AN COIMISIÚN EORPACH

An Bhruiséil,2.10.2025

COM(2025) 593 final

2025/0312(COD)

Togra le haghaidh

RIALACHÁN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE

lena leasaítear Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 a mhéid a bhaineann leis an bhfaireachas eacnamaíoch agus buiséadach ar Bhallstáit sa limistéar euro a bhfuil deacrachtaí tromchúiseacha acu nó a bhfuil deacrachtaí tromchúiseacha ag bagairt orthu i ndáil lena gcobhsaíocht airgeadais

MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

1.COMHTHÉACS AN TOGRA

•Foras agus cuspóirí an togra

I bhfianaise an mhéid thuas, is é cuspóir an togra seo ar dtús comhsheasmhacht a áirithiú idir Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 agus creat rialachais eacnamaíoch athchóirithe an Aontais. Ar an dara dul síos, is é is aidhm don togra na forbairtí institiúideacha a tharla ó bhí 2013 ann a léiriú, lena n‑áirítear na forbairtí institiúideacha maidir le cruthú SAM agus nach féidir le SECA a bheith bainteach le cláir nua maoiniúcháin a thuilleadh. Ar an tríú dul síos, i bhfianaise na taithí a fuarthas trí chur i bhfeidhm Rialachán (AE) Uimh. 472/2013, féachtar leis an togra freisin cur i bhfeidhm faireachais fheabhsaithe a shoiléiriú nuair a fhaigheann Ballstát a bhfuil an euro mar airgeadra aige cúnamh airgeadais réamhchúraim, agus a chur i bhfeidhm á cheangal go sainráite le tacaíocht réamhchúraim a dteastaíonn bearta nua ina leith. Ar an gcaoi chéanna, féachtar leis an togra cuspóir agus raon feidhme an fhaireachais iarchláir a shoiléiriú, chun a chomhleanúnachas le creat rialachais eacnamaíoch athchóirithe an Aontais a mhéadú, agus cuíchóiriú spriocdhírithe a bhaint amach, chun dúbláil na gceanglas tuairiscithe a sheachaint.

•Comhsheasmhacht le forálacha beartais atá sa réimse beartais cheana

Tá na leasuithe atá beartaithe ar Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 comhsheasmhach leis na forálacha beartais atá ann cheana sa réimse beartais, i bhfianaise na n‑athruithe móra a tharla sa tírdhreach rialála ó glacadh é in 2013. Le creat rialachais eacnamaíoch an Aontais, a tháinig i bhfeidhm an 30 Aibreán 2024, tar éis na leasuithe ar Rialachán (CE) Uimh. 1467/97 ón gComhairle agus tar éis ghlacadh Rialachán (AE) 2024/1263, tugtar isteach modhnuithe tábhachtacha ar chur chun feidhme an Chomhshocraithe Cobhsaíochta agus Fáis, agus leis na leasuithe atá beartaithe ar Rialachán (AE) Uimh. 472/2013, áirithítear comhsheasmhacht leis na hathruithe sin. Go sonrach, cuirtear san áireamh sna leasuithe atá beartaithe an plean fioscach-struchtúrach meántéarmach náisiúnta a thabhairt isteach agus an idirghníomhaíocht leis an nós imeachta um fhaireachas feabhsaithe, mar a leagtar amach in Airteagal 32 de Rialachán (AE) 2024/1263. Thairis sin, tá na leasuithe atá beartaithe comhsheasmhach le cruthú SAM faoi Rialachán (AE) Uimh. 1024/2013 ón gComhairle.

•Comhsheasmhacht le beartais eile de chuid an Aontais

Rannchuideoidh an togra chun an rialachán a leasú le clár oibre an Choimisiúin maidir le simpliú a bhfuil sé d’aidhm aige borradh a chur faoin iomaíochas agus spriocanna eacnamaíocha, sóisialta agus comhshaoil a chosaint trí ualaí rialála a laghdú agus dlíthe an Aontais a shimpliú, rud a fhágfaidh go mbeidh sé níos éasca iad a chur chun feidhme.

2.BUNÚS DLÍ, COIMHDEACHT AGUS COMHRÉIREACHT

•An bunús dlí

•Coimhdeacht (i gcás inniúlacht neamheisiach)

Baineann gné Aontais le cobhsaíocht eacnamaíoch agus airgeadais an limistéir euro, toisc go bhféadfadh iarmhairtí a bheith ag impleachtaí na míchothromaíochtaí maicreacnamaíochta agus anás airgeadais i mBallstát amháin ar an limistéar euro ina iomláine. I bhfianaise idircheangailteacht gheilleagar na hEorpa, ní bheadh na Ballstáit in ann aghaidh a thabhairt go leormhaith ar chastachtaí agus ar éifeachtaí seach-iarmharta na héagobhsaíochta eacnamaíche agus iad ag gníomhú dóibh féin. Thairis sin, ní féidir cuspóirí na leasuithe, is é sin, comhsheasmhacht le creat rialachais eacnamaíoch athchóirithe an Aontais a áirithiú agus an creat sin a chuíchóiriú, a bhaint amach ar leibhéal na mBallstát toisc go dteastaíonn athruithe ar reachtaíocht an Aontais ina leith. Dá bhrí sin, tá an togra i gcomhréir le prionsabal na coimhdeachta arna leagan amach in Airteagal 5 den Chonradh ar an Aontas Eorpach (CAE).

•Comhréireacht

Urramaítear leis an togra prionsabal na comhréireachta a leagtar amach in Airteagal 5 CAE, ós rud é go bhfuil sé d’aidhm aige an creat atá ann cheana maidir le faireachas feabhsaithe, cláir choigeartaithe eacnamaíocha, agus faireachas iarchláir a thabhairt cothrom le dáta agus a bheachtú, agus á áirithiú go bhfuil na bearta atá beartaithe teoranta don mhéid is gá chun na cuspóirí sin a bhaint amach. Na roghanna beartais a leagtar amach sa togra, amhail cuspóirí an fhaireachais iarchláir a shoiléiriú agus faireachas feabhsaithe a dhéanamh níos frithghníomhaí i leith rioscaí, ceapadh iad chun aghaidh a thabhairt ar easnaimh agus teorainneacha sonracha a shainaithnítear sa chreat atá ann faoi láthair. Tá gá leis na hathruithe sin chun na cuspóirí a bhaint amach, is é sin míchothromaíochtaí maicreacnamaíochta a chosc agus a cheartú, cobhsaíocht airgeadais an limistéir euro a áirithiú, agus cóineasú eacnamaíoch a chur chun cinn. Ní théann an togra thar a bhfuil riachtanach chun comhsheasmhacht chreat rialachais eacnamaíoch an Aontais a bhaint amach agus chun an creat sin a shimpliú, ós rud é go gcuireann sé leis na struchtúir agus na próisis atá ann cheana, agus go dtugtar isteach leis coigeartuithe spriocdhírithe chun aghaidh a thabhairt ar dhúshláin shonracha, amhail easpa cuspóirí soiléire maidir le faireachas iarchláir agus an gá atá le córais faireachais níos difreáilte.

•An rogha ionstraime

3.TORTHAÍ AR MHEASTÓIREACHTAÍ EX POST, AR CHOMHAIRLIÚCHÁIN LEIS NA PÁIRTITHE LEASMHARA AGUS AR MHEASÚNUITHE TIONCHAIR

•Meastóireachtaí ex post/seiceálacha oiriúnachta ar an reachtaíocht atá ann cheana

•Comhairliúcháin leis na páirtithe leasmhara

Ó glacadh Rialachán (AE) Uimh. 472/2013, in 2021, d’eisigh Cúirt Iniúchóirí na hEorpa a Tuarascáil Speisialta 18/2021 maidir le faireachas an Choimisiúin ar Bhallstáit atá ag fágáil clár coigeartaithe eacnamaíoch. Moladh sa tuarascáil sin cuíchóiriú agus feabhsuithe a dhéanamh ar raon feidhme agus nós imeachta an fhaireachais iarchláir chun dúbláil tuairiscithe a sheachaint agus an t‑ualach riaracháin ar údaráis na mBallstát a theorannú.

Bhí plé ann idir an Coimisiún agus na Ballstáit sa Choiste Eacnamaíoch agus Airgeadais (CEA) agus Meitheal an Ghrúpa Euro maidir le príomhghnéithe na leasuithe ar Rialachán (AE) Uimh. 472/2013, inar chuir na Ballstáit in iúl go raibh siad toilteanach scrúdú a dhéanamh ar na tograí maidir le simpliú a chuirfeadh an Coimisiún ar aghaidh. Thairis sin, rinneadh plé le coiste ECON de chuid Pharlaimint na hEorpa, inar cuireadh i dtábhacht cuspóirí an phacáiste simpliúcháin, is é sin soiléireacht dhlíthiúil agus simpliú spriocdhírithe a chur ar fáil, agus inar leagadh amach príomhghnéithe na leasuithe ar Rialachán (AE) Uimh. 472/2013, cosúil leis an bhfaisnéis a cuireadh ar fáil do na Ballstáit sna coistí ar leith.

