|
Επίσημη Εφημερίδα |
EL Σειρά L |
|
2024/621 |
7.3.2024 |
ΣΥΣΤΑΣΗ (ΕΕ) 2024/621 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ
της 18ης Δεκεμβρίου 2023
σχετικά με τη συνέπεια των μέτρων της Βουλγαρίας με τον στόχο της Ένωσης για κλιματική ουδετερότητα και με τη διασφάλιση προόδου ως προς την προσαρμογή
(Το κείμενο στη βουλγαρική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 292,
Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1119 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 30ής Ιουνίου 2021, για τη θέσπιση πλαισίου με στόχο την επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας και για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 401/2009 και (ΕΕ) 2018/1999 (1), και ιδίως το άρθρο 7 παράγραφος 2,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
|
(1) |
Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1119 («ευρωπαϊκό νομοθέτημα για το κλίμα»), η Επιτροπή οφείλει να αξιολογεί τη συνέπεια των εθνικών μέτρων με τον στόχο της κλιματικής ουδετερότητας και με τη διασφάλιση προόδου ως προς την προσαρμογή. Η Επιτροπή αξιολόγησε τη συνέπεια των μέτρων της Βουλγαρίας με τους εν λόγω στόχους (2). Οι συστάσεις που ακολουθούν βασίζονται στην εν λόγω αξιολόγηση. Η Βουλγαρία θα πρέπει να λάβει δεόντως υπόψη τις παρούσες συστάσεις και να δώσει συνέχεια σε αυτές σύμφωνα με το ευρωπαϊκό νομοθέτημα για το κλίμα. |
|
(2) |
Ενώ οι καθαρές εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου της Ένωσης [μεταξύ άλλων από δραστηριότητες χρήσης γης, αλλαγής χρήσης γης και δασοπονίας (LULUCF) και εξαιρουμένων των διεθνών μεταφορών] παρουσιάζουν συνολικά σταθερή πτωτική τάση, σε γενικές γραμμές, σύμφωνα με τη γραμμική πορεία επίτευξης του κλιματικού στόχου της Ένωσης -55 % για το 2030 και του στόχου της Ένωσης για κλιματική ουδετερότητα έως το 2050, ο ρυθμός μείωσης των εκπομπών πρέπει να επιταχυνθεί και η δράση των κρατών μελών είναι ουσιαστικής σημασίας. Η πρόοδος σε όλα τα κράτη μέλη συνδυάστηκε με διάφορες τομεακές προκλήσεις και αδυναμίες που πρέπει να αντιμετωπιστούν χωρίς περαιτέρω καθυστέρηση. Οι αξιόπιστες μακροπρόθεσμες στρατηγικές αποτελούν τον ακρογωνιαίο λίθο για την επίτευξη του οικονομικού μετασχηματισμού που απαιτείται για τη μετάβαση προς τον στόχο της Ένωσης για κλιματική ουδετερότητα. |
|
(3) |
Τα επικαιροποιημένα εθνικά σχέδια για την ενέργεια και το κλίμα σύμφωνα με το άρθρο 14 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (3) είναι ουσιαστικής σημασίας προκειμένου τα κράτη μέλη να λάβουν μέτρα ώστε να καταστεί δυνατή η συλλογική επίτευξη του στόχου της κλιματικής ουδετερότητας και να διασφαλιστεί συνεχής πρόοδος όσον αφορά την προσαρμογή σύμφωνα με το ευρωπαϊκό νομοθέτημα για το κλίμα. Ωστόσο, η Βουλγαρία δεν έχει υποβάλει σχέδιο επικαιροποίησης του τελευταίου κοινοποιηθέντος ενοποιημένου εθνικού σχεδίου της για την ενέργεια και το κλίμα. |
|
(4) |
Για να διασφαλιστεί η αποτελεσματικότητα των στρατηγικών και των σχεδίων για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, είναι σημαντικό να καθοριστούν δεόντως οι δυνητικοί κίνδυνοι της κλιματικής αλλαγής που ενδέχεται να επηρεάσουν ένα συγκεκριμένο πεδίο ή τομέα. Για την αποτελεσματική προσαρμογή απαιτείται σαφώς καθορισμένη δομή διακυβέρνησης και συντονισμού με πολιτική στήριξη υψηλού επιπέδου. Οι πολιτικές προσαρμογής θα πρέπει να επικεντρώνονται σε τομείς ή τομείς ιδιαίτερα ευάλωτους στην κλιματική αλλαγή ή των οποίων οι δραστηριότητες