Η στρατηγική της ΕΕ για τη βιώσιμη ανάπτυξη στους τομείς της θάλασσας και της ναυτιλίας: Γαλάζια ανάπτυξη
ΣΎΝΟΨΗ
Οι θαλάσσιες και ναυτιλιακές δραστηριότητες παρέχουν απασχόληση σε 5,4 εκατομμύρια άτομα στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) και αντιπροσωπεύουν ακαθάριστη προστιθέμενη αξία που ανέρχεται σε περίπου 500 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως. Το 2012 η ΕΕ παρουσίασε μια μακροπρόθεσμη στρατηγική για την αξιοποίηση του δυναμικού των ωκεανών και των θαλασσών της.
ΤΙ ΠΡΟΒΛΈΠΕΙ Η ΠΑΡΟΎΣΑ ΑΝΑΚΟΊΝΩΣΗ;
Με την ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής εγκαινιάζεται η στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τον τομέα της θάλασσας και της ναυτιλίας. Η στρατηγική, που φέρει τον τίτλο «Γαλάζια ανάπτυξη», αποτελεί τη συμβολή αυτού του τομέα στην επίτευξη των στόχων της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» για την έξυπνη, βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη. Βασίζεται στην Ολοκληρωμένη Θαλάσσια Πολιτική της Επιτροπής, που εγκαινιάστηκε το 2007.
ΒΑΣΙΚΆ ΣΗΜΕΊΑ
Η στρατηγική «Γαλάζια ανάπτυξη» εστιάζεται στο δυναμικό των τομέων της θάλασσας και της ναυτιλίας (γαλάζια οικονομία), ώστε να συμβάλουν στη βιώσιμη οικονομική ανάκαμψη της ΕΕ και, ειδικότερα, στη δημιουργία νέων θέσεων απασχόλησης και στην προώθηση της καινοτομίας και της βιώσιμης ανάπτυξης.
Οι παράκτιες περιφέρειες και οι ακτές τους, λόγω της μοναδικής γεωγραφικής θέσης τους (εξωστρεφής γεωγραφικός χαρακτήρας), υπήρξαν παραδοσιακά κέντρα νέων ιδεών και καινοτομίας. Ωστόσο, αναμένεται ότι τρεις νέοι παράγοντες θα ενισχύσουν το δυναμικό τους από αυτή την άποψη:
— |
Κατά την προηγούμενη δεκαετία έχει σημειωθεί ραγδαία τεχνολογική πρόοδος (ιδίως στη ρομποτική, τη βιντεοεπιτήρηση και την τεχνολογία καταδυόμενου εξοπλισμού) ως προς την ανάπτυξη δραστηριοτήτων στην ανοικτή θάλασσα, σε ολοένα και πιο βαθιά ύδατα.
|
— |
Λόγω της αύξησης του πληθυσμού, οι χερσαίοι πόροι υφίστανται όλο και μεγαλύτερη πίεση για την παροχή τροφής και ενέργειας. Θα πρέπει να στραφούμε στη θάλασσα, η οποία συνιστά το 71 % της επιφάνειας του πλανήτη, για να αναζητήσουμε πιο βιώσιμους τρόπους ικανοποίησης των ανθρώπινων αναγκών.
|
— |
Οι θάλασσές μας μπορούν να συμβάλουν σημαντικά στη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, μέσω της ανάπτυξης εγκαταστάσεων ανοικτής θαλάσσης για την εκμετάλλευση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, και στην εξοικονόμηση ενέργειας, χάρη στις θαλάσσιες μεταφορές, που ρυπαίνουν λιγότερο από τις χερσαίες.
