European flag

Επίσημη Εφημερίδα
της Ευρωπαϊκής Ένωσης

EL

Σειρά C


C/2024/3807

23.7.2024

Συμπεράσματα του Συμβουλίου σχετικά με τη στήριξη των επηρεαστών γνώμης ως δημιουργών επιγραμμικού περιεχομένου

(C/2024/3807)

ΤΟ ΣΥΜΒΟΎΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΉΣ ΈΝΩΣΗΣ

ΕΚΤΙΜΏΝΤΑΣ ΌΤΙ

1.

Οι επηρεαστές γνώμης αποτελούν μέρος του παγκόσμιου οικοσυστήματος των μέσων ενημέρωσης. Καθώς τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και οι πλατφόρμες ανταλλαγής βίντεο που χρησιμοποιούν οι επηρεαστές γνώμης αποτελούν μέρος της καθημερινής ζωής πολλών Ευρωπαίων, οι επηρεαστές γνώμης έχουν ολοένα μεγαλύτερο αντίκτυπο στο διαδικτυακό περιεχόμενο και τις πληροφορίες στις οποίες έχουν πρόσβαση οι Ευρωπαίοι σε τακτική βάση·

2.

τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και οι πλατφόρμες ανταλλαγής βίντεο καθίστανται αναπόσπαστο στοιχείο για τη διαμόρφωση προσωπικών απόψεων, συμπεριφοράς, κοινωνικής συμμετοχής και ταυτότητας, συμπεριλαμβανομένης της ψυχοκοινωνικής ανάπτυξης, ιδίως κατά τη διάρκεια της εφηβείας. Λόγω της πολυμορφίας των επηρεαστών γνώμης, σχεδόν όλοι μπορούμε να βρούμε μια διαδικτυακή κοινότητα και να ενισχύσουμε το αίσθημα του ανήκειν μας. Ως εκ τούτου, οι επηρεαστές μπορούν να έχουν θετικό αντίκτυπο στο κοινό τους·

3.

εκτός από τα θετικά αποτελέσματα, το περιεχόμενο που δημιουργούν οι επηρεαστές γνώμης και η διαδικτυακή συμπεριφορά τους μπορούν επίσης να έχουν βλαβερές συνέπειες για τα άτομα, καθώς και για την κοινωνία στο σύνολό της. Η ψυχική και σωματική υγεία του κοινού τους, ιδίως των ανηλίκων, μπορεί να επηρεαστεί αρνητικά από κινδύνους εγγενείς στο επιγραμμικό περιβάλλον, όπως ο κυβερνοεκφοβισμός, η εσφαλμένη πληροφόρηση ή η παραπληροφόρηση και η επιβλαβής σύγκριση με τους επηρεαστές γνώμης. Επιπλέον, η εσφαλμένη πληροφόρηση και η παραπληροφόρηση από μέρους ορισμένων επηρεαστών μπορούν επίσης να έχουν αρνητικό αντίκτυπο σε κοινωνικό επίπεδο σε τομείς όπως η δημόσια υγεία και η δημοκρατία·

4.

ο αντίκτυπος των επηρεαστών εκτείνεται πέραν των εμπορικών τους δραστηριοτήτων. Οι επηρεαστές έχουν αντίκτυπο στο κοινό τους ικανό να επηρεάσει τη δημοκρατική συμπεριφορά, τις αξίες και τις πολιτικές απόψεις, καθώς και την υγεία, τις προσωπικές στάσεις και τις αποφάσεις σταδιοδρομίας. Πρέπει να έχουν επίγνωση του αντικτύπου τους και να διαθέτουν τις απαραίτητες δεξιότητες για τη διαχείρισή του και την προώθηση μιας θετικής και εποικοδομητικής διαδικτυακής παρουσίας·

5.

