EUR-Lex Access to European Union law

Back to EUR-Lex homepage

This document is an excerpt from the EUR-Lex website

Document 52023XC0920(01)

Foilsiú teachtaireachta maidir le leasú caighdeánach a fhormheas, ar leasú é ar shonraíocht táirge atá ann le haghaidh ainm in earnáil an fhíona, dá dtagraítear in Airteagal 17(2) agus (3) de Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/33 ón gCoimisiún 2023/C 331/02

PUB/2023/774

IO C 331, 20.9.2023, p. 2–15 (BG, ES, CS, DA, DE, ET, EL, EN, FR, GA, HR, IT, LV, LT, HU, MT, NL, PL, PT, RO, SK, SL, FI, SV)

20.9.2023   

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 331/2


Foilsiú teachtaireachta maidir le leasú caighdeánach a fhormheas, ar leasú é ar shonraíocht táirge atá ann le haghaidh ainm in earnáil an fhíona, dá dtagraítear in Airteagal 17(2) agus (3) de Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/33 ón gCoimisiún

(2023/C 331/02)

Foilsítear an teachtaireacht seo i gcomhréir le hAirteagal 17(5) de Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/33 ón gCoimisiún (1).

FORMHEAS LEASAITHE CHAIGHDEÁNAIGH A CHUR IN IÚL

‘Rioja’

PDO-ES-A0117-AM10

Dáta teachtaireachta: 22.6.2023

TUAIRISC AR AN LEASÚ FORMHEASTA AGUS CÚISEANNA LEIS

1.   Cineálacha nua fíona shúilínigh ar ardchaighdeán

Tuairisc:

Cuireadh ‘Extra Seco’, ‘Seco’ agus ‘Semi Seco’ leis na cineálacha fíona a chumhdaítear cheana féin, ar ‘Brut Nature’, ‘Extra Brut’ agus ‘Brut’ iad sin, a shainmhínítear de réir a méid siúcra. Mar sin féin, ní féidir na téarmaí ‘Reserva’ agus ‘Gran Añada’ a úsáid ach amháin i gcás fíonta ‘Brut Nature’, ‘Extra Brut’ agus ‘Brut’.

Baineann an leasú seo le Roinn 2(a)(5) den tsonraíocht táirge agus ní dhéanann sé difear don doiciméad aonair.

Is leasú caighdeánach é sin mar gheall nach ionann é agus aon cheann de na hathruithe a leagtar amach in Airteagal 105(2) de Rialachán (AE) Uimh. 1308/2013 (CMO aonair).

Cúis:

Is é is cuspóir dó táirgeadh fíonta súilíneacha ar ardchaighdeán a spreagadh.

2.   Tagairtí rialála a thabhairt cothrom le dáta

Tuairisc:

Sa tsonraíocht táirge tagraíodh do na rialacha in Iarscríbhinn I D a ghabhann le Rialachán (CE) Uimh. 606/2009 mar bhunús le haghaidh aon mhilsiúcháin arna dhéanamh chun fíonta leath-thirime, leathmhilse agus milse a tháirgeadh. Tagraíonn sé anois do Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/934 ón gCoimisiún.

Baineann an leasú seo le Roinn 2(a)(5) den tsonraíocht táirge agus ní dhéanann sé difear don doiciméad aonair.

Is leasú caighdeánach é sin mar gheall nach ionann é agus aon cheann de na hathruithe a leagtar amach in Airteagal 105(2) de Rialachán (AE) Uimh. 1308/2013 (CMO aonair).

Cúis:

Aisghaireadh Rialachán (AE) Uimh. 606/2009 agus cuireadh Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/934 ina ionad, athrú a d’fhág go raibh gá leis an athrú tagartha.

3.   Athruithe ar thuairiscí orgánaileipteacha

Tuairisc:

Rinneadh na tuairiscí orgánaileipteacha a leathnú le haghaidh na gcineálacha éagsúla fíona, lena n-áirítear iad siúd a dhéantar leis an modh maothúcháin charbónaigh.

Leasaíodh Roinn 2(b) agus 3(b)(4) den tsonraíocht táirge agus Roinn 4 den doiciméad aonair.

Is leasú caighdeánach é sin mar gheall nach ionann é agus aon cheann de na hathruithe a leagtar amach in Airteagal 105(2) de Rialachán (AE) Uimh. 1308/2013 (CMO aonair).

Cúis:

Is é is cuspóir dó teacht roimh aon bharúil san iniúchtaí ar chomhlíonadh chaighdeán EN-UNE ISO/IEC 17065:2012 trí bhíthin tuairiscí iomchuí a sholáthar ar na cineálacha éagsúla fíona. Mar gheall air sin, cuirfear ar chumas an phainéil idirdhealú a dhéanamh idir na fíonta mar chuid dá nósanna imeachta ginearálta. Áiríodh na tuairiscí réamhluaite sa treoir táirge freisin.

4.   Athruithe ar bhuaint na bhfíonchaor le haghaidh fíonta súilíneacha ar ardchaighdeán

Tuairisc:

Ceadaítear buaint mheicnithe le haghaidh fíonta súilíneacha ar ardchaighdeán gan na téarmaí ‘Reserva’ agus ‘Gran Añada’. I gcás fíonta lena ngabhann na téarmaí sin, ní mór an bhuaint a dhéanamh de láimh. Mar sin féin, i gcás fíonta lena ngabhann an téarma ‘Reserva’, féadfar buaint mheicnithe a cheadú san oíche i gcásanna eisceachtúla, faoi dhálaí áirithe a bhunófar sna rialacha comhfhreagracha don bhliain bairr sin.

