(1)

Leagtar síos le hAirteagal 40 de Rialachán (AE) 2022/2065 rialacha maidir le rochtain ar shonraí atá le deonú ag soláthraithe ardán an-mhór ar líne agus soláthraithe inneall cuardaigh an-mhór ar líne. Go sonrach, fágann sé go gcuirtear ar a gcumas do thaighdeoirí a bhfuil próiseas curtha i gcrích acu a léiriú go gcomhlíonann siad na coinníollacha a leagtar síos i mír 8 den Airteagal sin (‘taighdeoirí grinnfhiosraithe’) i dtaobh rochtain den sórt sin a sholáthar dóibh.

(2)

Faoi Airteagal 40(4) de Rialachán (AE) 2022/2065, soláthrófar rochtain do thaighdeoirí grinnfhiosraithe ar shonraí chun cabhrú leo staidéar a dhéanamh ar rioscaí sistéamacha san Aontas agus measúnú a dhéanamh ar éifeachtacht na mbeart chun na rioscaí sin a mhaolú. D’fhéadfadh a dtorthaí a bheith ina n-ionchur luachmhar chun Rialachán (AE) 2022/2065 a fhorfheidhmiú agus chun cuntasacht soláthraithe ardán an-mhór ar líne agus soláthraithe inneall cuardaigh an-mhór ar líne a chothú. Is é is cuspóir don Rialachán seo na coinníollacha teicniúla agus na nósanna imeachta is gá a leagan síos chun an rochtain sin a chumasú, ar bhealach slán, éifeachtúil atá comhsheasmhach i measc na gComhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha uile, agus ar bhealach lena n-áirithítear cóir chomhionann do thaighdeoirí agus do sholáthraithe sonraí.

(3)

Chun a áirithiú go mbeidh an próiseas rochtana sonraí comhsheasmhach i measc na gComhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha uile agus chun an próiseas sin a dhéanamh soiléir trédhearcach do chách, is gá bonneagar digiteach tiomnaithe a chruthú (‘tairseach rochtana sonraí GSD’). Le tairseach rochtana sonraí GSD, ba cheart é a chur ar a gcumas do thaighdeoirí, soláthraithe sonraí agus Comhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha páirt a ghlacadh sa phróiseas rochtana sonraí, rochtain a bheith acu ar fhaisnéis ábhartha, amhail sonraí na bpointí teagmhála tiomnaithe, agus an fhaisnéis sin a scaipeadh, agus cumarsáid a dhéanamh lena chéile. Níor cheart a mheas go bhfuil tairseach rochtana sonraí GSD ar cheann de na módúlachtaí rochtana atá le húsáid chun rochtain ar na sonraí a sholáthar de bhun iarraidh réasúnaithe.

(4)

Ba cheart do sholáthraithe sonraí, agus do thaighdeoirí ar mian leo a bheith rannpháirteach sa phróiseas rochtana sonraí, cuntas a chruthú ar thairseach rochtana sonraí GSD chun na críche sin. Chun a áirithiú gur féidir le Comhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha faisnéis a chuirtear isteach trí thairseach rochtana sonraí GSD a rochtain gan gá a bheith ann cuntas ar leithligh a chruthú ar an tairseach, ba cheart do thairseach rochtana sonraí GSD a bheith idir-inoibritheach leis an gcóras comhroinnte faisnéise AGORA a bhunaítear le Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2024/607 ón gCoimisiún (2).

(5)

Chun trédhearcacht an phróisis rochtana sonraí a áirithiú do na páirtithe uile lena mbaineann agus chun faireachán a dhéanamh ar éifeachtacht agus éifeachtúlacht an phróisis rochtana sonraí agus ar chomhlíonadh Airteagal 40(4) de Rialachán (AE) 2022/2065 agus an Rialacháin seo, ba cheart do thairseach rochtana sonraí GSD fógraí uathoibríocha a ghiniúint i ndáil le céimeanna éagsúla den phróiseas agus nuashonruithe éagsúla air.

