This document is an excerpt from the EUR-Lex website
Document 62022CJ0769
Judgment of the Court (Full Court) of 21 April 2026.#European Commission v Hungary.#Failure of a Member State to fulfil obligations – Article 258 TFEU – National legislation introducing restrictions in relation to deviation from the self-identity corresponding to the sex assigned at birth, gender reassignment, or homosexuality, with a view to protecting children – Directives 2000/31/EC, 2006/123/EC, 2010/13/EU – Regulation (EU) 2016/679 – Restrictions on sex education – Principle of non-discrimination – Values of the European Union as enshrined in Article 2 TEU – Reliance on a breach of those values in an action for failure to fulfil obligations – Articles 1, 7, 11 and 21 of the Charter of Fundamental Rights of the European Union – Protection of personal data.#Case C-769/22.
Breithiúnas na Cúirte (Dlísheomra Iomlánach) 2026 Aibreán 21.
An Coimisiún Eorpach v An Ungáir.
Mainneachtain stáit ina chuid oibleagáidí a chomhlíonadh – Airteagal 258 CFAE – Reachtaíocht náisiúnta lena dtugtar isteach srianta ar imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, ar athrú inscne nó ar an homaighnéasacht d’fhonn leanaí a chosaint – Treoracha 2000/31/CE, 2006/123/CE, 2010/13/AE – Rialachán (AE) 2016/679 – Srianta ar ghnéasoideachas – Prionsabal an neamh-idirdhealaithe – Luachanna an Aontais arna gcumhdach in Airteagal 2 CAE – Sárú ar na luachanna sin i gcaingean maidir le mainneachtain – Airteagail 1, 7, 11 agus 21 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh – Cosaint sonraí pearsanta.
Cás C-769/22.
Breithiúnas na Cúirte (Dlísheomra Iomlánach) 2026 Aibreán 21.
An Coimisiún Eorpach v An Ungáir.
Mainneachtain stáit ina chuid oibleagáidí a chomhlíonadh – Airteagal 258 CFAE – Reachtaíocht náisiúnta lena dtugtar isteach srianta ar imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, ar athrú inscne nó ar an homaighnéasacht d’fhonn leanaí a chosaint – Treoracha 2000/31/CE, 2006/123/CE, 2010/13/AE – Rialachán (AE) 2016/679 – Srianta ar ghnéasoideachas – Prionsabal an neamh-idirdhealaithe – Luachanna an Aontais arna gcumhdach in Airteagal 2 CAE – Sárú ar na luachanna sin i gcaingean maidir le mainneachtain – Airteagail 1, 7, 11 agus 21 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh – Cosaint sonraí pearsanta.
Cás C-769/22.
Court reports – general – 'Information on unpublished decisions' section
ECLI identifier: ECLI:EU:C:2026:326
BREITHIÚNAS NA CÚIRTE (an Chúirt Iomlán)
21 Aibreán 2026 ( *1 )
Clár
|
I. An dlí lena mbaineann |
|
|
A. An dlí idirnáisiúnta |
|
|
B. Dlí an Aontais Eorpaigh |
|
|
1. Reachtaíocht phríomha |
|
|
(a) Conradh AE |
|
|
(b) Conradh FAE |
|
|
(c) An Chairt |
|
|
2. Reachtaíocht thánaisteach |
|
|
(a) Treoir 2000/31 |
|
|
(b) Treoir 2006/123 |
|
|
(c) Treoir 2010/13 |
|
|
(d) Treoir 2015/1535 |
|
|
(e) Treoir 2018/1808 |
|
|
(f) RGCS |
|
|
C. An dlí náisiúnta |
|
|
1. Dlí Bunúsach na hUngáire |
|
|
2. Cód Sibhialta na hUngáire |
|
|
3. An Dlí um Chosaint Leanaí |
|
|
4. An Dlí um Fhógraíocht Tráchtála |
|
|
5. An Dlí um Sheirbhísí Meán |
|
|
6. An Dlí maidir leis an Taifead Coiriúil |
|
|
7. An Dlí maidir leis an Oideachas Poiblí |
|
|
II. An nós imeachta réamhdhlíthíochta agus an nós imeachta os comhair na Cúirte Breithiúnais |
|
|
III. An chaingean |
|
|
A. An chéad go dtí an tríú agus an cúigiú gearán, lena n‑éilítear sáruithe ar Threoir 2000/31, ar Threoir 2006/123, ar Threoir 2010/13, ar Airteagal 56 CFAE agus ar Airteagail 1, 7, 11 agus 21 den Chairt |
|
|
1. Maidir leis an gcéad ghearán, sárú ar Threoir 2010/13 |
|
|
(a) Maidir leis an sárú ar Airteagal 6a(1) de Threoir 2010/13 |
|
|
(1) Argóintí na bpáirtithe |
|
|
(2) Breithniú na Cúirte |
|
|
(b) Sárú ar Airteagal 2 agus Airteagal 3(1) de Threoir 2010/13 |
|
|
(1) Argóintí na bpáirtithe |
|
|
(2) Breithniú na Cúirte |
|
|
(c) Sárú ar Airteagal 9(1)(c)(ii) de Threoir 2010/13 |
|
|
(1) Argóintí na bpáirtithe |
|
|
(2) Breithniú na Cúirte |
|
|
(d) Conclúid |
|
|
2. Maidir leis an dara gearán, sárú ar Airteagal 3(2) de Threoir 2000/31 |
|
|
(a) Maidir le srian de réir bhrí Airteagal 3(2) de Threoir 2000/31 a bheith ann |
|
|
(1) De réir fhoclaíocht Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí |
|
|
(i) Argóintí na bpáirtithe |
|
|
(ii) Breithniú na Cúirte |
|
|
(2) Maidir le hAirteagal 8(1a) den Dlí um Fhógraíocht Tráchtála |
|
|
(i) Argóintí na bpáirtithe |
|
|
(ii) Breithniú na Cúirte |
|
|
(b) Maidir le bonn cirt a bheith faoi na srianta de réir bhrí Airteagal 3(4) de Threoir 2000/31 |
|
|
(1) Argóintí na bpáirtithe |
|
|
(2) Breithniú na Cúirte |
|
|
(c) Conclúid |
|
|
3. Maidir leis an tríú gearán, sárú ar Airteagail 16 agus 19 de Threoir 2006/123 mar aon le sárú ar Airteagal 56 CFAE |
|
|
(a) Maidir le srian de réir bhrí Airteagail 16 agus 19 de Threoir 2006/123 agus de réir bhrí Airteagal 56 CFAE a bheith ann |
|
|
(1) De réir fhoclaíocht Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí |
|
|
(i) Argóintí na bpáirtithe |
|
|
(ii) Breithniú na Cúirte |
|
|
(2) Maidir le hAirteagal 8(1a) den Dlí um Fhógraíocht Tráchtála |
|
|
(i) Argóintí na bpáirtithe |
|
|
(ii) Breithniú na Cúirte |
|
|
(3) Maidir le hAirteagal 9(12) den Dlí maidir leis an Oideachas Poiblí |
|
|
(i) Argóintí na bpáirtithe |
|
|
(ii) Breithniú na Cúirte |
|
|
(b) Maidir le bonn cirt a bheith faoi na srianta de réir bhrí Airteagail 16 agus 19 de Threoir 2006/123 agus de réir bhrí Airteagal 56 CFAE |
|
|
(1) Argóintí na bpáirtithe |
|
|
(2) Breithniú na Cúirte |
|
|
(c) Conclúid |
|
|
4. An cúigiú saincheist dlí, sárú ar Airteagail 1, 7, 11 agus 21 den Chairt |
|
|
(a) Maidir le hinfheidhmeacht na Cairte ar Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí agus ar Airteagal 9(12) den Dlí maidir leis an Oideachas Poiblí |
|
|
(b) Maidir le mainneachtain a bheith déanta i dtaca le hoibleagáidí arna ráthú le hAirteagal 21 den Chairt |
|
|
(c) Maidir le teorainneacha a bheith ar chearta agus ar shaoirsí arna ráthú in Airteagail 7 agus 11 den Chairt |
|
|
(1) Maidir le teorainn ar an gceart go n‑urramófar an saol príobháideach agus saol an teaghlaigh arna ráthú in Airteagal 7 den Chairt |
|
|
(i) Argóintí na bpáirtithe |
|
|
(ii) Breithniú na Cúirte |
|
|
(2) Maidir le teorainn ar an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh arna ráthú in Airteagal 11 den Chairt |
|
|
(i) Argóintí na bpáirtithe |
|
|
(ii) Breithniú na Cúirte |
|
|
(d) Bonn cirt na dteorainneacha ar chearta agus ar shaoirsí arna ráthú in Airteagail 7 agus 11 den Chairt |
|
|
(e) Maidir le sárú a bheith déanta ar Airteagal 1 den Chairt |
|
|
(1) Argóintí na bpáirtithe |
|
|
(2) Breithniú na Cúirte |
|
|
(f) Conclúid |
|
|
B. Maidir leis an séú gearán, maidir le sárú ar Airteagal 2 CAE |
|
|
1. Argóintí na bpáirtithe |
|
|
2. Breithniú na Cúirte |
|
|
(a) Cineál ceangailteach Airteagal 2 CAE |
|
|
(b) Sárú ar na hoibleagáidí a eascraíonn as Airteagal 2 CAE |
|
|
C. An ceathrú saincheist dlí, sárú ar Airteagal 10 RGCS agus Airteagal 8(2) den Chairt |
|
|
1. Argóintí na bpáirtithe |
|
|
2. Breithniú na Cúirte |
|
|
IV. Costais |
(Mainneachtain stáit ina chuid oibleagáidí a chomhlíonadh – Airteagal 258 CFAE – Reachtaíocht náisiúnta lena dtugtar isteach srianta ar imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, ar athrú inscne nó ar an homaighnéasacht d’fhonn leanaí a chosaint – Treoracha 2000/31/CE, 2006/123/CE, 2010/13/AE – Rialachán (AE) 2016/679 – Srianta ar ghnéasoideachas – Prionsabal an neamh-idirdhealaithe – Luachanna an Aontais arna gcumhdach in Airteagal 2 CAE – Sárú ar na luachanna sin i gcaingean maidir le mainneachtain – Airteagail 1, 7, 11 agus 21 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh – Cosaint sonraí pearsanta)
I gCás C‑769/22,
Imeachtaí um shárú faoi Airteagal 258 CFAE, a tionscnaíodh an 19 Nollaig 2022,
an Coimisiún Eorpach, dá ndearna V. Di Bucci, L. Malferrari, J. Tomkin agus K. Talabér-Ritz, ionadaíocht ar dtús, agus dá ndéanann D. Calleja Crespo, L. Malferrari, J. Tomkin agus K. Talabér-Ritz, ionadaíocht ó shin, i gcáil Gníomhairí,
iarratasóir,
le tacaíocht ó:
Ríocht na Beilge, dá ndéanann C. Jacob, M. Jacobs, C. Pochet, A. Van Baelen agus L. Van den Broeck ionadaíocht, i gcáil Gníomhairí,
Ríocht na Danmhairge, dá ndéanann D. Elkan, J. Farver Kronborg agus C. A.-S. Maertens ionadaíocht, i gcáil Gníomhairí,
Poblacht Chónaidhme na Gearmáine, dá ndéanann J. Möller, R. Kanitz agus N. Scheffel ionadaíocht, i gcáil Gníomhairí,
Poblacht na hEastóine, dá ndéanann H. Hirsik agus M. Kriisa ionadaíocht, i gcáil Gníomhairí,
Éire, dá ndearna M. Browne, Príomh-Aturnae Stáit, A. Joyce, M. Lane agus D. O’Reilly, ionadaíocht ar dtús, i gcáil Gníomhairí, agus dá ndéanann M. Browne, Príomh-Aturnae Stáit, R. Fanning, an tArd-Aighne, A. Burke agus A. Joyce ionadaíocht ina dhiaidh sin, i gcáil Gníomhairí, le cúnamh ó B. Quigley, Abhcóide Sinsir, agus S. Brittain, Abhcóide,
An Phoblacht Heilléanach, dá ndéanann K. Boskovits ionadaíocht, i gcáil Gníomhaire,
Ríocht na Spáinne, dá ndéanann A. Gavela Llopis agus A. Pérez-Zurita Gutiérrez agus J. Ruiz Sánchez ionadaíocht, i gcáil Gníomhairí,
Poblacht na Fraince, dá ndearna B. Fodda, E. Leclerc agus T. Stéhelin, ionadaíocht ar dtús, agus dá ndéanann B. Fodda agus T. Stéhelin, ionadaíocht ina dhiaidh sin, i gcáil Gníomhairí,
Ard-Dhiúcacht Lucsamburg, dá ndéanann A. Germeaux agus T. Schell ionadaíocht, i gcáil Gníomhairí, le cúnamh ó P.-E. Partsch, avocat,
Poblacht Mhálta, dá ndéanann A. Buhagiar ionadaíocht, i gcáil Gníomhaire, le cúnamh ó D. Sarmiento Ramírez-Escudero, abogado,
Ríocht na hÍsiltíre, dá ndéanann M. K. Bulterman, C. S. Schillemans agus J. Langer ionadaíocht, i gcáil Gníomhairí,
Poblacht na hOstaire, dá ndéanann A. Posch agus J. Schmoll ionadaíocht, i gcáil Gníomhairí,
Poblacht na Portaingéile, dá ndéanann P. Barros da Costa, L. Medeiros agus A. Pimenta ionadaíocht, i gcáil Gníomhairí,
Poblacht na Slóivéine, dá ndéanann A. Vran ionadaíocht, i gcáil Gníomhaire,
Poblacht na Fionlainne, dá ndéanann H. Leppo ionadaíocht, i gcáil Gníomhaire,
Ríocht na Sualainne, dá ndearna H. Eklinder, F.-L. Göransson, C. Meyer-Seitz, A. M. Runeskjöld, M. Salborn Hodgson, R. Shahsavan Eriksson, H. Shev et M. O. Simonsson, ionadaíocht ar dtús, i gcáil Gníomhairí, agus dá ndéanann H. Eklinder, F.-L. Göransson, C. Meyer-Seitz, M. Salborn Hodgson, R. Shahsavan Eriksson agus M. O. Simonsson ionadaíocht ina dhiaidh sin, i gcáil Gníomhairí,
Parlaimint na hEorpa, dá ndéanann G. Corstens, E. Paladini agus A. Tamás ionadaíocht, i gcáil Gníomhairí,
idiragraithe,
v
An Ungáir, dá ndéanann M. Z. Fehér agus K. Szíjjártó ionadaíocht, i gcáil Gníomhairí,
cosantóir,
tugann AN CHÚIRT (an Chúirt Iomlán),
agus í comhdhéanta mar seo a leanas: K. Lenaerts, Uachtarán, T. von Danwitz, Leas-Uachtarán, F. Biltgen, K. Jürimäe, C. Lycourgos, I. Jarukaitis, M. L. Arastey Sahún (Rapóirtéir), I. Ziemele, J. Passer, O. Spineanu-Matei, M. Condinanzi agus F. Schalin, Uachtaráin Dlísheomraí, S. Rodin, E. Regan, N. Piçarra, A. Kumin, N. Jääskinen, D. Gratsias, M. Gavalec, B. Smulders, S. Gervasoni, N. Fenger agus R. Frendo, Breithiúna,
Abhcóide Ginearálta: T. Ćapeta,
Cláraitheoir: I. Illéssy, Riarthóir,
ag féachaint don chuid i scríbhinn den nós imeachta agus i dtaca le héisteacht an 19 Samhain 2024,
tar éis éisteacht leis Tuairim an Abhcóide Ghinearálta ag éisteacht an 5 Meitheamh 2025,
an Breithiúnas seo a leanas
Breithiúnas
|
1 |
Lena iarratas, iarrann an Coimisiún ar an gCúirt:
|
I. An dlí lena mbaineann
A. An dlí idirnáisiúnta
|
2 |
Foráiltear mar a leanas le hAirteagal 4 den Choinbhinsiún Eorpach um Theilifís Trasteorann, a síníodh in Strasbourg an 5 Bealtaine 1989: ‘Áiritheoidh na Páirtithe an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil i gcomhréir le hAirteagal 10 den Choinbhinsiún [Eorpach] chun Cearta an Duine agus Saoirsí Bunúsacha a Chosaint [arna shíniú sa Róimh an 4 Samhain 1950 (“ECHR”),] agus ráthóidh siad saoirse glactha agus ní chuirfidh siad srian ar a gcríocha le hatarchur seirbhísí clár a chomhlíonann téarmaí an Choinbhinsiúin seo.’ |
|
3 |
Foráiltear mar a leanas in Airteagal 7(2) den Choinbhinsiún sin: ‘Ní tharchuirfear gnéithe de sheirbhísí clár ar dócha go gcuirfidh siad isteach ar fhorbairt fhisiciúil, shíceolaíoch agus mhorálta leanaí nó déagóirí i gcás inar dócha go bhféachfaidh na déagóirí orthu mar gheall ar an am a ndéantar iad a tharchur agus a ghlacadh.’ |
B. Dlí an Aontais Eorpaigh
1. Reachtaíocht phríomha
(a) Conradh AE
|
4 |
Foráiltear mar seo a leanas le hAirteagal 2 CAE: ‘Tá an tAontas fothaithe ar luachanna an mheasa ar dhínit an duine, ar an tsaoirse, ar an daonlathas, ar an gcomhionannas, ar an smacht reachta agus an mheasa ar chearta an duine, lena n‑áirítear na cearta atá ag daoine ar de ghrúpaí mionlaigh iad. Is comhluachanna ag Ballstáit na luachanna sin i sochaí arb iad is sainairíonna inti an t‑iolrachas, an neamhidirdhealú, an chaoinfhulaingt, an ceartas, an dlúthpháirtíocht agus an comhionannas idir mná agus fir.’ |
|
5 |
Sonraítear an méid seo a leanas in Airteagal 4(2) agus (3) CAE: ‘2. Urramóidh an tAontas comhionannas na mBallstát i bhfianaise na gConarthaí, mar aon lena bhféiniúlacht náisiúnta atá ina cuid dhílis dá struchtúir bhunúsacha idir pholaitiúil agus bhunreachtúil, lena n‑áirítear an fhéinriail áitiúil agus réigiúnach. Urramóidh sé a bhfeidhmeanna sár-riachtanacha Stáit, lena n‑áirítear iomláine chríochach an Stáit a áirithiú, an smacht reachta a chaomhnú agus an tslándáil náisiúnta a choimirciú. Fanfaidh an tslándáil náisiúnta, go háirithe, ina freagracht ar gach Ballstát faoi leith agus air siúd amháin. 3. De bhua phrionsabal an chomhair dhílis, beidh an tAontas agus na Ballstáit de chúnamh ag a chéile, agus lánurraim fhrithpháirteach á tabhairt acu dá chéile, i dtaca le cúraimí a chineann ó na Conarthaí a chur i gcrích. Glacfaidh na Ballstáit gach beart ginearálta nó leithleach is iomchuí chun a áirithiú go gcomhlíonfar na hoibleagáidí a thig ó na Conarthaí nó de dhroim gníomhartha de chuid institiúidí an Aontais. Éascóidh na Ballstáit gnóthú chúraimí an Aontais agus staonfaidh siad ó aon bheart a d’fhéadfadh gnóthú chuspóirí an Aontais a chur i gcontúirt.’ |
|
6 |
Foráiltear mar a leanas in Airteagal 7 CAE: ‘1. Ar thogra réasúnaithe ó aon trian de na Ballstáit, ó Pharlaimint na hEorpa nó ón gCoimisiún Eorpach, féadfaidh an Chomhairle, ag gníomhú di trí cheithre chúigiú dá comhaltaí tar éis toiliú Pharlaimint na hEorpa a fháil, a shuíomh go bhfuil baol soiléir ann Ballstát do dhéanamh sárú tromchúiseach ar na luachanna dá dtagraítear in Airteagal 2. Sula suífidh sí amhlaidh, éistfidh an Chomhairle an Ballstát i dtrácht agus féadfaidh sí, ag gníomhú di i gcomhréir leis an nós imeachta céanna, moltaí a dhíriú chuig an mBallstát sin. Athbhreithneoidh an Chomhairle go tráthrialta an bhfuil feidhm i gcónaí ag na forais a bhí lena suíomh amhlaidh. 2. Féadfaidh an Chomhairle Eorpach, ag gníomhú di d'aon toil ar thogra ó thrian de na Ballstáit nó ón gCoimisiún Eorpach agus tar éis toiliú Pharlaimint na hEorpa a fháil, a shuíomh go bhfuil sárú tromchúiseach leanúnach á dhéanamh ag Ballstát ar na luachanna dá dtagraítear ag Airteagal 2, tar éis iarraidh ar an mBallstát i gceist a bharúlacha a thíolacadh. 3. Nuair a shuífear amhlaidh faoi mhír 2, féadfaidh an Chomhairle, ag gníomhú di trí thromlach cáilithe, a chinneadh cearta áirithe a chineann ó na Conarthaí a chur i bhfeidhm ar an mBallstát i gceist a fhionraí, lena n‑áirítear cearta vótála ionadaí rialtas an Bhallstáit sin sa Chomhairle. Lena linn sin, tabharfaidh an Chomhairle aird ar na hiarmhairtí a fhéadfaidh teacht ón bhfionraíocht sin i dtaca le cearta agus oibleagáidí daoine nádúrtha agus dlítheanacha. Leanfaidh oibleagáidí an Bhallstáit i gceist faoi na Conarthaí de bheith ina gceangal ar an mBallstát sin ar aon chuma. [...]’ |
|
7 |
De réir na chéad fhomhíre d’Airteagal 19(1) CAE: ‘Cuimseoidh Cúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh an Chúirt Bhreithiúnais, an Chúirt Ghinearálta agus cúirteanna speisialaithe. Áiritheoidh sí go gcomhlíonfar an dlí i léiriú na gConarthaí agus ina gcur i bhfeidhm.’ |
|
8 |
Sonraítear a leanas in Airteagal 49 CAE: ‘Féadfaidh aon Stát Eorpach a urramaíonn na luachanna dá dtagraítear in Airteagal 2 agus atá tiomanta iad a chur chun cinn go comhpháirteach iarratas a dhéanamh chun bheith ina chomhalta den Aontas. [...] [...]’ |
(b) Conradh FAE
|
9 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas le hAirteagal 16(1) CFAE: ‘Tá ag gach duine an ceart go ndéanfar na sonraí pearsanta a bhaineann leis a chosaint.’ |
|
10 |
Foráiltear le hAirteagal 34 CFAE mar a leanas: ‘Toirmiscfear idir na Ballstáit srianta cainníochtúla ar allmhairí agus gach beart comhéifeachta.’ |
|
11 |
Foráiltear mar a leanas le hAirteagal 36 CFAE: ‘Ní fhágann forálacha Airteagail 34 agus 35 go mbeidh bac ar thoirmisc nó srianta le hallmhairí nó onnmhairí nó earraí faoi bhealach, más gá a leithéid ar mhaithe leis an moráltacht phoiblí, leis an mbeartas poiblí nó le slándáil an phobail; chun sláinte agus saol daoine nó ainmhithe nó plandaí a chosaint; chun seoda náisiúnta atá luachmhar ó thaobh na healaíne, na staire nó na seandálaíochta a chosaint; nó chun maoin tionscail agus tráchtála a chosaint. Ach ní cead áis a bhaint as na toirmisc ná na srianta sin le haghaidh idirdhealú treallach ná chun srianadh faoi cheilt a dhéanamh ar an trádáil idir Ballstáit.’ |
|
12 |
De réir Airteagal 56 CFAE: ‘Faoi chuimsiú na bhforálacha atá leagtha amach thíos, déanfar srianta ar an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar san Aontas a thoirmeasc i gcás náisiúnaigh de chuid Ballstáit atá bunaithe i mBallstát seachas Stát an duine dá bhfuil na seirbhísí ceaptha. Féadfaidh Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle, ag gníomhú dóibh i gcomhréir leis an ngnáthnós imeachta reachtach, forálacha na Caibidle seo a chur chun sochair do náisiúnaigh ó thríú tír a thugann seirbhísí agus atá bunaithe san Aontas.’ |
|
13 |
Mar a leanas atá foclaíocht Airteagal 57: ‘Measfar gur “seirbhísí” de réir bhrí na gConarthaí seirbhísí a thugtar de ghnáth ar luach saothair, sa mhéid nach bhfuil siad faoi réir na bhforálacha a bhaineann le saorghluaiseacht earraí, caipitil agus daoine. [...]’ |
|
14 |
Foráiltear mar a leanas le hAirteagal 165 CFAE: ‘1. Rannchuideoidh an tAontas le hoideachas de chaighdeán a fhorbairt tríd an gcomhar idir Ballstáit a chothú agus, más gá, trí thacú lena ngníomhaíocht agus í a fhorlíonadh, agus freagracht na mBallstát i leith inneachar an teagaisc agus eagrúchán an chórais oideachais agus a n‑éagsúlacht chultúrtha agus teanga á hurramú aige. [...]’ |
|
15 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas le hAirteagal 166(1) CFAE: ‘Cuirfidh an tAontas beartas gairmoiliúna chun feidhme a thacóidh le gníomhaíochtaí na mBallstát agus a fhorlíonfaidh iad, agus freagracht na mBallstát i leith inneachar agus eagrúchán na gairmoiliúna á hurramú aige.’ |
|
16 |
Foráiltear mar a leanas le hAirteagal 258 CFAE: ‘Má mheasann an Coimisiún gur mhainnigh Ballstát oibleagáid faoi na Conarthaí a chomhlíonadh, tabharfaidh sé tuairim réasúnaithe ina thaobh sin tar éis caoi a thabhairt don Stát áirithe ráiteas ina thaobh a chur isteach. Mura ndéanfaidh an Stát a bheidh i gceist de réir na tuairime laistigh den tréimhse a bheidh leagtha síos ag an gCoimisiún, féadfaidh an Coimisiún an t‑ábhar a thabhairt os comhair Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh.’ |
(c) An Chairt
|
17 |
Is mar seo a leanas atá an fhoclaíocht in Airteagal 1 den Chairt: ‘Tá dínit an duine dosháraithe. Ní mór an dínit sin a urramú agus a chosaint.’ |
|
18 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas le hAirteagal 7 den Chairt: ‘Tá ag gach duine an ceart go ndéanfar a shaol nó a saol príobháideach agus a shaol nó a saol teaghlaigh, a chónaí nó a cónaí agus a chumarsáidí nó a cumarsáidí a urramú.’ |
|
19 |
De réir Airteagal 8 den Chairt: ‘1. Tá ag gach duine an ceart go ndéanfar na sonraí pearsanta a bhaineann leis a chosaint. 2. Ní mór sonraí den sórt sin a phróiseáil go cóir ar mhaithe le cuspóirí sonracha agus ar bhonn thoiliú an duine i dtrácht nó ar bhonn dlisteanach éigin eile arna leagan síos le dlí. Tá ag gach duine an ceart chun rochtain a fháil ar shonraí atá bailithe agus a bhaineann leis nó léi, agus an ceart go ndéanfar na sonraí sin a cheartú. [...]’ |
|
20 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas in Airteagal 11 den Chairt: ‘1. Tá ag gach uile dhuine an ceart chun saoirse nochtaithe tuairime. Folóidh an ceart sin saoirse chun tuairimí a bheith ag an duine agus faisnéis agus barúlacha a fháil agus a thabhairt gan cur isteach ó údarás poiblí agus ar neamhaird ar theorainneacha. 2. Déanfar saoirse agus iolrachas na meán a urramú.’ |
|
21 |
Déantar foráil mar a leanas in Airteagal 14(3) den Chairt: ‘Déanfar an tsaoirse chun forais oideachasúla a chur ar bun le hurraim chuí do phrionsabail dhaonlathacha agus do cheart tuismitheoirí a áirithiú go ndéanfar a leanaí a oiliúint agus a theagasc i gcomhréir lena n‑áitiúis reiligiúnacha, fhealsúnacha agus oideolaíocha, i gcomhréir leis na dlíthe náisiúnta lena rialaítear feidhmiú na saoirse agus na gceart sin.’ |
|
22 |
De réir Airteagal 20 den Chairt: ‘Is comhionann gach duine os comhair an dlí.’ |
|
23 |
Is mar seo a leanas atá an fhoclaíocht in Airteagal 21 den Chairt: ‘1. Toirmiscfear aon idirdhealú atá bunaithe ar aon fhoras amhail gnéas, cine, dath, tionscnamh eitneach nó sóisialta, airíonna géiniteacha, teanga, reiligiún nó creideamh, tuairim pholaitiúil nó eile, ballraíocht i mionlach náisiúnta, maoin, breith, míchumas, aois nó treoshuíomh gnéasach. [...]’ |
|
24 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas in Airteagal 24 den Chairt: ‘1. Beidh ag leanaí an ceart chun cibé cosaint agus cúram is gá ar mhaithe lena ndea-bhail. Féadfaidh siad a dtuairimí a nochtadh go saorálach. Cuirfear na tuairimí sin san áireamh i dtaca le hábhair a bhaineann leo i gcomhréir lena n‑aois agus lena n‑aibíocht. 2. I ngach gníomh a bhaineann le leanaí, bíodh sé á ghlacadh ag údaráis phoiblí nó ag institiúidí príobháideacha, ní mór [barr leasa] an linbh a bheith ar na dálaí is tábhachtaí atá le cur san áireamh. [...]’ |
|
25 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas le hAirteagal 52 den Chairt: ‘1. Ní mór foráil le dlí d’aon teorannú ar fheidhmiú na gceart agus na saoirsí arna n‑aithint sa Chairt seo agus ní mór inneachar sár-riachtanach na gceart agus na saoirsí sin a urramú. Faoi réir phrionsabal na comhréireachta, ní fhéadfar teorannú a dhéanamh ach amháin má tá gá leis agus má fhreagraíonn sé iarbhír do chuspóirí leasa ghinearálta arna n‐aithint ag an Aontas nó don ghá atá ann le cearta agus saoirsí daoine eile a chosaint. [...] 3. A mhéid a chuimsíonn an Chairt seo cearta a fhreagraíonn do chearta arna ráthú [le ECHR], is ionann an bhrí agus an raon feidhme a bheidh ag na cearta sin agus an bhrí agus an raon feidhme atá leagtha síos leis an gCoinbhinsiún sin. Ní choiscfidh an fhoráil seo dlí an Aontais ar chosaint níos forleithne a sholáthar. [...]’ |
2. Reachtaíocht thánaisteach
(a) Treoir 2000/31
|
26 |
Leagtar an méid seo a leanas amach in Aithrisí 8, 10, 18, 21 agus 22 de Threoir 2000/31:
[...]
[...]
[...]
|
|
27 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas in Airteagal 1(1) agus (2) den Treoir sin: ‘1. Féachtar leis an Treoir seo cur le feidhmiú cuí an mhargaidh inmheánaigh trí shaorghluaiseacht sheirbhísí na Sochaí Faisnéise a áirithiú idir Ballstáit. 2. Comhfhogasaítear leis an Treoir seo, a mhéid is gá chun an cuspóir atá leagtha amach i mír 1 a bhaint amach, forálacha náisiúnta áirithe maidir le seirbhísí na sochaí faisnéise a bhaineann leis an margadh inmheánach, bunú na soláthraithe seirbhísí, cumarsáid tráchtála, conarthaí leictreonacha, dliteanas na n‑idirghabhálaithe, cóid iompair, socraíochtaí díospóide lasmuigh den chúirt, caingne cúirte agus comhar idir Ballstáit.’ |
|
28 |
Foráiltear mar a leanas le hAirteagal 2 den Treoir sin: ‘Chun críche na Treorach seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
[...]
[Aistriúchán neamhoifigiúil] |
|
29 |
Foráiltear mar a leanas le hAirteagal 3 den Treoir sin: ‘1. Áiritheoidh gach Ballstát go gcomhlíonfaidh seirbhísí na sochaí faisnéise arna soláthar ag soláthraí seirbhíse atá bunaithe ar a chríoch na forálacha náisiúnta is infheidhme sa Bhallstát sin a thagann faoin réimse comhordaithe. 2. Ní fhéadfaidh Ballstáit, ar chúiseanna a thagann faoin réimse comhordaithe, srian a chur ar an tsaoirse chun seirbhísí na sochaí faisnéise a sholáthar ó Bhallstát eile. 3. Ní bheidh feidhm ag mír 1 ná ag mír 2 maidir leis na réimsí dá dtagraítear san Iarscríbhinn. 4. Féadfaidh na Ballstáit bearta a dhéanamh chun maolú ar mhír 2 i ndáil le seirbhís sochaí faisnéise ar leith má chomhlíontar na coinníollacha seo a leanas:
5. Féadfaidh na Ballstáit, i gcás práinne, maolú ó na coinníollacha a leagtar síos i mír 4(b). Sa chás sin, cuirfear na bearta a ghlactar in iúl chomh luath agus is féidir don Choimisiún agus don Bhallstát dá dtagraítear i mír 1 agus léireofar na cúiseanna lena measann an Ballstát práinn a bheith ann. 6. Gan dochar do cheart an Bhallstáit na bearta atá i gceist a dhéanamh agus a chur i bhfeidhm, ní mór don Choimisiún scrúdú a dhéanamh a luaithe is féidir ar chomhoiriúnacht na mbeart ar tugadh fógra ina leith le dlí an Chomhphobail; i gcás ina gcinnfidh an Coimisiún nach bhfuil an beart ag luí le dlí an Chomhphobail, iarrfaidh sé ar an mBallstát lena mbaineann staonadh ó na bearta atá beartaithe a dhéanamh nó deireadh a chur leis na bearta atá i gceist mar ábhar práinne.’ |
|
30 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas le hAirteagal 4 den Treoir sin: ‘1. Áiritheoidh na Ballstáit nach bhféadfar dul i mbun agus saothrú gníomhaíochta de chuid soláthraí seirbhíse sochaí faisnéise a chur faoi réir réamhúdarú ná aon cheanglas eile de chomhéifeacht. 2. Beidh mír 1 gan dochar do scéimeanna údarúcháin nach bhfuil dírithe go sonrach ná go heisiach ar sheirbhísí na sochaí faisnéise [...]’ |
(b) Treoir 2006/123
|
31 |
Foráiltear mar a leanas le haithrisí 7, 9 agus 27 de Threoir 2006/123:
[...]
[...]
[Aistriúchán neamhoifigiúil] |
|
32 |
Foráiltear mar seo a leanas le hAirteagal 1(1) den Treoir sin: ‘Bunaítear leis an Treoir seo forálacha ginearálta chun feidhmiú na saoirse bunaíochta do sholáthraithe seirbhíse agus saorghluaiseacht seirbhísí a éascú, agus ardchaighdeán seirbhísí á choimeád ar bun.’ [Aistriúchán neamhoifigiúil] |
|
33 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas le hAirteagal 2(1) agus (2) den Treoir sin: ‘1. Beidh feidhm ag an Treoir seo maidir le seirbhísí a sholáthraíonn soláthraithe atá bunaithe i mBallstát. 2. Ní bheidh feidhm ag an Treoir seo maidir leis na gníomhaíochtaí seo a leanas:
[...]
[...]
[...]
[...]’ [Aistriúchán neamhoifigiúil] |
|
34 |
Seo a leanas foclaíocht Airteagal 3(1) den Treoir sin: ‘Má bhíonn coinbhleacht idir forálacha na Treorach seo agus foráil i ngníomh eile de chuid an Chomhphobail lena rialaítear gnéithe sonracha maidir le rochtain ar ghníomhaíocht seirbhíse in earnálacha faoi leith nó le haghaidh gairmeacha faoi leith, nó maidir le cleachtadh na gníomhaíochta sin, beidh tosaíocht ag an bhforáil sa ghníomh eile de chuid an Chomhphobail agus beidh feidhm aici maidir leis na hearnálacha nó gairmeacha faoi leith sin. Áireofar ar na gníomhartha sin:
[Aistriúchán neamhoifigiúil] |
|
35 |
Sainmhínítear ‘seirbhís’ in Airteagal 4 de Threoir 2006/123, i bpointí 1 agus 7 de faoi seach, mar aon ghníomhaíocht eacnamaíoch fhéinfhostaithe, a sholáthraítear de ghnáth ar luach saothair, dá dtagraítear in Airteagal 57 CFAE, agus ‘ceanglas’, go háirithe, mar aon oibleagáid, toirmeasc, coinníoll nó teorainn dá bhforáiltear i ndlíthe, i rialacháin nó i bhforálacha riaracháin na mBallstát nó mar thoradh ar chásdlí, ar chleachtas riaracháin, ar rialacha comhlachtaí gairmiúla, nó ar rialacha comhchoiteanna comhlachas gairmiúil nó eagraíochtaí gairmiúla eile, arna nglacadh i bhfeidhmiú a neamhspleáchais dhlíthiúil. |
|
36 |
De réir Airteagal 16 den Treoir sin: ‘1. Urramóidh na Ballstáit an ceart atá ag soláthraithe seirbhísí a sholáthar i mBallstát seachas an Ballstát ina bhfuil siad bunaithe. Áiritheoidh an Ballstát ina soláthraítear an tseirbhís saor-rochtain ar an ngníomhaíocht seirbhíse agus feidhmiú na gníomhaíochta sin ar a chríoch. Ní cheanglóidh na Ballstáit go mbeidh rochtain ar ghníomhaíocht seirbhíse ina gcríoch, ná feidhmiú gníomhaíochta seirbhíse ina gcríoch, faoi réir aon cheanglais nach n‑urramaítear na prionsabail seo a leanas leo:
2. Ní fhéadfaidh na Ballstáit srian a chur leis an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar i gcás soláthraí atá bunaithe i mBallstát eile trí aon cheann de na ceanglais seo a leanas a fhorchur:
3. Ní choiscfear ar an mBallstát a mbogfaidh an soláthraí chuige ceanglais a fhorchur maidir le gníomhaíocht seirbhíse a sholáthar, i gcás ina bhfuil údar leo ar chúiseanna beartais phoiblí, shlándáil an phobail, na sláinte poiblí nó chosaint an chomhshaoil agus i gcomhréir le mír 1. Ní choiscfear ar an mBallstát sin ach an oiread a chuid rialacha maidir le coinníollacha fostaíochta a chur i bhfeidhm, i gcomhréir le dlí an Chomhphobail, lena n‑áirítear iad sin a leagtar síos i gcomhaontuithe comhchoiteanna. [...]’ [Aistriúchán neamhoifigiúil] |
|
37 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas le hAirteagal 19 den Treoir sin: ‘Ní fhéadfaidh na Ballstáit ceanglais a fhorchur ar fhaighteoir lena gcuirtear srian ar úsáid seirbhíse arna soláthar ag soláthraí atá bunaithe i mBallstát eile, go háirithe na ceanglais seo a leanas:
[Aistriúchán neamhoifigiúil] |
(c) Treoir 2010/13
|
38 |
Leagtar an méid seo a leanas amach in aithrisí 11, 18, 31, 33, 41, 60, 83 agus 104 de Threoir 2010/13:
[...]
[...]
[...]
[...]
[...]
[...]
[...]
[Aistriúchán neamhoifigiúil] |
|
39 |
Foráiltear mar a leanas in Airteagal 1(1) de Threoir 2010/13; ‘Chun críche na Treorach seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
[...]
[...]
[...]’ [Aistriúchán neamhoifigiúil] |
|
40 |
Foráiltear mar a leanas le hAirteagal 2 den Treoir sin: ‘1. Áiritheoidh gach Ballstát go gcomhlíonfaidh gach seirbhís meán closamhairc arna dtarchur ag soláthraithe seirbhísí meán faoina dhlínse rialacha an dlí is infheidhme maidir le seirbhísí meán closamhairc atá beartaithe don phobal sa Bhallstát sin. [...]’ [Aistriúchán neamhoifigiúil] |
|
41 |
Mar seo a leanas atá an léamh ar Airteagal 3(1) agus (2) den Treoir sin: ‘1. Áiritheoidh na Ballstáit an tsaoirse glactha agus ní chuirfidh siad srian ar a gcríoch le hathchraoltaí seirbhísí meán closamhairc ó Bhallstáit eile ar chúiseanna a thagann faoi na réimsí a chomhordaítear leis an Treoir seo. 2. Féadfaidh Ballstát maolú, ar bhonn sealadach, ó mhír 1 den Airteagal seo i gcás ina sáraíonn seirbhís meán closamhairc arna soláthar ag soláthraí seirbhíse meán faoi dhlínse Ballstáit eile, pointe (a) d’Airteagal 6(1) nó d’Airteagal 6a(1) go soiléir, go tromchúiseach agus go mór nó má dhéanann sí dochar nó má ghabhann riosca tromchúiseach mór léi go ndéanfaí dochar don tsláinte phoiblí. Beidh an maolú dá dtagraítear sa chéad fhomhír faoi réir na gcoinníollacha seo a leanas:
Laistigh de 3 mhí tar éis fógra iomlán a bheith tugtha faoi na bearta atá glactha ag an mBallstát lena mbaineann agus tar éis tuairim a iarraidh ar [Ghrúpa na Rialálaithe Eorpacha um Sheirbhísí Meán Closamhairc] ERGA i gcomhréir le hAirteagal 30b(3)(d), déanfaidh an Coimisiún cinneadh an bhfuil na bearta sin ag luí le dlí an Aontais. [...]’ [Aistriúchán neamhoifigiúil] |
|
42 |
De réir Airteagal 4 den Treoir chéanna sin: ‘1. Beidh sé de shaoirse ag na Ballstáit ceangal a chur ar sholáthraithe seirbhíse meán faoina ndlínse rialacha níos mionsonraithe nó níos déine a chomhlíonadh sna réimsí a chomhordaítear leis an Treoir seo, ar an gcoinníoll go bhfuil na rialacha sin i gcomhréir le dlí an Aontais. 2. I gcás gurb amhlaidh:
féadfaidh sé a iarraidh ar an mBallstát a bhfuil dlínse aige aghaidh a thabhairt ar aon fhadhbanna a aithnítear maidir leis an mír seo. Comhoibreoidh an dá Bhallstát go macánta agus go pras d’fhonn teacht ar réiteach atá sásúil dóibh ar aon. Tar éis iarraidh chuí-réasúnaithe a fháil faoin gcéad fhomhír, iarrfaidh an Ballstát a bhfuil dlínse aige ar an soláthraí seirbhíse meán na rialacha leasa phoiblí ghinearálta lena mbaineann a chomhlíonadh. Cuirfidh an Ballstát a bhfuil dlínse aige an Ballstát iarrthach ar an eolas go rialta maidir leis na bearta atá á ndéanamh chun aghaidh a thabhairt ar na fadhbanna a aithníodh. Laistigh de 2 mhí ón iarraidh a fháil, cuirfidh an Ballstát a bhfuil dlínse aige an Ballstát iarrthach agus an Coimisiún ar an eolas maidir leis na torthaí a fuarthas agus déanfaidh sé na cúiseanna a mhíniú sa chás nárbh fhéidir teacht ar réiteach. Féadfaidh gach Ballstát a iarraidh ar an gCoiste Teagmhála an cás a scrúdú aon tráth. 3. Féadfaidh an Ballstát lena mbaineann bearta iomchuí a ghlacadh in aghaidh an tsoláthraí seirbhíse meán lena mbaineann nuair is fíor an méid a leanas:
Beidh gá le bearta den chineál sin ar bhealach oibiachtúil, cuirfear i bhfeidhm iad ar bhealach neamh-idirdhealaitheach agus beidh siad comhréireach leis na cuspóirí a shaothraítear leo. 4. Ní fhéadfaidh Ballstát bearta a dhéanamh de bhun mhír 3 ach amháin má tá na coinníollacha seo a leanas á gcomhlíonadh:
5. Laistigh de 3 mhí ón bhfógra dá bhforáiltear i bpointe (a) de mhír 4 a fháil, déanfaidh an Coimisiún cinneadh an bhfuil na bearta sin ag luí le dlí an Aontais. Má chinneann an Coimisiún nach bhfuil na bearta sin ag luí le dlí an Aontais, cuirfidh sé de cheangal ar an mBallstát lena mbaineann staonadh ó na bearta atá beartaithe a ghlacadh. Más rud é nach bhfuil an fhaisnéis is gá ag an gCoimisiún chun an cinneadh a ghlacadh de bhun na chéad fhomhíre, iarrfaidh sé, laistigh de mhí amháin tar éis dó an fógra a fháil, ar an mBallstát lena mbaineann gach faisnéis is gá chun teacht ar an gcinneadh sin. An teorainn ama ar laistigh di a bhfuil an Coimisiún chun an cinneadh a dhéanamh, cuirfear ar fionraí í go dtí go mbeidh an fhaisnéis is gá sin curtha ar fáil ag an mBallstát sin. I gcás ar bith, ní faide ná mí amháin a mhairfidh fionraí na teorann ama sin. 6. Áiritheoidh na Ballstáit, trí mheáin iomchuí, faoi chuimsiú an dlí náisiúnta atá acu, go gcomhlíonfaidh soláthraithe seirbhíse meán faoina ndlínse an Treoir seo go héifeachtach. 7. Beidh feidhm ag Treoir [2000/31] mura bhforáiltear a mhalairt sa Treoir seo. I gcás ina mbeidh coimhlint idir Treoir 2000/31/CE agus an Treoir seo, beidh tosaíocht ag an Treoir seo, mura bhforáiltear a mhalairt sa Treoir seo.’ [Aistriúchán neamhoifigiúil] |
|
43 |
Foráiltear mar a leanas in Airteagal 6(1) de Threoir 2010/13: ‘Gan dochar don oibleagáid atá ar na Ballstáit dínit an duine a urramú agus a chosaint, áiritheoidh na Ballstáit trí mheáin iomchuí nach mbeidh an méid seo a leanas sna seirbhísí meán closamhairc atá á soláthar ag soláthraithe seirbhíse meán faoina ndlínse:
|
|
44 |
Foráiltear mar a leanas le hAirteagal 6a den Treoir sin: ‘1. Déanfaidh na Ballstáit bearta iomchuí chun a áirithiú nach mbeidh seirbhísí meán closamhairc a d’fhéadfadh dochar a dhéanamh d’fhorbairt coirp, meabhrach nó mhorálta mionaoiseach a sholáthraíonn soláthraithe seirbhíse meán closamhairc faoina ndlínse curtha ar fáil ach amháin ar bhealach nach bhfeicfidh nó nach gcloisfidh mionaoisigh iad de ghnáth. D’fhéadfaí a áireamh i mbearta den chineál sin am craolta, uirlisí fíoraithe aoise nó bearta teicniúla eile a roghnú. Beidh siad comhréireach le dochar féideartha an chláir. Beidh an t‑inneachar is díobhálaí, amhail foréigean gan ghá agus pornagrafaíocht, faoi réir na mbeart is déine. [...]’ [Aistriúchán neamhoifigiúil] |
|
45 |
Mar seo a leanas atá Airteagal 9(1)(c) agus (g) den Treoir sin: ‘Áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh na ceanglais seo a leanas á gcomhlíonadh i gcumarsáid tráchtála chlosamhairc arna soláthar ag soláthraithe seirbhíse meán faoina ndlínse: [...]
