P9_TA(2024)0011

Πολιτική ανταγωνισμού – ετήσια έκθεση 2023

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 16ης Ιανουαρίου 2024 σχετικά με την πολιτική ανταγωνισμού — ετήσια έκθεση 2023 (2023/2077(INI))

(C/2024/5705)

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

—	έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως τα άρθρα 101 έως 109,

—	έχοντας υπόψη τους κανόνες, τις κατευθυντήριες γραμμές, τις αποφάσεις, τις ανακοινώσεις και τα έγγραφα της Επιτροπής που αφορούν το θέμα του ανταγωνισμού,

—	έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής, της 4ης Απριλίου 2023, με τίτλο «Έκθεση επί της πολιτικής ανταγωνισμού 2022» (COM(2023)0184) και το συνοδευτικό υπηρεσιακό έγγραφο εργασίας της Επιτροπής (SWD(2023)0076),

—	έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 13ης Ιουνίου 2023 σχετικά με την πολιτική ανταγωνισμού — ετήσια έκθεση 2022 (1),

—	έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 11ης Δεκεμβρίου 2019, σχετικά με την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία (COM(2019)0640),

—	έχοντας υπόψη τις αναθεωρημένες κατευθυντήριες γραμμές της Επιτροπής σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις για την προώθηση των επενδύσεων χρηματοδότησης επιχειρηματικού κινδύνου, που δημοσιεύτηκαν στις 6 Δεκεμβρίου 2021,

—	έχοντας υπόψη την απόφαση του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ) της 13ης Ιουλίου 2022 στην υπόθεση T-227/21 (2),

—	έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 24ης Μαρτίου 2022, με τίτλο «Προσωρινό πλαίσιο κρίσης για τη λήψη μέτρων κρατικής ενίσχυσης με σκοπό να στηριχθεί η οικονομία μετά την επίθεση της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας» (3),

—	έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 139/2004 του Συμβουλίου, της 20ής Ιανουαρίου 2004, για τον έλεγχο των συγκεντρώσεων μεταξύ επιχειρήσεων (Κοινοτικός κανονισμός περί συγκεντρώσεων) (4),

—	έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) 2022/1925 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 14ης Σεπτεμβρίου 2022, σχετικά με διεκδικήσιμες και δίκαιες αγορές στον ψηφιακό τομέα και για την τροποποίηση των οδηγιών (ΕΕ) 2019/1937 και (ΕΕ) 2020/1828 (Πράξη για τις Ψηφιακές Αγορές) (5),

—

έχοντας υπόψη την οδηγία (ΕΕ) 2019/1 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2018, για την παροχή αρμοδιοτήτων στις αρχές ανταγωνισμού των κρατών μελών ώστε να επιβάλλουν αποτελεσματικότερα τους κανόνες και για τη διασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς (6),

—	έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1/2003 του Συμβουλίου, της 16ης Δεκεμβρίου 2002, για την εφαρμογή των κανόνων ανταγωνισμού που προβλέπονται στα άρθρα 81 και 82 της Συνθήκης (7),

—	έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 773/2004 της Επιτροπής, της 7ης Απριλίου 2004, σχετικά με τη διεξαγωγή από την Επιτροπή των διαδικασιών δυνάμει των άρθρων 81 και 82 της Συνθήκης ΕΚ (8),

—	έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 18ης Φεβρουαρίου 2022, με τίτλο «Κατευθυντήριες γραμμές του 2022 για τις κρατικές ενισχύσεις στους τομείς του κλίματος, της προστασίας του περιβάλλοντος και της ενέργειας» (9),

—	έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 31ης Ιανουαρίου 2023, με τίτλο «Κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις για ευρυζωνικά δίκτυα» (10),

—	έχοντας υπόψη το σχέδιο ανακοίνωσης της Επιτροπής για τον ορισμό της σχετικής αγοράς στο πλαίσιο της ενωσιακής νομοθεσίας περί ανταγωνισμού,

—

έχοντας υπόψη το υπηρεσιακό έγγραφο εργασίας της Επιτροπής, της 1ης Δεκεμβρίου 2022, με τίτλο «Αξιολόγηση των κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις όσον αφορά τις υγειονομικές και κοινωνικές υπηρεσίες γενικού οικονομικού συμφέροντος (ΥΓΟΣ) και του κανονισμού για τις ενισχύσεις ήσσονος σημασίας για ΥΓΟΣ» (SWD(2022)0388),

—

έχοντας υπόψη την έναρξη ισχύος, την 1η Σεπτεμβρίου 2023, της δέσμης μέτρων που εγκρίθηκε στις 20 Απριλίου 2023, με σκοπό την απλούστευση και τον εξορθολογισμό των διαδικασιών επανεξέτασης ορισμένων συγχωνεύσεων που δεν εγείρουν ανησυχίες όσον αφορά τον ανταγωνισμό (C(2023)2400, C(2023)2401, C(2023)2402),

—	έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) 2022/2560 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 14ης Δεκεμβρίου 2022, για τις ξένες επιδοτήσεις που στρεβλώνουν την εσωτερική αγορά (11),

—	έχοντας υπόψη την ομιλία της Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ursula von der Leyen, για την κατάσταση της Ένωσης το 2023 (12),

—	έχοντας υπόψη την απόφαση της Επιτροπής, της 6ης Σεπτεμβρίου 2023, σχετικά με τον ορισμό πυλωρών στο πλαίσιο της πράξης για τις ψηφιακές αγορές,

—	έχοντας υπόψη τον εκτελεστικό κανονισμό (ΕΕ) 2023/914 της Επιτροπής, της 20ής Απριλίου 2023, για την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 139/2004 του Συμβουλίου για τον έλεγχο των συγκεντρώσεων μεταξύ επιχειρήσεων και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 802/2004 της Επιτροπής (13),

—	έχοντας υπόψη την κοινή ευρωπαϊκή διακήρυξη σχετικά με τα ψηφιακά δικαιώματα και τις ψηφιακές αρχές για την ψηφιακή δεκαετία, της 23ης Ιανουαρίου 2023, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (14),

—	έχοντας υπόψη την απόφαση του ΔEK της 4ης Ιουλίου 2023 στην υπόθεση C-252/21 (15),

—

έχοντας υπόψη το έγγραφο με τίτλο «DG COMP Code of good practices for a transparent, inclusive, faster design and assessment of IPCEIs» (Κώδικας ορθών πρακτικών για εξασφάλιση της διαφάνειας, του συμπεριληπτικού χαρακτήρα και της ταχύτητας του σχεδιασμού και της αξιολόγησης των ΣΕΚΕΕ), της 17ης Μαΐου 2023 (16),

—	έχοντας υπόψη την έκθεση της Ευρωπαϊκής Αρχής Κινητών Αξιών και Αγορών (ESMA) σχετικά με τον υπολογισμό του μεριδίου αγοράς των οργανισμών πιστοληπτικής αξιολόγησης, της 15ης Δεκεμβρίου 2022,

—	έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 27ης Απριλίου 2004, σχετικά με την ανεπίσημη καθοδήγηση ως προς καινοφανή ζητήματα που ανακύπτουν κατά την εφαρμογή των άρθρων 81 και 82 της Συνθήκης ΕΚ σε μεμονωμένες περιπτώσεις (επιστολές καθοδήγησης) (17),

—	έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 21ης Ιουλίου 2023, με τίτλο «Κατευθυντήριες γραμμές για την εφαρμογή του άρθρου 101 στις Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις συμφωνίες οριζόντιας συνεργασίας» (18),

—	έχοντας υπόψη την απόφαση της Επιτροπής, της 25ης Σεπτεμβρίου 2023, που απαγορεύει την εξαγορά της Flugo Group Holdings AB («eTraveli») από την Booking Holdings («Booking»),

—	έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (19),

—	έχοντας υπόψη το άρθρο 54 του Κανονισμού του,

—	έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Οικονομικής και Νομισματικής Πολιτικής (A9-0427/2023),

λαμβάνοντας υπόψη ότι η πολιτική ανταγωνισμού της ΕΕ διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στον καθορισμό δίκαιων συνθηκών για την επιχειρηματική δραστηριότητα στην ενιαία αγορά με σκοπό την προστασία των αγορών από τις συγκεντρώσεις και την αδικαιολόγητη συσσώρευση ισχύος στην αγορά και την ενθάρρυνση της καινοτομίας και της ανάπτυξης των επιχειρήσεων - ιδίως των μικρών και μεσαίων (ΜΜΕ) - στην εσωτερική αγορά και, κατά συνέπεια, στην προαγωγή της ευημερίας των καταναλωτών και στην παροχή περισσότερων επιλογών για τους καταναλωτές και τις επιχειρήσεις·

Β.