(6)

Chun faisnéis chomhsheasmhach a sholáthar do thaighdeoirí faoin bpróiseas rochtana sonraí, ba cheart do Chomhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha faisnéis maidir leis an bpróiseas rochtana sonraí a chur ar fáil ar a gcomhéadain ar líne agus rochtain fhurasta a bheith uirthi ansin, lena n-áirítear naisc chuig tairseach rochtana sonraí GSD. Ionas nach gcruthófar ualach riaracháin nach bhfuil gá leis, go méadófar éifeachtúlacht agus go n-éascófar cumarsáid i measc na bpáirtithe uile a bhfuil baint acu leis an bpróiseas rochtana sonraí, moltar do Chomhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha bainistiú na faisnéise a bhaineann leis an bpróiseas rochtana sonraí a éascú, ó thaobh na teanga de freisin.

(7)

Chun go mbeidh taighdeoirí in ann na sonraí ábhartha a shainaithint chun na gcríoch a leagtar amach in Airteagal 40(4) de Rialachán (AE) 2022/2065, ba cheart do sholáthraithe sonraí catalóga sonraí GSD a chur ar fáil i leith a gcuid seirbhísí. Ba cheart catalóga den sórt sin a bheith so-aimsithe agus inrochtana ar chomhéadain ar líne soláthraithe sonraí, agus ba cheart tuairisc a thabhairt iontu ar na sócmhainní sonraí atá ar fáil, ar a struchtúr sonraí agus ar a meiteashonraí, a bhféadfar rochtain orthu a iarraidh de bhun Airteagal 40(4) de Rialachán (AE) 2022/2065. Agus catalóga sonraí GSD á gcur ar fáil, ba cheart do sholáthraithe sonraí aird a thabhairt ar rioscaí i leith rúndachta, slándáil sonraí nó cosaint sonraí pearsanta a d’fhéadfadh eascairt as faisnéis den sórt sin a chur ar fáil don phobal.

(8)

Chun rannchuidiú le tionscadail taighde ábhartha a fhorbairt chun na gcríoch a leagtar amach in Airteagal 40(4) de Rialachán (AE) 2022/2065, ba cheart a áireamh i gcatalóga sonraí GSD go háirithe sonraí a bhaineann leis na rioscaí sistéamacha san Aontas atá sainaitheanta ag soláthraithe sonraí ina measúnuithe riosca bliantúla de bhun Airteagal 34 den Rialachán sin, chomh maith le sonraí a bhaineann le haon bheart maolaithe riosca dá dtagraítear in Airteagal 35 den Rialachán sin. Chun ábharthacht agus tráthúlacht chatalóga sonraí GSD a áirithiú, ba cheart na catalóga sin a nuashonrú go tráthrialta agus aird chuí á tabhairt ar rioscaí sistéamacha nua-aitheanta agus ar fhorbairt rioscaí sistéamacha. Mar shampla, ba cheart léiriú a dhéanamh iontu ar rioscaí atá ag teacht chun cinn arna sainaithint tar éis measúnú riosca ad hoc de bhun Airteagal 34 de Rialachán (AE) 2022/2065 nó tar éis tuarascáil iniúchóireachta de bhun Airteagal 37 den Rialachán sin. Chun an t-ualach nós imeachta ar na soláthraithe sonraí a íoslaghdú, i gcás inarb iomchuí, féadfar brath i gcatalóga den sórt sin ar acmhainní doiciméadachta sonraí atá ann cheana a úsáidtear chun críoch eile agus i gcomhair lucht úsáide eile, amhail fógraíocht, cruthú inneachair, nó forbairt aipeanna tríú páirtí. Níor cheart a cheangal go mbeadh catalóga sonraí GSD uileghabhálach agus, dá bhrí sin, níor cheart iad a bheith ina gceangal ná ina dteorainn ar thaighdeoirí iarrthacha ina n-iarratais ar rochtain ar shonraí.