•Bailiú agus úsáid saineolais

•Measúnú tionchair

Ní chruthaítear ionstraim nua leis an togra seo ach leasaítear an reachtaíocht atá ann cheana chun a áirithiú go mbeidh faireachas eacnamaíoch agus buiséadach ar Bhallstáit sa limistéar euro a bhfuil deacrachtaí tromchúiseacha acu nó a bhfuil deacrachtaí tromchúiseacha ag bagairt orthu i ndáil lena gcobhsaíocht airgeadais le gnéithe eile de chreat rialachais eacnamaíoch athchóirithe an Aontais. Is é is aidhm don togra freisin na nósanna imeachta atá ann cheana a shimpliú agus na ceanglais tuairiscithe ar na Ballstáit a laghdú. Dírítear sna leasuithe atá beartaithe ar athruithe spriocdhírithe ar Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 atá ann cheana. Mar a luaitear thuas sa roinn atá dírithe ar phrionsabal na coimhdeachta a chomhlíonadh, níl aon rogha eile ann chun deireadh a chur leis na neamhréireachtaí sin idir an rialachán seo agus gnéithe eile den chreat. Ar na cúiseanna sin, ní dhearnadh aon mheasúnú tionchair foirmiúil.

•Oiriúnacht rialála agus simpliú

•Cearta bunúsacha

Níl iarmhairtí ag an togra ar chearta bunúsacha.

4.IMPLEACHTAÍ BUISÉADACHA

Níl impleachtaí ag an togra seo ar bhuiséad an Aontais.

5.EILIMINTÍ EILE

•Pleananna cur chun feidhme, agus socruithe faireacháin, meastóireachta agus tuairiscithe

•Doiciméid mhíniúcháin (i gcás treoracha)

•Míniúchán mionsonraithe ar fhorálacha sonracha an togra

Thairis sin, is é is aidhm do na leasuithe atá beartaithe ar Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 aghaidh a thabhairt ar an ábhar imní go bhféadfadh dearadh reatha an fhaireachais fheabhsaithe na Ballstáit a dhíspreagadh cúnamh airgeadais réamhchúraim a lorg nuair is gá. Chun cothromaíocht a bhaint amach idir faireachas éifeachtach agus an gá atá ann gan na Ballstáit a dhíspreagadh cúnamh réamhchúraim a lorg, nuair is gá, is é is aidhm do na leasuithe soiléiriú a dhéanamh ar na himthosca faoina bhfuil feidhm ag faireachas feabhsaithe maidir le Ballstáit a fhaigheann cúnamh airgeadais réamhchúraim. Go sonrach, moltar in Airteagal 2 agus in Airteagal 3 nár cheart faireachas feabhsaithe a thionscnamh go huathoibríoch ach amháin nuair a fhaigheann Ballstát cúnamh airgeadais a dteastaíonn bearta beartais nua a ghlacadh ina leith, gan beann ar an gcúnamh a bheith á chur ar fáil ag Ballstáit eile, ag tríú tíortha, ag EFSM, ag SCE, nó ag institiúidí idirnáisiúnta airgeadais amhail CAI. Ciallaíonn sé sin gur cheart go mbeadh Ballstáit a fhaigheann cúnamh airgeadais faoi choinníollacha, amhail Líne Chreidmheasa le Coinníollacha Feabhsaithe de chuid SCE, mar a bhunaítear in Airteagal 14 den Chonradh lena mbunaítear an Sásra Cobhsaíochta Eorpach, faoi réir faireachas feabhsaithe, fiú mura bhfuil an cúnamh tarraingthe go fóill. I gcás ionstraimí cúnaimh airgeadais réamhchúraim nua de chuid SCE, ba cheart don Choimisiún measúnú a dhéanamh de réir an cháis ar cé acu atá nó nach bhfuil údar le faireachas feabhsaithe chun cúnamh den sórt sin a fháil, lena n‑áiritheofar cur chuige níos caolchúisí agus níos spriocdhírithe i leith an fhaireachais. Tá an cumas breise ag an gCoimisiún fós na Ballstáit a chur faoi réir faireachais fheabhsaithe ar bhonn deonach, má tá údar leis.

Soiléirítear leis na hathruithe atá beartaithe ar Airteagal 14 raon feidhme agus cuspóir an fhaireachais iarchláir, i gcás ina mbeadh faireachas iarchláir dírithe ar fhaireachán agus ar mheasúnú a dhéanamh ar acmhainneacht aisíocaíochta na mBallstát a fuair cúnamh airgeadais, chomh maith le cur chun feidhme athchóirithe ábhartha nach gcumhdaítear cheana leis an bplean fioscach-struchtúrach meántéarmach náisiúnta. Sainaithneofar san fhaireachas freisin an gá atá le bearta ceartaitheacha chun aon riosca aisíocaíochta a mhaolú. Trí chuspóirí agus fócas an fhaireachais iarchláir a shoiléiriú, cuirtear leis an rialachán leasaithe creat simplithe agus comhréireach ar fáil chun faireachas a dhéanamh ar Bhallstáit atá ag fágáil clár coigeartaithe eacnamaíoch.

Thairis sin, tugtar isteach leis na leasuithe córas cisealta faireachais iarchláir lena ndéantar idirdhealú idir an leibhéal grinnscrúdaithe de réir an riosca aisíocaíochta agus an gá atá le bearta ceartaitheacha. Cumasaíonn sé sin cur chuige níos frithghníomhaí agus níos spriocdhírithe maidir le faireachas iarchláir. Príomhghné den chóras sin is ea measúnú sonrach ar acmhainneacht an Bhallstáit an cúnamh airgeadais a fuarthas a aisíoc, measúnú a dhéanfaidh an Coimisiún 5 bliana tar éis an faireachas iarchláir a chur i bhfeidhm. Cuirfear tosca san áireamh sa mheasúnú sin amhail inbhuanaitheacht fiachais, cóimheas idir fiachas agus OTI, nósanna imeachta um easnamh iomarcach, coinníollacha iasachtaíochta agus coinníollacha cobhsaíochta airgeadais. Má thagann an Coimisiún ar an gconclúid nach bhfuil aon riosca ábhartha aisíocaíochta ann agus tar éis don Choiste Eacnamaíoch agus Airgeadais tuairim a thabhairt uaidh, d’fhéadfaí measúnuithe tráthrialta a chur ar fionraí go ceann tréimhse 5 bliana, faoi réir coinníollacha áirithe. Éascaítear leis sin úsáid níos éifeachtaí a bhaint as acmhainní chun tacú le hiarrachtaí na mBallstát clár coigeartaithe eacnamaíoch a fhágáil agus cur i bhfeidhm níos éifeachtúla agus níos spriocdhírithe an fhaireachais iarchláir a chur chun cinn, i gcomhréir le hiarrachtaí foriomlána simpliúcháin an Choimisiúin.

Déantar foráil le hAirteagal 18a nua maidir le socruithe riaracháin a bhunú idir an Coimisiún agus soláthraithe ábhartha cúnaimh airgeadais do Bhallstáit sa limistéar euro, lena n‑áirítear SCE. Tá sé d’aidhm ag na socruithe sin dlúthchomhar agus comhroinnt faisnéise a éascú idir an Coimisiún agus na soláthraithe sin, agus ar an gcaoi sin cur chuige comhordaithe agus comhtháite a áirithiú maidir le faireachas eacnamaíoch agus cúnamh airgeadais.

Tá sé beartaithe cur i bhfeidhm Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 maidir le Ballstáit a fuair cúnamh airgeadais an 30 Bealtaine 2013 (Airteagal 16) agus na forálacha idirthréimhseacha (Airteagal 17) a scriosadh toisc go bhfuil siad as dáta.

Ar deireadh, rinneadh na hathbhreithnithe a dhéanfar amach anseo ar fheidhmiú Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 a ailíniú leis na hathbhreithnithe ar fheidhmiú Rialachán (AE) 2024/1263 (Airteagal 19).

2025/0312 (COD)

Togra le haghaidh

RIALACHÁN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE

lena leasaítear Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 a mhéid a bhaineann leis an bhfaireachas eacnamaíoch agus buiséadach ar Bhallstáit sa limistéar euro a bhfuil deacrachtaí tromchúiseacha acu nó a bhfuil deacrachtaí tromchúiseacha ag bagairt orthu i ndáil lena gcobhsaíocht airgeadais

TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 136 de, i gcomhar le hAirteagal 121(6) de,

Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,

Tar éis dóibh an dréachtghníomh reachtach a chur chuig na parlaimintí náisiúnta,

Ag féachaint don tuairim ón mBanc Ceannais Eorpach 5 ,

Ag gníomhú dóibh i gcomhréir leis an ngnáthnós imeachta reachtach,

De bharr an mhéid seo a leanas:

(1)Le Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle 6 , leagtar síos forálacha maidir le neartú ar an bhfaireachas eacnamaíoch agus buiséadach ar Bhallstáit a bhfuil an euro mar airgeadra acu, i gcás (a) ina bhfuil deacrachtaí tromchúiseacha ag na Ballstáit sin nó ina bhfuil deacrachtaí tromchúiseacha ag bagairt orthu i ndáil lena gcobhsaíocht airgeadais nó le hinbhuanaitheacht a gcuid airgeadais phoiblí, as a n‑eascraíonn éifeachtaí seach-iarmharta díobhálacha féideartha ar Bhallstáit eile sa limistéar euro; nó (b) ina n‑iarrann nó ina bhfaigheann siad cúnamh airgeadais.

