Γονική μέριμνα και προστασία των παιδιών (Σύμβαση της Χάγης)

ΒΑΣΙΚΑ ΣΗΜΕΙΑ

• Η σύμβαση συνήφθη στο πλαίσιο της διάσκεψης της Χάγης για το ιδιωτικό διεθνές δίκαιο.
• Καλύπτειτη δικαιοδοσία, την αναγνώριση και την εκτέλεση αποφάσεων σε γαμικές διαφορές και διαφορές γονικής μέριμνας .

Τι καλύπτεται;

Η σύμβαση επιδιώκει να παράσχει διεθνή προστασία για τα παιδιά έως 18 ετών, καθορίζοντας:

• ποια χώρα έχει τη δικαιοδοσία να λάβει μέτρα για να προστατεύσει ένα παιδί ή την περιουσία του·
• ποιο δίκαιο ισχύει για την άσκηση αυτής της δικαιοδοσίας·
• ποιο δίκαιο ισχύει για τη γονική μέριμνα·
• ότι τα μέτρα προστασίας αναγνωρίζονται και επιβάλλονται σε όλες τις συμβαλλόμενες χώρες·
• τη συνεργασία μεταξύ των συμβαλλόμενων χωρών.

Τα μέτρα που αποσκοπούν στην προστασία ενός παιδιού αφορούν:

• τη γονική μέριμνα
• τα δικαιώματα επιμέλειας
• την κηδεμονία
• τον τρόπο εκπροσώπησης του παιδιού
• την τοποθέτηση του παιδιού σε ανάδοχη οικογένεια ή άλλη φροντίδα
• την επίβλεψη της εν λόγω φροντίδας
• τον τρόπο διαχείρισης της περιουσίας του παιδιού.

Ποια χώρα είναι αρμόδια;

Η χώρα που έχει δικαιοδοσία να παρέχει μέτρα προστασίας είναι εν γένει η χώρα όπου το παιδί συνήθως διαμένει.

Είναι η χώρα στην οποία βρίσκονται

• παιδιά πρόσφυγες ή διεθνώς εκτοπισθέντα παιδιά·
• παιδιά των οποίων η συνήθης χώρα διαμονής δεν μπορεί να αποδειχθεί·
• καταστάσεις έκτακτης ανάγκης (προαιρετικά).

Εξαίρεση

Σε μια συγκεκριμένη περίπτωση, αν μια άλλη χώρα φαίνεται να είναι καλύτερα σε θέση να αξιολογήσει το βέλτιστο συμφέρον του παιδιού, τότε μπορεί να της επιτραπεί να ασκήσει τη δικαιοδοσία.

Ποιο δίκαιο εφαρμόζεται;

• Η χώρα που ασκεί τη δικαιοδοσία το πράττει δυνάμει του δικού της δικαίου.
• Κατ' εξαίρεση, μπορεί να εφαρμόσει ή να λάβει υπόψη το δίκαιο άλλης χώρας η οποία συνδέεται στενά με την κατάσταση —αν αυτό είναι προς το συμφέρον του παιδιού.
• Μια χώρα μπορεί να αρνηθεί να εφαρμόσει το δίκαιο που ορίζεται από τη σύμβαση για αιτιολογημένους λόγους δημόσιας τάξης και προς το συμφέρον του παιδιού.

Αναγνώριση & επιβολή

• Τα μέτρα που λαμβάνει μια συμβαλλόμενη χώρα στο πλαίσιο της παρούσας σύμβασης για την προστασία ενός παιδιού ή της περιουσίας του πρέπει να αναγνωρίζονται σε όλες τις άλλες συμβαλλόμενες χώρες.
• Μόνο σε περιορισμένο αριθμό περιπτώσεων, όπως ορίζεται στη σύμβαση, μπορεί μια χώρα να αρνηθεί την αναγνώριση.
• Όταν τα μέτρα προστασίας καθίστανται εκτελεστά σε άλλη χώρα, η χώρα πρέπει να τα επιβάλει σαν να τα είχε λάβει μόνη της, και να το πράττει σύμφωνα με το δίκαιό της.

Συνεργασία

• Κάθε συμβαλλόμενη χώρα θα πρέπει να ορίσει μία ή περισσότερες κεντρικές αρχές για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων που της επιβάλλονται από τη σύμβαση.
• Αυτές οι αρχές πρέπει να συνεργάζονται και να ανταλλάσσουν πληροφορίες μεταξύ τους, καθώς και να προωθούν τη συνεργασία σε τέτοιες περιπτώσεις μεταξύ των εθνικών τους αρχών.