Εφαρμοστέο δίκαιο στο διαζύγιο και τον δικαστικό χωρισμό

ΒΑΣΙΚΑ ΣΗΜΕΙΑ

Συμμετέχουσες χώρες

Ο κανονισμός ισχύει για 17 κράτη μέλη που συμμετέχουν σε ενισχυμένη συνεργασία για το θέμα αυτό: Βέλγιο, Βουλγαρία, Γερμανία, Εσθονία, Ελλάδα, Ισπανία, Γαλλία, Ιταλία, Λετονία, Λιθουανία, Λουξεμβούργο, Ουγγαρία, Μάλτα, Αυστρία, Πορτογαλία, Ρουμανία και Σλοβενία.

Άλλα κράτη μέλη μπορούν να ενταχθούν οποιαδήποτε στιγμή.

Από πότε εφαρμόζονται ο κανονισμός;

Εφαρμόζεται όταν πρόκειται για σύγκρουση εθνικών κανόνων δικαίου σε περιπτώσεις διαζυγίου και δικαστικού χωρισμού, δηλαδή όταν πολλά εθνικά δίκαια θα μπορούσαν να εφαρμοστούν στο ίδιο διαζύγιο ή δικαστικό χωρισμό (για παράδειγμα, το εθνικό δίκαιο της χώρας της ιθαγένειας των συζύγων ή το εθνικό δίκαιο της χώρας του κύριου τόπου διαμονής τους).

Δεν εφαρμόζεται στα ακόλουθα ζητήματα:

• στη δικαιοπρακτική ικανότητα των φυσικών προσώπων·
• στην ύπαρξη, το κύρος ή την αναγνώριση ενός γάμου·
• στην ακύρωση ενός γάμου·
• στο όνομα των συζύγων·
• στα περιουσιακά αποτελέσματα του διαζυγίου ή του δικαστικού χωρισμού·
• στη γονική μέριμνα·
• στις υποχρεώσεις διατροφής·
• σε καταπιστεύματα ή διαδοχές.

Επιλογή δικαίου

Οι σύζυγοι δύνανται να συνάψουν επίσημη συμφωνία επιλέγοντας ποιο εθνικό δίκαιο θα εφαρμοστεί στο διαζύγιο ή στον δικαστικό χωρισμό τους, εφόσον πρόκειται για το δίκαιο:

• της χώρας στην οποία βρίσκεται ο κύριος τόπος διαμονής των συζύγων κατά τον χρόνο της σύναψης της σύμβασης· ή
• της χώρας στην οποία οι σύζυγοι είχαν την τελευταία κύρια κατοικία τους, εφόσον ο ένας εκ των συζύγων εξακολουθεί να διαμένει στην εν λόγω χώρα κατά τον χρόνο σύναψης της συμφωνίας· ή
• της χώρας της ιθαγένειας ενός εκ των συζύγων κατά τον χρόνο σύναψης της συμφωνίας· ή
• της χώρας στην οποία εκδικάζεται η υπόθεση.

Δύναται να συναφθεί και να τροποποιηθεί συμφωνία μεταξύ των συζύγων ανά πάσα στιγμή μέχρις ότου η υπόθεση να παραπεμφθεί ενώπιον του δικαστηρίου.

Περίπτωση μη επιλογής δικαίου

Αν οι σύζυγοι δεν επιλέξουν το δίκαιο που πρέπει να εφαρμοστεί στο διαζύγιο ή στον δικαστικό χωρισμό, η υπόθεση θα διέπεται από το δίκαιο της χώρας:

1. στην οποία οι σύζυγοι διατηρούν την κύρια κατοικία τους κατά τον χρόνο παραπομπής της υπόθεσης στο δικαστήριο ή, ελλείψει αυτής,
2. της τελευταίας κύριας κατοικίας των συζύγων, υπό την προϋπόθεση ότι η διαμονή αυτή δεν έπαυσε να υφίσταται 1 έτος και πλέον πριν από την υποβολή αγωγής στο δικαστήριο και εφόσον ο ένας εκ των συζύγων εξακολουθεί να διαμένει στη συγκεκριμένη χώρα κατά τον χρόνο παραπομπής της υπόθεσης στο δικαστήριο ή, ελλείψει αυτής,
3. της ιθαγένειας των δύο συζύγων κατά τον χρόνο παραπομπής της υπόθεσης στο δικαστήριο ή, ελλείψει αυτής,
4. στην οποία εκδικάζεται η υπόθεση.

Εάν το εθνικό δίκαιο που εφαρμόζεται στην υπόθεση δεν περιλαμβάνει νόμο περί διαζυγίου ή δεν παρέχει στον έναν εκ των συζύγων ισότιμη πρόσβαση σε διαζύγιο ή δικαστικό χωρισμό λόγω του φύλου τους, θα εφαρμόζεται το δίκαιο της χώρας στην οποία εκδικάζεται η υπόθεση.