Accept Refuse

EUR-Lex Access to European Union law

This document is an excerpt from the EUR-Lex website

Summaries of EU Legislation

Gáis cheaptha teasa de dhéantús an duine a laghdú (gáis fhluairínithe)

Go to the summaries’ table of contents

Gáis cheaptha teasa de dhéantús an duine a laghdú (gáis fhluairínithe)

Tá an rialachán seo deartha chun an t-athrú aeráide a mhaolú agus an comhshaol a chosaint trí astaíochtaí gáis cheaptha teasa fhluairínithe (F-gháis) a laghdú. Tá sé d’aidhm leis iad sin a laghdú dhá thrian de leibhéil an lae inniu faoi 2030.

GNÍOMH

Rialachán (AE) Uimh. 517/2014 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 16 Aibreán 2014 maidir le gáis cheaptha teasa fhluairínithe agus lena n-aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 842/2006.

ACHOIMRE

Tá an rialachán seo deartha chun an t-athrú aeráide a mhaolú agus an comhshaol a chosaint trí astaíochtaí gáis cheaptha teasa fhluairínithe (F-gháis) a laghdú. Tá sé d’aidhm leis iad sin a laghdú dhá thrian de leibhéil an lae inniu faoi 2030.

CAD A DHÉANTAR SA RIALACHÁN?

Leagtar síos na rialacha ann maidir le srianadh, úsáid, aisghabháil agus scriosadh F-ghás. Cuirtear cosc le díolachán táirgí áirithe ina bhfuil F-gháis leis.

Cumhdaítear hidreafluaracarbóin (HFCanna)*, sárfhluaracarbón (PFCanna)* agus heicseafluairíd sulfair (SF6) ann*.

Leagtar amach teorainn fhoriomlán bhliantúil ann ar thionchar aeráid HFCanna. Déanfar é sin a laghdú de réir a chéile idir 2015 agus 2030.

PRÍOMHPHOINTÍ

Leagtar amach na hoibleagáidí seo a leanas sa rialachán.

  • Tá cosc ar scaoileadh F-ghás d’aon turas, mura bhfuil sé riachtanach ón taobh teicniúil de d’úsáid bheartaithe táirge. Ní mór do dhéantóirí a ndícheall a dhéanamh astaíochtaí a theorannú le linn tháirgeadh, iompar agus stóráil F-ghás.
  • Ní mór d’oibreoirí trealaimh ina bhfuil F-gháis gach beartas cosanta a dhéanamh chun doirteadh ar bith a sheachaint. Ní mór dóibh a chinntiú go ndéantar an trealamh a sheiceáil go rialta do dhoirteadh. Tá na ceanglais éagsúil de réir an tionchair aeráide fhéideartha nó cibé an bhfuil an trealamh séalaithe go heirméiteach.
  • Tá údaráis náisiúnta freagrach as deimhniú agus clár oiliúna a bhunú do ghnólachtaí agus do dhaoine atá bainteach le trealamh F-gháis a shuiteáil, a sheirbhísiú, a chothabháil, a dheisiú nó a dhíchoimisiúnú agus le F-gháis a aisghabháil.
  • Cuirtear cosc leis de réir a chéile ó 2015 go 2025 ar dhíolachán earraí úra amhail catagóirí áirithe cuisneoirí agus reoiteoirí, córais aerchóirithe, cúir agus aerasól ina bhfuil F-gháis, sa chás go bhfuil cineálacha eile nach bhfuil chomh díobhálach don aeráid ann.
  • Laghdaítear an tionchar aeráide ar úsáid HFCanna le himeacht ama leis. Is é 21 % de leibhéil 2009-2012 an teorainn bhliantúil le haghaidh HFCanna ar an margadh in 2030. Lena chinntiú go dtabharfar aird ar na teorainneacha, déanann an Coimisiún cuótaí bliantúla a leithdháileadh ar tháirgeoirí agus ar iompórtálaithe. Ní féidir é sin a shárú.
  • Ní mór do tháirgeoirí, iompórtálaithe, easpórtálaithe, úsáideoirí bunábhair agus gnólachtaí a scriosann F-gháis tuairisc bhliantúil a thabhairt don Choimisiún. Ní mór d’iompórtálaithe trealamh F-gháis an rud céanna a dhéanamh agus ó 2017 i leith fianaise a chur ar fáil go bhfuil cuntas tugtha maidir leis na méideanna HFCanna ina dtrealamh iompórtáilte.

Tabharfaidh an Coimisiún tuairisc ar éifeachtaí an rialacháin faoin 31 Nollaig 2022.

CÉN UAIR ATÁ TOSACH FEIDHME AN RIALACHÁIN?

Ón 1 Eanáir 2015.

CÚLRA

Is gáis cheaptha teasa iad F-gháis lena bhfuil tionchar téimh dhomhanda suas le 23 000 uair níos mó ná tionchar dí-ocsaíde carbóin. Is ionann iad agus 2 % d’astaíochtaí gás ceaptha teasa AE. Is féidir malartuithe nach bhfuil chomh díobhálach don aeráid a chur in ionad F-ghás go minic.

PRÍOMHTHÉARMAÍ

Úsáidtear * HFCanna mar chuisneáin, díbhealaitheoirí agus gníomhaithe séidte cúir (amhail múchtóirí dóiteáin).

Úsáidtear * PFCanna chun leathsheoltóirí, amhail díbhealaitheoirí agus gníomhaithe séidte cúir a dhéanamh.

Úsáidtear * heicseafluairíd sulfair (SF6) i lascthrealamh ardvoltais agus táirgeadh maignéisiam.

Chun tuilleadh faisnéise a fháil, féach suíomh gréasáin an Choimisiúin Eorpaigh Ard-Stiúrthóireacht um Ghníomhú ar son na hAeráide.

TAGAIRTÍ

Gníomh

Teacht i bhfeidhm

Spriocdháta don trasuí sna Ballstáit

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

Rialachán (AE) Uimh. 517/2014

9.6.2014

-

IO L 150, 20.5.2014, lgh. 195-230

Nuashonraithe 23.07.2015

Top