λαμβάνοντας υπόψη ότι είναι απαραίτητη η γόνιμη αλληλεπίδραση μεταξύ της πολιτικής ανταγωνισμού και άλλων τομεακών πολιτικών· λαμβάνοντας υπόψη ότι η πολιτική ανταγωνισμού θα μπορούσε να συμβάλει στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας, της ακεραιότητας και της ανταγωνιστικότητας της εσωτερικής αγοράς, καθώς και στην επίτευξη των στόχων της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας και της Ψηφιακής Πυξίδας και των στόχων της ΕΕ, όπως κατοχυρώνονται στο άρθρο 3 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ)·

Γ.	λαμβάνοντας υπόψη ότι οι διεθνείς ανταλλαγές και η διεθνής συνεργασία είναι απαραίτητες για την επίτευξη ισότιμων όρων ανταγωνισμού σε παγκόσμιο επίπεδο και για την αντιμετώπιση των προκλήσεων της διττής ψηφιακής και πράσινης μετάβασης με συντονισμένο τρόπο·

Δ.

λαμβάνοντας υπόψη ότι οι παγκόσμιες γεωπολιτικές συνθήκες απαιτούν επίσης υπεύθυνες και ανταγωνιστικές λύσεις στον τομέα της πολιτικής ανταγωνισμού· λαμβάνοντας υπόψη ότι η ΕΕ θα πρέπει να χρησιμοποιήσει όλα τα πολιτικά και νομοθετικά μέσα που έχει στη διάθεσή της για να υπερασπιστεί την ακεραιότητα, την ανθεκτικότητα και την ανταγωνιστικότητα της εσωτερικής αγοράς της ενόψει των προκλήσεων που δημιουργούν η αύξηση των συγκρούσεων σε ολόκληρο τον κόσμο, οι εμπορικές εντάσεις μεταξύ ανταγωνιστικών χωρών, η κλιματική κρίση και η πίεση που προκαλούν ο πληθωρισμός και τα χαμηλά επίπεδα οικονομικής ανάπτυξης· λαμβάνοντας υπόψη ότι είναι αναγκαίο να μειωθούν οι επιβλαβείς εξαρτήσεις της ΕΕ από τρίτες χώρες και παγκόσμιες εξουσίες σε τομείς όπως η ενέργεια, τα φάρμακα, η τεχνολογία ή οι πρώτες ύλες·

Ε.	λαμβάνοντας υπόψη ότι η Επιτροπή και οι εθνικές αρχές ανταγωνισμού πρέπει να ενεργούν με αμερόληπτο και αντικειμενικό τρόπο προκειμένου να διατηρηθεί η αξιοπιστία της πολιτικής ανταγωνισμού της ΕΕ·

ΣΤ.	λαμβάνοντας υπόψη ότι η παγκόσμια ισχύς και σημασία της ενιαίας αγοράς της ΕΕ πηγάζει από την εσωτερική ανταγωνιστικότητά της και τους ίσους όρους ανταγωνισμού·

Ο ρόλος του ανταγωνισμού και η πολιτική αντίδραση στον πόλεμο στην Ουκρανία, ο νόμος των ΗΠΑ για τη μείωση του πληθωρισμού και οι προκλήσεις που εξακολουθεί να δημιουργεί η πανδημία της COVID-19

καλεί την Επιτροπή να διασφαλίσει την ακεραιότητα της ενιαίας αγοράς· υπενθυμίζει ότι η απάντηση στον νόμο των ΗΠΑ για τη μείωση του πληθωρισμού δεν πρέπει να βασίζεται αποκλειστικά στη χρήση κρατικών ενισχύσεων, αλλά και στη δημιουργία ευνοϊκότερου περιβάλλοντος για την ανάπτυξη επιχειρηματικής δραστηριότητας σε ένα ανανεωμένο πλαίσιο ανταγωνισμού το οποίο να παρέχει ταχύτητα και ευελιξία στις εταιρείες που επενδύουν και ανταγωνίζονται δίκαια στην Ευρώπη και ταυτόχρονα να συμμορφώνεται με τους κλιματικούς στόχους της ΕΕ·

λαμβάνει υπόψη του το προσωρινό πλαίσιο κρίσης και μετάβασης (TCTF), καθώς και την επικαιροποίηση του εγχειριδίου κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις που επιτρέπει την πραγματοποίηση επενδύσεων για την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση· λαμβάνει υπόψη την έγκριση και ενσωμάτωση της «ρήτρας ευθυγράμμισης» το 2023· καλεί την Επιτροπή να αποφύγει προσεκτικά τη δημιουργία συνθηκών που ευνοούν τον ανταγωνισμό επιδοτήσεων και να χρησιμοποιήσει τα εργαλεία που έχει στη διάθεσή της για την πρόληψη και την καταπολέμηση του αθέμιτου ανταγωνισμού επιδοτήσεων· τονίζει ότι κάθε πρόσθετη κρατική στήριξη πρέπει εκ φύσεως να είναι στοχευμένη και προσωρινή· υποστηρίζει ότι οι κρατικές ενισχύσεις θα πρέπει να είναι συμβατές με τους στόχους πολιτικής της ΕΕ, όπως η Πράσινη Συμφωνία και ο πυλώνας κοινωνικών δικαιωμάτων· καλεί την Επιτροπή να διερευνήσει την έλλειψη εναρμόνισης των μηχανισμών ανάκτησης στα κράτη μέλη·

καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να διασφαλίσει ότι όλα τα προσωρινά μέσα κρατικών ενισχύσεων θα είναι επαρκώς στοχευμένα ώστε να αποφευχθεί ο κατακερματισμός της ενιαίας αγοράς·

τονίζει ότι θα χρειαστούν πρόσθετες δημόσιες και ιδιωτικές επενδύσεις για να αντιμετωπιστούν οι νέες προκλήσεις· υπογραμμίζει ότι ο προϋπολογισμός της ΕΕ θα πρέπει να διαθέτει επαρκή μέσα για την αντιμετώπιση των μελλοντικών προκλήσεων, όπως η αντιμετώπιση του κατακερματισμού της εσωτερικής αγοράς, η στήριξη της βιομηχανικής στρατηγικής της ΕΕ, η μείωση των κρίσιμων εξαρτήσεών μας και η διασφάλιση της ανοικτής στρατηγικής αυτονομίας μας· επισημαίνει ότι οι προκλήσεις αυτές δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν μόνο με δημόσιες δαπάνες·

υπενθυμίζει ότι μια κατακερματισμένη προσέγγιση όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις ενδέχεται να δημιουργήσει άνισους όρους ανταγωνισμού εντός της εσωτερικής αγοράς της ΕΕ καθώς δεν διαθέτουν όλα τα κράτη μέλη τα ίδια δημοσιονομικά περιθώρια για να παράσχουν στήριξη· ζητεί συνεπώς να παρακολουθούνται οι πιθανές στρεβλωτικές επιπτώσεις και κάθε ευελιξία της κρατικής στήριξης να εφαρμόζεται αποκλειστικά και μόνο στη στήριξη που παρέχεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο·