Leasaíodh Roinn 3(b)(4) den tsonraíocht táirge agus Roinn 5.1 den doiciméad aonair.

Is leasú caighdeánach é sin mar gheall nach ionann é agus aon cheann de na hathruithe a leagtar amach in Airteagal 105(2) de Rialachán (AE) Uimh. 1308/2013 (CMO aonair).

Cúis:

Is é is cuspóir dó táirgeadh fíonta súilíneacha ar ardchaighdeán a spreagadh.

5.   Aonaid gheografacha nua níos lú ar a dtugtar ‘viñedos singulares’ (fíonghoirt aonair)

Tuairisc:

Cuireadh ainmneacha agus críochuithe aonad geografacha nua níos lú leis an tsonraíocht trí nasc leis an bhfoilseachán ina n-aithnítear iad go hoifigiúil.

Baineann an leasú seo le Roinn 4 den tsonraíocht táirge agus le Roinn 6 den doiciméad aonair.

Is leasú caighdeánach é óir ní thagann sé faoi aon cheann de na catagóirí a leagtar amach in Airteagal 105(2) de Rialachán (AE) Uimh. 1308/2013 (CEM aonair).

Cúis:

Faoi reachtaíocht AE (Airteagal 55(2) de Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/33 ón gCoimisiún), ní mór aonaid gheografacha níos lú a bheith dea-shainithe sa tsonraíocht táirge agus sa doiciméad aonair. Toisc gur aithníodh na haonaid nua le hOrdú ón Aire a foilsíodh in Iris Oifigiúil Stáit na Spáinne, ba cheart tagairt don Ordú sin a áireamh.

6.   Úsáid aonair na bhfíonchaor

Tuairisc:

Sonraítear sa tsonraíocht anois nach mór fíonchaora a fhástar ar fhíniúnacha a chláraítear sna cláir ATFC a úsáid chun fíon a chumhdaítear faoin ATFC a dhéanamh agus chun na críche sin amháin. Ciallaíonn sé sin nach féidir na fíonchaora ó na fíniúnacha sin a úsáid ach amháin chun an fíon sin a dhéanamh.

Baineann an leasú seo le Roinn 8(b)(10)(1) den tsonraíocht táirge agus ní dhéanann sé difear don doiciméad aonair.

Is leasú caighdeánach é óir ní thagann sé faoi aon cheann de na catagóirí a leagtar amach in Airteagal 105(2) de Rialachán (AE) Uimh. 1308/2013 (CEM aonair).

Cúis:

Is leis na fíonchaora a chomhlíonann an tsonraíocht is féidir an fíon a chumhdaítear faoi ATFC a dhéanamh, agus na fíonchaora sin amháin. Is gá na fíonghoirt a chumhdaítear faoi ATFC a chlárú, dá bhrí sin, chun a sheiceáil go bhfuil na fíonchaora i gcomhréir i ndáiríre agus gur féidir iad a úsáid chun na fíonta i gceist a dhéanamh. Tosaíonn an próiseas inrianaitheachta iomlán le seiceáil thionscnamh na n-amhábhar, fíonchaora ó fhíonghoirt chláraithe, agus leanann sé ar aghaidh go dtí lipéadú deimhnithe an táirge. Ciallaíonn aitheantas oiriúnacht an limistéir táirgthe le haghaidh fíonsaothrúcháin, agus úsáid á baint as na teicnící agus próisis a cheadaítear, go léirítear sa táirge deiridh an tíopacht is saintréith d’fhíonta Rioja, atá sna saintréithe anailíseacha agus orgánaileipteacha.

Go bunúsach, nuair a sheiceáiltear tionscnamh na n-amhábhar caithfear comhlíontacht na gcleachtas fáis a fhíorú le linn thimthriall fáis na bhfíniúnacha. Áirítear na nithe seo a leanas go sonrach leis sin: an sciotadh a dhéanann saothróirí fíona le linn na tréimhse a bhaineann le suanacht gheimhridh (sciotadh geimhridh) a sheiceáil; réamhaisnéisí táirgthe a sheiceáil chun a áirithiú go mbeidh an táirgeacht i gcomhréir leis an táirgeadh uasta a cheadaítear i ngach bliain bairr; seiceáil a dhéanamh go n-úsáidtear uisciú i gceart; fíonghoirt óga a sheiceáil i gcás ina bhfuil iarrataí eisceachtúla go dtosófaí ar an táirgeadh iontu níos luaithe; agus ar deireadh, na fíonchaora a bhuaintear sna fíonghoirt chláraithe a sheiceáil, lena n-áirítear nuair a thagann siad chuig an bhfíonlann. Déantar na seiceálacha uile seo le linn na bliana fíonsaothrúcháin. Leis na seiceálacha sin uile, go háirithe na seiceálacha ar tháirgeacht, áirithítear gur féidir inrianaitheacht an fhíona agus comhlíonadh na sonraíochta a ráthú.

Chun tionscnamh na n-amhábhar a sheiceáil, éilítear go mbeadh clár fíonghoirt cruinn ann agus sonraí iontaofa ann a léiríonn an fíorchás.

Is gá a bheith feasach maidir le saincheisteanna atá an-tábhachtach freisin, amhail: táirgeacht ionchasach ATFC i ngach bliain bairr; seiceálacha a bhfuil gá leo chun comhlíonadh na sonraíochta a fhíorú; bainistiú na gcuótaí a éilítear le haghaidh rochtain ar sheirbhísí agus feidhmiú na gceart a bhronntar trí bhallraíocht ATFC, chomh maith le maoiniú na gcostas a eascraíonn as a rialacha eagraíochtúla agus oibríochtúla.