Οι επηρεαστές γνώμης χρησιμοποιούν τις τεχνικές και δημιουργικές δεξιότητές τους για να παράγουν και να επεξεργάζονται περιεχόμενο. Θα πρέπει να διαθέτουν δεξιότητες γραμματισμού στα μέσα επικοινωνίας, όπως αναλυτική και κριτική σκέψη, και θα πρέπει να συμπεριφέρονται υπεύθυνα. Θα πρέπει να έχουν αίσθημα ευθύνης έναντι του κοινού τους και να κατανοούν τον δυνητικό αντίκτυπο των δραστηριοτήτων τους, συμπεριλαμβανομένων των εμπορικών πρακτικών τους. Θα πρέπει να έχουν ιδιαίτερη επίγνωση του δυνητικού αντικτύπου στο κοινό τους και στην ευημερία του από την ανταλλαγή εσφαλμένων πληροφοριών και την παραπληροφόρηση, τη ρητορική μίσους στο διαδίκτυο, τον κυβερνοεκφοβισμό και κάθε άλλο παράνομο ή επιβλαβές περιεχόμενο. Επιπλέον, θα πρέπει να γνωρίζουν πώς να αντιδρούν κατάλληλα όταν αντιμετωπίζουν αυτά τα ζητήματα·

6.

οι επηρεαστές έχουν σημαντικό αντίκτυπο στα άτομα, τις κοινότητες, την κοινωνία στο σύνολό της και το οικοσύστημα των μέσων ενημέρωσης. Η στήριξή τους προκειμένου να κατανοήσουν τις σχετικές νομικές υποχρεώσεις τους και τα δικαιώματά τους, η ενίσχυση των δεξιοτήτων τους όσον αφορά τον γραμματισμό στα μέσα επικοινωνίας, καθώς και η υπεύθυνη συμπεριφορά τους, μπορούν να έχουν θετικό αντίκτυπο τόσο στους επηρεαστές γνώμης όσο και στο κοινό τους, συμβάλλοντας έτσι σε ένα ασφαλέστερο επιγραμμικό τοπίο των μέσων ενημέρωσης·

7.

Δεδομένου ότι οι επηρεαστές-παιδιά είναι ανήλικοι και οι ίδιοι, οι γονείς, οι κηδεμόνες τους και άλλοι ενήλικες φροντιστές φέρουν ευθύνη για την ευεξία και την ευαισθητοποίηση σχετικά με την υπεύθυνη διαδικτυακή συμπεριφορά των επηρεαστών ανηλίκων ανάλογα με την ηλικία τους. Η ευθύνη αυτή μειώνεται καθώς ο επηρεαστής ανηλίκων μεγαλώνει σε ηλικία. Οι γονείς, οι κηδεμόνες και οι φροντιστές θα πρέπει να ενημερώνονται οι ίδιοι και να ενημερώνουν τους επηρεαστές-παιδιά όσον αφορά τις σχετικές νομικές υποχρεώσεις και δικαιώματα και να ενισχύουν τις δεξιότητές τους όσον αφορά τον γραμματισμό στα μέσα επικοινωνίας και την υπεύθυνη συμπεριφορά τους·

8.

Σε πολλές περιπτώσεις, οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές ή άλλοι αρμόδιοι φορείς ενημερώνουν ήδη τους επηρεαστές σχετικά με τη σχετική νομοθεσία και ελέγχουν τη συμμόρφωσή τους με την ισχύουσα νομοθεσία· για παράδειγμα οι ρυθμιστικές αρχές του οπτικοακουστικού τομέα ελέγχουν τη συμμόρφωση με τις κανονιστικές διατάξεις για την εφαρμογή της οδηγίας για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων (1), και οι αρχές προστασίας των καταναλωτών και άλλοι αρμόδιοι φορείς ελέγχουν τη συμμόρφωση με τη νομοθεσία της ΕΕ για την προστασία των καταναλωτών, όπως η οδηγία για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές (2) και η οδηγία για τα δικαιώματα των καταναλωτών (3)·

9.

Οι πολιτικές, οι διεπαφές, οι λειτουργίες και οι αλγόριθμοι των επιγραμμικών πλατφορμών που χρησιμοποιούν οι επηρεαστές γνώμης, καθώς και οι υποχρεώσεις που απορρέουν από το δίκαιο της ΕΕ για τις εν λόγω πλατφόρμες έχουν αντίκτυπο στις δραστηριότητες των επηρεαστών γνώμης και στο περιεχόμενο που δημιουργούν·

10.