[...]
|
|
46 |
De réir Airteagal 28b den Treoir úd: ‘1. Gan dochar d’Airteagal 12 go hAirteagal 15 de Threoir 2000/31/CE, áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfaidh soláthraithe ardáin comhroinnte físeán atá faoina ndlínse bearta iomchuí maidir leis an méid a leanas:
2. Áiritheoidh na Ballstáit go gcomhlíonfaidh soláthraithe ardáin comhroinnte físeán na ceanglais a leagtar amach in Airteagal 9(1) i dtaca le cumarsáid tráchtála chlosamhairc a mhargaíonn, a dhíolann agus a shocraíonn na soláthraithe ardáin comhroinnte físeán sin. Áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfaidh soláthraithe ardáin comhroinnte físeán faoina ndlínse bearta iomchuí chun na ceanglais a leagtar amach in Airteagal 9(1) a chomhlíonadh i dtaca le cumarsáid tráchtála chlosamhairc nach bhfuil á gcur ar an margadh, á ndíol ná á socrú ag na soláthraithe ardáin comhroinnte físeán sin, agus cuirfear san áireamh an rialú teoranta arna fheidhmiú ag na hardáin comhroinnte físeán ar chumarsáid tráchtála chlosamhairc. Áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfidh soláthraithe ardáin comhroinnte físeán úsáideoirí ar an eolas ar bhealach soiléir faoi na cláir agus na físeáin arna nginiúint ag úsáideoirí ina bhfuil cumarsáid tráchtála chlosamhairc, ar choinníoll go ndearbhaítear cumarsáid den sórt sin faoi phointe (c) den tríú fomhír de mhír 3 nó ina bhfuil an soláthraí ar an eolas go bhfuil sin amhlaidh. Spreagfaidh na Ballstáit úsáid na comhrialála agus cothú na féinrialála trí chóid iompair de réir mar a fhoráiltear in Airteagal 4a(1) a bhfuil sé mar aidhm leo nochtadh leanaí agus mionaoiseach a laghdú go héifeachtach ar theachtaireachtaí tráchtála closamhairc maidir le bianna agus deochanna ina bhfuil cothaithigh nó substaintí le héifeacht chothaitheach nó fhiseolaíoch acu, go háirithe saill, saillte sáithithe, aigéid thras-sailleacha, salann nó sóidiam agus siúcraí nach molfaí iontógáil iomarcach díobh in aiste bia fhoriomlán. Beidh sé mar aidhm leis na cóid sin nach leagfaidh cumarsáid tráchtála chlosamhairc den sórt sin béim ar cháilíocht dhearfach ghnéithe cothaitheacha na mbianna agus na ndeochanna sin. 3. Chun críocha mhír 1 agus mhír 2, cinnfear na bearta iomchuí, i bhfianaise chineál an inneachair atá i gceist, na díobhála a d’fhéadfadh sé a dhéanamh, na saintréithe den chatagóir daoine atá le cosaint chomh maith leis na cearta agus leasanna dlisteanacha atá i gceist, lena n‑áirítear cearta agus leasanna na soláthraithe ardáin comhroinnte físeán agus na n‑úsáideoirí a chruthaigh an t‑inneachar nó a d’uaslódáil an t‑inneachar chomh maith le leas poiblí ginearálta. Áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfidh gach soláthraí ardáin comhroinnte físeán faoina ndlínse bearta den sórt sin i bhfeidhm. Beidh na bearta sin indéanta, comhréireach, agus méid na seirbhíse ardáin comhroinnte físeán agus an cineál seirbhíse a sholáthraítear á gcur san áireamh. Ní bheidh mar thoradh ar na bearta sin aon bhearta rialaithe ex ante ná scagadh uaslódála inneachair, nach gcomhlíonann Airteagal 15 de Threoir [2000/31]. Chun críocha mionaoisigh a chosaint, dá bhforáiltear i bpointe (a) de mhír 1 den Airteagal seo, beidh an t‑inneachar is díobhálaí faoi réir na mbeart is déine rialaithe rochtana. Is éard a bheidh sna bearta sin, de réir mar is iomchuí:
Ní dhéanfar sonraí pearsanta na mionaoiseach a bhailítear ná a ghintear le soláthraithe ardáin comhroinnte físeán de réir phointí (f) agus (h) den tríú fomhír a phróiseáil chun críocha tráchtála, amhail margaíocht dhíreach, próifíliú agus fógraíocht iompraíocht‑dírithe. 4. Chun críocha chur chun feidhme na mbeart dá dtagraítear i mír 1 agus i mír 3 den Airteagal seo, spreagfaidh na Ballstáit úsáid na comhrialála faoi mar a fhoráiltear in Airteagal 4a(1). 5. Bunóidh na Ballstáit na sásraí is gá chun oiriúnacht na mbeart dá dtagraítear i mír 3 arna ndéanamh ag soláthraithe ardáin comhroinnte físeán a mheasúnú. Cuirfidh na Ballstáit measúnú na mbeart sin faoi chúram na n‑údarás nó na gcomhlachtaí rialála náisiúnta. 6. Féadfaidh na Ballstáit bearta a fhorchur ar sholáthraithe ardáin comhroinnte físeán atá níos mionsonraithe nó níos déine ná na bearta dá dtagraítear i mír 3 den Airteagal seo. Agus bearta den sórt sin á nglacadh acu, déanfaidh na Ballstáit na ceanglais a leagtar síos i ndlí an Aontais is infheidhme a chomhlíonadh, amhail iad siúd a leagtar amach in Airteagal 12 go hAirteagal 15 de Threoir [2000/31] nó in Airteagal 25 de Threoir [2011/93]. 7. Áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh sásraí sásaimh lasmuigh den chúirt ar fáil chun díospóidí a réiteach idir úsáideoirí agus soláthraithe ardáin comhroinnte físeán a bhaineann le cur i bhfeidhm mhír 1 agus mhír 3. Le sásraí den sórt sin beifear in ann díospóidí a shocrú ar bhealach neamhchlaonta agus ní bhainfear an chosaint dhlíthiúil den úsáideoir a thugtar faoin dlí náisiúnta. 8. Áiritheoidh na Ballstáit gur féidir le húsáideoirí a gcearta a dhearbhú os comhair cúirte i ndáil le soláthraithe ardáin comhroinnte físeán de bhun mhír 1 agus mhír 3. 9. Spreagfaidh an Coimisiún soláthraithe ardáin comhroinnte físeán dea-chleachtais a mhalartú maidir le cóid iompair chomhrialála dá dtagraítear i mír 4. 10. Féadfaidh na Ballstáit agus an Coimisiún féinrialáil a chothú trí chóid iompair an Aontais dá dtagraítear in Airteagal 4a(2).’ [Aistriúchán neamhoifigiúil] |
(d) Treoir 2015/1535
|
47 |
In Airteagal 1(1)(b) de Threoir 2015/1535, sainmhínítear an coincheap ‘seirbhís’ mar thagairt d’aon ‘seirbhís de chuid na Sochaí Faisnéise’, is é sin le rá aon seirbhís a sholáthraítear de ghnáth ar luach saothair, go cianda, trí mheán leictreonach agus ar iarraidh aonair ó fhaighteoir seirbhísí.’ [Aistriúchán neamhoifigiúil] |
|
48 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas in Airteagal 5(1) den Treoir sin: ‘Faoi réir Airteagal 7, cuirfidh na Ballstáit aon dréachtrialachán teicniúil in iúl don Choimisiún láithreach, ach amháin i gcás trasuíomh iomlán simplí ar dhlí idirnáisiúnta nó Eorpach, agus sa chás sin is leor faisnéis shimplí maidir leis an dlí ábhartha; tabharfaidh siad fógra don Choimisiún freisin faoi na cúiseanna ar gá rialachán teicniúil den sórt sin a bhunú, ach amháin má tá na cúiseanna sin soiléir cheana féin ón dréacht. I gcás inarb iomchuí, agus mura mbeidh sé seolta cheana féin le teachtaireacht roimh ré, déanfaidh na Ballstáit téacs na bhforálacha bunúsacha reachtacha nó rialála lena mbaineann go príomha agus go díreach a chur in iúl don Choimisiún ag an am céanna, más rud é go mbeidh eolas ar an téacs sin riachtanach chun measúnú a dhéanamh ar impleachtaí an dréachtrialacháin theicniúil. Cuirfidh na Ballstáit an dréachtrialachán teicniúil in iúl don Choimisiún arís faoi na coinníollacha a leagtar amach sa chéad fhomhír agus sa dara fomhír den mhír seo má dhéanann siad athruithe ar an dréacht a bhfuil sé d’éifeacht acu a raon feidhme a athrú go suntasach, an t‑amchlár a beartaíodh i dtosach don chur chun feidhme a ghiorrú, sonraíochtaí nó ceanglais a chur leis, nó na ceanglais a dhéanamh níos sriantaí. [...] Cuirfidh an Coimisiún an dréachtrialachán teicniúil agus na doiciméid go léir a chuirfear faoina bhráid faoi bhráid na mBallstát eile láithreach; féadfaidh sé freisin an dréacht a chur faoi bhráid an choiste dá dtagraítear in Airteagal 2 den Treoir seo agus, i gcás inarb iomchuí, faoi bhráid an choiste atá inniúil sa réimse i gceist, le haghaidh tuairime. I gcás sonraíochtaí teicniúla nó ceanglais eile nó rialacha maidir le seirbhísí dá dtagraítear i bpointe (iii) den dara fomhír d’Airteagal 1(1)(f) den Treoir seo, ní fhéadfaidh baint a bheith ag barúlacha nó tuairimí mionsonraithe an Choimisiúin ná na mBallstát ach le gnéithe a d’fhéadfadh bac a chur ar thrádáil nó, i gcás rialacha maidir le seirbhísí, ar shaorghluaiseacht seirbhísí nó ar shaoirse bunaíochta oibreoirí seirbhíse, agus ní fhéadfaidh baint a bheith acu le gné fhioscach nó airgeadais an bhirt.’ [Aistriúchán neamhoifigiúil] |
(e) Treoir 2018/1808
|
49 |
Luaitear a leanas in aithris 20 de Threoir 2018/1808: ‘Ba cheart na bearta iomchuí do mhionaoisigh a chosaint a chuirtear i bhfeidhm maidir le seirbhísí craolta teilifíse a chur i bhfeidhm maidir le seirbhísí meán closamhairc ar éileamh chomh maith. Ba cheart go méadódh sin leibhéal na cosanta. A bhuí leis an gcur chuige comhchuibhithe íosta is féidir leis na Ballstáit leibhéal níos airde cosanta a fhorbairt [i gcoinne] inneachar a chuirfeadh isteach ar fhorbairt coirp, meabhrach nó mhorálta mionaoiseach. Maidir leis an inneachar is díobhálaí, lena bhféadfaí dochar a dhéanamh d’fhorbairt coirp, meabhrach nó mhorálta mionaoiseach, ach nach gá gur cion coiriúil a bheadh i gceist leis, ba cheart an t‑inneachar sin a bheith faoi réir na mbeart is déine amhail incriptiú agus rialuithe éifeachtacha tuismitheoirí, gan dochar do bhearta níos déine a bheith á nglacadh ag na Ballstáit.’ |
(f) RGCS
|
50 |
Dearbhaítear a leanas le haithrisí 1, 4, 10 agus 154 RGCS:
[...]
[...]
[...]
|
|
51 |
Foráiltear mar a leanas le hAirteagal 1 RGCS: ‘1. Sa Rialachán seo leagtar síos rialacha maidir le daoine nádúrtha a chosaint i ndáil le sonraí pearsanta a phróiseáil agus rialacha maidir le saorghluaiseacht sonraí den sórt sin. 2. Leis an Rialachán seo, cosnaítear cearta bunúsacha agus saoirsí bunúsacha daoine nádúrtha agus go háirithe a gceart go ndéanfar sonraí pearsanta a chosaint. 3. Ní chuirfear srian le saorghluaiseacht sonraí pearsanta laistigh den Aontas ná ní chuirfear toirmeasc uirthi ar chúiseanna a bhaineann le cosaint daoine nádúrtha i ndáil le próiseáil sonraí pearsanta.’ [Aistriúchán neamhoifigiúil] |
|
52 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas in Airteagal 5 den Rialachán sin: ‘1. Maidir le sonraí pearsanta:
[...]
[...]’ |
|
53 |
Is mar seo a leanas atá an fhoclaíocht in Airteagal 6 den Rialachán úd: ‘1. Ní bheidh an phróiseáil dleathach ach amháin má tá feidhm, agus a mhéid atá feidhm, le ceann díobh seo a leanas ar a laghad:
Ní bheidh feidhm ag pointe (f) den chéad fhomhír maidir le próiseáil a dhéanann údaráis phoiblí i gcomhlíonadh a gcúraimí. [...]’ |
|
54 |
Faoi Airteagal 10 den Rialachán sin: ‘Ní dhéanfar sonraí pearsanta a bhaineann le ciontuithe coiriúla agus coireanna nó le bearta slándála gaolmhara bunaithe ar Airteagal 6(1) a phróiseáil ach amháin faoi rialú údaráis oifigiúil nó nuair atá an phróiseáil sin údaraithe le dlí an Aontais nó le dlí Ballstáit lena bhforáiltear do choimircí iomchuí do chearta agus saoirsí ábhar sonraí. Ní choinneofar aon chlár cuimsitheach de chiontuithe coiriúla ach faoi rialú údaráis oifigiúil.’ |
|
55 |
Foráiltear mar a leanas le hAirteagal 24 RGCS: ‘1. Agus cineál, raon feidhme, comhthéacs agus críocha na próiseála á gcur san áireamh aige, mar aon leis na rioscaí do chearta agus do shaoirsí daoine nádúrtha, ar rioscaí iad a d’fhéadfadh teacht chun cinn agus leibhéal athraitheach déine ag gabháil leo, cuirfidh an rialaitheoir bearta iomchuí teicniúla agus eagraíochtúla chun feidhme le háirithiú agus le bheith in ann a thaispeáint go ndéantar an phróiseáil i gcomhréir leis an Rialachán seo. Déanfar na bearta sin a athbhreithniú agus a thabhairt cothrom le dáta i gcás inar gá. 2. Áireofar sna bearta dá dtagraítear i mír 1 go gcuirfidh an rialaitheoir beartais iomchuí um chosaint sonraí chun feidhme má tá sin comhréireach i dtaca le gníomhaíochtaí próiseála. 3. Má chloítear le cóid fhormheasta iompair amhail dá dtagraítear in Airteagal 40 nó le sásraí formheasta deimhniúcháin amhail dá dtagraítear in Airteagal 42, féadfar sin a úsáid mar ghné lena thaispeáint go gcomhlíontar oibleagáidí an rialaitheora.’ |
|
56 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas in Airteagal 86 den Rialachán sin: ‘Maidir le sonraí pearsanta atá i ndoiciméid oifigiúla a bhfuil seilbh ag údarás poiblí nó ag comhlacht poiblí nó comhlacht príobháideach orthu chun cúram a chur i gcrích a dhéantar ar mhaithe le leas an phobail, féadfaidh an t‑údarás nó an comhlacht iad a nochtadh, i gcomhréir le dlí an Aontais nó le dlí Ballstáit a bhfuil an t‑údarás poiblí nó an comhlacht faoina réir, chun réiteach a dhéanamh idir rochtain phoiblí ar dhoiciméid oifigiúla agus an ceart go ndéanfar sonraí pearsanta a chosaint de bhun an Rialacháin seo.’ |
C. An dlí náisiúnta
1. Dlí Bunúsach na hUngáire
|
57 |
Foráiltear mar a leanas le hAirteagal XV(5) den Magyarország Alaptörvénye (Bundlí na hUngáire), sa leagan is infheidhme maidir leis an díospóid seo: ‘Cosnaíonn an Ungáir teaghlaigh, leanaí, mná, daoine scothaosta agus daoine faoi mhíchumas trí bhearta speisialta’. |
|
58 |
Foráiltear le hAirteagal XVI den Dlí bunúsach sin: ‘1. Tá ag gach leanbh an ceart chun cibé cosaint agus cúram is gá le haghaidh a fhorbartha coirp, meabhrach agus morálta. Cosnaíonn an Ungáir ceart na leanaí iad féin a chur in aithne de réir a ngnéis tráth a mbreithe, agus cinntíonn sí oideachas bunaithe ar luachanna atá bunaithe ar fhéiniúlacht bhunreachtúil ár dtíre dúchais agus a cultúir Chríostaí. 2. Tá sé de cheart ag tuismitheoirí an t‑oideachas atá le tabhairt dá leanaí a roghnú.’ |
2. Cód Sibhialta na hUngáire
|
59 |
Faoi Airteagal 4:146 den a polgári törvénykönyvről szóló 2013. évi V. törvény (Dlí Uimh. V de 2013 lena mbunaítear an Cód Sibhialta; ‘Cód Sibhialta na hUngáire’): ‘1. Tá an leanbh mionaoiseach faoi réir údarás tuismitheora nó caomhnóireachta. 2. Áirítear leis an údarás tuismitheora an ceart agus an oibleagáid ainm an linbh mhionaoisigh a roghnú, cinneadh a dhéanamh maidir leis an gcothabháil agus leis an oideachas atá le tabhairt dó agus maidir lena áit chónaithe, a mhaoin a bhainistiú agus a ionadaíocht dhlíthiúil a áirithiú, chomh maith leis an gceart caomhnóir a cheapadh agus duine a bhaint ó chúram caomhnóireachta.’ |
|
60 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas le hAirteagal 4:224 den Chód sin: ‘Mura bhforáiltear a mhalairt sa Dlí seo, is é an caomhnóir, oideachasóir, riarthóir maoine agus ionadaí dlíthiúil an linbh faoi chaomhnóireacht.’ |
|
61 |
De réir Airteagal 8:1(1) den Chód sin: ‘Chun críocha an Dlí seo, beidh feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas: [...]
[...]’ |
3. An Dlí um Chosaint Leanaí
|
62 |
Luaitear an méid seo a leanas in Airteagal 1(1) de Dhlí Uimh. XXXI de 1997 maidir le cosaint leanaí agus riarachán caomhnóireachta, arna leasú leis an Dlí Leasaitheach (‘an Dlí um Chosaint Leanaí’): ‘Is é is cuspóir don Dlí seo na rialacha bunúsacha a leagan síos ar dá réir a rannchuidíonn an Stát, údaráis áitiúla agus daoine nádúrtha agus dlítheanacha atá freagrach as leanaí a chosaint, chomh maith le heagraíochtaí eile nach bhfuil pearsantacht dhlítheanach acu, trí bhíthin sochair agus bearta sonracha, le feidhmiú ceart agus leasanna dlíthiúla leanaí agus le comhlíonadh dualgas tuismitheora, agus a áirithiú go ndéantar cásanna leochaileachta leanaí a chosc agus a dhíothú, nach bhfuil aon chúram tuismitheora ann agus go ndéantar daoine fásta óga a d’fhág an córas cosanta leanaí a chomhtháthú go sóisialta.’ |
|
63 |
Is mar seo a leanas atá an fhoclaíocht in Airteagal 4 den Dlí sin: ‘1. Beidh feidhm ag an gcaibidil seo:
[...] 3. I dteannta na ndaoine dá dtagraítear i mír [1], beidh feidhm ag an Dlí seo freisin maidir le cosaint linbh nach náisiúnach den Ungáir é a bhfuil cónaí air ar chríoch na hUngáire i gcás ina gcuirfeadh easpa socrúchán sealadach, easpa socrúchán oideachais nó easpa cheapachán caomhnóra an leanbh i mbaol nó ina mbeadh sé ina chúis le díobháil dhosheachanta.’ |
|
64 |
Sainmhínítear an coincheap ‘bainisteoir’ in Airteagal 5(s) den Dlí um Chosaint Leanaí mar seo a leanas:
|
|
65 |
De réir fhoclaíocht Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí: ‘Chun a chinntiú go gcomhlíontar na cuspóirí atá leagtha amach sa Dlí seo agus go gcuirfear cearta an linbh chun feidhme, tá toirmeasc ar rochtain a thabhairt do dhaoine nach bhfuil 18 mbliana d’aois slánaithe acu ar inneachar atá pornagrafach nó lena gcuirtear gnéasacht in iúl ar mhaithe le hamhlaidh a dhéanamh amháin nó lena gcuirtear imeacht ón bhféiniúlacht inscne atá ar aon dul leis an ngnéas breithe chun cinn nó lena gcuirtear in iúl iad.’ |
4. An Dlí um Fhógraíocht Tráchtála
|
66 |
Foráiltear le hAirteagal 8(1) agus (1a) de Dhlí Uimh. XLVIII de 2008 maidir le coinníollacha bunúsacha agus srianta áirithe is infheidhme maidir le gníomhaíochtaí fógraíochta tráchtála, arna leasú leis an Dlí Leasaitheach (‘an Dlí um Fhógraíocht Thráchtála’): ‘1. Toirmiscfear fógraíocht a d’fhéadfadh díobháil a dhéanamh d’fhorbairt coirp, meabhrach, mhothúchánach nó mhorálta leanaí agus mionaoiseach. 1a. Beidh toirmeasc ar fhógraí a chur ar fáil do dhaoine faoi bhun 18 mbliana d’aois lena léirítear gnéasacht dóibh féin, nó lena gcuirtear an t-imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht chun cinn nó in iúl.’ |
5. An Dlí um Sheirbhísí Meán
|
67 |
Faoi Airteagal 9 de Dhlí Uimh. CLXXXV de 2010 maidir le seirbhísí meán agus na mórmheáin, arna leasú leis an Dlí Leasaitheach (‘an Dlí um Sheirbhísí Meán’): ‘1. Déanfaidh soláthraí na seirbhíse meán líneach gach clár a bhfuil sé ar intinn aige a chraoladh a aicmiú, cé is moite de chláir nuachta polaitiúla, cláir spóirt, leantóirí cláir, fógraí polaitiúla, teilishiopadóireacht, teachtaireachtaí feasachta agus fógraí maidir le leas an phobail, i gceann de na catagóirí dá dtagraítear i míreanna 2 go 7 roimh an gcraoladh. [...] 6. Déanfar cláir a aicmiú i gcatagóir V má tá sé de chumas acu tionchar diúltach a imirt ar fhorbairt fhisiciúil, mheabhrach nó mhorálta na mionaoiseach, agus é mar thoisc chinntitheach go háirithe cur chun cinn nó léiriú ar an bhforéigean nó claonadh ón bhféiniúlacht phearsanta a thagann leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht a chur chun cinn nó in iúl, nó léiriú díreach, réalaíoch nó ar bhonn gan ghá den ghnéasacht. Déanfar na cláir sin a rátáil mar seo a leanas: mí-oiriúnach do lucht féachana faoi bhun 18 mbliana d’aois. 7. Ba cheart craoltaí ar dócha go ndéanfaidh siad díobháil thromchúiseach d’fhorbairt coirp, meabhrach nó mhorálta mionaoiseach, go háirithe mar gheall ar a n‑inneachar pornagrafach, mar gheall ar a gcineál ró-fhoréigneach nó mar gheall go léiríonn siad foréigean gan ghá, a aicmiú i gcatagóir VI. 8. Foilseoidh Comhairle na Meán moladh ina saineofar príomhphrionsabail a cleachtais i gcur i bhfeidhm na gcritéar mionsonraithe maidir le haicmiú i gcomhréir le míreanna 2 go 7, na comharthaí atá le húsáid roimh fhoilsiú gach cláir agus lena linn agus an bealach a gcuirtear an t‑aicmiú in iúl, i gcás go bhfuil údar cuí leis sin de bharr leas an phobail i gcosaint mionaoiseach nó de dheasca an ghá atá le cosaint mionaoiseach aonfhoirmeach a áirithiú. [...]’ |
|
68 |
Foráiltear le hAirteagal 10(1)(d) den Dlí sin nach bhféadfar clár de chatagóir V a chraoladh ach idir 22.00 agus 5.00. |
|
69 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas le hAirteagal 24(1) den Dlí sin: ‘Ní bheidh idirdhealú atá bunaithe ar ghnéas, bunadh ciníoch nó eitneach, ar reiligiún nó ar chreideamh, ar mhíchumas, ar aois nó ar ghnéaschlaonadh a áireamh nó a spreagadh in ábhar cumarsáide.’ |
|
70 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas le hAirteagal 32(4a) den Dlí sin: ‘Ní cháileofar cláir mar fhógraí leas phoiblí ná mar fhógraí múscailte feasachta má tá sé de chumas acu tionchar diúltach a imirt ar fhorbairt fhisiciúil, mheabhrach nó mhorálta na mionaoiseach, go háirithe más gné chinntitheach dóibh é léiriú gan ghá ar ghnéasacht, pornagrafaíocht agus imeacht ón bhféiniúlacht inscne atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht a chur chun cinn nó a chur in iúl.’ |
|
71 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas in Airteagal 179 den Dlí um Sheirbhísí Meán: ‘[...] 2. I gcás fadhbanna a bhraitear i ndáil le forálacha mhír 1 agus i gcás sárú ar fhorálacha ábhartha an dlí seo agus an [a sajtószabadságról és a médiatartalmak alapvető szabályairól szóló 2010. évi CIV. Törvény (Dlí Uimh. CIV 2010 maidir le saoirse an phreasa agus na rialacha bunúsacha a bhaineann le hinneachar arna chraoladh ar na meáin)], ceanglófar ar Chomhairle na Meán a iarraidh ar an mBallstát a bhfuil an soláthraí seirbhíse meán dá dtagraítear i mír 1 faoina dhlínse beart éifeachtach a dhéanamh. Sa chomhthéacs sin, iarrann Comhairle na Meán ar an mBallstát idirghabháil a dhéanamh chun deireadh a chur leis na sáruithe a thuairiscigh Comhairle na Meán. [...] 4. Féadfaidh Comhairle na Meán na hiarmhairtí dlíthiúla dá dtagraítear in Airteagal 187(3)(b) agus (c) agus (4) a chur i bhfeidhm i gcoinne an tsoláthraí seirbhíse meán dá dtagraítear i mír 1 más rud é:
|
|
72 |
Foráiltear don mhéid seo a leanas le hAirteagal 187(3) den Dlí sin: ‘Tabharfar de chumhacht do Chomhairle na Meán agus [d’Oifig an Údaráis Náisiúnta Meán agus Teileachumarsáide] – agus míreanna 2 agus 8 á gcur san áireamh – na hiarmhairtí dlíthiúla seo a leanas a chur i bhfeidhm:
|
6. An Dlí maidir leis an Taifead Coiriúil
|
73 |
Is mar seo a leanas atá an fhoclaíocht in Airteagal 67(1) de Dhlí Uimh. XLVII 2009 maidir leis an Taifead Coiriúil, i gclár na mbreithiúnas a thugann cúirteanna Bhallstáit an Aontais Eorpaigh i gcoinne náisiúnaigh Ungáracha, agus i gclárú sonraí bithmhéadracha in ábhair choiriúla agus in ábhair forfheidhmithe dlí, arna leasú leis an Dlí Leasaitheach (‘an Dlí maidir leis an Taifead Coiriúil’): ‘Déanfaidh an tSeirbhís um an Taifead Coiriúil an méid seo a leanas, ar bhonn an Chórais Faisnéise um Thaifid Choiriúla agus i gcomhréir le forálacha an Dlí seo:
[...]’ |
|
74 |
Mar seo a leanas atá Airteagal 75/B(1) agus (3) den Dlí sin: ‘1. Chun cosaint leanaí a áirithiú agus cionta in aghaidh na saoirse gnéasaí agus na moráltachta a chosc, ar cionta iad a dhéantar chun dochair leanaí nó le mí-úsáid ar leanaí, d’fhonn daoine atá i dteagmháil dhíreach le leanaí a rialú, faoi na coinníollacha a leagtar síos i míreanna 2 agus 3 agus in Airteagal 75/C, úsáidfidh an comhlacht an taifid choiriúil comhéadan inúsáidte tar éis iad a shainaithint trí sheirbhís ríomh-shainaitheantais a chaithfidh an rialtas a sholáthar i gcomhréir leis an nGníomh maidir leis na Rialacha Ginearálta maidir le Riarachán Leictreonach agus Seirbhísí Iontaoibhe (comhéadan) rochtain ar [na sonraí seo a leanas a bhaineann leis an ábhar sonraí:] [...] 3. Féadfar sonraí a bhaineann leis an ábhar sonraí a bheith á soláthar tríd an gcomhéadan más rud é:
|
7. An Dlí maidir leis an Oideachas Poiblí
|
75 |
Foráiltear mar a leanas le hAirteagal 9(12) de Dhlí CXC 2011 maidir leis an oideachas poiblí náisiúnta, arna leasú leis an Dlí Leasaitheach (‘an Dlí maidir leis an Oideachas Poiblí’): ‘I ngníomhaíochtaí arna n‑eagrú do dhaltaí a bhaineann le cultúr gnéasach, saol gnéis, gnéaschlaonadh agus forbairt ghnéasach, tabharfar aird ar leith ar fhorálacha Airteagal XVI(1) den Bhundlí [Ungárach]. Níor cheart é a bheith d’aidhm ag na gníomhaíochtaí sin an t-imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht a chur chun cinn.’ |
II. An nós imeachta réamhdhlíthíochta agus an nós imeachta os comhair na Cúirte Breithiúnais
|
76 |
An 15 Meitheamh 2021, leasaigh an Ungáir an Dlí Leasaitheach, a tháinig i bhfeidhm an 8 Iúil 2021. |
|
77 |
An 15 Iúil 2021, sheol an Coimisiún litir fógra fhoirmiúil chuig an mBallstát sin, inar luaigh sé, tríd an dlí sin a ghlacadh, gur mhainnigh an Ballstát sin a oibleagáidí a chomhlíonadh faoi Airteagal 2, Airteagal 3(1) agus (2), Airteagal 4(1), Airteagal 6a, Airteagal 9(1)(c)(ii), agus faoi Airteagal 28b de Threoir 2010/13, faoi Airteagal 3 de Threoir 2000/31, Airteagal 5(1) de Threoir 2015/1535, Airteagail 16 agus 19 de Threoir 2006/123, Airteagail 6 agus 10 RGCS, Airteagail 34, 36 agus 56 CFAE, Airteagail 1, 7, 8, 11 agus 21 den Chairt agus Airteagal 2 CAE. |
|
78 |
I litir dar dáta an 15 Meán Fómhair 2021, chuir an Ungáir in aghaidh na sáruithe a líomhnaítear. |
|
79 |
An 2 Nollaig 2021, d’eisigh an Coimisiún tuairim réasúnaithe inar áitigh sé gur sháraigh an Dlí Leasaitheach na forálacha de dhlí an Aontais dá dtagraítear ag mír 77 den bhreithiúnas seo. Dá thoradh sin, d’iarr an institiúid ar an Ungáir na bearta is gá a ghlacadh chun an tuairim réasúnaithe a chomhlíonadh laistigh de 2 mhí tar éis í a fháil. |
|
80 |
Le litir dar dáta an 2 Feabhra 2022, d’fhreagair an Ungáir an tuairim réasúnaithe, ag athdhearbhú go bhfuil dlí an Aontais á chomhlíonadh leis an Dlí Leasaitheach. |
|
81 |
An 19 Nollaig 2022 a thionscain an Coimisiún an chaingean seo. |
|
82 |
Le cinntí Uachtarán na Cúirte an 20 Márta, an 4 Bealtaine agus an 29 Meitheamh 2023, tugadh cead do Ríocht na Beilge, do Ríocht na Danmhairge, do Phoblacht Chónaidhme na Gearmáine, do Phoblacht na hEastóine, d’Éirinn, don Phoblacht Heilléanach, do Ríocht na Spáinne, do Phoblacht na Fraince, d’Ard-Diúcacht Lucsamburg, do Phoblacht Mhálta, do Ríocht na hÍsiltíre, do Phoblacht na hOstaire, do Phoblacht na Portaingéile, do Phoblacht na Slóivéine, do Phoblacht na Fionlainne, do Ríocht na Sualainne agus do Pharlaimint na hEorpa chomh maith idiragairt a dhéanamh sa chás seo. |
III. An chaingean
|
83 |
Mar thaca lena chaingean, maíonn an Coimisiún sé ghearán, lena n‑éilítear, ar an gcéad dul síos, sáruithe ar Airteagal 2, Airteagal 3(1), Airteagal 6a(1) agus Airteagal 9(1)(c)(ii) de Threoir 2010/13, ar an dara dul síos, sárú ar Airteagal 3(2) de Threoir 2000/31, ar an tríú dul síos, sáruithe ar Airteagail 16 agus 19 de Threoir 2006/123 agus ar Airteagal 56 CFAE, ar an gceathrú dul síos, sárú ar Airteagal 10 RGCS agus ar Airteagal 8(2) den Chairt, ar an gcúigiú dul síos, sáruithe ar Airteagail 1, 7, 11 agus 21 den Chairt agus, ar an séú dul síos, sárú ar Airteagal 2 CAE. |
A. An chéad go dtí an tríú agus an cúigiú gearán, lena n‑éilítear sáruithe ar Threoir 2000/31, ar Threoir 2006/123, ar Threoir 2010/13, ar Airteagal 56 CFAE agus ar Airteagail 1, 7, 11 agus 21 den Chairt
|
84 |
Mar réamhphointe, ba cheart a thabhairt faoi deara, cé gur agair an Coimisiún, i gcomhthéacs an chúigiú gearán, inter alia, sárú ar Airteagal 21 den Chairt, lena gcumhdaítear prionsabal ginearálta an neamh-idirdhealaithe, tagraíonn na hargóintí a chuireann sé chun cinn mar thaca lena chéad trí ghearán don sárú sin chomh maith, rud a chuireann leis an sárú ar Threoir 2000/31, ar Threoir 2006/123, ar Threoir 2010/13 agus ar Airteagal 56 CFAE, dar leis, a agraítear i gcomhthéacs na ngearán sin. Dá bhrí sin, is gá scrúdú a dhéanamh ar na hargóintí sin i bhfianaise na n‑argóintí go léir a chuir an Coimisiún chun cinn lena bhféachtar lena shuíomh gurb ann d’idirdhealú díreach a thoirmisctear le hAirteagal 21 den Chairt, chomh maith le hargóintí na hUngáire lena gcuirtear i gcoinne idirdhealú den sórt sin a bheith ann sa chás seo. |
1. Maidir leis an gcéad ghearán, sárú ar Threoir 2010/13
|
85 |
Tá trí chuid sa chéad ghearán, lena n‑éilítear, ar an gcéad dul síos, sárú ar Airteagal 6a(1) de Threoir 2010/13, ar an dara dul síos, ar Airteagal 2, ar Airteagal 3(1) den Treoir sin agus, ar an tríú dul síos, sárú ar Airteagal 9(1)(c)(ii) den Treoir sin. |
(a) Maidir leis an sárú ar Airteagal 6a(1) de Threoir 2010/13
(1) Argóintí na bpáirtithe
|
86 |
Leis an gcéad chuid den chéad ghearán, gearánann an Coimisiún an Ungáir as ucht mainneachtain ina cuid oibleagáidí de bhun Airteagal 6a(1) de Threoir 2010/13 a chomhlíonadh, faoina gcaithfidh na Ballstáit bearta iomchuí a dhéanamh chun a áirithiú nach mbeidh seirbhísí meán closamhairc a d’fhéadfadh dochar a dhéanamh d’fhorbairt coirp, meabhrach nó mhorálta mionaoiseach a sholáthraíonn soláthraithe seirbhíse meán closamhairc faoina ndlínse curtha ar fáil ach amháin ar bhealach nach bhfeicfidh nó nach gcloisfidh mionaoisigh iad de ghnáth. |
|
87 |
Tugann an institiúid úd dá haire i ndáil leis sin, ar an gcéad dul síos, de réir Airteagal 9(1) den Dlí um Sheirbhísí Meán, go gceanglaítear ar sholáthraithe seirbhísí meán líneacha na cláir a chraolann siad a aicmiú i gcomhréir le míreanna 2 go 7 d’Airteagal 9 den Dlí sin. De réir Airteagal 9(6) den Dlí sin, tá feidhm ag aicmiú i gCatagóir V, lena n‑áirítear cláir atá ‘mí-oiriúnach do lucht féachana faoi bhun 18 mbliana d’aois’, maidir le cláir ar dócha go n‑oibreodh siad tionchar diúltach ar fhorbairt fhisiciúil, mheabhrach nó mhorálta mionaoiseach, go háirithe más sainghné dóibh claonadh ón bhféiniúlacht inscne atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht a chur chun cinn nó a chur in iúl. Ar an taobh eile, foráiltear le hAirteagal 10(1)(d) den Dlí sin nach bhféadfar clár de chatagóir V a chraoladh ach idir 22.00 agus 5.00. |
|
88 |
Áitíonn an Coimisiún, sa chomhthéacs sin, nach bhfuil feidhm ag an teorainn chraolacháin – dá bhforáiltear in Airteagal 9(1) agus (6) den Dlí um Sheirbhísí Meán – ar chatagóirí sonracha áirithe clár, go háirithe fógraí maidir le leas an phobail agus teachtaireachtaí múscailte feasachta. Dar leis an institiúid sin, is gearrthóg faisnéise é fógra a bhaineann le leas an phobail arb é is aidhm dó aird an phobail a tharraingt ar shaincheist thábhachtach. Ar an gcaoi chéanna, d’fhéadfaí teachtaireacht múscailte feasachta a léiriú mar thagairt do ráiteas nó do theachtaireacht a dearadh ar mhaithe le leas an phobail, a chraoltar gan leas tráchtála, chun críocha neamhfhógraíochta, bíodh luach saothair i gceist nó ná bíodh, agus atá ceaptha tionchar a imirt ar lucht féachana nó éisteachta seirbhíse meán d’fhonn cuspóir leasa ghinearálta a bhaint amach. |
|
89 |
Mar sin féin, le hAirteagal 32(4a) den Dlí sin, deir sé go n-eisiatar go sainráite ó na coincheapa ‘fógra leasa phoiblí’ agus ‘teachtaireacht múscailte feasachta’, de réir bhrí Airteagal 9(1) de, cláir ‘de chumas acu tionchar diúltach a imirt ar fhorbairt fhisiciúil, mheabhrach nó mhorálta na mionaoiseach, go háirithe más gné chinntitheach dóibh é [...] imeacht ón bhféiniúlacht inscne atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht a chur chun cinn nó a chur in iúl’. Dá bhrí sin, bheadh rochtain ar chláir de chineál seirbhíse poiblí teoranta go suntasach do chláir lena n‑áirítear radhairc ina ndéantar imeacht ón bhféiniúlacht inscne atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht a chur chun cinn nó a chur in iúl. |
|
90 |
Measann an Coimisiún, dá bhrí sin, gurb ionann na bearta sin agus srian ar sholáthar seirbhísí closamhairc de shárú ar Airteagal 6a(1) de Threoir 2010/13. |
|
91 |
Dar leis an institiúid sin, ní féidir údar a thabhairt leis an srian sin leis an gcuspóir cosc a chur ar bhagairt ar fhorbairt fhisiciúil, mheabhrach nó mhorálta mionaoiseach, ós rud é nach gcuirtear isteach ar fhorbairt den sórt sin le léiriú ar homaighnéasacht nó ar shaol neamh-chisinscneach amháin. Níl na bearta sin iomchuí chun bagairt den sórt sin a chomhrac agus níl siad comhréireach ach oiread, ós rud é nár léirigh an Ungáir go bhfuil nasc cúisíoch idir na srianta atá i gceist agus leas an phobail a agraíodh. |
|
92 |
I ndáil leis sin, níl sé de shaoirse iomlán ag na Ballstáit, dar leis, in éagmais fianaise ar dhíobháil fhéideartha do mhionaoisigh, a dhearbhú go bhféadfadh inneachar áirithe dochar a dhéanamh. Ní thagtar ar chonclúid éagsúil ar bhonn an fhíorais go mbaintear comhchuibhiú íosta amach le hAirteagal 6a(1) de Threoir 2010/13, ná ar bhonn phrionsabal an réamhchúraim, ná ar bhonn phrionsabal na coimhdeachta ach an oiread. |
|
93 |
Áitíonn an Coimisiún, sa chomhthéacs sin, nach féidir srian ar sholáthar seirbhísí closamhairc a bhunú ar Airteagal 6a(1) de Threoir 2010/13 in imthosca ar bith nuair a dhírítear go sonrach ar inneachar a bhaineann le gnéas nó le gnéaschlaonadh, ós rud é go bhfuil srian den sórt sin, de bharr a chineáil, i gcontrárthacht le prionsabal an neamh-idirdhealaithe, ar prionsabal ginearálta de dhlí an Aontais é a chumhdaítear in Airteagal 21 den Chairt. Ar an ábhar sin, cuireann sé an cásdlí socair a leanann as i gcuimhne don Chúirt, ar dá réir nach bhféadfaidh na Ballstáit brath ar léiriú ar an dlí tánaisteach atá i gcontrárthacht leis na cearta bunúsacha a chosnaítear le dlíchóras an Aontais go háirithe. |
|
94 |
I ndáil leis sin, ba cheart a thabhairt faoi deara go gcumhdaítear freisin leis an gcásdlí a eascraíonn as breithiúnas an 27 Aibreán 2006, Richards (C‑423/04, EU:C:2006:256, mír 24 agus an cásdlí dá dtagraítear), ar dá réir atá feidhm ag Treoir 2010/13 maidir le hidirdhealú a dhéantar mar gheall ar athrú inscne an duine lena mbaineann freisin, agus maidir le hidirdhealú atá bunaithe ar imeacht ón bhféiniúlacht inscne atá ar aon dul leis an ngnéas breithe chomh maith. |
|
95 |
Leis an srian ar chraoladh clár a bhfuil sé mar ghné chinntitheach acu imeacht ón bhféiniúlacht inscne atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht a chur chun cinn nó a chur in iúl, cuirtear deireadh leis an láithreacht iarbhír daoine neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha agus ar a modh maireachtála sna cláir sin, cé gur dlúthchuid de shochaí iad na daoine sin a bhfuil éagsúlacht agus iolrachas mar shaintréith aici, i gcomhréir leis na luachanna dá dtagraítear in Airteagal 2 CAE. Dá bhrí sin, is ionann Airteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán agus idirdhealú díreach ar bhonn gnéis nó gnéaschlaonta, a thoirmisctear le hAirteagal 21(1) den Chairt. |
|
96 |
Murab ionann agus an méid a mhaíonn an Ungáir, ní féidir údar a thabhairt leis an idirdhealú sin faoi Airteagail 24(2) agus Airteagal 14(3) den Chairt. |
|
97 |
Sa chéad áit, maidir le hAirteagal 24(2) den Chairt, áitíonn an Coimisiún go bhféadfar mionaoisigh a chosaint ar inneachar atá mí-oiriúnach ó thaobh aoise de, gan idirdhealú díreach a dhéanamh ar fhorais ghnéis agus ghnéaschlaonta. Thairis sin, áitíonn sé go mbeadh sé go hiomlán indéanta éagsúlacht inscne a chur i láthair ar bhealach atá oiriúnach ó thaobh aoise de. Dá bhrí sin, ní modh riachtanach ná iomchuí é Airteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán chun cosaint mionaoiseach a áirithiú. |
|
98 |
Os a choinne sin, is de chineál an difríocht sa chóir ar bhonn gnéis agus gnéaschlaonta a eascraíonn as an bhforáil sin lena spreagfaí mothú stiogmataithe agus daoine a choimhthiú, go háirithe daoine óga agus déagóirí nach de ‘noirm shóisialta thraidisiúnta’ a bhféiniúlacht ghnéasach nó a ngnéaschlaonadh, ós rud é go ndéantar níos mó dochair leis na srianta sin ná mar a choisceann siad, go háirithe maidir le mionaoisigh. |
|
99 |
Maidir le hábharthacht an chásdlí ar an ábhar sin a eascraíonn as breithiúnas na Cúirte Eorpaí um Chearta an Duine (‘ECtHR’) an 20 Meitheamh 2017, Bayev agus páirtithe eile v an Rúis (CE:ECHR:2017:0620JUD006766709), atá faoi dhíospóid ag an Ungáir, áitíonn an Coimisiún gur dhiúltaigh an chúirt sin don mhaíomh go ndéanfadh tagairt don homaighnéasacht nó do dhíospóireacht phoiblí oscailte maidir le mionlaigh ghnéis dochar do leanaí nó do dhaoine fásta leochaileacha sa bhreithiúnas sin, agus béim á leagan aici ag an am céanna ar na cúiseanna a rachadh faisnéis agus díospóireacht chun tairbhe iarbhír don chomhtháthú sóisialta. Níor cheart don chosaint ar dhul i bpriacal an dúshaothraithe agus an éillithe ar mhionaoisigh mar gheall ar a leochaileacht a bheith teoranta do chaidrimh chomhghnéis amháin. Ar bhonn prionsabail, ba cheart an oibleagáid dhearfach sin a bheith chomh hábhartha céanna maidir leis an gcaidreamh idir daoine den ghnéas eile. |
|
100 |
Cuireann an institiúid sin in iúl freisin gur athdhearbhaigh an Chúirt Eorpach um Chearta an Duine an cásdlí sin ina breithiúnas an 23 Eanáir 2023, Macatė v an Liotuáin (CE:ECHR:2023:0123JUD006143519, § 210), inar luaigh sí nach raibh aon fhianaise eolaíoch ná sonraí socheolaíocha ann lena dtugtar le fios go ndéanfadh díospóireacht phoiblí oscailte maidir le stádas sóisialta mionlach gnéasach dochar do leanaí, agus, a mhéid atá smaointe maidir le héagsúlacht, comhionannas agus caoinfhulaingt nochtaithe do mhionaoisigh a fheiceann léirsithe chun tacú le cearta daoine neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha, ní fhéadfadh glacadh na dtuairimí sin ach comhtháthú sóisialta a chur chun cinn. |
|
101 |
Sa chás seo, tugtar le tuiscint le h Airteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán go bhfuil léiriú aonta ar imeacht ón bhféiniúlacht inscne atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht chomh díobhálach céanna le léiriú gan gá ar an bhforéigean, ar an bpornagrafaíocht nó ar an ngnéasacht. Níl tar éis éirí leis an Ungáir ach an oiread a léiriú gur chun barr leasa na leanaí é a áirithiú nach mbeidh rochtain acu ar léirithe ar inneachar nó ar shlite maireachtála neamh-chisinscneacha go dtí go mbeidh 18 mbliana d’aois slánaithe acu. |
|
102 |
Ar an dara dul síos, maidir le hAirteagal 14(3) den Chairt, cuireann an Coimisiún i gcoinne an áitimh go gcaomhnaítear le hAirteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán saoirse tuismitheoirí a leanaí a thógáil i gcomhréir lena gcreideamh pearsanta reiligiúnach, fealsúnach agus oideolaíoch, ós rud é nár éirigh leis an Ungáir a chur ina luí ar an gCúirt conas a dhéanfaí difear do cheart tuismitheoirí a leanaí a thógáil gan bhac leis an srian sin, nó fiú le heaspa srianta ar an inneachar. |
|
103 |
Ar thaobh amháin, ba cheart cearta tuismitheoirí faoi Airteagal 14(3) den Chairt a léiriú i bhfianaise fhorálacha Airteagal 24 de agus i bhfianaise chosaint chearta an linbh. Ar an taobh eile, tá Airteagal 14 bunaithe ar an gceart chun oideachais a chumhdaítear in Airteagal 2 de Phrótacal Breise Uimh. 1 a ghabhann le ECHR. |
|
104 |
Mar sin féin, ní féidir ceart tuismitheoirí a áirithiú go ndéanfar a leanaí a oiliúint agus a theagasc i gcomhréir lena n‑áitiúis reiligiúnacha, fhealsúnacha agus oideolaíocha, a chumhdaítear in Airteagal 14(3) den Chairt, a léiriú mar údar le glacadh reachtaíochta ag na Ballstáit lena mbaintear an bonn, ar bhealach idirdhealaitheach, den tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus de dhínit daoine eile, lena n‑áirítear mionaoisigh. |
|
105 |
Ina theannta sin, leanann sé ó bhreithiúnas ECtHR an 7 Nollaig 1976, Kjeldsen, Busk Madsen agus Pedersen v an Danmhairg (CE:ECHR:1976:1207JUD000509571, § 50), go bhfuil sé beartaithe leis an dara habairt d’Airteagal 2 den Phrótacal Breise sin an fhéidearthacht maidir le hiolrachas oideachais a chosaint, rud atá riachtanach chun ‘sochaí dhaonlathach’ a chaomhnú mar a bheartaítear a dhéanamh le ECHR. |
|
106 |
Ar an ábhar sin, cuireann an Coimisiún in iúl nach féidir Airteagal 9(1) agus (6) agus Airteagal 32(4)(a) den Dlí um Sheirbhísí Meán a mheas mar ‘rialacha níos mionsonraithe nó níos déine’ de réir bhrí Airteagal 4 de Threoir 2010/13, ós rud é nach gceadaítear rialacha níos mionsonraithe nó níos déine den sórt sin ach amháin a mhéid atá siad i gcomhréir le dlí an Aontais, rud nach amhlaidh sa chás seo. |
|
107 |
Tugann an Ungáir faoi deara, ar thaobh amháin, faoi Airteagal 7(2) den Choinbhinsiún Eorpach um Theilifís Trasteorann, gur faoi sholáthraithe ábhair na meán atá sé a áirithiú nach dtarchuirfear cláir a d’fhéadfadh dochar a dhéanamh d’fhorbairt fhisiciúil, mheabhrach agus mhorálta leanaí ná déagóirí i gcás inar dócha, mar gheall ar uain tarchurtha agus ghlactha na gclár sin, go bhféachfadh siad orthu. Ar an taobh eile, glacann soláthraithe na seirbhísí meán dliteanas comhchosúil orthu féin faoi fhorálacha Threoir 2010/13. Dá bhrí sin, leagtar béim shonrach in Airteagal 6a agus in aithris 60 den Treoir sin ar an ngá atá le mionaoisigh a chosaint agus ar a thábhachtaí atá sé iad a chosaint, agus foráiltear iontu do bhearta chun na críche sin. |
