EUR-Lex Access to European Union law
This document is an excerpt from the EUR-Lex website
Avian influenza
An fliú éanúil
An fliú éanúil
This summary has been archived and will not be updated. See
'Dlí AE maidir le sláinte ainmhithe'
for an updated information about the subject.
An fliú éanúil
ACHOIMRE AR:
Treoir 2005/94/CE — Bearta AE maidir le rialú an fhliú éanúil
CAD É IS AIDHM LEIS AN TREOIR?
Leagtar síos léi bearta le déanamh chun an fliú éanúil a rialú a luaithe agus a bhíonn amhras ar bith ann faoi láithreacht an ghalair seo.
PRÍOMHPHOINTÍ
Leagann AE síos bearta chun an fliú éanúil a rialú a luaithe agus a bhíonn amhras ar bith ann faoi láithreacht an ghalair seo.
Tá tíortha AE freagrach as:
Nuair a mheastar go bhfuil ráig ann, cuireann an t–údarás inniúil imscrúdú ar bun láithreach chun galar a dheimhniú nó a eisiamh trí scrúdú cliniciúil a dhéanamh agus samplaí a ghlacadh do scrúduithe saotharlainne.
Cuireann an t–údarás an gabháltas amhrasach faoi fhaireachas oifigiúil agus cuireann sé sraith de bhearta ar bun lena n–áirítear:
Tarraingítear na bearta seo siar nuair a dhéantar amhras faoin ngalar a chur as an áireamh go hoifigiúil.
Déanann na húdaráis inniúla scrúduithe eipidéimeolaíochta freisin chun gabháltais teagmhála agus leathnú víris breise féideartha a aithint.
Tá foráil sa treoir seo do bhearta sonracha a bheidh le déanamh ag brath ar chineál an ghalair.
Fliú éanúil ardphataigineach (HPAI)
A luaithe a dhearbhaítear láithreacht HPAI, déanann an t–údarás inniúil deimhin de go gcuirfear na bearta seo a leanas i gcrích:
Ina theannta sin, ní mór “crios cosanta” le ga 3 km ar a laghad a bhunú timpeall ar an ngabháltas ionfhabhtaithe mar aon le “crios faireachais” mórthimpeall le ga 10 km timpeall an ghabháltais sin. Áirítear i measc na mbeart a chuirtear i bhfeidhm sna criosanna seo:
Fanann na bearta seo i bhfeidhm go dtí go gcuirfear na hoibríochtaí glantacháin tosaigh i gcrích, i ndiaidh 21 lá sna criosanna cosanta agus 30 lá sa chrios faireachais ar a luaithe.
Fliú éanúil lagphataigineach (LPAI)
A luaithe a dhearbhaítear láithreacht LPAI, déanann an t–údarás inniúil deimhin de go gcuirfear sraith de bhearta i gcrích ar bhonn an mheasúnaithe riosca iomchuí. Tá bearta éagsúla le déanamh ag brath ar na critéir atá leagtha síos, lena n–áirítear an speiceas atá i gceist, líon na ngabháltas sa limistéar atá i gceist, suíomh na seamlas agus na bearta bithshlándála*. Is iad seo a leanas na bearta atá le cur i bhfeidhm:
Ina theannta sin, tá bearta sonracha le cur i bhfeidhm sa chrios ar a dtugtar an “crios srianta” nach mór é a bhunú timpeall ar an ngabháltas ionfhabhtaithe le ga 1 km ar a laghad.
Baineann na bearta a chuirtear i bhfeidhm sa limistéar seo le:
Fanann na bearta seo ar bun ar feadh tréimhse ama atá ag brath ar rogha an údaráis inniúil.
Leathnú chuig speicis eile
Agus dearbhú déanta go bhfuil ráig den fliú éanúil ann ar ghabháltas, déantar trialacha ar mhamaigh eile a choimeádtar ar an ngabháltas a d’fhéadfadh a bheith ionfhabhtaithe, muca go sonrach, agus ní fhéadfaidh an t–údarás gluaiseacht na muc sin chuig gabháltais eile nó chuig seamlais a údarú ach amháin má léiríonn tuilleadh tástála gur beag an riosca go leathnófar an víreas.
Glantachán, díghalrú agus athdhaonrú
Ní mór do thíortha AE a áirithiú go ndéanfar rud ar bith ar dóigh iad a bheith éillithe, lena n–áirítear gabháltais, seamlais, feithiclí agus trealamh eile, a ghlanadh agus a dhíghalrú. Féadfar an gabháltas a athdhaonrú 21 lá i ndiaidh an glantachán agus díghalrú deiridh a chur i gcrích.
Nósanna imeachta diagnóiseacha
I lámhleabhar diagnóiseach a glacadh le Cinneadh 2006/437/CE leagtar síos ceanglais, critéir agus nósanna imeachta le cur i bhfeidhm ar thástálacha diagnóiseacha agus scrúduithe cliniciúla iarbháis (féach “Doiciméid ghaolmhara”). Is i saotharlanna náisiúnta údaraithe amháin a tharlaíonn na hoibríochtaí seo.