(2)Rinneadh athchóiriú ar chreat rialachais eacnamaíoch an Aontais in 2024. Ba é ab aidhm don athchóiriú faireachas eacnamaíoch éifeachtach a éascú, agus é leabaithe i gcreat comhchoiteann lena n‑áirithítear cóir chomhionann agus comhordú iltaobhach beartais. Ba iad cuspóirí an athchóirithe airgeadas poiblí fónta agus inbhuanaithe, fás agus athléimneacht fhónta chuimsitheach a chur chun cinn a thuilleadh trí athchóirithe agus infheistíocht, cosc a chur le heasnaimh iomarcacha a bheith ann, agus úinéireacht náisiúnta a neartú. Chun na cuspóirí sin a bhaint amach, tugadh isteach leis an athchóiriú coincheapa nua agus rinneadh athruithe ar struchtúr chreat rialachais eacnamaíoch an Aontais. Cuireadh an t‑athchóiriú chun feidhme nuair a glacadh Rialachán (AE) 2024/1263 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle 7 , Rialachán (AE) 2024/1264 8 ón gComhairle agus Treoir (AE) 2024/1265 ón gComhairle 9 .

(3)Sa Teachtaireacht uaidh an 11 Feabhra 2025 dar teideal ‘Eoraip níos simplí agus níos tapúla: Teachtaireacht maidir le cur chun feidhme agus simpliú’ 10 , leag an Coimisiún amach fís le haghaidh clár oibre maidir le cur chun feidhme agus simpliú a bhfuil sé d’aidhm aige borradh a chur faoin iomaíochas agus spriocanna eacnamaíocha, sóisialta agus comhshaoil a chosaint trí ualaí rialála a laghdú agus dlí an Aontais a shimpliú, rud a fhágfaidh go mbeidh sé níos éasca é a chur chun feidhme.

(4)I gcomhthéacs athchóiriú 2024 ar chreat rialachais eacnamaíoch an Aontais agus d’fhonn reachtaíocht a shimpliú, a chomhdhlúthú agus a chódú, tá gá le leasuithe ar Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 chun comhsheasmhacht le gníomhartha eile den chreat rialachais eacnamaíoch a áirithiú agus chun rannchuidiú lena chuíchóiriú agus lena shimpliú.

(5)Is iad pleananna fioscach-struchtúracha meántéarmacha náisiúnta, a tugadh isteach le Rialachán (AE) 2024/1263, bunchloch athchóiriú 2024. Tháinig siad in ionad na gClár Cobhsaíochta agus na gClár um Chóineasú agus na gClár Náisiúnta um Athchóiriú, agus ar an gcaoi sin tugadh gealltanais fhioscacha, athchóirithe agus infheistíochta gach Ballstáit le chéile laistigh de chreat comhchoiteann. Ba cheart Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 a leasú chun tabhairt isteach na bpleananna fioscach-struchtúracha meántéarmacha náisiúnta sa chreat comhchoiteann a chur san áireamh. Go háirithe, ba cheart na hoibleagáidí a eascraíonn as plean fioscach-struchtúrach meántéarmach náisiúnta a chur san áireamh go cuí i ndearadh cláir choigeartaithe eacnamaíoch, d’fhonn cur chuige comhleanúnach agus éifeachtach a áirithiú i leith aghaidh a thabhairt ar dhúshláin fhioscacha agus mhaicreacnamaíocha an Bhallstáit. Thairis sin, i gcomhréir le hAirteagal 32 de Rialachán (AE) 2024/1263, i gcás ina bhfuil Ballstát faoi réir clár coigeartaithe eacnamaíoch, níor cheart a cheangal air plean fioscach-struchtúrach meántéarmach náisiúnta ná tuarascáil bhliantúil ar dhul chun cinn a chur isteach.

(6)Chruthaigh tíortha an limistéir euro an tSaoráid Eorpach um Chobhsaíocht Airgeadais (‘SECA’) mar shásra sealadach um réiteach géarchéime i mí an Mheithimh 2010. Ón 1 Iúil 2013, ní fhéadfaidh SECA a bheith bainteach le cláir nua maoiniúcháin a thuilleadh. Ba cheart Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 a leasú chun é sin a chur san áireamh.

(7)Is léir ón taithí a fuarthas go bhféadfadh éifeacht dhíspreagthach a bheith ag dearadh reatha an fhaireachais fheabhsaithe ar Bhallstáit a bhfuil cúnamh airgeadais réamhchúraim á lorg acu agus go bhféadfadh cur i bhfeidhm faireachais bhreise a bheith mar thoradh air nuair nach bhfuil údar leis. Chun cothromaíocht a bhaint amach idir an gá le faireachas éifeachtach agus an gá atá ann gan na Ballstáit a dhíspreagadh cúnamh réamhchúraim a lorg, nuair is gá, ba cheart Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 a leasú chun soiléiriú a dhéanamh ar na himthosca faoina bhfuil feidhm ag faireachas feabhsaithe nuair a fhaigheann Ballstáit cúnamh airgeadais réamhchúraim.

(8)Maidir le Ballstát a fhaigheann cúnamh airgeadais ar bhonn réamhchúraim ó Bhallstát amháin eile nó ó roinnt Ballstát eile nó ó thríú tír amháin eile nó ó roinnt tríú tíortha eile, an Sásra Cobhsaíochta Airgeadais Eorpach (‘EFSM’), ón Sásra Cobhsaíochta Eorpach (‘SCE’) nó ó institiúid idirnáisiúnta airgeadais ábhartha eile, amhail an Ciste Airgeadaíochta Idirnáisiúnta (‘CAI’), a dteastaíonn bearta beartais nua a ghlacadh ina leith, ba cheart an Ballstát sin a bheith faoi réir faireachas feabhsaithe faoi Rialachán (AE) Uimh. 472/2013, lena n‑áirítear mura bhfuil an cúnamh airgeadais sin tarraingthe go fóill. Teastaíonn bearta beartais nua den sórt sin i leith Líne Chreidmheasa le Coinníollacha Feabhsaithe de chuid SCE agus, dá réir sin, ba cheart Ballstát a fhaigheann cúnamh airgeadais den sórt sin ar bhonn réamhchúraim a bheith faoi réir faireachas feabhsaithe. Maidir le hionstraimí nua cúnaimh airgeadais réamhchúraim de chuid SCE, ba cheart don Choimisiún measúnú a dhéanamh de réir an cháis ar cé acu atá nó nach bhfuil bearta beartais nua den sórt sin agus, dá réir sin, cé acu atá nó nach bhfuil údar le faireachas feabhsaithe a chur i bhfeidhm faoi Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 mar gheall ar chúnamh airgeadais den sórt sin a bheith faighte ag Ballstát.

(9)Le Rialachán (AE) 1024/2013 ón gComhairle 11 , tugadh cúraimí sonracha don Bhanc Ceannais Eorpach (‘BCE’) maidir le beartais a bhaineann le maoirseacht stuamachta ar institiúidí creidmheasa. Chun urraim a thabhairt do roinnt na bhfreagrachtaí idir BCE agus údaráis inniúla náisiúnta na mBallstát rannpháirteach mar a bhunaítear leis an Rialachán sin, ba cheart na forálacha i Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 maidir le faisnéis nó bearta maoirseachta i dtaca leis an earnáil airgeadais a shoiléiriú chun urraim a thabhairt do roinnt na bhfreagrachtaí sin.

(10)Déantar foráil le Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 go bhfuil Ballstát atá ag fágáil clár coigeartaithe maicreacnamaíoch faoi réir faireachas iarchláir go dtí go n‑aisíocfar 75 % den chúnamh airgeadais a fuarthas. Shainaithin Cúirt Iniúchóirí na hEorpa, i dTuarascáil Speisialta Uimh. 18/2021 uaithi 12 , easnaimh áirithe in éifeachtacht an fhaireachais iarchláir, lena n‑áirítear easpa fócais agus cuspóirí soiléire, agus forluí le próisis faireachais eacnamaíoch eile, amhail an Seimeastar Eorpach.

(11)I bhfianaise na dtorthaí sin, is gá Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 a leasú chun cuspóir agus raon feidhme an fhaireachais iarchláir a shoiléiriú, chun a chomhleanúnachas le creat rialachais eacnamaíoch an Aontais a mhéadú agus dúbláil na gceanglas tuairiscithe a sheachaint. Go sonrach, ba cheart faireachas iarchláir a bheith dírithe ar fhaireachán agus ar mheasúnú a dhéanamh ar acmhainneacht aisíocaíochta an Bhallstáit lena mbaineann maidir leis an gcúnamh airgeadais a fuarthas, agus staid eacnamaíoch, bhuiséadach agus airgeadais an Bhallstáit sin á cur san áireamh. Ba cheart cur chun feidhme athchóirithe áirithe a chumhdach leis an bhfaireachas sin freisin, a mhéid nach bhfuil siad faoi réir faireacháin cheana féin faoin bplean fioscach-struchtúrach meántéarmach náisiúnta. Ar deireadh, ba cheart a shainaithint leis an bhfaireachas iarchláir an gá atá le bearta ceartaitheacha chun na rioscaí aisíocaíochta maidir leis an gcúnamh airgeadais a fuarthas a mhaolú.