Οι επηρεαστές γνώμης συνιστούν μια πολύ ποικιλόμορφη ομάδα με λίγες αντιπροσωπευτικές οργανώσεις που θα μπορούσαν να αναλάβουν υποστηρικτικό ρόλο. Παρότι υπάρχουν τοπικοί και διεθνείς οργανισμοί άσκησης επιρροής, επικεντρώνονται κυρίως στην εκπροσώπηση των επιχειρηματικών συμφερόντων των επηρεαστών με τους οποίους συνεργάζονται·

11.

οι υφιστάμενες πολιτικές της ΕΕ για τον γραμματισμό στα μέσα ενημέρωσης και τον ψηφιακό γραμματισμό επικεντρώνονται στις ψηφιακές δεξιότητες και ικανότητες του κοινού των επηρεαστών γνώμης, συμπεριλαμβανομένων των ανηλίκων, προκειμένου να τους βοηθήσουν να συμμετέχουν με κριτικό πνεύμα στο επιγραμμικό περιεχόμενο που αναπτύσσουν και διαδίδουν οι επηρεαστές επιρροής. Αυτό περιλαμβάνει την ανάπτυξη κριτικής κατανόησης των εμπορικών και κοινωνικών συμφερόντων που μπορεί να βρίσκονται πίσω από το παραγόμενο περιεχόμενο και την οικοδόμηση ανθεκτικότητας έναντι επιβλαβών διαδικτυακών συνηθειών και πρακτικών, συμπεριλαμβανομένου του διαμοιρασμού εσφαλμένης πληροφόρησης και παραπληροφόρησης·

12.

εκτός από τις υφιστάμενες πρωτοβουλίες που στοχεύουν στον γραμματισμό στα μέσα επικοινωνίας του κοινού των επηρεαστών γνώμης, είναι αναγκαίο να ενισχυθεί περαιτέρω η ανάπτυξη των δεξιοτήτων γραμματισμού στα μέσα επικοινωνίας και η υπεύθυνη συμπεριφορά των ίδιων των επηρεαστών·

ΥΠΕΝΘΥΜΊΖΟΝΤΑΣ ΤΑ ΕΞΉΣ:

13.

Το δικαίωμα στην ελευθερία έκφρασης και πληροφόρησης για όλους, συμπεριλαμβανομένων των επηρεαστών γνώμης και του κοινού τους, κατοχυρώνεται στο άρθρο 11 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ·

14.

Η οδηγία για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων μπορεί να εφαρμόζεται στις δραστηριότητες των επηρεαστών γνώμης, εφόσον οι δραστηριότητές τους χαρακτηρίζονται ως υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων, με διάφορες προσεγγίσεις που υιοθετούν τα κράτη μέλη στον τομέα αυτό (4). Επιβάλλει απαιτήσεις σχετικά με ζητήματα όπως η διαφάνεια και η θεμιτότητα των οπτικοακουστικών εμπορικών ανακοινώσεων και η προστασία των ανηλίκων και άλλων ευάλωτων ομάδων από δυνητικά επιβλαβές περιεχόμενο. Η οδηγία για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων θεσπίζει επίσης ειδικούς κανόνες για το οπτικοακουστικό περιεχόμενο στις πλατφόρμες ανταλλαγής βίντεο, με αντίκτυπο στον τρόπο λειτουργίας των επηρεαστών στις πλατφόρμες αυτές και στην ποιότητα του περιεχομένου που παρέχουν. Τέλος, η οδηγία για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων προωθεί επίσης τις δεξιότητες γραμματισμού στα μέσα επικοινωνίας για όλους τους χρήστες των πλατφορμών ανταλλαγής βίντεο, για όσους χρησιμοποιούν τις πλατφόρμες αυτές για την ανάγνωση περιεχομένου και για όσους χρησιμοποιούν πλατφόρμες ανταλλαγής βίντεο για τη διανομή περιεχομένου που δημιούργησαν. Αυτό επιτυγχάνεται απαιτώντας από τις πλατφόρμες ανταλλαγής βίντεο να παρέχουν εργαλεία γραμματισμού στα μέσα επικοινωνίας και απαιτώντας από τα κράτη μέλη να προωθήσουν και να λάβουν μέτρα για την ανάπτυξη αυτών των δεξιοτήτων·

15.

