52001AR0389

Γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών σχετικά με το Λευκό Βιβλίο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής: "Μια νέα πνοή για την ευρωπαϊκή νεολαία"

Επίσημη Εφημερίδα αριθ. C 287 της 22/11/2002 σ. 0006 - 0010


Γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών σχετικά με το Λευκό Βιβλίο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής: "Μια νέα πνοή για την ευρωπαϊκή νεολαία"

(2002/C 287/02)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ,

έχοντας υπόψη το Λευκό Βιβλίο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής: "Μια νέα πνοή για την Ευρωπαϊκή Νεολαία" (COM(2001) 681 τελικό)·

έχοντας υπόψη την απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής της 22ας Νοεμβρίου 2001 να ζητήσει τη γνωμοδότηση της ΕΤΠ σύμφωνα με την πρώτη παράγραφο του άρθρου 265 της Συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας·

έχοντας υπόψη την απόφαση που έλαβε το Προεδρείο της στις 6 Φεβρουαρίου 2002 να αναθέσει στην επιτροπή "Πολιτισμός και Εκπαίδευση" την κατάρτιση σχετικής γνωμοδότησης·

έχοντας υπόψη το άρθρο 149 της Συνθήκης ΕΚ·

έχοντας υπόψη την απόφαση αριθ. 1031/2000/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Απριλίου 2000 για την έγκριση του κοινοτικού προγράμματος "Νεολαία"·

έχοντας υπόψη το ψήφισμα του Συμβουλίου της 8ης Φεβρουαρίου 1999 σχετικά με τη συμμετοχή των νέων·

έχοντας υπόψη το ψήφισμά του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 9ης Μαρτίου 1999, σχετικά με μία πολιτική για τη νεολαία στην Ευρώπη·

έχοντας υπόψη το ψήφισμα του Συμβουλίου της 14ης Δεκεμβρίου 2000 σχετικά με την κοινωνική ένταξη των νέων·

έχοντας υπόψη το ψήφισμα του Συμβουλίου της 28ης Ιουνίου 2001 σχετικά με την προώθηση μεταξύ των νέων της έννοιας της πρωτοβουλίας, του επιχειρηματικού πνεύματος και της δημιουργικότητας: από τον αποκλεισμό στη χαρά της ζωής·

έχοντας υπόψη το ψήφισμα του Συμβουλίου της 29ης Νοεμβρίου 2001 σχετικά με την προστιθέμενη αξία, την οποία παρέχει η εθελοντική στράτευση νέων ανθρώπων στα πλαίσια της ανάπτυξης της κοινοτικής δράσης προς όφελος των νέων·

έχοντας υπόψη το ψήφισμα του Συμβουλίου που υιοθετήθηκε στις 30 Μαΐου 2002 για την Ευρωπαϊκή Συνεργασία στον τομέα της Νεολαίας·

έχοντας υπόψη τη γνωμοδότηση της ΕΤΠ για τα προγράμματα Socrates, Leonardo da Vinci και Νεολαία (CdR 226/98 fin)(1)·

έχοντας υπόψη τη γνωμοδότηση της ΕΤΠ για την "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία για νέους - πρόγραμμα δράσης" (CdR 191/96 fin)(2)·

έχοντας υπόψη τη γνωμοδότηση της ΕΤΠ για το πρόγραμμα Daphne (CdR 300/98 fin)(3)·

έχοντας υπόψη τη γνωμοδότηση της ΕΤΠ για την "Τοπική και περιφερειακή συνεργασία για την προστασία των παιδιών και των εφήβων από την κακοποίηση και την εγκατάλειψη στην Ευρωπαϊκή Ένωση" (CdR 225/1999 fin)(4)·

έχοντας υπόψη το σχέδιο γνωμοδότησης (CdR 389/2001 rev.) που υιοθέτησε η επιτροπή "Πολιτισμός και Εκπαίδευση" στις 23 Μαΐου 2002 με βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Yannick Bodin (F-PES), Αντιπροέδρου του Περιφερειακού Συμβουλίου του Île-de-France και του κ. Lars Nordstrom (SW-ELDR), μέλους του Περιφερειακού Συμβουλίου του Vastra Gotaland·

εκτιμώντας ότι για τις τοπικές και περιφερειακές αρχές, οι νέοι, και η νέα γενεά έχουν μεγάλη και καθοριστική σημασία·