(12)Is gá freisin Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 a leasú chun faireachas iarchláir a dhéanamh níos comhréirí le rioscaí, trí chóras cisealta faireachais a thabhairt isteach lena ndéantar idirdhealú idir an leibhéal grinnscrúdaithe de réir an riosca aisíocaíochta maidir leis an gcúnamh airgeadais a fuarthas agus an gá atá le bearta ceartaitheacha. Go háirithe, 5 bliana tar éis chur i bhfeidhm an fhaireachais iarchláir, ba cheart cead a bheith ag an gCoimisiún measúnú sonrach a dhéanamh ar acmhainneacht an Bhallstáit an cúnamh airgeadais a fuarthas a aisíoc. Má thagann an Coimisiún ar an gconclúid nach bhfuil aon riosca ábhartha ann maidir le hacmhainneacht an Bhallstáit an cúnamh airgeadais a aisíoc sa mheántéarma, ba cheart go bhféadfaí na measúnuithe tráthrialta a chur ar fionraí ar feadh tréimhse 5 bliana, faoi réir aon athrú ábhartha ar na himthosca. Sula dtabharfaidh an Coimisiún an measúnú chun críche, ba cheart dó iarraidh ar an gCoiste Eacnamaíoch agus Airgeadais tuairim a thabhairt uaidh.

(13)Chun dlúthchomhar le SCE agus le hinstitiúidí idirnáisiúnta airgeadais ábhartha eile a áirithiú agus Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 á chur chun feidhme ag an gCoimisiún, ba cheart dó leanúint de bheith ag féachaint leis na socruithe riaracháin is gá a bhunú. Cuidíonn socruithe den sórt sin lena áirithiú go ndéantar gníomhaíochtaí na n‑institiúidí agus na gcomhlachtaí éagsúla a bhfuil baint acu le soláthar cúnaimh airgeadais a chomhordú agus neartaíonn siad a chéile.

(14)Dá bhrí sin, ba cheart Rialachán (CE) Uimh. 472/2013 a leasú dá réir,

TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A GHLACADH:

Airteagal 1

Leasaítear Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 mar a leanas:

(1)in Airteagal 1(1), cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (b): 

‘(b) go n‑iarrann nó go bhfaigheann siad cúnamh airgeadais ó Bhallstát amháin eile nó ó roinnt Ballstát eile nó ó thríú tír amháin eile nó ó roinnt tríú tíortha eile, ón Sásra Cobhsaíochta Airgeadais Eorpach (EFSM), ón Sásra Cobhsaíochta Eorpach (SCE) nó ó institiúid idirnáisiúnta airgeadais eile amhail an Ciste Airgeadaíochta Idirnáisiúnta (CAI).’

(2)Leasaítear Airteagal 2 mar a leanas:

(a)i mír 3, cuirtear an méid seo a leanas in ionad na chéad fhomhíre:

‘I gcás ina bhfaigheann Ballstát cúnamh airgeadais ar bhonn réamhchúraim ó Bhallstát amháin eile nó ó roinnt Ballstát eile nó ó thríú tír amháin eile nó ó roinnt tríú tíortha eile, ó EFSM, ó SCE, nó ó institiúid idirnáisiúnta airgeadais ábhartha eile, amhail CAI, a dteastaíonn bearta beartais nua a ghlacadh ina leith, cuirfidh an Coimisiún an Ballstát sin faoi réir faireachas feabhsaithe.’

(b)scriostar míreanna 4 agus 5;

(3)Leasaítear Airteagal 3 mar a leanas:

(a)i mír 1, cuirtear an méid seo a leanas in ionad na chéad fhomhíre:

Déanfaidh Ballstát atá faoi réir faireachas feabhsaithe, tar éis dó dul i gcomhairle leis an gCoimisiún agus i gcomhar leis, ag gníomhú i gcuibhreann le BCE, ÚMEnna, BERS, agus, i gcás inarb iomchuí, CAI, bearta a ghlacadh arb é is aidhm dóibh dul i ngleic leis na húdair le deacrachtaí nó údair fhéideartha le deacrachtaí. Agus an méid sin á dhéanamh aige, cuirfidh an Ballstát san áireamh aon mholadh a dhírítear chuige faoi Rialachán (AE) 2024/1263 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle*, Rialachán (CE) Uimh. 1467/97 ón gComhairle an 7 Iúil 1997**, nó Rialachán (AE) Uimh. 1176/2011.

______________

Rialachán (AE) 2024/1263 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 29 Aibreán 2024 maidir le beartais eacnamaíocha a chomhordú go héifeachtach agus maidir le faireachas buiséadach iltaobhach agus lena n‑aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 1466/97 ón gComhairle (IO L, 2024/1263, 30.4.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/1263/oj ).

Rialachán (CE) Uimh. 1467/97 ón gComhairle an 7 Iúil 1997 maidir le dlús a chur le cur chun feidhme an nós imeachta um easnamh iomarcach agus soiléiriú a dhéanamh air (IO L 209, 2.8.1997, lch. 6, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/1997/1467/oj ).’;

(b)scriostar mír 2;

(c)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 3:

‘3. Arna iarraidh sin don Choimisiún, déanfaidh Ballstát atá faoi réir faireachas feabhsaithe an méid seo a leanas:

(a)faisnéis dhí-chomhiomlánaithe a chur chuig an gCoimisiún, chuig BCE, agus i gcás inarb iomchuí chuig ÚMEnna ábhartha, i gcomhréir le hAirteagal 35 de Rialachán (AE) Uimh. 1093/2010, de Rialachán (AE) Uimh. 1094/2010 agus de Rialachán (AE) Uimh. 1095/2010, de réir na minicíochta arna hiarraidh, ar a chóras airgeadais, lena n‑áirítear na torthaí ar aon tástáil struis nó ar aon anailís íogaireachta arna ndéanamh faoi phointe (b) den mhír seo;

(b)tástálacha struis nó anailísí íogaireachta, faoi mhaoirseacht BCE ina cháil mhaoirseachta nó, i gcás inarb iomchuí, faoi mhaoirseacht na ÚMEnna ábhartha, mar is gá chun measúnú a dhéanamh ar athléimneacht na hearnála airgeadais ó thaobh turraingí maicreacnamaíocha agus airgeadais de chineálacha éagsúla, mar a shonróidh an Coimisiún agus BCE, i gcuibhreann leis na ÚMEnna ábhartha agus le BERS;

(c)beidh sé de cheangal air measúnuithe tráthrialta a chur isteach ar a cháileanna maoirseachta i dtaobh na hearnála airgeadais faoi chuimsiú athbhreithnithe shonraigh piaraí arna dhéanamh ag BCE, ina cháil mhaoirseachta, nó, i gcás inarb iomchuí, ag na ÚMEnna ábhartha;

(d)aon fhaisnéis is gá chun faireachán a dhéanamh ar mhíchothromaíochtaí maicreacnamaíocha i gcomhréir le Rialachán (AE) Uimh. 1176/2011 a chur in iúl;

(e)aon fhaisnéis is gá chun críoch faireachais bhuiséadaigh a chur in iúl don Choimisiún.

Le cur i bhfeidhm na chéad fhomhíre, pointí (b) agus (c), den mhír seo, tabharfar urraim do na freagrachtaí a roinnt a bhunaítear le hAirteagal 6 de Rialachán (AE) Uimh. 1024/2013 ón gComhairle*.

I gcás inarb ábhartha, ullmhóidh BCE, ina cháil mhaoirseachta i gcomhréir le Rialachán (AE) Uimh. 1024/2013, agus na ÚMEnna ábhartha, i gcuibhreann le BERS, measúnú ar na leochaileachtaí féideartha sa chóras airgeadais agus cuirfidh siad an measúnú sin faoi bhráid an Choimisiúin, a mhinice a iarrann sé amhlaidh, agus faoi bhráid BCE.

Coinneoidh an Coimisiún, BCE, agus na ÚMEnna ábhartha aon fhaisnéis dhí-chomhiomlánaithe arna cur in iúl dóibh faoi rún.