Η πράξη για τις ψηφιακές υπηρεσίες (5) θεσπίζει εναρμονισμένους κανόνες και υποχρεώσεις για τους παρόχους επιγραμμικών πλατφορμών, οι οποίες χρησιμοποιούνται συχνά από επηρεαστές γνώμης ως τα προτιμώμενα μέσα διάδοσης περιεχομένου, όσον αφορά το παράνομο και επιβλαβές περιεχόμενο που διαδίδεται μέσω των υπηρεσιών τους, συμπεριλαμβανομένης της παραπληροφόρησης, του επιβλαβούς για ανηλίκους και άλλες ευάλωτες ομάδες περιεχομένου, και την προώθηση των πωλήσεων παραποιημένων αγαθών, καθώς και κανόνες για τη διαφάνεια του εμπορικού περιεχομένου. Ως εκ τούτου, η πράξη για τις ψηφιακές υπηρεσίες επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο οι επηρεαστές μπορούν να χρησιμοποιούν επιγραμμικές πλατφόρμες για τη διάδοση του περιεχομένου τους·

16.

Η πράξη για την τεχνητή νοημοσύνη (ΤΝ) (6) θεσπίζει εναρμονισμένους κανόνες που αποσκοπούν στην προστασία της υγείας, της ασφάλειας και των θεμελιωδών δικαιωμάτων, καθώς και της δημοκρατίας, του κράτους δικαίου και της προστασίας του περιβάλλοντος από τις επιβλαβείς επιπτώσεις της ΤΝ, προωθώντας παράλληλα την αξιόπιστη και ανθρωποκεντρική ΤΝ και στηρίζοντας την καινοτομία. Αυτό υποχρεώνει τους επηρεαστές που ενδέχεται να χρησιμοποιούν ΤΝ στη διαδικασία παραγωγής να απέχουν από ορισμένες απαγορευμένες πρακτικές ΤΝ, να ενημερώνουν το κοινό τους όταν αλληλεπιδρούν με ένα σύστημα ΤΝ και να επισημαίνουν σαφώς τα προϊόντα βαθυπαραποίησης (deepfakes)·

17.

Ο κανονισμός για τη διαφάνεια και τη στόχευση της πολιτικής διαφήμισης (7) εφαρμόζεται σε επηρεαστές όταν παρέχουν πολιτική διαφήμιση δυνάμει του κανονισμού. Θεσπίζει την υποχρέωση των επηρεαστών να περιλαμβάνουν επισήμανση και άλλες πληροφορίες σχετικά με τις διαφημίσεις τους, τις οποίες πρέπει να διευκολύνουν οι πάροχοι επιγραμμικών πλατφορμών, και επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο οι επηρεαστές μπορούν να διαδίδουν περιεχόμενο αυτού του είδους·

18.

Η ευρωπαϊκή πράξη για την ελευθερία των μέσων ενημέρωσης (8) θεσπίζει κοινούς κανόνες για την εύρυθμη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς υπηρεσιών μέσων ενημέρωσης, διασφαλίζοντας παράλληλα ένα ανεξάρτητο και πλουραλιστικό περιβάλλον μέσων ενημέρωσης, το οποίο μπορεί να έχει αντίκτυπο στις δραστηριότητες των επηρεαστών γνώμης, για παράδειγμα όταν οι επηρεαστές έχουν χαρακτηριστεί πάροχοι υπηρεσιών μέσων ενημέρωσης·

19.

Ο γενικός κανονισμός για την προστασία δεδομένων (ΓΚΠΔ) (9) θεσπίζει κανόνες σχετικά με την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας και της προστασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και κανόνες σχετικά με την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα. Οι κανόνες αυτοί μπορούν να επηρεάσουν τις δραστηριότητες των επηρεαστών.

20.

