Comhbheartas iascaigh AE

PRÍOMHPHOINTÍ

• Tá sé mar aidhm ag bainistíocht iascaigh cur ar chumas iascairí a ngabhálacha a uasmhéadú gan atáirgeadh stoic éisc (a n-uastoradh inbhuanaithe) a bhagairt. Chuige sin, socraítear gabhálacha iomlána incheadaithe (nó deiseanna iascaireachta) d’fhormhór na stoc éisc tráchtála. B’éigean do leibhéil iascaireachta cloí le leibhéil uasmhéid toraidh inbhuanaithe do gach stoc faoi 2015, más féidir, agus tráth nach déanaí ná 2020, agus i gcásanna áirithe 2025.
• Tá bainistíocht na stoc éisc bunaithe ar chomhairle eolaíoch. Ní mór do Ballstáit AE na sonraí a theastaíonn le haghaidh comhairle eolaíoch a bhailiú, a bhainistiú agus a chur ar fáil. Áirítear leis sin sonraí bitheolaíocha, comhshaoil agus socheacnamaíocha. Tugann an tAontas Eorpach tacaíocht airgeadais i gcomhair gníomhaíochtaí bailithe sonraí.
• Trí oibleagáid maidir le gabhálacha a thabhairt i dtír, a thabhairt isteach, tá sé mar aidhm leis an CBI deireadh a chur leis an gcleachtas diomailteach a bhaineann le gabhálacha de thaisme a chur ar ais an fharraige (aischur). Tugadh isteach an oibleagáid maidir le gabhálacha a thabhairt i dtír de réir a chéile thar an tréimhse 2015–2019 agus tá sí i bhfeidhm go hiomlán anois, á cheangal ar iascairí gach gabháil de speicis tráchtála rialaithe a thabhairt i dtír.
• Leagtar síos spriocanna le pleananna ilbhliantúla maidir le bainistiú stoc éisc.
• Sraith leathan rialacha is ea bearta teicniúla lena rialaítear an dóigh, an áit agus an uair a bhféadfaidh iascairí bheith ag iascaireacht. Tá siad bunaithe le haghaidh na n-imchuach farraige Eorpach uile, ach bíonn difear mór ó imchuach farraige amháin go himchuach farraige eile, ag léiriú cúinsí réigiúnacha.
• Leis an CBI déantar cinnteoireacht a dhílárú trína thabhairt níos cóngaraí do na meánna (próiseas ar a dtugtar réigiúnú). Déantar foráil ann i leith comhairlí comhairleacha a bhunú do gach ceann de na limistéir gheografacha. Féadfaidh Ballstáit a bhfuil leas bainistíochta acu i réimse ar leith beart mionsonraithe a mholadh, a bhféadfaidh an Coimisiún iad a ghlacadh isteach i ndlí AE.
• Cinntíonn córas rialaithe iascaigh go gcomhlíontar rialacha Rialachán an Chomhbheartais Iascaigh, lena n-áirítear Rialachán (AE) 2023/2842 nua (an Rialachán Rialaithe) agus an comhrac i gcoinne iascaireachta neamhdhleathaí, neamhthuairiscithe agus neamhrialáilte (Rialachán (CE) Uimh. 1005/2008 – féach an achoimre). Le Rialachán (AE) Uimh. 1026/2012 (féach an achoimre) leagtar síos na rialacha a bhaineann le stoic éisc a chaomhnú i dtíortha ina bhfuil an iascaireacht neamh–inbhuanaithe.
• A bhuí le caighdeáin mhargaíochta nua maidir le lipéadú, cáilíocht agus inrianaitheacht, bíonn tomhaltóirí níos eolaí faoi bhunús an éisc a cheannaíonn siad agus faoina mhodh táirgthe.
• Tá feidhm ag prionsabal na hinbhuanaitheachta freisin le soithí AE a bhíonn ag iascaireacht taobh amuigh d’uiscí AE. Tugtar an chumhacht don Choimisiún chun comhaontuithe comhpháirtíochta iascaigh inbhuanaithe a idirbheartú agus a thabhairt i gcrích thar ceann AE le tíortha comhpháirtíochta áirithe neamh-AE. Leis na comhaontuithe sin:
  • ceadaítear do shoithí AE bheith ag iascaireacht farasbarr stoic i limistéar eacnamaíoch eisiach i timpeallacht atá rialáilte go dleathach i gcomaoin ranníocaíocht airgeadais;
  • dírítear iontu ar chaomhnú acmhainní agus ar inbhuanaitheacht eacnamaíoch, lena áirithítear go mbeidh gach soitheach AE faoi réir na rialacha céanna maidir le rialú agus trédhearcacht.
• Ní mór do na Ballstáit tacú le forbairt dobharshaothraithe inbhuanaithe trí phleananna náisiúnta ilbhliantúla.

Athbhreithniú ar Rialachán an Chomhbheartais Iascaigh

In 2023, d’fhoilsigh an Coimisiún tuarascáil maidir le feidhmiú CBI. Déanann an tuarascáil seo measúnú ar fheidhmiú an CFP, 10 mbliana tar éis an athchóirithe dheireanaigh in 2013. Tugtar forléargas ann ar an méid a oibríonn agus ar an áit ar baineadh torthaí nithiúla amach, ar an áit a bhfuil an cur chun feidhme ag titim ar gcúl agus ar na hiarrachtaí atá fós ag teastáil chun leas iomlán a bhaint as CBI. Ag an am céanna, tá dearcadh réamhbhreathnaitheach aige freisin, lena soláthraítear fís agus bealach i dtreo iascaigh inbhuanaithe athléimneacha na todhchaí.

Foilsíonn an Coimisiún teachtaireacht gach bliain ina leagtar amach an dul chun cinn atá déanta ar staid na stoc éisc agus lena seoltar comhairliúchán poiblí leathan maidir le deiseanna iascaireachta bliantúla a shocrú don bhliain dár gcionn. Déantar measúnú sa teachtaireacht sin ar an dul chun cinn atá déanta i dtreo iascaireacht inbhuanaithe san Aontas agus déantar athbhreithniú inti ar an gcothromaíocht idir an acmhainn iascaireachta agus deiseanna iascaireachta, feidhmíocht shocheacnamaíoch na hearnála agus cur chun feidhme na hoibleagáide maidir le gabhálacha a thabhairt i dtír. Leagtar amach inti freisin an réasúnaíocht leis an togra maidir le deiseanna iascaireachta don bhliain dár gcionn.