(9)

Chun cinneadh na módúlachtaí rochtana arna dhéanamh ag an gComhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta a éascú agus chun laghdú a dhéanamh ar an ualach foriomlán a chuireann an próiseas rochtana sonraí ar na gníomhaithe uile lena mbaineann, ba cheart do sholáthraithe sonraí a módúlachtaí rochtana molta a fhoilsiú i leith na sonraí a dtugtar tuairisc orthu i gcatalóga sonraí GSD. Ba cheart na módúlachtaí rochtana molta sin a bheith comhréireach le híogaireacht na sonraí agus ba cheart faisnéis a áireamh iontu maidir leis na coinníollacha teicniúla, eagraíochtúla agus dlíthiúla féideartha a mheasann na soláthraithe sonraí gur coinníollacha iomchuí iad chun soláthar na sonraí a chumasú. Níor cheart do na módúlachtaí rochtana arna moladh ag soláthraithe sonraí a bheith ina gceangal ar Chomhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha bunaíochta, agus ba cheart dóibhsean leanúint de bheith inniúil chun na módúlachtaí rochtana iomchuí a chinneadh.

(10)

Chun a áirithiú go gcaithfear go cothrom le hiarratais ar rochtain ar shonraí, go neamhspleách ar an gComhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha a gcuirtear an t-iarratas ar rochtain ar shonraí faoina bhráid nó óna dtionscnaítear an iarraidh réasúnaithe, ba cheart an tráthchlár i ndáil le foirmiú iarrataí réasúnaithe a shonrú chun comhsheasmhacht a áirithiú ar fud na gComhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha uile. Má bhíonn gá le ham breise chun an iarraidh réasúnaithe a fhoirmiú, ba cheart don Chomhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta fógra a thabhairt don phríomhthaighdeoir, agus cúiseanna leis an moill á dtabhairt aige. D’fhéadfaí a áireamh ar na cúiseanna sin an gá a bheith ann go ndéanfadh Comhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha na heagraíochta taighde nó an Comhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta fíoruithe breise, mar shampla i gcás ina mbeidh aistrithe idirnáisiúnta sonraí i gceist le hiarratais ar rochtain ar shonraí, nó i gcás inar shainaithin an Comhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta rioscaí féideartha do shlándáil an Aontais dá roinnfí na sonraí. D’fhonn na céimeanna sa phróiseas rochtana sonraí a ailíniú freisin roimh iarrataí réasúnaithe a fhoirmiú, lena n-áirítear measúnú a dhéanamh ar iarratais ar rochtain ar shonraí agus stádas taighdeora grinnfhiosraithe a dheonú, moltar do Chomhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha bealach oibre comhsheasmhach, comhordaithe a fhorbairt, lena n-áirítear critéir oibríochtúla choiteanna, faoi chuimsiú an Bhoird Eorpaigh um Sheirbhísí Digiteacha.

(11)

Chun cuíchóiriú a dhéanamh ar na nósanna imeachta maidir le hiarrataí réasúnaithe a fhoirmiú, ba cheart a cheangal ar na Comhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha bunaíochta uile a fhíorú gur cumhdaíodh gnéithe coiteanna áirithe den phróiseas rochtana sonraí go cuí sna hiarratais ar rochtain ar shonraí. Chuige sin, ba cheart do na Comhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha bunaíochta a fhíorú gur léirigh na taighdeoirí iarrthacha uile a luaitear san iarratas ar rochtain ar shonraí go bhfuil siad cleamhnaithe le heagraíocht taighde, mar shampla trí fhianaise dhoiciméadach ar chonarthaí fostaíochta nó aon chineál eile comhlachais dhlíthiúil leis an eagraíocht taighde a sholáthar. Ba cheart do Chomhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha bunaíochta a fhíorú freisin gur léirigh na taighdeoirí iarrthacha a neamhspleáchas ar leasanna tráchtála, mar shampla, trí bhíthin dearbhú chuige sin.