Thairis sin, maidir le gach bliain bairr, ní mór do ATFC Rioja táirgeacht ionchasach fíonchaor a bheith aige. Is amhlaidh atá chun críche na cinnteoireachta i bhfianaise ionchas margaidh, agus chun aon saobhadh a d’fhéadfadh a bheith ann mar gheall orthu sin a sheachaint. Tá na saincheisteanna sin mar bhonn taca faoi na coinníollacha a leagtar síos maidir le teorainneacha a bhunú ar fhíonghoirt, agus moltaí maidir le hathphlandú agus comhshó ceart.

Ar deireadh, ní dhéanann an ceanglas go n-úsáidfí dáileachtaí cláraithe chun Rioja a tháirgeadh, agus Rioja amháin, aon dochar don tsaoirse fiontraíochta. An chúis a bhaineann leis sin ná, toisc go bhfuil ‘Denominación de Origen Calificada’ [Ainmniúchán Tionscnaimh Cáilithe] aige, ní fhéadfadh aon úsáid eile seachas gnáthfhíon, gan ainmniúchán tionscnaimh, a bheith ag fíon Rioja, sa chleachtas. Is amhlaidh atá toisc go bhfuil nasc láidir idir saintréithe na talún agus córais táirgthe agus saintréithe sonracha an táirge deiridh, rud a choisceann úsáid na bhfíonchaor sin in aon Ainmniúchán Tionscnaimh eile. Tá sé de rogha ag na saothróirí fíona a chinneadh cé acu a chláróidh nó nach gcláróidh siad na fíonghoirt, agus an dtarraingeoidh siad siar iad ón gclár ina dhiaidh sin: gníomhartha a léiríonn an tsaoirse fiontraíochta go soiléir.

DOICIMÉAD AONAIR

1.   Ainm an táirge

Rioja

2.   Cineál táisc gheografaigh

ATFC – Ainmniúchán Tionscnaimh faoi Chosaint

3.   Catagóirí táirgí fíniúna

1.

Fíon

5.

Fíon súilíneach ar ardchaighdeán

4.   Tuairisc ar an bhfíon nó ar na fíonta

1.   Fíonta geala agus rosé (géar agus leath-ghéar)

TUAIRISC THÉACSÚIL GHAIRID

Fíonta geala: dath buí amhail tuí air, le himreacha glas líoma, gléigeal agus geal. Dea-bholaithe torthaíocha, bláthacha nó plandúla, dea-bholaithe is saintréith den chineál. Aigéadacht shoiléir le blas úr.

Fíonta rosé: dath sútha talún orthu le himreacha ar dhath sútha craobh (dath an bhradáin i gcás fíonta ‘Crianza’), geal, gléigeal. Dea-bholaithe de thorthaí nó bláthanna úra. Cothromaíocht idir an aigéadacht agus na torthaí sa bhéal, baineann mothú úr leis an mblas.

Sa dá chás, le linn an aosaithe déantar na dea-bholaithe a mheascadh le dea-bholaithe eile mar atá dair (fanaile, dea-bholaithe tóstáilte agus deataigh) agus déantar an aigéadacht a chomhcheangal le dea-bholaithe d’adhmad tóstáilte.

Athraíonn an neart alcóil ag brath ar an bhfo-réigiún agus ar an aosú.

So-ghalaitheacht níos mó i bhfíonta atá níos mó ná 1 bhliain d’aois.

Uasmhéid SO2 180 mg/l má tá siúcra < 5 g/l.

Maidir le haon teorainn nach gcumhdaítear, beidh feidhm ag an reachtaíocht atá i bhfeidhm faoi láthair.

Saintréithe anailíseacha ginearálta

Uasmhéid nirt alcóil iomláin (mar % den toirt)

 

Íosmhéid nirt alcóil iarbhír (mar % den toirt)

10,5

Íosmhéid aigéadachta iomláine

3,5 gram in aghaidh an lítir, arna léiriú mar aigéad tartarach

Uasmhéid aigéadachta luainí (mar mhilleachoibhéisí in aghaidh an lítir)

13,3

Uasmhéid dé-ocsaíde sulfair iomláine (mar mhilleagraim in aghaidh an lítir)

240

2.   Fíonta geala agus rosé (milis agus leath-mhilis)

TUAIRISC THÉACSÚIL GHAIRID

Fíonta geala: dath buí amhail tuí air, le himreacha glas líoma, gléigeal agus geal. Dea-bholaithe torthaíocha, bláthacha nó plandúla, dea-bholaithe is saintréith den chineál. Aigéadacht shuaithinseach, mothú úr agus milis sa bhéal ag brath ar an gcineál.

Fíonta rosé: dath sútha talún orthu le himreacha ar dhath sútha craobh (dath an bhradáin i gcás fíonta ‘Crianza’), geal, gléigeal. Dea-bholaithe de thorthaí nó bláthanna úra. Cothromaíocht idir aigéadacht agus torthaí, agus mothú úr agus milis sa bhéal ag brath ar an gcineál.

Sa dá chás, le linn an aosaithe déantar na dea-bholaithe a mheascadh le dea-bholaithe eile darach (fanaile, dea-bholaithe tóstáilte agus deataigh) agus leis an aigéadacht a chomhcheanglaítear le dea-bholaithe d’adhmad tóstáilte.

Athraíonn an neart alcóil ag brath ar an bhfo-réigiún agus ar an aosú.

So-ghalaitheacht níos mó i bhfíonta atá níos mó ná 1 bhliain d’aois.