Η ευρωπαϊκή νομοθεσία για την προστασία των καταναλωτών, όπως η οδηγία για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές και η οδηγία για τα δικαιώματα των καταναλωτών, εφαρμόζεται στις εμπορικές δραστηριότητες των επηρεαστών, για παράδειγμα όταν προωθούν ή υποστηρίζουν επιχειρήσεις ή εμπορικά σήματα, διαφημίζουν προϊόντα ή πωλούν υπηρεσίες μέσω του διαδικτύου σε καταναλωτές. Η οδηγία για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές απαιτεί όλες οι εμπορικές επικοινωνίες να γνωστοποιούνται σαφώς στους καταναλωτές, ανεξάρτητα από την τεχνολογία ή τον δίαυλο που χρησιμοποιείται για την εν λόγω επικοινωνία μεταξύ επιχειρήσεων και καταναλωτών. Απαγορεύει επίσης στους επηρεαστές να παρουσιάζονται ψευδώς ως καταναλωτές και να κάνουν οποιεσδήποτε άμεσες εκκλήσεις προς τα παιδιά για αγορά προϊόντων.

21.

Η ευρωπαϊκή νομοθεσία για τη διανοητική ιδιοκτησία παρέχει στους επηρεαστές γνώμης εργαλεία για την προστασία και την προώθηση του έργου τους, στηρίζοντας παράλληλα τη δημιουργικότητά τους. Παράλληλα, η νομοθεσία περί διανοητικής ιδιοκτησίας απαγορεύει στους επηρεαστές να αναπαράγουν ή να θέτουν χωρίς άδεια στη διάθεση του κοινού περιεχόμενο που προστατεύεται από δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας και/ή συναφή δικαιώματα που έχουν δημιουργηθεί από άλλους·

22.

η ευρωπαϊκή στρατηγική για ένα καλύτερο διαδίκτυο για τα παιδιά (BIK+) (10) έχει ως στόχο να διασφαλίσει την προστασία, τον σεβασμό και την ενδυνάμωση των ανηλίκων στο διαδίκτυο κατά τη νέα ψηφιακή δεκαετία σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές ψηφιακές αρχές (11). Προς τον σκοπό αυτό περιλαμβάνει μέτρα για τη στήριξη ασφαλών και ηλικιακά κατάλληλων εμπειριών για τους ανηλίκους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και στις πλατφόρμες ανταλλαγής βίντεο, την ψηφιακή ενδυνάμωση και την ενεργό συμμετοχή των παιδιών και των νέων·

23.

Η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα του Παιδιού (UNCRC) αναγνωρίζει τα δικαιώματα των παιδιών, συμπεριλαμβανομένων των επηρεαστών-παιδιών, όπως το δικαίωμα στην ιδιωτική ζωή και το δικαίωμα προστασίας από την οικονομική εκμετάλλευση·

24.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση προωθεί τον γραμματισμό των Ευρωπαίων στα μέσα επικοινωνίας, συμπεριλαμβανομένων των ανηλίκων, μέσω πολιτικών και μέσων όπως το πρόγραμμα «Δημιουργική Ευρώπη» (12), το Erasmus+ (13), το Ευρωπαϊκό Σώμα Αλληλεγγύης (14), το σχέδιο δράσης για την ψηφιακή εκπαίδευση (15) και η οδηγία για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων, για παράδειγμα μέσω μέτρων για τον γραμματισμό στα μέσα επικοινωνίας που εγκρίνονται σε εθνικό επίπεδο, και μέσω της στήριξης του Ευρωπαϊκού Παρατηρητηρίου Ψηφιακών Μέσων και των περιφερειακών κόμβων του σε ολόκληρη την Ένωση·

25.

Ο νομικός κόμβος για τους επηρεαστές (ILH) που αναπτύχθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή περιλαμβάνει συλλογή υλικού με μαθήματα κατάρτισης βίντεο, γραπτές νομικές ενημερώσεις και επισκοπήσεις σημαντικών νόμων και υποθέσεων, καθώς και συνδέσμους προς τις αρμόδιες εθνικές αρχές προστασίας των καταναλωτών και περαιτέρω φορείς. Μέσω αυτών των πόρων, οι επηρεαστές και το ευρύ κοινό μπορούν να εξοικειωθούν με τα ευρωπαϊκά πρότυπα προστασίας των καταναλωτών που πρέπει να εφαρμόζονται κατά τη διαφήμιση, την πώληση αγαθών και την παροχή υπηρεσιών·

ΚΑΛΕΊ ΤΑ ΚΡΆΤΗ ΜΈΛΗ, ΣΤΟ ΚΑΤΆΛΛΗΛΟ ΕΠΊΠΕΔΟ:

26.

