EUR-Lex Access to European Union law

Back to EUR-Lex homepage

This document is an excerpt from the EUR-Lex website

Cosaint i gcoinne lotnaidí plandaí

Cosaint i gcoinne lotnaidí plandaí

 

ACHOIMRE AR:

Rialachán (AE) 2016/2031 maidir le bearta cosantacha i gcoinne lotnaidí plandaí

CAD IS AIDHM LEIS AN RIALACHÁN?

Is é is aidhm leis cabhrú chun aghaidh a thabhairt ar lotnaidí agus galair plandaí, mar chuid de Chóras Sláinte Plandaí an Aontais Eorpaigh, le bearta níos éifeachtaí chun an tAontas Eorpach agus a chuid plandaí a chosaint, trádáil shábháilte a áirithiú agus tionchar an athraithe aeráide a mhaolú, lena n–áirítear:

  • cosaint níos fearr ar thírdhreacha, foraoisí agus spásanna glasa eile, laghdú ar an ngá atá le lotnaidicídí;
  • doiciméadú níos simplí agus níos trédhearcaí do shaothróirí agus d’fheirmeoirí, cosaint níos fearr do bharra;
  • tacaíocht airgeadais le haghaidh faireachais, díothaithe agus coimeádta.

PRÍOMHPHOINTÍ

  • Tá sláinte plandaí faoi bhagairt ag speicis atá díobhálach do phlandaí agus do tháirgí plandaí a bhfuil baol níos mó ann go dtabharfar isteach in AE iad de bharr dhomhandú na trádála agus an athraithe aeráide. Bunaítear leis an rialachán gníomhaíocht chun an riosca a bhaineann leis na lotnaidí sin a chinneadh agus chun na rioscaí a laghdú go leibhéal inghlactha trí bhearta fíteashláintíochta*.

Lotnaidí coraintín

Tá critéir leagtha amach chun lotnaidí coraintín a shainaithint nach mór cosc a chur lena dtabhairt isteach san Aontas Eorpach agus ní foláir nach ligfear dóibh leathadh tríd an Aontas Eorpach. Is iad lotnaidí coraintín criosanna cosanta lotnaidí nach mór iad a rialú i gcodanna den Aontas Eorpach amháin.

Lotnaidí tosaíochta

  • Is iad lotnaidí tosaíochta iad siúd ar déine an tionchar a d’fhéadfadh a bheith acu ón taobh eacnamaíoch, comhshaoil nó sóisialta don Aontas Eorpach. Tá feidhm ag forálacha speisialta maidir le lotnaidí tosaíochta, go háirithe, faisnéis phoiblí, suirbhéanna, pleananna teagmhasacha, cleachtaí ionsamhlúcháin, pleananna gníomhaíochta lena ndíothú agus le haghaidh cómhaoiniú ghníomhaíocht AE.
  • Déanann gach tír AE plean a dhréachtú le haghaidh gach lotnaide tosaíochta atá in ann dul isteach ina críoch agus iad féin a bhunú ina críoch, ina mbeidh faisnéis faoi na próisis chinnteoireachta, na nósanna imeachta agus na prótacail atá le leanúint. Roinntear pleananna teagmhasacha leis an gCoimisiún Eorpach, le tíortha AE eile agus le gairmithe ábhartha tríd an idirlíon. Déantar cleachtaí ionsamhlúcháin ag brath ar an leibhéal riosca lena mbaineann.

