(1)

Ο εκτελεστικός κανονισμός (ΕΕ) 2023/1465 της Επιτροπής (2) παρείχε χρηματοδοτική στήριξη έκτακτης ανάγκης σε διάφορα κράτη μέλη, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας και της Σλοβενίας, για τους γεωργικούς τομείς που αντιμετωπίζουν ειδικά προβλήματα τα οποία έχουν αντίκτυπο στην οικονομική βιωσιμότητα των παραγωγών γεωργικών προϊόντων, συμπεριλαμβανομένων ορισμένων δυσμενών μετεωρολογικών φαινομένων. Μετά την έναρξη ισχύος του εν λόγω εκτελεστικού κανονισμού, σημειώθηκαν πρόσφατα στην Ελλάδα και τη Σλοβενία νέες έκτακτες φυσικές καταστροφές οι οποίες είχαν αντίκτυπο στην οικονομική βιωσιμότητα των παραγωγών γεωργικών προϊόντων.

(2)

Τον Αύγουστο και τον Σεπτέμβριο του 2023, ορισμένες περιοχές της Ελλάδας επλήγησαν από δασικές πυρκαγιές πρωτοφανούς μεγέθους και, στη συνέχεια, από πλημμύρες οι οποίες είχαν σοβαρές συνέπειες για τις γεωργικές εκτάσεις των πληγεισών περιοχών.

(3)

Από τις 3 έως τις 4 Αυγούστου 2023, σημειώθηκαν στη Σλοβενία πρωτοφανείς βροχοπτώσεις, καταρρακτώδεις βροχές και καταιγίδες που οδήγησαν σε κατολισθήσεις και πλημμύρες οι οποίες επηρέασαν αρνητικά σημαντικό μέρος της γεωργικής έκτασης του εν λόγω κράτους μέλους.

(4)

Παρόλο που υπάρχουν ενδείξεις ότι τέτοιου είδους συμβάντα εντάσσονται σε ένα γενικό πλαίσιο αυξανόμενων κινδύνων για τη γεωργία ως αποτέλεσμα της κλιματικής αλλαγής, η ένταση των συμβάντων στην Ελλάδα και τη Σλοβενία ήταν πρωτοφανής.

(5)

Οι σημαντικές ζημίες που υπέστησαν οι παραγωγοί γεωργικών προϊόντων από τα συμβάντα αυτά και η επακόλουθη απώλεια εισοδήματος για τους πληγέντες γεωργούς στην Ελλάδα και τη Σλοβενία θέτουν σε κίνδυνο την οικονομική βιωσιμότητα των γεωργικών εκμεταλλεύσεων.

(6)

Σύμφωνα με τον εκτελεστικό κανονισμό (ΕΕ) 2023/1465, η Ελλάδα και η Σλοβενία έλαβαν ενίσχυση για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων που προκάλεσαν ορισμένα ειδικά προβλήματα στους παραγωγούς γεωργικών προϊόντων. Ωστόσο, η ενίσχυση αυτή δεν είναι επαρκής λαμβανομένων υπόψη του μεγέθους και της σοβαρότητας των ζημιών που υπέστησαν οι παραγωγοί από τα έκτακτα μετεωρολογικά φαινόμενα που σημειώθηκαν το καλοκαίρι του 2023. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να θεσπιστεί νέο έκτακτο μέτρο ικανό να συμβάλει στην αντιμετώπιση των ειδικών προβλημάτων μετά τα εν λόγω συμβάντα.

(7)

Οι δυσκολίες που αναφέρθηκαν αποτελούν ειδικό πρόβλημα κατά την έννοια του άρθρου 221 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013, το οποίο δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί εύκολα με μέτρα που λαμβάνονται σύμφωνα με τα άρθρα 219 ή 220 του εν λόγω κανονισμού. Η κατάσταση δεν συνδέεται ειδικά με αναγνωρισμένη μοναδική διαταραχή της αγοράς ή με συγκεκριμένη απειλή, ούτε με μέτρα για την καταπολέμηση της εξάπλωσης ζωονόσων ή του κλονισμού της εμπιστοσύνης των καταναλωτών λόγω κινδύνων για τη δημόσια υγεία, την υγεία των ζώων ή των φυτών.