|
Η στρατηγική εντοπίζει πέντε τομείς που διαθέτουν ισχυρό δυναμικό ανάπτυξης και δημιουργίας θέσεων απασχόλησης. Πρόκειται για την υδατοκαλλιέργεια (εκτροφή ψαριών και οστρακόδερμων), τον τουρισμό, τη θαλάσσια βιοτεχνολογία, την ωκεάνια ενέργεια και την εκμετάλλευση των κοιτασμάτων του θαλάσσιου βυθού. Έχει δρομολογηθεί μια σειρά πρωτοβουλιών της Επιτροπής για να διερευνηθεί και να αναπτυχθεί το δυναμικό ανάπτυξης σε αυτούς τους τομείς. Οι πρωτοβουλίες αυτές περιλαμβάνουν ανακοινώσεις σχετικά με:
— |
— |
την ωκεάνια ενέργεια, καθώς και
|
— |
Η στρατηγική επισημαίνει τη σημασία:
— |
της ενίσχυσης των γνώσεων για τη θάλασσα (με στόχο την ανάπτυξη νέων προϊόντων και υπηρεσιών),
|
— |
της βελτίωσης της διαχείρισης των θαλάσσιων δραστηριοτήτων —ζωτικής σημασίας για την αποφυγή πιθανών συγκρούσεων και τη δημιουργία συνεργειών μεταξύ διαφόρων δραστηριοτήτων,
|
— |
της ασφάλειας των υδάτων της ΕΕ (ολοκληρωμένη θαλάσσια επιτήρηση), ώστε οι θαλάσσιες αρχές να έχουν τη δυνατότητα να ανταλλάσσουν πληροφορίες σχετικά με κινδύνους και απειλές.
|
Επιπλέον, αναγνωρίζει ότι απαιτούνται συγκεκριμένες προσεγγίσεις για καθεμιά από τις επτά θαλάσσιες λεκάνες της Ευρώπης (Αδριατική και Ιόνιο Πέλαγος, Αρκτικός Ωκεανός, Ατλαντικός Ωκεανός, Βαλτική Θάλασσα, Μαύρη Θάλασσα, Μεσόγειος και Βόρεια Θάλασσα). Με αυτό τον τρόπο διασφαλίζεται η ικανοποίηση των μεμονωμένων αναγκών κάθε λεκάνης και επιδιώκεται η προώθηση της συνεργασίας των εμπλεκόμενων χωρών.
Περισσότερες πληροφορίες διατίθενται στον δικτυακό τόπο της Γενικής Διεύθυνσης Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
ΠΡΆΞΗ
Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών — Γαλάζια ανάπτυξη — Ευκαιρίες για βιώσιμη ανάπτυξη στους τομείς της θάλασσας και της ναυτιλίας [COM(2012) 494 final της 13ης Σεπτεμβρίου 2012]
ΣΥΝΑΦΕΊΣ ΠΡΆΞΕΙΣ
Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών: Στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές για τη βιώσιμη ανάπτυξη της υδατοκαλλιέργειας στην ΕΕ [COM(2013) 229 final της 29ης Απριλίου 2013]
Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών: Γαλάζια ενέργεια — Απαραίτητα μέτρα για την αξιοποίηση του δυναμικού της θαλάσσιας και της ωκεάνιας ενέργειας της Ευρώπης έως το 2020 και εντεύθεν [COM(2014) 8 final της 20ής Ιανουαρίου 2014]
Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών: Μια ευρωπαϊκή στρατηγική για την τόνωση της ανάπτυξης και τη δημιουργία θέσεων εργασίας στον παράκτιο και θαλάσσιο τουρισμό [COM(2014) 86 final της 20ής Φεβρουαρίου 2014]
Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών: Καινοτομία στο πλαίσιο της Γαλάζιας Οικονομίας: Αξιοποίηση του δυναμικού των θαλασσών και των ωκεανών μας με στόχο την προώθηση της απασχόλησης και της μεγέθυνσης [COM(2014) 254 final/2 της 8ης Μαΐου 2014]
Έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής — Γνώσεις για τη θάλασσα 2020: Χάρτης πορείας που συνοδεύει το έγγραφο: «Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών: Καινοτομία στο πλαίσιο της Γαλάζιας Οικονομίας — Αξιοποίηση του δυναμικού των θαλασσών και των ωκεανών μας με στόχο την προώθηση της απασχόλησης και της μεγέθυνσης» [SWD(2014) 149 final της 8ης Μαΐου 2014]
τελευταία ενημέρωση 02.10.2015