καλεί την Επιτροπή να εξετάσει τον τρόπο με τον οποίο ο πληθωρισμός επηρεάζει τον ανταγωνισμό δημιουργώντας κίνητρα για τη συνεργασία των εταιρειών με ανταγωνιστές με σκοπό τον συντονισμό των τιμών (20), καθώς και τις συνέπειές του για τις αγορές και την ευημερία των καταναλωτών· τονίζει την ανάγκη βελτίωσης των δεδομένων σχετικά με τα κέρδη προκειμένου να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά οι πιθανές συνέπειες, καθώς η έρευνα της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου δείχνει ότι τα εταιρικά κέρδη υπήρξαν σημαντικοί προσωρινοί παράγοντες αύξησης του πληθωρισμού· καλεί την Επιτροπή να παρακολουθεί στενά, από κοινού με τις εθνικές αρχές ανταγωνισμού, τις συνέπειες της αντιανταγωνιστικής συμπεριφοράς και τον ρόλο της στην εξέλιξη του πληθωρισμού· επαναλαμβάνει ότι η Επιτροπή πρέπει να χρησιμοποιήσει όλα τα διαθέσιμα εργαλεία στο πλαίσιο της νομοθεσίας περί ανταγωνισμού για την αντιμετώπιση της κρίσης του κόστους ζωής·

εκφράζει την ικανοποίησή του για τις πρωτοβουλίες των αρχών ανταγωνισμού σε διάφορα κράτη μέλη (21) για την θέσπιση νέων εξουσιών έρευνας αγοράς, εφόσον δεν οδηγούν σε κατακερματισμό της εσωτερικής αγοράς· καλεί την Επιτροπή να θεσπίσει ένα παρόμοιο εργαλείο έρευνας της αγοράς για την αποφυγή κενών στην επιβολή της νομοθεσίας όταν οι πρακτικές παρατηρούνται σε διασυνοριακό επίπεδο εντός της ΕΕ και να θεσπίσει διορθωτικά μέτρα σε τομεακό επίπεδο, εφόσον απαιτείται για την αποτελεσματική αντιμετώπιση αντιανταγωνιστικών συμπεριφορών· υπενθυμίζει την πρωτοβουλία της Επιτροπής για ένα «νέο εργαλείο ανταγωνισμού», το οποίο αποσκοπεί στην αντιμετώπιση των κενών μεταξύ των κανόνων ανταγωνισμού της ΕΕ και των εργαλείων παρέμβασης για την αντιμετώπιση διαρθρωτικών προβλημάτων ανταγωνισμού σε όλες τις αγορές· σημειώνει ότι με το νέο εργαλείο ανταγωνισμού η Επιτροπή θα είναι σε θέση να διερευνά ζητήματα ανταγωνισμού σε ολόκληρους τομείς· καλεί την Επιτροπή να επαναξιολογήσει το «νέο εργαλείο για τον ανταγωνισμό»·

υπογραμμίζει τη σημασία των σημαντικών έργων κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος (ΣΕΚΕΕ) για τη χρηματοδότηση μεγάλων διακρατικών έργων και την επίτευξη των στρατηγικών προτεραιοτήτων της ΕΕ· λαμβάνει υπόψη τα ειδικά κριτήρια για τα ΣΕΚΕΕ για την ανάλυση της συμβατότητας των κρατικών ενισχύσεων με την εσωτερική αγορά· εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι οι χρονοβόρες και πολύπλοκες διαδικασίες που απαιτούνται είναι συχνά υπερβολικά επαχθείς για τις ΜΜΕ· καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να διασφαλίσουν ότι κάθε κοινοποίηση θα ολοκληρώνεται το αργότερο εντός έξι μηνών· τονίζει ότι τα ΣΕΚΕΕ θα πρέπει να έχουν πραγματική ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία·

καλεί την Επιτροπή να αξιολογήσει τον τρόπο με τον οποίο οι αρχές ανταγωνισμού της ΕΕ έχουν επηρεάσει την παροχή υπηρεσιών γενικού οικονομικού συμφέροντος (ΥΓΟΣ), μεταξύ άλλων, υπό το πρίσμα της κρίσης της COVID-19 και του αυξημένου κόστους ζωής· καλεί την Επιτροπή να αξιολογήσει τη θέση των κοινωνικών υπηρεσιών γενικού συμφέροντος και να θεσπίσει εξαίρεση από τις ΥΓΟΣ για οικονομικά προσιτή στέγαση·

10.

χαιρετίζει τις «κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με την εφαρμογή του δικαίου του ανταγωνισμού της ΕΕ στις συλλογικές συμβάσεις» της Επιτροπής, διευκρινίζοντας ότι το δίκαιο του ανταγωνισμού της ΕΕ δεν εμποδίζει τους ανεξάρτητους επαγγελματίες να συμμετέχουν σε συλλογικές διαπραγματεύσεις· υπενθυμίζει ότι οι αυτοαπασχολούμενοι έχουν συχνά είτε περιορισμένη είτε καμία πρόσβαση στις συλλογικές διαπραγματεύσεις, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε επισφαλείς συνθήκες εργασίας·

11.

υπενθυμίζει την άρρηκτη σύνδεση μεταξύ της πολιτικής ανταγωνισμού και της εσωτερικής αγοράς, η οποία προκύπτει σαφώς από το ίδιο το κείμενο της Συνθήκης και συγκεκριμένα από τα άρθρα 101 και 102 ΣΛΕΕ που διέπουν την πολιτική ανταγωνισμού της ΕΕ· εκφράζει την ικανοποίησή του για το γεγονός ότι η Επιτροπή, τόσο στο νομοθετικό όσο και στο πολιτικό της έργο, έχει αναγνωρίσει την ανάγκη ενσωμάτωσης της πολιτικής ανταγωνισμού στους στόχους της εσωτερικής αγοράς που την πλαισιώνουν·

12.

τονίζει την ανάγκη να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά οι στρεβλώσεις και οι ανεπάρκειες της αγοράς και να τονωθεί ο ανταγωνισμός με την άρση των υφιστάμενων αδικαιολόγητων κανονιστικών φραγμών και τη μείωση του περιττού διοικητικού φόρτου για τη διευκόλυνση της εισόδου νέων ανταγωνιστών·

13.

τονίζει τη σημασία των αποφάσεων του ΔΕΕ στις υποθέσεις C-555/21 (UniCredit Bank Austria) και C-383/18 (Lexitor sp. z o.o.) για τη διασφάλιση ισότιμων όρων ανταγωνισμού στην αγορά καταναλωτικής πίστης και την αποφυγή της στρέβλωσης του ανταγωνισμού·

Επιβολή της πολιτικής ανταγωνισμού και παγκόσμιες τάσεις

14.

εκφράζει ικανοποίηση για την ανακοίνωση της Επιτροπής ότι θα δρομολογήσει έρευνα κατά των επιδοτήσεων για τα κινεζικά ηλεκτρικά οχήματα βάσει του κανονισμού (ΕΕ) 2016/1037 για την άμυνα κατά των εισαγωγών που αποτελούν αντικείμενο επιδοτήσεων εκ μέρους χωρών μη μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (22)· υπογραμμίζει τη σημασία της αποτελεσματικής εφαρμογής των μέσων της ΕΕ για τις ξένες επιδοτήσεις, συμπεριλαμβανομένου του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2560 για τις ξένες επιδοτήσεις, προκειμένου να διασφαλιστεί ο μετριασμός των δυνητικά στρεβλωτικών επιπτώσεων στην ενιαία αγορά· εφιστά την προσοχή στην έλλειψη πόρων με οκτώ μόνο ισοδύναμα πλήρους απασχόλησης (ΙΠΑ) εντός της Επιτροπής·

15.

καλεί την Επιτροπή να εκσυγχρονίσει τους κανόνες για τις δημόσιες συμβάσεις προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι νέες προτεραιότητες και οι επιχειρησιακές προκλήσεις και να υποστηριχθεί η προαγωγή μιας πιο οικολογικής βιομηχανίας και των ευρωπαϊκών προτύπων·

16.

