6.2.2004   

EL

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

CE 33/51


(2004/C 33 E/048)

ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ Ε-0538/03

υποβολή: Erik Meijer (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(26 Φεβρουαρίου 2003)

Θέμα:   Εξαγωγικές ζώνες για την Ευρωπαϊκή αγορά στη νήσο του Αγίου Μαυρικίου με εξαιρετικά χαμηλούς μισθούς και απαράδεκτες συνθήκες εργασίας

1.

Γνωρίζει η Επιτροπή ότι στη νήσο του Αγίου Μαυρικίου στον Ινδικό Ωκεανό, πρώην αποικία διαφόρων σημερινών κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, υπάρχουν «ζώνες διεξαγωγής εξαγωγών» όπου παράγονται εμπορεύματα πολυτελείας για την Ευρωπαϊκή αγορά στον τομέα των επώνυμων ενδυμάτων, των ηλεκτρονικών και των καλλυντικών, όπως επίσης και του συσκευασμένου τόνου;

2.

Γνωρίζει η Επιτροπή ότι υφίσταται νόμος στη νήσο του Αγίου Μαυρικίου ότι στις συγκεκριμένες ζώνες οι εργαζόμενοι πληρώνονται με εξαιρετικά χαμηλούς μισθούς, δουλεύουν υπερωριακά κάτω από επισφαλείς συνθήκες, γεγονός που οδηγεί τους ανθρώπους που πληρώνονται με αυτούς τους μισθούς να μην μπορούν να ζήσουν ούτε σε επίπεδα φτώχειας και να εξαρτώνται από την οικονομική στήριξη του κράτους και από τις κατοικίες που κατασκευάζουν από σκουπίδια;

3.

Γνωρίζει, ταυτόχρονα, η Επιτροπή ότι ενώ οι μισθοί και οι εργασιακές συνθήκες στις ζώνες αυτές είναι τόσο κακές ώστε οι κάτοικοι του Αγίου Μαυρικίου δεν επιθυμούν πλέον να εργάζονται εκεί, αυτές οι θέσεις εργασίας καταλαμβάνονται τώρα από ανθρώπους από την Κίνα, την Ινδία και το Μπανγκλαντές, οι οποίοι πριν έρθούν να εργαστούν εκεί είναι υποχρεωμένοι να πληρώσουν ένα εξαιρετικά υψηλό «ποσό πρόσληψης», γεγονός το οποίο τους οδηγεί τελικά να επιστρέψουν με χρέη στην χώρα προέλευσής τους μετά από χρόνια σκληρής εργασίας;

4.

Συμμερίζεται η Επιτροπή το συμπέρασμα ότι η εργασία που γίνεται εκεί δεν οδηγεί σε ανάπτυξη της τοπικής κοινωνίας αλλά σε μόνιμη εκμετάλλευση που διατηρεί χαμηλές με τεχνητά μέσα τις τιμές των προϊόντων πολυτελείας στο εσωτερικό της Ευρώπης, με συνέπεια η ευημερία μας να εξαρτάται ακόμη περισσότερο από την μόνιμη ανέχεια σε άλλα μέρη, ενώ ταυτόχρονα συμβάλλει στην απώλεια καλών θέσεων εργασίας στην Ευρώπη;

5.

Πώς μπορεί να συμβάλλει η Ευρωπαϊκή Ένωση στον τερματισμό, το συντομότερο δυνατό, αυτής της απαράδεκτης κατάστασης, για παράδειγμα μέσω της ενημέρωσης των εισαγωγικών επιχειρήσεων και των πελατών τους, μέσω της απαγόρευσης των εισαγωγών εμπορευμάτων που διατηρούν με τεχνητά μέσα πολύ χαμηλές τιμές, και μέσω επαφών με την κυβέρνηση του Αγίου Μαυρικίου και άλλων σχετικών κρατών με σκοπό την κατάργηση τέτοιων ζωνών;

Πηγή: Ολλανδική Τηλεόραση 2, Τμήμα Επικαιρότητας «Twee Vandaag», 12.2.2003.

Απάντηση του κ. Nielson εξ ονόματος της Επιτροπής

(22 Απριλίου 2003)

Η Επιτροπή είναι ενήμερη σχετικά με την ύπαρξη ζωνών μεταποίησης προς εξαγωγή (ΖΜΕ), οι οποίες έπαιξαν σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη του Μαυρικίου τα τελευταία 30 χρόνια.