είναι καίριας σημασίας για την ανθεκτικότητα άλλων τομέων ή που έχουν μεγάλη σημασία για την εθνική οικονομία ή τη δημόσια υγεία. Απαιτείται κατά προτεραιότητα αντιμετώπιση των επιπτώσεων και των κινδύνων που αναμένεται να επηρεάσουν υποδομές ή συστήματα ζωτικής σημασίας με μεγάλη διάρκεια ζωής ή αναμένεται να επηρεάσουν τα συστήματα κατά τρόπο μη αναστρέψιμο, λαμβανομένης υπόψη της αλληλεπίδρασης με την κοινωνικοοικονομική ανάπτυξη ή άλλους μη κλιματικούς παράγοντες. Για τη χρηματοδότηση της προσαρμογής μπορούν να κινητοποιούνται διάφορα χρηματοδοτικά μέσα της ΕΕ. Τα ζητήματα ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή θα πρέπει να τίθενται στο προσκήνιο όταν τα κράτη μέλη καταρτίζουν τα εθνικά τους σχέδια στο πλαίσιο των σχετικών κονδυλίων της ΕΕ. Καμία από τις δαπάνες δεν θα πρέπει να βλάπτει την προσαρμογή: δηλαδή, να αυξάνει τις ευπάθειες είτε για τους δικαιούχους είτε για άλλους. |
|
(5) |
Οι πλέον ευάλωτες κοινότητες είναι εκείνες με μεγάλη πιθανότητα να επηρεαστούν από την κλιματική αλλαγή. Η άνιση έκθεση και η ευπάθεια στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής των διαφόρων περιφερειών και κοινωνικοοικονομικών ομάδων επιδεινώνει τις ανισότητες. Η δίκαιη ανθεκτικότητα θα πρέπει να μειώσει την άνιση επιβάρυνση του κλιματικού κινδύνου και να διασφαλίσει ισότητα. Η συστημική ικανότητα προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό για την αποφυγή ή τον μετριασμό δυνητικών ζημιών, την αξιοποίηση των ευκαιριών και την αντιμετώπιση των συνεπειών. Απαιτείται πρόοδος όσον αφορά την προσαρμοστική ικανότητα σε όλα τα επίπεδα της κυβέρνησης, καθώς και στον δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα. Πολλές παρεμβάσεις προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή ξεκινούν σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο. Οι τοπικές κυβερνήσεις διαδραματίζουν καίριο ρόλο στην προώθηση της συμμετοχής του κοινού και της τοπικής δράσης. Ακόμη και όταν ένας κίνδυνος που σχετίζεται με το κλίμα επηρεάζει μόνο το έδαφος ενός κράτους μέλους, μπορεί να προκαλέσει αλυσιδωτές συνέπειες σε διασυνοριακό επίπεδο, γεγονός που απαιτεί την οικοδόμηση δίκαιης ανθεκτικότητας. Η θέσπιση και η εφαρμογή υποεθνικών πολιτικών προσαρμογής έχει μεγάλη σημασία, |
ΣΥΝΙΣΤΑ ΣΤΗ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ ΝΑ ΑΝΑΛΑΒΕΙ ΔΡΑΣΗ ΓΙΑ:
Συνέπεια των εθνικών μέτρων με τον στόχο της κλιματικής ουδετερότητας
|
1. |
Να υποβάλει το σχέδιο επικαιροποίησης του τελευταίου κοινοποιηθέντος ενοποιημένου εθνικού σχεδίου της για την ενέργεια και το κλίμα, όπως προβλέπεται στο άρθρο 14 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999, με σκοπό την αξιολόγηση της συνέπειάς του με τον στόχο της κλιματικής ουδετερότητας. |
|
2. |
Να επικαιροποιήσει και να αυξήσει τη φιλοδοξία και την ποιότητα της εθνικής μακροπρόθεσμης στρατηγικής, έχοντας αποσαφηνίσει τον μακροπρόθεσμο στόχο της Βουλγαρίας για κλιματική ουδετερότητα, με την τεκμηρίωση των μειώσεων των εκπομπών της Βουλγαρίας και με την ενίσχυση των στόχων απορροφήσεων σε μεμονωμένους τομείς με αξιόπιστες πολιτικές και μέτρα. |
Συνέπεια των εθνικών μέτρων με τη διασφάλιση προόδου ως προς την προσαρμογή
|
3. |
