(1)

Tar éis theacht i bhfeidhm Chonradh Liospóin, áirítear infheistíocht dhíreach choigríche ar liosta na n-ábhar a thig faoin gcomhbheartas tráchtála. De bhun Airteagal 3(1), pointe (e), den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE), tá inniúlacht eisiach ag an Aontas a mhéid a bhaineann leis an gcomhbheartas tráchtála.

(2)

I dTuairim 2/15 an 16 Bealtaine 2017, shoiléirigh Cúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh (CBAE) roinnt na hinniúlachta idir an tAontas agus na Ballstáit i gcomhthéacs an Chomhaontaithe Saorthrádála idir an tAontas Eorpach agus Poblacht Shingeapór (2), á lua nach féidir le córas lena mbaintear díospóidí de dhlínse chúirteanna na mBallstát a bheith de chineál coimhdeach amháin agus nach féidir, dá bhrí sin, é a bhunú gan toiliú na mBallstát. Shoiléirigh CBAE an nós imeachta chun comhaontuithe measctha a ghlacadh i dTuairim 1/19 an 6 Deireadh Fómhair 2021 maidir le Coinbhinsiún Chomhairle na hEorpa chun foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac (Coinbhinsiún Iostanbúl).

(3)

I gcomhréir le Cinneadh (AE) 2024/2118 (3) ón gComhairle, síníodh Coinbhinsiún na Náisiún Aontaithe maidir le Trédhearcacht in Eadráin Chonradhbhunaithe idir Infheisteoirí agus Stáit (‘an Coinbhinsiún’) thar ceann an Aontais an 7 Iúil 2024, faoi réir a thabhairt i gcrích ar dháta níos déanaí.

(4)

Is inmhianaithe Rialacha Choimisiún na Náisiún Aontaithe um Dhlí Trádála Idirnáisiúnta (UNCITRAL) maidir le Trédhearcacht in Eadráin Chonradhbhunaithe idir Infheisteoirí agus Stáit (‘na Rialacha’) a chur i bhfeidhm a mhéid is féidir maidir le réiteach díospóidí idir infheisteoirí agus an Stát. A mhéid a bhaineann leis an Aontas, ba cheart feidhm a bheith ag na Rialacha maidir leis an gConradh um Chairt Fuinnimh (4).

(5)

Tugtar faoi deara go gciallaíonn an dara fonóta d’Airteagal 1 de na Rialacha gur cheart don Aontas, agus é ag gníomhú mar fhreagróir, Airteagal 7, mír 5, de na Rialacha a chur i bhfeidhm chun cosc a chur ar nochtadh faisnéise a mheasann sé a bheith contrártha do leasanna bunúsacha slándála Ballstáit.

(6)

Níor cheart don Aontas na Rialacha a chur i bhfeidhm agus é ag gníomhú mar fhreagróir i gcás díospóid a thionscnaítear de bhun an Chonartha um Chairt Fuinnimh i gcoinne Ballstáit nach bhfuil ina pháirtí sa Choinbhinsiún, mura gcomhaontaítear a mhalairt leis an mBallstát lena mbaineann.

(7)

Ba cheart an Coinbhinsiún a shíniú thar ceann an Aontais.

(8)

I gcomhréir leis na Conarthaí, ba cheart don Choimisiún a áirithiú go síneofar an Coinbhinsiún, faoi réir a thabhairt i gcrích,