εκτιμώντας ότι οι τοπικές και περιφερειακές αρχές διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην ευρωπαϊκή πολιτική για τη νεολαία, εφόσον αυτές είναι εκείνες που έρχονται πρώτα σε επαφή με τους νέους και ασχολούνται με τις ανάγκες τους, αντιπροσωπεύοντας ταυτόχρονα το επίπεδο στο οποίο οι νέοι αποκτούν τις πρώτες εμπειρίες συνδικαλιστικού και πολιτικού χαρακτήρα·

εκτιμώντας ότι η Επιτροπή δε είναι αρμόδια όσον αφορά την πολιτική για τη νεολαία, αλλά, σύμφωνα με το άρθρο 149 της Συνθήκης ΕΕ, είναι συνυπεύθυνη για την προώθηση των ανταλλαγών νέων και στελεχών οργανώσεων νέων·

εκτιμώντας ότι χρειάζονται νέα μέτρα για την καλύτερη συνθεώρηση των επιδιώξεων των νέων στα πλαίσια της ευρωπαϊκής συνεργασίας, ενώ πρέπει να καταστεί δυνατή η δραστήρια συμμετοχή τους σε τοπικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο·

εκτιμώντας ότι η ανοιχτή μέθοδος συντονισμού μπορεί να συμβάλει σε μια πιο δραστήρια πολιτική για τους νέους, σεβόμενη τις εθνικές, περιφερειακές και τοπικές αρμοδιότητες και δημιουργώντας ταυτόχρονα νέες μορφές ευρωπαϊκής συνεργασίας·

εκτιμώντας ότι είναι σημαντικό να συνθεωρούνται τα θέματα που έχουν σχέση με τους νέους στις άλλες πολιτικές της ΕΕ, δεδομένου ότι η τελευταία μπορεί να συμβάλει έμμεσα στην "καλή αρχή" της ζωής των νέων και στη βελτίωση των προϋποθέσεων τους για γενική ευημερία και προσωπική καταξίωση·

υιοθέτησε την ακόλουθη γνωμοδότηση κατά την 45η σύνοδο ολομέλειας της 3ης και 4ης Ιουλίου 2002 (συνεδρίαση της 3ης Ιουλίου).

Απόψεις και συστάσεις της Επιτροπής των Περιφερειών

1.1. Η Επιτροπή των Περιφερειών εκφράζει την ικανοποίησή της για την πρωτοβουλία της Επιτροπής να δημοσιεύσει το Λευκό Βιβλίο Μια νέα πνοή για την ευρωπαϊκή νεολαία(5) και για τη μεγάλη δημόσια διαβούλευση που προηγήθηκε της υποβολής του στο Συμβούλιο στις 29 Νοεμβρίου 2001. Αυτή η ευρύτατη διαβούλευση αποτελεί ένα ορθό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο μεγάλες κατηγορίες πολιτών καθώς και αναγνωρισμένοι εμπειρογνώμονες μπορούν να συμμετάσχουν στις εργασίες της Επιτροπής, πράγμα που ευθυγραμμίζεται απολύτως με το πνεύμα των υποδείξεων του Λευκού Βιβλίου για την ευρωπαϊκή διακυβέρνηση.

1.2. Η Επιτροπή των Περιφερειών συμμερίζεται την οπτική της Επιτροπής σχετικά με τις προκλήσεις και τα προβλήματα που συναντά η ευρωπαϊκή νεολαία σήμερα και κρίνει ότι νέες δράσεις είναι απαραίτητες προκειμένου να ληφθούν κυρίως υπόψη οι επιθυμίες των νέων στα θέματα της ευρωπαϊκής συνεργασίας, για να τους επιτραπεί έτσι να συμμετάσχουν πλήρως στο τοπικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο. Το Λευκό Βιβλίο "Μια νέα πνοή για την ευρωπαϊκή νεολαία" αναφέρεται στους νέους 15 έως 25 ετών. Ωστόσο, από την άποψη των αποκεντρωμένων αρχών, θα ήταν σκόπιμο να συνδεθεί με την πολιτική που προορίζεται για τους νεώτερους (από 6 έως 15 ετών) με σκοπό τον συντονισμό με τις μελλοντικές προληπτικές δράσεις.