τονίζει ότι οι κανόνες της ΕΕ για τον ανταγωνισμό θα πρέπει να συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων της Ένωσης, όπως ορίζονται στο άρθρο 3 ΣΕΕ· τονίζει ότι η «δίκαιη τιμή» των προϊόντων δεν είναι η χαμηλότερη δυνατή τιμή για τον καταναλωτή, αλλά μια τιμή που συνιστά δίκαιη αμοιβή για όλα τα μέρη στην αλυσίδα εφοδιασμού, χωρίς να επιφέρει αρνητικές εξωτερικές επιδράσεις· υπογραμμίζει ότι η επιβολή της πολιτικής ανταγωνισμού προς όφελος των καταναλωτών δεν θα πρέπει να περιλαμβάνει μόνο παραμέτρους σχετικά με τα επίπεδα των τιμών, αλλά και ζητήματα που σχετίζονται με τη βιωσιμότητα και τον αντίκτυπο στην ιδιωτική ζωή των πολιτών·

17.

υπογραμμίζει τον καίριο ρόλο του Ευρωπαϊκού Δικτύου Ανταγωνισμού (ΕΔΑ) ως φόρουμ για την προώθηση της συνεργασίας και της συνεργασίας μεταξύ των ευρωπαϊκών αρχών ανταγωνισμού· καλεί την Επιτροπή να καταβάλει προσπάθειες για συνεχή εποικοδομητικό διάλογο και συνεργασία σε διεθνές επίπεδο· υπογραμμίζει την ανάγκη να αυξηθεί η συνεργασία μεταξύ των αντιμονοπωλιακών και άλλων τομεακών ρυθμιστικών αρχών, όπως εκείνες που ασχολούνται με την προστασία των δεδομένων, τόσο για την εποπτεία της κατάχρησης εταιρικών δεδομένων όσο και για την πρόληψη της χρήσης δεδομένων από εταιρείες που χρησιμοποιούν τα δεδομένα των καταναλωτών για να αποκτήσουν αθέμιτο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα· εκφράζει την ικανοποίησή του για τον σημαντικό ρόλο των εθνικών αρμόδιων αρχών (ΕΑΑ) στην επιβολή των κανόνων της πράξης για τις ψηφιακές αγορές και των εθνικών νομοθετικών πρωτοβουλιών που εφαρμόζονται για την αντιμετώπιση της αντιανταγωνιστικής συμπεριφοράς των μεγάλων επιγραμμικών πλατφορμών σε ψηφιακούς τομείς· τονίζει, στο πλαίσιο αυτό, τη σημασία της συντονισμένης και ομοιογενούς δράσης που δεν υπονομεύει την εφαρμογή της πράξης για τις ψηφιακές αγορές, αφενός, και των εθνικών κανόνων ανταγωνισμού στον ψηφιακό τομέα, αφετέρου, όπως προβλέπεται στο άρθρο 1 παράγραφος 6 της πράξης για τις ψηφιακές αγορές·

18.

επισημαίνει ότι σε έναν παγκοσμιοποιημένο κόσμο, η διεθνής συνεργασία είναι ζωτικής σημασίας για τη διασφάλιση της επιβολής αποτελεσματικού ανταγωνισμού· τονίζει ότι οι ειδικές συμφωνίες συνεργασίας με τρίτες χώρες στον τομέα της πολιτικής ανταγωνισμού μπορούν να συμβάλουν σημαντικά στην αποτελεσματικότητά της· καλεί την Επιτροπή να διευρύνει την επιρροή της πολιτικής ανταγωνισμού στον κόσμο, ιδίως με την ενίσχυση της συνεργασίας με τρίτες χώρες μέσω συμφωνιών συνεργασίας δεύτερης γενιάς που επιτρέπουν μια πιο αποτελεσματική ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ αρχών ανταγωνισμού·

19.

καλεί την Επιτροπή να κάνει μεγαλύτερη χρήση πρόσθετων αποδεικτικών εργαλείων, όπως πληροφορίες συμπεριφοράς και χρηματοοικονομική ανάλυση, καθώς και μεγαλύτερη χρήση επιστημόνων δεδομένων, υπολογιστών και ΤΝ, καθώς και οικονομολόγων συμπεριφοράς στην επιβολή της νομοθεσίας περί ανταγωνισμού·

20.

σημειώνει τον συνεχή υψηλό βαθμό συγκέντρωσης της αγοράς για τους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας, δεδομένου ότι οι τρεις μεγαλύτεροι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας κατέχουν μερίδιο αγοράς άνω του 90 % (23)· επαναλαμβάνει την ανάγκη να ενισχυθεί ο ανταγωνισμός σε αυτήν την αγορά, ώστε να διασφαλιστούν η αμεροληψία και η εμπιστοσύνη·

21.

εκφράζει τη λύπη του για την απόφαση της Ernst & Young να σταματήσει τη διαδικασία διαχωρισμού των ελεγκτικών και συμβουλευτικών της επιχειρήσεων· σημειώνει ότι ο συνδυασμός ελεγκτικών και συμβουλευτικών δραστηριοτήτων μπορεί να οδηγήσει σε σύγκρουση συμφερόντων και μπορεί να ενισχύσει την κυριαρχία καθεμιάς από τις τέσσερις μεγάλες εταιρείες στην αγορά· καλεί την Επιτροπή να διερευνήσει τη συνένωση δραστηριοτήτων ελέγχου και παροχής συμβουλών και, ενδεχομένως, να παρουσιάσει μέτρα για την αποφυγή συγκρούσεων συμφερόντων και κυριαρχίας στην αγορά·

Έλεγχος των συγκεντρώσεων

22.

σημειώνει ότι η εξαγορά νεοσύστατων επιχειρήσεων από κυρίαρχους παράγοντες θα μπορούσε να αποστραγγίσει κάθε καινοτομία και τελικά τον ανταγωνισμό· υπογραμμίζει ότι είναι σημαντικό να δώσει η Επιτροπή ιδιαίτερη προσοχή στο φαινόμενο των «φονικών εξαγορών» στον ψηφιακό τομέα που πρέπει να αναφέρονται στο πλαίσιο της πράξης για τις ψηφιακές αγορές και να αναλάβει αποφασιστική δράση σύμφωνα με το άρθρο 22 του κοινοτικού κανονισμού συγκεντρώσεων, κατά περίπτωση·

23.

εκφράζει την ικανοποίησή του για τις πρόσφατες αποφάσεις της Επιτροπής σχετικά με υποθέσεις συγκεντρώσεων (24)· υπογραμμίζει τη σημασία των διορθωτικών μέτρων διαρθρωτικού χαρακτήρα στις αποφάσεις περί συγκεντρώσεων· σημειώνει ότι οι μεγαλύτερες επιγραμμικές πλατφόρμες με τη μεγαλύτερη επιρροή επηρεάζουν την καθημερινή λειτουργία δεκάδων χιλιάδων ΜΜΕ· τονίζει ότι μια εξαγορά δεν μπορεί να οδηγήσει στην ενίσχυση της δεσπόζουσας θέσης μιας εταιρείας στην ξενοδοχειακή αγορά, επιτρέποντάς της να προβαίνει σε διασταυρούμενες πωλήσεις των διαφόρων υπηρεσιών της·

24.