(12)

Ba cheart don Chomhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta a fhíorú go ndéantar cistiú an tionscadail taighde a bhfuil na sonraí á n-iarraidh ina leith a nochtadh san iarratas ar rochtain ar shonraí. Ba cheart a áireamh san fhaisnéis a sholáthraíonn na taighdeoirí iarrthacha mionsonraí na ranníocaíochtaí, amhail an t-eintiteas cistiúcháin, méid, cineál agus fad na ranníocaíochta, lena n-áirítear cé acu a dámhadh an cistiú cheana nó an bhfuil meastóireacht á déanamh fós ar iarratas ar chistiú, chomh maith le, i gcás inarb infheidhme, tagairtí ábhartha do thionscadail arna gcistiú ag an Aontas. I gcás ina mbeidh siad ar fáil, ba cheart a áireamh san iarratas ar rochtain ar shonraí torthaí meastóireachtaí a rinne an t-eintiteas nó na heintitis a bhfuil an cistiú á soláthar aige nó acu.

(13)

Ba cheart don Chomhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta a fhíorú go dtugtar tuairisc san iarratas ar rochtain ar shonraí ar an gcaoi a roghnaítear na sonraí agus formáid na sonraí, agus tagairt á déanamh do na ceanglais i dtaobh iad a bheith riachtanach le haghaidh chuspóir an taighde a bheartaítear agus comhréireach leis. I gcás ina mbeidh na sonraí arna n-iarraidh ar fáil trí fhoinsí eile freisin, ba cheart don Chomhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta a mheas cé acu atá nó nach bhfuil údar cuí leis an iarraidh ar shonraí den sórt sin san iarratas ar rochtain ar shonraí, ag féachaint don fhaisnéis san iarratas ar rochtain ar shonraí. Féadfar a áireamh ar na húdair chuí a d’fhéadfadh a bheith ann fianaise ar dhroch-cháilíocht nó neamhiontaofacht na sonraí sin a eascraíonn as foinsí eile nó neamhoiriúnacht na formáide inar féidir na sonraí sin a aisghabháil ó fhoinsí eile chun críocha an tionscadail taighde, rud a chuirfeadh bac ar fheidhmíocht an tionscadail taighde. D’fhéadfadh athrú teacht amach anseo ar na sonraí is féidir a iarraidh chun staidéar a dhéanamh ar rioscaí sistéamacha nó ar a maolú san Aontas. Áirítear ar na samplaí atá ann faoi láthair de shonraí den sórt sin sonraí a bhaineann le húsáideoirí na seirbhísí, amhail faisnéis phróifíle, líonraí caidrimh, nochtadh inneachair ar leibhéal an duine aonair agus stair rannpháirtíochta; sonraí idirghníomhaíochta amhail tráchtanna nó gníomhaíochtaí eile; sonraí a bhaineann le moltaí i dtaobh inneachair, lena n-áirítear sonraí a úsáidtear chun moltaí a phearsantú; sonraí a bhaineann le spriocdhíriú fógraí agus le próifíliú, lena n-áirítear sonraí maidir le costas in aghaidh na cliceála agus bearta eile maidir le praghsanna fógraíochta; sonraí a bhaineann le gnéithe nua a thástáil sula gcuirfear i bhfeidhm iad, lena n-áirítear torthaí ar thástálacha A/B; sonraí a bhaineann le modhnóireacht agus rialachas inneachair, amhail sonraí maidir le córais agus próisis algartamacha nó córais agus próisis eile chun modhnóireacht a dhéanamh ar inneachar, lena n-áirítear logaí athruithe, cartlanna nó stórtha lena ndéantar inneachar modhnaithe a dhoiciméadú, lena n-áirítear cuntais chomh maith le sonraí a bhaineann le praghsanna, cainníochtaí agus saintréithe earraí nó na seirbhísí arna soláthar nó a bhfuil an soláthraí sonraí ina idirghabhálaí ina leith.