1.3. Η ΕΤΠ επικροτεί την υποστήριξη του Συμβουλίου προς τη μελλοντική εργασία στον τομέα της νεολαίας και, ιδίως, την προτίμηση που δίνεται στην ενίσχυση της συμμετοχής των νέων σε τοπική και περιφερειακή κλίμακα όπως διατυπώνεται στο ψήφισμα του Συμβουλίου για την Ευρωπαϊκή Συνεργασία στον τομέα της νεολαίας, που υιοθετήθηκε στις 30 Μαΐου 2002 και στα συμπεράσματα της σχετική συνάντησης.

Η ανοιχτή μέθοδος συντονισμού

1.4. Η Επιτροπή των Περιφερειών κρίνει ότι δεν αρκεί η διαπίστωση της Επιτροπής περί "γήρανσης του πληθυσμού της ΕΕ". Χρειάζεται να καταβάλουν και οι κυβερνήσεις των κρατών μελών προσπάθειες για μια θετική δημογραφική εξέλιξη με την εφαρμογή μιας δραστήριας οικογενειακής πολιτικής. Από την άλλη πλευρά, οι τοπικές και περιφερειακές αρχές πρέπει να διαθέσουν πόρους για τις οικογένειες με τέκνα και τους νέους διαφόρων ηλικιών και διαφορετικής εθνοτικής προέλευσης.

1.5. Έως σήμερα οι πρωτοβουλίες της ΕΕ στο πεδίο της νεολαίας περιορίστηκαν αναγκαστικά σε προγράμματα ανταλλαγής συγκεκριμένου χαρακτήρα καθώς και σε πραγματοποίηση επαφών, λόγω της απουσίας κοινής πολιτικής για τους νέους καθώς και λόγω της ελλείψεως νομικής βάσης για τη δημιουργία κοινοτικής πολιτικής στους τομείς της δευτεροβάθμιας και πανεπιστημιακής εκπαίδευσης. Η ΕΤΠ συμφωνεί με την έκθεση της Επιτροπής σύμφωνα με την οποία θα πρέπει να αναπτυχθούν περισσότερο τα προγράμματα αυτά και επιπλέον να ολοκληρωθούν με νέα μέτρα, ούτως ώστε οι νέοι Ευρωπαίοι να μπορούν να συμμετάσχουν πλήρως στη συνεργασία στην Ευρώπη.

1.6. Η ΕΤΠ είναι υπέρ της πρότασης της Επιτροπής που αποβλέπει στην εφαρμογή μιας ανοιχτής μεθόδου συντονισμού στο πεδίο της νεολαίας, και επίσης στον καλύτερο συνυπολογισμό της διάστασης της νεολαίας στα πλαίσια των άλλων πολιτικών. Ιδιαίτερα η συμμετοχή νέων ανθρώπων στην ανοικτή μέθοδο συντονισμού δεν πρέπει να περιορισθεί στη διαβούλευση για τα "θέματα προτεραιότητας", αλλά να επεκταθεί σε όλες τις φάσεις της διεργασίας. Υποδεικνύεται όμως σχετικά ότι καμία συμφωνία μεταξύ κρατών μελών ως προς τις κατευθυντήριες γραμμές ή/και τους στόχους - περιλαμβανομένης της τακτικής επισκόπησης και αξιολόγησης - δεν επιτρέπεται να αποτελέσει λόγο για την καθιέρωση νέων αρμοδιοτήτων σε ευρωπαϊκή κλίμακα.

1.7. Η ΕΤΠ ζητά να αναγνωριστεί σαφώς και να γίνει σεβαστή η θέση των τοπικών και περιφερειακών αρχών στη μέθοδο ανοικτού συντονισμού. Αυτή η νέα μέθοδος δε θα πρέπει με κανένα τρόπο να χρησιμοποιηθεί εις βάρος των τοπικών και περιφερειακών αρχών αλλά σε στενή και ενεργό διαβούλευση μαζί τους. Θα πρέπει να γίνουν σεβαστές οι αρχές της επικουρικότητας, της εγγύτητας και της αναλογικότητας σε όλες τις νέες πρωτοβουλίες της ΕΕ στο πεδίο της νεολαίας.