εκφράζει ικανοποίηση για την πρωτοβουλία της Επιτροπής να επανεξετάσει την ανακοίνωσή της σχετικά με τον ορισμό της «σχετικής αγοράς» και προσβλέπει στα αποτελέσματα της δημόσιας διαβούλευσης· υπογραμμίζει την ανάγκη να υιοθετηθεί μια πιο δυναμική προσέγγιση που να υπερβαίνει την παραδοσιακή, ιδίως για τις νέες αναδυόμενες αγορές, όπως στον ψηφιακό τομέα, και λαμβάνει υπόψη ένα πιο μακροπρόθεσμο όραμα που να περιλαμβάνει την παγκόσμια διάσταση και τον δυνητικό μελλοντικό ανταγωνισμό· εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι η Επιτροπή είχε κάποιες φορές στο παρελθόν υπερβολικά στενή οπτική για τη σχετική αγορά, στερώντας έτσι στις ευρωπαϊκές εταιρείες την ευκαιρία να ανταγωνιστούν αποτελεσματικά σε ένα παγκοσμιοποιημένο περιβάλλον· ενθαρρύνει την Επιτροπή να λαμβάνει σε μεγαλύτερο βαθμό υπόψη τη δυνητική ζημία στον ανταγωνισμό όταν αξιολογεί τις συγχωνεύσεις στο πλαίσιο των οποίων η επέκταση σε όμορες αγορές θα είχε ως αποτέλεσμα την περαιτέρω ενίσχυση της δεσπόζουσας θέσης στην κύρια αγορά της απορροφώσας εταιρείας·

25.

ανησυχεί για την εκτεταμένη συγκέντρωση που παρατηρείται σε ορισμένα σημεία της αλυσίδας τροφίμων η οποία είναι εξίσου επιζήμια για τους καταναλωτές, τους αγρότες, το περιβάλλον και τη βιοποικιλότητα·

26.

υπενθυμίζει ότι, σύμφωνα με τον κοινοτικό κανονισμό για τις συγκεντρώσεις, τα κράτη μέλη μπορούν να λαμβάνουν κατάλληλα μέτρα προστασίας σε τομείς δημόσιου συμφέροντος, όπως η προστασία του κλίματος, η βιωσιμότητα και το κράτος δικαίου, και ζητεί να δοθεί η ίδια δυνατότητα στην Επιτροπή όταν εξετάζει τις επιπτώσεις της συγκέντρωσης στην εσωτερική αγορά·

Αντιμονοπωλιακά μέτρα και συμπράξεις

27.

καλεί την Επιτροπή να αξιοποιήσει καλύτερα το μέσο των προσωρινών μέτρων για να σταματήσει κάθε πρακτική που θα έβλαπτε σοβαρά τον ανταγωνισμό, ιδίως όσον αφορά τις δυναμικές και ταχέως αναπτυσσόμενες αγορές όπως οι ψηφιακές αγορές·

28.

εκφράζει την ικανοποίησή του για τη νέα προσέγγιση στις τελευταίες υποθέσεις αντιμονοπωλιακής νομοθεσίας, όπου η Επιτροπή προβλέπει για πρώτη φορά και υπό ορισμένες προϋποθέσεις την επιβολή διορθωτικών μέτρων διαρθρωτικού χαρακτήρα για τον τερματισμό της αντιανταγωνιστικής συμπεριφοράς, ιδίως όταν η εν λόγω αντιανταγωνιστική πρακτική έχει επαναληφθεί σε άλλα τμήματα της αγοράς από την ίδια εταιρεία επί σειρά ετών· ενθαρρύνει, στο πλαίσιο αυτό, την Επιτροπή να συνεχίσει προς αυτή την κατεύθυνση για μια αποτελεσματική εκ των υστέρων επιβολή της αντιμονοπωλιακής νομοθεσίας·

29.

καλεί την Επιτροπή να επιταχύνει τις αντιμονοπωλιακές διαδικασίες, να ορίσει κατάλληλες προθεσμίες για τις διαδικασίες και να διασφαλίσει την αποτελεσματική παρακολούθηση των αποφάσεων, προκειμένου να αποφεύγονται χρονοβόρες διαδικασίες, όπως στην περίπτωση της Spotify, η οποία υπέβαλε καταγγελία κατά της Apple το 2019, και όπου, παρά το γεγονός ότι η Επιτροπή εξέδωσε κοινοποίηση αιτιάσεων, δεν έχουν ληφθεί συγκεκριμένα μέτρα για την αντιμετώπιση των περιορισμών της Apple, με αποτέλεσμα οι προγραμματιστές εφαρμογών να μην μπορούν να επικοινωνούν ελεύθερα με τους δικούς τους χρήστες·

30.

χαιρετίζει την έναρξη της πρωτοβουλίας σχετικά με τις κατευθυντήριες γραμμές για τις καταχρήσεις δεσπόζουσας θέσης λόγω αποκλεισμού, η οποίες θα καταρτιστούν το 2024 και θα εγκριθούν το 2025, καθώς και τη δέσμευση της Επιτροπής για αυστηρή, ουσιαστικά και άμεση εφαρμογή του άρθρου 102 ΣΛΕΕ στον τομέα των καταχρήσεων αποκλεισμού· καλεί την Επιτροπή να επιβεβαιώσει συγκεκριμένα την εφαρμογή των αντιμονοπωλιακών κανόνων βάσει αποτελεσμάτων και, ειδικότερα, τη σημασία των οικονομικών στοιχείων σε ενδεδειγμένες περιπτώσεις· ζητά να λαμβάνεται υπόψη η ευπάθεια των καταναλωτών κατά την αξιολόγηση καταχρηστικών πρακτικών εκμετάλλευσης, όπως οι υπερβολικές τιμές και οι καταχρηστικές ρήτρες·

31.

σημειώνει την έναρξη επίσημης έρευνας με αντικείμενο την εφαρμογή πιθανών αντιανταγωνιστικών πρακτικών από ρυθμιστή της πρόσβασης μέσω της σύνδεσης ή της ομαδοποίησης μιας πλατφόρμας επικοινωνίας και συνεργασίας με το δικό του κυρίαρχο και δημοφιλές λογισμικό (25)· καλεί την Επιτροπή να αξιολογήσει προσεκτικά τις παραχωρήσεις που προσφέρει μονομερώς ο ρυθμιστής της πρόσβασης, με τις εμπλεκόμενες επιχειρήσεις, προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι καλύπτουν τις ανησυχίες των παραγόντων της αγοράς όσον αφορά τους νέους και τους υφιστάμενους χρήστες, καθώς και ζητήματα διαλειτουργικότητας και τιμολόγησης·

32.

επιμένει στην θέσπιση αποτελεσματικών ένδικων μέσων που ενδέχεται να απαιτούν μεγαλύτερο συντονισμό μεταξύ των αρχών επιβολής του νόμου και περαιτέρω διάλογο με τρίτα μέρη, καθώς και κατάλληλη επιβολή· υπενθυμίζει ότι οι επιχειρήσεις που ορίζονται ως πυλωροί είχαν υπαχθεί σε προηγούμενες αποφάσεις για παραβάσεις της αντιμονοπωλιακής νομοθεσίας, οι οποίες δεν οδήγησαν σε αποτελεσματικές αλλαγές συμπεριφοράς, ιδίως όσον αφορά την αυτοπροτίμηση στις ψηφιακές αγορές· καλεί την Επιτροπή να κάνει καλύτερη χρήση των διορθωτικών μέτρων διαρθρωτικού χαρακτήρα ως έσχατη λύση· επαναλαμβάνει την έκκλησή του προς την Επιτροπή να θέσει τέλος στην υπεροχή των διορθωτικών μέτρων συμπεριφοράς στο δίκαιο της ΕΕ·

33.

επαναλαμβάνει την έκκλησή του προς την Επιτροπή να αντιμετωπίσει τις επιζήμιες για τον ανταγωνισμό επιπτώσεις των εδαφικών περιορισμών της προσφοράς, με στόχο την εξασφάλιση μιας πλήρως λειτουργικής ενιαίας αγοράς και την αξιοποίηση του δυνητικού της οφέλους για τους καταναλωτές·

34.

επαναλαμβάνει, επιπλέον, την έκκλησή του προς την Επιτροπή να συνεχίσει να παρακολουθεί ενεργά και να άρει τον αδικαιολόγητο γεωγραφικό αποκλεισμό και άλλους περιορισμούς στις διασυνοριακές διαδικτυακές πωλήσεις, έχοντας ως επίκεντρο μια προσέγγιση υπέρ των καταναλωτών που θα τους επιτρέπει να έχουν πρόσβαση σε περισσότερες επιλογές προϊόντων και υπηρεσιών σε ολόκληρη την ΕΕ·

Η πολιτική ανταγωνισμού στην ψηφιακή εποχή

35.