Ainmníonn gach tír AE saotharlann tagartha ar leibhéal náisiúnta atá ag obair i gcomhar le saotharlann tagartha AE (ceapfar saotharlann nua ón 1 Eanáir 2019) agus atá freagrach as an gcomhordú ar nósanna imeachta comhchuibhithe (e.g. trí thástálacha bliantúla a dhéanamh) agus comhairle a chur ar an gCoimisiún agus tíortha AE maidir leis an bhfliú éanúil.
Vacsaíniú
Ag brath ar staid an ghalair agus an toradh ó mheasúnú riosca, féadfaidh tíortha AE cinneadh a dhéanamh vacsaíniú éigeandála nó coisctheach ar éanlaith clóis agus éin i mbraighdeanas a thabhairt isteach faoi phlean vacsaínithe nach mór a bheith faofa ag an gCoimisiún roimh ré. Ní mór d’fheirmeacha a choimeádann éin vacsaínithe dul faoi dhianfhaireachas, go háirithe má bhaintear úsáid as vacsaíniú éigeandála. Áirítear sa treoir treoirlínte maidir le cur i bhfeidhm na mbeart seo agus tá an fhéidearthacht ann go mbunófar bainc vacsaíní.
Nós imeachta coiste
Faigheann an Coimisiún cúnamh bainstíochta ón mBuanchoiste um Plandaí, Ainmhithe, Bia agus Beatha ar bhearta a bhaineann leis an bhfliú éanúil. I measc nithe eile, féadfaidh an coiste seo ról a ghlacadh sa sainmhíniú ar bhearta bithshlándála coisctheacha.
Aisghairm
Déanfar an treoir a aisghairm agus a ionadú le Rialachán nua (AE) 2016/429 i dtaca le Dlí maidir le Sláinte Ainmhithe an 21 Aibreán 2021.
CÉN UAIR ATÁ TOSACH FEIDHME NA TREORACH?
Tá sí i bhfeidhm ón 3 Feabhra 2006 agus b’éigean dlí a dhéanamh di i dtíortha AE faoin 1 Iúil 2007.
CÚLRA
Chun tuilleadh faisnéise a fháil, féach:
PRÍOMHTHÉARMAÍ
PRÍOMHDHOICIMÉAD
Treoir 2005/94/CE ón gComhairle an 20 Nollaig 2005 maidir le bearta Comhphobail maidir le rialú an fhliú éanúil agus lena n–aisghairtear Treoir 92/40/CEE (IO L 10, 14.1.2006, lgh. 16-65)
Rinneadh leasuithe comhleanúnacha ar Threoir 2005/94/CE a chorprú sa bhuntéacs. Níl de luach ar an leagan comhdhlúite seo ach luach doiciméadach amháin.
DOICIMÉID GHAOLMHARA
Cinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2017/263 ón gCoimisiún an 14 Feabhra 2017 maidir le maolú riosca agus bearta bithshlándála agus córais luathbhraite i dtaca leis na rioscaí a bhaineann le héin fhiáine chun víris fliú éanúil ardphataigineacha a tharchur chuig éanlaithe clóis (IO L 39, 16.2.2017, lgh. 6–11)
Rialachán (AE) 2016/429 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 9 Márta 2016 maidir le galair ainmhithe in-tarchurtha agus lena leasaítear agus lena n–aisghairtear gníomhartha áirithe i réimse na sláinte ainmhithe (“Dlí maidir le Sláinte Ainmhithe”) (IO L 84, 31.3.2016, lgh. 1-208)
Féach an leagan comhdhlúite.
Cinneadh 2010/367/AE ón gCoimisiún an 25 Meitheamh 2010 maidir le cur chun feidhme ag Ballstáit ar chláir faireachais don fliú éanúil in éanlaith chlóis agus éin fhiáine (IO L 166, 1.7.2010, lgh. 22-32)
Cinneadh 2007/118/CE ón gCoimisiún an 16 Feabhra 2007 lena leagtar síos rialacha mionsonraithe i dtaca le marc aitheantais malartach de bhun Threoir 2002/99/CE ón gComhairle (IO L 51, 20.2.2007, lgh. 19-21)
Cinneadh 2007/598/CE ón gCoimisiún an 28 Lúnasa 2007 maidir le bearta chun cosc a chur ar leathnú an fhliú éanúil ardphataiginigh chuig éin eile i mbraighdeanas a choimeádtar i zúnna agus comhlachtaí, institiúidí nó ionaid fhaofa sna Ballstáit (IO L 230, 1.9.2007, lgh. 20-26)
Cinneadh 2006/415/CE ón gCoimisiún an 14 Meitheamh 2006 maidir le bearta cosanta áirithe i dtaca leis an bhfliú éanúil ardphataigineach den fochineál H5N1 in éanlaith chlóis sa Chomhphobal agus lena n–aisghairtear Cinneadh 2006/135/CE (IO L 164, 16.6.2006, lgh. 51-60)
Féach an leagan comhdhlúite.
Nuashonraithe 09.04.2018