Uasmhéid SO2 180 mg/l má tá siúcra < 5 g/l.

Maidir le haon teorainn nach gcumhdaítear, beidh feidhm ag an reachtaíocht atá i bhfeidhm faoi láthair.

Saintréithe anailíseacha ginearálta

Uasmhéid nirt alcóil iomláin (mar % den toirt)

 

Íosmhéid nirt alcóil iarbhír (mar % den toirt)

10,5

Íosmhéid aigéadachta iomláine

3,5 gram in aghaidh an lítir, arna léiriú mar aigéad tartarach

Uasmhéid aigéadachta luainí (mar mhilleachoibhéisí in aghaidh an lítir)

25

Uasmhéid dé-ocsaíde sulfair iomláine (mar mhilleagraim in aghaidh an lítir)

240

3.   Fíonta dearga (géar agus leath-ghéar)

TUAIRISC THÉACSÚIL GHAIRID

Tá dath corcra ar fhíonta óga agus ton corcairghorm le feiceáil iontu freisin. Tá dath an ghairnéid agus caordhearg ar fhíonta ‘Crianza’. Tá dath caordhearg ar fhíonta ‘Reserva’ le himreacha ar dhath an rúibín. Tá dath an rúibín ar fhíonta ‘Gran Reserva’ agus ton donnrua le feiceáil iontu freisin. Dea-bholaithe torthaíocha nó bláthacha is saintréith den chineál, le dea-bholaithe d’adhmad darach tóstáilte i gcás fíonta ‘Crianza’. Tá fíonta ‘Reserva’ agus ‘Gran Reserva’ níos casta agus tá dea-bholaithe spíosraithe leo. Blas: blasta le cion cothrom d’aigéadacht/alcól/tainnin. Feabhsaítear míne le haosú agus síntear an mharthanacht sa bhéal freisin.

Athraíonn na teorainneacha maidir le neart alcóil ag brath ar an limistéar agus ar an aosú.

Aigéadacht luaineach: fíonta géara atá níos mó ná 1 bhliain d’aois 1 g/l suas le 10 % toirte agus 0.06 g/l le haghaidh gach céim d’alcól os cionn 10 % toirte.

SO2: uasmhéid 140 mg/l má tá siúcra < 5 g/l.

Maidir le haon teorainn nach gcumhdaítear, beidh feidhm ag an reachtaíocht atá i bhfeidhm faoi láthair.

Saintréithe anailíseacha ginearálta

Uasmhéid nirt alcóil iomláin (mar % den toirt)

 

Íosmhéid nirt alcóil iarbhír (mar % den toirt)

11,5

Íosmhéid aigéadachta iomláine

3,5 gram in aghaidh an lítir, arna léiriú mar aigéad tartarach

Uasmhéid aigéadachta luainí (mar mhilleachoibhéisí in aghaidh an lítir)

13,3

Uasmhéid dé-ocsaíde sulfair iomláine (mar mhilleagraim in aghaidh an lítir)

180

4.   Fíonta súilíneacha ar ardchaighdeán (geal nó rosé)

TUAIRISC THÉACSÚIL GHAIRID

Fíon a scaoileann dé-ocsaíd charbóin go leanúnach, agus í le feiceáil mar bhoilgeoga beaga nuair a dhoirtear é. Bíonn fíon súilíneach ar ardchaighdeán geal tar éis an chéad choipthe, amhail an bunfhíon, gan aon cháithnín ar fuaidreamh ann, agus bíonn imreacha éagsúla idir bhuí agus bhándearg mar dhath air. Baineann saintréithe maithe d’úire agus torthaí lena dhea-bholadh, agus castacht atá ann mar thoradh gur chaith sé am ar an moirt le linn an dara coipeadh. Is suntasaí an tsaintréith sin i gcás fíonta ‘Reserva’ agus ‘Gran Añada’. Ní mór dó a bheith saor ó fhabhtanna, go háirithe iad siúd mar thoradh ar ocsaídiú nó dí-ocsaídiú.

Maidir le haon teorainn nach gcumhdaítear, beidh feidhm ag an reachtaíocht atá i bhfeidhm faoi láthair.

Íosmhéid nirt alcóil iarbhír: 13 % de réir toirte.

Saintréithe anailíseacha ginearálta

Uasmhéid nirt alcóil iomláin (mar % den toirt)

 

Íosmhéid nirt alcóil iarbhír (mar % den toirt)

11

Íosmhéid aigéadachta iomláine

5,5 gram in aghaidh an lítir, arna léiriú mar aigéad tartarach

Uasmhéid aigéadachta luainí (mar mhilleachoibhéisí in aghaidh an lítir)

10,83

Uasmhéid dé-ocsaíde sulfair iomláine (mar mhilleagraim in aghaidh an lítir)

140

5.   Cleachtais fíonóireachta

5.1.   Cleachtais fhíoneolaíocha shonracha

Cleachtas saothraithe

Meastar go mbíonn fíonghoirt táirgiúil ina gceathrú timthriall fáis (nó roimhe sin, faoi réir údarú).

Tá toirmeasc ar phlandálacha measctha inar dodhéanta cineálacha a bhuain go hiomlán ar leithligh óna chéile, seachas i gcásanna áirithe.

Dlús, íosmhéid 2 850– uasmhéid 10 000 fíniúin/ha.

Córais phrúnála/threoraithe: cuachtraenáil thraidisiúnta agus leaganacha malartacha, tródam dúbailte, slat agus ordóg, tródam aonair nó aontaobhach, Guyot dúbailte (le haghaidh Chardonnay, Sauvignon Blanc, Verdejo, Maturana Blanca, Tempranillo Blanco agus Turruntés amháin).