εκφράζει την ικανοποίησή του για τον ορισμό έξι πυλωρών – Alphabet, Amazon, Apple, ByteDance, Meta, Microsoft (26) – για 22 βασικές υπηρεσίες πλατφόρμας στο πλαίσιο της πράξης για τις ψηφιακές αγορές, για τις τέσσερις «ανατρεπτικές» έρευνες αγοράς καθώς και για την πρώτη έρευνα αγοράς δυνάμει του άρθρου 3 παράγραφος 8 της πράξης για τις ψηφιακές αγορές· ενθαρρύνει την Επιτροπή να εγκρίνει σύντομα κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις προκειμένου να επεκτείνει τις λεπτομέρειες εφαρμογής ή να προσδιορίσει τις λεπτομέρειες εφαρμογής των υποχρεώσεων που ορίζονται στα άρθρα 5, 6 και 7 και στο άρθρο 12 της πράξης για τις ψηφιακές αγορές· καλεί την Επιτροπή να αξιολογήσει αυστηρά κατά πόσον οι ρυθμιστές πρόσβασης συμμορφώνονται με τις υποχρεώσεις της πράξης για τις ψηφιακές αγορές πριν από τις 6 Μαρτίου 2024 και να ζητήσει ανατροφοδότηση από τρίτους σχετικά με το κατά πόσον οι λύσεις συμμόρφωσης που προσφέρουν οι πυλωροί οδηγούν σε δικαιότερες και πιο διεκδικήσιμες ψηφιακές αγορές· καλεί την Επιτροπή να διασφαλίσει ότι τα μέτρα που λαμβάνουν οι πυλωροί σχετικά με την ασφάλεια και την ακεραιότητα των πλατφορμών τους, τα οποία θα μπορούσαν να επηρεάσουν τη συμμόρφωση με την πράξη για τις ψηφιακές αγορές, ελέγχονται από ανεξάρτητους τρίτους και δεν βασίζονται αποκλειστικά στην αξιολόγηση των ίδιων των πυλωρών·

36.

επισημαίνει ότι η μελέτη της Επιτροπής, με θέμα «Ο αντίκτυπος των πρόσφατων εξελίξεων στην ψηφιακή διαφήμιση στην ιδιωτικότητα, στους εκδότες και στους διαφημιστές» καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η μεγάλης κλίμακας συλλογή και επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα για διαφημιστικούς σκοπούς και η αδιαφάνεια της αγοράς ψηφιακής θα μπορούσαν να ευνοήσουν την απάτη (27)· καλεί την Επιτροπή, σύμφωνα με τις συστάσεις της μελέτης, να αναλύσει περαιτέρω τις νομοθετικές επιλογές για μελλοντικές παρεμβάσεις πολιτικής, συμπεριλαμβανομένης της επιβολής διορθωτικών μέτρων διαρθρωτικού χαρακτήρα, για την αντιμετώπιση της αντιανταγωνιστικής συμπεριφοράς, συμπληρώνοντας στο πλαίσιο αυτό την πράξη για τις ψηφιακές αγορές και την πράξη για τις ψηφιακές υπηρεσίες (28)·

37.

σημειώνει τις έρευνες που διενεργεί η Επιτροπή στην αγορά σχετικά με το Edge και το Bing της Microsoft (29) και με το iOS και το iMessage της Apple (30) προκειμένου να αξιολογηθεί πλήρως ο ρόλος τους ως πυλών και η παγιωμένη θέση τους στην αγορά σύμφωνα με την απόφαση να οριστούν η Apple και η Microsoft ως πυλωροί στο πλαίσιο της πράξης για τις ψηφιακές αγορές· επισημαίνει την εξ ορισμού ενσωμάτωση του iMessage σε όλες τις συσκευές iOS για περισσότερους από 144 εκατομμύρια χρήστες· τονίζει τη σημασία των έξυπνων τηλεφώνων ως βασικού προσωπικού και επαγγελματικού εργαλείου· επισημαίνει ότι στη σημερινή αγορά κυριαρχούν δύο λειτουργικά συστήματα, με δικές τους μη διαλειτουργικές υπηρεσίες ανταλλαγής μηνυμάτων, γεγονός που περιορίζει τη δυνατότητα των χρηστών και των επιχειρήσεων να μετακινούνται ελεύθερα από το ένα οικοσύστημα στο άλλο και να επικοινωνούν απρόσκοπτα μεταξύ τους ανεξάρτητα από το λειτουργικό σύστημα, κάτι που αντιβαίνει ουσιαστικά στο πνεύμα και το γράμμα της πράξης για τις ψηφιακές αγορές· καλεί συνεπώς την Επιτροπή να προχωρήσει ταχέως στην έρευνά της και στην αποτελεσματική εφαρμογή της, ώστε να αποφέρει εγκαίρως σε όλους τα οφέλη της διαλειτουργικότητας των μηνυμάτων·

38.

σημειώνει την απόφαση του ΔΕΕ στην υπόθεση Meta κατά Bundeskartellamt, η οποία επιβεβαιώνει την αρμοδιότητα των εθνικών αρχών ανταγωνισμού να επιβάλλουν τους κανόνες προστασίας των δεδομένων στο πλαίσιο της αντιμονοπωλιακής νομοθεσίας· επισημαίνει ότι το δικαστήριο επιβεβαιώνει πως η προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα αποτελεί σημαντικό παράγοντα κατά την εξέταση της κατάχρησης δεσπόζουσας θέσης και επιβάλλει απαιτήσεις σχετικά με τη χρήση των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα των ατόμων για στοχευμένη διαφήμιση· ενθαρρύνει τις αρχές ανταγωνισμού να διερευνούν παραβάσεις του γενικού κανονισμού για την προστασία δεδομένων (31) και τις αρχές προστασίας δεδομένων να επιβάλλουν κυρώσεις για τις παραβάσεις αυτές·

39.

σημειώνει τα συμπεράσματα των διαδικασιών της Bundeskartellamt και της Alphabet Inc. που παρέχουν στους χρήστες της Google καλύτερες επιλογές όσον αφορά τον τρόπο με τον οποίο η Google επεξεργάζεται τα δεδομένα τους· υποστηρίζει ότι οι καταναλωτές της ΕΕ πρέπει να μπορούν να επιλέξουν εάν θα επιτρέπουν την επεξεργασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που τους αφορούν και τη διασταυρούμενη επεξεργασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που τους αφορούν· ενθαρρύνει την Επιτροπή να συνεχίσει τον συντονισμό των δραστηριοτήτων επιβολής και να συνεργάζεται με τις εθνικές αρχές ανταγωνισμού προκειμένου να διευκολυνθεί η αποτελεσματική αλληλεπίδραση μεταξύ της νομοθεσίας περί ανταγωνισμού και της πράξης για τις ψηφιακές αγορές, ιδίως στο πλαίσιο των «περαιτέρω υποχρεώσεων» που απορρέουν από την πράξη για τις ψηφιακές αγορές·

40.

επισημαίνει ότι το «διαδίκτυο των πραγμάτων» είναι μια αναπτυσσόμενη αγορά· επισημαίνει περαιτέρω ότι οι έξυπνες οικιακές συσκευές, όπως οι αυτόματες ηλεκτρικές σκούπες ρομπότ, αποτελούν σημαντική πηγή δεδομένων καταναλωτών· σημειώνει ότι οι συγχωνεύσεις και οι εξαγορές στον τομέα αυτόν μπορούν να προκαλέσουν σημαντική ζημιά στον ανταγωνισμό· καλεί την Επιτροπή να συμπεριλάβει τα δεδομένα ως πηγή ισχύος στην αγορά κατά την αξιολόγηση των υποθέσεων συγχωνεύσεων και εξαγορών στον εν λόγω τομέα, ειδικά όταν στις υποθέσεις αυτές ενέχονται καθιερωμένες μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας· ζητά, επιπλέον, να επιβληθούν όροι για τη χρήση των δεδομένων, εάν χρειαστεί·

41.