(14)

Ba cheart don Chomhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta a fhíorú cé acu atá nó nach bhfuil faisnéis leordhóthanach san iarratas ar rochtain ar shonraí lena léirítear go bhfuil an taighdeoir in ann na ceanglais shonracha maidir le rúndacht, slándáil agus cosaint sonraí pearsanta a chomhlíonadh i ndáil leis na sonraí arna n-iarraidh, cé acu a shainaithnítear nó nach sainaithnítear ann rioscaí féideartha a eascraíonn as na sonraí sin a rochtain agus a phróiseáil chun críocha an taighde, agus cé acu a dhéantar nó nach ndéantar doiciméadú ann ar aon mhódúlacht rochtana a bheartaítear, lena n-áirítear na coinníollacha dlíthiúla, eagraíochtúla agus teicniúla a chuirfear i bhfeidhm chun rioscaí sainaitheanta a íoslaghdú, mar shampla trí bhíthin litir ghealltanais ón eagraíocht taighde lena ndeimhnítear rochtain ar mhodhanna a d’fhéadfadh a bheith ina gcoimircí ábhartha, nó doiciméid tacaíochta eile.

(15)

I gcás ina n-iarrfar sonraí pearsanta, ba cheart don Chomhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta a fhíorú go n-áirítear san iarratas ar rochtain ar shonraí faisnéis maidir leis an mbunús dlí chun sonraí pearsanta a phróiseáil, lena n-áirítear catagóirí speisialta sonraí pearsanta, i gcás inarb infheidhme, agus cé acu atá nó nach bhfuil an bunús dlí sin i gcomhréir le hAirteagal 6(1), pointe (e) nó (f), agus, i gcás inarb infheidhme, Airteagal 9(2), pointe (g) nó (j), de Rialachán (AE) 2016/679 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (3). Ina theannta sin, ba cheart don Chomhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta a fhíorú go bhfuil léiriú leordhóthanach san iarratas ar rochtain ar shonraí go ndearna na taighdeoirí measúnú ar rioscaí i leith cosaint sonraí pearsanta. Mar shampla, d’fhéadfaí é sin a léiriú trí mheasúnú tionchair ar chosaint sonraí de réir bhrí Airteagal 35 den Rialachán sin. Chun a áirithiú gur féidir sonraí pearsanta a rochtain i gcomhréir le Rialachán (AE) 2016/679, ba cheart cead a bheith ag Comhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha dul i gcomhairle leis na húdaráis mhaoirseachta ábhartha arna mbunú de bhun Airteagal 51 den Rialachán sin, atá fós inniúil chun measúnú a dhéanamh ar chomhlíonadh Rialachán (AE) 2016/679.

(16)

Chun foirmiú na hiarrata réasúnaithe a éascú agus chun sláine na faisnéise a áirítear san iarratas ar rochtain ar shonraí a chaomhnú, ba cheart don Chomhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta a fhíorú cé acu atá nó nach bhfuil achoimre san áireamh san iarratas ar rochtain ar shonraí. Ba cheart forbhreathnú a bheith san achoimre sin ar an bhfaisnéis a bheidh ina cuid den iarraidh réasúnaithe, a fhoilseofar ar thairseach rochtana sonraí GSD, i gcásanna ina ndéanfar iarraidh réasúnaithe a fhoirmiú mar thoradh ar an measúnú ar an iarratas ar rochtain ar shonraí.

(17)