______________

* Rialachán (AE) Uimh. 1024/2013 ón gComhairle an 15 Deireadh Fómhair 2013 lena dtugtar cúraimí sonracha don Bhanc Ceannais Eorpach maidir le beartais a bhaineann le maoirseacht stuamachta ar institiúidí creidmheasa (IO L 287, 29.10.2013, lch. 6, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2013/1024/oj).’;

(d)scriostar mír 4;

(e)i mír 5, cuirtear an méid a leanas in ionad an dara fomhír:

(a)‘Go hiondúil, gach ráithe, cuirfidh an Coimisiún a mheasúnú in iúl do choiste inniúil Pharlaimint na hEorpa agus do CEA. Sa mheasúnú sin, déanfaidh sé scrúdú ar cé acu atá nó nach bhfuil gá le bearta breise, go háirithe.’;

(4)in Airteagal 5, cuirtear an méid seo a leanas in ionad na chéad fhomhíre:

‘Maidir le Ballstát a bhfuil sé beartaithe aige cúnamh airgeadais a iarraidh ó Bhallstát amháin eile nó ó roinnt Ballstát eile nó ó thríú tír amháin eile nó ó roinnt tríú tíortha eile, cuirfidh SCE, nó institiúid idirnáisiúnta airgeadais ábhartha eile, amhail CAI, Uachtarán Mheitheal an Ghrúpa Euro, comhalta an Choimisiún atá freagrach as gnóthaí eacnamaíocha agus airgeadaíochta agus Uachtarán BCE ar an eolas faoina rún.’;

(5)in Airteagal 6, cuirtear an méid seo a leanas in ionad na chéad fhomhíre agus an dara fomhír:

‘I gcás ina n‑iarrann Ballstát cúnamh airgeadais ó EFSM nó SCE, déanfaidh an Coimisiún, i gcuibhreann le BCE agus, más féidir, le CAI, measúnú ar inbhuanaitheacht ollfhiachas rialtais an Bhallstáit sin agus ar a riachtanais airgeadais iarbhír nó fhéideartha. Cuirfidh an Coimisiún an measúnú sin faoi bhráid Mheitheal an Ghrúpa Euro i gcás ina bhfuiltear chun an cúnamh airgeadais a dheonú faoi SCE, agus faoi bhráid CEA i gcás ina bhfuiltear chun an cúnamh airgeadais a dheonú faoi EFSM.

Bunófar measúnú ar inbhuanaitheacht an ollfhiachais rialtais ar an gcás maicreacnamaíoch arb é is dóichí a tharlóidh nó ar chás níos stuama agus ar réamhaisnéis bhuiséadach ag úsáid na faisnéise is déanaí atá ar fáil agus aird chuí á tabhairt ar thoradh an tuairiscithe dá dtagraítear in Airteagal 3(3). Déanfaidh an Coimisiún measúnú ar thionchar turraingí maicreacnamaíocha agus airgeadais agus forbairtí díobhálacha ar inbhuanaitheachtan ollfhiachais rialtais freisin.’

(6)Leasaítear Airteagal 7 mar a leanas:

(a)leasaítear mír 1 mar a leanas:

(i) cuirtear an méid seo a leanas in ionad na chéad fhomhíre:

‘I gcás ina n‑iarrann Ballstát cúnaimh airgeadais ó Bhallstát amháin eile nó ó roinnt Ballstát eile nó ó thríú tír amháin eile nó ó roinnt tríú tíortha eile, ó EFSM, ó SCE nó ó CAI, ullmhóidh sé, i gcomhaontú leis an gCoimisiún, ag gníomhú i gcuibhreann le BCE agus, i gcás inarb iomchuí, le CAI, dréachtchlár coigeartaithe eacnamaíoch, lena n‑áireofar spriocanna buiséadacha bliantúla. I gcomhréir le hAirteagal 32(2) de Rialachán (AE) 2024/1263, i gcás ina bhfuil plean fioscach-struchtúrach meántéarmach náisiúnta gníomhach ag Ballstát, agus ina mbeidh an Ballstát sin faoi réir clár coigeartaithe eacnamaíoch, cuirfear an plean fioscach-struchtúrach meántéarmach náisiúnta sin san áireamh i ndearadh cláir choigeartaithe eacnamaíoch.’;

(ii) cuirtear an méid seo a leanas in ionad an ceathrú fomhír:

‘Cuirfear san áireamh sa dréachtchlár coigeartaithe eacnamaíoch an cleachtas agus na hinstitiúidí um shocrú pá.’;

(b)i mír 2, cuirtear an méid seo a leanas in ionad an dara fomhír:

‘Áiritheoidh an Coimisiún go bhfuil an meabhrán tuisceana arna shíniú ag an gCoimisiún thar ceann SCE comhsheasmhach go hiomlán leis an gclár coigeartaithe eacnamaíoch atá formheasta ag an gComhairle.’;

(c)i mír 4, cuirtear an méid a leanas in ionad an dara fomhír:

‘Gach 3 mhí, cuirfidh an Coimisiún CEA ar an eolas maidir le dul chun cinn den sórt sin. Rachaidh an Ballstát lena mbaineann i gcomhar leis an gCoimisiún agus le BCE go hiomlán. Tabharfaidh sé don Choimisiún agus do BCE, go háirithe, an fhaisnéis ar fad a mheasann siad a bheith riachtanach chun faireachán a dhéanamh ar chur i bhfeidhm an chláir choigeartaithe eacnamaíoch i gcomhréir le hAirteagal 3(3).’;

(d)i mír 12, cuirtear an méid seo a leanas in ionad an tríú fomhír agus an ceathrú fomhír:

‘Maidir leis na hionstraimí sin, déanfaidh an Chomhairle, ag gníomhú di ar mholadh ón gCoimisiún, trí chinneadh a bheidh dírithe chuig an mBallstát lena mbaineann, na príomhcheanglais beartais, a mbeidh beartaithe ag SCE iad a áireamh sa choinníollacht maidir lena thacaíocht airgeadais, sa mhéid a thagann ábhar na mbeart sin faoi inniúlacht an Aontais mar a leagtar síos leis na Conarthaí é.

Áiritheoidh an Coimisiún go bhfuil an meabhrán tuisceana arna shíniú ag an gCoimisiún thar ceann SCE comhsheasmhach go hiomlán le cinneadh den sórt sin ón gComhairle.’;

(7)Leasaítear Airteagal 10 mar a leanas:

(a)scriostar mír 1;

(b)leasaítear mír 2 mar a leanas:

(i) cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (a):

‘(a) beidh sé díolmhaithe, de réir mar is iomchuí, ó na tuarascálacha faoi Airteagal 3(5) agus Airteagal 5(1a) de Rialachán (CE) Uimh. 1467/97 a chur isteach;’;

(ii) cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (c):

‘(c) maidir leis an bhfaireachán dá bhforáiltear in Airteagal 7(4) den Rialachán seo, beidh sé díolmhaithe ón bhfhaireachán faoi Airteagal 10(1) agus Airteagal 10a de Rialachán (CE) Uimh. 1467/97 agus ón bhfaireachán atá mar bhunús le haon chinneadh faoi Airteagal 4(1) agus Airteagal 6(2) den Rialachán sin.’;

(8)scriostar Airteagal 12;

(9)leasaítear Airteagal 14 mar a leanas:

(a)cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 1:

‘1.  Beidh Ballstát faoi fhaireachas iarchláir a fhad is nach bhfuil íosmheid 75 % den chúnamh airgeadais a fuair sé ó Bhallstát amháin eile nó ó roinnt Ballstát eile, ó EFSM, ó SCE nó SECA aisíoctha. Féadfaidh an Chomhairle, ar thogra ón gCoimisiún, síneadh a chur leis an bhfhaireachas iarchláir i gcás riosca leanúnach maidir le hacmhainneacht an Bhallstáit lena mbaineann an cúnamh airgeadais a fuarthas a aisíoc. Measfar an togra ón gComhairle a bheith glactha ach amháin má chinneann an Chomhairle, trí thromlach cáilithe, diúltú dó laistigh de 10 lá ón tráth ar ghlac an Coimisiún é.’;

(b)cuirtear na míreanna 1a agus 1b seo a leanas isteach:

‘1a. Fad a bheidh Ballstát faoi fhaireachas iarchláir dá dtagraítear i mír 1, déanfaidh an Coimisiún faireachán agus measúnú ar an méid seo a leanas:

(a)acmhainneacht an Bhallstáit lena mbaineann an cúnamh airgeadais a fuarthas a aisíoc, agus a staid eacnamaíoch, bhuiséadach agus airgeadais á cur san áireamh;

(b)gan dochar d’Airteagal 22 de Rialachán (AE) 2024/1263, cur chun feidhme aon athchóirithe a áirítear sa chlár coigeartaithe eacnamaíoch nó sa chinneadh ón gComhairle dá dtagraítear in Airteagal 7(12) den Rialachán seo;

(c)an gá atá le bearta ceartaitheacha chun rioscaí an Bhallstáit lena mbaineann a mhaolú chun an cúnamh airgeadais a fuarthas a aisíoc.