να εξετάσουν την αυξανόμενη σημασία των επηρεαστών στο παγκόσμιο οικοσύστημα των μέσων ενημέρωσης και την εφαρμογή των υφιστάμενων μέσων, κατά περίπτωση, καθώς και την προσαρμογή των πρωτοβουλιών γραμματισμού στα μέσα επικοινωνίας για τους επηρεαστές γνώμης και το κοινό τους·

27.

να διευκολύνουν τον πολιτικό διάλογο με επηρεαστές γνώμης, μεταξύ άλλων μέσω αναδυόμενων αντιπροσωπευτικών οργανώσεων·

28.

να καταβάλουν προσπάθειες για να διασφαλίσουν ότι οι επηρεαστές γνώμης κατανοούν και συμμορφώνονται με τη σχετική εθνική και ευρωπαϊκή νομοθεσία, συμπεριλαμβανομένων των προαναφερόμενων νομικών πράξεων, καθιστώντας τους εφαρμοστέους κανόνες διαθέσιμους με εύκολα προσβάσιμο και κατανοητό τρόπο·

29.

να στηρίξουν τις αναδυόμενες αντιπροσωπευτικές οργανώσεις στη συστηματική ευαισθητοποίηση των επηρεαστών σχετικά με τον ρόλο τους στο οικοσύστημα των μέσων ενημέρωσης και τον αντίκτυπο που έχουν στο κοινό τους·

30.

να στηρίξουν τη συνεπή ανάπτυξη μιας συνεκτικής προσέγγισης για την ενίσχυση των δεξιοτήτων γραμματισμού στα μέσα επικοινωνίας και της υπεύθυνης συμπεριφοράς των επηρεαστών γνώμης μέσω εφαρμόσιμων μέτρων, όπως προγράμματα κατάρτισης, εκστρατείες ευαισθητοποίησης και πρωτοβουλίες που ενισχύουν την αναλυτική και κριτική τους σκέψη·

31.

να διερευνήσουν τις δυνατότητες ανταλλαγής ορθών πρακτικών μεταξύ οργανώσεων που αναλαμβάνουν υποστηρικτικό ρόλο για τους επηρεαστές γνώμης, όπως οι αναδυόμενες αντιπροσωπευτικές οργανώσεις και οι φορείς των επηρεαστών μέσω πρωτοβουλιών όπως φόρουμ συζήτησης ή κόμβοι γνώσης·

ΚΑΛΕΊ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΉ ΕΠΙΤΡΟΠΉ:

32.

να εξετάσει μια συνεκτική προσέγγιση για τους επηρεαστές γνώμης σε όλους τους σχετικούς τομείς πολιτικής, με έμφαση στην υπεύθυνη συμπεριφορά, μεταξύ άλλων με την προώθηση πανευρωπαϊκών μηχανισμών αυτορρύθμισης, λαμβάνοντας υπόψη τις νομικές υποχρεώσεις και τα δικαιώματά τους, καθώς και ενισχύοντας τις δεξιότητες γραμματισμού στα μέσα επικοινωνίας και την υπεύθυνη συμπεριφορά τους με σκοπό την προώθηση της ψηφιακής ευημερίας και υγιών διαδικτυακών πρακτικών·

33.

να διερευνήσει το δυναμικό της υφιστάμενης στήριξης από κονδύλια της ΕΕ και προγράμματα της ΕΕ που σχετίζονται με την εκπαίδευση και τον γραμματισμό στα μέσα επικοινωνίας για τη στήριξη των οργανισμών που εργάζονται για τη βελτίωση των δεξιοτήτων γραμματισμού στα μέσα επικοινωνίας και της υπεύθυνης συμπεριφοράς των επηρεαστών γνώμης, καθώς και τη διερεύνηση συνεργειών μεταξύ αυτών των μέσων·

34.