Uaslód: 12 bhachlóg/na fíniúna; 16 le haghaidh cineálacha geala a luaitear agus 14 le haghaidh Garnacha. D’fhéadfadh eisceachtaí a bheith ann.

Uisciú: ceadaítear é idir an 15 Lúnasa agus an fómhar ag úsáid córas logánta amháin agus faoi réir fógra i scríbhinn a chur isteach 24 uair an chloig roimh ré; ceadaítear an spré-uisciú má thugtar cead; tá toirmeasc ar mhodhanna eile.

Maidir le táirgeadh fíonta súilíneacha ar ardchaighdeán lena ngabhann na téarmaí ‘Reserva’ agus ‘Gran Añada’, ní mór an bhuaint a dhéanamh de láimh. Toirmisctear buaint mheicnithe. Féadfar buaint mheicnithe san oíche a cheadú ar bhonn eisceachtúil le haghaidh fíon súilíneach ar ardchaighdeán lena ngabhann an téarma ‘Reserva’, faoi na coinníollacha a leagtar síos sna rialacha le haghaidh gach bliana bairr.

Cleachtas fíoneolaíochta sonrach

Cion cineálacha de réir an chineáil fíona:

DEARG: íosmhéid 95 % de chineálacha dearga má bhaintear na gais de na fíonchaora agus 85 % i gcás ina bhfuil siad ina gcrobhaingí iomlána.

GEAL: 100 % fíonchaora geala.

ROSÉ: íosmhéid 25 % fíonchaora dearga.

FÍONTA SÚILÍNEACHA AR ARDCHAIGHDEÁN (GEAL AGUS ROSÉ) le fíonchaora geala agus/nó dearga. Ní mór 25 % ar a laghad de na fíonchaora a úsáidtear chun rosé a dhéanamh a bheith dearg.

Ní mór an cumasc roghnach dathanna fíonchaor a dhéanamh tar éis an tseachadta.

Saintréithe na bhfíonchaor: folláin le híosláidreacht nádúrtha de 11 % toirte le haghaidh fíonta dearga, 10,5 % toirte le haghaidh fíonta geala agus 9,5 % toirte le haghaidh fíonta súilíneacha ar ardchaighdeán.

Uastoradh próiseála:

70 lítear in aghaidh 100 kg buainte i gcás fíonta. D’fhéadfadh sé sin athrú laistigh de theorainneacha áirithe i gcásanna eisceachtúla.

62 lítear in aghaidh 100 kg buainte i gcás fíonta súilíneacha ar ardchaighdeán. D’fhéadfadh sé sin athrú laistigh de theorainneacha áirithe i gcásanna eisceachtúla.

65 lítear in aghaidh 100 kg buainte i gcás fíonta a mbeidh an téarma ‘viñedo singular’ (fíonghort aonair) orthu. Ní cheadaítear aon athrú air sin.

Srianadh ábhartha maidir leis na fíonta a dhéanamh

Toirmisc:

Codáin úrfhíona nó fíona a baineadh trí bhrú neamh-leordhóthanach a úsáid i bhfíonta faoi chosaint

Scriúfháisceáin leanúnacha nó meaisíní mionbhrúite le gníomh lártheifeach a úsáid, fíonchaora a théamh roimhe nó úrfhíon nó fíon a théamh i láthair an mhairc d’fhonn eastóscadh an ábhair dhathaithe a fhórsáil

Sliseanna darach a úsáid sa táirgeadh, san aosú agus sa stóráil

Cineálacha éagsúla fíona a chumas chun fíon atá difriúil leis na fíonta cumaiscthe a fháil

Dálaí fíonóireachta sonracha:

Coipeadh i mbairillí: ní hamháin ach i gcás fíonta geala agus rosé, nach mór fanacht istigh sa bhairille go ceann mí amháin ar a laghad.

Maothú carbónach: is é 5 % an t-uaschéatadán fíonchaor geal a cheadaítear i dtáirgeadh fíonta dearga má baineadh na gais de na fíonchaora agus 15 % i gcás ina bhfuil siad ina gcrobhaingí iomlána.

Fíon súilíneach ar ardchaighdeán: de réir an mhodha thraidisiúnta. 15 mhí as a chéile idir buidéalú agus dímhoirtú, istigh sa bhuidéal céanna. Tarlaíonn an próiseas táirgeachta iomlán, lena n-áirítear lipéadú, ag an bhfíonlann chéanna. Sa dara coipeadh, níor cheart don neart alcóil a fhaightear a bheith ní b’airde ná 1,5 % toirte. Níor cheart don liqueur d’expédition an neart alcóil iarbhír a mhéadú le ní ba mhó ná 0,5 % toirte. Tar éis dímhoirtiú, ní cheadaítear aistriú gan scagachán chuig buidéil ghloine le toilleadh níos lú ná 0,75 l ná níos mó ná 3 l. Tá toirmeasc ar aigéadú agus ar an dath a bhaint.

5.2.   Uastáirgeacht

1.

Cineálacha fíonchaor dearg

6 500 cileagram fíonchaor in aghaidh an heicteáir

2.

Cineálacha fíonchaor dearg

45,5 heictilítear in aghaidh an heicteáir

3.

Cineálacha fíonchaor geal

9 000 cileagram fíonchaor in aghaidh an heicteáir

4.

Cineálacha fíonchaor geal

63 heictilítear in aghaidh an heicteáir

5.