1b. Go hiondúil, cuirfidh an Coimisiún, i gcuibhreann le BCE, a mheasúnú dá dtagraítear i mír 1 in iúl don choiste parlaiminteach inniúil, do CEA agus do pharlaimint an Bhallstáit lena mbaineann gach 6 mhí.’;

(c)cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 2:

‘2. Arna iarraidh sin don Choimisiún, comhlíonfaidh Ballstát atá faoi fhaireachas iarchláir na ceanglais faoi Airteagal 3(3).’;

(d)cuirtear na míreanna 2a agus 2b seo a leanas isteach:

‘2a. 5 bliana tar éis chur i bhfeidhm an fhaireachais iarchláir, féadfaidh an Coimisiún measúnú sonrach a ullmhú ar acmhainneacht an Bhallstáit lena mbaineann an cúnamh airgeadais a fuarthas a aisíoc. Agus an measúnú sin á ullmhú, sa bhreis ar a anailís ar an staid eacnamaíoch, bhuiséadach agus airgeadais, lena n‑áirítear an plean fioscach-struchtúrach meántéarmach náisiúnta a chur chun feidhme, cuirfidh an Coimisiún na himthosca uile seo a leanas san áireamh: 

(a)cé acu atá nó nach bhfuil an cóimheas idir fiachas agus OTI os cionn 90 %; 

(b)cé acu atá nó nach bhfuil cinneadh déanta ag an gComhairle ar bhonn Airteagal 126(6) CFAE go bhfuil easnamh iomarcach ann;  

(c)anailís an Choimisiúin ar inbhuanaitheacht fiachais an Bhallstáit sin;

(d)coinníollacha iasachtaíochta an Bhallstáit sin;

(e)coinníollacha cobhsaíochta airgeadais an Bhallstáit sin.

Cuirfidh an Coimisiún a mheasúnú sonrach in iúl do CEA. Tar éis tuairim a fháil ó CEA, féadfaidh an Coimisiún na measúnuithe dá dtagraítear i mír 1a a chur ar fionraí ar feadh 5 bliana má thagann sé ar an gconclúid nach bhfuil aon riosca ábhartha ann sa mheántéarma maidir le hacmhainneacht an Bhallstáit lena mbaineann an cúnamh airgeadais a fuarthas a aisíoc.  

Cuirfidh an Coimisiún a chonclúidí maidir le fionraí na measúnuithe dá dtagraítear i mír 1 in iúl don choiste parlaiminteach inniúil, do CEA agus do pharlaimint an Bhallstáit lena mbaineann. 

2b. Tar éis don Choimisiún an nós imeachta a leagtar amach i mír 2a a chur i gcrích, cuirfidh sé measúnú nua ar fáil faoin mír sin in aon cheann de na cásanna seo a leanas:

(a)ar dhul in éag don fhionraí;

(b)má thagann athrú ar aon cheann de na himthosca dá dtagraítear i mír 2a, pointe (a) nó (b);

(c)má tá aon cheann de na himthosca dá dtagraítear i mír 2a, pointe (a) nó (b) níos measa go hábhartha .’;

(e)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 3:

‘3.   Déanfaidh an Coimisiún, i gcuibhreann le BCE, misin athbhreithnithe sa Bhallstát atá faoi fhaireachas iarchláir de réir mar is gá chun críocha mhíreanna 1a, 2a agus 2b.’;

(f)cuirtear an mhír 3a seo a leanas isteach:

‘3a. Féadfaidh an coiste parlaiminteach inniúil deis a thabhairt don Bhallstát lena mbaineann páirt a ghlacadh i malartú tuairimí maidir leis an dul chun cinn atá déanta faoi fhaireachas iarchláir.

(10)scriostar Airteagail 16 agus 17;

(11)cuirtear an tAirteagal 18a seo a leanas isteach:

‘Airteagal 18a 

Socruithe riaracháin le SCE agus le hinstitiúidí airgeadais ábhartha eile

Féachfaidh an Coimisiún leis na socruithe riaracháin is gá a bhunú le SCE agus le hinstitiúidí idirnáisiúnta airgeadais ábhartha eile chun dlúthchomhar a áirithiú agus na gníomhaíochtaí dá bhforáiltear sa Rialachán seo á ndéanamh aige’;

(12)in Airteagal 19, an dara mír, cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (c):

‘(c) rannchuidiú an Rialacháin seo le fás inbhuanaithe cuimsitheach agus athléimneacht shóisialta agus eacnamaíoch a bhaint amach.’.

Airteagal 2

Tiocfaidh an Rialachán seo i bhfeidhm an fichiú lá tar éis lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

Beidh an Rialachán seo ina cheangal go huile agus go hiomlán agus beidh sé infheidhme go díreach sna Ballstáit i gcomhréir leis na Conarthaí.

Arna dhéanamh sa Bhruiséil,

RÁITEAS REACHTACH AIRGEADAIS AGUS DIGITEACH

1.LEAGAN AMACH AN TOGRA/TIONSCNAIMH3

1.1.Teideal an togra/tionscnaimh3

1.2.Réimsí beartais lena mbaineann3

1.3.Cuspóirí3

1.3.1.Cuspóirí ginearálta3

1.3.2.Cuspóirí sonracha3

1.3.3.An toradh agus an tionchar a bhfuil súil leo3

1.3.4.Táscairí feidhmíochta3

1.4.Baineann an togra/tionscnamh le:4

1.5.Foras an togra/tionscnaimh4

1.5.1.Na ceanglais is gá a chomhlíonadh sa ghearrthéarma nó san fhadtéarma, lena n‑áirítear amlíne mhionsonraithe maidir le cur chun feidhme céimneach an tionscnaimh4

1.5.2.Breisluach a bhaineann le rannpháirteachas an Aontais (tá rudaí éagsúla a bhféadfadh an breisluach sin eascairt astu, e.g. gnóthachain de thoradh comhordú, deimhneacht dhlíthiúil, breis éifeachtachta nó comhlántachtaí). Chun críocha na roinne seo, is é a chiallaíonn ‘breisluach a bhaineann le rannpháirteachas an Aontais’ an luach a thagann as gníomhaíocht AE ar luach é atá sa bhreis ar an luach a bheadh ann dá mbeadh na Ballstáit ag feidhmiú leo féin.4

1.5.3.Ceachtanna a foghlaimíodh ó thaithí eile den sórt sin san am a chuaigh thart4

1.5.4.Comhoiriúnacht don chreat airgeadais ilbhliantúil agus sineirgíochtaí a d’fhéadfadh a bheith ann le hionstraimí iomchuí eile5

1.5.5.Measúnú ar na roghanna éagsúla maoinithe atá ar fáil, lena n‑áirítear na féidearthachtaí athshannadh a dhéanamh5

1.6.Fad an togra/tionscnaimh agus an fad a mhairfidh an tionchar airgeadais a bheidh aige6

1.7.Na modhanna atá beartaithe chun an buiséad a chur chun feidhme6

2.BEARTA BAINISTÍOCHTA8

2.1.Rialacha faireacháin agus tuairiscithe8

2.2.Córais bhainistíochta agus rialaithe8

2.2.1.An réasúnaíocht atá leis na modhanna cur chun feidhme buiséid atá beartaithe, leis na sásraí cur chun feidhme cistithe atá beartaithe, leis na módúlachtaí íocaíochta atá beartaithe agus leis an straitéis rialaithe atá beartaithe8

2.2.2.Faisnéis faoi na rioscaí a aithníodh agus na córais rialaithe inmheánacha a cuireadh ar bun chun na rioscaí a mhaolú8

2.2.3.Meastachán ar chostéifeachtacht na rialuithe agus an réasúnaíocht atá leis an gcostéifeachtacht sin (an cóimheas idir na costais rialaithe agus luach na gcistí gaolmhara arna mbainistiú), agus measúnú ar an leibhéal riosca earráide a mheastar a bheidh ann (tráth na híocaíochta agus an tráth a dhúnfar an clár)8

2.3.Bearta chun calaois agus neamhrialtachtaí a chosc9

3.AN TIONCHAR AIRGEADAIS A MHEASTAR A BHEIDH AG AN TOGRA/TIONSCNAMH10

3.1.Ceannteidil an chreata airgeadais ilbhliantúil agus na línte buiséid caiteachais ar a n‑imreofar tionchar10

3.2.An tionchar airgeadais a mheastar a bheidh ag an togra ar leithreasuithe12

3.2.1.Achoimre ar an tionchar a mheastar a bheidh aige ar leithreasuithe faoi chomhair oibríochtaí12

3.2.1.1.Leithreasuithe ón mbuiséad ar vótáladh ina fhabhar12

3.2.1.2.Leithreasuithe ó ioncaim shannta sheachtracha17

3.2.2.An t‑aschur a mheastar a chisteofar ó leithreasuithe faoi chomhair oibríochtaí22

3.2.3.Achoimre ar an tionchar a mheastar a bheidh aige ar leithreasuithe de chineál riaracháin24

3.2.3.1. Leithreasuithe ón mbuiséad ar vótáladh ina fhabhar24

3.2.3.2.Leithreasuithe ó ioncaim shannta sheachtracha24

3.2.3.3.Iomlán na leithreasuithe24

3.2.4.Na hacmhainní daonna a mheastar a bheidh riachtanach25

3.2.4.1.Nithe arna maoiniú ón mbuiséad ar vótáladh ina fhabhar25

3.2.4.2.Nithe arna maoiniú ó ioncaim shannta sheachtracha26

3.2.4.3.Iomlán na n‑acmhainní daonna a bheidh riachtanach26

3.2.5.Forléargas ar an tionchar a mheastar a imreofar ar infheistíochtaí a bhaineann le teicneolaíochtaí digiteacha28