Pasanna plandaí agus deimhnithe fíteashláintíochta

  • Bunaítear leis an rialachán córas maidir le tabhairt isteach agus gluaiseacht, laistigh de AE, plandaí agus táirgí plandaí agus ábhar eile ar dócha go mbeidh siad ionfhabhtaithe ag orgánaigh dhíobhálacha(amhail ithir nó meáin fáis eile) agus go mbainfeadh riosca fíteashláintíochta do-ghlactha leo. Leathnaítear leis na rialacha nua an scéim pas plandaí atá ann faoi láthair, agus déantar í a shimpliú agus a chomhchuibhiú, rud atá ag teastáil le haghaidh gach gluaiseachta idir oibreoirí gairmiúla laistigh de AE. Éilítear leo freisin go mbeadh oibreoirí gairmiúla ábhartha cláraithe chun rialuithe agus inrianaitheacht níos éasca a ráthú.
  • Éilítear deimhnithe fíteashláintíochta, lena ndearbhaítear go bhfuil gá le comhréireacht le reachtaíocht an Aontais Eorpaigh i gcás raon fairsing plandaí, táirgí plandaí nó ábhair eile atá soghabhálach i leith ionfhabhtaithe.
  • Eisítear deimhniú réamhonnmhairiúcháin chun a áirithiú go ndéanfar faisnéis a mhalartú idir tíortha AE i gcás go n–aistrítear planda, táirge plandaí nó ábhar eile trí níos mó ná tír amháin AE sula ndéanfar é a onnmhairiú lasmuigh de AE.

Allmhairí

Féachtar leis an rialachán le cosc a chur le lotnaidí a thabhairt isteach in AE. Soláthraítear leis bearta rioscabhunaithe agus coisctheacha chun an tAontas Eorpach a chosaint ar lotnaidí a d’fhéadfadh planda, táirge plandaí nó ábhar eile a thionscnaíonn lasmuigh de AE a thabhairt isteach, bunaithe ar réamh-mheasúnú den riosca.

CÉN UAIR ATÁ TOSACH FEIDHME AN RIALACHÁIN?

Tá feidhm leis ón 14 Nollaig 2019.

CÚLRA

Féach freisin:

PRÍOMHTHÉARMAÍ

Beart fíteashláintíochta: beart oifigiúil a bhfuil sé de chuspóir leis cosc a chur le tabhairt isteach nó leathadh lotnaidí coraintín nó tionchar geilleagrach lotnaidí neamhchoraintín neamhrialaithe a theorannú.

PRÍOMHDHOICIMÉAD

Rialachán (AE) 2016/2031 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 26 Deireadh Fómhair 2016 maidir le bearta cosantacha i gcoinne lotnaidí plandaí, lena leasaítear Rialacháin (AE) Uimh. 228/2013, (AE) Uimh. 652/2014 agus (AE) Uimh. 1143/2014 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus lena n–aisghairtear Treoracha 69/464/CEE, 74/647/CEE, 93/85/CEE, 98/57/CE, 2000/29/CE, 2006/91/CE agus 2007/33/CE ón gComhairle (IO L 317, 23.11.2016, lgh. 4-104)

Rinneadh leasuithe comhleanúnacha ar Rialachán (AE) 2016/2031 a chorprú sa bhundoiciméad. Níl sa leagan comhdhlúite seo ach luach doiciméadach amháin.

DOICIMÉID GHAOLMHARA

Rialachán (AE) Uimh. 1143/2014 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 22 Deireadh Fómhair 2014 maidir le tabhairt isteach agus leathadh speiceas coimhthíoch ionrach a chosc agus a bhainistiú (IO L 317, 4.11.2014, lgh. 35-55)

Rialachán (AE) Uimh. 652/2014 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 15 Bealtaine 2014 lena leagtar síos forálacha maidir le bainistiú caiteachais i ndáil leis an mbiashlabhra, sláinte ainmhithe agus leas ainmhithe, agus i ndáil le sláinte plandaí agus ábhar atáirgthe plandaí, lena leasaítear Treoir 98/56/CE, Treoir 2000/29/CE agus Treoir 2008/90/CE ón gComhairle, Rialachán (CE) Uimh. 178/2002, Rialachán (CE) Uimh. 882/2004 agus Rialachán (CE) Uimh. 396/2005 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, Treoir 2009/128/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus Rialachán (CE) Uimh. 1107/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus lena n–aisghairtear Cinneadh 66/399/CEE, Cinneadh 76/894/CEE agus Cinneadh 2009/470/CE ón gComhairle (IO L 189, 27.6.2014, lgh. 1-32)

Féach an leagan comhdhlúite.

Rialachán (AE) Uimh. 228/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Márta 2013 lena leagtar síos bearta sonracha don talmhaíocht sna réigiúin is forimeallaí den Aontas agus lena n–aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 247/2006 ón gComhairle (IO L 78, 20.3.2013, lgh. 23-40)

Nuashonraithe 12.07.2019

Top