|
108 |
I ndáil leis sin, cuireann an Ballstát sin i gcoinne an bhoinn ar a bhfuil réasúnaíocht an Choimisiúin bunaithe, ar dá réir a ghlactar bearta faoi Airteagal 6a(1) den Treoir sin lena nglactar leis go suitear ón tús go bhfuil an t‑inneachar meáin atá i gceist díobhálach i ndáiríre d’fhorbairt mionaoiseach. |
|
109 |
Ós rud é nach féidir measúnú a dhéanamh ar fhíorthionchar inneachar meáin den sórt sin, is faoi na Ballstáit atá sé, i bhfianaise an chomhchuibhithe íosta a dhéantar le hAirteagal 6a(1) den Treoir sin agus i gcomhréir le prionsabal an réamhchúraim, inneachar meáin, inneachar cláir nó modhanna um chur i láthair lena bhféadfaí dochar a dhéanamh dá bhforbairt fhisiciúil, mheabhrach nó mhorálta a shainaithint. Maidir le prionsabal an réamhchúraim, tugann an Ungáir dá haire go n‑áirítear meabhairshláinte agus forbairt shíceolaíoch shláintiúil sa choincheap ‘sláinte an duine’. Dá bhrí sin, d’fhéadfaí an prionsabal sin a agairt chun a mhaíomh nach bhfuil aon fhianaise eolaíoch iontaofa ann chun a léiriú nach dócha go gcuirfeadh soláthar inneachair ábhair a d’fhéadfadh dochar a dhéanamh do mhionaoisigh isteach ar a bhforbairt shláintiúil. |
|
110 |
Níl cinneadh agus léiriú an inneachair meáin sin a mheastar a bheith díobhálach, a dhéantar ar bhonn luachanna agus bhraistintí cultúrtha agus morálta na mBallstát, agus an leibhéal cosanta atá le deonú, comhchuibhithe, áfach, le Treoir 2010/13, agus dá bhrí sin tagann siad faoi inniúlacht eisiach na mBallstát. |
|
111 |
Ina theannta sin, bheadh sé de shaoirse ag gach Ballstát, i gcomhréir le prionsabal na coimhdeachta, cosaint leanaí agus ceart tuismitheoirí a gcuid leanaí a thógáil ar bhonn a gcreideamh pearsanta a chinneadh agus a chur chun cinn. |
|
112 |
Ar an gcéad dul síos, maidir le hinneachar na rialacha lena rialaítear, maidir le Catagóir V, aicmiú clár de réir aoise, áitíonn an Ungáir nach féidir Airteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán a léiriú sa chaoi go n‑aicmítear inneachar áirithe, gan choinníoll, sa chatagóir sin nó go meastar go bhfuil an t‑inneachar sin díobhálach nó dochrach d’fhorbairt fhisiciúil, mheabhrach nó mhorálta mionaoiseach. |
|
113 |
Go bunúsach, tá aicmiú cláir sa chatagóir sin ar na coinníollacha carnacha a leagtar amach san fhoráil sin. Ar thaobh amháin, ba cheart go bhféadfadh tionchar diúltach a bheith ag an gclár sin ar fhorbairt fhisiciúil, mheabhrach nó mhorálta mionaoiseach. Ar an taobh eile, ní féidir an tionchar diúltach sin a bheith ann ach amháin má tá na heilimintí a d’fhéadfadh a bheith díobhálach ina ngnéithe cinntitheach den chlár sin. |
|
114 |
Sa chomhthéacs sin, mura bhfuil an homaighnéasacht nó an saol neamh-chisinscneach ina théama lárnach de chlár, ní gné chinntitheach é léiriú na ngnéithe sin amháin. |
|
115 |
Ar an dara dul síos, maidir le bonn cirt a bheith leis na bearta atá i gceist agus iad a bheith comhréireach, meabhraíonn an Ungáir, ar an gcéad dul síos, gurb é cuspóir bunúsach leas ginearálta na mbeart sin mionaoisigh a chosaint ar inneachar díobhálach sna meáin nach ndéanann siad féin na héifeachtaí díobhálacha a d’fhéadfadh a bheith acu a thomhas. |
|
116 |
Dar léi, ós rud é go bhfuil sé aitheanta go heolaíoch go mbeadh tionchar ag an oideachas, ag an gcultúr, ag na meáin agus ag an tsochaí ar fhorbairt na féiniúlachta gnéasaí agus an ghnéaschlaonta, ba cheart an t‑oideachas, an fhaisnéis agus an t‑oideachas a chur in oiriúint d’aois agus d’fhorbairt chognaíoch agus mhothúchánach an aoisghrúpa lena mbaineann. |
|
117 |
Ar an taobh eile, ní fhágtar, leis an srian a eascraíonn as Airteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán, go n‑eisiafar daoine áirithe nó slite maireachtála áirithe ón spás poiblí agus dá bhrí sin ní dhéantar idirdhealú díreach ar fhorais ghnéaschlaonta nó féiniúlachta inscne. Cuireann an Ungáir in iúl nach bhfuil sé i gceist leis an bhforáil sin ‘daoine agus saolta’ a léiríonn an homaighnéasacht, athrú inscne nó féiniúlachta nach bhfuil ar aon dul leis an ngnéas breithe a eisiamh ón gcumarsáid phoiblí. Is é a raison d’être mionaoisigh a chosaint, agus is é sin an fáth nach bhforchuirtear aon srian ná toirmeasc ar dhaoine fásta. |
|
118 |
Ar an gcúis sin, cuireann an Ballstát sin i gcoinne ábharthacht bhreithiúnas ECtHR an 20 Meitheamh 2017, Bayev agus páirtithe eile v an Rúis (CE:ECHR:2017:0620JUD006766709), ós rud é nach féidir aon cheist a bheith ann, sa chás seo, murab ionann agus an cás atá i gceist sa bhreithiúnas sin, maidir le heaspa sainiúlachta na mbeart a glacadh. Cuireann sí in iúl sa chomhthéacs sin go sonraítear go sainráite sna bearta atá i gceist, go háirithe Airteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán, a raon feidhme, trí thagairt a dhéanamh do chaidrimh lena bhféadfaí, sa saol laethúil, tionchar a imirt ar fhorbairt shláintiúil mionaoiseach, go háirithe maidir le timpeallacht an oideachais agus na meán. A mhéid a bhaineann le hábharthacht bhreithiúnas ECtHR an 23 Eanáir 2023, Macatė v an Liotuáin (CE:ECHR:2023:0123JUD006143519), áitíonn an Ungáir nach gcuirtear toirmeasc ginearálta ar fháil earraí nó seirbhísí lena léirítear nó lena gcuirtear an t-inneachar sonrach chun cinn, agus nach ndéantar difear leo do cheart tuismitheoirí nó caomhnóirí mionaoisigh a chur ar an eolas faoi na saincheisteanna sin agus iad a phlé. |
|
119 |
Ba cheart, dá bhrí sin, breithiúnais na Cúirte Eorpaí um Chearta an Duine lena n‑aithnítear barr leasa an mhionaoisigh agus an corrlach breithmheasa atá ag na Ballstáit maidir le saincheisteanna íogaire a rialáil a chur san áireamh. Dá n‑aithneofaí an corrlach breithmheasa sin, mar a soiléiríodh le breithiúnas ECtHR an 7 Nollaig 1976, Handyside v an Ríocht Aontaithe (CE:ECHR:1976:1207JUD000549372, § 48), cheadófaí do na Ballstáit a chinneadh an bhfuil géarghá sóisialta ann srian a chur le ceart ar leith agus, más amhlaidh go bhfuil, féadfar na bearta a ghlacadh chun aghaidh a thabhairt air. |
|
120 |
Dá bhrí sin, áitíonn an Ungáir go bhfuil údar leis an srian ar chraoladh clár áirithe a tugadh isteach le hAirteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán mar gheall ar bharr leasa an linbh, arna chosaint le hAirteagal 24(2) den Chairt, ós rud é nach mór a mheas go bhfuil údar leis na bearta um chosaint leanaí sin i bhfianaise phrionsabal an réamhchúraim i gcás inneachair a d’fhéadfaí a thoimhdiú tionchar diúltach a bheith aige ar fhorbairt shláintiúil mionaoiseach. |
|
121 |
Tá údar leis an srian sin freisin i bhfianaise Airteagal 14(3) den Chairt. Dar leis an Ungáir, leanann sé, i ndáil leis sin, ón gcásdlí a eascraíonn as breithiúnas an 15 Iúil 2021, WABE agus MH Müller Handel (C‑804/18 agus C‑341/19, EU:C:2021:594), gur cúis oibiachtúil é ceart tuismitheoirí a áirithiú go ndéanfar a leanaí a oiliúint agus a theagasc i gcomhréir lena n‑áitiúis reiligiúnacha, fhealsúnacha agus oideolaíocha lena bhféadfaí údar a thabhairt le srianta ar na cearta a chumhdaítear sa Chairt. |
|
122 |
Cuireann an Ungáir in iúl freisin nach bhforchuirtear – leis na bearta atá i gceist sa chuid seo den chéad ghearán – srian ginearálta ar scaipeadh inneachar meáin do gach cineál meán agus do gach ardán pobail agus poiblí, ach do sheirbhísí meáin líneacha amháin, agus mar thoradh air sin nach féidir téama nó duine a eisiamh ón spás poiblí leo. |
|
123 |
A mhéid a bhaineann leis an toirmeasc ar an inneachar lena mbaineann a aicmiú mar fhógraí maidir le leas an phobail agus mar theachtaireachtaí múscailte feasachta, i gcomhréir le hAirteagal 32(4a) den Dlí um Sheirbhísí Meán, áitíonn an Ungáir gur cineál cur chun cinn iad teachtaireachtaí múscailte feasachta maidir le leas an phobail, trí fhógraíocht, a dhéantar chun leas an phobail nó cuspóirí beartais shóisialta arna saothrú ag comhlachtaí nó eagraíochtaí éagsúla, idir phoiblí agus neamhrialtasach, a bhaint amach. Dá bharr sin, ní féidir clár arb é a ghné chinntitheach de inneachar a d’fhéadfadh dochar a dhéanamh do mhionaoisigh a chur i láthair nó a chur chun cinn a mheas mar fhógra maidir le leas an phobail nó mar theachtaireacht múscailte feasachta. Ní chuirtear cosc le hAirteagal 32(4a) ar aicmiú mar fhógra leasa phoiblí nó mar theachtaireacht múscailte feasachta a dhéanamh ar chláir nach ndéanann ach an t‑inneachar atá i gceist a chur i láthair nó a chur chun cinn, gan an t‑inneachar sin a bheith ina ghné chinntitheach den chlár atá i gceist. Thairis sin, ní leagtar toirmeasc ginearálta síos ar chraoladh an inneachair sin le hAirteagal 32(4a). |
(2) Breithniú na Cúirte
|
124 |
I dtosach báire, ba cheart a thabhairt faoi deara, ar thaobh amháin, mar is léir óna teideal agus ó aithris 11 di, go bhfuil sé d’aidhm le Treoir 2010/13 comhordú forálacha áirithe arna leagan síos le dlí, rialachán nó gníomh riaracháin i mBallstáit i dtaobh seirbhísí meán closamhairc a sholáthar d’fhonn fíormhargadh inmheánach sna seirbhísí sin a chomhlánú. Chuige sin, leagtar síos leis an Treoir sin sraith íosta rialacha comhordaithe is infheidhme maidir le gach seirbhís meán closamhairc, a mbaineann cuid acu, mar is léir ó aithris 18 di, le hinneachar na seirbhísí sin (breithiúnas an 26 Meitheamh 2025, Makeleio agus Zougla, C‑555/23 agus C‑556/23, EU:C:2025:484, mír 60). |
|
125 |
Ar an taobh eile, mar a luaitear in aithris 20 de Threoir 2018/1808, lenar leasaíodh Treoir 2010/13 trí Airteagal 6a(1) a áireamh sa Treoir sin, a líomhnaítear go ndearnadh sárú air sa chéad chuid den chéad ghearán, ceadaítear leis an gcur chuige comhchuibhithe íosta sin do na Ballstáit leibhéal méadaithe cosanta a bhunú d’inneachar a d’fhéadfadh dochar a dhéanamh d’fhorbairt fhisiciúil, mheabhrach nó mhorálta mionaoiseach. |
|
126 |
I gcomhréir leis an gcéad fhomhír den Airteagal 6a(1) úd, déanfaidh na Ballstáit bearta iomchuí chun a áirithiú nach mbeidh seirbhísí meán closamhairc a d’fhéadfadh dochar a dhéanamh d’fhorbairt coirp, meabhrach nó mhorálta mionaoiseach a sholáthraíonn soláthraithe seirbhíse meán closamhairc faoina ndlínse curtha ar fáil ach amháin ar bhealach nach bhfeicfidh nó nach gcloisfidh mionaoisigh de ghnáth iad. D’fhéadfaí a áireamh i mbearta den chineál sin am craolta, uirlisí fíoraithe aoise nó bearta teicniúla eile a roghnú. Caithfidh siad a bheith comhréireach le dochar féideartha an chláir. |
|
127 |
I ndáil leis sin, ba cheart a thabhairt faoi deara, ar an gcéad dul síos, mar a cuireadh in iúl i mír 125 den bhreithiúnas seo, nach bhféachtar le comhchuibhiú iomlán a bhaint amach leis an bhforáil sin, ach comhchuibhiú íosta. Ar an taobh eile, in éagmais chomhchuibhiú na rialacha is infheidhme maidir le haicmiú agus marcáil clár closamhairc ar leibhéal an Aontais, is faoi na Ballstáit atá sé an leibhéal cosanta is mian leo a áirithiú do mhionaoisigh i gcoinne inneachar closamhairc lena bhféadfaí dochar a dhéanamh dá bhfolláine agus dá bhforbairt a chinneadh. Dá bhrí sin, ní gá go bhfreagródh na bearta arna nglacadh ag Ballstát chun mionaoisigh a chosaint ar inneachar closamhairc a d’fhéadfadh dochar a dhéanamh dá bhforbairt fhisiciúil, mheabhrach nó mhorálta do choincheap atá comhroinnte ag na Ballstáit uile maidir le leibhéal agus rialacha mionsonraithe na cosanta sin, ós rud é go bhféadfadh an coincheap sin a bheith éagsúil ó Bhallstát amháin go Ballstát eile de réir saincheisteanna, go háirithe iad siúd ar de chineál morálta nó cultúrtha iad (féach, chuige sin, breithiúnas an 19 Samhain 2020, ZW, C‑454/19, EU:C:2020:947, mír 42 agus an cásdlí dá dtagraítear, mar aon le breithiúnas an 23 Márta 2023, Booky.fiC‑662/21, EU:C:2023:239, míreanna 56 agus 57). |
|
128 |
Dá bhrí sin, mar a áitíonn an Ungáir, tá rogha ag na Ballstáit, agus Airteagal 6a(1) de Threoir 2010/13 á chur chun feidhme acu, seirbhísí meán closamhairc arna soláthar ag soláthraithe seirbhísí meán faoina ndlínse ar dócha go ndéanfaidh siad dochar d’fhorbairt fhisiciúil, mheabhrach nó mhorálta mionaoiseach a shainiú (féach, chuige sin, breithiúnas an 3 Meán Fómhair 2020, Vivendi, C‑719/18, EU:C:2020:627, mír 47), ar choinníoll, i gcomhréir leis an bhforáil sin, go bhfuil na bearta iomchuí a ghlacann siad ar an mbonn sin i gcomhréir leis an díobháil a d’fhéadfadh a bheith déanta ag an gclár lena mbaineann. Tugtar le fios leis an gceanglas deireanach úd nach bhfuil na bearta sin le dul thar a bhfuil riachtanach chun an fhorbairt sin a chosaint agus nach bhfuil siad díréireach i bhfianaise an chuspóra sin (féach, de réir analaí, breithiúnas an 5 Nollaig 2024, Network One Distribution, C‑506/23, EU:C:2024:1003, mír 35 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
129 |
Thairis sin, de réir cásdlí socair, tá na ceanglais a eascraíonn as cearta bunúsacha a chosaint ina gceangal ar na Ballstáit agus reachtaíocht an Aontais á cur chun feidhme acu, agus mar thoradh air sin ceanglaítear orthu an reachtaíocht sin a chur i bhfeidhm faoi choinníollacha nach sáraíonn na ceanglais sin. Sa chomhthéacs sin, ní mór do na Ballstáit a áirithiú, go háirithe, nach mbeidh siad ag brath ar léiriú ar fhoráil den reachtaíocht thánaisteach a bheadh ag teacht salach ar na cearta bunúsacha sin (féach, chuige sin, breithiúnais an 26 Meitheamh 2007, Ordre des barreaux francophones et germanophone agus páirtithe eile, C‑305/05, EU:C:2007:383, mír 28; an 29 Aibreán 2015, Léger, C‑528/13, EU:C:2015:288, mír 41, agus an 3 Meitheamh 2025, Kinsa, C‑460/23, EU:C:2025:392, mír 69 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
130 |
Déanta na fírinne, tá cinnte ag an gCúirt arís agus arís eile nach mór forálacha dhlí an Aontais a léiriú i bhfianaise na gceart bunúsach, ar cuid dhílis iad de phrionsabail ghinearálta dhlí an Aontais a n‑áirithíonn an Chúirt a n‑urramú agus atá cumhdaithe anois sa Chairt (breithiúnais an13 Bealtaine 2014, Google Spain agus Google, C‑131/12, EU:C:2014:317, mír 68; an 25 Bealtaine 2016, Meroni, C‑559/14, EU:C:2016:349, mír 45, agus an 21 Nollaig 2021, Bank Melli Iran, C‑124/20, EU:C:2021:1035, mír 70). |
|
131 |
Dá bhrí sin, agus bearta á nglacadh acu faoi Airteagal 6a(1) de Threoir 2010/13, ní fhéadfaidh na Ballstáit neamhaird a thabhairt, inter alia, ar an toirmeasc ar aon idirdhealú bunaithe ar ghnéas nó ar [ghnéaschlaonadh], a chumhdaítear in Airteagal 21(1) den Chairt, ós rud é go bhfuil an toirmeasc sin éigeantach mar phrionsabal ginearálta de dhlí an Aontais (breithiúnas an 25 Samhain 2025, Wojewoda Mazowiecki, C‑713/23, EU:C:2025:917, mír 70 agus an cásdlí dá dtagraítear). Leis an bprionsabal ginearálta sin, cuirtear cosc go háirithe ar chóireáil a dhéanamh ar chásanna atá inchurtha lena chéile ar bhealach éagsúil i gcás nach féidir údar oibiachtúil a thabhairt leis an difríocht sin sa chóir (féach, chuige sin, breithiúnas an 1 Márta 2011, Association belge des Consommateurs Test‑Achats agus páirtithe eile, C‑236/09, EU:C:2011:100, mír 28 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
132 |
I ndáil leis sin, ní mór a thabhairt faoi deara go bhféadfadh idirdhealú toirmiscthe a bheith mar thoradh ar chineál maslach agus/nó stiogmataithe na bhforálacha náisiúnta maidir leis na daoine lena mbaineann (féach, maidir le hidirdhealú bunaithe ar bhonn eitneach, breithiúnas an 18 Nollaig 2025, Slagelse Almennyttige Boligselskab, Afdeling Schackenborgvænge, C‑417/23, EU:C:2025:1017, mír 126 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
133 |
Go háirithe, maidir le hidirdhealú ar bhonn gnéis, is cásdlí socair é nach féidir idirdhealú den sórt sin a ísliú go comhchéim idirdhealaithe a eascraíonn as inscne amháin nó inscne eile a bheith ag duine. I bhfianaise a chuspóra agus chineál na gceart a bhféachtar lena gcosaint le hAirteagal 21(1) den Chairt, tá sé beartaithe feidhm a bheith aige ní hamháin maidir le hidirdhealú a eascraíonn as athrú inscne an duine lena mbaineann, eadhon athrú inscne, ach maidir le hidirdhealú atá bunaithe ar imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe freisin (féach, chuige sin agus de réir analaí, breithiúnais an 27 Aibreán 2006, Richards, C‑423/04, EU:C:2006:256, mír 24; an 26 Meitheamh 2018, MB (Athrú ar ghnéas agus ar phinsean scoir), C‑451/16, EU:C:2018:492, mír 35, agus an 9 Eanáir 2025, Mousse, C‑394/23, EU:C:2025:2, mír 62 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
134 |
Sa chás seo, foráiltear le hAirteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán, arna léamh i gcomhar leis an gcéad fhomhír d’Airteagal 10(d) den Dlí sin, go n‑aicmeofar cláir a thagann faoi raon feidhme an Dlí sin a bhfuil sé mar ghné chinntitheach dóibh imeacht ón bhféiniúlacht inscne atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht a chur chun cinn nó a chur in iúl i gCatagóir V, agus dá bhrí sin nach bhféadfar iad a chraoladh ach idir 22.00 agus 5.00. Sainítear freisin in Airteagal 32(4a) den Dlí sin nach bhféadfar cláir den sórt sin a aicmiú mar fhógraí leasa phoiblí ná mar theachtaireachtaí múscailte feasachta, a d’fhéadfadh, ar an mbonn sin, éalú ón teorainn a eascraíonn as Airteagal 9(6). Áitíonn an Ungáir go saothraítear an cuspóir forbairt fhisiciúil, mheabhrach nó mhorálta mionaoiseach a chosaint agus ceart tuismitheoirí a leanaí a thógáil ar bhonn a dtuairimí pearsanta le bearta den sórt sin. |
|
135 |
Mar sin féin, ní mór a thabhairt faoi deara go ndéantar idirdhealú díreach leis na forálacha sin den Dlí um Sheirbhísí Meán ar bhonn gnéis agus gnéaschlaonta, sa mhéid nach gcuireann siad ach na cláir sin faoi réir uaineacha craolacháin dá leithéidí, agus cláir arb é an ghné chinntitheach díobh féiniúlacht ghnéasach agus gnéaschlaonadh daoine cisinscneacha agus heitrighnéasacha a chur chun cinn nó a léiriú. Dá bhrí sin, is ionann difríocht den sórt sin sa chóir agus idirdhealú a thoirmisctear i bprionsabal le hAirteagal 21(1) den Chairt. |
|
136 |
A mhéid atá siad bunaithe ar saincheisteanna a bhaineann leis na féiniúlachtaí gnéasacha agus na gnéaschlaonta a léirítear sna cláir sin go heisiach, is de chineál na forálacha sin – atá bunaithe níos mó arís ar an mbonn go bhfuil aon léiriú nó cur chun cinn ar imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, d’athrú inscne nó don homaighnéasacht, gan beann ar a inneachar sonrach – lena mbainfí an bonn de bharr leasa an linbh, rud a léiríonn gur fearr féiniúlachtaí gnéasacha agus gnéaschlaonta áirithe chun dochair do dhaoine eile, agus, ar an gcaoi sin, a chuireann le stiogmatú a dhéanamh ar na daoine eile sin (féach, de réir analaí, ECtHR, an 23 Eanáir 2023, Macatė v an Liotuáin, CE:ECHR:2023:0123JUD006143519, § 214 go 216). |
|
137 |
Sa chomhthéacs sin, ní féidir go n‑éireodh le hargóint na hUngáire, eadhon, nach gcuirtear toirmeasc ginearálta, le hAirteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 10(1)(d) den Dlí sin, agus Airteagal 32(4a) den Dlí sin, toirmeasc ar chraoladh na gclár lena mbaineann. |
|
138 |
Déanta na fírinne, ba cheart a thabhairt faoi deara go dtoirmisctear ‘aon’ idirdhealú atá bunaithe, inter alia, ar ghnéas nó ar [ghnéaschlaonadh] le hAirteagal 21(1) den Chairt. |
|
139 |
Thairis sin, murab ionann agus an méid a mhaíonn an Ungáir, ní féidir údar a thabhairt leis an idirdhealú a eascraíonn as na forálacha atá i gceist trí [bharr leasa] an linbh a chur chun cinn, faoi Airteagal 24(2) den Chairt, ná le ceart tuismitheoirí a áirithiú go ndéanfar a leanaí a oiliúint agus a theagasc i gcomhréir lena n‑áitiúis reiligiúnacha, fhealsúnacha agus oideolaíocha, a chumhdaítear in Airteagal 14(3) den Chairt. |
|
140 |
I dtaca leis sin, ba cheart a mheabhrú, faoi Airteagal 52(1) den Chairt, is fíor nach mór foráil le dlí d’aon teorannú ar fheidhmiú na gceart agus na saoirsí arna n‐aithint sa Chairt agus nach mór inneachar sár-riachtanach na gceart agus na saoirsí sin a urramú. Faoi réir phrionsabal na comhréireachta, ní fhéadfar teorainneacha a chur i bhfeidhm ar na cearta agus ar na saoirsí sin ach amháin má tá gá leo agus má fhreagraíonn siad go hiarbhír do chuspóirí leasa ghinearálta arna n‑aithint ag an Aontas nó don riachtanas cearta agus saoirsí daoine eile a chosaint. |
|
141 |
Ach sa chás seo anois, i bhfianaise na mbreithnithe a leagtar amach i mír 136 den bhreithiúnas seo, ní mór a mheas, trína bhunú ar an mbonn go bhfuil aon léiriú nó cur chun cinn ar imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, d’athrú inscne nó don homaighnéasacht, gan beann ar a inneachar sonrach, gur de chineál lena mbainfí an bonn de bharr leasa an linbh na forálacha náisiúnta lena mbaineann, agus ar an gcaoi sin tugtar tosaíocht d’fhéiniúlachtaí gnéasacha agus gnéaschlaonta áirithe chun dochair daoine eile, a ndéantar stiogmatú orthu dá bhrí sin, rud atá i gcontrárthacht fhollasach do na ceanglais a eascraíonn, i sochaí atá bunaithe ar an iolrachas, ón toirmeasc ar idirdhealú ar fhorais ghnéis agus ghnéaschlaonta a ráthaítear le hAirteagal 21(1) den Chairt agus, dá bhrí sin, baineann siad an bonn d’ábhar bunriachtanach na forála sin. |
|
142 |
I ndáil leis sin, ba cheart a mheabhrú, faoin gcéad abairt d’Airteagal 52(1) den Chairt, nach féidir údar a thabhairt, in imthosca ar bith, le cur isteach ar inneachar sár-riachtanach na gceart a ráthaítear leis an gCairt (féach, chuige sin, breithiúnais an 26 Meán Fómhair 2024, Ordre des avocats du Barreau de Luxembourg, C‑432/23, EU:C:2024:791, mír 74, mar aon leis an 13 Márta 2025, Deldits, C‑247/23, EU:C:2025:172, míreanna 45 agus 50). |
|
143 |
Ina theannta sin, maidir le hargóint na hUngáire atá bunaithe ar Airteagal 24(2) den Chairt, sa chéad áit, ní mór a mheabhrú go ndearbhaítear cineál bunúsach chearta an linbh san fhoráil sin (féach, chuige sin, breithiúnas an 14 Eanáir 2021, Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid (Filleadh mionaoisigh neamhthionlactha), C‑441/19, EU:C:2021:9, mír 45). |
|
144 |
Mar a áitíonn an Ungáir, is fíor nach mór do na Ballstáit a chur san áireamh, agus Airteagal 6a(1) de Threoir 2010/13 á chur chun feidhme acu, Airteagal 24(1) den Chairt, lena bhforáiltear go mbeidh ag leanaí, go háirithe, an ceart chun cibé cosaint agus cúram is gá ar mhaithe lena ndea-bhail, agus lena bhforáiltear i mír 2 de, i ngach gníomh a bhaineann le leanaí, bíodh sé á ghlacadh ag inter alia údaráis phoiblí, nach mór [barr leasa] an linbh a bheith ar na dálaí is tábhachtaí atá le cur san áireamh, agus na ceanglais sin á léiriú i gcuspóir na Treorach sin, arb é atá ann, mar is léir ó aithrisí 60 agus 104 di, ardleibhéal cosanta a áirithiú d’fhorbairt fhisiciúil, mheabhrach agus mhorálta mionaoiseach. |
|
145 |
Le cur chun feidhme den sórt sin, is faoi na Ballstáit atá sé, dá bhrí sin, a mheas an bhfuil cláir na soláthraithe seirbhíse meán faoina ndlínse míchuí do gach mionaoiseach nó do roinnt mionaoiseach, i bhfianaise an mhéid áirithe íogaireachta a eascraíonn as a n‑aois agus i bhfianaise a gcuid forbartha fisiciúla, meabhraí nó morálta gan bheith curtha i gcrích go fóill acu. |
|
146 |
Is amhlaidh fós go bhféadfaí mionaoisigh a chosaint go leordhóthanach ar chláir atá mí-oiriúnach dá n‑aois, gan idirdhealú díreach ar an mbonn sin ar fhorais ghnéis agus ghnéaschlaonta amhail an t‑idirdhealú a eascraíonn, sa chás seo, as Airteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 10(1)(d) den Dlí sin, mar aon le hAirteagal 32(4a) den Dlí úd sin. |
|
147 |
Ós rud é go gcuirtear an t‑imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht chun cinn nó in iúl, ní féidir, dá réir sin, cineál díobhálach an inneachair sin a shuí. |
|
148 |
Murab ionann agus an méid a mhaíonn an Ungáir, ní féidir amhras a chaitheamh ar an gconclúid sin leis an rogha atá ag na Ballstáit mionaoisigh a chosaint ar sheirbhísí meán nach bhfuil oiriúnach dóibh, dá dtagraítear i mír 128 den bhreithiúnas seo, ós rud é nach mór an rogha sin a fheidhmiú, i gcomhréir leis an gcásdlí dá dtagraítear i mír 129 den bhreithiúnas sin, i gcomhréir leis na cearta bunúsacha a ráthaítear leis an gCairt. |
|
149 |
Ar an dara dul síos, maidir le hargóint na hUngáire atá bunaithe ar Airteagal 14(3) den Chairt, is léir ó na mínithe a bhaineann leis an gCairt go bhfuil Airteagal 14 bunaithe ar na traidisiúin bhunreachtúla is coiteann do na Ballstáit agus ar Airteagal 2 de Phrótacal Breise Uimh. 1 a ghabhann le ECHR, ar dá réir, ar thaobh amháin, ‘[nach ndiúltófar] do dhuine ar bith an ceart chun oideachais.’ agus, ar an taobh eile, ‘[l]e linn dó aon fheidhmeanna a ghlacann a fheidhmiú a mhéid a bhaineann leis an oideachas agus leis an teagasc, léireoidh an Stát meas ar chearta tuismitheoirí chun oideachas agus teagasc den sórt sin a áirithiú i gcomhréir lena gcuid creideamh reiligiúnach agus fealsúnach’. Leanann sé ó na mínithe sin chomh maith go gcaithfear ceart na dtuismitheoirí a chumhdaítear in Airteagal 14(3) den Chairt a léiriú i gcomhar le forálacha Airteagal 24 di. |
|
150 |
Ina theannta sin, leanann sé ó chásdlí ECtHR a bhaineann le hAirteagal 2 de Phrótacal Breise Uimh. 1 a ghabhann le ECHR go bhfuil nasc idir ceart na dtuismitheoirí a leagtar amach sa dara habairt d’Airteagal 2 agus an ceart bunúsach chun oideachais, ach gurb é is cuspóir don dara habairt sin, inter alia, an fhéidearthacht iolrachas oideachais a chosaint, rud atá riachtanach chun ‘sochaí dhaonlathach’ a chaomhnú mar a bheartaítear le ECHR (ECtHR, an 7 Nollaig 1976,Kjeldsen, Busk Madsen agus Pedersen v an Danmhairg, CE:ECHR:1976:1207JUD000509571, § 50, agus ECtHR, an 25 Meitheamh 2024, an Úcráin v an Rúis (an Chrimé), CE:ECHR:2024:0625JUD002095814, § 138). |
|
151 |
Maidir leis an ‘iolrachas oideachais’ sin, de réir bhrí chásdlí na Cúirte Eorpaí um Chearta an Duine, ba cheart a thabhairt faoi deara go leanann sé freisin ón gcásdlí sin ‘nach mbeadh sé réalaíoch a bheith ag súil go dtabharfaí tosaíocht go córasach do chreidimh reiligiúnacha nó fhealsúnacha tuismitheoirí beag beann ar an gcás, go háirithe lasmuigh den scoil’. Mheabhraigh an Chúirt Eorpach um Chearta an Duine, sa chomhthéacs sin, ‘nach ráthaítear ceart duine gan aghaidh a thabhairt ar thuairimí atá i gcontrárthacht lena thuairimí féin in [ECHR]’. Dá bhrí sin, ‘i réimsí íogaire amhail díospóireacht phoiblí ar ghnéasoideachas, ní mór tuairimí tuismitheoirí, beartas oideachais agus ceart tríú páirtithe chun tuairimí a nochtadh a mheas, tá sé d’oibleagáid ar na húdaráis critéir na hoibiachtúlachta, an iolrachais, an chruinnis eolaíoch a úsáid agus, ar deireadh, úsáideacht cineáil áirithe faisnéise don phobal óg’ (ECtHR, an 20 Meitheamh 2017, Bayev agus páirtithe eile v an Rúis, CE:ECHR:2017:0620JUD006766709, § 81 agus 82). |
|
152 |
Mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara, go bunúsach, i mír 127 dá Tuairim, is atoradh ar an gceart chun oideachais, de réir bhrí Airteagal 14, é ceart tuismitheoirí a áirithiú go ndéanfar a leanaí a oiliúint agus a theagasc i gcomhréir lena n‑áitiúis, a chumhdaítear in Airteagal 14(3) den Chairt, lena gceadaítear do thuismitheoirí a áirithiú go ndéanfar a leanaí a oiliúint agus a theagasc i gcomhréir lena n‑áitiúis reiligiúnacha, fhealsúnacha agus oideolaíocha. |
|
153 |
É sin ráite, murab ionann agus an méid a mhaíonn an Ungáir, ní féidir an ceart sin atá ag tuismitheoirí a áirithiú go ndéanfar a leanaí a oiliúint agus a theagasc i gcomhréir lena n‑áitiúis a léiriú sa chaoi go bhféadfaí údar a thabhairt leis, go ginearálta, go bhféadfadh Ballstát bearta a dhéanamh arb ionann iad agus idirdhealú díreach ar fhorais ghnéis nó ghnéaschlaonta trí shrian a chur le scaipeadh inneachair sa réimse poiblí arb é is gné chinntitheach dó imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht a chur chun cinn nó in iúl. Os a choinne sin, bheadh srian den sórt sin ar tharchur de chineál a bhainfeadh a saoirse rogha de thuismitheoirí maidir le hoideachas agus teagasc a leanaí. |
|
154 |
Ina theannta sin, ní fíor. más rud é go bhfuil cur chun cinn nó in iúl an imeachta ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, d’athrú inscne nó don homaighnéasacht mar ghné chinntitheach ag cláir arna gcraoladh ag soláthraithe seirbhíse líneacha meán de réir bhrí Airteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán, go gcuirtear cosc leis sin ar thuismitheoirí a bhfreagracht a fheidhmiú i leith a gcuid leanaí mar oideoirí ná iad a threorú i dtreo atá comhsheasmhach lena gcreideamh reiligiúnach nó fealsúnach féin. |
|
155 |
I bhfianaise na mbreithnithe sin go léir, ní féidir Airteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 10(1)(d) den Dlí sin, mar aon le hAirteagal 32(4a) den Dlí úd sin, a mheas mar bhearta iomchuí, de réir bhrí Airteagal 6a(1) de Threoir 2010/13, arna léamh i bhfianaise Airteagal 21 den Chairt, chun a áirithiú nach gcuirfear seirbhísí meán closamhairc arna soláthar ag soláthraithe seirbhíse meán faoi dhlínse na hUngáire a d’fhéadfadh dochar a dhéanamh d’fhorbairt fhisiciúil, mheabhrach nó mhorálta mionaoiseach ar fáil ach amháin faoi choinníollacha nach féidir le mionaoisigh iad a chloisteáil nó a fheiceáil de ghnáth. |
|
156 |
Ní féidir amhras a chaitheamh ar an gconclúid sin le prionsabal an réamhchúraim, a bhfuil an Ungáir ag brath air, ós rud é nach féidir leis an bprionsabal sin, in aon chás, údar a thabhairt le bearta a ghlacadh, de shárú ar an toirmeasc a leagtar síos in Airteagal 21(1) den Chairt, ar bearta iad arb ionann iad agus idirdhealú díreach ar fhorais ghnéis agus ghnéaschlaonta. |
|
157 |
Ní féidir amhras a chaitheamh air ach oiread i gcomhréir le prionsabal na coimhdeachta, arna agairt ag an Ungáir, a mhéid, mar a thugann an Coimisiún faoi deara, nach ndearna an Ballstát sin, tríd an chaingean le haghaidh neamhniú dá bhforáiltear in Airteagal 263 CFAE, agóid i gcoinne dhlíthiúlacht Airteagal 6a(1) faoin bprionsabal sin chun cur i bhfeidhm na forála sin a sheachaint. |
|
158 |
Dá bhrí sin, ní hionann Airteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 10(1)(d) den Dlí sin, mar aon le hAirteagal 32(4a) den Dlí úd sin, agus bearta lena gcomhlíontar na ceanglais a leagtar síos in Airteagal 6a(1), arna léamh i bhfianaise Airteagal 21(1) den Chairt. |
|
159 |
Anuas air sin, ba cheart a thabhairt faoi deara, mar a áitíonn an Coimisiún, nach féidir Airteagal 9(6), arna léamh i gcomhar le hAirteagal 10(1)(d), agus Airteagal 32(4a), a mheas mar rialacha níos mionsonraithe nó níos déine de réir bhrí Airteagal 4(1) de Threoir 2010/13 ach an oiread. |
|
160 |
Go bunúsach, de réir fhoclaíocht na forála deiridh sin, arna léamh i bhfianaise aithrisí 41 agus 83 den Treoir sin, chun cosaint iomlán agus leordhóthanach leasanna tomhaltóirí is lucht féachana a áirithiú, féadfaidh na Ballstáit, maidir le soláthraithe seirbhísí meán faoina ndlínse, rialacha níos mionsonraithe nó níos déine a leagan síos agus, i gcásanna áirithe, coinníollacha éagsúla, sna réimsí a chumhdaítear leis an Treoir sin, ar choinníoll go gcomhlíonann na rialacha sin dlí an Aontais agus, go háirithe, a phrionsabail ghinearálta (féach, chuige sin, breithiúnas an 26 Meitheamh 2025, Makeleio agus Zougla, C‑555/23 agus C‑556/23, EU:C:2025:484, mír 77 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
161 |
Dá bhrí sin, cé go gceadaítear do na Ballstáit, le hAirteagal 4(1) de Threoir 2010/13, rialacha níos mionsonraithe nó níos déine a leagan síos sna réimsí a chomhordaítear leis an Treoir sin, ní mór do rialacha dá leithéidí, de bhun na forála sin, dlí an Aontais agus, go háirithe, na cearta bunúsacha a ráthaítear leis an gCairt a chomhlíonadh. |
|
162 |
Ós rud é go leanann sé ó na breithnithe roimhe seo go ndéantar neamhaird le hAirteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 10(1)(d) den Dlí sin mar aon le hAirteagal 32(4a) den dlí úd sin, ar inneachar sár-riachtanach Airteagal 21(1) den Chairt, ní féidir a mheas, in aon chás, gur riail níos mionsonraithe nó níos déine í an fhoráil sin de reachtaíocht na hUngáire, de réir bhrí Airteagal 4(1) den Treoir sin. |
|
163 |
Sna himthosca sin, ní mór teacht ar an gconclúid go bhfuil bunús maith leis an gcéad chuid den chéad ghearán. |
(b) Sárú ar Airteagal 2 agus Airteagal 3(1) de Threoir 2010/13
(1) Argóintí na bpáirtithe
|
164 |
Leis an dara cuid den chéad ghearán, áitíonn an Coimisiún gur sháraigh an Ungáir prionsabal na tíre tionscnaimh, a leagtar amach in Airteagal 2 agus Airteagal 3(1) de Threoir 2010/13. |
|
165 |
Tugann sé dá aire go gcuirtear srian ar an tsaoirse glactha, de réir bhrí Airteagal 3(1) den Treoir sin, mar thoradh ar Airteagal 179(2) den Dlí um Sheirbhísí Meán, lena gceanglaítear ar Chomhairle na Meán, i gcás fadhb a thagann chun cinn i ndáil le forálacha an Dlí sin, a iarraidh go ndéanfaidh an Ballstát a bhfuil dlínse aige ar an soláthraí seirbhíse meán lena mbaineann beart éifeachtach, agus a iarraidh ar an mBallstát inniúil idirghabháil a dhéanamh chun deireadh a chur leis na cionta arna dtuairisciú ag Comhairle na Meán. |
|
166 |
Ar an gcéad dul síos, áitíonn an Coimisiún go leasaítear prionsabal na tíre tionscnaimh le hAirteagal 179(2) go bunúsach, a mhéid a bhunaíonn sé sásra lena bhféachann an Ballstát cinn scríbe le hoibleagáid a chur ar an mBallstát tionscnaimh comhlíonadh rialacha an Bhallstáit cinn scríbe a áirithiú faoi choinníollacha seachas na coinníollacha a leagtar síos leis an Treoir sin. |
|
167 |
Deir sé gur fíor go bhforáiltear le hAirteagal 3(2) den Treoir sin do chreat dlíthiúil lena gceadaítear do na Ballstáit maolú go heisceachtúil ar an tsaoirse chun seirbhísí closamhairc a fháil ó Bhallstáit eile. Mar sin féin, deir sé nach féidir le Ballstát foráil shonrach chomhthreomhar a chruthú ina dhlí náisiúnta agus é mar aidhm aige a rialacha féin a leathnú chuig soláthraithe seirbhísí atá faoi dhlínse Ballstáit eile agus tairseach idirghabhála níos ísle a chur i bhfeidhm ná an tairseach dá bhforáiltear san fhoráil sin. |
|
168 |
Ní féidir a mheas ach oiread, dar leis, go dtagann an oibleagáid ghinearálta atá ar Chomhairle na Meán, faoi Airteagal 179(2) den Dlí um Sheirbhísí Meán, faoin gcoincheap ‘rialacha níos mionsonraithe nó níos déine’, de réir bhrí Airteagal 4(1) de Threoir 2010/13, ós rud é nach féidir an fhoráil sin a léiriú sa chaoi go gceadaítear do na Ballstáit maolú ar an oibleagáid na forálacha a chomhchuibhítear leis an Treoir sin a chomhlíonadh. Thairis sin, deir sé go gceanglaítear anailís cás ar chás le hAirteagal 4(1), ach go leagtar síos oibleagáid ghinearálta ar Chomhairle na Meán le hAirteagal 179(2) den Dlí um Sheirbhísí Meán. |
|
169 |
Cuireann an Coimisiún in iúl freisin, a mhéid a chumhdaítear leis an oibleagáid atá ar Chomhairle na Meán gníomhú faoi Airteagal 179(2) den Dlí um Sheirbhísí Meán, inter alia, cásanna ina sainaithnítear fadhbanna maidir le haicmiú clár ar bhealach atá comhsheasmhach le hAirteagal 9(6) den Dlí sin, go bhfuil an oibleagáid sin bunaithe ar chritéir idirdhealaitheacha, ar an gcúis chéanna leis an gcúis a leagtar amach i mír 93 den bhreithiúnas seo. Cuireann an Coimisiún in iúl i ndáil leis sin gur chuir údaráis na hUngáire Airteagal 179(2) den Dlí um Sheirbhísí Meán i bhfeidhm cheana féin in go leor cásanna. |
|
170 |
Ar an dara dul síos, tugann an Coimisiún faoi deara go bhféadfaí – le cur i bhfeidhm na bpionós dá bhforáiltear in Airteagal 187(3) den Dlí um Sheirbhísí Meán, i gcás nach gcomhlíonann an soláthraí seirbhíse meán iarraidh Chomhairle na Meán laistigh de 2 mhí, i gcomhréir le hAirteagal 179(4) den Dlí sin – srian a chur ar an tsaoirse glactha agus atarchuir dá bhforáiltear i dTreoir 2010/13, in imthosca nach dtagann faoi raon feidhme Airteagal 3(2) den Treoir sin. |
|
171 |
Ar an tríú dul síos, maidir le hargóint na hUngáire bunaithe ar rogha líomhnaithe na mBallstát a d’eascair as breithiúnas an 22 Meán Fómhair 2011, Mesopotamia Broadcast agus Roj TV (C‑244/10 agus C‑245/10, EU:C:2011:607), tugann an Coimisiún dá aire go mbaineann an breithiúnas sin le léiriú Threoir 89/552, cé go dtagann na bearta náisiúnta atá i gceist faoin réimse a chomhordaítear le Treoir 2010/13, agus is é sin an fáth go bhfuil feidhm le prionsabal na tíre tionscnaimh. |
|
172 |
Shonraigh an Chúirt, i mír 53 den bhreithiúnas sin, nach mór do bhearta den sórt sin teacht le comhlíonadh an cheanglais arb é gan cosc a chur ar atarchur craoltaí teilifíse iad féin arna ndéanamh ag eagraíocht chraolacháin ó Bhallstát eile. Anois féin, ní chomhlíontar an ceanglas sin sa chás seo, ós rud é gur féidir smachtbhannaí a ghlacadh i gcoinne soláthraithe seirbhíse meán, lena n‑áirítear soláthraithe seirbhíse meán trasteorann. |
|
173 |
Áitíonn an Ungáir nach sáraítear prionsabal na tíre tionscnaimh. a ráthaítear le Treoir 2010/13. |
|
174 |
Ar an gcéad dul síos, deir sí nach é Airteagal 3, ach Airteagal 4 den Treoir sin an bunús dlí don nós imeachta dá bhforáiltear in Airteagal 179 den Dlí um Sheirbhísí Meán. Áitíonn sí go bhféadfar, le forálacha in Airteagal 179 comhrac i gcoinne iarrachtaí ó sholáthraithe seirbhísí meán – nach bhfuil bunaithe san Ungáir ach a úsáideann a gcuid seirbhísí uile nó an chuid is mó díobh ar chríoch na hUngáire – teacht timpeall ar na rialacha a leagtar síos leis an Dlí um Sheirbhísí Meán. |
|
175 |
Ar an dara dul síos, áitíonn sí nár chuir an dlí leasaitheach Airteagal 179(2) nua isteach sa Dlí um Sheirbhísí Meán, agus nach bhfuil ann ach gur leasaíodh an fhoráil sin leis, á shainiú go bhfuil Comhairle na Meán faoi oibleagáid, i gcás go bhfuil cion déanta ag soláthraí seirbhíse lasmuigh de dhlínse na hUngáire, a iarraidh ar an mBallstát inniúil bearta éifeachtacha a dhéanamh. |
|
176 |
Dá bhrí sin, maíonn an Ungáir gurb éard atá in Airteagal 179(2) ná sásra comhair dhílis a chur chun feidhme chun teacht ar réiteach atá sásúil don dá thaobh, i gcomhréir le hAirteagal 4(2) de Threoir 2010/13. |
|
177 |
Ar an tríú dul síos, agraíonn sí gur léir ó bhreithiúnas an 22 Meán Fómhair 2011, Mesopotamia Broadcast agus Roj TV (C‑244/10 agus C‑245/10, EU:C:2011:607, mír 37), go bhfuil rogha áirithe ag na Ballstáit, ar bhonn saincheisteanna a bhaineann leis an mbeartas poiblí, leis an gcuibhiúlacht nó leis an tslándáil phoiblí, maidir leis na rialacha is infheidhme go ginearálta ina gcríoch maidir le craoltaí teilifíse ó Bhallstát eile. |
(2) Breithniú na Cúirte
|
178 |
I dtosach báire, ní mór a thabhairt chun cuimhne, ar thaobh amháin, go bhforchuirtear ar gach Ballstát le hAirteagal 2(1) de Threoir 2010/13 a áirithiú go gcomhlíonfaidh gach seirbhís meán closamhairc arna dtarchur ag soláthraithe seirbhísí meán faoina dhlínse rialacha an dlí is infheidhme maidir le seirbhísí meán closamhairc atá beartaithe don phobal sa Bhallstát sin. |
|
179 |
Ar an taobh eile, forchuirtear d’oibleagáid ar na Ballstáit le hAirteagal 3(1) den Treoir sin an tsaoirse glactha a áirithiú agus gan srian a chur ar a gcríoch le hathchraoltaí seirbhísí meán closamhairc ó Bhallstáit eile ar chúiseanna a thagann faoi na réimsí a chomhordaítear leis an Treoir sin. |
|
180 |
Ceadaítear do na Ballstáit, mar sin féin, faoi mhíreanna 2 agus 3 den Airteagal 3 úd, maolú, ar bhonn sealadach, ó mhír 1 den Airteagal seo i gcás ina sáraíonn seirbhís meán closamhairc arna soláthar ag soláthraí seirbhíse meán faoi dhlínse Ballstáit eile, pointe (a) d’Airteagal 6(1) nó d’Airteagal 6a(1) den Treoir chéanna go soiléir, go tromchúiseach agus go mór nó má dhéanann sí dochar nó má ghabhann riosca tromchúiseach mór léi go ndéanfaí dochar don tsláinte phoiblí. |
|
181 |
Ina theannta sin, mar a luaitear in aithris 33 de Threoir 2010/13, tá prionsabal na tíre tionscnaimh, a léirítear in Airteagal 2(1) agus in Airteagal 3(1) den Treoir sin, ríthábhachtach chun margadh inmheánach a chruthú. Caithfear an prionsabal sin a chur i bhfeidhm maidir le gach seirbhís de chuid na meán closamhairc chun an deimhneacht dhlíthiúil is gá a sholáthar do sholáthraithe seirbhíse meán chun samhlacha nua gnó a fhorbairt agus chun na seirbhísí sin a chur i bhfeidhm. Tá an prionsabal sin ríthábhachtach freisin d’fhonn saorshreabhadh faisnéise agus clár closamhairc sa mhargadh inmheánach a áirithiú. |