1.8. Η ΕΤΠ επομένως ζητά να γνωμοδοτήσει και όχι απλώς να πληροφορηθεί για τους κοινούς στόχους που θα διατυπωθούν για κάθε μια από τις θεματικές προτεραιότητες (συμμετοχή, ενημέρωση, εθελοντικές δραστηριότητες μεταξύ νέων και μεγαλύτερη κατανόηση και γνώση της νεολαίας) και θα υποβληθούν στο Συμβούλιο. Επιπλέον, η ΕΤΠ καλεί τα κράτη μέλη να διαβουλεύονται με τις τοπικές και περιφερειακές αρχές όταν προετοιμάζουν τα ερωτηματολόγια που θα αποτελούν τη βάση των κοινών στόχων.

Οι επιδιώξεις των νέων

1.9. Η ΕΤΠ επιθυμεί να υπογραμμίσει ότι η νεολαία πρέπει να θεωρείται ως ετερογενής κοινωνική ομάδα, δεδομένου ότι οι νέοι ζουν σε άκρως διαφορετικές συνθήκες ανεξάρτητα από την κατηγορία ηλικίας.

1.10. Η Επιτροπή των Περιφερειών κρίνει ότι θα πρέπει να φανεί σαφώς ότι η ευρωπαϊκή νεολαία δεν εκφράζεται με μία φωνή, αλλά με πολλές. Θα πρέπει να αφεθεί χώρος στην ποικιλία των απόψεων στις ευρωπαϊκές πολιτικές στα θέματα της νεολαίας. Για το λόγο αυτό είναι θετικό να μπορέσουν οι νέοι που δε συμμετέχουν στην οργανωμένη συλλογική ζωή να συμμετάσχουν στις διαβουλεύσεις που προβλέπονται από την Επιτροπή. Η ΕΤΠ είναι της άποψης ότι το ευρωπαϊκό Φόρουμ νεολαίας ανταποκρίνεται ήδη στις απαιτήσεις αντιπροσωπευτικότητας, ποικιλίας και διαφάνειας.

1.11. Η Επιτροπή των Περιφερειών, μολονότι έχει επίγνωση της δυσκολίας, εκφράζει τη λύπη της για το γεγονός ότι οι διαβουλεύσεις που πραγματοποιήθηκαν δεν συμπεριέλαβαν τους νέους που προέρχονται από μειονεκτικές συνοικίες ή έναν μεγαλύτερο αριθμό εκπροσώπων των νέων αυτών.

1.12. Η ΕΤΠ αναγνωρίζει ότι η νεολαία χαρακτηρίζεται από έναν ορισμένο αριθμό αναγκών και προσδοκιών που σχετίζονται με αυτή την περίοδο της ζωής. Συχνά οι νέοι μετεωρίζονται μεταξύ του οικογενειακού πυρήνα και της επαγγελματικής ζωής. Στις συνθήκες αυτές, πολλοί προσδοκούν μια αυτονομία που δεν είναι αποκλειστικώς οικονομική αλλά αφορά επίσης την πρόσβαση σε μια σειρά δικαιώματα όπως είναι η κατοικία, η ενημέρωση, η επιμόρφωση, η μόνιμη απασχόληση, η υγεία και οι μεταφορές. Η ανάπτυξη της αυτονομίας των νέων επιβάλλεται να διευρυνθεί πέραν οικονομικών κριτηρίων για να περιλάβει την ικανότητά τους να αποφασίζουν σε ευρύ φάσμα θεμάτων. Η ΕΤΠ πιστεύει ότι η προαγωγή της αυτονομίας θα πρέπει να αφορά την "αυτονόμηση" των νέων.

1.13. Η Επιτροπή των Περιφερειών συμφωνεί με την άποψη της Επιτροπής για την αναγκαιότητα να λαμβάνονται καλύτερα υπόψη οι προσδοκίες της νεολαίας στις δημόσιες, εθνικές και κοινοτικές πολιτικές. Επισημαίνει με ενδιαφέρον την δεδηλωμένη βούληση της Επιτροπής να βελτιώσει σε ευρωπαϊκό επίπεδο τη γνώση για τα ζητήματα της νεολαίας, μέσω της σύνδεσης σε δίκτυο των σημερινών διαρθρώσεων και των ερευνών επί του θέματος αυτού.

