Accept Refuse

EUR-Lex Access to European Union law

This document is an excerpt from the EUR-Lex website

Document 32015R0322

Comhar AE le tíortha ACC: An 11ú Ciste Eorpach Forbraíochta

Gabh chuig clár na n-achoimrí

SUIRBHÉ: Abair linn cad é do mheas ar na hachoimrí!

Comhar AE le tíortha ACC: An 11ú Ciste Eorpach Forbraíochta

Is é an Ciste Eorpach Forbraíochta (CEF) príomhionstraim an Aontais Eorpaigh (AE) maidir le cúnamh forbraíochta a chur ar fáil do na tíortha san Afraic, sa Mhuir Chairib agus san Aigéan Ciúin (ACC) agus do thíortha agus do chríocha thar lear faoi Chomhaontú Cotonou.

GNÍOMH

Rialachán (AE) 2015/322 ón gComhairle an 2 Márta 2015 maidir le cur i bhfeidhm an 11ú Ciste Eorpaigh Forbraíochta.

ACHOIMRE

Is é an Ciste Eorpach Forbraíochta (CEF) príomhionstraim an Aontais Eorpaigh (AE) maidir le cúnamh forbraíochta a chur ar fáil do na tíortha san Afraic, sa Mhuir Chairib agus san Aigéan Ciúin (ACC) agus do thíortha agus do chríocha thar lear faoi Chomhaontú Cotonou.

CAD A DHÉANTAR SA RIALACHÁN?

Cinntítear leis go maoinítear gníomhaíochtaí comhair as CEF bunaithe ar théarmaí Chomhaontú Cotonou*. Is é príomhchuspóir ghníomhaíochtaí comhair AE an bhochtaineacht a laghdú agus a dhíothú ar deireadh.

Ní mór go gcuirfeadh comhar leis an méid seo a leanas chomh maith:

forbairt eacnamaíoch, shóisialta agus chomhshaoil a bheidh inbhuanaithe agus cuimsitheach a chothú;

an daonlathas, riail an dlí, dea-rialachas, cearta an duine agus na prionsabail ábhartha um dhlí idirnáisiúnta a chomhdhlúthú agus tacú leo;

cur chuige bunaithe ar chearta ina gcuimsítear gach ceart daonna a chur i bhfeidhm.

PRÍOMHPHOINTÍ

Maoinítear CEF trí ranníocaíochtaí díreacha ó thíortha AE de réir scaireanna ranníocaíochta sainiúla (“scálaí”) agus tá sé cumhdaithe faoina rialacha airgeadais féin. Níl sé ina chuid de bhuiséad AE.

Is ionann iomlán acmhainní airgeadais an 11ú CEF agus EUR 30.5 billiún don tréimhse 2014-20.

Cuirfidh an Banc Eorpach Infheistíochta EUR 2.6 billiún eile ar fáil i bhfoirm iasachtaí óna acmhainní féin.

Faoin 11ú CEF, rinneadh “scálaí ranníocaíochtaí” thíortha AE a ailíniú leis an scála a úsáideadh do bhuiséad AE (bunaithe ar an ollioncam náisiúnta in aghaidh an duine).

Cinneann an Coimisiún Eorpach na leithdháiltí airgeadais do gach tír agus réigiún ACC ar bhonn na gcritéar atá leagtha síos i gComhaontú Cotonou. Tugtar comhar sainiúil, saincheaptha do thíortha ACC bunaithe ar:

a riachtanais;

a gcumais acmhainní airgeadais a ghiniúint agus a rochtain agus a gcumais ionsúcháin;

a gceangaltais agus a bhfeidhmíocht; agus

tionchar féideartha an chúnaimh ó AE.

Tugtar tús áite do na tíortha is mó gátar, go háirithe na tíortha beagfhorbartha, tíortha ísealioncaim agus tíortha a bhfuil géarchéim iontu, tíortha iar-ghéarchéime, cásanna leochaileacha agus soghonta sa phróiseas leithdháilte acmhainní.

CÉN UAIR ATÁ TOSACH FEIDHME AN RIALACHÁIN?

Ón 6 Márta 2015 go dtí an dáta deiridh do chur i bhfeidhm Chomhaontú Inmheánach an 11ú CEF.

CÚLRA

Arna chruthú i 1957 le Conradh na Róimhe agus arna lainseáil i 1959, is é CEF príomhionstraim AE do chúnamh do ACC. Tugtar gach CEF i gcrích ar feadh roinnt blianta.

Reáchtáladh an 10ú CEF ar feadh 6 bliana ó 2008 go 2013 agus bhí buiséad EUR 22.7 billiún ag gabháil leis. B'ionann é sin agus thart ar 30 % de chaiteachas AE maidir le cúnamh um chomhar forbraíochta, agus tháinig an chuid eile díreach ó bhuiséad AE. Leithdháileadh EUR 13.8 billiún don 9ú CEF ar dtús do 2000-07.

Tugadh an chéad chomhdháil chomhpháirtíochta idir AE agus ACC i gcrích i 1964 le Coinbhinsiún Yaoundé I. Tugadh Comhaontú Cotonou i gcrích ar feadh tréimhse 20 bliain ó Mhárta 2000 go Feabhra 2020. Tháinig an chéad leagan athbhreithnithe i bhfeidhm an 1 Iúil 2008. Rinneadh an dara athbhreithniú den Chomhaontú an 11 Márta 2010 d’fhonn oiriúint do dhúshláin úra amhail athrú aeráide, slándáil bhia, comhtháthú réigiúnach, leochaileacht stát agus éifeachtúlacht chúnaimh.

PRÍOMHTHÉARMAÍ

* Comhaontú Cotonou: an comhaontú chomhpháirtíochta idir bhaill Ghrúpaí Stát na hAfraice, Mhuir Chairib agus an Aigéin Chiúin, agus an tAontas Eorpach, a síníodh an 23 Meitheamh 2000 in Cotonou, Beinin. Is é an creat le haghaidh caidreamh AE le 79 tír ón Afraic, ón Muir Chairib agus ón Aigéan Ciúin (ACC). Tá comhpháirtíocht bunaithe ar thrí cholún chomhlántacha:

comhar forbraíochta;

comhar eacnamaíoch agus trádála; agus

an ghné pholaitiúil.

Chun tuilleadh faisnéise a fháil, féach an Ciste Eorpach Forbraíochta ar shuíomh gréasáin an Choimisiúin Eorpaigh.

TAGAIRTÍ

Gníomh

Teacht i bhfeidhm

Spriocdháta don trasuí sna Ballstáit

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

Rialachán (AE) 2015/322

6.3.2015

-

IO L 58, 3.3.2015, lgh. 1-16

GNÍOMHARTHA GAOLMHARA

Rialachán (AE) 2015/323 ón gComhairle an 2 Márta 2015 maidir leis an rialachán airgeadais is infheidhme don 11ú Ciste Eorpach Forbraíochta (IO L 58, 3.3.2015, lgh. 17-38).

Nuashonrú is déanaí: 23.07.2015

Barr