Fíonchaora dearga atá beartaithe chun fíon ‘viñedo singular’ (fíonghort aonair) a tháirgeadh

5 000 cileagram fíonchaor in aghaidh an heicteáir

6.

Fíonchaora dearga atá beartaithe chun fíon ‘viñedo singular’ a tháirgeadh

32,5 heictilítear in aghaidh an heicteáir

7.

Fíonchaora geala atá beartaithe chun fíon ‘viñedo singular’ a tháirgeadh

6 922 cileagram fíonchaor in aghaidh an heicteáir

8.

Fíonchaora geala atá beartaithe chun fíon ‘viñedo singular’ a tháirgeadh

44,99 heictilítear in aghaidh an heicteáir

6.   Limistéar geografach críochaithe

RIOJA ALTA

 

Pobal Féinrialaitheach Rioja

 

Ábalos

 

Alesanco

 

Alesón

 

Anguciana

 

Arenzana de Abajo

 

Arenzana de Arriba

 

Azofra

 

Badarán

 

Bañares

 

Baños de Río Tobía

 

Baños de Rioja

 

Berceo

 

Bezares

 

Bobadilla

 

Briñas

 

Briones

 

Camprovín

 

Canillas

 

Cañas

 

Cárdenas

 

Casalarreina

 

Castañares de Rioja

 

Cellórigo

 

Cenicero

 

Cidamón

 

Cihuri

 

Cirueña

 

Cordovín

 

Cuzcurrita de Río Tirón

 

Daroca de Rioja

 

Entrena

 

Estollo

 

Foncea

 

Fonzaleche

 

Fuenmayor

 

Galbárruli

 

Gimileo

 

Haro

 

Hervías

 

Herramélluri

 

Hormilla

 

Hormilleja

 

Hornos de Moncalvillo

 

Huércanos

 

Lardero

 

Leiva

 

Logroño

 

Manjarrés

 

Matute

 

Medrano

 

Nájera

 

Navarrete

 

Ochánduri

 

Ollauri

 

Rodezno

 

Sajazarra

 

San Asensio

 

San Millán de Yécora

 

San Torcuato

 

San Vicente de la Sonsierra

 

Santa Coloma

 

Sojuela

 

Sorzano

 

Sotés

 

Tirgo

 

Tormantos

 

Torrecilla sobre Alesanco

 

Torremontalbo

 

Treviana

 

Tricio

 

Uruñuela

 

Ventosa

 

Villalba de Rioja

 

Villar de Torre

 

Villarejo

 

Zarratón

 

Cúige Burgos (Miranda de Ebro): El Ternero (iamhchríoch)

RIOJA ORIENTAL

 

Pobal Féinrialaitheach Rioja

 

Agoncillo

 

Aguilar del Río Alhama

 

Albelda

 

Alberite

 

Alcanadre

 

Aldeanueva de Ebro

 

Alfaro

 

Arnedillo

 

Arnedo

 

Arrúbal

 

Ausejo

 

Autol

 

Bergasa

 

Bergasilla

 

Calahorra

 

Cervera del Río Alhama

 

Clavijo

 

Corera

 

Cornago

 

El Redal

 

El Villar de Arnedo

 

Galilea

 

Grávalos

 

Herce

 

Igea

 

Lagunilla de Jubera

 

Leza del Río Leza

 

Molinos de Ocón

 

Murillo de Río Leza

 

Muro de Aguas

 

Nalda

 

Ocón (La Villa)

 

Pradejón

 

Préjano

 

Quel

 

Ribafrecha

 

Rincón de Soto

 

Santa Engracia de Jubera (an chuid thuaidh)

 

Santa Eulalia Bajera

 

Tudelilla

 

Villamediana de Iregua

 

Villarroya

 

Pobal Féinrialaitheach Navarre

 

Andosilla

 

Aras

 

Azagra

 

Bargota

 

Mendavia

 

San Adrián

 

Sartaguda

 

Viana

RIOJA ALAVESA

 

Cúige Álava

 

Baños de Ebro

 

Barriobusto

 

Cripán

 

Elciego

 

Elvillar de Álava

 

Labastida

 

Labraza

 

Laguardia

 

Lanciego

 

Lapuebla de La barca

 

Leza

 

Moreda de Álava

 

Navaridas

 

Oyón

 

Salinillas de Buradón

 

Samaniego

 

Villabuena de Álava

 

Yécora

Na fíonghoirt atá lonnaithe in Lodosa ar bhruach deas an Ebro a cuireadh i gclár fíonghort an Bhoird amhail an 29 Aibreán 1991, fanfaidh siad cláraithe a fhad agus a leanann siad ar aghaidh a bheith ann.

Ní bhainfear aon fhíonghort atá cláraithe ar an gclár fíonghort den chlár sin mar thoradh ar aon athrú ar theorainneacha bardais atá san áireamh sa limistéar táirgeachta.

Áirítear leis an limistéar táirgeachta aonaid gheografacha níos lú atá aitheanta mar ‘viñedos singulares’ (fíonghoirt aonair). Tá siad níos lú ná bardas agus d’fhéadfadh fearann chlár talún amháin nó roinnt fearann chlár talún a bheith mar chuid díobh. Ní mór do na fíniúna a bheith 35 bhliain d’aois ar a laghad.