Chun a áirithiú go bhfuil na módúlachtaí rochtana a chinneann an Comhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta leordhóthanach chun aghaidh a thabhairt ar íogaireacht na sonraí sonracha a iarrtar in iarratas ar rochtain ar shonraí, ba cheart don Chomhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta measúnú cás ar chás a dhéanamh, bunaithe ar an bhfaisnéis a sholáthraítear san iarratas ar rochtain ar shonraí. Ba cheart na módúlachtaí rochtana a bhunaítear san iarraidh réasúnaithe a bheith iomchuí chun na ceanglais maidir le slándáil sonraí, rúndacht sonraí agus cosaint sonraí pearsanta a chomhlíonadh agus, an tráth céanna, chun gur féidir cuspóirí taighde an tionscadail taighde a bhaint amach. Féadfar rochtain ar shonraí a dhéanamh, mar shampla, trí shonraí a tharchur chuig na taighdeoirí grinnfhiosraithe trí chomhéadan iomchuí agus trí stóráil iomchuí sonraí; trí tharchur na sonraí chuig timpeallacht shlán phróiseála arna hoibriú ag an soláthraí sonraí nó ag soláthraí tríú páirtí a bhfuil rochtain uirthi ag taighdeoirí grinnfhiosraithe ach inarb amhlaidh nach dtarlaíonn aon tarchur sonraí chuig na taighdeoirí grinnfhiosraithe, agus stóráil na sonraí sa timpeallacht phróiseála sin, nó trí mhódúlachtaí rochtana eile atá le bunú nó le héascú ag an soláthraí sonraí. Agus na módúlachtaí rochtana á sonrú aige, ba cheart don Chomhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta liostú a dhéanamh freisin ar aon choinníoll dlíthiúil, teicniúil nó eagraíochtúil a bhfuil rochtain le bheith faoina réir. I gcásanna ina mbeidh aistriú sonraí pearsanta chuig tríú tíortha nó chuig eagraíochtaí idirnáisiúnta de réir bhrí Chaibidil V de Rialachán (AE) 2016/679 i gceist le rochtain a sholáthar, ba cheart a áireamh sna módúlachtaí rochtana freisin faisnéis faoin ngá atá le sásra iomchuí aistrithe a chur i bhfeidhm, chun a áirithiú go ndéanfaidh an soláthraí sonraí an ghníomhaíocht is gá chun an Rialachán sin a chomhlíonadh.

(18)

Chun a áirithiú go mbeidh na módúlachtaí maidir le rochtain ar shonraí iomchuí chun aghaidh a thabhairt ar íogaireachtaí sonracha ó thaobh cosaint sonraí, slándáil sonraí nó rúndachta de, ba cheart don Chomhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta, ar bhonn na faisnéise a fhaightear san iarratas ar rochtain ar shonraí, a bheith in ann a cheangal gur trí thimpeallachtaí slána próiseála a sholáthrófar rochtain ar shonraí. I gcásanna den sórt sin, ba cheart don Chomhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta a áirithiú go n-oibríonn an timpeallacht roghnaithe i gcomhréir leis an teicneolaíocht is iomchuí agus go bhfágann sí go mbeidh ar chumas na dtaighdeoirí grinnfhiosraithe cuspóirí a dtaighde a bhaint amach.

(19)

Chun comhsheasmhacht na faisnéise arna tarchur ag na Comhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha bunaíochta chuig na soláthraithe sonraí a áirithiú, is gá ábhar na n-iarrataí réasúnaithe a shonrú.

(20)

Chun leasanna soláthraithe sonraí a chosaint agus chun minicíocht na n-iarrataí ar leasú a laghdú le himeacht ama agus chun éascaíocht a dhéanamh do thaighdeoirí i dtaobh foirmiú a dhéanamh ar iarratais ábhartha ar rochtain ar shonraí, ba cheart don Chomhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta a d’eisigh na hiarrataí réasúnaithe faoi seach forbhreathnú ar gach iarraidh réasúnaithe, lena n-áirítear aon leasú agus nuashonrú uirthi, a chur ar fáil go poiblí ar thairseach rochtana sonraí GSD.

