIALACHÁN?

PRÍOMHPHOINTÍ

Substaintí ceimiceacha a d’fhéadfadh a bheith contúirteach is ea iad truailleáin orgánacha mharthanacha a d’fhéadfadh dul thar theorainneacha idirnáisiúnta, a fhaightear go minic i bhfad ar shiúl óna bhfoinsí astaíochtaí, a mhaireann sa timpeallacht, a bhithbhailíonn*, agus dá réir sin a chuireann sláinte an duine nó an comhshaol i mbaol.

Rialuithe maidir le monarú, cur ar an margadh*, agus úsáid

  • Tá táirgeadh agus cur ar an margadh na dtruailleán orgánach marthanach atá liostaithe in Iarscríbhinn I, bídís leo féin, i meascáin nó in earra*, toirmiscthe. Tá táirgeadh, cur ar an margadh agus úsáid na dtruailleán orgánach marthanach atá liostaithe in Iarscríbhinn II teoranta d’úsáidí nach bhfuil roghanna eile atá sábháilte, éifeachtach agus inacmhainne ar fáil go háitiúil don tír lena mbaineann.
  • Ní mór do thíortha AE agus don Choimisiún Eorpach rialuithe cuí a chur i bhfeidhm ar na substaintí atá ann cheana (amhail trí liostú) agus cosc a chur ar tháirgeadh, ar chur ar an margadh agus ar úsáid substaintí úra ar bith a léiríonn saintréithe truailleán orgánach marthanach.
  • Féadfaidh tíortha AE moltaí a chur ar aghaidh lena liostú chuig an gCoimisiún a chinneann, le tacaíocht ón nGníomhaireacht Eorpach Ceimiceán (ECHA), cé acu an molfar nó nach molfar substaintí breise lena liostú. Tá ról ginearálta comhairleach agus faisnéiseag an ECHA chomh maith sna próisis a bhfuil cur síos orthu sa rialachán.

Díolúintí

  • Ceadaítear díolúintí ó na rialuithe sin le haghaidh substaintí a úsáidtear le haghaidh taighde ar scála saotharlainne nó mar chaighdeán tagartha, nó atá i láthair mar rian-éilleán i meascáin nó earraí.
  • Tá feidhm ag díolúintí eile maidir le hearraí ina bhfuil truailleáin orgánacha mharthanacha a monaraíodh sular tháinig an rialachán i bhfeidhm, faoi réir dearbhuithe agus coinníollacha sonracha, lena n–áirítear ceanglais maidir le fógra a thabhairt don Choimisiún agus do Rúnaíocht Choinbhinsiún Stócólm.

Laghdú, íoslaghdú agus díothú a scaoileadh

Ní mór do thíortha AE:

  • fardail a choinneáil de na substaintí atá liostaithe in Iarscríbhinn III a scaoiltear isteach san aer, san uisce agus sa talamh;
  • a bpleananna gníomhaíochta a chur in iúl maidir le bearta chun scaoileadh substaintí a shainaithint, a thréithriú agus a íoslaghdú, lena n–áirítear úsáid substaintí ionaid nó modhnaithe;
  • tús áite a thabhairt do phróisis mhalartacha lena seachnaítear foirmiú agus scaoileadh truailleán orgánach marthanach agus saoráidí á dtógáil nó á mionathrú.

Dramhaíl

  • Ní mór díobh siúd a tháirgeann nó a choinníonn dramhaíl eilliú na dramhaíola a sheachaint leis na substaintí atá liostaithe in Iarscríbhinn IV, a mhéad is féidir.
  • I bhformhór na gcásanna, ní mór an dramhaíl éillithe a dhiúscairt nó a aisghabháil* go gasta lena áirithiú go ndéanfar ábhar na dtruailleán orgánach marthanach a scriosadh nó a athrú ó bhonn.
  • Ní mór do thíortha AE a áirithiú gur féidir táirgeadh, bailiú agus iompar na dramhaíola éillithe, chomh maith lena stóráil agus lena cóireáil, inrianaithe agus go ndéantar iad i ndálaí lena soláthraítear cosaint don chomhshaol agus do shláinte an duine.