Συνδρομή στους νέους που αντιμετωπίζουν τις μεγαλύτερες δυσκολίες

1.14. Η ΕΤΠ κρίνει απαραίτητο να λαμβάνονται υπόψη οι προσδοκίες και οι συγκεκριμένες ανάγκες των νέων γυναικών οι οποίες είναι πολύ συχνά θύματα σωματικής και προφορικής βίας και διαφόρων προσβολών και αποτελούν επίσης αντικείμενο διακρίσεων στους σχολικούς και επαγγελματικούς κύκλους. Η Επιτροπή των Περιφερειών ζητά να αποτελέσει η θέση των νέων γυναικών αντικείμενο ιδιαίτερης και αποτελεσματικής εξέτασης στις ευρωπαϊκές δημόσιες πολιτικές που είναι αφιερωμένες στους νέους με σκοπό την εφαρμογή ειδικών προγραμμάτων.

1.15. Επίσης, η ΕΤΠ επιμένει ως προς την αναγκαιότητα να ληφθούν μέτρα για τις κατηγορίες νέων που έχουν ειδικές ανάγκες. Όπως, για παράδειγμα για τις διάφορες ομάδες μεταναστών (και ιδιαίτερα των νέων γυναικών), που αντιμετωπίζουν δύσκολες καταστάσεις στην προσωπική τους ζωή και πρέπει συνεπώς να μπορούν να επωφελούνται από ειδικά μέτρα.

1.16. Το ίδιο ισχύει και για τους νέους με ειδικές ανάγκες των οποίων οι ειδικές συνθήκες διαβίωσης θα έπρεπε να λαμβάνονται σαφώς υπόψη στις ευρωπαϊκές στρατηγικές σχετικά με τα θέματα της κοινωνικής ενσωμάτωσης.

1.17. Τέλος, η κατάσταση των υποψήφιων χωρών απαιτεί επίσης προσοχή και ειδικά μέτρα. Για να διευκολυνθεί η ενσωμάτωση των νέων που προέρχονται από τις υποψήφιες χώρες, θα πρέπει να τους παρέχεται αρκετά εγκαίρως η δυνατότητα να συμμετάσχουν στην ευρωπαϊκή συνεργασία καθώς και στις συζητήσεις για το μέλλον της Ευρώπης.

Ενίσχυση της ιδιότητας του πολίτη

1.18. Η ΕΤΠ σημειώνει με ανησυχία ότι οι νέοι ολοένα και λιγότερο συμμετέχουν στις παραδοσιακές πολιτικές και κοινωνικές δραστηριότητες. Η ΕΤΠ κρίνει ότι θα πρέπει να ενισχυθεί ιδιαίτερα η επίδραση και η θέση των νέων στη δημόσια ζωή προκειμένου αυτοί να αποκτήσουν εκ νέου εμπιστοσύνη στην παραδοσιακή πολιτική δραστηριότητα. Τα πειραματικά σχέδια που προτείνονται από το Λευκό Βιβλίο για την αυξανόμενη σε τοπικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο συμμετοχή της νεολαίας προσφέρουν σχετικά έναν ενδιαφέροντα χώρο ανάπτυξης νέων πρωτοβουλιών. Συνεπώς, κατά την κατάστρωση και διαμόρφωση της πολιτικής για τη νεολαία πρέπει να γίνονται απολύτως σεβαστές οι αρμοδιότητες σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο.

1.19. Η Επιτροπή των Περιφερειών σημειώνει με ικανοποίηση ότι η Επιτροπή αναγνωρίζει πλήρως τη σημασία της περιφερειακής και τοπικής κλίμακας στην πολιτική για την νεολαία. Πράγματι στο τοπικό και περιφερειακό επίπεδο οι διοικήσεις έρχονται σε άμεση επαφή με τους νέους και τις ανάγκες τους και τίθενται σε εφαρμογή οι επιτυχημένες εμπειρίες. Οι εμπειρίες αυτές πρέπει να μελετηθούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο για να καταστεί δυνατή η ανταλλαγή τους και μια αποτελεσματική συνεργασία στον τομέα των δημόσιων πολιτικών για τη νεολαία. Οι τοπικές και περιφερειακές αρχές θα κληθούν συνεπώς να διαδραματίσουν κεντρικό ρόλο τόσο σε ό,τι αφορά την κατάρτιση όσο και την εφαρμογή της ευρωπαϊκής πολιτικής στα θέματα της νεολαίας.