(21)

Chun a áirithiú go mbeidh an fhaisnéis ábhartha ag an gComhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta chun iarraidh ar leasú a mheas agus chun cur chuige aonfhoirmeach a éascú maidir le meastóireacht a dhéanamh ar iarrataí ar leasú, ba cheart a cheangal ar an soláthraí sonraí na cúiseanna le hiarraidh den sórt sin a shonrú, dá dtagraítear in Airteagal 40(5) de Rialachán (AE) 2022/2065. Go sonrach, agus measúnú á dhéanamh ar iarraidh ar leasú arna cur isteach ar bhonn easpa rochtana soláthraí sonraí ar na sonraí, ba cheart don Chomhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta a bheith in ann scrúdú a dhéanamh féachaint cé acu atá nó nach bhfuil údar cuí leis an dodhéantacht líomhnaithe, mar shampla toisc nach ann do na sonraí a iarradh, nó mar gheall ar shrianta teicniúla amhail criptiú, agus ba cheart an fhaisnéis is gá a bheith aige chun a mheas an bhfuil an easpa rochtana buan nó sealadach. Ba cheart é a bheith soiléir, i ndáil leis sin, nár cheart a mheas gur foras iad breithnithe tráchtála chun rochtain ar shonraí arna n-iarraidh a dhiúltú go huathoibríoch ach, ina ionad sin, gur cheart a mheas gur foras iad chun modhnú a dhéanamh ar na modhanna chun rochtain a sholáthar ar na sonraí, rud a bhféadfadh forchur ceanglas breise maidir le slándáil agus rúndacht sonraí a bheith ina thoradh air.

(22)

Chun réiteach éifeachtúil díospóidí a áirithiú agus chun sainaithint réitigh atá inghlactha go frithpháirteach a spreagadh, tar éis iarraidh ar leasú a fháil, ba cheart soláthraithe sonraí a bheith in ann iarraidh ar na Comhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha bunaíochta páirt a ghlacadh in idirghabháil. Ba cheart rannpháirtíocht den sórt sin a bheith deonach le linn an phróisis idirghabhála ar fad agus níor cheart di a fhágáil go mbeadh aon toradh ceangailteach ar an gComhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta, a bheidh fós inniúil chun cinneadh a dhéanamh maidir leis na hiarrataí ar leasú. I gcás na bpáirtithe uile atá rannpháirteach sa phróiseas idirghabhála, ba cheart dóibh páirt a ghlacadh ann de mheon macánta agus a ndícheall a dhéanamh teacht ar chomhaontú cothrom a bheidh inghlactha go frithpháirteach.

(23)

Chun a chosc go bhfágfaidh an idirghabháil sin go gcuirfear fad ama éiginnte leis an bpróiseas rochtana sonraí, ba cheart tarchur na hiarrata i scríbhinn ar idirghabháil, roghnú an idirghabhálaí agus an próiseas idirghabhála féin a dhéanamh laistigh de thréimhsí sonraithe ama. Ba cheart do na Comhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha bunaíochta teorainn ama a shocrú don phróiseas idirghabhála i ndáil le hiarraidh réasúnaithe ar leith agus ba cheart an t-údarás a bheith ag an idirghabhálaí deireadh a chur leis an bpróiseas idirghabhála in imthosca sonracha.

(24)

Chun muinín fhrithpháirteach a chothú i measc na bpáirtithe a bhfuil baint acu leis an idirghabháil, ba cheart don Chomhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta a áirithiú go gcomhlíonann an t-idirghabhálaí beartaithe na ceanglais i dtaobh neamhchlaontachta agus neamhspleáchais agus go bhfuil saineolas ábhartha aige maidir le hábhar na hidirghabhála.

(25)

Chun cinnteoireacht eolasach éifeachtach a éascú i ndáil leis an bpróiseas rochtana sonraí, ba cheart an deis a bheith ag Comhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha tuairimí saineolacha a iarraidh maidir le gnéithe sonracha den phróiseas rochtana sonraí, amhail cinneadh na módúlachtaí rochtana, lena n-áirítear comhéadain iomchuí, foirmiú na hiarrata réasúnaithe agus aon iarraidh ar leasú ón soláthraí sonraí. Ba cheart na saineolaithe a rachfar i gcomhairle leo saineolas cruthaithe a bheith acu ar an ábhar a bhfuil a dtuairim á lorg ina leith agus ba cheart iad a bheith neamhspleách. Go sonrach, níor cheart aon choinbhleacht leasa a bheith acu, a eascraíonn, mar shampla, as aon nasc leis na taighdeoirí iarrthacha nó leis an soláthraí sonraí.