|
182 |
Sa chéad áit, is gá a fháil amach an gcuirtear bac, le hAirteagal 179(2) den Dlí um Sheirbhísí Meán, ar atarchur seirbhísí meán closamhairc ó Bhallstáit eile go críoch na hUngáire ar chúiseanna a thagann faoi na réimsí a chomhordaítear leis an Treoir sin, rud atá i gcontrárthacht leis an riail a leagtar síos in Airteagal 3(1) di. |
|
183 |
I ndáil leis sin, ba cheart a thabhairt faoi deara go gceanglaítear le hAirteagal 4 den Choinbhinsiún Eorpach um Theilifís Trasteorann, a dréachtaíodh ag an am céanna le Treoir 89/552 agus dá dtagraítear sa Treoir sin agus i dTreoir 2010/13, ina bhfuil foráil atá cosúil le hAirteagal 3(1) den Treoir sin, go n-áiritheoidh na páirtithe sa choinbhinsiún sin ‘an tsaoirse glactha’ agus ‘[nach] gcuirfidh siad […] le hathchraoltaí’ seirbhísí ar a gcríoch a thagann faoi raon feidhme an choinbhinsiúin sin agus a chomhlíonann a fhorálacha (féach, chuige sin, breithiúnas an 4 Iúil 2019, Baltic Media Alliance, C‑622/17, ‘an breithiúnas in Baltic Media AllianceEU:C:2019:566, mír 69). |
|
184 |
Chinn an Chúirt sa chomhthéacs sin, maidir le Treoir 89/552, a dtagann Airteagal 2a(1) agus (2) di, go bunúsach, le hAirteagal 3(1) agus (2) de Threoir 2010/13, gur bunaíodh prionsabal an aitheantais leis an gcéad Treoir sin, is é sin le rá aitheantas an Bhallstáit is faighteoir, ar fheidhm rialaithe an Bhallstáit tionscnaimh maidir le seirbhísí meán closamhairc na soláthraithe atá faoina dhlínse (an breithiúnas in Baltic Media Alliance, mír 71 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
185 |
Luaigh sí freisin gur faoin mBallstát óna dtagann na seirbhísí sin amháin atá sé faireachán a dhéanamh ar chur i bhfeidhm dhlí an Bhallstáit tionscnaimh atá i bhfeidhm ar sheirbhísí meán closamhairc agus ar chomhlíonadh fhorálacha Threoir 89/552 agus nach bhfuil an Ballstát is faighteoir údaraithe chun a rialú féin a fheidhmiú ar chúiseanna a thagann faoi na réimsí a chomhordaítear leis an Treoir sin (an breithiúnas in Baltic Media Alliance, mír 72 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
186 |
Ach ar thaobh eile de, ní chuirtear cosc i bprionsabal le Treoir 2010/13 ar chur i bhfeidhm reachtaíochta náisiúnta lena saothraítear, ar bhonn ginearálta, cuspóir ar mhaithe le leas an phobail gan an dara rialú ar chraoltaí teilifíse a chur ar bun sa bhreis ar an rialú a cheanglaítear ar an mBallstát craolacháin a dhéanamh ag an am céanna (an breithiúnas in Baltic Media Alliance, mír 73 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
187 |
Dá bhrí sin, ní thagann beart náisiúnta lena saothraítear cuspóir leasa ghinearálta lena rialaítear gnéithe áirithe de chraoladh nó de dháileadh seirbhísí meán closamhairc faoi raon feidhme Airteagal 3(1) agus (2) den Treoir sin, mura dtugtar isteach leis an dara rialú ar chraoltaí teilifíse sa bhreis ar an rialú a cheanglaítear ar an mBallstát craolacháin a dhéanamh (an breithiúnas in Baltic Media Alliance, mír 74 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
188 |
Dá bhrí sin, ní bac é beart náisiúnta lena bhféachtar, go ginearálta, le cuspóir beartais phoiblí a bhaint amach agus a rialaíonn na coinníollacha maidir le dáileadh cainéil teilifíse ar thomhaltóirí an Bhallstáit is faighteoir, de réir bhrí Airteagal 3(1) den treoir sin ar choinníoll nach gcuirtear bac le socruithe den sórt sin ar athchraoladh an chainéil sin é féin agus nach féidir, dá bhrí sin, beart den sórt sin a mheas mar bheart lena dtugtar isteach an dara rialú ar chraoladh an chainéil atá i gceist, sa bhreis ar an rialú a cheanglaítear ar an mBallstát craolacháin a chur i gcrích (féach, chuige sin, an breithiúnas in Baltic Media Alliance, mír 77) |
|
189 |
Sa chás seo, ba cheart a thabhairt faoi deara go mbunaítear oibleagáid ar Chomhairle na Meán le hAirteagal 179(2) den Dlí um Sheirbhísí Meán, go háirithe i gcás sárú ar fhorálacha ábhartha an Dlí sin, a iarraidh ar an mBallstát craolacháin a dtagann an soláthraí seirbhíse meán lena mbaineann faoina dhlínse go gcuirfí beart éifeachtach chun feidhme. Sa chomhthéacs sin, iarrann Comhairle na Meán ar an mBallstát sin idirghabháil a dhéanamh chun deireadh a chur leis na sáruithe a thuairiscigh siad leis. |
|
190 |
I gcomhréir le hAirteagal 179(4) den Dlí sin, féadfaidh Comhairle na Meán inter alia na hiarmhairtí dlíthiúla dá dtagraítear in Airteagal 187(3)(c) den Dlí sin a chur i bhfeidhm, a bhféadfadh a bheith mar thoradh orthu, i gcás sárú tromchúiseach agus athshárú, feidhmiú an chirt chun seirbhísí meán a sholáthar a chur ar fionraí ar feadh tréimhse suas le seachtain amháin. |
|
191 |
Thairis sin, mar a chuireann an Coimisiún in iúl, tá sé beartaithe go mbeidh feidhm ag Airteagal 179 maidir le cláir ar dócha go mbeadh tionchar diúltach acu ar fhorbairt fhisiciúil, mheabhrach nó mhorálta mionaoiseach, de réir bhrí Airteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán. Is leor áiteamh den sórt sin chun a léiriú go dtagann Airteagal 179 faoi na réimsí a chomhordaítear le Treoir 2010/13, mar a léirítear in Airteagal 6a di, atá beartaithe go sonrach chun forbairt fhisiciúil, mheabhrach nó mhorálta mionaoiseach a chosaint trína gcosaint ar inneachar closamhairc atá mí-oiriúnach dá n‑aois. |
|
192 |
Dá bhrí sin, féadfaidh Airteagal 179(2) den Dlí um Sheirbhísí Meán an dara rialú ar chraoltaí teilifíse a chur ar bun sa bhreis ar an rialú a cheanglaítear ar an mBallstát craolacháin a dhéanamh. Tá an dara rialú sin, i gcontrárthacht i bprionsabal le Treoir 2010/13, ós rud é go gcuirtear bac leis ar sheirbhísí meán closamhairc ó Bhallstáit eile a atarchur iarbhír ar chríoch na hUngáire, de réir bhrí Airteagal 3(1) den Treoir sin. |
|
193 |
Sa dara háit, ní mór a thabhairt faoi deara nach féidir údar a thabhairt, faoi Airteagal 3(2) den Treoir sin, leis an maolú ar phrionsabal na tíre tionscnaimh a thugtar isteach le hAirteagal 179(2) den Dlí um Sheirbhísí Meán. |
|
194 |
De réir théarmaí na forála deireanaí sin, féadfaidh Ballstát maolú, ar bhonn sealadach, ó mhír 1 den Airteagal 3 seo i gcás [go] sáraítear, le seirbhís meán closamhairc arna soláthar ag soláthraí seirbhíse meán faoi dhlínse Ballstáit eile, inter alia Airteagal 6a(1) go follasach, go tromchúiseach agus go mór nó má dhéanann sí dochar nó má ghabhann riosca tromchúiseach mór léi go ndéanfaí dochar don tsláinte phoiblí. |
|
195 |
Ar an gcaoi sin, ar thaobh amháin, mar a luaitear i míreanna 135 go 155 den bhreithiúnas seo, ós rud é go bhfuil seirbhísí meán closamhairc i bhfoirm cláir chlosamhairc ar gné chinntitheach dóibh ná imeacht ón bhféiniúlacht inscne atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht a chur chun cinn nó a chur in iúl, ní féidir údar a thabhairt leis sin le bearta iomchuí a bheith á nglacadh, maidir leis na cláir sin, de réir bhrí Airteagal 6a(1) de Threoir 2010/13, ar an bhforas go bhféadfaí dochar a dhéanamh d’fhorbairt fhisiciúil, mheabhrach nó mhorálta mionaoiseach leis na cláir sin. |
|
196 |
Ar an taobh eile, i gcomhréir leis na prionsabail a eascraíonn as an gcásdlí dá dtagraítear i míreanna 127 go 133 den bhreithiúnas seo, ní mór an nath ‘riosca tromchúiseach mór léi go ndéanfaí dochar don tsláinte phoiblí’, a úsáidtear in Airteagal 3(2) de Threoir 2010/13, a léiriú ar bhealach atá comhsheasmhach, inter alia, le hAirteagal 21(1) den Chairt, lena dtoirmisctear aon chineál idirdhealaithe ar fhorais ghnéis nó [ghnéaschlaonta]. Ar fhorais atá cosúil leo siúd a leagtar amach, go háirithe, i míreanna 135 go 154 den bhreithiúnas seo, ní mór a mheas nach féidir le seirbhísí meán closamhairc amhail iad siúd dá dtagraítear in Airteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán a bheith ina gcúis le riosca tromchúiseach mór go ndéanfaí dochar don tsláinte phoiblí, de réir bhrí Airteagal 3(2) den Treoir sin, ar an bhforas amháin go bhfuil sé mar ghné chinntitheach acu imeacht ón bhféiniúlacht inscne atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht a chur chun cinn nó a chur in iúl. |
|
197 |
Sna himthosca sin, ní féidir leis an Ungáir saincheisteanna a bhaineann leis an mbeartas poiblí, leis an gcuibhiúlacht nó leis an tslándáil phoiblí a agairt ach an oiread chun údar a thabhairt le feidhmiú na cumhachta ag Comhairle na Meán a thugtar di le hAirteagal 179(2) den Dlí um Sheirbhísí Meán, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 179(4)(a) agus Airteagal 187(3)(c) den Dlí sin, d’fhonn bac a chur ar atarchur seirbhísí meán closamhairc ó Bhallstáit eile a bhfuil na saintréithe dá dtagraítear in Airteagal 9(6) den Dlí sin acu (féach, chuige sin, breithiúnas an 22 Meán Fómhair 2011, Mesopotamia Broadcast agus Roj TV, C‑244/10 agus C‑245/10, EU:C:2011:607, mír 37). |
|
198 |
Sa tríú háit, murab ionann agus an méid a mhaíonn an Ungáir, níl teacht ar aon bhunús ach an oiread in Airteagal 4 de Threoir 2010/13 le hAirteagal 179(2) den Dlí um Sheirbhísí Meán. |
|
199 |
Mar is léir ó mhír 160 den bhreithiúnas seo, tá sé de rogha ag na Ballstáit, i gcomhréir le hAirteagal 4(1), maidir le soláthraithe seirbhíse meán atá faoina ndlínse, rialacha níos mionsonraithe nó níos déine a leagan síos agus, i gcásanna áirithe, coinníollacha éagsúla, sna réimsí a chumhdaítear leis an Treoir sin, ar choinníoll go gcomhlíonann na rialacha sin dlí an Aontais agus a phrionsabail ghinearálta go háirithe. |
|
200 |
Ina theannta sin, go bunúsach, ceadaítear le hAirteagal 4(2) den Treoir sin go heisceachtúil, rialacha níos mionsonraithe nó níos déine den sórt sin, arna nglacadh ag Ballstát, a chur i bhfeidhm ar sholáthraí seirbhíse meán atá faoi dhlínse Ballstáit eile ach a sholáthraíonn seirbhís meán closamhairc atá beartaithe go hiomlán nó go príomha do chríoch an chéad Bhallstáit. |
|
201 |
Mar sin féin, ní féidir leis an gcumhacht a fhaigheann Comhairle na Meán ó fhorálacha an Dlí um Sheirbhísí Meán dá dtagraítear i mír 197 den bhreithiúnas seo, maidir le cláir a bhfuil na saintréithe dá dtagraítear in Airteagal 9(6) den Dlí sin acu, a bheith ina cur chun feidhme dleathach ar Airteagal 4(2) den Treoir sin in aon chás. |
|
202 |
Go bunúsach, leanann sé ó fhoclaíocht na forála deiridh sin nach bhféadfaidh Ballstát brath uirthi ach amháin i gcás inar fheidhmigh sé a rogha, i gcomhréir le hAirteagal 4(1) den Treoir sin, rialacha níos mionsonraithe nó níos déine a ghlacadh maidir le leas ginearálta an phobail, i gcomhréir le dlí an Aontais. |
|
203 |
Cinneadh i mír 162 den bhreithiúnas seo nach féidir le hAirteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 10(1)(d) den Dlí sin, a bheith ina riail lena gcomhlíontar an t‑aicmiú sin, ós rud é go ndéantar neamhaird ar inneachar sár-riachtanach Airteagal 21(1) den Chairt leis an bhforáil sin. |
|
204 |
Sna himthosca sin, ní mór teacht ar an tuairim go bhfuil bunús maith leis an dara cuid den chéad ghearán. |
(c) Sárú ar Airteagal 9(1)(c)(ii) de Threoir 2010/13
(1) Argóintí na bpáirtithe
|
205 |
Leis an tríú cuid den chéad ghearán, áitíonn an Coimisiún gur sháraigh an Ungáir a hoibleagáidí faoi Airteagal 9(1)(c)(ii) de Threoir 2010/13. |
|
206 |
Áitíonn sé go gcuirtear toirmeasc le hAirteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála ar inneachar a chur ar fáil do dhaoine faoi bhun 18 mbliana d’aois lena gcuirtear an t‑imeacht ó fhéiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht chun cinn nó in iúl. |
|
207 |
Sa chéad áit, áitíonn an Coimisiún go sáraítear an toirmeasc ar idirdhealú ar fhorais ghnéis nó ghnéaschlaonta a leagtar síos in Airteagal 9(1)(c)(ii) de Threoir 2010/13 leis an mbeart sin, ar léiriú é ar an bprionsabal ginearálta lena dtoirmisctear idirdhealú, mar phrionsabal ginearálta de dhlí an Aontais a chumhdaítear anois in Airteagal 21 den Chairt. Mar thoradh ar an toirmeasc ar chumarsáid tráchtála ina léirítear an t‑imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe nó lena ndéantar athrú inscne nó homaighnéasacht a chur chun cinn nó in iúl, cuirtear deireadh de facto, dar leis, le daoine agus beatha neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha a léiriú sna cumarsáidí sin, d’ainneoin gur dlúthchuid de shochaí ina bhfuil an éagsúlacht agus an t‑iolrachas i réim iad na daoine sin, i gcomhréir leis na luachanna dá dtagraítear in Airteagal 2 CAE. |
|
208 |
I ndáil leis sin, cuireann an Coimisiún in iúl, de réir cásdlí socair a bhaineann le léiriú Threoir 79/7/CEE ón gComhairle an 19 Nollaig 1978 maidir le prionsabal na córa comhionainne idir fir agus mná i gcúrsaí slándála sóisialta a chur chun feidhme de réir a chéile (IO 1979 L 6, lch. 24), nach féidir idirdhealú den sórt sin a ísliú go comhchéim idirdhealaithe a eascraíonn as inscne amháin nó inscne eile a bheith ag duine, ós rud é go bhfuil sé beartaithe leis an Treoir sin, i bhfianaise a cuspóra agus chineál na gceart a bhféachann sí lena gcosaint, feidhm a bheith aici maidir le hidirdhealú a eascraíonn as athrú ar ghnéas an duine lena mbaineann freisin (breithiúnas an 27 Aibreán 2006, Richards, C‑423/04, EU:C:2006:256, mír 24 agus an cásdlí dá dtagraítear). Deir sé gur cheart feidhm a bheith ag an gcásdlí sin freisin maidir le hidirdhealú bunaithe ar imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe. |
|
209 |
Sa dara háit, deir sé go bhfuil an chuma ar Airteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála go bhfuil difríocht sa chóir ar bhonn féiniúlacht ghnéis agus gnéaschlaonta i gceist leis, nó go gceanglaítear amhlaidh leis, ós rud é go leagtar síos leis, sa bhreis ar an bhforáil atá beartaithe chun mionaoisigh a chosaint ar nochtadh d’aon chineál gnéasachta, toirmeasc ar fhógraíocht lena gcuirtear chun cinn nó in iúl an t‑imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht. |
|
210 |
Sa tríú háit, deir sé nach bunús dlí é Airteagal 9(1)(c)(ii) de Threoir 2010/13 lena n‑údaraítear maolú ar phrionsabal an neamh-idirdhealaithe. Go bunúsach, níl aon fhoráil ann lena gceadaítear do na Ballstáit údar a thabhairt le hidirdhealú díreach ar fhorais, inter alia, ghnéis nó ghnéaschlaonta. |
|
211 |
Ní féidir údar a thabhairt ach oiread le hAirteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála dar leis, lena ndéantar idirdhealú ar fhorais ghnéis nó ghnéaschlaonta, ar bhonn Airteagal 9(1)(g) den Treoir sin, mar bheart chun cosc a chur ar dhochar meabhrach nó morálta a dhéantar do mhionaoisigh. |
|
212 |
Ar an gceathrú dul síos, is é a áitíonn sé ná ós rud é go dtoirmisctear le hAirteagal 24(1) den Dlí um Sheirbhísí Meán inneachar idirdhealaitheach i gcumarsáid tráchtála, ní féidir údar a thabhairt le sárú a dhéanamh ar Airteagal 9(1)(c)(ii) de Threoir 2010/13 le hAirteagal 8(1a) den Dlí um Fhógraíocht Tráchtála ann féin. |
|
213 |
Áitíonn an Ungáir, sa chéad áit, nach féidir go sáródh Airteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála an Treoir sin ós rud é go meastar gur cumarsáid tráchtála í fógraíocht a bhfuil rochtain uirthi i seirbhísí meán de réir bhrí rialacha speisialta an Dlí um Sheirbhísí Meán agus, dá bhrí sin, nach bhfuil raon feidhme ábhartha an Dlí maidir le fógraíocht tráchtála agus an Treoir sin ag teacht le chéile. |
|
214 |
Ina theannta sin, áitíonn sí nach féidir cumarsáid tráchtála i seirbhísí meán a idirdhealú, ó thaobh mionaoisigh a chosaint, ó inneachar meán eile, agus mar thoradh air sin tá feidhm ar an mbealach céanna maidir le gach clár ag na bearta cosanta. Murach sin, ní fhéadfaí cuspóir leas an phobail maidir le mionaoisigh a chosaint a bhaint amach. I dtaca leis sin, maidir le seirbhísí meán, dar leis an Ungáir, ba cheart forálacha an Dlí maidir le fógraíocht tráchtála a léiriú i gcomhar le forálacha an Dlí um Sheirbhísí Meán agus Dlí Uimh. CIV 2010 maidir le saoirse an phreasa agus na rialacha bunúsacha is infheidhme maidir le hinneachar meán. Léireodh léiriú comhpháirteach den sórt sin nach mbeadh feidhm ach ag rialacha speisialta an Dlí um Sheirbhísí Meán maidir le cumarsáid tráchtála a chuirtear i láthair i seirbhísí meán, dar léi. |
|
215 |
Ar an dara dul síos, áitíonn an Ballstát sin nach toirmeasc ar chraoladh é Airteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála, ach nach mór é a mheas, i gcomhréir le prionsabal an chur isteach chomhréirigh, mar reachtaíocht a bhfuil údar léi agus atá riachtanach chun mionaoisigh a chosaint. |
|
216 |
Ar an tríú dul síos, leagtar síos le hAirteagal 24(1) den Dlí um Sheirbhísí Meán toirmeasc ar idirdhealú, de réir bhrí Airteagal 9(1)(c)(ii) de Threoir 2010/13. |
|
217 |
Dá bhrí sin, ní mheasann sí go bhfuil Airteagal 8(1a) den Dlí um fhógraíocht tráchtála i gcontrárthacht le hAirteagal 9(1)(c)(ii). |
(2) Breithniú na Cúirte
|
218 |
I dtosach báire, ní mór a thabhairt chun cuimhne, i gcomhréir le hAirteagal 1(1)(a)(ii) de Threoir 2010/13, go dtagann cumarsáid tráchtála chlosamhairc faoin gcoincheap ‘seirbhís meán closamhairc’ de réir bhrí na Treorach sin. |
|
219 |
Sainmhíniú leathan a thugtar ar an gcoincheap ‘cumarsáid tráchtála chlosamhairc’ in Airteagal 1(1)(h) den Treoir sin, de réir mar a luaitear in aithris 31 den Treoir sin é. Dá bhrí sin, cumhdaítear leis an gcoincheap sin ‘íomhánna a dtugtar nó nach dtugtar fuaim dóibh agus a dearadh chun na hearraí, na seirbhísí nó an íomhá atá ag duine nádúrtha nó dlítheanach, atá ag gabháil do ghníomhaíocht eacnamaíoch, a chur chun cinn, go díreach nó go hindíreach’, agus na híomhánna sin ‘ag gabháil le clár, nó [iad áirithe] i gclár nó i bhfíseán arna ghiniúint ag úsáideoirí, ar íocaíocht nó luach saothair den tsamhail sin nó lena chur chun cinn’ agus cumarsáid tráchtála chlosamhairc ar ina ‘measc na gcineálacha cumarsáide tráchtála closamhairc tá: fógraíocht teilifíse, urraíocht, teilishiopadóireacht agus suíomh táirgí’. |
|
220 |
Ina theannta sin, foráiltear le hAirteagal 9(1)(c)(ii) de Threoir 2010/13 go n‑áiritheoidh na Ballstáit nach ndéanfar, le teachtaireachtaí tráchtála closamhairc arna soláthar ag soláthraithe seirbhíse meán faoina ndlínse, idirdhealú atá bunaithe ar ghnéas, bunadh ciníoch nó eitneach, ar reiligiún nó ar chreideamh, ar mhíchumas, ar aois nó ar ghnéaschlaonadh a áireamh nó a spreagadh. |
|
221 |
Le hAirteagal 9(1)(c)(ii), leag reachtas an Aontais síos foras toirmisc bunaithe, inter alia, ar idirdhealú ar fhorais ghnéis nó ghnéaschlaonta, foras arb é atá ann ná atoradh na hoibleagáide prionsabal an neamh-idirdhealaithe a chomhlíonadh (féach, de réir analaí, breithiúnas an 26 Meitheamh 2025, Makeleio agus Zougla, C‑555/23 agus C‑556/23, EU:C:2025:484, mír 70). |
|
222 |
Dá bhrí sin, léirítear go nithiúil le hAirteagal 9(1)(c)(ii), sa réimse a chumhdaítear leis, prionsabal ginearálta an neamh-idirdhealaithe a chumhdaítear anois in Airteagal 21 den Chairt, lena dtoirmisctear aon idirdhealú atá bunaithe, inter alia, ar ghnéas nó ar [ghnéaschlaonadh], ós rud é go bhfuil an toirmeasc sin, mar a mheabhraítear i mír 131 den bhreithiúnas seo, éigeantach mar phrionsabal ginearálta de dhlí an Aontais. |
|
223 |
Sa chás seo, ní mór a thabhairt chun cuimhne, i gcomhréir le hAirteagal 8(1a) den Dlí um Fhógraíocht Tráchtála ‘[go mbeidh] toirmeasc ar fhógraí a chur ar fáil do dhaoine faoi bhun 18 mbliana d’aois lena léirítear gnéasacht dóibh féin, nó lena gcuirtear an t-imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht chun cinn nó in iúl’. |
|
224 |
I ndáil leis sin agus sa chéad áit, is gá diúltú d’argóint na hUngáire – ar dá réir go gcaithfear fógraíocht a bhfuil rochtain uirthi i seirbhísí meán, dá dtagraítear in Airteagal 8(1a) – a léiriú i bhfianaise an Dlí maidir le seirbhísí meán agus Dhlí Uimh. CIV 2010 maidir le saoirse an phreasa agus na rialacha bunúsacha is infheidhme maidir le hinneachar meán, agus mar thoradh air sin nach dtagann an fhoráil sin faoi raon feidhme ábhartha Threoir 2010/13. |
|
225 |
Go bunúsach, i bhfianaise raon feidhme an‑leathan an choincheapa ‘fógraíocht’ a úsáidtear in Airteagal 8(1a), ní mór a mheas go bhféadfadh an coincheap sin teacht faoin gcoincheap ‘cumarsáid tráchtála chlosamhairc’, de réir bhrí Airteagal 1(1)(h) den Treoir sin, ós rud é go bhféadfadh an coincheap sin, go háirithe, mar a mheabhraítear i mír 219 den bhreithiúnas seo, a bheith i bhfoirm fógraíocht teilifíse agus suíomh táirgí. |
|
226 |
Sa chomhthéacs sin, ní féidir go n‑éireodh le dearbhú na hUngáire maidir le cur i bhfeidhm eisiach rialacha speisialta an Dlí um Sheirbhísí Meán ar chumarsáid tráchtála a chuirtear i láthair i seirbhísí meán. |
|
227 |
Sa dara háit, is gá a fháil amach an sáraítear Airteagal 9(1)(c)(ii) de Threoir 2010/13 le hAirteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála. |
|
228 |
Mar is léir ó chásdlí socair, dá dtagraítear i mír 133 den bhreithiúnas seo, ní féidir idirdhealú ar fhorais inscne a ísliú go comhchéim idirdhealaithe a eascraíonn as inscne amháin nó inscne eile a bheith ag duine. I bhfianaise a chuspóra agus chineál na gceart a bhféachtar lena gcosaint leis an Airteagal deireanach sin, tá sé beartaithe feidhm a bheith aige ní hamháin maidir le hidirdhealú a eascraíonn as athrú inscne an duine lena mbaineann, eadhon athrú inscne, ach maidir le hidirdhealú atá bunaithe ar imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe freisin. |
|
229 |
Ós rud é go gcuirtear cosc gan choinníoll le hAirteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála ar fhógraí lena gcuirtear an t‑imeacht ó fhéiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht chun cinn nó in iúl a chur ar fáil do dhaoine faoi bhun 18 mbliana d’aois, ní mór a mheas go bhfuil idirdhealú á dhéanamh leis an bhforáil sin go díreach ar fhorais ghnéis agus ghnéaschlaonta. Tá sé d’éifeacht ag an toirmeasc a leagtar síos san fhoráil sin, sa chleachtas, a cheangal ar sholáthraithe seirbhísí meán closamhairc a thagann faoina raon feidhme idirdhealú a dhéanamh ar fhorais ghnéis agus ghnéaschlaonta, ós rud é go gceileann sé an deis orthu aon fhéidearthacht seirbhísí den sórt sin a chur ar fáil. |
|
230 |
Dá bhrí sin, sáraítear, leis an toirmeasc ar fhógraí den sórt sin a chur ar fáil do mhionaoisigh, i bhfianaise Airteagal 8(1a) úd, Airteagal 9(1)(c)(ii) de Threoir 2010/13, arna léiriú i bhfianaise an toirmisc ar aon idirdhealú bunaithe ar ghnéas nó ar ghnéaschlaonadh a leagtar síos in Airteagal 21(1) den Chairt. |
|
231 |
Ní féidir údar a thabhairt leis an idirdhealú sin i bhfianaise chuspóir leas an phobail ar a bhfuil an Ballstát sin ag brath, eadhon mionaoisigh a chosaint ar fhógraí ina bhfuil inneachar a líomhnaítear a bheith díobhálach. |
|
232 |
Is fíor, mar is léir ó aithris 104 de Threoir 2010/13, gur luaigh reachtas an Aontais gurb ionann cosaint mionaoiseach ar inneachar closamhairc a d’fhéadfadh a bheith díobhálach dóibh agus cuspóir leasa ghinearálta a bhfuil ardleibhéal cosanta tuillte aige (féach, chuige sin, breithiúnas an 23 Márta 2023, Booky.fi, C‑662/21, EU:C:2023:239, mír 40). |
|
233 |
Mar sin féin, de réir analaí leis an méid a fuarthas i míreanna 135 go 162 den bhreithiúnas seo, féadfar mionaoisigh a chosaint go leordhóthanach ar inneachar atá mí-oiriúnach ó thaobh aoise de gan idirdhealú díreach ar an mbonn sin ar fhorais ghnéis agus ghnéaschlaonta amhail an t‑idirdhealú a eascraíonn as Airteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála, lena sáraítear inneachar sár-riachtanach Airteagal 21(1) den Chairt. |
|
234 |
Ar na cúiseanna céanna, ní féidir le hAirteagal 8(1a) a bheith ina bheart atá beartaithe chun díobháil mheabhrach nó neamhábhartha do mhionaoisigh a chosc, de réir bhrí Airteagal 9(1)(g) den Treoir sin. |
|
235 |
Sna himthosca sin, ní mór teacht ar an gconclúid go bhfuil bunús maith leis an tríú cuid den chéad ghearán. |
(d) Conclúid
|
236 |
I bhfianaise na mbreithnithe uile roimhe seo, ní mór teacht ar an gconclúid go bhfuil bunús maith leis an gcéad ghearán. |
2. Maidir leis an dara gearán, sárú ar Airteagal 3(2) de Threoir 2000/31
(a) Maidir le srian de réir bhrí Airteagal 3(2) de Threoir 2000/31 a bheith ann
(1) De réir fhoclaíocht Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí
(i) Argóintí na bpáirtithe
|
237 |
Lena chéad saincheist dlí, líomhnaíonn an Coimisiún gur mhainnigh an Ungáir a hoibleagáidí faoi Airteagal 3(2) de Threoir 2000/31 a chomhlíonadh. |
|
238 |
Áitíonn sé go gcuirtear toirmeasc le hAirteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí inneachar a chur ar fáil do dhaoine faoi bhun 18 mbliana d’aois lena gcuirtear an t-imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht chun cinn nó in iúl. |
|
239 |
Sa chéad áit, áitíonn an Coimisiún go dtagann Airteagal 6/A faoin toirmeasc dá dtagraítear in Airteagal 3(2) de Threoir 2000/31, ós rud é nach gceanglaítear leis an bhforáil sin go mbeidh feidhm ag an riail náisiúnta go sainráite nó go heisiach maidir le seirbhísí na sochaí faisnéise. |
|
240 |
I ndáil leis sin, ar an gcéad dul síos, deir sé gur dócha go mbeidh tionchar díreach ag forálacha an Dlí um Chosaint Leanaí ar sheirbhísí na sochaí faisnéise, ós rud é go sainítear na seirbhísí sin go leathan in Airteagal 2(a) den Treoir sin. |
|
241 |
Ar an dara dul síos, óna thaobh siúd de, mar is léir ón gcásdlí a eascraíonn as breithiúnas an 14 Iúil 2022, ASADE (C‑436/20, EU:C:2022:559, mír 63 agus an cásdlí dá dtagraítear), meastar gur gníomhaíochtaí eacnamaíocha de réir bhrí Airteagal 57 CFAE iad seirbhísí a sholáthraítear ar mhaithe le leas an phobail agus ar bhonn seachbhrabúsach, atá in iomaíocht leo siúd a thairgeann oibreoirí atá ag iarraidh brabús a dhéanamh. |
|
242 |
Ar an tríú dul síos, ní bhaineann sé le hábhar dar leis, i dtaca leis sin, go bhfuil na heintitis a chumhdaítear le hAirteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí in ann gníomhaíochtaí neamheacnamaíocha áirithe a dhéanamh freisin, ós rud é go bhféadfadh na heintitis sin gníomhaíochtaí eile a dhéanamh fós féin, arb ionann iad agus seirbhísí na sochaí faisnéise. Ar an gcaoi chéanna, ós rud é gur soláthraithe seirbhíse príobháideacha iad na heintitis sin, ní féidir cosc a chur ar a ngníomhaíochtaí a aicmiú mar sholáthar seirbhísí, dar leis. |
|
243 |
Ar an gceathrú dul síos, i bhfianaise an chásdlí a d’eascair as breithiúnais an 11 Meán Fómhair 2014, Papasavvas (C‑291/13, EU:C:2014:2209, mír 28), agus an 15 Meán Fómhair 2016, McFadden (C‑484/14, EU:C:2016:689, mír 41), deir sé nach mbaineann sé le hábhar ach an oiread go n‑íocann tríú páirtí as an tseirbhís seachas faighteoir na seirbhíse sin. |
|
244 |
Ar an gcúigiú dul síos agus ar deireadh, áitíonn sé nach bhfuil Airteagal 4(2) de Threoir 2000/31 go hiomlán ábhartha sa chás seo, ós rud é gur ceanglas é Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí agus nach scéim údarúcháin é. |
|
245 |
Sa dara háit, measann an Coimisiún go mbaineann Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí leis an gcoincheap ‘réimse comhordaithe’ de réir bhrí Airteagal 2(h) den Treoir sin arb é á chlúdach leis an bhforáil sin ná na ceanglais arna leagan síos i ndlíchórais na mBallstát is infheidhme maidir le soláthraithe seirbhísí na sochaí faisnéise nó seirbhísí na sochaí faisnéise, beag beann ar cibé acu de chineál ginearálta iad nó deartha go sonrach dóibh. |
|
246 |
Ar an tríú dul síos, i gcomhréir le hAirteagal 1(1) den Dlí um Chosaint Leanaí, cumhdaítear raon leathan eagraíochtaí poiblí nó príobháideacha leis an dlí sin, daoine nádúrtha agus dlítheanacha atá freagrach as leanaí a chosaint, agus eagraíochtaí eile nach bhfuil pearsantacht dhlítheanach acu a rannchuidíonn le feidhmiú chearta agus leasanna dlíthiúla leanaí agus le comhlíonadh dualgas tuismitheora. Dar leis, leanann cur i bhfeidhm an dlí sin maidir le heagraíochtaí príobháideacha ó Airteagal 5(s)(sc) go (se) de, ina dtagraítear d’oibreoirí ‘neamhstáit’. |
|
247 |
Dá bhrí sin, maíonn sé go gcuirtear cosc ar réimse leathan eagraíochtaí poiblí nó príobháideacha agus daoine nádúrtha agus dlítheanacha seirbhísí na sochaí faisnéise a sholáthar nó a úsáid, amhail leabhair nó meáin leictreonacha a cheannach ar líne, má chuirtear inneachar in iúl iontu lena gcuirtear an t‑imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht chun cinn nó in iúl. Deir sé gur cheart do na soláthraithe sin inneachar den sórt sin a bhaint de na seirbhísí sin nó staonadh go hiomlán óna sholáthar. |
|
248 |
Dá bhrí sin, maíonn sé go bhféadfaí, le hAirteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí, soláthar sheirbhísí na sochaí faisnéise ó Bhallstát eile a thoirmeasc, a bhac nó a dhéanamh níos neamhtharraingtí, de shárú ar Airteagal 3(2) de Threoir 2000/31. |
|
249 |
Áitíonn an Ungáir, ar an gcéad dul síos, nach gcumhdaítear soláthar sheirbhísí na sochaí faisnéise, de réir bhrí Airteagal 2(a) de Threoir 2000/31 le raon feidhme an Dlí um Chosaint Leanaí, ós rud é nach de chineál eacnamaíoch iad na seirbhísí a rialaítear leis an dlí sin mar go gceanglaítear, leis an gcoincheap ‘seirbhís’ de réir bhrí dhlí an Aontais, seirbhís den sórt sin a sholáthar ar luach saothair i gcomhthéacs gníomhaíocht eacnamaíoch. |
|
250 |
Ar an gcéad dul síos, deir sí go n-áirítear leis na seirbhísí a chumhdaítear leis an Dlí um Chosaint Leanaí seirbhísí nach bhfuil a gcineál eacnamaíoch ina thoisc chinntitheach, ós rud é go dtagraíonn an Dlí sin do sheirbhísí a sholáthraíonn an Stát sa réimse sóisialta. |
|
251 |
Ar an dara dul síos, maíonn sí go bhfuil feidhm ag Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí maidir le seirbhísí nach soláthraítear go leictreonach, eadhon seirbhísí bunúsacha a bhaineann le leas leanaí agus sainseirbhísí um chosaint leanaí, lena mbaineann sochair airgid thirim agus cúram comhchineáil agus cúram pearsanta. É sin ráite, deir sí nár léirigh an Coimisiún gurb ann do sheirbhísí iomaíocha de réir bhrí Airteagal 57 CFAE, ná níor léirigh sé cén chuid de na seirbhísí bunúsacha a bhaineann le leas leanaí agus sainseirbhísí cosanta leanaí a d’fhéadfadh teacht faoi raon feidhme na forála sin. |
|
252 |
Dá bhrí sin, áitíonn sí nach bhfuil aon nasc idir Treoir 2000/31 agus an Dlí um Chosaint Leanaí, ós rud é nach gcuirtear srian, leis an dlí sin, ar cheannacháin ar líne mar sheirbhís sochaí faisnéise, ach ar inneachar a d’fhéadfadh a bheith díobhálach a chur ar fáil do leanaí agus ar úsáid an inneachair sin i gcomhthéacs gníomhaíochtaí oideachais. Mar sin féin deir sí go dtagann an ghníomhaíocht oideachais agus an sainmhíniú ar a inneachar faoi inniúlacht eisiach na mBallstát, i gcomhréir le hAirteagal 165 CFAE. Dá bhrí sin, ní féidir leis an Dlí sin an Treoir sin ná Airteagal 3(2) di a shárú. |
|
253 |
Ar an tríú dul síos, is é a tuairim go bhfuil seasamh an Choimisiúin ar dá réir go dtagann toirmisc nach bhfuil dírithe go sonrach ar sheirbhísí na sochaí faisnéise faoi raon feidhme na Treorach sin mícheart. Deimhnítear é sin le hAirteagal 4(2) den Treoir sin, deir sí, lena bhforáiltear go bhfuil an toirmeasc ar réamhúdarú a leagtar síos in Airteagal 4(1) den Treoir sin gan dochar do scéimeanna údarúcháin nach bhfuil dírithe go sonrach agus go heisiach ar sheirbhísí na sochaí faisnéise. |
|
254 |
Ar an dara dul síos, fiú má ghlactar leis go gcumhdaítear ‘seirbhísí na sochaí faisnéise’ de réir bhrí Threoir 2000/31 le hAirteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí, ní cuid de réimse comhordaithe na Treorach sin é an tAirteagal sin, óna dearcadhsa de. |
|
255 |
I gcomhréir leis an tríú fleasc d’Airteagal 2(h)(ii) den Treoir sin, ní chumhdaítear ‘ceanglais maidir le seirbhísí nach soláthraítear go leictreonach’ leis an réimse comhordaithe. Dá bhrí sin, chun teacht faoi raon feidhme na Treorach sin, is é a tuairim ná gur cheart do shrianta ar shaorghluaiseacht sheirbhísí na sochaí faisnéise, de réir bhrí na Treorach sin, tagairt shonrach agus eisiach a dhéanamh do na seirbhísí sin. Mar sin féin, áirítear seirbhísí nach soláthraítear go leictreonach i measc na seirbhísí dá bhforáiltear in Airteagal 6/A. |
|
256 |
Ar an tríú dul síos, cuireann an Ungáir in iúl nach bhfuil sé mar thoradh ar Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí nach mór do na soláthraithe dá dtagraítear san fhoráil sin an t‑inneachar lena mbaineann a bhaint nó staonadh ó na seirbhísí trasteorann sin a sholáthar, ós rud é nach bhforáiltear leis an bhforáil sin ach nach bhféadfaidh na heagraíochtaí agus na daoine a thagann faoina raon feidhme an t‑inneachar sin a chur faoi bhráid mionaoiseach sna caidrimh dhlíthiúla a rialaítear leis an dlí sin. |
(ii) Breithniú na Cúirte
|
257 |
Mar réamhphointe, ba cheart a mheabhrú, i gcomhréir le hAirteagal 1(1) agus (2) de Threoir 2000/31, arna léamh i gcomhar le haithris 8 di, gurb é cuspóir na Treorach sin rannchuidiú le feidhmiú cuí an mhargaidh inmheánaigh trí chreat dlíthiúil a chruthú lena n‑áirithítear saorghluaiseacht sheirbhísí na sochaí faisnéise idir na Ballstáit trí fhorálacha náisiúnta áirithe is infheidhme maidir leis na seirbhísí sin a chomhfhogasú, a mhéid is gá chun an cuspóir sin a bhaint amach. |
|
258 |
In Airteagal 2(a) den Treoir sin, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 1(1)(b) de Threoir 2015/1535, sainmhínítear ‘seirbhísí na sochaí faisnéise’ mar ‘aon seirbhís a sholáthraítear de ghnáth ar luach saothair, go cianda, trí mheán leictreonach agus ar iarraidh aonair ó fhaighteoir seirbhísí’, ar an tuiscint, mar is léir ó aithris 18 de Threoir 2000/31, go gcuimsíonn na seirbhísí sin raon leathan gníomhaíochtaí eacnamaíocha a dhéantar ar líne. |
|
259 |
Óna thaobh féin de, is foráil lárnach é Airteagal 3 de Threoir 2000/31 sa scéim agus sa chóras a bhunaítear leis an Treoir sin, a mhéid a chumhdaítear prionsabal an rialaithe sa Bhallstát tionscnaimh leis, dá dtagraítear freisin in aithris 22 den Treoir sin, ina luaitear ‘nach mór do rialú sheirbhísí na sochaí faisnéise a bheith ag foinse na gníomhaíochta’ (breithiúnas an 9 Samhain 2023, Google Ireland agus páirtithe eile, C‑376/22, EU:C:2023:835, mír 40). |
|
260 |
De réir Airteagal 3(1) den Treoir sin, áiritheoidh gach Ballstát go gcomhlíonfaidh seirbhísí na sochaí faisnéise – arna soláthar ag soláthraí seirbhíse atá bunaithe ar a chríoch – na forálacha náisiúnta is infheidhme sa Bhallstát sin a thagann faoin réimse comhordaithe, lena gcumhdaítear, mar a fhoráiltear in Airteagal 2(h) den Treoir sin, na ceanglais a leagtar síos i gcórais dlí na mBallstát agus is infheidhme maidir le soláthraithe seirbhíse na sochaí faisnéise nó seirbhísí na sochaí faisnéise, cibé acu de chineál ginearálta nó ceaptha go sonrach dóibh. |
|
261 |
I gcomhréir leis an dara fleasc d’Airteagal 2(h)(i) de Threoir 2000/31, baineann an ‘réimse comhordaithe’ le ceanglais atá nasctha le feidhmiú ghníomhaíocht sheirbhís na sochaí faisnéise, amhail ceanglais a bhaineann go háirithe le hiompar an tsoláthraí seirbhíse, caighdeán nó inneachar na seirbhíse, ‘lena n‑áirítear iad siúd a bhaineann le fógraíocht’. |
|
262 |
Foráiltear le hAirteagal 3(2) den Treoir sin, mar sin féin, nach bhféadfaidh Ballstáit, ar chúiseanna a thagann faoin réimse comhordaithe, srian a chur ar an tsaoirse chun seirbhísí na sochaí faisnéise ó Bhallstát eile a sholáthar. |
|
263 |
Dá bhrí sin, tá an Treoir sin bunaithe ar chur i bhfeidhm phrionsabal na maoirseachta sa Bhallstát baile agus phrionsabal an aitheantais fhrithpháirtigh, agus mar thoradh air sin, laistigh den réimse comhordaithe a shainítear in Airteagal 2(h) den Treoir sin, ní rialaítear seirbhísí na sochaí faisnéise ach amháin sa Bhallstát a bhfuil soláthraithe na seirbhísí sin bunaithe ar a chríoch (breithiúnas an 9 Samhain 2023, Google Ireland agus páirtithe eile, C‑376/22, EU:C:2023:835, mír 42 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
264 |
Sa chás seo, de réir mar a fhoráiltear le hAirteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí ‘[c]hun a chinntiú go gcomhlíontar na cuspóirí atá leagtha amach sa Dlí seo agus go gcuirfear cearta an linbh chun feidhme, tá toirmeasc ar rochtain a thabhairt do dhaoine nach bhfuil 18 mbliana d’aois slánaithe acu lena gcuirtear féiniúlachtaí inscne nach bhfuil ar aon dul leis an ngnéas breithe chun cinn nó lena gcuirtear in iúl iad.’ |
|
265 |
Chun a mheas an dtugtar isteach srian ar shaorghluaiseacht sheirbhísí na sochaí faisnéise ó Bhallstát eile leis an bhforáil sin, de réir bhrí Airteagal 3(2) de Threoir 2000/31, is gá a fháil amach, ar an gcéad dul síos, an dtagann na seirbhísí dá dtagraítear in Airteagal 6/A faoin gcoincheap ‘seirbhísí na sochaí faisnéise’, de réir bhrí Airteagal 2(a) den Treoir sin. |
|
266 |
I ndáil leis sin, níl aon amhras ann, ar thaobh amháin, go bhféadfar an t‑inneachar dá dtagraítear in Airteagal 6/A a sholáthar go cianda, trí mheán leictreonach agus ar iarraidh aonair ó fhaighteoir seirbhísí, de réir bhrí Airteagal 2(a), arna léamh i gcomhar le hAirteagal 1(1)(b) de Threoir 2015/1535. |
|
267 |
Ar an taobh eile, maidir leis an gcoinníoll nach mór an t‑inneachar sin a sholáthar ‘de ghnáth ar luach saothair’, ní mór a mheabhrú gur gníomhaíochtaí eacnamaíocha iad na seirbhísí a sholáthraítear de ghnáth ar luach saothair, agus gurb é saintréith shár-riachtanach an luacha saothair gur luach saothair é i leith na seirbhíse atá i gceist, gan é a bheith le híoc ag faighteoir na seirbhíse sin (féach, chuige sin, breithiúnais an 15 Meán Fómhair 2016, McFadden, C‑484/14, EU:C:2016:689, mír 41, agus an 14 Iúil 2022, ASADE, C‑436/20, EU:C:2022:559, mír 60 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
268 |
Thairis sin, féadfar seirbhísí a sholáthraítear ar luach saothair a sholáthraítear, gan teacht faoi chumhachtaí poiblí, ar mhaithe le leas an phobail agus ar bhonn neamhbhrabúsach agus atá in iomaíocht leo siúd a thairgeann oibreoirí a oibríonn chun brabús a dhéanamh a mheas mar ghníomhaíochtaí eacnamaíocha (breithiúnas an 14 Iúil 2022, ASADE, C‑436/20, EU:C:2022:559, mír 63 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
269 |
Ina theannta sin, mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara i mír 323 dá Tuairim, téann an tsaoirse chun seirbhísí na sochaí faisnéise a sholáthar chun tairbhe don soláthraí agus don fhaighteoir seirbhísí araon (féach, chuige sin, breithiúnais an 6 Deireadh Fómhair 2009, an Coimisiún v an Spáinn (C‑153/08, EU:C:2009:618, mír 29 agus an 2 Márta 2023, Recreatieprojecten Zeeland agus páirtithe eile, C‑695/21, EU:C:2023:144, mír 13 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
270 |
Sa chás seo, i bhfianaise an réimse leathain daoine a bhféadfadh feidhm a bheith ag Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí maidir leo, ní féidir a chur as an áireamh, i gcontrárthacht leis an méid a mhaíonn an Ungáir, go soláthraíonn cuid acu seirbhísí de chineál eacnamaíoch i gcomhthéacs gníomhaíochtaí faoi Airteagal 6/A agus go dtagann seirbhísí dá leithéidí, dá bhrí sin, faoin gcoincheap ‘seirbhísí na sochaí faisnéise’ de réir bhrí Threoir 2000/31. |
|
271 |
Dá bhrí sin, ní féidir go n‑éireodh le hargóint an Bhallstáit sin go gcumhdaítear leis an Dlí um Chosaint Leanaí inneachar a úsáidtear i gcomhthéacs gníomhaíochtaí oideachais freisin, a thagann faoi inniúlacht eisiach na mBallstát, i gcomhréir le hAirteagal 165 CFAE. |
|
272 |