να προσπαθήσει να ενημερώνει τον νομικό κόμβο για τους επηρεαστές σχετικά με τις εξελίξεις της πολιτικής της ΕΕ για τα μέσα ενημέρωσης που αφορούν τους επηρεαστές γνώμης και να παρουσιάζει τις πληροφορίες σχετικά με τη νομοθεσία με εύκολα προσβάσιμο και κατανοητό τρόπο, όπως η επικοινωνία με επηρεαστές γνώμης στη γλώσσα τους. να διερευνήσει τρόπους συμπερίληψης πληροφοριών σχετικά με πρωτοβουλίες που ενισχύουν τις δεξιότητες των επηρεαστών στα μέσα επικοινωνίας και την υπεύθυνη συμπεριφορά, όπως προγράμματα κατάρτισης, εργαλεία και υλικό·

35.

να εξετάσει, στο πλαίσιο της στρατηγικής BIK+, τον αντίκτυπο των επηρεαστών στους ανηλίκους, και τη θέση των επηρεαστών-παιδιών και τον αντίκτυπο στην ευημερία τους·

ΚΑΛΕΊ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΉ ΕΠΙΤΡΟΠΉ ΚΑΙ ΤΑ ΚΡΆΤΗ ΜΈΛΗ, ΣΤΟ ΠΛΑΊΣΙΟ ΤΩΝ ΑΝΤΊΣΤΟΙΧΩΝ ΑΡΜΟΔΙΟΤΉΤΩΝ ΤΟΥΣ ΚΑΙ ΤΗΡΟΥΜΈΝΗΣ ΔΕΌΝΤΩΣ ΤΗΣ ΑΡΧΉΣ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΌΤΗΤΑΣ:

36.

να αναπτύξουν πολιτικές και μέσα για την προώθηση της υπεύθυνης συμπεριφοράς των επηρεαστών έναντι του κοινού τους, συνεχίζοντας παράλληλα τις πρωτοβουλίες για την ενίσχυση του γραμματισμού στα μέσα ενημέρωσης και του ψηφιακού γραμματισμού του κοινού των επηρεαστών γνώμης·

37.

να ενθαρρύνει και να στηρίξει, με κατάλληλους τρόπους, τις αναδυόμενες αντιπροσωπευτικές οργανώσεις, τους φορείς των επηρεαστών, τους κατόχους εμπορικών ονομασιών και άλλους σχετικούς φορείς στην ανάπτυξη αυτορρυθμιστικών φορέων ή μηχανισμών, συμπεριλαμβανομένου πιθανού κώδικα δεοντολογίας ή παρόμοιων πρωτοβουλιών για επηρεαστές γνώμης·

38.

να εμπλέξει τους επηρεαστές στην ανάπτυξη των πτυχών της πολιτικής για τα μέσα ενημέρωσης που ενδέχεται να έχουν αντίκτυπο στους ίδιους·

39.

να προωθήσει την ανάπτυξη γνώσεων και την έρευνα σχετικά με τη θέση και την ευεξία των επηρεαστών-παιδιών και τον ρόλο των επηρεαστών γνώμης στο οικοσύστημα των μέσων ενημέρωσης, συμπεριλαμβανομένου του αντικτύπου που έχουν στην κοινωνία και ιδίως στους ανηλίκους, με βάση, μεταξύ άλλων, τα αποτελέσματα των έργων «Ορίζων 2020» και «Ορίζων Ευρώπη» (16)·

40.

να αξιολογήσει τα αποτελέσματα των μέτρων που λαμβάνονται για τη στήριξη των επηρεαστών και να διευκολύνει την ανταλλαγή ορθών πρακτικών όσον αφορά τη στήριξη των επηρεαστών γνώμης σε όλα τα κράτη μέλη·

41.

να διασφαλίσει ότι τα μέτρα που στοχεύουν τους ανηλίκους στο πλαίσιο της στρατηγικής BIK+ εξακολουθούν να ενδυναμώνουν τους γονείς και τους εκπαιδευτές με τα κατάλληλα εργαλεία και να συμβαδίζουν με το συνεχώς εξελισσόμενο ψηφιακό περιβάλλον, συνεκτιμώντας τον αντίκτυπο στους επηρεαστές γνώμης και τον αντίκτυπο των επηρεαστών γνώμης σε τρίτους·

42.