εκφράζει αποδοκιμασία για την απουσία παρόχων υπηρεσιών υπολογιστικού νέφους από τον κατάλογο των πυλωρών· καλεί την Επιτροπή να εξετάσει το ενδεχόμενο έναρξης ερευνών στην αγορά σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος 8 της πράξης για τις ψηφιακές αγορές (ποιοτική αξιολόγηση) στον εν λόγω τομέα, δεδομένων ιδίως της συγκεντρωτικής δομής της αγοράς και των επιζήμιων αντιανταγωνιστικών πρακτικών που επισημαίνουν οι εθνικές αρχές ανταγωνισμού· επισημαίνει ότι η ευρωπαϊκή αγορά υπολογιστικού νέφους κυριαρχείται από λίγους πολύ μεγάλους παράγοντες· καλεί την Επιτροπή να διασφαλίσει ότι θα οριστούν όλες οι επιλέξιμες υπηρεσίες προκειμένου να αποκατασταθεί ο θεμιτός και ισότιμος ανταγωνισμός στην ευρωπαϊκή αγορά υπολογιστικού νέφους·

42.

καλεί την Επιτροπή να αξιολογήσει την ανάγκη να δρομολογήσει έρευνα στην αγορά, σύμφωνα με το άρθρο 19 της πράξης για τις ψηφιακές αγορές, με την προσθήκη νέων κατηγοριών βασικών υπηρεσιών πλατφόρμας, σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 2 της πράξης για τις ψηφιακές αγορές, υπό το πρίσμα των τελευταίων τεχνολογικών εξελίξεων που ενδέχεται να οδηγήσουν σε νέους τύπους υπηρεσιών που δεν εμπίπτουν στις υφιστάμενες κατηγορίες, όπως η δημιουργική τεχνητή νοημοσύνη· αναγνωρίζει ότι νέα χαρακτηριστικά που βασίζονται στη δημιουργική τεχνητή νοημοσύνη μπορούν να ενσωματωθούν σε υφιστάμενες ψηφιακές υπηρεσίες, όπως οι επιγραμμικές μηχανές αναζήτησης, και μπορούν να αποτυπωθούν στον υφιστάμενο κατάλογο βασικών υπηρεσιών πλατφόρμας που θα μπορούσε να οδηγήσει στην ενίσχυση των υφιστάμενων πυλωρών·

43.

σημειώνει την κοινή δήλωση των αρχών ανταγωνισμού της G7 σχετικά με τον ανταγωνισμό και την τεχνητή νοημοσύνη, στην οποία υπογραμμίζεται η σημασία της συνεργασίας για την προώθηση του ανταγωνισμού στις ψηφιακές αγορές (32)· καλεί την Επιτροπή να επαγρυπνεί όσον αφορά τις συμφωνίες συνεργασίας στο πλαίσιο των εξελίξεων στην τεχνητή νοημοσύνη, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι αυτές οι συμφωνίες συνεργασίας δεν θα είναι δυνητικά κρυφές συγχωνεύσεις ή φονικές εξαγορές·

44.

επαναλαμβάνει ότι η πράξη για τις ψηφιακές αγορές έχει διαφορετική νομική βάση από το πλαίσιο του ανταγωνισμού· τονίζει την ανάγκη για αποτελεσματική συνύπαρξη της εκ των υστέρων επιβολής της νομοθεσίας περί ανταγωνισμού και της εκ των προτέρων επιβολής της πράξης για τις ψηφιακές αγορές, δεδομένου του συμπληρωματικού χαρακτήρα τους· τονίζει την ανάγκη να αναπτυχθούν επαρκείς πόροι και συνέργειες για την αποτελεσματική εφαρμογή των κανόνων και να αποφευχθούν επικαλύψεις των υφιστάμενων δομών και μέτρων·

45.

επισημαίνει τις μελλοντικές ανάγκες συνδεσιμότητας της ΕΕ όσον αφορά τις υποδομές και τις επενδύσεις· καλεί την Επιτροπή να εξετάσει το ενδεχόμενο αναθεώρησης της τρέχουσας πρακτικής ανταγωνισμού για την αγορά τηλεπικοινωνιών, προκειμένου να διευκολυνθεί η δημιουργία μιας πλήρως ολοκληρωμένης ενιαίας αγοράς για τις τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες· σημειώνει ότι η ενοποίηση της αγοράς μπορεί να είναι ο μόνος τρόπος για να αποφευχθεί η τμηματική πώληση υποδομών σε ξένες εταιρείες εκτός ΕΕ και για να εξασφαλιστεί αποτελεσματικός ανταγωνισμός σε ένα παγκόσμιο σενάριο· επισημαίνει ότι η ανάπτυξη αυτού του τομέα στην Ευρώπη ήταν πολύ χαμηλή κατά την τελευταία δεκαετία και ότι ο κατακερματισμός είναι ο κύριος λόγος γι’ αυτό· χαιρετίζει, στο πλαίσιο αυτό, την ανακοίνωση του Επιτρόπου Breton σχετικά με τις εργασίες της Επιτροπής για την υποβολή νέας νομοθετικής πρότασης για τα ψηφιακά δίκτυα που αποσκοπεί στην αντιμετώπιση του κατακερματισμού της αγοράς, την προσέλκυση επενδύσεων, τη διασφάλιση των τηλεπικοινωνιακών υποδομών και της καινοτομίας χωρίς πρόσθετο κόστος για τους καταναλωτές και χωρίς να τίθενται σε κίνδυνο η ουδετερότητα του δικτύου και ο θεμιτός ανταγωνισμός στην αγορά μεταξύ όλων των παραγόντων·

46.

σημειώνει με ανησυχία ότι οι πυλωροί που αναπτύσσουν πλεονέκτημα δεδομένων έναντι των ανταγωνιστών μπορούν να επιτύχουν οικονομίες κλίμακας κρίσιμης σημασίας που συμβάλλουν στην περαιτέρω κλίση των ανταγωνιστικών ισορροπιών στις ψηφιακές αγορές και καταπνίγουν την καινοτομία·

47.

τονίζει ότι τα περιουσιακά στοιχεία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα θα πρέπει να θεωρούνται και να αξιολογούνται όπως τα άλλα παραδοσιακά στοιχεία του ενεργητικού όταν λαμβάνονται αποφάσεις σχετικά με συγχωνεύσεις και εξαγορές ψηφιακών εταιρειών· τονίζει επιπλέον ότι η ενοποίηση δεδομένων μέσω συγχωνεύσεων και εξαγορών μπορεί να ενισχύσει μια δεσπόζουσα θέση·

Φορολογία

48.

εκφράζει τη λύπη του για τις στρεβλωτικές επιπτώσεις του επιθετικού φορολογικού σχεδιασμού και των φορολογικών συστημάτων ορισμένων κρατών μελών στον θεμιτό ανταγωνισμό, καθώς ενδέχεται να καταπνίξουν την καινοτομία και να θέσουν σε κίνδυνο τη δυνατότητα διεκδίκησης των αγορών, ιδίως για τις ΜΜΕ· ζητεί να αποκλειστούν από τις διαδικασίες δημόσιων συμβάσεων και τη λήψη κρατικών ενισχύσεων οι εταιρείες που εμπλέκονται σε φοροαποφυγή χρησιμοποιώντας φορολογικούς παραδείσους τρίτων χωρών, καθώς οι εταιρείες αυτές ανταγωνίζονται, υπό αθέμιτες συνθήκες, εταιρείες που δεν είναι εγκατεστημένες σε φορολογικούς παραδείσους· εκφράζει επιδοκιμασία για τη σύσταση της Επιτροπής της 14ης Ιουλίου 2020 να μην χορηγείται οικονομική στήριξη σε εταιρείες που συνδέονται με φορολογικούς παραδείσους και, παράλληλα, να προστατεύονται οι έντιμοι φορολογούμενοι·

49.