Η Επιτροπή γνωρίζει επίσης ότι σε γενικές γραμμές οι εν λόγω ζώνες υπήρξαν συχνά αντικείμενο κριτικής επειδή παρέχουν ακατάλληλες συνθήκες εργασίας και αποθαρρύνουν την ίδρυση σωματείων. Πράγματι, στο Μαυρίκιο η αγορά εργασίας για τον τομέα των εξαγωγών ήταν αποκομμένη από την υπόλοιπη οικονομία, ενώ οι εξαγωγικές εταιρείες μπορούσαν εύκολα να αυξάνουν ή να μειώνουν το εργατικό δυναμικό ανάλογα με τις συνθήκες της αγοράς. Η πρόσφατη αύξηση του αριθμού παράνομων απολύσεων στις ζώνες αυτές του Μαυρικίου δείχνει ότι το, κατά τα άλλα λεπτομερές, κανονιστικό σύστημα δεν είναι πλήρως αποτελεσματικό. Επίσης, οι νέες εξελίξεις στους διεθνείς κανόνες του εμπορίου και της εργασίας σε σχέση με τις ζώνες αυτές θα μπορούσαν να επηρεάσουν την κατάσταση των ΖΜΕ στο Μαυρίκιο. Στο πλαίσιο αυτό, η Διεθνής Οργάνωση Εργασίας (ILO) εντατικοποίησε τις εργασίες της για την πολιτική απασχόλησης και την κοινωνική πολιτική στις ζώνες αυτές. Η ILO έχει αναφέρει ορισμένα προβλήματα που παρατηρήθηκαν στο Μαυρίκιο σε ό,τι αφορά τις πρακτικές πρόσληψης και απασχόλησης των μεταναστών εργαζομένων καθώς και άλλα προβλήματα όπως ο χρόνος εργασίας (1).

Η Επιτροπή δεν θα συμφωνούσε ότι οι συγκεκριμένες ζώνες του Μαυρικίου δεν συνετέλεσαν στην τοπική ανάπτυξη. Οι ΖΜΕ — μαζί με τη ζάχαρη, τον τουρισμό και τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες — θεωρούνται ως ένας από τους τέσσερις παράγοντες στους οποίους εξακολουθεί να στηρίζεται η οικονομική δραστηριότητα. Ο Μαυρίκιος κατάφερε να εντάξει με επιτυχία τις ζώνες αυτές στη διαδικασία εκβιομηχάνισής του, χάρη στη δημιουργία διαρκών δεσμών ανάμεσα στις ΖΜΕ και τους εγχώριους προμηθευτές, μεγιστοποιώντας έτσι το δυναμικό που προσφέρουν οι ζώνες αυτές στον τομέα της δημιουργίας θέσεων απασχόλησης.

Η Επιτροπή εκφράζει τη λύπη της για την παραβίαση της εργατικής νομοθεσίας στο Μαυρίκιο, όπως και αλλού. Ως προς αυτό, θα πρέπει να υπενθυμίσουμε ότι η Κοινότητα έχει δεσμευτεί να εφαρμόζει τους θεμελιώδεις κανόνες εργασίας της ILO. Επιπλέον, η Επιτροπή ενίσχυσε πρόσφατα τη συνεργασία της με την ILO, συνεργασία η οποία αποσκοπεί στην προώθηση των θεμελιωδών κανόνων εργασίας παγκοσμίως, την προώθηση της αξιοπρεπούς εργασίας, στην οποία περιλαμβάνεται και η μείωση της φτώχειας, καθώς και την προώθηση της κοινωνικής διάστασης της παγκοσμιοποίησης. Επίσης, η Κοινότητα έχει συμφωνήσει να προωθήσει την εφαρμογή των θεμελιωδών κανόνων εργασίας στο πλαίσιο των διμερών και πολυμερών συμφωνιών με τις αναπτυσσόμενες χώρες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το άρθρο 50 της συμφωνίας του Κοτονου, στο οποίο η Κοινότητα και τα κράτη ΑΚΕ (Αφρικής, Καραϊβικής και Ειρηνικού) επαναβεβαιώνουν τη δέσμευσή τους όσον αφορά τους θεμελιώδεις κανόνες εργασίας της ILO.

Οι διαπραγματεύσεις των συμφωνιών οικονομικής εταιρικής σχέσης μεταξύ της Ένωσης και των κρατών ΑΚΕ θα είναι μια ευκαιρία για την ενίσχυση του διαλόγου και της συνεργασίας όσον αφορά τον τρόπο υλοποίησης της δέσμευσης αυτής μέσω συγκεκριμένων δράσεων.


(1)  http://www.ilo.org/public/english/standards/relm/gb/docs/gb286/pdf/esp-3.pdf.