1.20. Η ΕΤΠ κρίνει ότι η ΕΕ όπως και τα κράτη μέλη, και οι τοπικές και περιφερειακές αρχές, θα πρέπει να ενθαρρύνουν ακόμη περισσότερο τους νέους να καταστούν δραστήριοι πολίτες, δημιουργώντας κυρίως τις αναγκαίες συνθήκες για την ανάπτυξη μιας έντονης συλλογικής ζωής, και μιας πολιτικής ζωής ανοιχτής στην πλήρη συμμετοχή των νέων. Η ΕΤΠ αναμένει με μεγάλο ενδιαφέρον τις εργασίες και τις συνεισφορές της Σύμβασης της Νεολαίας για το μέλλον της Ένωσης.

1.21. Η ΕΤΠ συμφωνεί με την άποψη της Επιτροπής ότι οι νέοι αποκτούν την αίσθηση του ενεργού πολίτη στο τοπικό επίπεδο κυρίως. Προκειμένου να διαδοθούν οι ορθές πρακτικές στα θέματα της δραστήριας συμμετοχής των νέων στα κοινά, τα πειραματικά σχέδια, που προβλέπονται στο πλαίσιο του προγράμματος "Νεολαία", θα πρέπει να προωθηθούν ταχύτατα προκειμένου να αναπτυχθεί η συμμετοχή στο τοπικό και περιφερειακό επίπεδο.

1.22. Η ΕΤΠ συμφωνεί με τη θετική γνώμη της Επιτροπής για τη σημασία της ανάπτυξης, παράλληλα με την ενίσχυση της αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας, και της συμμετοχικής δημοκρατίας προκειμένου να δημιουργηθεί μια ανοιχτή κοινωνία, μια κοινωνία ενσωμάτωσης και καθολικής συμμετοχής. Η Ευρώπη του μέλλοντος πρέπει να είναι μια κοινωνία ανοικτή, ανεκτική, στην οποία θα εισακούονται όλες οι φωνές. Με την προώθηση της συμμετοχικής δημοκρατίας, επιδιώκεται να μειωθεί η απόσταση μεταξύ των πολιτών και των θεσμικών οργάνων της Ένωσης.

1.23. Έχοντας επίγνωση ότι η δημοκρατία συνεπάγεται κόστος, η ΕΤΠ κρίνει ότι οι δημόσιες αρχές θα πρέπει να αυξήσουν τη βοήθεια που παρέχουν στους νέους κυρίως στα θέματα του σεβασμού των θεσμών και των δημοκρατικών αξιών. Ο ρατσισμός, ο αντισημιτισμός και η ξενοφοβία θα πρέπει να καταπολεμηθούν σε όλες τους τις μορφές. Η ΕΤΠ εκφράζει την ικανοποίησή της για την πρόταση της δημιουργίας στα πλαίσια του προγράμματος για τη νεολαία, μιας πλατφόρμας Διαδικτύου για την καταπολέμηση αυτών των πληγών, που θα απευθύνεται στους νέους και ενδεχομένως θα αφεθεί στη διαχείρισή τους. Η άνοδος του εξτρεμισμού σε αυξανόμενο αριθμό χωρών της Ένωσης, καθιστά ακόμη πιο απαραίτητη την προώθηση των δημοκρατικών αξιών και της ανεκτικότητας, οι οποίες αποτελούν θεμέλιο της ευρωπαϊκής συνεργασίας και που εξακολουθούν να είναι προαπαιτούμενο κάθε δημόσιας ευρωπαϊκής πολιτικής σε θέματα νεολαίας.

Η δια βίου κατάρτιση και η απασχόληση

1.24. Η ΕΤΠ συμφωνεί με τη θετική άποψη που έχει η Επιτροπή όσον αφορά την δια βίου κατάρτιση. Θα πρέπει επίσης να ενσωματωθούν στα σχολικά προγράμματα οι αρχές της δια βίου κατάρτισης. Αυτό απαιτεί πιο σαφείς κανόνες ποιότητας καθώς και αξιολόγηση των ικανοτήτων που αποκτώνται προκειμένου το σύνολο των πλεονεκτημάτων που παρουσιάζουν οι ανεπίσημες εκπαιδευτικές μέθοδοι να μπορέσουν να αναγνωριστούν πλήρως προς όφελος των νέων που αναζητούν εργασία, ή επιθυμούν να βελτιώσουν τις συνθήκες εργασίας τους.