(26)

Chun cur leis an trédhearcacht agus ionas gur féidir le Comhordaitheoirí Seirbhísí Digiteacha cur leis an saineolas atá acu le himeacht ama, ba cheart gach iarraidh ar chomhairliúchán le saineolaithe agus an obair leantach a ghintear ar a bonn a chlárú in AGORA.

(27)

Chun maoirseacht éifeachtach ar chomhlíonadh na gcoinníollacha a leagtar amach san iarraidh réasúnaithe a éascú, ba cheart don soláthraí sonraí fógra a thabhairt don Chomhordaitheoir Seirbhísí Digiteacha bunaíochta, laistigh de 3 lá oibre ón dáta a tugadh rochtain do na taighdeoirí grinnfhiosraithe agus ón dáta a ndearnadh a rochtain a fhoirceannadh.

(28)

Chun é a chur ar a gcumas do na taighdeoirí grinnfhiosraithe na sonraí arna n-iarraidh a úsáid chun críocha an taighde agus chun faisnéis ábhartha faoin gcomhthéacs a sholáthar, ba cheart do sholáthraithe sonraí na meiteashonraí agus an doiciméadacht ábhartha ina dtugtar tuairisc ar na sonraí arna gcur ar fáil a sholáthar do thaighdeoirí grinnfhiosraithe, amhail códleabhair, logaí athruithe agus doiciméadacht ailtireachta.

(29)

Chun éascaíocht a dhéanamh ar thaighde fóinteach a dhéanfaidh na taighdeoirí grinnfhiosraithe, agus trína chumasú freisin go ndéanfar na sonraí arna n-iarraidh a chomhcheangal le sonraí atá ar fáil trí fhoinsí eile, níor cheart do sholáthraithe sonraí aon srian a fhorchur ar na huirlisí anailíseacha a úsáideann taighdeoirí grinnfhiosraithe, lena n-áirítear leabharlanna bogearraí ábhartha, agus níor cheart dóibh ceanglais maidir le cartlannú, stóráil, athnuachan agus scriosadh a fhorchur, ach amháin má luaitear go sainráite iad sna módúlachtaí rochtana a shainaithnítear san iarraidh réasúnaithe.

(30)

I gcás ina n-áireofar sonraí pearsanta de réir bhrí Airteagal 4 de Rialachán (AE) 2016/679 sna sonraí a sholáthraítear do na taighdeoirí grinnfhiosraithe, ba cheart don soláthraí sonraí cloí leis na rialacha a leagtar síos sa Rialachán sin. Go sonrach, bunaítear le hAirteagal 40(4) de Rialachán (AE) 2022/2065 oibleagáid dhlíthiúil de réir bhrí Airteagal 6(1), pointe (c) de Rialachán (AE) 2016/679 maidir le haon phróiseáil sonraí pearsanta is gá don soláthraí sonraí chun rochtain a sholáthar ar na sonraí a shonraítear san iarraidh réasúnaithe. I gcás ina mbeidh próiseáil le déanamh ar chatagóirí speisialta sonraí pearsanta de réir bhrí Airteagal 9 de Rialachán (AE) 2016/679, comhlíonann an Rialachán seo ceanglas Airteagal 9(2), pointe (g) de Rialachán (AE) 2016/679.

(31)

Chuathas i gcomhairle leis an Maoirseoir Eorpach ar Chosaint Sonraí i gcomhréir le hAirteagal 42(1) de Rialachán (AE) 2018/1725 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (4) agus thug sé tuairim uaidh an 4 Nollaig 2024.

(32)

Tar éis dul i gcomhairle leis an mBord Eorpach um Sheirbhísí Digiteacha i gcomhréir le hAirteagal 40(13) de Rialachán (AE) 2022/2065 agus tar éis a fhormhuinithe,