3.2.6.Comhoiriúnacht don chreat airgeadais ilbhliantúil reatha28

3.2.7.Ranníocaíochtaí ó thríú páirtithe28

3.3.An tionchar a mheastar a bheidh ar ioncam29

4.Gnéithe digiteacha29

4.1.Ceanglais a bhaineann le cúrsaí digiteacha30

4.2.Sonraí30

4.3.Réitigh dhigiteacha31

4.4.Measúnú idir-inoibritheachta31

4.5.Bearta chun tacú le cur chun feidhme digiteach32

1.LEAGAN AMACH AN TOGRA/TIONSCNAIMH

1.1.Teideal an togra/tionscnaimh

1.2.Réimsí beartais lena mbaineann 

1.3.Cuspóirí

1.3.1.Cuspóirí ginearálta

1.3.2.Cuspóirí sonracha

1.3.3.An toradh agus an tionchar a mheastar a bheidh ann

1.3.4.Táscairí feidhmíochta

1.4.Baineann an togra/tionscnamh le:

 beart nua 

 beart nua a leanann treoirthionscadal/réamhbheart 13  

 síneadh ar bheart atá ann cheana 

 beart nó bearta a chumasc nó a atreorú i dtreo beart eile/beart nua

1.5.Foras an togra/tionscnaimh

1.5.1.Na ceanglais is gá a chomhlíonadh sa ghearrthéarma nó san fhadtéarma, lena n‑áirítear amlíne mhionsonraithe maidir le cur chun feidhme céimneach an tionscnaimh

1.5.2.Breisluach a bhaineann le rannpháirteachas an Aontais (tá rudaí éagsúla a bhféadfadh an breisluach sin eascairt astu, e.g. gnóthachain de thoradh comhordú, deimhneacht dhlíthiúil, breis éifeachtachta nó comhlántachtaí). Chun críocha na roinne seo, is é a chiallaíonn ‘breisluach a bhaineann le rannpháirteachas an Aontais’ an luach a thagann as gníomhaíocht AE ar luach é atá sa bhreis ar an luach a bheadh ann dá mbeadh na Ballstáit ag feidhmiú leo féin.

1.5.3.Ceachtanna a foghlaimíodh ó thaithí eile den sórt sin san am a chuaigh thart

1.5.4.Comhoiriúnacht don chreat airgeadais ilbhliantúil agus sineirgíochtaí a d’fhéadfadh a bheith ann le hionstraimí iomchuí eile

1.5.5.Measúnú ar na roghanna éagsúla maoinithe atá ar fáil, lena n‑áirítear na féidearthachtaí athshannadh a dhéanamh

1.6.Fad an togra/tionscnaimh agus an fad a mhairfidh an tionchar airgeadais a bheidh aige

 fad teoranta

–    i bhfeidhm ón [LL/MM]BBBB go dtí an [LL/MM]BBBB

–    Tionchar airgeadais ó BBBB go BBBB maidir le leithreasuithe faoi chomhair gealltanas agus ó BBBB go BBBB maidir le leithreasuithe faoi chomhair íocaíochtaí.

 Fad neamhtheoranta

–Cuirfear chun feidhme é le linn na tréimhse tosaigh BBBB go BBBB,

–agus cuirfear ag feidhmiú go hiomlán ina dhiaidh sin é.

1.7.Na modhanna atá beartaithe chun an buiséad a chur chun feidhme 14

 Bainistíocht dhíreach a dhéanann an Coimisiún

– ina ranna, lena n‑áirítear an chuid sin den fhoireann atá i dtoscaireachtaí an Aontais;

–    trí na gníomhaireachtaí feidhmiúcháin

 Bainistíocht atá comhroinnte leis na Ballstáit

 Bainistíocht indíreach trí chúraimí a bhaineann le cur chun feidhme an bhuiséid a shannadh dóibh seo a leanas:

– tríú tíortha nó na comhlachtaí a d’ainmnigh siad

– eagraíochtaí idirnáisiúnta agus a ngníomhaireachtaí (tabhair sonraí)

– an Banc Eorpach Infheistíochta agus an Ciste Eorpach Infheistíochta

– comhlachtaí dá dtagraítear in Airteagail 70 agus 71 den Rialachán Airgeadais

– comhlachtaí dlí poiblí

– comhlachtaí arna rialú ag an dlí príobháideach agus a bhfuil misean seirbhíse poiblí acu sa mhéid go soláthraítear ráthaíochtaí airgeadais leordhóthanacha dóibh

– comhlachtaí arna rialú ag dlí príobháideach Ballstáit, ar comhlachtaí iad a bhfuil sé de chúram orthu comhpháirtíocht phríobháideach phoiblí a chur chun feidhme agus dá soláthraítear ráthaíochtaí airgeadais leordhóthanacha

– comhlachtaí nó daoine a bhfuil sé de chúram orthu bearta sonracha de chuid an chomhbheartais eachtraigh agus slándála a chur chun feidhme de bhun Theideal V den Chonradh ar an Aontas Eorpach, ar comhlachtaí nó daoine iad a aithnítear sa bhunghníomh ábhartha

– comhlachtaí arna mbunú i mBallstát, arna rialú ag dlí príobháideach Ballstáit nó ag dlí an Aontais agus atá incháilithe le go gcuirfear de chúram orthu, i gcomhréir le rialacha earnáilsonracha, cistí an Aontais nó ráthaíochtaí buiséadacha a chur chun feidhme, a mhéid a bhíonn na comhlachtaí sin á rialú ag comhlachtaí dlí poiblí nó ag comhlachtaí arna rialú ag an dlí príobháideach a bhfuil misean seirbhíse poiblí acu, agus a mhéid a sholáthraíonn na comhlachtaí rialúcháin ráthaíochtaí airgeadais leordhóthanacha dóibh i bhfoirm dliteanas comhpháirteach agus leithleach nó ráthaíochtaí airgeadais coibhéiseacha, agus ar ráthaíochtaí iad a d’fhéadfadh, le haghaidh gach birt, a bheith teoranta d’uasmhéid thacaíocht an Aontais.

Nótaí

2.BEARTA BAINISTÍOCHTA

2.1.Rialacha faireacháin agus tuairiscithe

2.2.Córais bhainistíochta agus rialaithe

2.2.1.An réasúnaíocht atá leis na modhanna cur chun feidhme buiséid atá beartaithe, leis na sásraí cur chun feidhme cistithe atá beartaithe, leis na módúlachtaí íocaíochta atá beartaithe agus leis an straitéis rialaithe atá beartaithe

2.2.2.Faisnéis faoi na rioscaí a aithníodh agus na córais rialaithe inmheánacha a cuireadh ar bun chun na rioscaí a mhaolú

2.2.3.Meastachán ar chostéifeachtacht na rialuithe agus an réasúnaíocht atá leis an gcostéifeachtacht sin (an cóimheas idir na costais rialaithe agus luach na gcistí gaolmhara arna mbainistiú), agus measúnú ar an leibhéal riosca earráide a mheastar a bheidh ann (tráth na híocaíochta agus an tráth a dhúnfar an clár)

2.3.Bearta chun calaois agus neamhrialtachtaí a chosc

3.AN TIONCHAR AIRGEADAIS A MHEASTAR A BHEIDH AG AN TOGRA/TIONSCNAMH

3.1.Ceannteidil an chreata airgeadais ilbhliantúil agus na línte buiséid caiteachais ar a n‑imreofar tionchar

·Línte buiséid atá ann cheana

In ord cheannteidil agus línte buiséid an chreata airgeadais ilbhliantúil.

·Línte nua buiséid atá á n‑iarraidh

In ord cheannteidil agus línte buiséid an chreata airgeadais ilbhliantúil.

3.2.An tionchar airgeadais a mheastar a bheidh ag an togra ar leithreasuithe

3.2.1.Achoimre ar an tionchar a mheastar a bheidh aige ar leithreasuithe faoi chomhair oibríochtaí

–    Ní éilíonn an togra/tionscnamh go n‑úsáidfear leithreasuithe faoi chomhair oibríochtaí

–    Éilíonn an togra/tionscnamh go n‑úsáidfear leithreasuithe faoi chomhair oibríochtaí, mar a mhínítear thíos:

3.2.1.1.Leithreasuithe ón mbuiséad ar vótáladh ina fhabhar

EUR milliúin (go dtí an tríú deachúil)

3.2.2.An t‑aschur a mheastar a chisteofar ó leithreasuithe faoi chomhair oibríochtaí (níl sé seo le líonadh isteach i gcás gníomhaireachtaí díláraithe)

Leithreasuithe faoi chomhair gealltanas in EUR milliúin (go dtí an tríú deachúil)

3.2.3.Achoimre ar an tionchar a mheastar a bheidh aige ar leithreasuithe de chineál riaracháin

–    Ní éilíonn an togra/tionscnamh go n‑úsáidfear leithreasuithe de chineál riaracháin

–    Éilíonn an togra/tionscnamh go n‑úsáidfear leithreasuithe de chineál riaracháin, mar a mhínítear thíos:

3.2.3.1. Leithreasuithe ón mbuiséad ar vótáladh ina fhabhar

Cumhdófar na leithreasuithe is gá le haghaidh acmhainní daonna agus caiteachas eile de chineál riaracháin le leithreasuithe ón Ard-Stiúrthóireacht a bhfuil bainistíocht an bhirt faoina gcúram cheana agus/nó atá ath-imlonnaithe laistigh den Ard-Stiúrthóireacht, mar aon, más gá, le haon leithdháileadh breise a d’fhéadfaí a thabhairt don Ard-Stiúrthóireacht atá i mbun bainistíochta faoi chuimsiú an nós imeachta maidir le leithdháileadh bliantúil i bhfianaise na srianta buiséadacha.