Is léir ó chásdlí na Cúirte, i dtaca leis sin, cé nach ndéanann dlí an Aontais difear d’inniúlacht na mBallstát, ar thaobh amháin, maidir le hinneachar an teagaisc agus eagrú na gcóras oideachais agus a n‑éagsúlacht chultúrtha agus teanga agus, ar an taobh eile, inneachar agus eagrú na gairmoiliúna, mar a leanann ó Airteagal 165(1) agus Airteagal 166(1) CFAE, fós féin, i bhfeidhmiú na hinniúlachta sin, ní mór do na Ballstáit dlí an Aontais a chomhlíonadh, go háirithe na forálacha maidir le saoirse seirbhísí a sholáthar (féach ina leith sin breithiúnais an 25 Iúil 2018, A (Cúnamh do dhuine faoi mhíchumas), C‑679/16, EU:C:2018:601, mír 58, agus an 7 Meán Fómhair 2022, Cilevičs agus páirtithe eile, C‑391/20, EU:C:2022:638, mír 59 mar aon leis an gcásdlí dá dtagraítear). |
|
273 |
Ina theannta sin, d’fhéadfadh sé go mbeadh sé d’éifeacht ag Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí go gcuirfí cosc ar dhaoine a thagann faoina raon feidhme úsáid a bhaint, mar shampla chun críoch oideachais, as seirbhísí na sochaí faisnéise i gcomhthéacs na seirbhísí dá dtagraítear san fhoráil sin, fiú mura soláthraíonn siad féin na seirbhísí sin. I bhfianaise an chásdlí dá dtagraítear i mír 269 den bhreithiúnas seo, ní mór seirbhísí den sórt sin a mheas mar ‘sheirbhísí na sochaí faisnéise’ de réir bhrí Airteagal 2(a) de Threoir 2000/31 agus, dá bhrí sin, mar sheirbhísí a thagann faoi raon feidhme na Treorach sin. |
|
274 |
Ar an dara dul síos, is gá scrúdú a dhéanamh an dtagann Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí faoin gcoincheap ‘réimse comhordaithe’ de réir bhrí Airteagal 2(h) den Treoir sin. |
|
275 |
Mar is léir ó mhíreanna 260 agus 261 den bhreithiúnas seo, cumhdaítear leis an réimse comhordaithe, de réir bhrí Airteagal 2(h) den Treoir sin, arna léamh i gcomhar le haithris 21 di, ceanglais a leagtar síos le córais dlí na mBallstát agus is infheidhme maidir le soláthraithe seirbhíse sochaí faisnéise nó seirbhísí sochaí faisnéise, bídís de chineál ginearálta nó deartha go sonrach dóibh, ar choinníoll go gcomhlíonann na ceanglais sin na coinníollacha dá dtagraítear san Airteagal sin. |
|
276 |
I gcomhréir leis an dara fleasc d’Airteagal 2(h)(i) de Threoir 2000/31, baineann an ‘réimse comhordaithe’ le ceanglais atá nasctha le feidhmiú ghníomhaíocht sheirbhís na sochaí faisnéise, amhail ceanglais a bhaineann le hiompar an tsoláthraí seirbhíse, caighdeán nó inneachar na seirbhíse. |
|
277 |
I ndáil leis sin, ba cheart a thabhairt faoi deara go mbaineann na ceanglais a bhunaítear le hAirteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí, lena n‑eisiatar inneachar áirithe a chur i láthair mionaoiseach agus nach mór, dá bhrí sin, a mheas go bhforchuirtear teorainneacha leo ar inneachar na seirbhísí a fhéadfar a sholáthar mar sheirbhísí na sochaí faisnéise, le feidhmiú ghníomhaíocht sheirbhís na sochaí faisnéise, amhail ceanglais a bhaineann le hinneachar na seirbhíse, i gcomhréir leis an dara fleasc d’Airteagal 2(h)(i). Dá bhrí sin, tagann siad faoin réimse comhordaithe, de réir bhrí Airteagal 2(h). |
|
278 |
Sa chéad áit, ní chaitear amhras ar an gcinneadh sin toisc go raibh an Ungáir á agairt nach mbaineann an dlí sin go sonrach le rialáil sheirbhísí na sochaí faisnéise. Go bunúsach, ní bhaineann sé sin le hábhar, i bhfianaise chineál ginearálta na gceanglas a leagtar síos leis an dlí sin, a thagann, mar a luaitear sa mhír roimhe seo, faoi raon feidhme Airteagal 2(h). |
|
279 |
Ar aon taobh eile, ní féidir glacadh leis an argóint a chuir an Ballstát sin chun cinn ach oiread, ar dá réir go n‑áirítear leis na sochair a chumhdaítear leis an Dlí um Chosaint Leanaí seirbhísí a sholáthraítear ní trí mhodhanna leictreonacha, ach trí chúram comhchineáil agus cúram pearsanta, ós rud é nár shuigh an Ballstát sin, in ainneoin fhoclaíocht an‑leathan Airteagal 6/A den Dlí sin, nach féidir na sochair sin a sholáthar trí mhodhanna leictreonacha in aon chás. |
|
280 |
Dá réir sin, ní mór a mheas go bhféadfaidh feidhm a bheith ag an raon leathan seirbhísí a chumhdaítear leis an toirmeasc a leagtar síos in Airteagal 6/A maidir le seirbhísí a sholáthraítear go leictreonach freisin. |
|
281 |
Ar an tríú dul síos, ní mór a thabhairt faoi deara go gcuireann an toirmeasc sin srian ar shaorghluaiseacht sheirbhísí na sochaí faisnéise ó Bhallstát eile, de réir bhrí Airteagal 3(2) de Threoir 2000/31, ós rud é go laghdaíonn an toirmeasc sin an fhéidearthacht do sholáthraithe seirbhíse atá bunaithe i mBallstát eile seirbhísí ina bhfuil inneachar a chumhdaítear leis an toirmeasc céanna a sholáthar do chustaiméirí ionchasacha a bhfuil cónaí orthu san Ungáir, agus dá bhrí sin nach bhfuil an ghníomhaíocht arb é atá inti seirbhísí den sórt sin a thairiscint sa Bhallstát deireanach sin chomh tarraingteach céanna. |
(2) Maidir le hAirteagal 8(1a) den Dlí um Fhógraíocht Tráchtála
(i) Argóintí na bpáirtithe
|
282 |
Leis an dara cuid den dara saincheist dlí, líomhnaíonn an Coimisiún gur mhainnigh an Ungáir a hoibleagáidí faoi Airteagal 3(2) de Threoir 2000/31 a chomhlíonadh. |
|
283 |
Áitíonn sé go gcuirtear toirmeasc le hAirteagal 8(1a) den Dlí um Chosaint Leanaí ar inneachar a chur ar fáil do dhaoine faoi bhun 18 mbliana d’aois lena gcuirtear an t‑imeacht ó fhéiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht chun cinn nó in iúl. |
|
284 |
Dar leis, forchuirtear oibleagáidí nua ar fhógróirí leis an bhforáil sin, lena n‑áirítear iad siúd atá bunaithe i mBallstáit eile, rud a chuireann srian ar a saoirse chun seirbhísí a sholáthar. I ndáil leis sin, chun srian a bhunú de réir bhrí Airteagal 3(2) de Threoir 2000/31, is leor go bhfuil feidhm ag an reachtaíocht maidir le seirbhísí na sochaí faisnéise agus go bhféadfadh sí feidhmiú na saoirse chun seirbhísí a sholáthar a thoirmeasc, a bhac nó a dhéanamh níos neamhtharraingtí. Deir sé go bhféadfadh reachtaíocht náisiúnta lena dtoirmisctear inneachar áirithe, fiú mura dtoirmisctear fógraíocht léi, saorghluaiseacht seirbhísí do sholáthraithe agus d’fhaighteoirí a theorannú. |
|
285 |
Sa chás seo, ar thaobh amháin, áitíonn sé go bhfuil feidhm ag Airteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála maidir le seirbhísí na sochaí faisnéise, de réir bhrí na Treorach sin. |
|
286 |
Ar an taobh eile, ós rud é go dtagraítear go sainráite sa dara fleasc d’Airteagal 2(h)(i) den Treoir sin do na ceanglais ‘fógraíochta’, deir sé go dtagann Airteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála faoin réimse comhordaithe de réir bhrí na Treorach sin freisin. |
|
287 |
Deir sé gur deimhin, nach gomhchuibhítear ach gnéithe áirithe maidir le seirbhísí na sochaí faisnéise a sholáthar le Treoir 2000/31. Mar sin féin, deir sé go bhfuil feidhm ag prionsabal na tíre tionscnaimh a leagtar amach in Airteagal 3 den Treoir sin, lena n‑áirítear a rialacha nós imeachta agus substainteacha. Áitíonn sé go mbeadh sé contrártha d’fhoclaíocht, do chuspóir agus do scéim an toirmisc ghinearálta ar shrianta ar shaorghluaiseacht sheirbhísí na sochaí faisnéise a leagtar síos in Airteagal 3(2) den Treoir sin mura mbeadh feidhm aige ach amháin maidir leis na hábhair a chumhdaítear le hAirteagail 6 go 8 den Treoir sin. |
|
288 |
Tugann an Ungáir chun cuimhne, ar an gcéad dul síos, nach mbaintear amach le Treoir 2000/31, mar is léir ó aithris 10 di, ach comhchuibhiú íosta, nach ndéanann difear do leibhéal cosanta na gcuspóirí leasa ghinearálta, go háirithe cosaint mionaoiseach dá dtagraítear sa Dlí maidir le fógraíocht tráchtála. |
|
289 |
Deir sí ós rud é go bhfuil fógraíocht faoi réir rialacha agus toirmisc shonracha do mhionaoisigh i roinnt mhaith Ballstát, go léirítear nach dócha go bhfágfaidh na rialacha sin nach mbeidh soláthar trasteorann seirbhísí i réimse na faisnéise agus na cumarsáide chomh tarraingteach céanna, ós rud é go dtacaíonn Airteagal 3(4) den Treoir sin, thairis sin, le léiriú den sórt sin. |
|
290 |
Ar an dara dul síos, is é a háiteamh nach mbaineann an coincheap ‘réimse comhordaithe’, de réir bhrí Airteagal 2(h) den Treoir sin, le ceanglais a bhaineann le seirbhísí na sochaí faisnéise, nach bhfuil i gcaidreamh coimhdeach doscartha leis na seirbhísí sin. Dá réir sin, dar léi, ní féidir leis an Treoir sin cosc a chur ar na Ballstáit bearta a ghlacadh chun mionaoisigh a chosaint. |
(ii) Breithniú na Cúirte
|
291 |
Ar an gcéad dul síos, ba cheart a thabhairt faoi deara nach gcuireann an Ungáir i gcoinne, sa chás seo, go bhféadfadh na seirbhísí fógraíochta dá dtagraítear in Airteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála a bheith ina ‘seirbhísí sochaí faisnéise’ de réir bhrí Airteagal 2(a) de Threoir 2000/31, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 1(1)(b) de Threoir 2015/1535, agus a thagann, dá bhrí sin, faoi raon feidhme Threoir 2000/31. |
|
292 |
Ar an dara dul síos, ní mór a chur in iúl, i bhfianaise raon feidhme an choincheapa ‘réimse comhordaithe’ de réir bhrí an dara fleasc d’Airteagal 2(h)(i) de Threoir 2000/31, dá dtagraítear i mír 261 den bhreithiúnas seo, go dtagann an toirmeasc ar fhógraí a chur ar fáil do mhionaoisigh lena gcuirtear chun cinn nó lena léirítear imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht, i gcomhréir le hAirteagal 8(1a), faoin gcoincheap sin, ós rud é go dtagraítear go sainráite ann do ‘cheanglais a bhaineann le ‘[...] caighdeán nó inneachar na seirbhíse, lena n‑áirítear i ndáil le fógraíocht’. |
|
293 |
Sa chomhthéacs sin, ní éireoidh le hargóint na hUngáire nach dtagraíonn Airteagal 8(1a) go sonrach do sheirbhísí na sochaí faisnéise agus nach cuid den ‘réimse comhordaithe’ é, a mhéid nach gcumhdaítear leis an réimse sin ceanglais a bhaineann le seirbhísí na sochaí faisnéise nach bhfuil i gcaidreamh coimhdeach doscartha leis na seirbhísí sin. |
|
294 |
Go deimhin, de réir fhoclaíocht Airteagal 2(h) de Threoir 2000/31, cumhdaítear, leis an gcoincheap ‘réimse comhordaithe’ na ceanglais arna leagan síos i ndlíchórais na mBallstát is infheidhme maidir le soláthraithe seirbhísí na sochaí faisnéise nó seirbhísí na sochaí faisnéise, beag beann ar cibé acu de chineál ghinearálta iad nó deartha go sonrach dóibh. |
|
295 |
I ndáil leis sin, leanann sé ó chásdlí na Cúirte nach gá go mbeadh ‘cuspóir sonrach’ ag ceanglas maidir le seirbhísí na sochaí faisnéise a rialáil ina iomláine, ós rud é gur leor go saothraíonn an ceanglas sin an cuspóir nó an aidhm sin i roinnt dá fhorálacha (féach, de réir analaí, breithiúnas an 12 Meán Fómhair 2019, VG Media, C‑299/17, EU:C:2019:716, mír 32 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
296 |
Ar an tríú dul síos, ní mór a thabhairt faoi deara go gcuirtear srian, le hAirteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála, ar shaorghluaiseacht sheirbhísí na sochaí faisnéise ó Bhallstát eile, de réir bhrí Airteagal 3(2) den Treoir sin, a mhéid nach bhfuil feidhmiú na saoirse chun seirbhísí a sholáthar chomh tarraingteach céanna, trí thoirmeasc a chur ar fhógraí a chur ar fáil do mhionaoisigh lena gcuirtear chun cinn nó lena léirítear imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht. |
(b) Maidir le bonn cirt a bheith faoi na srianta de réir bhrí Airteagal 3(4) de Threoir 2000/31
(1) Argóintí na bpáirtithe
|
297 |
Áitíonn an Coimisiún nach féidir leis an Ungáir maolú, faoi Airteagal 3(4) de Threoir 2000/31, ar an toirmeasc, a leagtar síos i mír 2 den Airteagal sin, ar shrianta ar sheirbhísí na sochaí faisnéise ó Bhallstáit eile. |
|
298 |
Ní féidir a mheas, dar leis, go bhfuil gá leis an toirmeasc ar inneachar nó fógraí a chur ar fáil do mhionaoisigh lena gcuirtear chun cinn nó lena léirítear imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht, dá bhforáiltear in Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí, ar thaobh amháin, agus in Airteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála, ar an taobh eile, i bhfianaise chuspóirí leas an phobail a leagtar amach in Airteagal 3(4). |
|
299 |
Is é a thuairim, cé gur leas poiblí dlisteanach é cosaint an linbh nó cosaint cheart an tuismitheora a leanbh a thógáil, nach leor é sin a agairt as féin chun údar a thabhairt le maolú ar an toirmeasc ar shaorghluaiseacht sheirbhísí na sochaí faisnéise, ós rud é nach féidir na coincheapa ‘beartas poiblí’, ‘slándáil phoiblí’ nó ‘sláinte phoiblí’ a shainiú faoi rogha na mBallstát. I bhfianaise bhreithiúnas an 14 Feabhra 2019, Milivojević (C‑630/17, EU:C:2019:123), is gá a chruthú go sonrach, i bhfianaise imthosca an cháis, go bhfuil fíorbhagairt atá tromchúiseach go leor ann a dhéanann difear do cheann de leasanna bunúsacha na sochaí. |
|
300 |
Áitíonn an Ungáir gur admhaigh an Coimisiún féin, ina iarratas, go n‑áirítear an cuspóir mionaoisigh a chosaint go sainráite i measc chuspóirí leas an phobail a d’fhéadfadh údar a thabhairt le srian ar sholáthar sheirbhísí na sochaí faisnéise ó Bhallstát eile, rud a thoirmisctear i bprionsabal le hAirteagal 3(2) de Threoir 2000/31. Ní féidir an cuspóir sin a bhaint amach go héifeachtach trí bhearta nach bhfuil chomh sriantach céanna. |
|
301 |
Éilítear, deir sí, leis an Dlí um Chosaint Leanaí agus leis an Dlí maidir le fógraíocht tráchtála, cuspóir an leasa ghinearálta a bhaint amach, is é sin mionaoisigh a chosaint agus ceart tuismitheoirí a bheith in ann cinntí a dhéanamh maidir le hoideachas a leanaí. |
|
302 |
Maidir le fíorbhagairt atá tromchúiseach go leor a bheith ann lena ndéantar difear do cheann de leasanna bunúsacha na sochaí, tugann an Ungáir faoi deara go bhfuil rogha ag na Ballstáit maidir leis na bearta a dhéantar chun an cuspóir atá i gceist a chosaint agus maidir le déine na mbeart sin araon. |
(2) Breithniú na Cúirte
|
303 |
É sin ráite, de bhun Airteagal 3(4)(a) de Threoir 2000/31, féadfaidh na Ballstáit, maidir le seirbhís sochaí faisnéise ar leith, bearta a ghlacadh lena maolaítear ar Airteagal 3(2) den Treoir sin, ar an gcoinníoll, ar an gcéad dul síos, go bhfuil na bearta sin riachtanach ar mhaithe leis an mbeartas poiblí, le cosaint na sláinte poiblí, leis an tslándáil phoiblí nó le cosaint tomhaltóirí, ar an dara dul síos, go ndéantar na bearta sin i gcoinne seirbhís sochaí faisnéise a bhaineann an bonn de na cuspóirí sin nó atá ina riosca mór agus tromchúiseach do na cuspóirí sin, agus, ar an tríú dul síos, go bhfuil na bearta sin i gcomhréir leis na cuspóirí sin (breithiúnas an 27 Feabhra 2025, Apothekerkammer Nordrhein, EU:C:2025:122, mír 78 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
304 |
De réir fhoclaíocht na chéad fhleisce d’Airteagal 3(4)(a)(i), tagraíonn an coincheap ‘beartas poiblí’ san fhoráil sin do ‘chosaint mionaoiseach go háirithe’, a fhreagraíonn don chuspóir a n-agraíonn an Ungáir go príomha sa chás seo chun údar a thabhairt leis na srianta ar shaorghluaiseacht sheirbhísí na sochaí faisnéise atá i gceist sa dara gearán. |
|
305 |
Mar sin féin, i gcomhréir leis an gcásdlí dá dtagraítear i míreanna 129 go 133 den bhreithiúnas seo, ní féidir le Ballstát brath ar léiriú ar an bhforáil sin de Threoir 2000/31 lena ndéantar neamhaird ar an toirmeasc ar aon idirdhealú ar fhorais ghnéis nó ghnéaschlaonta, a chumhdaítear in Airteagal 21(1) den Chairt, ós rud é go bhfuil an toirmeasc sin éigeantach mar phrionsabal ginearálta de dhlí an Aontais. |
|
306 |
Ar chúiseanna atá cosúil leo siúd a leagtar amach i míreanna 135 go 162 agus i míreanna 229 go 233 den bhreithiúnas seo, ní mór a mheas go ndéanann Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí agus Airteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála idirdhealú díreach ar fhorais ghnéis agus ghnéaschlaonta, ós rud é go ndéanann na forálacha sin neamhaird ar inneachar sár-riachtanach Airteagal 21(1) den Chairt. |
|
307 |
Dá bhrí sin, ní féidir a mheas go bhfuil na srianta ar shaorghluaiseacht sheirbhísí na sochaí faisnéise ó Bhallstát eile, a bhunaítear le hAirteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí agus le hAirteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála faoi seach, riachtanach, de réir bhrí Airteagal 3(4)(a)(i) de Threoir 2000/31, chun a áirithiú go mbainfear amach an cuspóir dlisteanach maidir le mionaoisigh a chosaint. |
|
308 |
Ina theannta sin, agus in aon chás, ba cheart a thabhairt faoi deara, mar is léir ó fhoclaíocht Airteagal 3(4)(a)(ii) den Treoir sin, nach bhféadfaidh ach bearta ‘a rinneadh i gcoinne seirbhís de chuid na sochaí faisnéise’ teacht faoi raon feidhme na forála sin. |
|
309 |
Ní mór an fhoráil sin a léiriú sa chaoi nach dtagann bearta ginearálta agus teibí a bhaineann le catagóir seirbhísí sochaí faisnéise ar leith a thuairiscítear i dtéarmaí ginearálta agus a bhfuil feidhm acu gan idirdhealú maidir le haon soláthraí den chatagóir seirbhísí sin faoin gcoincheap ‘bearta arna ndéanamh i gcoinne seirbhís de chuid na sochaí faisnéise’ dá dtagraítear inti (breithiúnas an 30 Bealtaine 2024, Airbnb Ireland agus Amazon Services Europe, C‑662/22 agus C‑667/22, EU:C:2024:432, mír 70 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
310 |
Sa chás seo, is bearta ginearálta agus teibí iad Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí agus Airteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála, agus mar thoradh air sin ní chomhlíonann siad an coinníoll a leagtar síos in Airteagal 3(4)(a)(ii) de Threoir 2000/31. |
(c) Conclúid
|
311 |
I bhfianaise na mbreithnithe uile roimhe seo, ba cheart a dhearbhú go bhfuil bunús leis an dara gearán. |
3. Maidir leis an tríú gearán, sárú ar Airteagail 16 agus 19 de Threoir 2006/123 mar aon le sárú ar Airteagal 56 CFAE
(a) Maidir le srian de réir bhrí Airteagail 16 agus 19 de Threoir 2006/123 agus de réir bhrí Airteagal 56 CFAE a bheith ann
(1) De réir fhoclaíocht Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí
(i) Argóintí na bpáirtithe
|
312 |
Leis an gcéad chuid den tríú gearán, líomhnaíonn an Coimisiún nár chomhlíon an Ungáir a hoibleagáidí faoi Airteagail 16 agus 19 de Threoir 2006/123 agus faoi Airteagal 56 CFAE. |
|
313 |
Áitíonn sé go gcuirtear toirmeasc le hAirteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí ar inneachar a chur ar fáil do dhaoine faoi bhun 18 mbliana d’aois lena gcuirtear chun cinn nó in iúl imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasachas, agus, ar an mbonn sin, go bhféadfaí difir a dhéanamh do sholáthar trasteorann seirbhísí leis an Airteagal 6/A úd. |
|
314 |
Áitíonn sé go bhfuil feidhm ag Airteagal 6/A maidir le soláthar sheirbhísí na sochaí faisnéise agus cumhdaítear leis ní hamháin seirbhísí a sholáthraíonn comhlachtaí poiblí, ach freisin seirbhísí a sholáthraíonn daoine nádúrtha agus dlítheanacha, chomh maith le heagraíochtaí nach bhfuil pearsantacht dhlítheanach acu. Deir sé go bhfuil Airteagal 6/A dírithe ar chomhlachtaí poiblí nó príobháideacha a rannchuidíonn le feidhmiú na gceart agus le cosaint leasanna dlíthiúla leanaí, chomh maith le dualgais tuismitheora a chomhlíonadh. |
|
315 |
Ós rud é go bhféadfaí iad a sholáthar freisin ar luach saothair, tá sé den tuairim go dtagann na seirbhísí sin faoin gcoincheap ‘seirbhís’ de réir bhrí Chonradh FAE agus Threoir 2006/123. I dtaca leis sin, ní chuirtear cosc le cineál neamhbhrabúsach sochair a thagann faoi raon feidhme Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí, fiú má sholáthraíonn eintitis phríobháideacha é, ar é a aicmiú mar ‘sheirbhís’ de réir bhrí dhlí an Aontais. Is léir dó freisin ó fhoclaíocht shoiléir Airteagal 5(s)(se) den Dlí um Chosaint Leanaí, ina dtagraítear do ‘na coinníollacha is gá chun an ghníomhaíocht a fheidhmiú maidir le seirbhísí leasa leanaí agus cosanta leanaí a sholáthar’. |
|
316 |
Dá bhrí sin, measann sé gur dócha go dtairgfidh soláthraithe seirbhíse atá bunaithe i mBallstát eile seirbhísí cúraim leanaí san Ungáir d’aon duine, i bhfoirm ionaid cúraim lae, scoileanna naíolainne, ranganna príobháideacha, cúnamh teaghlaigh au pair nó cúrsaí oiliúna. |
|
317 |
Ina theannta sin, áitíonn sé go mbaineann náisiúnaigh Ballstát eile tairbhe as na seirbhísí a bhfuil feidhm ag Airteagal 6/A maidir leo le linn a bhfanachta san Ungáir dar leis, ós rud é go bhfuil feidhm ag Airteagal 4(1) den Dlí um Chosaint Leanaí freisin maidir le leanaí náisiúnach eachtrach a fheidhmíonn a gceart chun saorghluaiseachta sa Bhallstát sin ar feadh tréimhse níos faide ná 3 mhí. |
|
318 |
Áitíonn sé nach dhéantar cineál trasteorann na seirbhísí sin a neamhbhailíochtú le haithris 114 de Threoir 2014/24/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 26 Feabhra 2014 maidir le soláthar poiblí agus lena n‑aisghairtear Treoir 2004/18/CE (IO 2014 L 94, lch. 65), ós rud é nach bhfuil sé beartaithe leis an aithris sin raon feidhme Threoir 2006/123 ná Airteagal 56 CFAE a shainiú. |
|
319 |
Thairis sin, deir sé nach féidir Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí a bheith ina ábhar eisceachta faoi Airteagal 2(2) de Threoir 2006/123, a mhéid a chuirtear srian le hAirteagal 6/A ar an tsaoirse chun seirbhísí trasteorann a sholáthar agus ar an tsaoirse chun seirbhísí trasteorann a fháil, de réir bhrí Airteagail 16 agus 19 den Treoir sin agus Airteagal 56 CFAE. |
|
320 |
Go háirithe, luann sé nach féidir le hAirteagal 6/A teacht faoin eisceacht dá bhforáiltear in Airteagal 2(2)(j) den Treoir sin, lena ndíolmhaítear seirbhísí sóisialta a bhaineann le cúram leanaí arna soláthar ag an Stát ó chur i bhfeidhm na Treorach sin. Níl feidhm ag an eisceacht sin, ar thaobh amháin, maidir le seirbhísí a sholáthraíonn comhlachtaí príobháideacha sa réimse sin agus, ar an taobh eile, maidir le cúram leanaí i gcoitinne. |
|
321 |
Áitíonn an Ungáir, ar an gcéad dul síos, nach bhfuil feidhm ag Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí ach amháin i gcomhthéacs an chórais institiúidigh um chosaint leanaí. Ar an taobh eile, deir sí nach seirbhísí de chineál eacnamaíoch iad sochair agus bearta chun leanaí a chosaint a sholáthraítear ar luach saothair agus, in aon chás, go dtagann siad faoin eisceacht dá bhforáiltear in Airteagal 2(2)(j) de Threoir 2006/123. |
|
322 |
Deir sise, cé go soláthraíonn daoine nádúrtha agus dlítheanacha agus eagraíochtaí eile nach bhfuil pearsantacht dhlítheanach acu na seirbhísí sin, ní athraítear a gcineál neamhbhrabúsach, ós rud é go n‑ainmnítear le hAirteagal 5(s) den Dlí um Chosaint Leanaí na daoine agus na heagraíochtaí a bhfuil ceadúnas acu gníomhaíochtaí a dhéanamh chun leas leanaí a chur chun cinn agus iad a chosaint. |
|
323 |
Dá bhrí sin, tá sí den tuairim fiú dá soláthródh soláthraithe arna sainordú ag an Stát nó carthanais arna n‑aithint ag an Stát na seirbhísí sin, go dtiocfadh an fhoráil sin faoin eisceacht dá bhforáiltear in Airteagal 2(2)(j) de Threoir 2006/123. Dar leis an Ungáir, tá an fhoráil sin comhionann leis an bhforáil a bhaineann le seirbhísí sóisialta i réimsí an chúraim leanaí agus na tacaíochta teaghlaigh, de réir bhrí na Treorach sin. Cuireann an Ballstát sin in iúl freisin nach mbaineann Airteagal 6/A den Dlí sin le heagraíochtaí príobháideacha a dhéanann gníomhaíochtaí de chineál sóisialta lasmuigh de chreat an Dlí sin. Thairis sin, ní féidir aon cheist a bheith ann, dar leis an mBallstát sin, maidir le sárú ar Airteagal 19 den Treoir sin, is é sin le rá, srian ar úsáid seirbhíse arna soláthar ag soláthraí atá bunaithe i mBallstát eile, ós rud é nach féidir na seirbhísí a chumhdaítear leis an Dlí um Chosaint Leanaí a sholáthar ach amháin san Ungáir. |
|
324 |
Dar leis an Ungáir, is gá aithris 114 de Threoir 2014/24 a chur san áireamh, i ndáil leis sin, ina luaitear ‘go gcoinníonn roinnt catagóirí seirbhísí, mar gheall ar a gcineál intreach, gné thrasnáisiúnta theoranta, eadhon seirbhísí arb é atá iontu seirbhísí pearsanta amhail seirbhísí sóisialta, sláinte agus oideachais áirithe’. |
|
325 |
In aon chás, tá sí den tuairim nach ndéantar difear, le hAirteagal 6/A den Dlí sin, do shaoirse rochtana soláthraithe seirbhíse ar mhargadh na hUngáire, ach go gcuirtear srian leis, i gcomhthéacs seirbhísí a chumhdaítear leis an Dlí sin, ar rochtain mionaoiseach ar an inneachar dá dtagraítear san fhoráil sin. |
(ii) Breithniú na Cúirte
|
326 |
Mar réamhphointe, maidir leis an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar, dá dtagraítear in Airteagal 56 CFAE, ba cheart a mheabhrú go léirítear raon feidhme na saoirse sin go sonrach, go háirithe, le Treoir 2006/123 (féach, chuige sin, breithiúnas an 30 Bealtaine 2024, Airbnb Ireland agus Amazon Services Europe, C‑662/22 agus C‑667/22, EU:C:2024:432, mír 47). |
|
327 |
De réir an chásdlí, ar thaobh amháin, leanann sé, go bunúsach, ó aithris 7 den Treoir sin go ndéanann sé comhchuibhiú spriocdhírithe chun creat dlíthiúil ginearálta a bhunú a rachaidh chun tairbhe do raon leathan seirbhísí agus sainiúlachtaí gach cineáil gníomhaíochta agus a gcórais rialála á gcur san áireamh ag an am céanna. Ar an taobh eile, ba cheart a mheabhrú, i gcás ina bhfuil réimse faoi réir comhchuibhiú, nach mór measúnú a dhéanamh ar aon bheart náisiúnta a thagann faoina raon feidhme i bhfianaise fhorálacha an bhirt comhchuibhithe sin (breithiúnas an 19 Meitheamh 2025, an Coimisiún v an Pholainn (Fógraíocht ar chógaslanna), C‑200/24, EU:C:2025:459, mír 65 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
328 |
Mar a luaitear in Airteagal 1(1) de Threoir 2006/123, leagtar síos léi forálacha ginearálta lena n‑éascaítear, inter alia, saorghluaiseacht seirbhísí, agus ardleibhéal caighdeáin seirbhísí á áirithiú ag an am céanna. |
|
329 |
De réir Airteagal 2(1) de Threoir 2006/123 tá feidhm ag an Treoir sin maidir le seirbhísí arna soláthar ag soláthraithe atá bunaithe i mBallstát, agus an coincheap ‘seirbhís’ a shainmhínítear in Airteagal 4(1) den Treoir sin mar ‘aon ghníomhaíocht eacnamaíoch ar bhonn féinfhostaithe, a thugtar de ghnáth ar luach saothair, dá dtagraítear in Airteagal [57 CFAE]’. |
|
330 |
Mar sin féin, le hAirteagal 2(2) eisiatar roinnt gníomhaíochtaí ó raon feidhme Threoir 2006/123, go háirithe, de réir phointí (a), (i) agus (j) den fhoráil sin, seirbhísí leasa ghinearálta neamheacnamaíocha, gníomhaíochtaí a bhaineann le feidhmiú údaráis oifigiúil agus seirbhísí sóisialta a bhaineann le cúram leanaí agus tacaíocht teaghlaigh. |
|
331 |
Thairis sin, faoi Airteagal 3(1) den Treoir sin, níl sé infheidhme má thagann a fhorálacha salach ar fhoráil de ghníomh eile de chuid an Aontais lena rialaítear gnéithe sonracha den rochtain ar ghníomhaíocht seirbhíse nó d’fheidhmiú gníomhaíochta seirbhíse in earnálacha sonracha nó le haghaidh gairmeacha sonracha (breithiúnas an 3 Nollaig 2020, Star Taxi App, C‑62/19, EU:C:2020:980, mír 78 agus an cásdlí dá dtagraítear). Dá bhrí sin, mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara i mír 330 dá Tuairim, forchuirtear rialacha ginearálta lena gceadaítear aitheantas frithpháirteach a chur i bhfeidhm i réimse na seirbhísí seachas seirbhísí closamhairc nó seirbhísí na sochaí faisnéise leis an Treoir sin. |
|
332 |
Ina theannta sin, foráiltear leis an gcéad dá fhomhír d’Airteagal 16(1) den Treoir sin, ar an gcéad dul síos, go n‑urramóidh na Ballstáit an ceart atá ag soláthraithe seirbhísí a sholáthar i mBallstát seachas an Ballstát ina bhfuil siad bunaithe agus, ar an dara dul síos, go ráthóidh an Ballstát ina soláthraítear an tseirbhís, inter alia, an tsaoirse chun an ghníomhaíocht seirbhíse a fheidhmiú ar a chríoch. I bhfianaise an tríú fomhír d’Airteagal 16(1) ní cheanglóidh na Ballstáit go mbeidh rochtain ar ghníomhaíocht seirbhíse ina gcríoch, ná feidhmiú gníomhaíochta seirbhíse ina gcríoch, faoi réir aon cheanglais nach n‑urramaítear prionsabail an neamh-idirdhealaithe, an riachtanais agus na comhréireachta. |
|
333 |
De réir Airteagal 16(3) den Treoir sin, féadfaidh an Ballstát a mbogann an soláthraí chuige chun a sheirbhís a sholáthar ceanglais a fhorchur maidir le soláthar na gníomhaíochta seirbhíse i gcás ina bhfuil údar leis na ceanglais sin, inter alia, ar fhorais an bheartais phoiblí, i gcomhréir le hAirteagal 16(1). |
|
334 |
I gcomhréir le hAirteagal 19 de Threoir 2006/123, ní fhéadfaidh na Ballstáit ceanglais a fhorchur ar fhaighteoir seirbhíse lena gcuirtear srian ar úsáid seirbhíse arna soláthar ag soláthraí atá bunaithe i mBallstát eile, inter alia, faoi Airteagal 19(a), an oibleagáid údarú a fháil óna n‑údaráis inniúla nó dearbhú a dhéanamh lena n‑údaráis inniúla. |
|
335 |
Ar an gcéad dul síos, is gá a fháil amach, de bhun Airteagal 3(1) den Treoir sin agus i bhfianaise an chásdlí a eascraíonn as breithiúnas an 3 Nollaig 2020, Star Taxi App (C‑62/19, EU:C:2020:980), an ionann Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí, mar a luaitear i míreanna 266 go 273 den bhreithiúnas seo, agus reachtaíocht is infheidhme maidir le ‘seirbhísí na sochaí faisnéise’, de réir bhrí Airteagal 2(a) de Threoir 2000/31, agus cur i bhfeidhm Airteagal 6/A de na ceanglais a eascraíonn as Treoir 2006/123 agus as Airteagal 56 CFAE, ós rud é go rialaítear go sonrach le Treoir 2000/31 saorghluaiseacht sheirbhísí na sochaí faisnéise. |
|
336 |
I ndáil leis sin, ní mór a thabhairt faoi deara, mar is léir ó na míreanna céanna sin den bhreithiúnas seo, i bhfianaise an réimse leathain daoine a bhfuil feidhm ag Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí maidir leo, lena n‑áirítear ní hamháin soláthraithe ach faighteoirí seirbhísí a úsáidtear i ngníomhaíochtaí a thagann faoi raon feidhme an Airteagail sin freisin, nach féidir a chur as an áireamh, mar a luaigh an tAbhcóide Ginearálta, go bunúsach, i mír 331 dá Tuairim, go bhforchuirtear an toirmeasc ar an inneachar dá dtagraítear san Airteagal sin a chur ar fáil i gcomhthéacs seirbhísí a sholáthar seachas seirbhísí na sochaí faisnéise, de réir bhrí Threoir 2000/31. |
|
337 |
I bhfianaise Airteagal 4(1) de Threoir 2006/123, ar dá réir a áirítear leis an gcoincheap ‘seirbhís’ aon ghníomhaíocht eacnamaíoch ar bhonn féinfhostaithe, a sholáthraítear de ghnáth ar luach saothair, dá dtagraítear in Airteagal 57 CFAE, d’fhéadfadh seirbhísí den sórt sin a bheith comhdhéanta de bhunseirbhísí cosanta leanaí san Ungáir, amhail gníomhaíochtaí cúraim lae. |
|
338 |
Is fíor go gcumhdaítear le hAirteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí freisin comhlachtaí poiblí nó príobháideacha a rannchuidíonn le feidhmiú chearta agus chosaint na leasanna dlíthiúla leanaí agus le comhlíonadh dualgas tuismitheora. |
|
339 |
Mar sin féin, mar a áitíonn an Coimisiún, is féidir seirbhísí den sórt sin a sholáthar ar luach saothair freisin. |
|
340 |
Sa bhreis ar chásdlí na Cúirte dá dtagraítear i míreanna 267 agus 268 den bhreithiúnas seo, ba cheart a mheabhrú, i ndáil leis sin, nach féidir a chur as an áireamh go bhféadfaidh bunaíocht phoiblí roinnt gníomhaíochtaí a dhéanamh, idir ghníomhaíochtaí eacnamaíocha agus ghníomhaíochtaí neamheacnamaíocha, ar choinníoll go n‑eisiatar aon phriacal go ndéanfaí a gníomhaíochtaí eacnamaíocha a ‘thras-fhóirdheonú’ trí bhíthin cistí poiblí a dtairbhíonn sí díobh i ndáil lena gníomhaíochtaí neamheacnamaíocha (féach, chuige sin, breithiúnas an 27 Meitheamh 2017, Congregación de Escuelas Pías Provincia Betania, C‑74/16, EU:C:2017:496, mír 51). |
|
341 |
Dá bhrí sin, tagann seirbhísí eacnamaíocha den sórt sin, a chumhdaítear le hAirteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí, faoin gcoincheap ‘seirbhís’ de réir bhrí Airteagal 4(1) de Threoir 2006/123. |
|
342 |
Ar an dara dul síos, is gá scrúdú a dhéanamh an bhfuil na seirbhísí sin eisiata ó raon feidhme na Treorach sin faoi Airteagal 2(2)(j) di, ar dá réir nach bhfuil feidhm ag an Treoir sin, inter alia, maidir le seirbhísí sóisialta a bhaineann le cúram leanaí. |
|
343 |
Is fíor gur léir ó léamh comhcheangailte ar an bhforáil sin agus ar aithris 27 den Treoir sin nach dtagann ach ‘seirbhísí sóisialta’ a chomhlíonann dhá choinníoll charnacha faoi raon feidhme coincheapa den sórt sin. Cé go mbaineann an chéad choinníoll le cineál na ngníomhaíochtaí a dhéantar, baineann an dara coinníoll le stádas sholáthraí na seirbhísí, a fhéadfaidh an Stát féin a sholáthar, ag comhlachas carthanúil atá aitheanta amhlaidh ag an Stát nó ag soláthraí seirbhíse príobháideach arna shainordú ag an Stát (féach, chuige sin, breithiúnas an 11 Iúil 2013, Femarbel, C‑57/12, EU:C:2013:517, míreanna 42 go 44). |
|
344 |
I ndáil leis sin, ní mór a mheas go bhfuil soláthraí seirbhíse príobháideach sainordaithe ag an Stát a mhéid atá ‘oibleagáid’ air na seirbhísí sóisialta a chuirtear de chúram air a sholáthar (breithiúnas an 11 Iúil 2013, Femarbel, C‑57/12, EU:C:2013:517, mír 46). |
|
345 |
Níor léirigh an Ungáir gurb é an Stát, comhlachas carthanachta atá aitheanta amhlaidh ag an Stát nó soláthraí seirbhíse príobháideach arna shainordú ag an Stát a sholáthraíonn na tairbhí agus na bearta sonracha uile a thagann faoi raon feidhme an Dlí um Chosaint Leanaí. |
|
346 |
Ar an tríú dul síos, is gá scrúdú a dhéanamh an gá an toirmeasc a leagtar síos in Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí a mheas mar cheanglas a d’fhéadfadh srian a chur ar shaorghluaiseacht seirbhísí de réir bhrí Threoir 2006/123. |
|
347 |
Sainmhínítear an coincheap ‘ceanglas’ in Airteagal 4(7) den Treoir sin, ar dá réir a chumhdaítear leis an gcoincheap sin aon oibleagáid, toirmeasc, coinníoll nó teorainn dá bhforáiltear i ndlíthe, i rialacháin nó i bhforálacha riaracháin na mBallstát nó mar thoradh ar chásdlí, ar chleachtas riaracháin, ar rialacha comhlachtaí gairmiúla nó ar rialacha comhchoiteanna comhlachas gairmiúil nó eagraíochtaí gairmiúla eile arna nglacadh i bhfeidhmiú a neamhspleáchais dhlíthiúil. |
|
348 |
Ní mór an sainmhíniú sin a léamh i bhfianaise aithris 9 den Treoir sin, ar dá réir a bhfuil feidhm ag an Treoir sin go heisiach maidir le ceanglais a dhéanann difear do rochtain ar ghníomhaíocht seirbhíse nó d’fheidhmiú na gníomhaíochta sin agus, dá bhrí sin, nach bhfuil feidhm aici maidir le ceanglais nach rialaítear go sonrach leis an ngníomhaíocht sin nó nach ndéanann difear sonrach di, ach nach mór do sholáthraithe seirbhísí den sórt sin a chomhlíonadh ar an mbealach céanna le daoine atá ag gníomhú i gcáil phríobháideach (féach, chuige sin, breithiúnais an 30 Eanáir 2018, X agus Visser, C‑360/15 agus C‑31/16, EU:C:2018:44, mír 123, agus an 22 Meán Fómhair 2020, Cali Apartments, C‑724/18 agus C‑727/18, EU:C:2020:743, mír 40). |
|
349 |
Thairis sin, de réir cásdlí socair, ní mór a mheas gur srianta ar an tsaoirse sin iad na ceanglais uile lena gcuirtear toirmeasc, bac nó nach bhfuil chomh tarraingteach céanna d’fheidhmiú na saoirse chun seirbhísí a sholáthar (féach, chuige sin, breithiúnas an 19 Meitheamh 2025, an Coimisiún v an Pholainn (Fógraíocht ar chógaslanna), C‑200/24, EU:C:2025:459, mír 71 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
350 |
Cumhdaítear leis an gcoincheap ‘srianadh’, de réir bhrí Threoir 2006/123, ceanglais arna nglacadh ag Ballstát a dhéanann difear, cé go bhfuil siad infheidhme gan idirdhealú, do rochtain ar an margadh d’oibreoirí eacnamaíocha ó Bhallstáit eile (breithiúnas an 19 Meitheamh 2025, an Coimisiún v an Pholainn (Fógraíocht a dhéanamh ar chógaslanna), C‑200/24, EU:C:2025:459, mír 72 agus an cásdlí dá dtagraítear), trí ghníomhaíochtaí soláthraí seirbhíse atá bunaithe i mBallstát eile a thoirmeasc, a bhac nó a dhéanamh níos neamhtharraingtí i gcás ina soláthraíonn sé seirbhísí comhchosúla go dleathach (breithiúnas an 12 Meán Fómhair 2013, Konstantinides, C‑475/11, EU:C:2013:542, mír 44 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
351 |
I bhfianaise an chásdlí dá dtagraítear i míreanna 348 go 350 den bhreithiúnas seo, ní mór a mheas go laghdaíonn Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí ní hamháin an fhéidearthacht do sholáthraithe atá bunaithe i mBallstát eile seirbhísí ina bhfuil an t‑inneachar dá dtagraítear san Airteagal sin a sholáthar dá gcustaiméirí ionchasacha a bhfuil cónaí orthu san Ungáir, ach nach bhfuil fáil na seirbhísí sin chomh tarraingteach céanna d’fhaighteoirí na seirbhísí a thagann faoi raon feidhme an Airteagail sin. |
|
352 |
Dá bhrí sin, is ionann an toirmeasc a leagtar síos san fhoráil sin agus ceanglas a d’fhéadfadh srian a chur ar shaorghluaiseacht seirbhísí de réir bhrí Threoir 2006/123. |
(2) Maidir le hAirteagal 8(1a) den Dlí um Fhógraíocht Tráchtála
(i) Argóintí na bpáirtithe
|
353 |
Leis an dara cuid den tríú gearán, líomhnaíonn an Coimisiún nár chomhlíon an Ungáir a hoibleagáidí faoi Airteagail 16 agus 19 de Threoir 2006/123 agus faoi Airteagal 56 CFAE. |
|
354 |
Áitíonn sé go gcuirtear toirmeasc le hAirteagal 8(1a) den Dlí um Chosaint Leanaí ar inneachar a chur ar fáil do dhaoine faoi bhun 18 mbliana d’aois lena gcuirtear chun cinn nó in iúl an t‑imeacht ó fhéiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht, agus ar an mbonn sin, cuirtear srian ar sholáthar trasteorann seirbhísí fógraíochta. |
|
355 |
Ar an gcéad dul síos, áitíonn an Coimisiún go ndéanann Airteagal 8(1a) difear ní hamháin do sheirbhísí fógraíochta as líne, amhail dearadh agus foilsiú póstaer, fógraí sa phreas nó bileoga, ach freisin do gach gníomhaíocht tráchtála go ginearálta a úsáideann fógraíocht chun earraí agus seirbhísí a chur chun cinn. |
|
356 |
Dá bhrí sin, deir sé go gcumhdaítear fógraíocht trí mheáin leictreonacha agus fógraíocht fhisiceach araon chomh maith le fógraíocht trí mheáin eile, amhail ar an teileafón le hAirteagal 8(1a). |
|
357 |
Dá réir sin, deir sé go dtagann na seirbhísí dá dtagraítear in Airteagal 8(1a) faoi raon feidhme Threoir 2006/123 agus Airteagal 56 CFAE. I ndáil leis sin, níl feidhm ag Airteagal 3(1) den Treoir sin ná ag an eisceacht a leagtar amach in Airteagal 2(2)(c) agus (g) di sa chás seo. |
|
358 |
Ar an dara dul síos, maidir le srian a bheith ar shaorghluaiseacht seirbhísí, tugann an Coimisiún dá aire, ar an gcéad dul síos, cé nach dtoirmisctear le hAirteagal 8(1a), go ginearálta, fógraíocht a scaipeadh ar inneachar íogair, go bhfuil toirmeasc ar aon fhógraíocht a thagraíonn d’inneachar lena gcuirtear an t-imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht chun cinn nó in iúl mar thoradh ar an bhforáil sin. |
|
359 |
Is léir dó, ó bhreithiúnas an 12 Meán Fómhair 2013, Konstantinides (C‑475/11, EU:C:2013:542, mír 56), go bhfuil reachtaíocht náisiúnta lena dtoirmisctear fógraíocht ina bhfuil inneachar áirithe ina bac ar an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar. |
|
360 |
I ndáil leis sin, deir sé gur leor na héifeachtaí sriantacha a d’fhéadfadh a bheith ann chun a shuíomh go bhfuil srian ann, lena n‑áirítear freisin bearta a d’fhéadfadh soláthar trasteorann seirbhísí a dhíspreagadh nó a dhéanamh níos neamhtharraingtí, mar is léir ó bhreithiúnais an 17 Iúil 2008, Corporación Dermoestética (C‑500/06, EU:C:2008:421, míreanna 33 agus 34), agus an 19 Nollaig 2012, an Coimisiún v an Bheilg (C‑577/10, EU:C:2012:814, mír 38). |
|
361 |
Ar an dara dul síos, déantar difear chomh maith le hAirteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála do sheirbhísí trasteorann nach fógraíocht iad, iontu féin, ach a bhfuil fógraíocht ag gabháil leo lena gcuirtear an homaighnéasacht, athrú inscne nó imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta ar aon dul leis an ngnéas breithe chun cinn nó in iúl, eadhon ‘fógraíocht tionlacain’. |
|
362 |
Áitíonn an Ungáir nach mbaintear de thátal as an srian ar sheirbhísí fógraíochta as líne, faoi Airteagal 8(1a), ann féin, go gcuirfí bac ar fheidhmiú gníomhaíochta tráchtála nó nach mbeadh sé chomh tarraingteach céanna. |
|
363 |
Cuireann an Ballstát sin in iúl nach bhfuil sé i gceist le hAirteagal 8(1a) toirmeasc ginearálta a bhunú, ach inrochtaineacht ar fhógraíocht a theorannú lena gcuirtear imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht chun cinn nó in iúl, do spriocphobal na ndaoine faoi bhun 18 mbliana d’aois. Tugtar le tuiscint, le cur chun cinn an ábhair sin go gcuirtear na cineálacha iompair sin i láthair ar bhealach níos fabhraí nó níos buntáistí ná na noirm ghnéis a nglactar leo go ginearálta sa tsochaí lena mbaineann. B’amhlaidh a bheadh, mar shampla, dá spreagfadh an fhógraíocht go sainráite mionaoisigh a bheith homaighnéasach nó a ngnéas a athrú. |