Tá na fíonghoirt aonair aitheanta críochaithe san Iarscríbhinn a ghabhann le hOrdú APA/816/2019 an 28 Meitheamh 2019 (Iris Oifigiúil an Stáit 181 an 30 Iúil 2019) (https://www.boe.es/boe/dias/2019/07/30/pdfs/BOE-A-2019-11186.pdf), san Iarscríbhinn a ghabhann le hOrdú APA/780/2020 an 3 Lúnasa 2020 (Iris Oifigiúil an Stáit 214 an 8 Lúnasa 2020) (https://www.boe.es/boe/dias/2020/08/08/pdfs/BOE-A-2020-9446.pdf), san Iarscríbhinn a ghabhann le hOrdú APA/468/2021 an 5 Bealtaine 2021 (Iris Oifigiúil an Stáit 115 an 14 Bealtaine 2021) (https://www.boe.es/boe/dias/2021/05/14/pdfs/BOE-A-2021-8011.pdf), sa Cheartúchán a ghabhann le hOrdú APA/468/2021 an 5 Bealtaine 2021 (Iris Oifigiúil an Stáit 137 an 9 Meitheamh 2021) (https://www.boe.es/boe/dias/2021/06/09/pdfs/BOE-A-2021-9611.pdf), agus san Iarscríbhinn a ghabhann le hOrdú APA/794/2022 an 10 Lúnasa 2022 (Iris Oifigiúil an Stáit 195 an 15 Lúnasa 2022) (https://www.boe.es/boe/dias/2022/08/15/pdfs/BOE-A-2022-13770.pdf).

7.   Cineál/cineálacha fíniúna

 

ALARIJE - MALVASÍA RIOJANA

 

ALBILLO MAYOR - TURRUNTÉS

 

CHARDONNAY

 

GARNACHA BLANCA

 

GARNACHA TINTA

 

GRACIANO

 

MACABEO – VIURA

 

MATURANA BLANCA

 

MATURANA TINTA

 

MAZUELA - MAZUELO

 

SAUVIGNON BLANC

 

TEMPRANILLO

 

TEMPRANILLO BLANCO

 

VERDEJO

8.   Tuairisc ar an nasc (na naisc)

8.1.   Fíon

Baineann saintréithe áirithe le fíonta a dhéantar ó fhíonchaora a fhástar in Rioja Alta mar gheall ar an tionchar uathúil atá ag an aeráid Atlantach, rud a chruthaíonn neart measartha alcóil, tathag agus aigéadacht ard iontu. Is mar gheall ar na cáilíochtaí sin a bhfuil na fíonta oiriúnach lena n-aosú i mbairillí. Bíonn níos lú uaireanta an chloig sholas an lae sa limistéar sin i gcaitheamh an timthrialla fáis i gcomparáid leis an limistéar níos faide ó dheas a chumhdaítear faoin ainmniúchán. Bíonn níos mó báistí ann, rud a mbíonn tionchar díreach aige ar aigéadacht an fhíona. Cuireann na fachtóirí sin, in éineacht leis an gcosaint a thugtar ó Sierra de Cantabria, feabhas ar shaintréithe na bhfíonta ar a dtugtar tuairisc thuas, bídís leo féin nó measctha le fíonta ó limistéir eile. I gcás limistéar Rioja Alavesa, tá neart alcóil beagán níos airde ag na fíonta i gcomparáid leo siúd a luadh cheana mar gheall go bhfaightear idir an aeráid Atlantach agus an aeráid Mheánmhara ann. Tá aigéadacht beagán níos ísle acu agus tá siad níos ilúsáidí mar is féidir taitneamh a bhaint astu agus iad óg ach tá siad oiriúnach lena n-aosú freisin. Tá cosaint níos fearr sa limistéar ná mar atá in Sierra de Cantabria, ó thuaidh. Bíonn uaireanta an chloig sholas an lae comhchosúil leo siúd atá in Rioja Alta, ach bíonn an bháisteach beagán níos ísle. Tá siad idéalach lena n-úsáid i dtáirgeacht fíonta measctha freisin mar gheall ar an ilúsáideacht a bhaineann leo. Ar deireadh, i gcás an limistéir is faide ó dheas, Rioja Oriental, aimsítear báisteach níos ísle agus go sonrach aeráid Mheánmhara a bhfuil níos mó gréine mar shaintréith di. Tá neart alcóil níos airde ag na fíonta sin, tá go leor úsc iontu agus tá siad iontach chun iad a mheascadh le fíonta atá beartaithe lena n-aosú a tháirgeadh. Is féidir taitneamh a bhaint astu agus iad óg freisin.

Léirítear go bhfuil trí phríomhchineál ithreach ann san anailís a rinneadh ar na hithreacha. Ar an gcéad dul síos, tá na hithreacha créúla aolchloiche a aimsítear sa chuid is faide ó thuaidh den limistéar a chumhdaítear faoin sonrúchán. Is acmhainn bhunúsach iad le haghaidh saothrú fíniúnacha ar fud Rioja Alavesa agus Rioja Alta. Ansin, sa limistéar deireanach sin agus in Rioja Oriental, tá ithreacha gláracha agus ithreacha créúla atá lán le hiarann a tháirgeann fíonta ag a bhfuil tathag níos laige i gcomparáid leis na fíonta a luadh cheana.

I dtéarmaí eacnamaíocha, tá fíon ag 20 % de OTI an réigiúin. Fágann sé sin, in éineacht leis an bhfíoras gur fásadh fíon sa réigiún ó thús an tsaoil, go bhfuil an réigiún ag brath ar inbhuaineacht fíonsaothrúcháin agus go mbaintear an tairbhe iomlán as na dálaí nádúrtha ar a tugadh tuairisc. Go háirithe, tá an speisialtacht d’fhíonta a aosú le fáil ann, agus de thoradh na speisialtachta sin tá dlús ard bairillí darach le fáil sa réigiún agus é ar cheann de na bailiúcháin is mó ar domhan.