1.25. Η ΕΤΠ παρατηρεί εξάλλου ότι προκειμένου να αναπτυχθεί ευρωπαϊκή συνείδηση είναι σκόπιμο να περιλαμβάνουν τα εκπαιδευτικά προγράμματα του βασικού και των ανώτερων κύκλων σαφείς αναφορές στη δημιουργία και στη διαδικασία ανάπτυξης της Ευρωπαϊκής Ενώσεως.

1.26. Η ΕΤΠ ενθαρρύνει ωστόσο από τώρα τις τοπικές και περιφερειακές αρχές να αναγνωρίσουν τις εμπειρίες των νέων στα θέματα της εκούσιας εργασίας και του ευρωπαϊκού προγράμματος εκούσιας υπηρεσίας.

1.27. Η ΕΤΠ επιθυμεί να υπογραμμίσει τον θετικό ρόλο που έχει η απασχόληση στα πλαίσια μιας δραστήριας πολιτικής για τους νέους. Οι ειδικές ανάγκες των νέων θα πρέπει σαφώς να λαμβάνονται υπόψη κατά την κατάρτιση των εθνικών προγραμμάτων δράσης για την απασχόληση. Η ΕΤΠ επίσης θεωρεί ότι τα κράτη μέλη πρέπει να αναλάβουν δράση για να διασφαλίσουν την αντιμετώπιση των διακρίσεων εναντίον των νέων στη νομοθεσία περί κατώτατου μισθού, εφόσον υπάρχουν.

Το Πρόγραμμα Νεολαία

1.28. Η ΕΤΠ διαπιστώνει ότι το πρόγραμμα "Νεολαία" της ΕΕ εξακολουθεί να αποτελεί ένα σημαντικό μέσο ευρωπαϊκής συνεργασίας και ανταλλαγής εμπειριών. Είναι ιδιαίτερα ουσιαστικό οι πληροφορίες για το πρόγραμμα "Νεολαία" να φτάσουν επίσης και στους νέους που βρίσκονται εκτός των παραδοσιακών διαρθρώσεων της ευρωπαϊκής συνεργασίας στα θέματα της νεότητας. Χρειάζεται επίσης να διασφαλιστεί ότι οι τοπικοί και περιφερειακοί παράγοντες θα έχουν τη δυνατότητα να εκμεταλλευτούν πλήρως το πρόγραμμα αυτό.

1.29. Η ΕΤΠ διαπιστώνει με ενδιαφέρον ότι το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εκούσιας υπηρεσίας πρόκειται να καταστεί μόνιμο. Η Επιτροπή και οι εθνικές δημόσιες αρχές πρέπει να διασφαλίσουν ότι η ελεύθερη διακίνηση δεν περιορίζεται μόνο στους νέους που συμμετέχουν στο πρόγραμμα και ότι πρόκειται να δημιουργηθούν πιο ευέλικτα συστήματα ως προς το νομικό και κοινωνικό καθεστώς της ευκαιριακής μη αμειβόμενης εθελοντικής εργασίας.

1.30. Οι τοπικοί και περιφερειακοί παράγοντες θα πρέπει επίσης να εκπροσωπηθούν στο διάλογο που προβλέπεται με τους ευρωπαίους νέους. Το μέλλον της ευρωπαϊκής οικοδόμησης συνδέεται με τη συμμετοχή και την προσχώρηση της νεολαίας στο ευρωπαϊκό σχέδιο και στις δημοκρατικές αξίες που το θεμελιώνουν. Έτσι η διαβούλευση αυτή θα πρέπει να οργανωθεί με σεβασμό των πέντε αρχών του Λευκού Βιβλίου για την ευρωπαϊκή διακυβέρνηση: άνοιγμα, συμμετοχή, ευθύνη, αποτελεσματικότητα και συνοχή.

Βρυξέλλες, 3 Ιουλίου 2002.

Ο Πρόεδρος

της Επιτροπής των Περιφερειών

Albert Bore

(1) ΕΕ C 51 της 22.2.1999, σ. 77.

(2) ΕΕ C 42 της 10.2.1997, σ. 1.

(3) ΕΕ C 198 της 14.7.1999, σ. 61.

(4) ΕΕ C 57 της 29.2.2000, σ. 46.

(5) COM(2001) 681 τελικό.