|
364 |
Dá bhrí sin, ní leagtar síos, le hAirteagal 8(1a), ach toirmeasc ar inneachar áirithe le haghaidh fógraíocht atá dírithe ar mhionaoisigh, ach níl toirmeasc i gceist leis ar sheirbhísí fógraíochta trasteorann a ordú, a cheannach nó a thairiscint lena gcuirtear imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht chun cinn nó in iúl. |
(ii) Breithniú na Cúirte
|
365 |
Ar an gcéad dul síos, ba cheart a mheabhrú go leanann sé ó mhír 291 den bhreithiúnas seo go bhféadfadh na seirbhísí fógraíochta dá dtagraítear in Airteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála a bheith ina ‘seirbhísí sochaí faisnéise’ de réir bhrí Airteagal 2(a) de Threoir 2000/31, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 1(1)(b) de Threoir 2015/1535, agus go dtagann na seirbhísí sin, dá bhrí sin, faoi raon feidhme Threoir 2000/31. |
|
366 |
Mar a luaigh an tAbhcóide Ginearálta i mír 333 dá Tuairim, ní féidir a chur as an áireamh, ag féachaint do raon feidhme an‑leathan an toirmisc a leagtar síos in Airteagal 8(1a), lena gcumhdaítear ‘fógraí [...] lena gcuirtear an t‑imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht chun cinn nó in iúl’, go gcumhdaítear leis an bhforáil sin fógraíocht a dhéantar ar bhealach eile seachas trí sheirbhís meán closamhairc nó trí mhodhanna leictreonacha, mar shampla trí thaispeáint, agus cineálacha eile fógraíochta, amhail fógraíocht tionlacain. |
|
367 |
I gcomhréir le hAirteagal 3(1) de Threoir 2006/123, d’fhéadfadh na seirbhísí fógraíochta dá dtagraítear in Airteagal 8(1a) teacht faoin gcoincheap ‘seirbhís’, de réir bhrí phointe 1 d’Airteagal 4 den Treoir sin, a mhéid nach rialaítear na seirbhísí sin le foráil eile de dhlí an Aontais lena rialaítear gnéithe sonracha den rochtain ar ghníomhaíocht seirbhíse nó d’fheidhmiú gníomhaíochta seirbhíse in earnálacha sonracha atá ar neamhréir leis an Treoir sin. |
|
368 |
Ar an dara dul síos, ba cheart a thabhairt faoi deara nach féidir le seirbhísí fógraíochta seachas seirbhísí fógraíochta closamhairc nó leictreonacha, dá dtagraítear i mír 366 den bhreithiúnas seo, teacht faoi na heisceachtaí a leagtar síos in Airteagal 2(2)(c) agus (g) den Treoir sin, a bhaineann le seirbhísí agus líonraí cumarsáide leictreonaí agus seirbhísí closamhairc. |
|
369 |
Sa tríú háit, is gá scrúdú a dhéanamh an gá an toirmeasc a leagtar síos in Airteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála a mheas mar cheanglas a d’fhéadfadh srian a chur ar shaorghluaiseacht seirbhísí, de réir bhrí Threoir 2006/123, agus, dá réir sin, mar shrian ar an tsaorghluaiseacht sin de réir bhrí Airteagal 56 CFAE. |
|
370 |
Caithfear a thabhairt chun cuimhne gurb é a eascraíonn ó chásdlí na Cúirte, ar thaobh amháin, ná go bhfuil reachtaíocht náisiúnta lena gcuirtear cosc, go ginearálta agus go hiomlán, ar aon fhógraíocht ar ghníomhaíocht áirithe, d’fhéadfaí srian a chur ar an bhféidearthacht, i gcás daoine atá i mbun na gníomhaíochta sin, iad féin a chur in iúl dá gcustaiméirí ionchasacha agus na seirbhísí atá beartaithe go dtairgfear dóibh a chur chun cinn. Dá bhrí sin, ní mór a mheas go gcuireann reachtaíocht náisiúnta den sórt sin srian ar an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar (breithiúnas an 19 Meitheamh 2025, an Coimisiún v an Pholainn (Fógraíocht a dhéanamh ar chógaslanna), C‑200/24, EU:C:2025:459, mír 73 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
371 |
Ar an dara dul síos, de réir an chásdlí sin, fiú mura leagtar síos leis an reachtaíocht náisiúnta toirmeasc ginearálta agus iomlán den sórt sin ar fhógraíocht nó ar chineál sonrach fógraíochta, d’fhéadfadh reachtaíocht den sórt sin a bheith ina bac ar an tsaoirse chun seirbhísí fógraíochta lena mbaineann a sholáthar (féach, chuige sin, breithiúnas an 12 Meán Fómhair 2013, Konstantinides, C‑475/11, EU:C:2013:542, mír 56 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
372 |
Murab ionann agus an méid a mhaíonn an Ungáir, d’fhéadfadh Airteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála teorainn a chur le hordú, ceannach nó soláthar trasteorann seirbhísí fógraíochta. |
|
373 |
I bhfianaise an chásdlí dá dtagraítear i míreanna 370 agus 371 den bhreithiúnas seo, is ionann an toirmeasc a leagtar síos in Airteagal 8(1a) agus ceanglas lena gcuirtear srian ar an tsaoirse chun seirbhísí a sholáthar, de réir bhrí Threoir 2006/123, a mhéid a chuireann an fhoráil sin srian ar an bhféidearthacht, do dhaoine a sholáthraíonn seirbhísí fógraíochta, na seirbhísí sin a chur chun cinn san Ungáir, i gcás ina bhféadfadh mionaoiseach na fógraí a thairgeann siad, lena n‑áirítear an t‑inneachar dá dtagraítear san Airteagal sin, a fheiceáil nó a chloisteáil, i gcás inarb iomchuí. |
|
374 |
Thairis sin, ní féidir go n‑éireoidh le hargóint na hUngáire nach dtagann fógraíocht faoi réimse comhchuibhithe, agus is é sin an fáth go bhfuil lánrogha leathan ag na Ballstáit maidir leis na ceanglais a bhaineann le cosaint mionaoiseach a chinneadh. |
|
375 |
Leanann sé, go bunúsach, ó aithris 7 de Threoir 2006/123 go ndéantar comhchuibhiú spriocdhírithe leis an Treoir sin chun creat dlíthiúil ginearálta a bhunú a rachaidh chun tairbhe do réimse leathan seirbhísí agus sainiúlachtaí gach cineáil gníomhaíochta agus a gcórais rialála á gcur san áireamh ag an am céanna. |
|
376 |
Dá bhrí sin, ós rud é go leagtar síos leis an Treoir sin, mar is léir ó Airteagal 1(1) di, forálacha ginearálta arb é is aidhm dóibh deireadh a chur le srianta ar shaorghluaiseacht seirbhísí idir na Ballstáit chun rannchuidiú le margadh inmheánach seirbhísí atá saor agus iomaíoch a bhaint amach, ceanglaítear ar na Ballstáit, mar a thugann an Coimisiún faoi deara, a lánrogha a fheidhmiú laistigh de na teorainneacha a leagtar síos leis an Treoir sin. |
(3) Maidir le hAirteagal 9(12) den Dlí maidir leis an Oideachas Poiblí
(i) Argóintí na bpáirtithe
|
377 |
Leis an tríú cuid den tríú gearán, líomhnaíonn an Coimisiún nár chomhlíon an Ungáir a hoibleagáidí faoi Airteagail 16 agus 19 de Threoir 2006/123 agus faoi Airteagal 56 CFAE. |
|
378 |
Tugann sé dá aire go bhforáiltear le hAirteagal 9(12) den Dlí maidir le hoideachas poiblí nár cheart gníomhaíochtaí a eagraítear do dhaltaí a bhaineann le cultúr gnéasach, saol gnéis, gnéaschlaonadh agus forbairt ghnéasach a dhíriú ar imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht a chur chun cinn. |
|
379 |
Ar an gcéad dul síos, measann an Coimisiún go dtagann na seirbhísí oideachais dá dtagraítear faoi raon feidhme Threoir 2006/123 agus Airteagal 56 CFAE. |
|
380 |
I ndáil leis sin, cuireann an Coimisiún in iúl go gcumhdaítear seirbhísí arna soláthar ag comhlachtaí príobháideacha leis an Treoir sin agus leis an Airteagal sin, mar aon le seirbhísí oideachais arna soláthar ag soláthraithe atá bunaithe i mBallstáit eile. Ar an gcaoi chéanna, is dócha, dar leis, go ndéanfaidh forais oideachais phoiblí nach dtagann a bpríomhghníomhaíochtaí faoi raon feidhme na Treorach sin gníomhaíochtaí comhlántacha, a sholáthraítear go ginearálta ar luach saothair, amhail comhdhálacha a eagrú. |
|
381 |
Mar sin féin, tá sé den tuairim nach mbaineann an cás seo le hoideachas poiblí na hUngáire, ach le gníomhaíochtaí eacnamaíocha a chumhdaítear le rialacha mhargadh inmheánach an Aontais, go háirithe i réimse an oideachais. |
|
382 |
A mhéid a bhaineann Airteagal 9(12) den Dlí maidir le hoideachas poiblí le gníomhaíochtaí le ‘cultúr gnéasach, saol gnéis, gnéaschlaonadh agus forbairt ghnéasach’, arna n‑eagrú i bhforais oideachais phoiblí, deir sé go ndéantar difir leis an bhforáil sin do sholáthraithe seirbhíse seachtracha príobháideacha atá nasctha le forais phoiblí, amhail tríú páirtithe a eagraíonn cúrsaí oiliúna, comhdhálacha nó taibhithe ealaíne. Dá bhrí sin, dar leis, níl raon feidhme na forála sin teoranta don teagasc, ach cumhdaítear gníomhaíochtaí eile a eagraítear i scoileanna léi freisin. |
|
383 |
I dtaca leis na gníomhaíochtaí sin, deir sé go bhfuil eagraíochtaí na sochaí sibhialta san Aontas Eorpach toilteanach seirbhísí a thairiscint, go minic ar luach saothair, san Ungáir féin nó chun na hUngáire, ar seirbhísí iad a thoirmisctear, go bunúsach, faoi Airteagal 9(12). |
|
384 |
Ar an dara dul síos, áitíonn sé go bhfuil Airteagal 9(12) díréireach, ós rud é nach bhfuil sé iomchuí chun a áirithiú go mbainfear amach cuspóir an dlí maidir le hoideachas poiblí, eadhon córas oideachais phoiblí a bhunú lena gcuirtear forbairt chomhchuí mheabhrach, fhisiciúil agus intleachtúil leanaí agus daoine óga chun cinn, de réir bhrí Airteagal 1(1) de. Dar leis, ní chuireann an fhoráil sin forbairt gach dalta chun cinn, ach déantar idirdhealú léi chun aimhleasa cuid de dhaonra na hUngáire agus na hEorpa. Dá bhrí sin, téann Airteagal 9(12) thar a bhfuil riachtanach trí thoirmeasc ginearálta den sórt sin a leagan síos. |
|
385 |
Áitíonn an Ungáir, ar an gcéad dul síos, nach gcumhdaítear ach gníomhaíochtaí oideachais phoiblí, lena n‑áirítear gníomhaíochtaí scoile agus gníomhaíochtaí eile a thairgtear i gcomhthéacs an oideachais le hAirteagal 9(12) den Dlí maidir le hoideachas poiblí, agus mar thoradh air sin nach dtagann an fhoráil sin faoi raon feidhme Airteagal 56 CFAE agus Threoir 2006/123. |
|
386 |
Deir sí nach dtagann seirbhísí oideachais agus cultúrtha arna soláthar ag eagraíochtaí príobháideacha faoi raon feidhme an Dlí maidir le hoideachas poiblí ach oiread, ós rud é nach bhfuil feidhm ag Airteagal 9(12) den Dlí sin maidir leis na seirbhísí sin. |
|
387 |
Ar an taobh eile, deir sí go dtagann an tAirteagal sin faoi raon feidhme Airteagal 165(1) CFAE, ós rud é go rialaítear inneachar an teagaisc leis, a thagann, áfach, faoi inniúlacht na mBallstát. I ndáil leis sin, tá sí den tuairim nach mbaineann sé le hábhar go gcuireann scoil teagasc ar fáil i roinnt teangacha maidir lena ballraíocht sa chóras oideachais phoiblí. |
|
388 |
Ar an dara dul síos, deir sí nach gcuirtear toirmeasc le hAirteagal 9(12) den Dlí maidir le hoideachas poiblí ar imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht a chur in iúl, ach ar chur chun cinn an inneachair sin. Ina theannta sin, deir sí go bhfuil dul amú ar an gCoimisiún a mhaíomh nach bhfuil eagraíochtaí áirithe údaraithe chun seirbhísí a sholáthar do scoileanna san Ungáir. D’fhéadfadh daoine seachas fostaithe an fhorais oideachais soláthar den sórt sin a dhéanamh ar sheirbhísí lena léirítear an t-imeacht úd, ar choinníoll go bhfuil na daoine sin cláraithe ag an gcomhlacht arna ainmniú le dlí. |
(ii) Breithniú na Cúirte
|
389 |
Ar an gcéad dul síos, is gá a fháil amach an dtagann na seirbhísí oideachais phoiblí dá dtagraítear in Airteagal 9(12) den Dlí maidir le hoideachas poiblí faoin gcoincheap ‘seirbhís’, de réir bhrí phointe 1 d’Airteagal 4 de Threoir 2006/123 agus, más amhlaidh atá, an bhfuil forálacha na Treorach sin i gcoinbhleacht le foráil de ghníomh eile de dhlí an Aontais lena rialaítear gnéithe sonracha a bhaineann le rochtain ar an ngníomhaíocht seirbhíse sin nó lena feidhmiú, de réir bhrí Airteagal 3(1) den Treoir sin. |
|
390 |
I ndáil leis sin, is fíor go leanann sé ó chásdlí na Cúirte go bhfuil saintréith bhunriachtanach an choincheapa ‘seirbhís’ sin, eadhon an luach saothair arb ionann é agus luach saothair i leith na seirbhíse atá i gceist, in easnamh i gcás ina soláthraítear an t‑oideachas faoi chuimsiú an chórais oideachais phoiblí, ós rud é nach mbíonn an Stát ag gabháil do ghníomhaíochtaí a n‑íoctar astu ar an mbonn sin (féach, chuige sin, breithiúnais an 27 Meán Fómhair 1988, Humbel agus Edel, 263/86, EU:C:1988:451, míreanna 17 go 18, agus an 7 Nollaig 1993, Wirth, C‑109/92, EU:C:1993:916, mír 15 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
391 |
Ar an taobh eile, is léir ó chásdlí na Cúirte gurb ionann cúrsaí arna soláthar ag forais oideachais arna maoiniú, den chuid is mó, ag cistí príobháideacha, go háirithe ag mic léinn nó ag a dtuismitheoirí, agus ‘seirbhísí’ de réir bhrí dhlí an Aontais, ós rud é gurb é is aidhm do na forais sin seirbhís luacha saothair a thairiscint (breithiúnas an 20 Bealtaine 2010, Zanotti, C‑56/09, EU:C:2010:288, mír 32 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
392 |
Dá bhrí sin, cumhdaítear leis an gcoincheap ‘seirbhís’, de réir bhrí Airteagal 4(1) de Threoir 2006/123 agus Airteagal 56 CFAE, gníomhaíochtaí oideachais de chomhbhailiúchán nach bhfuil maoinithe ag an mBallstát lena mbaineann, ar cuid d’oideachas réamhscoile, d’oideachas lasmuigh den scoil agus d’oideachas iaréigeantach iad (féach, chuige sin, breithiúnas an 27 Meitheamh 2017, Congregación de Escuelas Pías Provincia Betania, (C‑74/16, EU:C:2017:496, mír 57). |
|
393 |
Sa chás seo, ní mór a thabhairt faoi deara, mar a áitíonn an Coimisiún, go gcumhdaítear le hAirteagal 9(12) den Dlí maidir le hoideachas poiblí raon leathan seirbhísí oideachais, ós rud é go bhforáiltear leis, i dtéarmaí an‑ghinearálta, nár cheart gníomhaíochtaí arna n‑eagrú do dhaltaí a bhaineann le cultúr gnéasach, saol gnéis, gnéaschlaonadh agus forbairt ghnéasach a bheith dírithe ar imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht chun cinn. |
|
394 |
Dá bhrí sin, mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara i mír 337 dá Tuairim, is cosúil go bhfuil an fhoráil sin infheidhme maidir le seirbhísí oideachais, eadhon, sa chás seo, seirbhísí a sholáthraíonn oideachas nó faisnéis do mhionaoisigh maidir le cultúr gnéasach, saol gnéis, gnéaschlaonadh nó forbairt ghnéasach a thagann, nuair a sholáthraítear iad ar luach saothair lasmuigh den chóras oideachais phoiblí nó laistigh den chóras sin, ach ag soláthraithe seirbhíse seachtracha, faoin gcoincheap ‘seirbhís’ de réir bhrí Airteagal 4(1) de Threoir 2006/123. |
|
395 |
Maidir le hargóint na hUngáire go dtagann Airteagal 9(12) den Dlí maidir le hoideachas poiblí faoi raon feidhme Airteagal 165(1) CFAE, ós rud é go rialaítear inneachar an teagaisc le hAirteagal 9, níl sí ábhartha ina leith sin. |
|
396 |
Mar is léir ón gcásdlí dá dtagraítear i mír 272 den bhreithiúnas seo, cé gur fíor go bhfuil na Ballstáit inniúil, faoi Airteagal 165(1), i leith inneachar an teagaisc agus eagrúchán an chórais oideachais faoi seach, ní mór dóibh an inniúlacht sin a fheidhmiú i gcomhréir le dlí an Aontais agus, go háirithe, le forálacha an Chonartha FAE maidir le saorghluaiseacht seirbhísí mar a thugtar le hAirteagal 56 CFAE. |
|
397 |
Ar an dara dul síos, ba cheart a thabhairt faoi deara, a mhéid is féidir na seirbhísí sin a sholáthar freisin ar bhealach eile seachas trí sheirbhís meán closamhairc nó trí mheán leictreonach, nach bhfuil feidhm ag Airteagal 3(1) de Threoir 2006/123. |
|
398 |
Ar an tríú dul síos, ní féidir leis na seirbhísí oideachais sin teacht faoin eisceacht dá bhforáiltear in Airteagal 2(2)(j) den Treoir sin, ar dá réir nach bhfuil feidhm ag an Treoir sin, inter alia, maidir le ‘seirbhísí sóisialta’ a bhaineann le cúram leanaí. |
|
399 |
Ní chumhdaítear seirbhísí oideachais a sholáthraítear de ghnáth do dhaltaí, amhail iad siúd dá dtagraítear in Airteagal 9(12) den Dlí maidir le hOideachas Poiblí, leis an gcoincheap sin ‘seirbhísí sóisialta’, ós rud é go gcumhdaítear leis an gcoincheap sin gníomhaíochtaí atá fíor-riachtanach chun an ceart bunúsach chun dínit an duine a ráthú trí bhaol imeallaithe na ndaoine a bhaineann tairbhe astu a sheachaint, agus arb ionann iad, chuige sin, agus léiriú ar phrionsabail an chomhtháthaithe shóisialta agus na dlúthpháirtíochta sóisialta (breithiúnais an 11 Iúil 2013, Femarbel, C‑57/12, EU:C:2013:517, mír 43, agus an 18 Nollaig 2025, Slagelse Almennyttige Boligselskab, Afdeling Schackenborgvænge, C‑417/23, EU:C:2025:1017, mír 64). |
|
400 |
Ar an gceathrú dul síos, is ceanglas é Airteagal 9(12) a d’fhéadfadh srian a chur ar shaorghluaiseacht seirbhísí a ráthaítear le hAirteagail 16 agus 19 de Threoir 2006/123, i gcás ina soláthraítear na seirbhísí sin, a bhaineann le gníomhaíochtaí arna n‑eagrú do dhaltaí a bhaineann le cultúr gnéasach, saol gnéis, gnéaschlaonadh agus forbairt ghnéasach, ar luach saothair lasmuigh den chóras oideachais phoiblí nó laistigh den chóras sin, ach ag soláthraithe seirbhíse seachtracha. |
|
401 |
Mar is léir ón gcásdlí a luaitear i mír 349 den bhreithiúnas seo, ní mór a mheas, dá bhrí sin, nach bhfuil feidhmiú na saoirse sin chomh tarraingteach céanna le hAirteagal 9(12). |
(b) Maidir le bonn cirt a bheith faoi na srianta de réir bhrí Airteagail 16 agus 19 de Threoir 2006/123 agus de réir bhrí Airteagal 56 CFAE
(1) Argóintí na bpáirtithe
|
402 |
Meabhraíonn an Coimisiún, de réir chásdlí na Cúirte, nach mór do bhearta náisiúnta sriantacha freastal ar chúiseanna sáraitheacha ar mhaithe le leas an phobail, nach mór dóibh a bheith oiriúnach chun an cuspóir atá á shaothrú acu a bhaint amach agus nach rachaidh siad thar a bhfuil riachtanach chun an cuspóir sin a bhaint amach. |
|
403 |
Mar sin féin, ní féidir a mheas, dar leis, go bhfuil údar le hAirteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí ná Airteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála, ná Airteagal 9(12) den Dlí maidir le hoideachas poiblí, agus go bhfuil siad comhréireach. |
|
404 |
Deir sé nach féidir an beartas poiblí, an tsláinte phoiblí, an tslándáil phoiblí ná cosaint an chomhshaoil a agairt chun údar a thabhairt leis na srianta sin, ós rud é nár léirigh an Ungáir gurb ann d’fhíorbhagairt atá tromchúiseach go leor lena ndéantar difear do leas bunúsach na sochaí ar a bhfuil sí ag brath, eadhon sláinte mionaoiseach. |
|
405 |
Dá bhrí sin, maíonn sé nach gcomhlíonann na forálacha dá dtagraítear i mír 403 den bhreithiúnas seo prionsabail an riachtanais agus na comhréireachta a leagtar amach in Airteagal 16 de Threoir 2006/123, a bhfuil feidhm acu freisin maidir leis na ceanglais dá dtagraítear in Airteagal 19 den Treoir sin, agus sáraíonn siad Airteagal 56 CFAE freisin. |
|
406 |
Áitíonn an Ungáir go bhfuil na forálacha sin iomchuí chun cuspóir an leasa ghinearálta a bhaint amach, is é sin ceart mionaoiseach chun forbairt shláintiúil fhisiciúil, mheabhrach, mhothúchánach nó mhorálta a chosaint, ós rud é gur mó i bhfad claonadh mionaoiseach tionchar a bheith acu ar inneachar díobhálach, in éagmais súil chriticiúil, ná claonadh daoine fásta. Thairis sin, ní théann na forálacha sin thar a bhfuil riachtanach chun an cuspóir maidir le leanaí a chosaint a bhaint amach. |
|
407 |
Go háirithe, foráiltear le hAirteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála go bhféadfar leanúint d’fhógraíocht a chraoladh, lena n‑áirítear an t‑inneachar atá i gceist, in áiteanna nach dtugann leanaí cuairt orthu nó i bhfoilseacháin nach bhfuil rochtain ag leanaí orthu, agus mar thoradh air sin go gcomhlíontar na coinníollacha a mheabhraítear, go bunúsach, i mbreithiúnas an 17 Iúil 2008, Corporación Dermoestética (C‑500/06, EU:C:2008:421, mír 35). |
(2) Breithniú na Cúirte
|
408 |
De réir Airteagal 16(3) de Threoir 2006/123, féadfaidh an Ballstát a mbogann an soláthraí chuige chun a sheirbhís a sholáthar ceanglais a fhorchur maidir le soláthar na gníomhaíochta seirbhíse i gcás ina bhfuil údar cuí leo, inter alia, ar fhorais an bheartais phoiblí nó na slándála poiblí, i gcomhréir le hAirteagal 16(1). |
|
409 |
I gcomhréir leis an tríú fomhír d’Airteagal 16(1)(c) den Treoir sin, ní mór do na ceanglais sin prionsabal na comhréireachta a chomhlíonadh, rud a chiallaíonn nach mór dóibh a bheith iomchuí chun an cuspóir atá á shaothrú a bhaint amach agus nach rachaidh siad thar a bhfuil riachtanach chun é a bhaint amach. |
|
410 |
Anuas air sin, is faoin mBallstát lena mbaineann atá sé a léiriú go bhfuil na coinníollacha sin á gcomhlíonadh (féach, chuige sin, breithiúnas an 6 Deireadh Fómhair 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Ardoideachas), C‑66/18, EU:C:2020:792, mír 179 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
411 |
Sa chás seo, braitheann an Ungáir ar fhorbairt shláintiúil fhisiciúil, mheabhrach, mhothúchánach nó mhorálta mionaoiseach. |
|
412 |
Ní féidir leis an gcuspóir sin, áfach, údar a thabhairt leis na ceanglais agus na srianta a leagtar amach i míreanna 352, 373 agus 400 den bhreithiúnas seo. |
|
413 |
I gcomhréir leis an gcásdlí dá dtagraítear i míreanna 129 go 133 den bhreithiúnas seo, ní féidir le Ballstát brath ar léiriú ar Airteagal 16(3) de Threoir 2006/123 lena ndéantar neamhaird ar an toirmeasc ar aon idirdhealú ar fhorais ghnéis nó ghnéaschlaonta, a chumhdaítear in Airteagal 21(1) den Chairt, ós rud é go bhfuil an toirmeasc sin éigeantach mar phrionsabal ginearálta de dhlí an Aontais. |
|
414 |
Mar a luadh cheana i mír 306 den bhreithiúnas seo, déantar idirdhealú díreach ar fhorais ghnéis agus ghnéaschlaonta le hAirteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí agus le hAirteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála araon, rud atá ar neamhréir leis an toirmeasc sin. Dá bhrí sin, déanann na forálacha sin neamhaird ar inneachar sár-riachtanach Airteagal 21(1) den Chairt. Thairis sin, ar chúiseanna atá cosúil leo siúd dá dtagraítear sa mhír sin, ní mór a mheas go ndéantar idirdhealú go díreach ar fhorais ghnéis agus ghnéaschlaonta le hAirteagal 9(12) den Dlí maidir le hoideachas poiblí, rud atá ar neamhréir freisin le hAirteagal 21(1) den Chairt. |
|
415 |
Dá bhrí sin, ní mór a mheas nach féidir údar a thabhairt leis na ceanglais a bhunaítear faoi seach le hAirteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí, le hAirteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála agus le hAirteagal 9(12) den Dlí maidir le hoideachas poiblí i bhfianaise Airteagal 16(3) de Threoir 2006/123, arna léiriú i bhfianaise Airteagal 21(1) den Chairt. |
(c) Conclúid
|
416 |
I bhfianaise na mbreithnithe go léir roimhe seo, ní mór teacht ar an gconclúid go bhfuil bunús maith leis an tríú gearán, ós rud é nach féidir an chonclúid sin, i bhfianaise an mhéid a leagtar amach i míreanna 326 go 352, 365 go 376 agus 389 go 401 den bhreithiúnas seo, a thabhairt faoi cheist le héileamh na hUngáire nach gcomhlíonann an tríú gearán na ceanglais fhianaiseacha is infheidhme maidir le caingne le haghaidh dearbhú gur mainníodh oibleagáidí a chomhlíonadh. |
4. An cúigiú saincheist dlí, sárú ar Airteagail 1, 7, 11 agus 21 den Chairt
|
417 |
Lena chúigiú gearán, ar cheart é a scrúdú sa cheathrú háit, déanann an Coimisiún gearán gur mhainnigh an Ungáir a hoibleagáidí faoi Airteagail 1, 7, 11 agus 21 den Chairt a chomhlíonadh. |
|
418 |
Tugann sí dá haire go sáraítear le hAirteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí, Airteagal 8(1a) den Dlí maidir le fógraíocht tráchtála, Airteagal 9(1) agus (6) agus Airteagal 32(4a) den Dlí um Sheirbhísí Meán, agus Airteagal 9(12) den Dlí maidir le hOideachas Poiblí (le chéile, ‘na forálacha atá faoi chonspóid’) Airteagail 1, 7, 11 agus 21 den Chairt sa mhéid is go gcuirtear srian leo ar rochtain do dhaoine faoi bhun 18 mbliana d’aois ar ábhar meán nó ar chumarsáid tráchtála lena gcuirtear imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht chun cinn nó in iúl. |
(a) Maidir le hinfheidhmeacht na Cairte ar Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí agus ar Airteagal 9(12) den Dlí maidir leis an Oideachas Poiblí
|
419 |
Is gá diúltú d’argóint na hUngáire ar dtús bunaithe ar an gcásdlí a eascraíonn as breithiúnas an 30 Aibreán 2014, Pfleger agus páirtithe eile (C‑390/12, EU:C:2014:281, mír 34), ar dá réir, a mhéid a thagann an sainmhíniú ar inneachar an oideachais phoiblí faoi inniúlacht na mBallstát, nach dtagann an Dlí um Chosaint Leanaí agus an Dlí maidir le hoideachas poiblí faoi raon feidhme dhlí an Aontais, agus mar thoradh air sin nach bhfuil na dlíthe sin faoi réir chomhlíonadh na Cairte. |
|
420 |
Ba cheart dom a choinneáil i gcuimhne go sainítear raon feidhme na Cairte, a mhéid a bhaineann le gníomhaíocht na mBallstát, in Airteagal 51(1) di, ar dá réir nach ndírítear forálacha na Cairte chuig na Ballstáit ach amháin nuair a bhíonn dlí an Aontais á chur chun feidhme acu. Is leor a thabhairt faoi deara i ndáil leis sin go leanann sé go háirithe ó mhíreanna 281, 352 agus 400 den bhreithiúnas seo gurb ionann Airteagal 6/A den Dlí um Chosaint Leanaí, ar thaobh amháin, agus Airteagal 9(12) den Dlí maidir le hoideachas poiblí, ar an taobh eile, agus ceanglais lena bhféadfaí srian a chur le saorghluaiseacht seirbhísí de réir bhrí Airteagal 3(2) de Threoir 2000/31 nó de réir bhrí Airteagail 16 agus 19 de Threoir 2006/123. |
|
421 |
De réir cásdlí socair, ní mór do bhearta den sórt sin an Chairt a chomhlíonadh, rud a chiallaíonn, inter alia, nach gcuireann siad teorainneacha ar na cearta agus na saoirsí a chumhdaítear sa Chairt nó, más amhlaidh atá, go bhfuil údar leis na teorainneacha sin i bhfianaise na gceanglas a leagtar amach in Airteagal 52(1) den Chairt (breithiúnas an 18 Meitheamh 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Trédhearcacht comhlachais), C‑78/18, EU:C:2020:476, mír 103 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
(b) Maidir le mainneachtain a bheith déanta i dtaca le hoibleagáidí arna ráthú le hAirteagal 21 den Chairt
|
422 |
Ní mór seasamh leis an gcúigiú gearán freisin ag an tús a mhéid a bhaineann sé le mainneachtain na hUngáire a hoibleagáidí faoi Airteagal 21(1) den Chairt a chomhlíonadh. Is gá go leanann mainneachtain den sórt sin oibleagáidí a chomhlíonadh ó mhíreanna 135 go 162, 196, 203, 230, 306, 414 agus 415 ón mbreithiúnas seo, ina gcinntear, go bunúsach, nach gcuirtear inneachar na forála sin san áireamh le gach ceann d’fhorálacha reachtaíocht na hUngáire is inneachar do na chéad trí ghearán. |
(c) Maidir le teorainneacha a bheith ar chearta agus ar shaoirsí arna ráthú in Airteagail 7 agus 11 den Chairt
|
423 |
Is gá, ar an gcéad dul síos, a mheas, mar a áitíonn an Coimisiún, an gcuireann na forálacha atá i gceist teorainn leis na cearta agus na saoirsí a ráthaítear in Airteagail 7 agus 11 den Chairt agus, má chuireann, an féidir údar a thabhairt leis na teorainneacha sin, mar a áitíonn an Ungáir, i bhfianaise na gceanglas a leagtar amach in Airteagal 52(1) den Chairt. |
(1) Maidir le teorainn ar an gceart go n‑urramófar an saol príobháideach agus saol an teaghlaigh arna ráthú in Airteagal 7 den Chairt
(i) Argóintí na bpáirtithe
|
424 |
Áitíonn an Coimisiún go sáraítear leis na forálacha atá faoi chonspóid, lena gcuirtear srian, maidir le daoine faoi bhun 18 mbliana d’aois, ar inneachar nó ar fhógraí lena gcuirtear imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht chun cinn nó in iúl, an ceart go n‑urramófaí saol príobháideach agus saol teaghlaigh daoine neamhinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha, a chumhdaítear in Airteagal 7 den Chairt. |
|
425 |
Faoi Airteagal 52(3) den Chairt, ní mór an ceart chun saoil phríobháidigh agus saoil teaghlaigh a ráthaítear le hAirteagal 7 den Chairt a léiriú i gcomhréir le cásdlí ECtHR maidir le hAirteagal 8 ECHR. |
|
426 |
I gcomhréir leis an gcásdlí sin, ba cheart an coincheap ‘saol príobháideach’, de réir bhrí Airteagal 8, nach féidir a shainiú go cuimsitheach, a thuiscint sa chiall is leithne, mar choincheap lena gcumhdaítear sláine fhisiciúil agus mhorálta duine agus an ceart chun ‘forbartha pearsanta’ nó féinchinntiúcháin. |
|
427 |
Ina theannta sin, de réir an chásdlí sin, tagann féiniúlacht ghnéis nó aitheantas gnéasach, ainm, gnéaschlaonadh agus saol gnéis freisin faoin réimse pearsanta a chosnaítear le hAirteagal 8, agus dá bhrí sin is é is cuspóir don Airteagal sin, go bunúsach, an duine aonair a chosaint ar chur isteach treallach ó na húdaráis phoiblí. |
|
428 |
Chun a chinneadh an gcomhlíonann ráitis a bhaineann le grúpa ar leith an tairseach chun Airteagal 8 a chur i bhfeidhm, cuireann ECtHR san áireamh, ar an gcéad dul síos, saintréithe na ndaoine atá sa ghrúpa sin agus, ar an dara dul síos, inneachar beacht na ráiteas diúltach a rinneadh maidir leis an ngrúpa sin, chomh maith le foirm agus raon feidhme na ráiteas agus an comhthéacs ginearálta ina ndearnadh iad. |
|
429 |
I bhfianaise na gcritéar sin, tá an Coimisiún den tuairim go bhféadfadh éifeacht stiogmataithe a bheith ag na forálacha atá faoi chonspóid agus ag baint ionadaíocht daoine agus saol neamh-chisinscneach nó neamh-heitrighnéasach a eascraíonn as a gcur i bhfeidhm iontu féin. Deir sé go dtreiseofaí an stiogmatú sin toisc go sonraítear i ndlí gur cheart leanaí a chosaint ar imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht a bheith á chur chun cinn nó in iúl. Deir sé go méadaítear é le comhthéacs an dlí leasaithigh, a d’fhéadfadh nasc a chruthú idir, ar thaobh amháin, na contúirtí a bhaineann le péidifilia agus, ar an taobh eile, an riosca a bhaineann le daoine neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha a bheith ann, agus is é an teachtaireacht intuigthe go bhfuil na daoine sin chomh contúirteach le péidifilia. |
|
430 |
Tá imeallú agus stiogmatú na ndaoine sin mar thoradh ar na forálacha sin, dar leis, lena ndéantar idirdhealú díreach in aghaidh daoine neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha, de shárú ar an gceart go n‑urramófaí an saol príobháideach agus saol an teaghlaigh, a chumhdaítear in Airteagal 7. |
|
431 |
Áitíonn an Ungáir nach féidir na forálacha atá i gceist a léiriú mar shárú ar an gceart go n‑urramófaí saol príobháideach agus saol teaghlaigh daoine neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha. Níl cuspóir idirdhealaitheach ná stiogmataithe ag na forálacha sin agus ní féidir iad a léiriú sa chaoi nach mór a mheas go bhfuil na daoine sin díobhálach nó go gcuireann siad an tsochaí i mbaol. |
|
432 |
Aithníonn an Ungáir, óna taobh féin de, go bhfuil an coincheap ‘saol príobháideach’, de réir bhrí Airteagal 7 den Chairt, leathan agus go n‑áirítear leis an gceart chun forbartha pearsanta agus féinchinntiúcháin. |
|
433 |
Mar sin féin, deir sí nár léirigh an Coimisiún go sáraítear an ceart go n‑urramófaí an saol príobháideach agus saol an teaghlaigh daoine neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha, de réir bhrí an Airteagail sin leis na forálacha atá faoi chonspóid, ós rud é go mbaineann na forálacha sin le mionaoisigh a chosaint i gcásanna sonracha, gan tionchar a imirt ar an tsochaí ina hiomláine. |
(ii) Breithniú na Cúirte
|
434 |
I ndáil leis sin, ba cheart a choinneáil i gcuimhne go n‑aithnítear in Airteagal 7 den Chairt go bhfuil ag gach duine an ceart go ndéanfar a shaol príobháideach agus a shaol teaghlaigh, a chónaí agus a chumarsáidí a urramú. |
|
435 |
Tá an deis tar éis a bheith ag an gCúirt a shoiléiriú go gcosnaítear, leis an bhforáil sin féiniúlacht ghnéasach agus gnéaschlaonadh duine mar a bheadh bunchloch de chuid an duine sin ann agus atá ar cheann de na gnéithe is pearsanta dá shaol príobháideach. Dá réir sin, cuimsítear leis an bhforáil sin an ceart atá ag gach duine sonraí a fhéiniúlachta nó a féiniúlachta mar dhaoine aonair a shuí, lena n‑áirítear an ceart atá ag daoine trasghnéasacha chun sásamh pearsanta, iomláine choirp agus mhorálta agus urraim agus aitheantas dá ngnéaschlaonadh agus dá bhféiniúlacht ghnéasach (féach, chuige sin, breithiúnas an 4 Deireadh Fómhair 2024, Mirin, C‑4/23, EU:C:2024:845, mír 64 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
436 |
Chuige sin, forchuirtear oibleagáidí dearfacha ar na Ballstáit le hAirteagal 7 den Chairt, sa bhreis ar oibleagáidí diúltacha atá beartaithe chun daoine trasinscneacha a chosaint ar chur isteach treallach ó údaráis phoiblí, lena mbaineann freisin cur chun feidhme nósanna imeachta éifeachtacha agus inrochtana lena ráthaítear urraim éifeachtach dá gceart chun féiniúlachta inscne. Thairis sin, i bhfianaise na tábhachta ar leith a bhaineann leis an gceart sin, níl ach rogha teoranta ag na Ballstáit sa réimse sin (féach, chuige sin, breithiúnas an 4 Deireadh Fómhair 2024, Mirin, C‑4/23, EU:C:2024:845, mír 65 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
437 |
I gcomhréir le hAirteagal 52(3) den Chairt, arb é is aidhm dó an chomhsheasmhacht is gá a áirithiú idir na cearta atá sa Chairt agus na cearta comhfhreagracha a ráthaítear le ECHR, gan an bonn a bhaint de neamhspleáchas dhlí an Aontais, ní mór don Chúirt, dá bhrí sin, agus í ag léiriú na gceart a ráthaítear le hAirteagal 7 den Chairt, na cearta comhfhreagracha a ráthaítear le hAirteagal 8(1) ECHR, mar atá léirithe ag an gCúirt Eorpach um Chearta an Duine, a chur san áireamh mar íostairseach chosanta (féach, chuige sin, breithiúnais an 8 Nollaig 2022, Orde van Vlaamse Balies agus páirtithe eile, C‑694/20, EU:C:2022:963, mír 26 agus an cásdlí dá dtagraítear, agus an 25 Samhain 2025, Wojewoda Mazowiecki, C‑713/23, EU:C:2025:917, mír 64 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
438 |
I ndáil leis sin, is léir ó chásdlí ECtHR gur coincheap leathan é an coincheap ‘saol príobháideach’, de réir bhrí Airteagal 8(1) ECHR, nach féidir a shainiú go huileghabhálach. Cumhdaítear leis an gcoincheap sin sláine fhisiceach agus mhorálta an duine agus uaireanta cuimsítear leis gnéithe d’fhéiniúlacht fhisiceach agus shóisialta duine aonair, lena n‑áirítear an ceart chun caidreamh a bhunú agus a fhorbairt lena phiaraí, an ceart chun ‘forbairt phearsanta’ nó an ceart chun féinchinntiúcháin ann féin. Ina theannta sin, tagann féiniúlacht ghnéis, ainm, gnéaschlaonadh agus saol gnéis freisin faoin réimse pearsanta a chosnaítear le hAirteagal 8(1) (féach, chuige sin, ECtHR an 23 Meán Fómhair 2010, Schüth v an Ghearmáin, CE:ECHR:2010:0923JUD000162003, § 53 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
439 |
Áirítear agus ráthaítear in Airteagal 8 ECHR freisin an ceart chun ‘príobháideachais shóisialta’, eadhon an fhéidearthacht don duine aonair a fhéiniúlacht shóisialta a fhorbairt (féach, chuige sin, ECtHR, an 5 Meán Fómhair 2017, Bărbulescu v an Rómáin CE:ECHR:2017:0905JUD006149608, § 70). |
|
440 |
I bhfianaise chásdlí ECtHR a bhaineann le hAirteagal 8 ECHR, tá ábharthacht shonrach ag baint leis an gceart go n‑urramófaí an saol príobháideach agus saol an teaghlaigh a chumhdaítear in Airteagal 7 den Chairt maidir le féiniúlacht ghnéasach agus gnéaschlaonadh a chosaint, sa réimse pearsanta agus sa réimse sóisialta araon (féach, chuige sin, breithiúnas an 25 Eanáir 2018, F, C‑473/16, EU:C:2018:36, mír 49 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
441 |
Sa chás seo, tagann na forálacha atá i gceist, a mhéid a chuireann siad srian ar rochtain mionaoiseach ar inneachar nó ar chumarsáid tráchtála lena gcuirtear imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht chun cinn nó in iúl, faoi raon feidhme an choincheapa ‘saol príobháideach’ de réir bhrí Airteagal 7 den Chairt. |
|
442 |
Baineann na forálacha sin le féiniúlacht inscne aonair a fhorbairt mar a bheadh bunchloch duine ann agus atá ar cheann de na gnéithe is pearsanta dá shaol príobháideach, de réir bhrí an chásdlí dá dtagraítear i mír 435 den bhreithiúnas seo. |
|
443 |
Ós rud é nach gcuireann na forálacha sin srian ach ar rochtain mionaoiseach ar inneachar nó ar chumarsáid tráchtála lena gcuirtear imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht chun cinn nó in iúl, ní mór a mheas go bhfuil srian den sórt sin maslach agus stiogmataithe ó thaobh chineál na gcomhaltaí den tsochaí lena mbaineann na forálacha sin. |
|
444 |
Ar an gcéad dul síos, eascraíonn an nádúr maslach agus stiogmataithe sin as an bhfíoras go meastar go bhfuil na baill sin den tsochaí, eadhon daoine neamhinscneacha, lena n‑áirítear daoine trasinscneacha, nó daoine neamh-heitrighnéasacha, díobhálach d’fhorbairt fhisiciúil, mheabhrach agus mhorálta mionaoiseach ar bhonn a bhféiniúlachta gnéis nó a ngnéaschlaonta amháin. |
|
445 |
Ar an dara dul síos, leis an teorannú ar inneachar nó ar chumarsáid tráchtála lena ndéantar imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht chun cinn nó in iúl, i gcomhréir leis na forálacha atá i gceist, ní hamháin go ndéantar daoine neamh-chisinscneacha, lena n‑áirítear daoine trasinscneacha, nó daoine neamh-heitrighnéasacha, a imeallú, ach treisítear sa réimse poiblí an tuiscint stiogmataitheach ar a bhféiniúlacht ghnéasach nó ar a ngnéaschlaonadh. |
|
446 |
Ar an tríú dul síos, mar a áitíonn an Coimisiún, go bunúsach, ós rud é go luaitear i ngníomh reachtach, amhail an dlí leasaitheach, de réir a theidil, go dtugtar isteach leis ‘bearta níos déine i gcoinne ciontóirí péidifileacha’, agus foráil á déanamh nach mór mionaoisigh a chosaint ar an imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht a bheith á chur in iúl, d’fhéadfadh sé éifeacht ionsaitheach agus stiogmataithe na bhforálacha atá i gceist a mhéadú freisin, nó fiú forbairt iompraíochta fuatha i leith daoine neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha a spreagadh ós rud é go bhféadfadh baint a bheith acu, dá bhrí sin, le ciontóirí gnéis. |
|
447 |
Ar an gceathrú dul síos, cé go bhfuil oibleagáid dhearfach ar na Ballstáit a áirithiú go n‑urramófar go héifeachtach ceart gach duine chun féiniúlacht ghnéasach a fhorbairt, mar is léir ón gcásdlí a luaitear i mír 436 den bhreithiúnas seo, léirítear leis na forálacha sin, mar a cinneadh cheana féin, go bunúsach, i mír 136 den bhreithiúnas sin, tosaíocht do chineálacha áirithe féiniúlachtaí pearsanta nó gnéasacha, caidrimh nó teaghlach thar dhaoine eile, rud a chuireann le stiogmatú féiniúlachtaí, caidreamh nó teaghlach nach bhfuil mar chuid de na cineálacha sin. |
|
448 |
Dá bhrí sin, is ionann an toirmeasc a leagtar síos sna forálacha sin ar inneachar nó fógraí a chur ar fáil do mhionaoisigh lena gcuirtear imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht chun cinn nó in iúl agus teorannú an‑tromchúiseach ar an gceart chun measa ar an saol príobháideach agus ar shaol an teaghlaigh, a chumhdaítear in Airteagal 7 den Chairt, atá ag daoine neamh-cisinscneacha, lena n‑áirítear daoine trasinscneacha, nó daoine neamh-heitrighnéasacha. |
(2) Maidir le teorainn ar an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh arna ráthú in Airteagal 11 den Chairt
(i) Argóintí na bpáirtithe
|
449 |
Áitíonn an Coimisiún go sáraíonn na forálacha atá faoi chonspóid, lena gcuirtear srian, maidir le daoine faoi bhun 18 mbliana d’aois, ar rochtain ar inneachar nó ar fhógraí lena gcuirtear imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht chun cinn nó in iúl, an ceart chun tuairimí a nochtadh, a chumhdaítear in Airteagal 11 den Chairt. Níl an sárú sin teoranta do dhaoine neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha, ós rud é go gcuireann sé srian ar cheart aon saoránaigh, gan beann ar ghnéas nó gnéaschlaonadh, an t‑inneachar atá i gceist a chur in iúl agus a fháil. |
|
450 |
Go sonrach, áitíonn an Coimisiún go gcuireann na forálacha sin srian ar an gceart atá ag soláthraithe seirbhíse meán, soláthraithe seirbhíse fógraíochta, soláthraithe a úsáideann fógraíocht le linn a ngníomhaíochtaí tráchtála agus soláthraithe seirbhíse oideachais inneachar áirithe a scaipeadh de réir a gcuspóirí, a gcreideamh nó a roghanna pearsanta. |
|
451 |
Thairis sin, deir sé go bhfuil tionchar diúltach ag na forálacha sin ar chumas daoine, lena n‑áirítear daoine neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha, faisnéis a chur in iúl nó a fháil ar an mbealach céanna amhail is dá mba mhian leo cumarsáid a dhéanamh faoi chaidrimh nó ábhair a bhaineann le daoine cisinscneacha nó heitrighnéasacha. |