Pleanáil, monatóireacht agus tuairisciú

  • Ní mór do thíortha AE an deis a thabhairt don phobal páirt a ghlacadh sa phróiseas sin agus ní mór a bpleananna cur chun feidhme a bheith ar fáil go poiblí agus iad a roinnt leis an gCoimisiún agus leis an ECHA, lena n–áirítear faisnéis faoi bhearta a dhéanfar ar an leibhéal náisiúnta chun láithreáin atá éillithe le truailleáin orgánacha mharthanacha a shainaithint agus a mheasúnú. Ní mór don Choimisiún freisin plean cur chun feidhme a choimeád a bheidh le hathbhreithniú agus le nuashonrú de réir mar is cuí.
  • Ní mór sásra monatóireachta a chur ar bun chun sonraí monatóireachta inchomparáide a bhailiú maidir le substaintí mar atá liostaithe i gCuid A d’Iarscríbhinn III den rialachán sa chomhshaol. Ní mór do thíortha AE tuairisciú a thabhairt ar chur chun feidhme an rialacháin.
  • Tá an chumhacht ag an gCoimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh leis an liosta substaintí in Iarscríbhinn I, Iarscríbhinn II agus Iarscríbhinn III den rialachán a leasú chun iad a oiriúnú d’athruithe ar an liosta substaintí atá leagtha amach sna hiarscríbhinní a ghabhann le Coinbhinsiún Stócólm nó le Prótacal 1979.
  • Aisghairtear agus athmhúnlaítear leis an rialachán Rialachán (CE) Uimh. 850/2004.

CÉN UAIR ATÁ TOSACH FEIDHME AN RIALACHÁIN?

Tá feidhm leis ón 15 Iúil 2019.

CÚLRA

Le haghaidh breis faisnéise, féach:

PRÍOMHTHÉARMAÍ

Bithbhailiú: a thiubhaíonn laistigh de choirp nithe beo.
Cur ar an margadh: soláthar nó cur ar fáil, cibé acu le haghaidh íocaíochta nó saor in aisce, le haghaidh triú páirtí. Meastar iompórtáil freisin mar “chur ar an margadh”
Earra: réad a dtugtar cruth, dromchla nó dearadh speisialta dó le linn táirgthe a chinneann a fheidhm níos mó ná a chomhdhéanamh ceimiceach.
Aisghabháil dramhaíola: arna sainiú sa Chreat-Treoir Dramhaíola mar oibríocht ar bith arb é a príomhthoradh dramhaíl a bhfuil cuspóir úsáideach léi má chuirtear í in ionad ábhar eile a mbainfí úsáid astu seachas sin chun feidhm ar leith a chomhlíonadh, nó dramhaíl atá á hullmhú chun an fheidhm sin a chomhlíonadh, sa ghléasra nó sa gheilleagar i gcoitinne.

PRÍOMHDHOICIMÉAD

Rialachán (AE) 2019/1021 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Meitheamh 2019 maidir le truailleáin orgánacha mharthanacha (athmhúnlú) (IO L 169, 25.6.2019, lgh. 45-77)

DOICIMÉID GHAOLMHARA

Treoir 2008/98/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 19 Samhain 2008 maidir le dramhaíl agus lena n–aisghairtear Treoracha áirithe (IO L 312, 22.11.2008, lgh. 3-30)

Rinneadh leasuithe comhleanúnacha ar Threoir 2008/98/CE a chorprú sa bhuntéacs. Níl de luach ar an leagan comhdhlúite seo ach luach doiciméadach amháin.

Rialachán (CE) Uimh. 1907/2006 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 18 Nollaig 2006 maidir le Clárú, Meastóireacht, Údarú agus Srianadh Ceimiceán (REACH), lena mbunaítear Gníomhaireacht Eorpach Ceimiceán, lena leasaítear Treoir 1999/45/CE agus lena n–aisghairtear Rialachán (CEE) Uimh. 793/93 ón gComhairle agus Rialachán (CE) Uimh. 1488/94 ón gCoimisiún chomh maith le Treoir 76/769/CEE ón gComhairle agus Treoracha 91/155/CEE, 93/67/CEE, Treoir 93/105/CE agus 2000/21/CE ón gCoimisiún (IO L 396, 30.12.2006, lgh. 1-849) Téacs arna athfhoilsiú mar cheartúchán (IO L 136, 29.5.2007, lgh. 3-280)

Féach an leagan comhdhlúite.

Teachtaireacht ón gCoimisiún maidir le prionsabal an réamhchúraim (COM(2000) 1 críochnaitheach, 2.2.2000)

An Prótacal a ghabhann le Coinbhinsiún 1979 ar Thruailliú Aeir Trasteorann Fadraoin maidir le Truailleáin Orgánacha Mharthanacha (IO L 81, 19.3.2004 lgh. 37-71)

Nuashonraithe 23.10.2019

Top