να εξετάσει τις επιπτώσεις της αυξημένης χρήσης της ΤΝ από επηρεαστές και την εφαρμογή των απαιτήσεων επισήμανσης σύμφωνα με την πράξη για την ΤΝ.

(1)   ΕΕ L 95 της 15.4.2010, σ. 1 και ΕΕ L 303 της 28.11.2018, σ. 69

(2)   ΕΕ L 149 της 11.6.2005, σ. 22

(3)   ΕΕ L 304 της 22.11.2011, σ. 64

(4)  Βλ. Ομάδα των ευρωπαϊκών ρυθμιστικών αρχών για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων (ERGA) (2021), «Analysis and recommendations concerning the regulation of vloggers» (Ανάλυση και συστάσεις σχετικά με τη ρύθμιση των vloggers), ERGA (2022), «How to identify and localise vloggers and regulate their commercial communication?» (Προσδιορισμός και εντοπισμός των vloggers και ρύθμιση της εμπορικής τους επικοινωνίας), ERGA (2023), «Learning from the practical experience of NRA’s in the regulation of vloggers», (Διδάγματα από την πρακτική εμπειρία των εθνικών ρυθμιστικών αρχών στην υπαγωγή των vloggers σε ρυθμίσεις») και Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο του Οπτικοακουστικού Τομέα (2022), «Mapping report on the rules applicable to video sharing platforms — Focus on commercial communications» (Χαρτογράφηση των κανόνων που εφαρμόζονται στις πλατφόρμες ανταλλαγής βίντεο - Εστίαση στις εμπορικές επικοινωνίες).

(5)   ΕΕ L 277 της 27.10.2022, σ. 1

(6)   ΕΕ L, 2024/1689, 12.7.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/1689/oj

(7)   ΕΕ L, 2024/900, 20.3.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/900/oj

(8)   ΕΕ L, 2024/1083, 17.4.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/1083/oj

(9)   ΕΕ L 119 της 4.5.2016, σ. 1

(10)   https://digital-strategy.ec.europa.eu/el/policies/strategy-better-internet-kids

(11)  Ευρωπαϊκή διακήρυξη σχετικά με τα ψηφιακά δικαιώματα και τις ψηφιακές αρχές για την ψηφιακή δεκαετία, ΕΕ C 23 της 23.1.2023, σ. 1.

(12)   ΕΕ L 189 της 28.5.2021, σ. 34

(13)   ΕΕ L 189 της 28.5.2021, σ. 1

(14)   ΕΕ L 202 της 8.6.2021, σ. 32

(15)  COM/2020/624 final

(16)  Για παράδειγμα DIACOMET - https://cordis.europa.eu/project/id/101094816


ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

Ορισμοί

Για τους σκοπούς των παρόντων συμπερασμάτων του Συμβουλίου:

Ως «επηρεαστές γνώμης» νοούνται οι δημιουργοί επιγραμμικού περιεχομένου που αναρτούν περιεχόμενο σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης ή σε πλατφόρμες ανταλλαγής βίντεο, μέσω των οποίων επηρεάζουν την κοινωνία, την κοινή γνώμη και τις προσωπικές απόψεις του κοινού τους, το οποίο συχνά προβάλλεται μέσω του προσωπικού τους παραδείγματος, σε μια σχέση με το κοινό τους που βασίζεται στην αυθεντικότητα. Οι επηρεαστές έχουν συχνά εμπορική πρόθεση και συνεργάζονται με εμπορικούς παράγοντες μέσω διαφόρων επιχειρηματικών μοντέλων για σκοπούς οικονομικής εκμετάλλευσης. Οι επηρεαστές γνώμης μπορούν επίσης να συμμετέχουν σε δραστηριότητες εκτός διαδικτύου, όπως η παροχή στήριξης, οι συναντήσεις με τους πελάτες και η δημιουργία σειράς προϊόντων. Οι εν λόγω εκτός διαδικτύου δραστηριότητες δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των παρόντων συμπερασμάτων του Συμβουλίου.

Ως «επηρεαστές-παιδιά» ή «παιδιά επηρεαστές» νοούνται οι επηρεαστές ηλικίας κάτω των 18 ετών.


ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2024/3807/oj

ISSN 1977-0901 (electronic edition)