|
452 |
Dréachtaíodh na forálacha céanna i dtéarmaí fairsinge agus doiléire, rud a chumhdaigh raon leathan ábhar agus a d’fhág rogha leathan maidir le cinneadh a dhéanamh faoin gcineál ábhair arb ionann é agus gnéaschlaonadh a chur chun cinn. |
|
453 |
Áitíonn an Ungáir nach ndéanann na forálacha atá faoi chonspóid difear díreach don cheart chun tuairimí a nochtadh atá ag daoine neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha, ós rud é nach seolaithe na bhforálacha sin iad na daoine sin agus nach gcuireann na forálacha sin srian ach ar léiriú nó ar chur chun cinn an ábhair lena mbaineann i réimsí sonracha áirithe de shaol mionaoiseach. |
|
454 |
Deir sí gur cheart a chur i dtábhacht, sa chomhthéacs sin, go bhfuil mionaoisigh níos leochailí ná daoine fásta, ós rud é go bhfuil a bpearsantacht fós neamhaibí, agus, mar gheall ar a n‑aois, go bhfuil cosaint speisialta de dhíth orthu maidir le hinneachar íogair áirithe a chur chun cinn nó a léiriú. Dá bhrí sin, tá sé beartaithe leis na forálacha sin teorainn a chur leis an bhfáil a fhaigheann mionaoiseach ar fhaisnéis ó fhoinsí atá neamhspleách ar a thuismitheoirí, agus gan aon smacht ag na tuismitheoirí sin. |
|
455 |
Dá bhrí sin, ní féidir na forálacha céanna a léiriú, dar léi, sa chaoi is go gcuirtear srian leo ar cheart gach saoránaigh an t‑inneachar atá i gceist a chur in iúl agus a fháil, a mhéid nach mbaineann an srian ar chumarsáid ach le cásanna sonracha agus nach mbaineann sé ach le mionaoisigh. |
|
456 |
Cuireann an Ungáir in iúl nach ceart bunúsach iomlán í an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh, atá faoi réir teorainneacha iomadúla, go háirithe maidir le cearta daoine eile a chosaint, eadhon, sa chás seo, mionaoisigh agus a dtuismitheoirí nó a gcaomhnóirí, a bhfuil sé de cheart acu cinneadh a dhéanamh dóibh féin maidir lena n‑oideachas. |
(ii) Breithniú na Cúirte
|
457 |
I dtosach báire, ba cheart a choinneáil i gcuimhne, de réir Airteagal 11(1) den Chairt, go bhfuil ag gach uile dhuine an ceart chun saoirse nochtaithe tuairime, lena bhfolaítear chun tuairimí a bheith ag duine agus faisnéis agus barúlacha a fháil agus a thabhairt gan cur isteach ó údaráis phoiblí agus ar neamhaird ar theorainneacha. |
|
458 |
Luaitear i mír 2 den Airteagal seo go n‑urramófar saoirse agus iolrachas na meán. |
|
459 |
Mar is léir ó mhír 437 den bhreithiúnas seo, i gcomhréir le hAirteagal 52(3) den Chairt, cuireann an Chúirt san áireamh, ina léiriú ar na cearta a ráthaítear le hAirteagal 11 den Chairt, go háirithe na cearta comhfhreagracha a ráthaítear le hAirteagal 10 ECHR, mar a léirítear i gcásdlí na Cúirte Eorpaí um Chearta an Duine, mar íostairseach chosanta. |
|
460 |
Tá an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh ar cheann de na coinníollacha bunúsacha chun dul chun cinn a dhéanamh i sochaí dhaonlathach agus chun gach duine a fhorbairt, agus cosnaítear léi, i bprionsabal, ní hamháin an ‘fhaisnéis’ nó na ‘smaointe’ sin a nglactar leo go fabhrach nó a mheastar a bheith neamhdhíobhálach nó neamhdhifreálach, ach freisin na cinn sin a dhéanann iolrachas, caoinfhulaingt agus meon oscailteachta a chosc, a shuaitheadh nó a shuaitheadh, chun iolrachas, caoinfhulaingt agus meon oscailteachta a ráthú nach ann do shochaí dhaonlathach dá n‑uireasa (féach, chuige sin, breithiúnas an 12 Eanáir 2023, Migracijos departamentas (Cúiseanna le géarleanúint bunaithe ar thuairim pholaitiúil), C‑280/21, EU:C:2023:13, mír 30 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
461 |
I bhfianaise chásdlí ECtHR, atá ábhartha do léiriú Airteagal 11, is iomchuí léiriú leathan a ghlacadh ar na coincheapa ‘faisnéis’ nó ‘smaointe’, de réir bhrí na forála sin (féach, chuige sin, breithiúnas an 12 Eanáir 2023, Migracijos departamentas (Cúiseanna le géarleanúint bunaithe ar thuairim pholaitiúil), C‑280/21, EU:C:2023:13, mír 32). |
|
462 |
Go deimhin, de réir chásdlí na Cúirte Eorpaí um Chearta an Duine, ráthaítear le hAirteagal 10 de CECD an ceart chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil do gach uile dhuine, agus baineann an tAirteagal sin ní hamháin le hinneachar na faisnéise sin, ach leis na modhanna lena scaiptear í chomh maith, agus déantar difear le haon srian ar na modhanna sin don cheart chun faisnéis a fháil agus a thabhairt (breithiúnas an 26 Aibreán 2022, an Pholainn v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑401/19, EU:C:2022:297, mír 46 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
463 |
Tá feidhm ag an tsaoirse sin go háirithe maidir le scaipeadh faisnéise tráchtála ag gnóthas, go háirithe i bhfoirm teachtaireachtaí fógraíochta (breithiúnas an 3 Feabhra 2021, Fussl Modestraße Mayr, C‑555/19, EU:C:2021:89, mír 81 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
464 |
Chomh maith leis an tsaoirse bhunúsach chun faisnéis a fháil, a ráthaítear le hAirteagal 11(1) den Chairt, féachtar le hAirteagal 11(2) iolrachas a chur chun cinn i dtáirgeadh agus i gclársceidealú faisnéise san Aontas Eorpach (breithiúnas an 22 Eanáir 2013, Sky Österreich, C‑283/11, EU:C:2013:28, mír 51). |
|
465 |
Dá bhrí sin, leanann sé ón gcásdlí gurb ionann beart náisiúnta, a mhéid a chuireann sé teorainn leis na féidearthachtaí maidir le scaipeadh nó a thoirmisceann sé rochtain ar inneachar nó ar fhógraí áirithe lena gcuirtear an t‑imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, don athrú inscne agus don homaighnéasacht chun cinn nó in iúl, agus sárú, ag na soláthraithe lena mbaineann, ar an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh a chumhdaítear in Airteagal 11 den Chairt (féach, chuige sin, breithiúnas an 3 Feabhra 2021, Fussl Modestraße Mayr, C‑555/19, EU:C:2021:89, mír 82 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
466 |
Sa chás seo, ní mór a thabhairt faoi deara, ar an gcéad dul síos, go gcuireann na forálacha atá i gceist srian ar an gceart atá ag soláthraithe seirbhíse meán, soláthraithe seirbhíse fógraíochta, soláthraithe a úsáideann fógraíocht le linn a ngníomhaíochtaí tráchtála agus soláthraithe seirbhíse oideachais inneachar nó fógraí a dháileadh lena gcuirtear imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht chun cinn nó in iúl. Dá bhrí sin, cuireann na forálacha sin teorainn leis an gceart chun ‘faisnéis’ a ráthaítear in Airteagal 11 den Chairt a chur in iúl agus, dá réir sin, leis an iolrachas i dtáirgeadh agus i gclársceidealú faisnéise san Aontas. |
|
467 |
Ar an dara dul síos, tá sé d’éifeacht ag na forálacha sin freisin srian a chur leis an gceart atá ag gach duine, a ráthaítear in Airteagal 11 den Chairt, faisnéis a fháil lena gcuirtear chun cinn nó lena léirítear imeacht ó fhéiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht. |
|
468 |
Dá bhrí sin, cuireann na forálacha atá faoi chonspóid srian ar an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil ní hamháin maidir le mionaoisigh, ach freisin maidir leis an bpobal i gcoitinne ar mian leo inneachar den sórt sin nó fógraíocht tráchtála a fháil, agus maidir le soláthraithe seirbhíse a chraolann an t‑inneachar sin i bhfoirm fógraí, fógraí leasa poiblí nó teachtaireachtaí múscailte feasachta a scaiptear sa réimse poiblí. |
|
469 |
Ar an tríú dul síos, ní éireoidh le hargóint na hUngáire nach ndéanann na forálacha sin difear díreach don cheart chun tuairimí a nochtadh atá ag daoine neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha, ós rud é nach bhfuil na forálacha sin dírithe ar na daoine sin, sa chomhthéacs sin. |
|
470 |
Tá feidhm ag Airteagal 11 den Chairt, mar is léir ó mhíreanna 466 go 468 den bhreithiúnas seo, maidir le haon toirmeasc nó teorainn ar scaipeadh nó glacadh an ábhair dá dtagraítear sna forálacha sin agus ní hamháin maidir leis na coinníollacha faoina bhféadfaidh daoine neamh-cisinscneacha, lena n‑áirítear daoine trasinscneacha, nó daoine neamh-heitrighnéasacha, iad féin a chur in iúl. |
|
471 |
Dá bhrí sin, is ionann an toirmeasc ar inneachar nó fógraí a chur ar fáil do mhionaoisigh lena gcuirtear chun cinn nó lena léirítear imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht, mar a leagtar síos sna forálacha atá i gceist, agus cur isteach an‑tromchúiseach ar an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil, a ráthaítear le hAirteagal 11 den Chairt. |
(d) Bonn cirt na dteorainneacha ar chearta agus ar shaoirsí arna ráthú in Airteagail 7 agus 11 den Chairt
|
472 |
Áitíonn an Coimisiún, ar chúiseanna atá cosúil go bunúsach leo siúd a leagtar amach i míreanna 96 go 105 den bhreithiúnas seo, nach féidir a mheas go bhfuil bonn cirt leis na teorainneacha ar na cearta agus na saoirsí a ráthaítear in Airteagail 7 agus 11 den Chairt ná go bhfuil siad comhréireach i bhfianaise Airteagal 52(1) den Chairt. Áitíonn an Ungáir, óna taobh féin de, ar chúiseanna atá cosúil go bunúsach leo siúd a leagtar amach i míreanna 115 go 122 den bhreithiúnas seo, go bhfuil na teorainneacha sin riachtanach agus comhréireach leis na cuspóirí atá á saothrú acu, eadhon, ar an gcéad dul síos, [barr leasa] an linbh a fheidhmiú, a cheanglaítear le hAirteagal 24(2) den Chairt, agus, ar an dara dul síos, ceart tuismitheoirí a áirithiú go ndéanfar a leanaí a oiliúint agus a theagasc i gcomhréir lena n‑áitiúis reiligiúnacha, fhealsúnacha agus oideolaíocha a chosaint, arna chumhdach in Airteagal 14(3) den Chairt. |
|
473 |
I bhfianaise na dtorthaí i míreanna 135 go 162 den bhreithiúnas seo, atá go hiomlán inaistrithe chun scrúdú a dhéanamh ar chur isteach an‑tromchúiseach ar na cearta agus ar na saoirsí a ráthaítear in Airteagail 7 agus 11 den Chairt a eascraíonn as na forálacha atá i gceist den Dlí Leasaitheach, ní mór a mheas nach féidir údar a thabhairt leis an gcur isteach sin trí shaothrú na gcuspóirí sin. |
(e) Maidir le sárú a bheith déanta ar Airteagal 1 den Chairt
|
474 |
Is faoin gCúirt atá sé freisin, i gcomhthéacs an scrúdaithe ar an gcúigiú gearán, a mheas an sáraíonn na forálacha atá i gceist Airteagal 1 den Chairt freisin. |
(1) Argóintí na bpáirtithe
|
475 |
Áitíonn an Coimisiún go sáraítear Airteagal 1 den Chairt leis na forálacha atá faoi chonspóid, a mhéid nach ionann na forálacha sin agus idirdhealú bunaithe ar ghnéas agus ar ghnéaschlaonadh amháin, ach go gcuirtear cur chun cinn nó in iúl na homaighnéasachta nó an imeachta ón ngnéas tráth na breithe agus an athraithe inscne faoi réir na rialacha agus na srianta céanna a bhfuil feidhm acu maidir le péidifilia, foréigean agus pornagrafaíocht a scaipeadh ar mhionaoisigh leo freisin. |
|
476 |
Dá bhrí sin, deir sé go gcuirtear an homaighnéasacht, imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe agus athrú inscne ar aon dul le cionta tromchúiseacha, lena n‑áirítear cionta a bhaineann le gníomhartha cruálachta leis na forálacha sin. |
|
477 |
Is é an toradh a bheadh ar aicmiú den sórt sin, dar leis, ná go gceapfaí go bhfuil daoine – nach bhfuil heitrighnéasach, nó daoine nach bhfuil a bhféiniúlacht ghnéasach ar aon dul leis an ngnéas breithe – ‘comhionann’, i dtéarmaí moráltachta agus dlíthiúlachta, le daoine ar bagairt bhunúsach iad ar an tsochaí. |
|
478 |
Dá ndéanfaí daoine neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha a chomhlachú le péidifilia, foréigean agus pornagrafaíocht i ngníomhartha dlíthiúla ceangailteacha, d’fhágfadh sé sin go mbeadh ‘fuath’ ag an tsochaí do na daoine sin nó go gcaithfí leo mar dhaoine ar chóir iad a eascoiteannú nó iad a dhíbirt. |
|
479 |
I ndáil leis sin, deir sé gur measa an sárú ar dhínit an duine, de réir bhrí Airteagal 1 den Chairt, mar gheall ar an gcomhthéacs inar glacadh na forálacha atá faoi chonspóid. Cuireann an Coimisiún in iúl i ndáil leis sin gur mhol agus gur ghlac comhlachtaí Ballstáit na forálacha sin agus go bhfuil feidhm dlí acu, rud a threisíonn a n‑éifeacht mhaslach agus stiogmataithe, i gcomhréir leis an gcásdlí a d’eascair as breithiúnas ECtHR an 23 Eanáir 2023, Macatė v an Liotuáin (CE:ECHR:2023:0123JUD006143519). |
|
480 |
Ina theannta sin, deir sé nach bhfuil in argóint na hUngáire, eadhon nach bhfuil i dteideal an dlí leasaithigh, ‘Dlí Uimh. LXXIX de 2021 lena dtugtar isteach bearta níos déine i gcoinne ciontóirí ar péidifiligh iad agus lena leasaítear dlíthe áirithe chun leanaí a chosaint’, ach ina theideal achomair i gcomhréir le ceanglais reachtacha na hUngáire, lena léirítear na réimsí agus na téacsanna reachtacha a ndéanann na leasuithe lena mbaineann an dlí difear dóibh, ach ina agóid fhalsánach. Dírítear, le forálacha an dlí sin, ar inneachar a bhaineann le daoine agus stíleanna maireachtála neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha a rialáil agus a shrianadh. |
|
481 |
I bhfianaise na mbreithnithe sin, tá sé den tuairim go bhféadfaí glacadh beart lena ndéantar idirdhealú agus stiogmatú ar dhuine ar bhonn ceann amháin nó níos mó de na forais a liostaítear in Airteagal 21 den Chairt a léiriú mar ionsaí ar dhínit an duine sin. |
|
482 |
Cuireann an Ungáir ina choinne, ar an gcéad dul síos, go bhfuil an t-inneachar a chumhdaítear leis na forálacha atá faoi chonspóid faoi réir na srianta céanna leo siúd a bhfuil feidhm acu maidir le foréigean agus pornagrafaíocht a scaipeadh ar mhionaoisigh. Ní thagann an craoladh sin faoi chatagóir V, dá dtagraítear in Airteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán, ach faoi chatagóir VI, i gcomhréir le mír 7 den Airteagal sin. |
|
483 |
Ar an dara dul síos, áitíonn an Ballstát sin, agus tagairt á déanamh aige don argóint atá bunaithe ar theideal an Dlí Leasaithigh a bhfuil achoimre air i mír 480 den bhreithiúnas seo, nach bhfuil aon bhunús ann chun teacht ar an gconclúid go léirítear – leis an inneachar lena bhféadfaí dochar a dhéanamh do mhionaoisigh, atá faoi réir na bhforálacha atá i gceist – droch-bhreith ar luachanna na hUngáire, ná intinn ná beartas um stiogmatú, ná mian an bonn a bhaint de dhínit an duine. |
|
484 |
Ina theannta sin, maidir le breithiúnas ECtHR an 23 Eanáir 2023, Macatė v an Liotuáin (CE:ECHR:2023:0123JUD006143519), áitíonn an Ballstát sin nach féidir aon chonclúid shubstainteach a bhaint as an mbreithiúnas sin maidir le comhoiriúnacht na bhforálacha atá i gceist leis an gCairt, ós rud é nach gcuireann na forálacha sin toirmeasc ar fhaisnéis áirithe a chur ar fáil do mhionaoisigh, ar bhealach ginearálta, ach ar chur ar fáil den sórt sin i gcomhthéacsanna sonracha agus ar chúiseanna sonracha amháin. Dá bhrí sin, tá a raon feidhme i bhfad níos cúinge ná an riail náisiúnta atá i gceist sa bhreithiúnas sin. |
(2) Breithniú na Cúirte
|
485 |
Dearbhaítear in Airteagal 1 den Chairt go bhfuil dínit an duine dosháraithe. Ní mór an dínit sin a urramú agus a chosaint. |
|
486 |
Is léir ó na mínithe a bhaineann leis an gCairt nach amháin gur ceart bunúsach ann féin í dínit an duine, de réir bhrí Airteagal 1, ach gurb ionann í agus bunús na gceart bunúsach. I ndáil leis sin, tagraíonn na mínithe sin go háirithe do Dhearbhú Uilechoiteann Chearta an Duine, a ghlac Comhthionól Ginearálta na Náisiún Aontaithe an 10 Nollaig 1948, inar cumhdaíodh dínit an duine ina bhrollach, ina luaitear gurb é ‘aitheantas do dhínit bhunúsach gach duine den teaghlach daonna agus dá gcearta comhionanna doshannta bunchloch na saoirse, an cheartais agus na síochána ar domhan’. Fágtar ó na mínithe sin nach féidir úsáid a bhaint as aon cheann de na cearta a leagtar síos sa Chairt seo chun dochar a dhéanamh do dhínit duine eile, agus gur cuid de shubstaint na gceart a leagtar síos inti í dínit an duine. Ní mór, dá bhrí sin, í a urramú, fiú amháin agus srian á chur ar cheart. |
|
487 |
Sa chás seo, mar is léir ó mhíreanna 444 agus 445 den bhreithiúnas seo, ní mór a thabhairt faoi deara go bhfuil sé d’éifeacht ag na forálacha atá i gceist daoine neamh-chisinscneacha, lena n‑áirítear daoine trasinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha, ar grúpa mionlaigh daoine iad, a stiogmatú agus a imeallú ar fhoras a bhféiniúlachta gnéis nó a ngnéaschlaonta amháin. |
|
488 |
Ar na cúiseanna céanna leo siúd a leagtar amach i mír 446 den bhreithiúnas seo, leanann sé freisin ó theideal an Dlí Leasaithigh, mar aon le héifeacht stiogmataithe agus imeallaithe na bhforálacha atá i gceist, go ndearna an Ungáir, i gcomhthéacs gníomh reachtach a bhfuil feidhm cheangailteach aige, nasc idir, ar thaobh amháin, gan bheith cisinscneach nó gan bheith heitrighnéasach agus, ar an taobh eile, faillí phéidifileach. Baineann nasc den sórt sin, trína éifeacht mhaslach agus stiogmataithe do dhaoine neamh-chisinscneacha, lena n‑áirítear daoine trasinscneacha, nó daoine neamh-heitrighnéasacha, a d’fhéadfadh, thairis sin, a bheith ina chúis le forbairt iompraíochta fuatha i leith na ndaoine sin, an bonn de dhínit dhaonna na ndaoine sin, de réir bhrí Airteagal 1 den Chairt. |
|
489 |
Mar a áitíonn an Coimisiún, is é an toradh a bhíonn ar an nasc sin agus ar an stiogmatú sin go gcaitear le grúpa daoine, ar dlúthchuid de shochaí iad a bhfuil iolrachas mar shaintréith acu, mar bhagairt ar an tsochaí sin a bhfuil cóir dhlíthiúil speisialta tuillte acu as a n‑eascraíonn a ‘dofheictheacht’ shóisialta a bhunú, a choinneáil ar bun nó a neartú, de shárú ar Airteagal 1 den Chairt. |
|
490 |
Ní féidir amhras a chaitheamh ar na torthaí sin le hargóint na hUngáire nach dtagann scaipeadh an fhoréigin agus na pornagrafaíochta ar mhionaoisigh, faoi Airteagal 9(6) den Dlí um Sheirbhísí Meán, faoi chatagóir V, ach faoi chatagóir VI, i gcomhréir le mír 7 den Airteagal sin. |
|
491 |
I ndáil leis sin, is leor a thabhairt faoi deara go bhfuil an t‑idirdhealú sin idir catagóirí scaipthe gan dochar don chinneadh go dtuigtear go bhfuil nasc á dhéanamh idir daoine neamh-chisinscneacha, lena n‑áirítear daoine trasinscneacha, nó daoine neamh-heitrighnéasacha agus ciontóirí péidifileacha ó theideal an dlí leasaithigh, mar aon le héifeacht stiogmataithe agus imeallaithe na bhforálacha atá i gceist. |
|
492 |
Dá bhrí sin, sáraíonn an toirmeasc ar inneachar nó fógraí a chur ar fáil do mhionaoisigh lena gcuirtear chun cinn nó lena léirítear imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne agus homaighnéasacht, mar a leagtar síos sna forálacha atá faoi chonspóid, dínit an duine, a chosnaítear le hAirteagal 1 den Chairt, do dhaoine neamh-cisinscneacha nó do dhaoine neamh-heitrighnéasacha. |
(f) Conclúid
|
493 |
I bhfianaise na mbreithnithe go léir roimhe seo, ní mór teacht ar an gconclúid go bhfuil bunús maith leis an gcúigiú gearán, ós rud é nach féidir leis an gconclúid sin, i bhfianaise an mhéid a leagtar amach i míreanna 434 go 448, 457 go 471 agus 485 go 492 den bhreithiúnas seo, amhras a chaitheamh ar éileamh na hUngáire nach gcomhlíonann an cúigiú gearán na ceanglais fhianaiseacha is infheidhme maidir le caingne le haghaidh dearbhú mainneachtana oibleagáidí a chomhlíonadh. |
B. Maidir leis an séú gearán, maidir le sárú ar Airteagal 2 CAE
1. Argóintí na bpáirtithe
|
494 |
Lena séú gearán, ar cheart é a scrúdú sa chúigiú háit, déanann an Coimisiún gearán, tríd an dlí leasaitheach a ghlacadh, gur mhainnigh an Ungáir a hoibleagáidí faoi Airteagal 2 CAE a chomhlíonadh, ós rud é go sáraíonn forálacha an dlí sin luachanna an mheasa ar dhínit an duine, ar an gcomhionannas agus an mheasa ar chearta an duine dá dtagraítear san Airteagal sin. |
|
495 |
Deir sé go léirítear agus go gcuirtear in iúl leis an dlí sin beartas d’aon ghnó agus comhordaithe atá dírithe ar ghrúpa sóisialta sonrach atá ina dhlúthchuid de shochaí na hUngáire agus de shochaí na hEorpa a imeallú agus a eisiamh, eadhon daoine neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha, atá ag teacht salach go díreach ar luachanna bunaidh an Aontais Eorpaigh, dá dtagraítear in Airteagal 2, ós rud é go bhfuil na cionta a dhéantar an‑tromchúiseach, an‑iomadúil agus an‑náireach. |
|
496 |
I bhfianaise mhéid an tsáraithe ar dhlí an Aontais, go háirithe na sáruithe comhcheangailte ar Airteagail 1, 7, 11 agus 21 den Chairt, measann an Coimisiún go léiríonn na sáruithe sin rún soiléir daoine a bhaineann leis an ngrúpa sóisialta sin a stiogmatú, rud nach bhfuil comhoiriúnach leis na luachanna sin. |
|
497 |
Tugann an Coimisiún ar aird go gceanglaítear ar na Ballstáit, faoi phrionsabal an chomhair dhílis a leagtar síos sa chéad fhomhír d’Airteagal 4(3) CAE, a áirithiú go gcuirfear dlí an Aontais i bhfeidhm agus go gcomhlíonfar é ina gcríoch agus aon bheart iomchuí a dhéanamh, go ginearálta nó go sonrach, chun na críche sin, chun a áirithiú go gcomhlíonfar na hoibleagáidí a eascraíonn as na Conarthaí nó a eascraíonn as gníomhartha institiúidí an Aontais. |
|
498 |
Luaitear freisin in Airteagal 49 CAE, lena bhforáiltear go bhféadfaidh aon Stát Eorpach iarratas a dhéanamh chun bheith ina bhall den Aontas, gurb é atá san Aontas Stáit a thug gealltanas dá ndeoin féin agus dá ndeoin féin i leith na gcomhluachanna dá dtagraítear in Airteagal 2 CAE, a urramaíonn na luachanna sin agus a ghabhann orthu féin iad a chur chun cinn. |
|
499 |
Ós rud é go sainítear féiniúlacht an Aontais mar dhlíchóras coiteann leis na luachanna sin, meabhraíonn an Coimisiún, de réir chásdlí na Cúirte, nach mór don Aontas Eorpach, dá bhrí sin, a bheith in ann, laistigh de theorainneacha a chumhachtaí mar a leagtar síos sna Conarthaí iad, na luachanna céanna a chosaint. |
|
500 |
Ní hé an nós imeachta a leagtar síos in Airteagal 7 CAE an t‑aon bhealach amháin chun na luachanna sin a chosaint, deir sé. |
|
501 |
Áitíonn sé go bhfuil an Chúirt tar éis a chinneadh dá réir sin, i dteannta leis an nós imeachta sin, go dtugtar, le roinnt forálacha sna Conarthaí, a chuimsítear go minic le gníomhartha reachtaíochta tánaistí, an inniúlacht d’institiúidí an Aontais sáruithe ar na luachanna i mBallstát a scrúdú, a shuí agus, i gcás inarb iomchuí, a phionósú. |
|
502 |
Ina theannta sin, deir sé go bhfuil an nós imeachta sin éagsúil le nósanna imeachta um shárú sa mhéid, ar an gcéad dul síos, nach bhfuil na ceanglais a leagtar síos le forálacha ábhartha Chonarthaí an Aontais ag teacht le chéile, ós rud é go bhforáiltear le hAirteagal 7(2) CAE, dá chur i bhfeidhm, go ndearna Ballstát sárú ‘tromchúiseach agus leanúnach’ ar na luachanna dá dtagraítear in Airteagal 2 CAE. Ar an dara dul síos, údaraítear le hAirteagal 7 CAE cearta a eascraíonn as cur i bhfeidhm na gconarthaí sin a chur ar fionraí, lena n‑áirítear cearta vótála sa Chomhairle, cé nach féidir leis an gCúirt an pionós sin a fhorchur i mbreithiúnas lena gcinntear mainneachtain oibleagáidí faoi Airteagal 258 CFAE a chomhlíonadh. |
|
503 |
Dá bhrí sin, maíonn sé gur cheart dlínse a bheith ag an gCúirt chun a áirithiú go gcomhlíonfaidh na Ballstáit na luachanna a chumhdaítear in Airteagal 2 CAE. In éagmais aon fhoráil shonrach agus shainráite chuige sin, ní féidir glacadh le srian ar dhlínse na Cúirte. |
|
504 |
Tá an Coimisiún den tuairim freisin nach féidir Airteagal 4(2) CAE a agairt chun maolú a dhéanamh ar chur i bhfeidhm Airteagal 2 CAE. Ní foras ginearálta é ‘féiniúlacht náisiúnta’, de réir bhrí Airteagal 4(2), le maolú ar na prionsabail agus ar na cearta bunúsacha is infheidhme i ndlíchóras an Aontais. |
|
505 |
Dá bhrí sin, áitíonn an Coimisiún, agus é ag tagairt do chásdlí na Cúirte, nach bhféadfaidh Ballstát brath ar Airteagal 4(2) ach amháin más féidir leis a léiriú go bhfuil a fhéiniúlacht náisiúnta i mbaol iarbhír agus go bhfuil a rialacha bunaithe ar bhreithnithe oibiachtúla, go bhfuil údar cuí leo agus go bhfuil siad comhréireach agus go n‑urramaíonn siad na cearta bunúsacha a chumhdaítear sa Chairt agus prionsabail ghinearálta dhlí an Aontais. |
|
506 |
Cuireann an Coimisiún in iúl freisin, trína chur in iúl nach mór mionaoisigh a chosaint ar ionadaíocht agus ar chur chun cinn daoine neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha agus ar a modh maireachtála, go dtosaíonn an dlí leasaitheach ón mbonn go bhfuil inneachar den sórt sin díobhálach agus, mar gheall ar a chineál agus ar a láithreacht, gur contúirt é don tsochaí. Trí phrionsabal an réamhchúraim a agairt, léirítear an cur chuige go bhfuil éagsúlacht inscne comhionann le ‘táirge’ a d’fhéadfadh a bheith contúirteach. |
|
507 |
Ina theannta sin, maidir leis na hoibleagáidí dlíthiúla a eascraíonn as Airteagal 2 CAE, measann an institiúid sin nach bhfuil aon rud ina fhoclaíocht a thugann le fios nach bhfuil an tAirteagal sin ceangailteach ó thaobh dlí de. |
|
508 |
Ar an gcéad dul síos, leanann sé ón mbrollach a ghabhann leis an gConradh ar an Aontas Eorpach nach go sceidealach amháin an fhoráil in Airteagal 2. Is sa chomhthéacs sin a chinn an Chúirt nach ráiteas treoirlínte nó rún polaitiúil amháin atá in Airteagal 2, ach go bhfuil luachanna ann a thagann faoi fhéiniúlacht an Aontais Eorpaigh mar dhlíchóras coiteann. |
|
509 |
Ina dhiaidh sin, maíonn sé go sainítear prionsabail ghinearálta dhlí an Aontais ar bhealach ginearálta agus is minic a thugtar léiriú nithiúil orthu le forálacha eile den dlí príomha nó tánaisteach, gan fórsa ceangailteach ná soiléireacht a bheith acu. |
|
510 |
Ina theannta sin, is é a thuairim ná go leanann sé ó chásdlí na Cúirte go bhfuil ceangailteacht dhlíthiúil Airteagal 2 CAE comhsheasmhach leis an muinín fhrithpháirteach nach mór a bheith ann idir na Ballstáit, ós rud é go roinneann gach ceann acu na comhluachanna ar a bhfuil an tAontas Eorpach fothaithe leis na Ballstáit eile go léir, mar a luaitear in Airteagal 2 CAE. |
|
511 |
Ina theannta sin, tugann an Coimisiún faoi deara, murab ionann agus an méid a mhaíonn an Ungáir, nach gceadaítear dó le hAirteagal 2 ach sáruithe ar rialacha dhlí an Aontais ar de thromchúis áirithe iad nó de chineál cothrománach a aithint, eadhon, mar atá sa chás seo, sáruithe ar Airteagail 1, 7, 11 agus 21 den Chairt. |
|
512 |
Maidir leis an sárú líomhnaithe ar an bprionsabal ne bis in idem, a bhfuil an Ungáir á agairt freisin, tugann an Coimisiún faoi deara nach bhfuil forchur pionóis i gceist sa chás seo, ós rud é nach bhfuil sa bhreithiúnas lena gcinntear gur mhainnigh Ballstát a oibleagáidí faoi Airteagal 258 CFAE a chomhlíonadh ach breithiúnas dearbhaitheach. In aon chás, áitíonn an Coimisiún, agus é ag tagairt do chásdlí na Cúirte, go bhfuil tairbhe an phrionsabail sin teoranta do dhaoine aonair. |
|
513 |
Áitíonn an Ungáir gur foráil ghinearálta é Airteagal 2 CAE nach féidir a bheith ina bhunús dlí d’imeachtaí um shárú, ós rud é go liostaítear luachanna coiteanna an Aontais ann. Ní thugtar cumhacht don Choimisiún leis an Airteagal sin ach oiread lena gcuirtear ar a chumas rialú neamhtheoranta a fheidhmiú ar chórais dlí na mBallstát. |
|
514 |
Dar léi, cé go bhfuil feidhm cheangailteach ag an Airteagal sin, ní chiallaíonn sé sin go bhféadfadh mainneachtain é a chomhlíonadh a bheith ina hábhar d’imeachtaí um shárú faoi Airteagal 258 CFAE. Is é an nós imeachta a leagtar síos in Airteagal 7 CAE an príomhbhealach chun na luachanna a chumhdaítear in Airteagal 2 CAE a fhorfheidhmiú. |
|
515 |
Deir sí go leanann sé ó bhreithiúnas an 16 Feabhra 2022, an Ungáir v an Pharlaimint agus an Chomhairle (C‑156/21, EU:C:2022:97, míreanna 157 agus 158) go sonraítear i bhforálacha áirithe den Chairt agus de Chonradh FAE raon feidhme na luachanna a chumhdaítear in Airteagal 2 CAE, ós rud é go bhféadfadh na forálacha sin, i gcás inarb iomchuí, a bheith faoi réir imeachtaí um shárú, murab ionann agus Airteagal 2 a ghlactar ina aonar. Dá réir sin, is é Airteagal 7 CAE amháin a thagraíonn do sháruithe tromchúiseacha ar na luachanna a leagtar amach in Airteagal 2 CAE. |
|
516 |
Thairis sin, áitíonn an Ungáir nach raibh sí ag brath ar urraim dá féiniúlacht náisiúnta chun údar a thabhairt le neamhchomhlíonadh na gConarthaí, ós rud é nach sáraíonn an dlí leasaitheach na Conarthaí ná forálacha dhlí tánaisteach an Aontais. Áitíonn sé, ar an taobh eile, go bhfuil rogha ag na Ballstáit maidir le leibhéal cosanta leasanna bunúsacha na sochaí a chinneadh i ndáil le hábhair a bhfuil dlúthbhaint acu lena bhféiniúlacht náisiúnta, agus corrlach lánroghnach den sórt sin tugtha chun suntais ag an Abhcóide Ginearálta Collins ina Thuairim in Commune d’Ans (C‑148/22, EU:C:2023:378, mír 45). |
|
517 |
Ar deireadh, dá gciontófaí Ballstát i sárú ar na cearta bunúsacha a chumhdaítear sa Chairt agus in Airteagal 2 CAE araon, d’fhéadfadh sé sin a bheith contrártha don phrionsabal ne bis in idem. |
|
518 |
In aon chás, ní fhéachann an dlí leasaitheach le daoine neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha a stiogmatú ná iad a eisiamh ón tsochaí. |
|
519 |
I bhfianaise na mbreithnithe roimhe seo, tá an séú gearán do-ghlactha nó, mar mhalairt air sin, gan bhunús. |
2. Breithniú na Cúirte
(a) Cineál ceangailteach Airteagal 2 CAE
|
520 |
Ar an gcéad dul síos, maidir le hargóint na hUngáire nach bhfuil ceanglais shonracha in Airteagal 2 CAE a d’fhéadfadh, iontu féin, a bheith ina mbunús le caingean le haghaidh dearbhú maidir le mainneachtain oibleagáidí a chomhlíonadh, ba cheart a mheabhrú, mar réamhphointe, go bhfuil a chreat bunreachtúil féin ag an Aontas. Áirítear sa chreat sin na luachanna bunaidh a leagtar amach in Airteagal 2, ar dá réir atá an tAontas Eorpach ‘fothaithe ar luachanna an mheasa ar dhínit an duine, ar an tsaoirse, ar an daonlathas, ar an gcomhionannas, ar an smacht reachta agus an mheasa ar chearta an duine, lena n‑áirítear na cearta atá ag daoine ar de ghrúpaí mionlaigh iad’, ar phrionsabail ghinearálta dhlí an Aontais, ar fhorálacha na Cairte agus ar fhorálacha Chonarthaí an Aontais agus CFAE (féach, chuige sin, Tuairim 1/17 (Comhaontú CET AE-Ceanada) an 30 Aibreán 2019, EU:C:2019:341, mír 110 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
521 |
I gcomhréir le hAirteagal 49 CAE, tá urraim do na luachanna sin ina réamhchoinníoll d’aontachas leis an Aontas Eorpach d’aon Stát Eorpach atá ag cur isteach ar bhallraíocht san Aontas Eorpach, rud a thugann le chéile Stáit a chloígh go saor agus le toil leis na luachanna sin agus a gheallann go leanúnach iad a chur chun cinn (féach, chuige sin, breithiúnais an 16 Feabhra 2022, an Ungáir v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑156/21, EU:C:2022:97, mír 124; an 16 Feabhra 2022, an Pholainn v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑157/21, EU:C:2022:98, mír 142, agus an 29 Márta 2022, Getin Noble Bank, C‑132/20, EU:C:2022:235, mír 104 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
522 |
Go deimhin, a luaithe is a thagann Stát is iarrthóir chun bheith ina Bhallstát, bíonn an tír sin rannpháirteach i struchtúr dlí atá bunaithe ar an réamhleagan bunúsach gur comhluachanna ag na Ballstát uile na luachanna sin san Airteagal úd ar a bhfuil an tAontas fothaithe, agus aithníonn sé go gcomhroinneann siad iad leis. Baineann an réamhleagan sin le saintréithe sonracha agus bunriachtanacha dhlí an Aontais, a bhaineann lena nádúr féin agus a eascraíonn as an neamhspleáchas atá ag an dlí sin i ndáil le dlíthe na mBallstát agus leis an dlí idirnáisiúnta. Leis an mbonn sin, tugtar le tuiscint gurb ann d’iontaoibh fhrithpháirteach idir na Ballstáit, agus tugtar údar leis an iontaoibh sin, go n‑aithneofar na luachanna sin agus, dá bhrí sin, go n‑urramófar dlí an Aontais lena gcuirtear chun feidhme iad (féach, chuige sin, breithiúnais an 16 Feabhra 2022, an Ungáir v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑156/21, EU:C:2022:97, mír 125, agus an 16 Feabhra 2022, an Pholainn v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑157/21, EU:C:2022:98, mír 143 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
523 |
Tugtar le tuiscint uaidh sin gur choinníoll é do Bhallstát chun leas a bhaint as na cearta go léir a dhíorthaítear ó chur i bhfeidhm na gConarthaí go gcomhlíonfadh sé na luachanna a chumhdaítear in Airteagal 2 CAE. Go deimhin, ní fhéadfaí a dhéanamh de chomhlíonadh na luachanna sin nach bhfuil i gceist leis ach oibleagáid atá de cheangal ar Stát is iarrthóir ar mhaithe le haontú leis an Aontas, ar oibleagáid í a d’fhéadfadh sé neamhaird a dhéanamh uirthi i ndiaidh a aontachais (breithiúnais an 16 Feabhra 2022, an Ungáir v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑156/21, EU:C:2022:97, mír 126, agus an 16 Feabhra 2022, an Pholainn v an Pharlaimint agus anChomhairle, C‑157/21, EU:C:2022:98, mír 144 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
524 |
Thairis sin, ní féidir le Ballstát a reachtaíocht a leasú ar bhealach a mbeidh laghdú ar chosaint na luachanna a chumhdaítear in Airteagal 2 mar thoradh air. Dá bhrí sin, ceanglaítear ar na Ballstáit a áirithiú nach mbeidh aon chúlchéimniú ann i ndáil leis na luachanna sin (féach, chuige sin, breithiúnas an 20 Aibreán 2021, Repubblika, C‑896/19, EU:C:2021:311, míreanna 63 agus 64 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
525 |
Dá bhrí sin, ní ráiteas treoirlínte polaitiúla nó rún polaitiúil amháin atá in Airteagal 2, ach tá luachanna ann a thagann faoi fhéiniúlacht an Aontais Eorpaigh mar dhlíchóras coiteann agus lena gceanglaítear ar na Ballstáit iad a choinneáil ar bun agus a chur chun cinn. Aistrítear na luachanna sin ina bprionsabail agus ina bhforálacha ina bhfuil oibleagáidí níos beaichte atá ceangailteach ó thaobh an dlí de ar na Ballstáit (féach, chuige sin, breithiúnais an16 Feabhra 2022, an Ungáir v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑156/21, EU:C:2022:97, mír 232, agus an 16 Feabhra 2022, an Pholainn v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑157/21, EU:C:2022:98, mír 264). |
|
526 |
Go deimhin, luaitear i mbrollach na Cairte, inter alia, go bhfuil an tAontas bunaithe ar phrionsabail an daonlathais agus an smachta reachta agus aithnítear na cearta, saoirsí agus prionsabail a leagtar amach sa Chairt úd. Sonraítear in Airteagail 1, 6, 7, 10, 11, 20, 21 agus 23 den Chairt raon feidhme na luachanna maidir le dínit an duine, saoirse, comhionannas, meas ar chearta an duine, neamh-idirdhealú agus comhionannas idir mná agus fir, atá in Airteagal 2 CAE (féach, chuige sin, breithiúnas an 16 Feabhra 2022, an Ungáir v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑156/21, EU:C:2022:97, mír 157). |
|
527 |
Mar sin féin, ós rud é go bhfuil an Ungáir ag brath ar léiriú nithiúil ar na luachanna a leagtar amach in Airteagal 2 i bprionsabail agus i bhforálacha eile de dhlí an Aontais ina bhfuil oibleagáidí níos beaichte atá ceangailteach ó thaobh dlí de ar na Ballstáit, de réir bhrí an chásdlí dá dtagraítear i mír 525 den bhreithiúnas seo, ní féidir amhras a chaitheamh ar chineál ceangailteach ó thaobh dlí na luachanna sin do na Ballstáit. |
|
528 |
Leanann léiriú den sórt sin ar Airteagal 2 ní hamháin óna fhoclaíocht, ach óna chomhthéacs agus óna stair reachtach freisin. |
|
529 |
I dtosach báire, maidir le foclaíocht Airteagal 2 CAE, caithfear a thabhairt chun cuimhne gur léir óna théarmaí go bhfuil an tAontas fothaithe ar luachanna an mheasa ar dhínit an duine, ar an tsaoirse, ar an daonlathas, ar an gcomhionannas, ar an smacht reachta agus an mheasa ar chearta an duine, lena n‑áirítear na cearta atá ag daoine ar de ghrúpaí mionlaigh iad. Is comhluachanna ag Ballstáit na luachanna sin i sochaí arb iad is sainairíonna inti an t‑iolrachas, an neamhidirdhealú, an chaoinfhulaingt, an ceartas, an dlúthpháirtíocht agus an comhionannas idir mná agus fir. |
|
530 |
Dá bhrí sin, is léir go leagtar síos in Airteagal 2 luachanna bunaidh an Aontais Eorpaigh a gheallann na Ballstáit go frithpháirteach, atá faoi cheangal ag na luachanna sin de bhua a mballraíochta san Aontas Eorpach, a urramú, a chothabháil agus a chur chun cinn. |
|
531 |
Ar an dara dul síos, maidir le comhthéacs Airteagal 2, tacaíonn scéim ghinearálta CAE freisin le cineál ceangailteach den sórt sin de na luachanna a chumhdaítear san Airteagal sin. |
|
532 |
I ndáil leis sin, tá tagairt ghinearálta i mbrollach Chonradh AE cheana féin do ‘luachanna uilechoiteanna chearta dosháraithe doshannta an duine, na saoirse, an daonlathais, an chomhionannais agus an smachta reachta’, rud a fhorluíonn, i bpáirt ar a laghad, leis na comhluachanna a chumhdaítear in Airteagal 2 CAE. Mar sin féin, níl aon fheidhm dhlíthiúil cheangailteach ag an mbrollach sin. Os a choinne sin, trí Airteagal 2 a chur isteach i gcorp iarbhír Chonradh AE, faoi Theideal I ‘Forálacha coiteanna’, is gnách go dtacaítear leis an gcinneadh go bhfuil an fhoráil sin ceangailteach. |
|
533 |
Tacaíonn Airteagal 49 CAE freisin, mar ghné chomhthéacsúil, le léiriú ar Airteagal 2 CAE sa chaoi go bhfuil an fhoráil sin ceangailteach ó thaobh dlí ar na Ballstáit. Mar a mheabhraítear i mír 521 den bhreithiúnas seo, tugtar le tuiscint le hAirteagal 49 CAE go bhfuil urraim do na luachanna a leagtar amach in Airteagal 2 CAE ina réamhchoinníoll maidir le haontachas leis an Aontas d’aon Stát Eorpach a bhfuil iarratas á dhéanamh aige chun bheith ina chomhalta den Aontas Eorpach, agus ar an gcaoi sin tugtar le chéile Stáit a bhfuil gealltanas tugtha acu go saor agus le toil do na luachanna céanna agus a ghabhann orthu féin go leanúnach iad a chur chun cinn. |
|
534 |
Is amhlaidh atá i gcás na bhforálacha eile de Chonradh AE ina dtagraítear go sainráite do luachanna an Aontais agus lena gcomhthacaítear, dá bhrí sin, le cineál ceangailteach ó thaobh dlí Airteagal 2 CAE, eadhon Airteagal 3(1) agus (5), Airteagal 7(1) agus (2), Airteagal 8(1), Airteagal 13(1), Airteagal 21(2)(a), an chéad mhír d’Airteagal 32 agus Airteagal 42(5) CAE. |
|
535 |
Ar an tríú dul síos, deimhníonn na travaux préparatoires le haghaidh Airteagal 2 an léiriú sin. Mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara i mír 169 dá Tuairim, ní dhearnadh tagairt, sa Chonradh AE, ina leagan roimh Chonradh Liospóin, do na ‘luachanna’ ach do na ‘prionsabail’ dá dtagraítear in Airteagal 2. Tugadh isteach an coincheap ‘luachanna’ leis an gconradh sin, agus ghlac sé ceannas ar an bhfoclaíocht a ghlac an Coinbhinsiún maidir le Todhchaí na hEorpa, ar dá réir ‘nach mór bunús dlí soiléir neamhchonspóideach a bheith ag luachanna bunúsacha Eorpacha, ionas gur féidir leis na Ballstáit na hoibleagáidí insmachtaithe a eascraíonn astu a aithint’ (Rúnaíocht an Choinbhinsiúin Eorpaigh, CONV 528/03, lch. 11). |
|
536 |
Dá bhrí sin, tá na luachanna a chumhdaítear in Airteagal 2, iontu féin, ceangailteach ó thaobh dlí de, as a leanann an oibleagáid atá ar na Ballstáit agus ar institiúidí an Aontais na luachanna sin a urramú agus iad a choinneáil agus a chur chun cinn. |
|
537 |
Sa dara háit, maidir le hargóint na hUngáire nach féidir sárú ar oibleagáidí den sórt sin faoi Airteagal 2 CAE a bheith ina ábhar d’imeachtaí um shárú faoi Airteagal 258 CFAE, ós rud é nach féidir a shuíomh ach leis an nós imeachta a leagtar síos in Airteagal 7 CAE nach gcomhlíontar na luachanna a chumhdaítear in Airteagal 2 CAE, ba cheart a mheabhrú go leanann sé ón gcásdlí nach mór don Aontas Eorpach a bheith in ann, laistigh de theorainneacha a chumhachtaí faoi na Conarthaí, na luachanna a leagtar amach in Airteagal 2 CAE a chosaint (breithiúnais an 16 Feabhra 2022, an Ungáir v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑156/21, EU:C:2022:97, mír 127, agus an 16 Feabhra 2022, an Pholainn v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑157/21, EU:C:2022:98, mír 145). |
|
538 |
I ndáil leis sin, chinn an Chúirt, chun an bonn bunúsach ar a bhfuil an dlíchóras coiteann arna chruthú ar an gcaoi sin bunaithe a ráthú, gur bunaíodh leis na Conarthaí córas breithiúnach atá beartaithe chun comhsheasmhacht agus aontacht a áirithiú maidir le léiriú dhlí an Aontais. I gcomhréir leis an gcéad fhomhír d’Airteagal 19(1) CAE, ní mór don Chúirt a áirithiú, agus na Conarthaí á léiriú agus á gcur i bhfeidhm aici, go gcomhlíonfar an dlí sna nósanna imeachta arna mbunú leis na Conarthaí, lena n‑áirítear imeachtaí um shárú arna rialú ag Airteagail 258 go 260 CFAE (féach, chuige sin, Tuairim 1/17 (Comhaontú CET AE-Ceanada) an 30 Aibreán 2019, EU:C:2019:341, mír 111 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