Να αξιολογήσει τις σχετικές ευπάθειες και κινδύνους που συνδέονται με καύσωνες, πλημμύρες και ξηρασίες. Να ενισχύσει και να δώσει σαφή εντολή για μια δομή διακυβέρνησης και συντονισμού ικανή να στηρίξει τον ισχυρό σχεδιασμό, την ανάπτυξη λύσεων και την ανάληψη επενδύσεων για την προσαρμογή σε όλους τους τομείς, τις πληθυσμιακές ομάδες και τα διοικητικά επίπεδα. Να διασφαλίσει ότι οι προτεραιότητες, οι στρατηγικές, οι πολιτικές, τα σχέδια και οι προσπάθειες προσαρμογής είναι ανάλογες προς τις προβλεπόμενες μελλοντικές κλιματικές ευπάθειες και κινδύνους, με βάση τα βέλτιστα διαθέσιμα επιστημονικά στοιχεία και τα διαθέσιμα εργαλεία πρόβλεψης και έγκαιρης προειδοποίησης για το κλίμα. Να θέσει τα ζητήματα ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή περισσότερο στο προσκήνιο όσον αφορά τη χρήση της στήριξης από χρηματοδοτικά προγράμματα της ΕΕ, όπως η κοινή γεωργική πολιτική, η χρηματοδότηση της πολιτικής για τη συνοχή και άλλα σχετικά κονδύλια της ΕΕ. Τα κονδύλια της ΕΕ θα πρέπει να δαπανώνται κατά τρόπο ώστε να αυξάνουν την ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή και να μην αυξάνουν τις ευπάθειες (δηλαδή, να μην βλάπτουν σημαντικά την προσαρμογή). |
|
4. |
Να εξασφαλίσει τη συμμετοχή των ομάδων ενδιαφερόμενων μερών που είναι ιδιαίτερα ευάλωτες στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στον σχεδιασμό και την εφαρμογή της πολιτικής για την προσαρμογή. Να τεκμηριώσει τις διαδικασίες και τα αποτελέσματα των εν λόγω διαβουλεύσεων. Να βελτιώσει τον συντονισμό μεταξύ των διαφόρων επιπέδων διακυβέρνησης (εθνικό/περιφερειακό/τοπικό), ώστε να επιτύχει ευθυγράμμιση των εργαλείων σχεδιασμού και διευκόλυνση συντονισμένων παρεμβάσεων με στόχο τον συστημικό μετασχηματισμό. Να αυξήσει την ευαισθητοποίηση σχετικά με τις υφιστάμενα ευπάθειες και κινδύνους, καθώς και τις υφιστάμενες επιλογές. Να αντλήσει διδάγματα από τα αποτελέσματα της παρακολούθησης και της αξιολόγησης, να ενδυναμώσει τις δομές διακυβέρνησης, να διευκολύνει την ανάληψη δράσης σε τοπικό επίπεδο και να προωθήσει την ευελιξία για την προσαρμογή στις μεταβαλλόμενες συνθήκες. Να εξασφαλίσει τη συμμετοχή των κοινωνικών εταίρων και των ενδιαφερόμενων μερών του ιδιωτικού τομέα στον σχεδιασμό και την εφαρμογή της πολιτικής, καθώς και στις σχετικές επενδύσεις. Να ενισχύσει τη διασυνοριακή συνεργασία με γειτονικές χώρες σε μεγαλύτερες περιοχές (όπως λεκάνες απορροής ποταμών). Να θεσπίσει μηχανισμούς που θα διασφαλίζουν ότι θεσπίζονται υποεθνικές πολιτικές και ότι αυτές επανεξετάζονται και επικαιροποιούνται τακτικά. |
Βρυξέλλες, 18 Δεκεμβρίου 2023.
Για την Επιτροπή
Wopke HOEKSTRA
Μέλος της Επιτροπής
(1) ΕΕ L 243 της 9.7.2021, σ. 1.
(2) Έκθεση προόδου της ΕΕ σχετικά με τη δράση για το κλίμα 2023 [COM(2023) 653 final] και έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής «Αξιολόγηση της προόδου ως προς την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή στα επιμέρους κράτη μέλη σύμφωνα με το ευρωπαϊκό νομοθέτημα για το κλίμα» [SWD(2023) 932].
(3) Κανονισμός (ΕΕ) 2018/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2018, για τη διακυβέρνηση της Ενεργειακής Ένωσης και της Δράσης για το Κλίμα, για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 663/2009 και (ΕΚ) αριθ. 715/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 94/22/ΕΚ, 98/70/ΕΚ, 2009/31/ΕΚ, 2009/73/ΕΚ, 2010/31/ΕΕ, 2012/27/ΕΕ και 2013/30/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 2009/119/ΕΚ και (ΕΕ) 2015/652 του Συμβουλίου και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 525/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ L 328 της 21.12.2018, σ. 1).
ELI: http://data.europa.eu/eli/reco/2024/621/oj
ISSN 1977-0669 (electronic edition)