καλεί την Επιτροπή να εξετάσει την πιθανότητα να επιβάλλει πρόστιμο σε χώρες για τις οποίες διαπιστώνεται ότι παραβιάζουν τους κανόνες της ΕΕ για τις κρατικές ενισχύσεις· ενθαρρύνει την Επιτροπή να συνεχίσει να διερευνά τις πρακτικές των κρατών μελών σε θέματα φορολογικών αποφάσεων·

50.

σημειώνει τη δέσμευση του αντιπροέδρου Šefčovič και του Επιτρόπου Hoekstra να ξεκινήσουν συζήτηση σχετικά με τη σταδιακή κατάργηση των επιδοτήσεων για τα ορυκτά καύσιμα· υπενθυμίζει το αίτημά του να εφαρμοστούν συγκεκριμένες πολιτικές, χρονοδιαγράμματα και μέτρα, προκειμένου να καταργηθούν σταδιακά οι επιδοτήσεις για τα ορυκτά καύσιμα μέσω φορολογικών μέτρων το συντομότερο δυνατόν·

51.

επιδοκιμάζει την επαγρύπνηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής όσον αφορά την επιβολή των κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις στον τομέα της φορολογίας·

52.

εκφράζει, ταυτόχρονα, τη λύπη του για το γεγονός ότι πολλές πρόσφατες αποφάσεις της Επιτροπής σε ιδιαίτερα προβεβλημένες υποθέσεις ανταγωνισμού στον τομέα της φορολογίας έχουν ακυρωθεί από το ΔΕΕ· καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προετοιμάζει τις υποθέσεις που αφορούν την πολιτική ανταγωνισμού της πιο διεξοδικά, ώστε να μπορούν να σταθούν στο δικαστήριο· σημειώνει με ανησυχία ότι η ακύρωση των προστίμων και η αναδρομική καταβολή τόκων υπερημερίας σε ακυρωμένες υποθέσεις, ενέχουν επίσης δημοσιονομικό κίνδυνο για την Ένωση·

Κοινοβουλευτική συμμετοχή

53.

τονίζει ότι το Κοινοβούλιο θα πρέπει να διαδραματίζει ενεργό ρόλο στη διαμόρφωση της πολιτικής ανταγωνισμού και να συμμετέχει περισσότερο στη δραστηριότητα των ομάδων εργασίας και των ομάδων εμπειρογνωμόνων· θεωρεί ότι θα πρέπει να γίνεται συχνότερη χρήση του δικαιώματος του Κοινοβουλίου να παρεμβαίνει σε δικαστικές διαδικασίες που αφορούν τη νομοθεσία περί ανταγωνισμού·

54.

καλεί τον αρμόδιο Επίτροπο για την πολιτική ανταγωνισμού να παραμείνει σε στενή επαφή με την αρμόδια επιτροπή του Κοινοβουλίου και την ομάδα εργασίας του για θέματα ανταγωνισμού·

° °

55.

αναθέτει στην Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, την Επιτροπή και τα κοινοβούλια και τις αρχές ανταγωνισμού των κρατών μελών.

(1) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P9_TA(2023)0227.

(2) Απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 13ης Ιουλίου 2022, Ilumina, Inc. κατά Ευρωπαϊκής Επιτροπής, T-227/21, ECLI:EU:T:2022:447.

(3) ΕΕ C 131 I της 24.3.2022, σ. 1.

(4) ΕΕ L 24 της 29.1.2004, σ. 1.

(5) ΕΕ L 265 της 12.10.2022, σ. 1.

(6) ΕΕ L 11 της 14.1.2019, σ. 3.

(7) ΕΕ L 1 της 4.1.2003, σ. 1.

(8) ΕΕ L 123 της 27.4.2004, σ. 18.

(9) ΕΕ C 80 της 18.2.2022, σ. 1.

(10) ΕΕ C 36 της 31.1.2023, σ. 1.

(11) ΕΕ L 330 της 23.12.2022, σ. 1.

(12) Ευρωπαϊκή, « Ομιλία για την κατάσταση της Ένωσης», 13 Σεπτεμβρίου 2023.

(13) ΕΕ L 119 της 5.5.2023, σ. 22.

(14) ΕΕ C 23 της 23.1.2023, σ. 1.

(15) Απόφαση του Δικαστηρίου (τμήμα μείζονος συνθέσεως) της 4ης Ιουλίου 2023, Meta Platforms Inc and Others κατά Bundeskartellamt, C-252/21, ECLI:EU:C:2023:537.

(16) DG COMP Code of good practices for a transparent, inclusive, faster design and assessment of IPCEIs.

(17) ΕΕ C 101 της 27.4.2004, σ. 78.

(18) ΕΕ C 259 της 21.7.2023, σ. 1.

(19) Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, « Έκθεση επί της πολιτικής ανταγωνισμού 2022», 25 Οκτωβρίου 2023.

(20) ΟΟΣΑ, « Competition and Inflation: OECD Competition Policy Roundtable Background Note» [Ανταγωνισμός και πληθωρισμός: Ενημερωτικό σημείωμα της στρογγυλής τράπεζας του ΟΟΣΑ για την πολιτική ανταγωνισμού], 2022.

(21) Ελλάδα, Γερμανία.

(22) Κανονισμός (ΕΕ) 2016/1037 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 8ης Ιουνίου 2016, για την άμυνα κατά των εισαγωγών που αποτελούν αντικείμενο επιδοτήσεων εκ μέρους χωρών μη μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ L 176 της 30.6.2016, σ. 55).

(23) Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών, « Report on CRA Market Share Calculation » [Έκθεση σχετικά με τον υπολογισμό του μεριδίου αγοράς των οργανισμών πιστοληπτικής αξιολόγησης], 15 Δεκεμβρίου 2022.

(24) Ευρωπαϊκή Επιτροπή, «Booking Holdings/Etraveli Group», ημερομηνία απόφασης 25 Σεπτεμβρίου 2023.

(25) Ευρωπαϊκή Επιτροπή, « Antitrust: Commission opens investigation into possible anticompetitive practices by Microsoft regarding Teams », 27 Ιουλίου 2023.

(26) Βλέπε επίσημες αποφάσεις για την πράξη για τις ψηφιακές αγορές. 100044, 100040, 100035, 100027, 100026, 100025, 100024, 100020, 100018, 100017, 100016, 100013, 100011.

(27) Ευρωπαϊκή Επιτροπή, «Study on the impact of recent developments in digital advertising on privacy, publishers and advertisers» (Μελέτη σχετικά με τον αντίκτυπο των πρόσφατων εξελίξεων στον τομέα της ψηφιακής διαφήμισης στην ιδιωτική ζωή, τους εκδότες και τους διαφημιστές), σελ. 263-264.

(28) Κανονισμός (ΕΕ) 2022/2065 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 19ης Οκτωβρίου 2022, σχετικά με την ενιαία αγορά ψηφιακών υπηρεσιών και την τροποποίηση της οδηγίας 2000/31/ΕΚ (ΕΕ L 277 της 27.10.2022, σ. 1).

(29) Απόφαση σχετικά με την πράξη για τις ψηφιακές αγορές. 100015· Πράξη για τις ψηφιακές αγορές. 100028 και πράξη για τις ψηφιακές αγορές. 100034.

(30) Απόφαση σχετικά με την πράξη για τις ψηφιακές αγορές. 100047 και πράξη για τις ψηφιακές αγορές. 100022.

(31) Κανονισμός (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων) (ΕΕ L 119 της 4.5.2016, σ. 1).

(32) Σύνοδος κορυφής της G7 της Χιροσίμα, « Compendium of approaches to improving competition in digital markets », 8 Νοεμβρίου 2023.