8.2.   Fíon súilíneach ar ardchaighdeán

Cé go mbaineann an sonrúchán go príomha le fíonta gan súilíní a tháirgeadh, mar sin féin tá fíonta súilíneacha ar ardchaighdeán á dtáirgeadh ag roinnt fíonlann ag úsáid an mhodha thraidisiúnta ón 19ú haois, dá réir sin tá an oilteacht agus an taithí acu.

Is dhá phríomhghné iad úire agus aigéadacht i dtáirgeadh fíonta súilíneacha ar ardchaighdeán. Tá an limistéar a chumhdaítear leis an sonrúchán laistigh de limistéar ina bhfaightear teochtaí níos fuaire ar scála Winkler. Tá tionchar aige sin ar na timthriallta fáis gairide a bhfuil aibíocht fheanólach cheart gan leibhéil airde nirt alcóil mar thoradh air: gnéithe lena gcruthaítear túsphointe iontach chun na fíonta sin a tháirgeadh.

9.   Coinníollacha breise fíor-riachtanacha (pacáistiú, lipéadú, ceanglais eile)

Creat dlíthiúil:

 

Sa reachtaíocht náisiúnta

An cineál coinníll bhreise:

 

Pacáistiú laistigh den limistéar geografach críochaithe

Tuairisc ar an gcoinníoll:

Ní mór fíonta atá le cumhdach faoin ainmniúchán tionscnaimh cáilithe ‘Rioja’ a bhuidéalú ag fíonlanna cláraithe atá údaraithe ag an mBord Rialála. Murach sin, ní bheidh cead acu an t-ainmniúchán a úsáid.

Suíodh an ceanglas sin mar fhreagra ar an bhfíoras go bhfuil riosca níos mó ann cur isteach ar cháilíocht an táirge dheiridh má iompraítear é agus má dhéantar é a bhuidéalú lasmuigh den limistéar táirgeachta i gcomparáid le hoibriúcháin a tharlaíonn laistigh den limistéar sin. Feidhmíonn an ceanglas chun dea-cháil fhíon Rioja a chosaint trí rialú ar a shaintréithe agus cáilíocht speisialta a neartú. Cosnaíonn sé an sonrúchán tionscnaimh cáilithe óna dtairbhíonn na táirgeoirí uile lena mbaineann. Deimhníodh an Cinneadh le breithiúnas ó Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh an 16 Bealtaine 2000.

Creat dlíthiúil:

 

Sa reachtaíocht náisiúnta

An cineál coinníll bhreise:

 

Forálacha breise a bhaineann le lipéadú

Tuairisc ar an gcoinníoll:

Ní mór go mbeadh an focal ‘RIOJA’ le feiceáil go soiléir ar an lipéadú. Ní mór go mbeadh na nithe seo a leanas le feiceáil díreach faoin bhfocal ‘RIOJA’: na focail ‘Denominación de Origen Calificada’ (Sonrúchán Tionscnaimh Cáilithe) séala an Bhoird Rialála; an t-ainm branda; ainm nó ainm gnó fíonlainne cláraithe nó ainm trádála.

Níor cheart na focail ‘bairille ná ‘adhmad’ a úsáid i margaíocht, poiblíocht ná lipéadú na bhfíonta go dtí go bhfuil an próiseas aosaithe críochnaithe.

Féadfar ainm limistéar nó bardais a úsáid má tháinig na fíonchaora ón áit sin agus má rinneadh an fíon a tháirgeadh, a aosú (más infheidhme) agus a bhuidéalú ansin. Mar sin féin, ní fhéadfaidh níos mó ná 15 % de na fíonchaora a úsáidtear chun an fíon a dhéanamh teacht ó fíonghoirt chláraithe atá lonnaithe i mbardais atá ar imeall an limistéir nó sa bhardas ina bhfuil an t-oibreoir lonnaithe, agus ní mór cruthúnas a sholáthar go mbeidh an 15 % réamhluaite de na fíonchaora ar fáil ar bhonn eisiach go ceann tréimhse de 10 mbliana as a chéile ar a laghad.

I gcás fíonta súilíneacha ar ardchaighdeán, ní mór an nath ‘Método Tradicional’ [Modh Traidisiúnta] a bheith le feiceáil díreach faoin téarma a thagraíonn don chion siúcra, i gclómhéid nach bhfuil níos mó ná an chlómhéid a úsáideadh don ainm ‘Rioja’.

Ar an lipéad ar a bhfuil an fhaisnéis éigeantach, níor cheart don chlómhéid don nath ‘Método Tradicional’ a bheith níos lú ná 0,3 cm.

Ní mór don téarma ‘viñedo singular’ [fíonghort aonair] a bheith le feiceáil díreach faoi ainm an fhíonghoirt chláraithe mar thrádmharc, le clómhéid, leithead agus dath atá coibhéiseach ar a laghad leo siúd a úsáideadh don ainm ‘Rioja’.

Gan dochar don mhéid atá thuas, ní mór na híoscheanglais lipéadaithe a leagtar síos i gcomhréir le hAirteagal 17(h)(4) de Dhlí 6/2015 an 12 Bealtaine 2015 maidir le sonrúcháin tionscnaimh faoi chosaint agus tásca geografacha ar fhorleibhéal Phobal Féinrialaitheach a chomhlíonadh.

Nasc chuig an tsonraíocht táirge

https://www.mapa.gob.es/es/alimentacion/temas/calidad-diferenciada/dop-igp/htm/dop_rioja.aspx


(1)   IO L 9, 11.1.2019, lch. 2.


Top