3.2.4.Na hacmhainní daonna a mheastar a bheidh riachtanach

–    Ní éilíonn an togra/tionscnamh go n‑úsáidfear acmhainní daonna

–    Éilíonn an togra/tionscnamh go n‑úsáidfear acmhainní daonna, mar a mhínítear thíos

3.2.4.1.Nithe arna maoiniú ón mbuiséad ar vótáladh ina fhabhar

Sloinnfear an meastachán in aonaid de choibhéis lánaimseartha 21

An fhoireann is gá chun an togra a chur chun feidhme (in aonaid de choibhéis lánaimseartha):

Cur síos ar na cúraimí a bheidh le déanamh ag:

3.2.5.Forléargas ar an tionchar a mheastar a imreofar ar infheistíochtaí a bhaineann le teicneolaíochtaí digiteacha

3.2.6.Comhoiriúnacht don chreat airgeadais ilbhliantúil reatha

I gcás an togra/tionscnaimh seo:

–    is féidir é a mhaoiniú ina iomláine trí athshannadh laistigh den cheannteideal ábhartha den chreat airgeadais ilbhliantúil (CAI)

–    is gá an corrlach gan leithdháileadh faoin gceannteideal ábhartha de CAI a úsáid agus/nó na hionstraimí speisialta a shainítear sa Rialachán maidir le CAI a úsáid

–    is gá athbhreithniú a dhéanamh ar CAI

3.2.7.Ranníocaíochtaí ó thríú páirtithe

I gcás an togra/tionscnaimh seo:

–    ní dhéantar foráil maidir le cómhaoiniú le tríú páirtithe

–    déantar foráil maidir leis an gcómhaoiniú le tríú páirtithe atá réamh-mheasta thíos:

Leithreasuithe in EUR milliúin (go dtí an tríú deachúil)

 
3.3.    An tionchar a mheastar a bheidh ar ioncam

–    Ní bheidh aon tionchar airgeadais ag an togra/tionscnamh ar ioncam.

–    Beidh an tionchar airgeadais seo a leanas ag an togra/tionscnamh:

–    ar acmhainní dílse

–    ar ioncam eile

–    má tá an t‑ioncam sannta do línte caiteachais, sonraigh sin

EUR milliúin (go dtí an tríú deachúil)

I gcás ioncam atá sannta, sonraigh na línte buiséid caiteachais a ndéantar difear dóibh.

Aon rud eile (e.g. an modh nó an fhoirmle a úsáideadh chun an tionchar ar ioncam a ríomh nó aon fhaisnéis eile).

4.Gnéithe digiteacha

4.1.Ceanglais a bhaineann le cúrsaí digiteacha

4.2.Sonraí

4.3.Réitigh dhigiteacha

4.4.Measúnú idir-inoibritheachta

4.5.Bearta chun tacú le cur chun feidhme digiteach

(1)    Tuarascáil Speisialta 18/2021 ó Chúirt Iniúchóirí na hEorpa: Faireachas an Choimisiúin ar Bhallstát atá ag fágáil clár coigeartaithe eacnamaíoch: uirlis iomchuí a dteastaíonn cuíchóiriú ina leith.

(2)    Teachtaireacht COM(2020) 55 final ón gCoimisiún an 5 Feabhra 2020 Economic governance review, Report on the application of Regulations (EU) No 1173/2011, 1174/2011, 1175/2011, 1176/2011, 1177/2011, 472/2013 and 473/2013 and on the suitability of Council Directive 2011/85/EU [Athbhreithniú ar an rialachas eacnamaíoch, Tuarascáil maidir le cur i bhfeidhm Rialacháin (AE) Uimh. 1173/2011, 1174/2011, 1175/2011, 1176/2011, 1177/2011, 472/2013 agus 473/2013 agus maidir le hoiriúnacht Threoir 2011/85/AE ón gComhairle].

(3)    Teachtaireacht maidir le treoirlínte le haghaidh athchóiriú ar chreat rialachais eacnamaíoch an Aontais Eorpaigh, COM(2022) 583 final.

(4)    SWD(2020) 210 final.

(5)    IO C , , lch. .

(6)    Rialachán (AE) Uimh. 472/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 21 Bealtaine 2013 maidir le neartú ar an bhfaireachas eacnamaíoch agus buiséadach ar Bhallstáit sa limistéar euro a bhfuil deacrachtaí tromchúiseacha acu nó a bhfuil deacrachtaí tromchúiseacha ag bagairt orthu i ndáil lena gcobhsaíocht airgeadais (IO L 140, 27.5.2013, lch. 1, ELI:  http://data.europa.eu/eli/reg/2013/472/oj ).

(7)    Rialachán (AE) 2024/1263 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 29 Aibreán 2024 maidir le beartais eacnamaíocha a chomhordú go héifeachtach agus maidir le faireachas buiséadach iltaobhach agus lena n‑aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 1466/97 ón gComhairle (IO L, 2024/1263, 30.4.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/1263/oj ).

(8)    Rialachán (AE) 2024/1264 ón gComhairle an 29 Aibreán 2024 lena leasaítear Rialachán (CE) Uimh. 1467/97 maidir le beartais eacnamaíocha a chomhordú go héifeachtach agus maidir le faireachas buiséadach iltaobhach agus lena n‑aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 1466/97 ón gComhairle (IO L, 2024/1264, 30.4.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/1264/oj ).

(9)    Treoir (AE) 2024/1265 an 29 Aibreán 2024 lena leasaítear Treoir 2011/85/AE maidir le ceanglais le haghaidh chreataí buiséadacha na mBallstát (IO L, 2024/1265, 30.4.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2024/1265/oj ).

(10)    Teachtaireacht ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle, chuig Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus chuig Coiste na Réigiún, an 11 Feabhra 2025, ‘Eoraip níos simplí agus níos tapúla: Teachtaireacht maidir le cur chun feidhme agus simpliú’, COM(2025) 47 final.

(11)    Rialachán (AE) Uimh. 1024/2013 ón gComhairle an 15 Deireadh Fómhair 2013 lena dtugtar cúraimí sonracha don Bhanc Ceannais Eorpach maidir le beartais a bhaineann le maoirseacht stuamachta ar institiúidí creidmheasa (IO L 287, 29.10.2013, lch. 63, ELI:  http://data.europa.eu/eli/reg/2013/1024/oj ).

(12)    Tuarascáil Speisialta 18/2021 ó Chúirt Iniúchóirí na hEorpa: Faireachas an Choimisiúin ar Bhallstáit atá ag fágáil clár coigeartaithe eacnamaíoch: uirlis iomchuí a dteastaíonn cuíchóiriú ina leith.

(13)    Mar a thagraítear dó in Airteagal 58(2), pointe (a) nó (b) den Rialachán Airgeadais.

(14)    Tá mionsonraí maidir le modhanna trína gcuirfear an buiséad chun feidhme le fáil ar an suíomh gréasáin BUDGpedia, chomh maith le tagairtí don Rialachán Airgeadais: https://myintracomm.ec.europa.eu/corp/budget/financial-rules/budget‑implementation/Pages/implementation‑methods.aspx .

(15)    LD = Leithreasuithe difreáilte / LN = Leithreasuithe neamhdhifreáilte.

(16)    CSTE: Comhlachas Saorthrádála na hEorpa.

(17)    Tíortha is iarrthóirí agus, i gcás inarb infheidhme, tíortha ó na Balcáin Thiar a d’fhéadfadh a bheith ina n‑iarrthóirí.

(18)    Cúnamh agus caiteachas teicniúil agus/nó riaracháin ar mhaithe le cláir agus/nó bearta de chuid an Aontais (seanlínte ‘BA’) a chur chun feidhme, taighde indíreach, taighde díreach.

(19)    Is éard atá in aschuir táirgí agus seirbhísí atá le soláthar (e.g. an líon malartuithe mac léinn a fhaigheann maoiniú, an líon iomlán km de bhóithre a tógadh, etc.).

(20)    Mar a thuairiscítear i Roinn 1.3.2. ‘Cuspóirí sonracha’

(21)    Sonraigh thíos cá mhéad de na haonaid de choibhéis lánaimseartha arna gcur in iúl a bhfuil bainistíocht an bhirt faoina gcúram cheana agus/nó ar féidir iad a ath-imlonnú laistigh de d’Ard-Stiúrthóireacht, maille leis na glanriachtanais atá agat.

(22)    A mhéid a bhaineann le hacmhainní dílse traidisiúnta (dleachtanna custaim, tobhaigh siúcra), ní mór na méideanna a luaitear a bheith ina nglanmhéideanna, i.e. méideanna comhlána agus 20 % de na costais bhailiúcháin a bheith bainte astu.