(8)

Τα ποσά που διατίθενται στην Ελλάδα και τη Σλοβενία θα πρέπει να καθοριστούν λαμβανομένου ιδίως υπόψη του αντίστοιχου βάρους καθενός από τα δύο αυτά κράτη μέλη στον γεωργικό τομέα της Ένωσης, με βάση τα καθαρά ανώτατα όρια για τις άμεσες ενισχύσεις που ορίζονται στο παράρτημα V του κανονισμού (ΕΕ) 2021/2115 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (3), καθώς και τον αντίκτυπο των πρόσφατων συμβάντων στα εν λόγω κράτη μέλη.

(9)

Η Ελλάδα και η Σλοβενία θα πρέπει να διανείμουν την ενίσχυση μέσω των πλέον αποτελεσματικών διαύλων βάσει αντικειμενικών και αμερόληπτων κριτηρίων που λαμβάνουν υπόψη την έκταση των δυσκολιών και των οικονομικών ζημιών που αντιμετωπίζουν οι πληγέντες γεωργοί. Θα πρέπει να διασφαλίσουν ότι οι γεωργοί θα είναι οι τελικοί δικαιούχοι της ενίσχυσης και να αποφύγουν στρεβλώσεις της αγοράς ή του ανταγωνισμού.

(10)

Δεδομένου ότι τα ποσά που θα διατεθούν στην Ελλάδα και τη Σλοβενία θα αντιμετωπίζουν μόνο εν μέρει τις οικονομικές δυσκολίες των γεωργών, θα πρέπει να επιτραπεί στα κράτη μέλη να χορηγήσουν πρόσθετη εθνική στήριξη στους παραγωγούς, υπό τους όρους και εντός των προθεσμιών που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό.

(11)

Προκειμένου να παρασχεθεί στην Ελλάδα και τη Σλοβενία η ευελιξία να διανείμουν την ενίσχυση όπως απαιτούν οι συνθήκες με τις οποίες βρίσκονται αντιμέτωποι οι πληγέντες γεωργοί, θα πρέπει να παρέχεται δυνατότητα σώρευσης της ενίσχυσης με άλλη στήριξη που χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Εγγυήσεων και το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης, χωρίς υπεραντιστάθμιση των γεωργών.

(12)

Προκειμένου να αποφευχθεί η υπεραντιστάθμιση, η Ελλάδα και η Σλοβενία θα πρέπει να λάβουν υπόψη τη στήριξη που χορηγείται στο πλαίσιο άλλων εθνικών ή ενωσιακών μέσων στήριξης ή ιδιωτικών καθεστώτων ώστε να αντιμετωπιστεί η προκληθείσα οικονομική ζημία.

(13)

Για δημοσιονομικούς λόγους, η Ένωση θα πρέπει να χρηματοδοτεί τις δαπάνες στις οποίες υποβάλλονται η Ελλάδα και η Σλοβενία στο πλαίσιο του εν λόγω έκτακτου μέτρου μόνον εφόσον οι δαπάνες αυτές έχουν πραγματοποιηθεί εντός συγκεκριμένης προθεσμίας επιλεξιμότητας. Η στήριξη για το εν λόγω έκτακτο μέτρο θα πρέπει συνεπώς να καταβληθεί έως τις 31 Μαΐου 2024.

(14)

Η Ελλάδα και η Σλοβενία θα πρέπει να κοινοποιήσουν στην Επιτροπή λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, προκειμένου να δοθεί η δυνατότητα στην Ένωση να ελέγξει την αποδοτικότητα του μέτρου που θεσπίζεται με τον παρόντα κανονισμό.

(15)

Για να εξασφαλιστεί ότι οι γεωργοί θα λάβουν ενίσχυση το ταχύτερο δυνατόν, θα πρέπει να δοθεί η δυνατότητα στην Ελλάδα και τη Σλοβενία να εφαρμόσουν τον παρόντα κανονισμό χωρίς καθυστέρηση. Συνεπώς, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να αρχίσει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

(16)

Το μέτρο που προβλέπεται στον παρόντα κανονισμό είναι σύμφωνο με τη γνώμη της επιτροπής για την κοινή οργάνωση των γεωργικών αγορών,