Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα — στενή συνεργασία στο πλαίσιο του Ενιαίου Εποπτικού Μηχανισμού με κράτη μέλη της ΕΕ που δεν ανήκουν στη ζώνη του ευρώ

ΒΑΣΙΚΑ ΣΗΜΕΙΑ

Το ευρωπαϊκό σύστημα τραπεζικής εποπτείας (ΕΕΜ) καθιερώθηκε ως το σύστημα τραπεζικής εποπτείας που αποτελείται από την ΕΚΤ και τις εθνικές αρμόδιες αρχές (ΕΑΑ) των συμμετεχόντων κρατών μελών της προκειμένου να εξασφαλισθούν ασφαλείς και εύρωστες τράπεζες, ένα σταθερό και ολοκληρωμένο χρηματοπιστωτικό σύστημα και η συνεπής εποπτεία όλων των τραπεζών. Όλες οι χώρες της ζώνης του ευρώ συμμετέχουν αυτόματα στην ευρωπαϊκή τραπεζική εποπτεία.

Τα κράτη μέλη που δεν χρησιμοποιούν το ευρώ μπορούν να συμμετάσχουν στον ΕΕΜ ζητώντας τη στενή συνεργασία μεταξύ της ΕΚΤ και της ΕΑΑ τους. Μόλις καθιερωθεί στενή συνεργασία, αυτά τα κράτη μέλη μπορούν να ενταχθούν τόσο στον ΕΕΜ όσο και στον Ενιαίο Μηχανισμό Εξυγίανσης, ο οποίος διασφαλίζει την ομαλή εξυγίανση των προβληματικών τραπεζών.

Η καθιέρωση στενής συνεργασίας συμβάλλει στην ασφάλεια και την ευρωστία των τραπεζών και ενισχύει τη διαδικασία χρηματοοικονομικής ολοκλήρωσης στην ενιαία αγορά.

Στο πλαίσιο της στενής συνεργασίας, οι ΕΑΑ υποχρεούνται να λάβουν οποιοδήποτε μέτρο σε σχέση με εποπτευόμενες οντότητες κατόπιν αιτήματος της ΕΚΤ. Οι νομικές πράξεις που έχουν εκδοθεί από την ΕΚΤ είναι δεσμευτικές και εκτελεστές και οι ΕΑΑ πρέπει να παρέχουν στην ΕΚΤ όλες τις απαραίτητες πληροφορίες για τους σκοπούς της εκτέλεσης των εποπτικών καθηκόντων στο πλαίσιο του ΕΕΜ.

Ο κανονισμός ΕΕΜ, ο κανονισμός πλαίσιο ΕΕΜ και η απόφαση της ΕΚΤ για τη στενή συνεργασία περιγράφουν τη διαδικασία καθιέρωσης στενής συνεργασίας και τον τρόπο λειτουργίας της.

Βήματα για την καθιέρωση στενής συνεργασίας:

1. το κράτος μέλος της ΕΕ που δεν ανήκει στη ζώνη του ευρώ ζητά επίσημα να καθιερωθεί στενή συνεργασία στο πλαίσιο του ΕΕΜ·
2. το κράτος μέλος της ΕΕ που δεν ανήκει στη ζώνη του ευρώ προετοιμάζει και εγκρίνει εθνική νομοθεσία που επιτρέπει στην ΕΚΤ να ασκεί τα εποπτικά της καθήκοντα στο πλαίσιο της στενής συνεργασίας και η ΕΚΤ αξιολογεί τη νομοθεσία αυτή·
3. η ΕΚΤ προβαίνει σε εκτενή αξιολόγηση των τραπεζών του ενδιαφερόμενου κράτους μέλους, παρόμοια με εκείνη που πραγματοποιήθηκε στις τράπεζες της ζώνης του ευρώ το 2014 πριν από τη συγκρότηση του ΕΕΜ·
4. η ΕΚΤ εκδίδει απόφαση που υποδεικνύει τον τρόπο μεταβίβασης των εποπτικών καθηκόντων στην ΕΚΤ και το πότε θα αρχίσει η στενή συνεργασία.

Εποπτεία με στενή συνεργασία.

• Μόλις καθιερωθεί η στενή συνεργασία, το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος της ΕΕ καθίσταται μέλος του ΕΕΜ και η ΕΑΑ του είναι σε ανάλογη θέση με όλες τις άλλες ΕΑΑ των κρατών μελών της ΕΕ που συμμετέχουν στον ΕΕΜ. Αυτό σημαίνει ότι σημαντικά πιστωτικά ιδρύματα στις χώρες που συμμετέχουν σε στενή συνεργασία θα εποπτεύονται από την ΕΚΤ μέσω οδηγιών που δίδονται στις ΕΑΑ και τα πιστωτικά ιδρύματα που χαρακτηρίζονται ως λιγότερο σημαντικά θα συνεχίσουν να εποπτεύονται από τις ΕΑΑ, με την ΕΚΤ να ασκεί εποπτικό ρόλο.

Αναστολή ή λύση της στενής συνεργασίας:

• η ΕΚΤ μπορεί να αναστείλει τη στενή συνεργασία μέχρι και έξι μήνες, αιτιολογώντας την απόφασή της·
• η λύση της στενής συνεργασίας μπορεί να ξεκινήσει από την ΕΚΤ ή από το κράτος μέλος της ΕΕ με το οποίο υπάρχει στενή συνεργασία.

Όταν ένα κράτος μέλος με το οποίο υπάρχει στενή συνεργασία πληροί τις αναγκαίες προϋποθέσεις για την υιοθέτηση του ευρώ και το εν λόγω κράτος μέλος υιοθετεί το ευρώ, γίνεται μέλος του Ευρωσυστήματος.