539 |
Is é an cuspóir a shaothraítear leis na himeachtaí um shárú sin faoi Airteagal 258 CFAE an cinneadh oibiachtúil gur mhainnigh Ballstát a oibleagáidí faoi dhlí an Aontais a chomhlíonadh (breithiúnas an 6 Deireadh Fómhair 2020, an Coimisiún v an Ungáir (Ardoideachas), C‑66/18, EU:C:2020:792, mír 56 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
540 |
In éagmais maolú ar riail na dlínse ginearálta a thugtar don Chúirt le hAirteagal 19 CAE chun a áirithiú go n‑urramaítear an dlí i léiriú agus i gcur i bhfeidhm na gConarthaí, tá an Chúirt inniúil i gcónaí chun faireachán a dhéanamh ar chomhlíonadh na n‑oibleagáidí a eascraíonn as Airteagal 2 CAE ag na Ballstáit, i gcomhthéacs imeachtaí um shárú faoi Airteagal 258 CFAE. |
|
541 |
Dá bhrí sin, ní féidir go n‑éireoidh le hargóint na hUngáire nach féidir a mheas ach leis an nós imeachta a leagtar síos in Airteagal 7 CAE gur sáraíodh na luachanna a leagtar amach in Airteagal 2 CAE. |
|
542 |
I ndáil leis sin, ba cheart a mheabhrú gur chinn an Chúirt, murab ionann agus an méid a mhaíonn an Ballstát sin, sa bhreis ar an nós imeachta a leagtar síos in Airteagal 7 CAE, go dtugann roinnt forálacha de na Conarthaí, ar minic a léirítear iad go nithiúil le gníomhartha éagsúla reachtaíochta tánaistí, an chumhacht d’institiúidí an Aontais sáruithe ar na luachanna sin atá in Airteagal 2 CAE a rinneadh i mBallstát a scrúdú, a shuí agus, i gcás inarb iomchuí, a phionósú (breithiúnais an 16 Feabhra 2022, an Ungáir v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑156/21, EU:C:2022:97, mír 159 agus an cásdlí dá dtagraítear, agus an 16 Feabhra 2022, an Pholainn v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑157/21, EU:C:2022:98, mír 195) |
|
543 |
Dá bhrí sin, is gá nach féidir a mheas go bhféadfadh an tAontas na luachanna sin a chosaint ach amháin i gcomhthéacs an nós imeachta a leagtar síos in Airteagal 7 CAE (féach, chuige sin, breithiúnais an 16 Feabhra 2022, an Ungáir v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑156/21, EU:C:2022:97, mír 163, agus an 16 Feabhra 2022, an Pholainn v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑157/21, EU:C:2022:98, mír 199). |
(b) Sárú ar na hoibleagáidí a eascraíonn as Airteagal 2 CAE
|
544 |
Mar réamhphointe, ba cheart a mheabhrú, sa bhreis ar na sáruithe ar fhorálacha dhlí an Aontais a fhaightear i míreanna 163, 204, 235, 311 agus 416 den bhreithiúnas seo, gur sháraigh an Ungáir, tríd an dlí leasaitheach a ghlacadh, Airteagail 1, 7, 11 agus 21 den Chairt freisin, mar is léir ó mhíreanna 422 agus 493 den bhreithiúnas sin. |
|
545 |
Dá bhrí sin, is faoin gCúirt atá sé a mheas an féidir leis na sáruithe sin go léir údar a thabhairt le sárú ar Airteagal 2 CAE. |
|
546 |
Ar an gcéad dul síos, mar is léir, go bunúsach, ó na breithnithe a leagtar amach i mír 536 den bhreithiúnas seo, forchuirtear leis na luachanna a leagtar amach in Airteagal 2 oibleagáidí atá ceangailteach ó thaobh dlí de chineál trasearnálach san Aontas Eorpach agus sainítear leo féiniúlacht an Aontais Eorpaigh mar dhlíchóras coiteann. |
|
547 |
Mar sin féin, ní leanann sé ó chineál ceangailteach ó thaobh dlí Airteagal 2 CAE gur gá go mbeadh sárú ar Airteagal 2 CAE i gceist le haon sárú ar fhoráil de dhlí an Aontais lena léirítear na luachanna sin go nithiúil, go díreach nó go hindíreach. |
|
548 |
Is fíor go bhféadfadh sárú ar roinnt cearta bunúsacha a ráthaítear leis an gCairt, lena léirítear go nithiúil na luachanna a chumhdaítear in Airteagal 2 CAE, a bheith ina léiriú ar shárú ar na luachanna sin. |
|
549 |
Tá muinín fhrithpháirteach idir na Ballstáit bunaithe ar na luachanna a chumhdaítear in Airteagal 2 a aithint, rud a chiallaíonn, amhail ón aontachas, nach bhfeidhmeoidh aon cheann de na Stáit sin a gcumhachtaí ar bhealach a bheadh bunoscionn leis na luachanna sin lena sainítear féiniúlacht an Aontais Eorpaigh mar dhlíchóras coiteann, arna ghlacadh ag na Ballstáit ar bhonn cómhalartach (féach, chuige sin agus de réir analaí, breithiúnas an 29 Aibreán 2025, an Coimisiún v Málta (Saoránacht trí infheistíocht), C‑181/23, EU:C:2025:283, míreanna 93 agus 95). Tá sé tábhachtach a chur in iúl, sa chomhthéacs sin, go dtugann an tAontas Eorpach le chéile, dá bhrí sin, Stáit a bhfuil, mar a meabhraíodh i mír 521 den bhreithiúnas seo, a dtiomantas do na luachanna sin go saor agus le toil, go háirithe na cearta bunúsacha a chumhdaítear sa Chairt, á n‑urramú acu agus a gheallann iad a chur chun cinn (féach, chuige sin, breithiúnas an 5 Meitheamh 2023, an Coimisiún v an Pholainn (Neamhspleáchas agus saol príobháideach na mbreithiúna), C‑204/21, EU:C:2023:442, mír 66 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
550 |
Mar sin féin, dá ndéanfaí léiriú ar Airteagal 2 a théann níos faide ná an léiriú a léirítear i mír 547 den bhreithiúnas seo, bheadh an baol ann go mbainfí gach éifeachtacht de na teorainneacha a fhorchuirtear ar raon feidhme forálacha eile de dhlí an Aontais agus, go háirithe, d’fhorálacha na Cairte, nach ndírítear ar na Ballstáit ach amháin agus dlí an Aontais á chur chun feidhme acu, de réir bhrí Airteagal 51(1) de. |
|
551 |
Dá bhrí sin, i gcomhthéacs caingean mar gheall ar mhainneachtain oibleagáidí a chomhlíonadh, ní fhéadfaidh ach sáruithe follasacha agus an‑tromchúiseach ar cheann amháin nó níos mó de na luachanna is coiteann do na Ballstáit a bheith ina gcúis le cinneadh gur mhainnigh Ballstát a oibleagáidí atá ceangailteach ó thaobh dlí de faoi Airteagal 2 a chomhlíonadh, ós rud é nach bhfuil sáruithe den sórt sin ag luí le féiniúlacht an Aontais Eorpaigh mar dhlíchóras coiteann de shochaí a bhfuil iolrachas mar shaintréith di. |
|
552 |
Ós rud é go bhfuil an cinneadh go ndearnadh sárú ar Airteagal 2 CAE faoi réir coinníollacha sonracha a eascraíonn as raon feidhme sonrach na forála sin agus as na hoibleagáidí a ghabhann léi, ní féidir go n‑éireoidh le hargóint na hUngáire go mbeadh sé mar thoradh ar shárú ar na cearta bunúsacha a chumhdaítear sa Chairt agus in Airteagal 2 araon pionós dúbailte a fhorchur uirthi i leith cion aonair, ós rud é nach bhfuil aon rud ann chun cosc a chur ar an gCúirt, agus caingean mar gheall ar mhainneachtain oibleagáidí a chomhlíonadh á héisteacht aici, sáruithe ar leithligh ar na hoibleagáidí a eascraíonn as an gCairt agus as Airteagal 2 a chinneadh. |
|
553 |
Ar an dara dul síos, ba cheart a thabhairt faoi deara, sa chás seo, mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara, go bunúsach, i mír 258 dá Tuairim, go mbunaítear leis an dlí leasaitheach sraith chomhordaithe beart idirdhealaitheach lena léirítear dearcadh reachtas na hUngáire go ndéanfadh aon inneachar lena gcuirtear an t-imeacht ón bhféiniúlacht phearsanta atá ar aon dul leis an ngnéas breithe, athrú inscne nó homaighnéasacht chun cinn nó in iúl dochar d’fhorbairt fhisiciúil, mheabhrach agus mhorálta mionaoiseach, rud a thabharfadh údar le rochtain na mionaoiseach sin ar inneachar den sórt sin a theorannú nó a thoirmeasc. |
|
554 |
Dá bhrí sin, mar is léir ó mhíreanna 487 go 491 den bhreithiúnas seo, is é an toradh atá ar an dlí sin ná stiogmatú agus imeallú daoine neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha, ar fhoras a bhféiniúlachta gnéis nó a ngnéaschlaonta amháin, ós rud é go ndéantar nasc leis an dlí sin freisin idir an fíoras nach bhfuil siad cisinscneach nó nach bhfuil siad heitrighnéasach agus ciontóireacht phéidifileach, rud lena gcuirtear i gcéill gur bagairt bhunúsach do shochaí na hUngáire agus na hEorpa iad daoine neamh-chisinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha, ós rud é go bhféadfadh an nasc sin iompar bunaithe ar an bhfuath i leith na ndaoine sin a spreagadh. |
|
555 |
Tá an stiogmatú agus an t‑imeallú sin, arb ionann iad agus ‘dofheictheacht’ shóisialta roinnt ball den tsochaí a bhunú, a choinneáil ar bun nó a threisiú, ag teacht salach ar luachanna an mheasa ar dhínit an duine, ar an gcomhionannas agus ar na hurraime do chearta an duine, lena n‑áirítear na cearta atá ag daoine ar de ghrúpaí mionlaigh iad, de réir bhrí Airteagal 2 CAE. |
|
556 |
Sna himthosca sin, ní mór a mheas go sáraíonn an dlí leasaitheach go follasach agus go han‑tromchúiseach cearta daoine neamh-chisinscneacha, lena n‑áirítear daoine trasinscneacha nó neamh-heitrighnéasacha, agus luachanna an mheasa ar dhínit an duine, ar an gcomhionannas agus ar chearta an duine, lena n‑áirítear na cearta atá ag daoine ar de ghrúpaí mionlaigh iad de réir bhrí Airteagal 2, agus mar thoradh air sin go bhfuil sé contrártha d’fhéiniúlacht an Aontais Eorpaigh mar dhlíchóras coiteann i sochaí arb é is príomhthréith di an t‑iolrachas. |
|
557 |
Ní féidir amhras a chaitheamh ar an gconclúid sin, ar an tríú dul síos, le hargóint na hUngáire go bhfuil rogha ag na Ballstáit, faoi Airteagal 4(2) CAE, maidir le leibhéal cosanta leasanna bunúsacha na sochaí a chinneadh i ndáil le hábhair a bhfuil dlúthbhaint acu lena bhféiniúlacht náisiúnta. |
|
558 |
De réir fhoclaíocht Airteagal 4(2), urramóidh an tAontas inter alia comhionannas na mBallstát i bhfianaise na gConarthaí, mar aon lena bhféiniúlacht náisiúnta atá ina cuid dhílis dá struchtúir bhunúsacha idir pholaitiúil agus bhunreachtúil, lena n‑áirítear an fhéinriail áitiúil agus réigiúnach. |
|
559 |
De réir chásdlí na Cúirte, cé go gceanglaítear ar an Aontas Eorpach féiniúlachtaí náisiúnta na mBallstát a urramú, i gcomhréir le hAirteagal 4(2), agus mar thoradh air sin go bhfuil rogha áirithe ag na Ballstáit sin chun cur chun feidhme na luachanna dá dtagraítear in Airteagal 2 CAE agus phrionsabail dhlí an Aontais lena gcuirtear iad in iúl go nithiúil a áirithiú, ní leanann sé ar bhealach ar bith go bhféadfadh na hoibleagáidí a eascraíonn as Airteagal 2 a bheith éagsúil ó Bhallstát go Ballstát (féach, chuige sin agus de réir analaí, breithiúnais an 16 Feabhra 2022, an Ungáir v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑156/21, EU:C:2022:97, mír 233, agus an 16 Feabhra 2022, an Pholainn v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑157/21, EU:C:2022:98, mír 265). |
|
560 |
Go deimhin féin, cé go bhfuil féiniúlachtaí náisiúnta ar leith acu, ar gné dhílis dá struchtúir bhunúsacha iad, idir pholaitiúil agus bhunreachtúil, a urramaíonn an tAontas Eorpach, agus tá gealltanas tugtha ag na Ballstáit é a urramú ar bhonn leanúnach i bhfianaise an Airteagail 2 úd (féach, chuige sin agus de réir analaí, breithiúnais an 16 Feabhra 2022, an Ungáir v an Pharlaimint agus an ChomhairleC‑156/21, EU:C:2022:97, mír 234, agus an 16 Feabhra 2022, an Pholainn v an Pharlaimint agus an Chomhairle, C‑157/21, EU:C:2022:98, mír 266). |
|
561 |
Chomh maith leis sin, ní mór Airteagal 4(2) CAE a léamh i bhfianaise forálacha den chéim chéanna, go háirithe an Airteagal 2 sin, agus ní féidir leis na Ballstáit a shaoradh ón ngá atá leis na ceanglais a eascraíonn as na forálacha sin a chomhlíonadh (féach, chuige sin, breithiúnais an 19 Samhain 2024, an Coimisiún v Poblacht na Seice (Incháilitheacht agus ballraíocht i bpáirtí polaitiúil), C‑808/21, EU:C:2024:962, mír 158 agus an cásdlí dá dtagraítear, agus an 19 Samhain 2024, an Coimisiún v an Pholainn (Incháilitheacht agus ballraíocht i bpáirtí polaitiúil), C‑814/21, EU:C:2024:963, mír 155 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
562 |
Dá bhrí sin, ní chosnaítear le hAirteagal 4(2) ach coincheap na bhféiniúlachtaí náisiúnta, de réir bhrí an Airteagail sin, atá comhsheasmhach leis na luachanna a chumhdaítear in Airteagal 2 CAE. |
|
563 |
Mar is léir ó mhír 556 den bhreithiúnas seo, ós rud é go ndéantar neamhaird leis an Dlí Leasaitheach ar luachanna an mheasa ar dhínit an duine, ar an gcomhionannas agus an mheasa ar chearta an duine, lena n‑áirítear na cearta atá ag daoine ar de ghrúpaí mionlaigh iad, de réir bhrí Airteagal 2, ní féidir leis an Ungáir brath go bailí ar a féiniúlacht náisiúnta chun údar a thabhairt le glacadh an dlí sin. |
|
564 |
I bhfianaise na mbreithnithe uile roimhe seo, ba cheart a dhearbhú go bhfuil bunús maith leis an séú gearán. |
C. An ceathrú saincheist dlí, sárú ar Airteagal 10 RGCS agus Airteagal 8(2) den Chairt
1. Argóintí na bpáirtithe
|
565 |
Lena cheathrú gearán, ar cheart é a scrúdú ar deireadh, gearánann an Coimisiún gur mhainnigh an Ungáir a hoibleagáidí faoi Airteagal 10 RGCS agus faoi Airteagal 8(2) den Chairt a chomhlíonadh. |
|
566 |
Tugann sí faoi deara go leagtar síos le hAirteagal 67(1)(a) go (d) den Dlí maidir le Taifead Coiriúil an oibleagáid atá ar an tseirbhís taifead coiriúil rochtain dhíreach a thabhairt d’aon ‘duine údaraithe’ ar na sonraí taifeadta, na sonraí a tharchur chuig an duine údaraithe ar bhonn iarraidh chuige sin, sonraí a dheimhniú arna iarraidh sin don duine údaraithe agus na sonraí taifeadta a bhaineann le daoine a rinne cionta i gcoinne saoirse ghnéasach nó cionta i gcoinne na moráltachta gnéasaí i gcoinne leanaí a chur ar fáil don duine údaraithe trí mheán leictreonach. |
|
567 |
Áitíonn an Coimisiún, ar an gcéad dul síos, nach dtugtar ráthaíochtaí leordhóthanacha le hAirteagal 67(1)(d) den Dlí maidir le taifid choiriúla do chearta agus saoirsí na n‑ábhar sonraí maidir leis na coinníollacha chun rochtain a fháil ar a sonraí pearsanta, ós rud é nach sonraítear san fhoráil sin cé atá ‘údaraithe’ chun rochtain a fháil ar shonraí taifead coiriúil trí mheán leictreonach (‘comhéadan’). |
|
568 |
I ndáil leis sin, maíonn sé go mbeadh éiginnteacht dhlíthiúil ann maidir le daoine a bhfuil rochtain acu ar na cláir mar thoradh ar ainmniú atá chomh leathan agus neamhbheacht leis an ainmniú dá bhforáiltear in Airteagal 67(1)(a) go (d), de shárú ar Airteagal 10 RGCS. |
|
569 |
Faoi Airteagal 10, ní mór rochtain ar shonraí pearsanta a dhéanamh ar bhonn critéir oibiachtúla agus sa mhéid go bhfuil údar leis an rochtain sin agus go bhfuil gá léi, agus sa mhéid sin amháin. Maidir le hAirteagal 75/B(3)(a)(ab) den Dlí maidir le Taifid Choiriúla, d’fhéadfaí a mheas go bhfuil dlúthbhaint ag fiú daoine nach gcuireann ach coimeád gairid mionaoisigh ar fáil leis an mionaoiseach agus, dá bhrí sin, go dtagann siad faoi raon feidhme na forála sin. |
|
570 |
I bhfianaise an chritéir maidir leis an ngá atá le rochtain ar na sonraí lena mbaineann faoi mhír 1 d’Airteagal 75/B, is é a thuairim ná go bhféadfadh sé gur mhian leis na daoine sin cosaint leanaí a áirithiú go dlisteanach agus cionta i gcoinne saoirse ghnéasach nó moráltacht ghnéasach a dhéantar i gcoinne leanaí nó trí theacht i dtír ar leanaí a chosc. |
|
571 |
Mar sin féin, leanann sé ó bhreithiúnas an 22 Meitheamh 2021, Latvijas Republikas Saeima (Pointí pionóis) (C‑439/19, EU:C:2021:504, mír 110 agus an cásdlí dá dtagraítear), nach gcomhlíontar critéar an riachtanais i gcás inar féidir cuspóir leas an phobail a bhaint amach go réasúnta chomh héifeachtach céanna ar bhealaí eile nach bhfuil chomh sriantach céanna. |
|
572 |
Ar an dara dul síos, áitíonn an Coimisiún nach dtugtar, leis na critéir maidir le rochtain ar shonraí a iontráiltear sa taifead coiriúil, i gcomhthéacs an Dlí maidir le taifid choiriúla, ‘coimircí iomchuí do chearta agus saoirsí ábhar sonraí’, de réir bhrí Airteagal 10 RGCS, ós rud é nach féidir leis na critéir sin a áirithiú go gcomhlíonann próiseáil sonraí coiriúla ceanglais ghinearálta an riachtanais agus na comhréireachta. |
|
573 |
I ndáil leis sin, cuireann sí in iúl, i gcomhréir le hAirteagail 5 agus 6 RGCS, nach bhféadfar rochtain phoiblí ar shonraí pearsanta atá i ndoiciméid oifigiúla a dheonú ach amháin má léirítear go bhfuil gá le nochtadh. Sa chás seo, ní chuirtear aon sásra i bhfeidhm chun measúnú a dhéanamh ar an ngá atá le rochtain ar bhonn critéir oibiachtúla. |
|
574 |
Ar an tríú dul síos, áitíonn an Coimisiún nach bhforáiltear le hAirteagal 86 RGCS, a bhaineann le nochtadh sonraí pearsanta atá i ndoiciméid oifigiúla atá i seilbh údaráis phoiblí nó comhlachta phoiblí nó comhlachta phríobháidigh chun cúram a dhéantar ar mhaithe le leas an phobail a chomhlíonadh, do dhíolúintí ná do mhaoluithe ar na rialacha cosanta sonraí. |
|
575 |
Áitíonn an Ungáir go n‑áirithítear na coimircí a cheanglaítear le hAirteagail 10 agus 86 RGCS le hAirteagal 67(1)(a) go (d) den Dlí maidir leis an Taifead Coiriúil agus go dtreisítear iad le bearta slándála sonraí a thagann leis an leibhéal cosanta do shonraí pearsanta dá bhforáiltear in Airteagal 5(1)(f) agus in Airteagal 24 RGCS. |
|
576 |
Dar léi, cinntear le hAirteagal 67(1)(d) den Dlí maidir le Taifid Choiriúla le beachtas leordhóthanach na daoine atá údaraithe chun rochtain a fháil ar shonraí daoine a rinne cionta i gcoinne leanaí a bhaineann leis an tsaoirse nó leis an moráltacht ghnéasach. |
|
577 |
Óna seasamh féin de, leanann sé ó Airteagal 75/B(3) den Dlí sin nach féidir ach le duine fásta ar ball den teaghlach céanna é nó a chuireann oideachas ar fáil, atá mar chaomhnóir nó a chuireann cothabháil ar fáil don mhionaoiseach an nós imeachta chun rochtain a fháil ar shonraí pearsanta thaifead coiriúil an duine lena mbaineann a thionscnamh. |
|
578 |
Áitíonn an Ungáir, de bhun Airteagal 8:1(1)(2) de Chód Sibhialta na hUngáire, go n‑áirítear leis an gcoincheap ‘ball den teaghlach céanna’ céilí, gaolta sa líne shinsearach dhíreach, leanaí uchtaithe, leanaí céilí agus leanaí altrama, tuismitheoirí uchtaíocha, tuismitheoirí céile agus tuismitheoirí altrama, agus deartháireacha agus deirfiúracha, chomh maith le páirtnéirí, céilí gaolta sa líne shinsearach dhíreach, gaolta sa líne shinsearach dhíreach agus deirfiúracha céilí, agus céilí siblíní. |
|
579 |
Ina theannta sin, is léir di, de bhun Airteagail 4:146(1) agus 4:224 den Chód sin go bhfuil an leanbh mionaoiseach faoi réir údarás tuismitheora nó caomhnóireachta, ós rud é go bhfágann an t‑údarás sin gur féidir, inter alia, a mhaoin a bhainistiú agus a ionadaíocht dhlíthiúil a áirithiú, rud a chiallaíonn go bhfuil sé de cheart aige rochtain a iarraidh ar shonraí faoin Dlí maidir le taifid choiriúla. |
|
580 |
Faoi Airteagal 75/B(1) den Dlí maidir le taifid choiriúla, deir sí gur cheart gá a bheith le rochtain ar na sonraí atá i gceist, agus ba cheart riachtanas agus comhréireacht na rochtana ar na sonraí arna dtaifeadadh sa taifead coiriúil a bheith bunaithe ar chritéir oibiachtúla agus shuibiachtúla dá bhrí sin. |
|
581 |
Cuireann an Ungáir leis sin go soláthraítear coimircí iomchuí le feidhmiú an chomhéadain leictreonaigh a úsáidtear i gcomhthéacs rochtain ar shonraí pearsanta thaifead coiriúil an ábhair sonraí, i gcomhréir le hAirteagal 10 RGCS. Sula n‑iarrfaidh sé sonraí faoin iarratas, ba cheart don iarratasóir ráiteas a dhéanamh maidir le cuspóirí an iarratais, bunaithe ar ‘choinníollacha dochta cuardaigh’. |
|
582 |
Eascraíonn sé ó aithris 4 RGCS chomh maith, dar léi, nach ceart glan é an ceart go ndéanfaí sonraí pearsanta a chosaint; ach nach mór é a mheas i bhfianaise na feidhme atá aige sa tsochaí agus é a chothromú i gcoinne cearta bunúsacha eile, i gcomhréir le prionsabal na comhréireachta. Ba cheart forlámhas a bheith ag ráthaíocht chearta an linbh a chumhdaítear in Airteagal 24 den Chairt ar an gceart go ndéanfar sonraí pearsanta a chosaint. Ní fhéadfaí an cuspóir sin a bhaint amach ach oiread trí mhodhanna eile atá réasúnta agus chomh héifeachtach céanna leis an srian riachtanach agus comhréireach ar an gceart go ndéanfar sonraí pearsanta a chosaint. |
|
583 |
Maidir le nochtadh sonraí coiriúla, faoi Airteagal 86 RGCS, tugann an Ungáir faoi deara nach bhfuil aon cheist, sa chás seo, maidir le nochtadh ábhar doiciméid oifigiúil. |
2. Breithniú na Cúirte
|
584 |
Mar réamhphointe, ní mór a mheabhrú gurb é an cuspóir atá á shaothrú ag RGCS, mar a leagtar amach in Airteagal 1 agus in aithrisí 1 agus 10 de, ná, inter alia, ardleibhéal cosanta a áirithiú do chearta agus saoirsí bunúsacha daoine nádúrtha, agus go háirithe a gceart chun príobháideachta maidir le próiseáil sonraí pearsanta, mar atá cumhdaithe in Airteagal 8(1) den Chairt agus Airteagal 16(1) CFAE (breithiúnas an 9 Eanáir 2025, Mousse, C‑394/23, EU:C:2025:2, mír 21 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
585 |
I gcomhréir leis an gcuspóir sin, ní mór d’aon phróiseáil sonraí pearsanta, inter alia, na prionsabail a bhaineann le próiseáil sonraí den sórt sin a leagtar amach in Airteagal 5 den Rialachán sin a chomhlíonadh agus na coinníollacha dlíthiúlachta a leagtar amach in Airteagal 6 den Rialachán sin a chomhlíonadh (breithiúnas an 9 Eanáir 2025, Mousse, C‑394/23, EU:C:2025:2, mír 22 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
586 |
Foráiltear le hAirteagal 5(1)(a) RGCS nach mór sonraí pearsanta a phróiseáil ar bhealach atá dleathach, cothrom agus trédhearcach i ndáil leis an ábhar sonraí. |
|
587 |
Maidir leis na coinníollacha a bhaineann le dleathacht na próiseála, mar a chinn an Chúirt Bhreithiúnais, leagtar síos liosta uileghabhálach sriantach de na cásanna ina bhféadfaí a mheas go bhfuil próiseáil sonraí pearsanta dleathach sa chéad fhomhír d’Airteagal 6(1) RGCS. Ionas go bhféadfaí próiseáil a mheas mar dhleathach, ní mór di teacht faoi cheann de na cásanna dá bhforáiltear san fhoráil sin (breithiúnas an 9 Eanáir 2025, Mousse, C‑394/23, EU:C:2025:2, mír 25 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
588 |
Thairis sin, agus mar a dhearbhaigh an Chúirt, i gcás inar féidir a chinneadh go bhfuil próiseáil sonraí pearsanta riachtanach faoi cheann de na húdair dá bhforáiltear i bpointí (b) go (f) den chéad fhomhír d’Airteagal 6(1), RGCS, ní gá a fhíorú an dtagann an phróiseáil seo faoi cheann eile de na húdair sin chomh maith (breithiúnas an 4 Iúil 2023, Meta Platforms agus páirtithe eile (Coinníollacha ginearálta úsáide de líonra sóisialta), C‑252/21, EU:C:2023:537, mír 94 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
589 |
Sa chomhthéacs sin, ní mór na húdair dá bhforáiltear san fhoráil sin, sa mhéid is féidir iad a úsáid chun gur dleathach próiseáil sonraí arna déanamh gan toiliú ón ábhar sonraí, a léiriú go docht (breithiúnas an 9 Eanáir 2025, Mousse, C‑394/23, EU:C:2025:2, mír 27 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
590 |
Faoi phointe (e) den chéad fhomhír d’Airteagal 6(1) RGCS, tá an phróiseáil dleathach más gá agus a mhéid is gá chun cúram a chur i gcrích a dhéantar ar mhaithe le leas an phobail nó i bhfeidhmiú údaráis oifigiúil atá dílsithe don rialaitheoir. |
|
591 |
Ba cheart a thabhairt faoi deara freisin, maidir le rochtain phoiblí ar dhoiciméid oifigiúla, go bhforáiltear le hAirteagal 86 RGCS, maidir le sonraí pearsanta atá i ndoiciméid oifigiúla a bhfuil seilbh ag údarás poiblí nó ag comhlacht poiblí nó comhlacht príobháideach orthu chun cúram a chur i gcrích a dhéantar ar mhaithe le leas an phobail, féadfaidh an t‑údarás nó an comhlacht iad a nochtadh, i gcomhréir le dlí an Aontais nó le dlí an Bhallstáit lena mbaineann, chun réiteach a dhéanamh idir rochtain phoiblí ar dhoiciméid oifigiúla agus an ceart go ndéanfar sonraí pearsanta a chosaint de bhun an Rialacháin seo. |
|
592 |
Ní mór an tAirteagal sin a léamh i bhfianaise, ar an gcéad dul síos, aithris 4 RGCS, ina luaitear, inter alia, nach ceart absalóideach é an ceart go ndéanfar sonraí pearsanta a chosaint, agus, ar an dara dul síos, aithris 154 den Rialachán sin, ónar léir, inter alia, go bhféadfar rochtain phoiblí ar dhoiciméid oifigiúla a mheas mar rochtain atá ar mhaithe le leas an phobail (féach, chuige sin, breithiúnas an 3 Aibreán 2025, Ministerstvo zdravotnictví (Sonraí a bhaineann le hionadaí duine dhlítheanaigh), C‑710/23, EU:C:2025:231, mír 39 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
593 |
Sa chás seo, foráiltear le hAirteagal 67(1) den Dlí maidir le taifid choiriúla go dtabharfaidh an tseirbhís um thaifid choiriúla, ón gcóras faisnéise um thaifid choiriúla agus i gcomhréir le forálacha an Dlí sin, rochtain dhíreach ar na sonraí taifeadta don duine údaraithe, i gcomhréir le mír (a); déanfaidh sé na sonraí a tharchur, i gcomhréir le fomhír (b), chuig an duine údaraithe ar bhonn iarraidh chuige sin; deimhneoidh sé, i gcomhréir le fomhír (c), na sonraí arna n-iarraidh sin don duine údaraithe agus, i gcomhréir le fomhír (d), cuirfidh sé ar fáil go leictreonach don duine údaraithe na sonraí taifeadta a bhaineann le daoine a rinne cionta maidir le saoirse ghnéasach nó cionta maidir le moráltacht ghnéasach i gcoinne leanaí. |
|
594 |
Féadfaidh próiseáil sonraí a bhaineann le ciontuithe coiriúla dá dtagraítear go háirithe in Airteagal 67(1)(d) den Dlí sin teacht faoi phointe (e) den chéad fhomhír d’Airteagal 6(1) RGCS. |
|
595 |
Mar sin féin, maidir le sonraí a bhaineann le ciontuithe coiriúla agus cionta, cuireann Airteagal 10 RGCS a bpróiseáil faoi réir srianta breise. I gcomhréir leis an Airteagal seo, ní dhéanfar ‘sonraí pearsanta a bhaineann le ciontuithe coiriúla agus coireanna a phróiseáil ach amháin faoi rialú údaráis oifigiúil’ nó nuair atá an phróiseáil sin ‘údaraithe le dlí an Aontais nó le dlí Ballstáit lena bhforáiltear do choimircí iomchuí do chearta agus saoirsí ábhar sonraí’. Ní fhéadfar aon chlár iomlán de chiontuithe coiriúla a choinneáil ach amháin faoi rialú údaráis oifigiúil (breithiúnas an 7 Márta 2024, Endemol Shine Finland, C‑740/22, EU:C:2024:216, mír 47 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
596 |
Chinn an Chúirt cheana féin nach gcuirtear cosc le pointe (e) den chéad fhomhír d’Airteagal 6(1) RGCS ná le hAirteagal 10 den Rialachán sin, ar bhealach ginearálta agus iomlán, ar chumhacht a thabhairt d’údarás poiblí, nó fiú ar oibleagáid a bheith air, sonraí pearsanta a nochtadh do dhaoine a iarrann amhlaidh (breithiúnas an 7 Márta 2024, Endemol Shine Finland, C‑740/22, EU:C:2024:216, mír 48 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
597 |
Dá bhrí sin, ní chuirtear cosc le RGCS, i bprionsabal, ar shonraí pearsanta a chur ar fáil don duine údaraithe i gcás ina bhfuil gá leis an gcur ar fáil sin chun cúram a chur i gcrích a dhéantar ar mhaithe le leas an phobail nó i bhfeidhmiú údaráis oifigiúil, de réir bhrí phointe (e) den chéad fhomhír d’Airteagal 6(1) den Rialachán sin. Is amhlaidh atá fiú i gcás ina dtagann na sonraí atá i gceist faoi raon feidhme Airteagal 10, ar choinníoll go bhforáiltear leis an reachtaíocht lena n‑údaraítear iad a chur ar fáil do choimircí iomchuí do chearta agus do shaoirsí na n‑ábhar sonraí (breithiúnas an 7 Márta 2024, Endemol Shine Finland, C‑740/22, EU:C:2024:216, mír 49 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
598 |
Sa chás seo, is faoin gCúirt atá sé, dá bhrí sin, a fháil amach an gcomhlíonann Airteagal 67(1)(d) den Dlí maidir le Taifead Coiriúil, go háirithe ainmniú an ‘duine údaraithe’, de réir bhrí na forála sin, na ceanglais a leagtar síos in Airteagal 10, i bhfianaise phrionsabal na comhréireachta, tríd an gceart rochtana ar na sonraí sin ag an ‘duine údaraithe’ sin a mheas i gcoinne an chirt chun sonraí pearsanta a chosaint, a chumhdaítear in Airteagal 8 den Chairt. |
|
599 |
I ndáil leis sin, ba cheart a mheabhrú nach sainphribhléidí iomlána iad na cearta bunúsacha chun an saol príobháideach a urramú agus chun sonraí pearsanta a chosaint, mar a luaitear in aithris 4 RGCS, ach nach mór iad a mheas i ndáil lena bhfeidhm sa tsochaí agus iad a mheas i gcoinne cearta bunúsacha eile. Féadfar teorainneacha a chur i bhfeidhm, dá bhrí sin, chomh fada, i gcomhréir le hAirteagal 52(1) den Chairt, is a dhéantar foráil sa dlí dóibh agus go ndéanann siad inneachar sár-riachtanach na gceart bunúsach agus prionsabal na comhréireachta a urramú. De bhun phrionsabal na comhréireachta, ní fhéadfar teorainneacha a thabhairt isteach ach amháin má tá gá leo agus má fhreagraíonn siad go hiarbhír do chuspóirí leasa ghinearálta arna n‑aithint ag an Aontas nó don riachtanas chun cearta agus saoirsí daoine eile a chosaint. Ní mór iad a dhéanamh a mhéid a bhfuil fíorghá leo amháin agus ní mór do na rialacháin a bhaineann leis an gcur isteach rialacha soiléire agus beachta a leagan síos lena rialaítear raon feidhme agus cur i bhfeidhm an bhirt atá i gceist (breithiúnas an 7 Márta 2024, Endemol Shine Finland, C‑740/22, EU:C:2024:216, mír 52 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
600 |
I ndáil leis sin, sonraítear in Airteagal 8(2) den Chairt nach mór, inter alia, sonraí pearsanta a phróiseáil ‘go cóir ar mhaithe le cuspóirí sonracha agus ar bhonn thoiliú an duine i dtrácht nó ar bhonn dlisteanach éigin eile arna leagan síos le dlí’. |
|
601 |
Chun a chinneadh an gá sonraí pearsanta a bhaineann le ciontuithe coiriúla a chur ar fáil chun cúram a chur i gcrích a dhéantar ar mhaithe le leas an phobail nó i bhfeidhmiú údaráis oifigiúil, de réir bhrí phointe (e) den chéad fhomhír d’Airteagal 6(1) RGCS, agus an bhforáiltear leis an reachtaíocht náisiúnta lena n‑údaraítear cur ar fáil den sórt sin do choimircí iomchuí do chearta agus saoirsí na n‑ábhar sonraí, de réir bhrí Airteagal 10 den Rialachán sin, is gá a mheas, go háirithe, i bhfianaise thromchúis an chur isteach ar na cearta bunúsacha maidir le hurraim don saol príobháideach agus maidir le cosaint sonraí pearsanta arb í an phróiseáil lena mbaineann is cúis leo, an ndealraíonn sé go bhfuil údar leis an bpróiseáil sin, agus go háirithe go bhfuil sí comhréireach, chun na cuspóirí atá á saothrú a bhaint amach (féach, de réir analaí, breithiúnas an 7 Márta 2024, Endemol Shine Finland, C‑740/22, EU:C:2024:216, mír 53 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
602 |
Maidir le tromchúis an chur isteach ar na cearta sin, chinn an Chúirt cheana féin go bhféadfadh próiseáil sonraí a bhaineann le ciontuithe coiriúla agus cionta nó bearta slándála gaolmhara, mar gheall ar íogaireacht ar leith na sonraí sin, a bheith ina cur isteach an‑tromchúiseach ar na cearta bunúsacha go n‑urramófaí an saol príobháideach agus go gcosnófaí sonraí pearsanta, a ráthaítear le hAirteagail 7 agus 8 den Chairt. I gcás ina mbaineann sonraí den sórt sin le hiompar a bhfuil míshástacht na cuideachta mar thoradh air, d’fhéadfadh deonú rochtana ar na sonraí sin stiogmatú a dhéanamh ar an ábhar sonraí agus a bheith ina chur isteach tromchúiseach ar a saol príobháideach nó gairmiúil (breithiúnas an 7 Márta 2024, Endemol Shine Finland, C‑740/22, EU:C:2024:216, mír 54 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
603 |
I bhfianaise an chásdlí dá dtagraítear i mír 601 den bhreithiúnas seo, ba cheart a thabhairt faoi deara, ar an gcéad dul síos, mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara i mír 348 dá Tuairim, gurb ionann an cuspóir a shaothraítear le hAirteagal 67(1)(d) den Dlí maidir le taifid choiriúla, eadhon mionaoisigh a chosaint agus cionta i gcoinne moráltacht ghnéasach nó teacht i dtír ar mhoráltacht ghnéasach a dhéantar i gcoinne mionaoiseach a chosc, agus cuspóir leasa ghinearálta arna aithint ag an Aontas, de réir bhrí an chásdlí dá dtagraítear i mír 599 den bhreithiúnas seo, a d’fhéadfadh a bheith mar bhonn chun cúram a chur i gcrích a dhéantar ar mhaithe le leas an phobail faoi phointe (e) den chéad fhomhír d’Airteagal 6(1) RGCS. |
|
604 |
É sin ráite, cé gur leas poiblí é rochtain phoiblí ar dhoiciméid oifigiúla, de réir bhrí Airteagal 86 RGCS, amhail an córas um thaifid choiriúla dá dtagraítear sa chás seo leis an Dlí maidir le taifid choiriúla, ina dtaifeadtar ciontuithe coiriúla, mar is léir ó aithris 154 den Rialachán sin, a d’fhéadfadh nochtadh sonraí pearsanta atá i ndoiciméid den sórt sin a dhlisteanú, ní mór an rochtain sin a réiteach, mar sin féin, leis na cearta bunúsacha chun príobháideachais agus chun sonraí pearsanta a chosaint, mar a cheanglaítear go sainráite le hAirteagal 86 RGCS (breithiúnas an 7 Márta 2024, Endemol Shine Finland, C‑740/22, EU:C:2024:216, mír 55 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
605 |
Dá bhrí sin, is gá a fháil amach, ar an dara dul síos, an bhfuil gá leis na sonraí sin a chur ar fáil, ar bhonn Airteagal 67(1)(d) den Dlí maidir le taifid choiriúla, chun an cúram sin a dhéantar ar mhaithe le leas an phobail a chomhlíonadh, i gcomhréir le pointe (e) den chéad fhomhír d’Airteagal 6(1) RGCS, is é sin le rá, an ndealraíonn sé go bhfuil údar leis an gcur ar fáil sin, agus go háirithe go bhfuil sé comhréireach. |
|
606 |
Áitíonn an Coimisiún nach dtugtar coimircí leordhóthanacha le hAirteagal 67(1)(d) do chearta agus saoirsí na n‑ábhar sonraí, a mhéid a bhaineann leis na coinníollacha maidir le rochtain ar a sonraí pearsanta, ós rud é nach sonraítear go soiléir san fhoráil sin na daoine atá údaraithe chun rochtain a fháil ar shonraí taifead coiriúil. |
|
607 |
Measann an Ungáir, áfach, go gcinntear leis an bhforáil sin na daoine údaraithe sin ar bhealach atá beacht go leor. |
|
608 |
Mar is léir ó chásdlí na Cúirte, ní mór do reachtaíocht náisiúnta lena ndeonaítear rochtain ar shonraí pearsanta, chun ceanglas na comhréireachta a chomhlíonadh, rialacha soiléire agus beachta a leagan síos lena rialaítear raon feidhme agus cur i bhfeidhm an bhirt atá i gceist agus lena bhforchuirtear coimircí íosta, ionas go mbeidh ráthaíochtaí leordhóthanacha ag na daoine a bhfuil a sonraí pearsanta i gceist chun na sonraí sin a chosaint go héifeachtach ar na rioscaí mí-úsáide. Faoin rialachán seo ní mór na himthosca agus na coinníollacha faoina bhféadfar beart a dhéanamh lena bhforálfar do phróiseáil sonraí den sórt sin a shonrú ann, agus ar an gcaoi sin a ráthú go mbeidh an cur isteach teoranta don mhéid a bhfuil fíorghá leis (féach, chuige sin, breithiúnais an 2 Márta 2021, Prokuratuur (Coinníollacha rochtana ar shonraí maidir le cumarsáid leictreonach), C‑746/18, EU:C:2021:152, mír 48, agus an 5 Aibreán 2022, Coimisinéir an Gharda Síochána agus páirtithe eile, C‑140/20, EU:C:2022:258, mír 54 agus an cásdlí dá dtagraítear). |
|
609 |
Ar an gcéad dul síos, ní féidir a mheas go leagtar síos rialacha soiléire agus beachta den sórt sin le hAirteagal 67(1)(d) den Dlí maidir le Taifead Coiriúil. Go háirithe, ní dhéantar an coincheap ‘duine údaraithe’, de réir bhrí na forála sin, a thagraíonn do dhaoine atá údaraithe chun iarraidh ar rochtain a chur isteach faoin bhforáil sin, a shainiú ar bhealach atá teoranta go leor, leis an Dlí maidir le taifid choiriúla nó le Cód Sibhialta na hUngáire. |
|
610 |
Ní féidir na dlíthe sin a léiriú mar dhlíthe lena gcuirtear teorainn ar bhealach atá beacht go leor leis an duine a d’fhéadfaí a aicmiú mar ‘dhuine údaraithe’ de réir bhrí Airteagal 67(1)(d). |
|
611 |
I gcomhréir le hAirteagal 75/B(3)(a) den Dlí maidir le taifid choiriúla, arna léamh i bhfianaise Airteagal 8:1(1)(2) de Chód Sibhialta na hUngáire, féadfaidh duine fásta ar ball den teaghlach céanna é nó atá freagrach as oideachas, coimeád nó cothabháil mionaoisigh sonraí a thionscnamh chun sonraí a chur ar fáil. |
|
612 |
Ní chomhlíonann sainmhíniú den sórt sin an ceanglas maidir leis an gcur isteach ar na cearta bunúsacha go n‑urramófaí an saol príobháideach agus go gcosnófaí sonraí pearsanta a theorannú don mhéid atá fíor-riachtanach, mar is léir ón gcásdlí a luaitear i mír 608 den bhreithiúnas seo, ós rud é go bhfuil raon feidhme róleathan ag an gcatagóir daoine a d’fhéadfadh a bheith i dteideal iarraidh ar rochtain ar shonraí a thíolacadh faoi Airteagal 67(1)(d) den Dlí maidir le taifid choiriúla, go háirithe maidir le daoine fásta atá freagrach as oideachas, coimeád nó cothabháil mionaoisigh, de réir bhrí Airteagal 75/B(3)(a) den Dlí sin. |
|
613 |
Mar a luaigh an tAbhcóide Ginearálta i mír 354 dá Tuairim, ba cheart a thabhairt faoi deara nach mór próiseáil sonraí pearsanta a bhaineann le ciontuithe coiriúla agus cionta, faoi Airteagal 10 RGCS, a bheith intuartha. Sáraítear an ceanglas sin sa chás seo, i bhfianaise an tsainmhínithe ar an gcoincheap ‘duine údaraithe’, de réir bhrí Airteagal 67(1)(d), leis an reachtaíocht náisiúnta is infheidhme. |
|
614 |
Ar an dara dul síos, ní féidir a mheas go bhfuil na coinníollacha substainteacha maidir le rochtain ar na sonraí sin beacht go leor chun an ceanglas maidir le ‘choimircí iomchuí do chearta agus saoirsí ábhar sonraí’ a chomhlíonadh, faoi Airteagal 10 RGCS, ós rud é go gcomhlíonann na coimircí sin ceanglais ghinearálta an riachtanais agus na comhréireachta. |
|
615 |
Sa chás seo, foráiltear le hAirteagal 75/B(3)(b) den Dlí maidir le taifid choiriúla, arna léamh i gcomhar le mír 1 den Airteagal sin, go gcuirfear na sonraí sin ar fáil i gcás inar gá rochtain chun leanaí a chosaint agus chun cionta i gcoinne na saoirse agus na moráltachta gnéasaí a dhéantar i gcoinne díobháil nó teacht i dtír ar leanaí a chosc. |
|
616 |
Ní mór a mheas, dá bhrí sin, mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara i mír 357 dá Tuairim, nach gcuirtear, le hAirteagal 75/B(3)(b), an measúnú ar riachtanas agus comhréireacht na rochtana sin de chúram ach amháin ar an duine a iarrann rochtain, trí dhearbhú simplí, seachas ar an údarás inniúil a rialaíonn rochtain ar an taifead coiriúil. |
|
617 |
I bhfianaise íogaireacht na sonraí a bhaineann le ciontuithe coiriúla agus a thromchúisí atá an cur isteach ar na cearta bunúsacha go n‑urramófaí an saol príobháideach agus go gcosnófaí sonraí pearsanta na ndaoine lena mbaineann, arb é nochtadh na sonraí sin is cúis leis, ní mór a mheas gur léir nach féidir le féindearbhú den sórt sin ón iarratasóir maidir leis an ngá atá leis an iarraidh ar rochtain ar na sonraí sin an cur isteach sin a theorannú don mhéid atá fíor-riachtanach. |
|
618 |
Sna himthosca sin, ní fhoráiltear le hAirteagal 67(1)(d), arna léamh i gcomhar le hAirteagal 75/B(3)(b) den Dlí maidir le Taifead Coiriúil, do choimircí iomchuí do chearta agus saoirsí ábhar sonraí, de réir bhrí Airteagal 10 RGCS, agus dá bhrí sin ní féidir leis údar a thabhairt le próiseáil sonraí pearsanta atá i dtaifid choiriúla na ndaoine lena mbaineann ar an bhforas gur gá í a dhéanamh chun cúram a chur i gcrích a dhéantar ar mhaithe le leas an phobail, de réir bhrí na chéad fhomhíre d’Airteagal 6(1)(e) RGCS. |
|
619 |
I bhfianaise na mbreithnithe uile roimhe seo, ba cheart a dhearbhú go bhfuil bunús maith leis an gceathrú gearán. |
IV. Costais
|
620 |
Faoi Airteagal 138(1) de Rialacha Nós Imeachta na Cúirte Breithiúnais, ordófar don pháirtí caillteach na costais a íoc má iarrtar iad i bpléadálacha an pháirtí a n‑éireoidh leis. Ós rud é nár éirigh leis an iarratasóir, ní mór a ordú dó a chostais féin agus na costais arna dtabhú ag an gCoimisiún a íoc, i gcomhréir leis an ordú atá á lorg ag an gCoimisiún. |
|
621 |
De réir fhorálacha Airteagal 140(1) de na Rialacha sin, beidh ar Bhallstáit agus institiúidí a bhfuil idiragairt sna himeachtaí déanta acu a gcostais féin a íoc. Dá bhrí sin, ordaítear do Ríocht na Beilge, do Ríocht na Danmhairge, do Phoblacht Chónaidhme na Gearmáine, do Phoblacht na hEastóine, d’Éirinn, don Phoblacht Heilléanach, do Ríocht na Spáinne, do Phoblacht na Fraince, d’Ard-Diúcacht Lucsamburg, do Phoblacht Mhálta, do Ríocht na hÍsiltíre, do Phoblacht na hOstaire, do Phoblacht na Portaingéile, do Phoblacht na Slóivéine, do Phoblacht na Fionlainne, do Ríocht na Sualainne agus do Pharlaimint na hEorpa a gcostais féin a íoc. |
|
Ar na forais sin, rialaíonn an Chúirt (an Chúirt Iomlán) mar seo a leanas: |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Sínithe |
( *1 ) Teanga an cháis: an Ungáiris.