ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-1325/00

υποβολή: Caroline Lucas (Verts/ALE) προς την Επιτροπή

(17 Απριλίου 2000)

Θέμα: Βιομηχανική ζωοτεχνία

Ορισμένες αναπτυσσόμενες χώρες έχουν ήδηιοθετήσει βιομηχανικές μεθόδους ζωοτεχνίας, ενώ άλλες ενδέχεται να το πράξουν σύντομα. Αυτές οι κτηνοτροφικές μέθοδοι είναι όχι μόνον επιβλαβείς για τα ζώα, αλλά αποτελούν και απειλή για το περιβάλλον, την ανθρώπινηγεία και την ανακούφιση της φτώχειας στις αναπτυσσόμενες χώρες.

Τι μέτρα λαμβάνει η Επιτροπή προκειμένου να ενθαρρύνει τις αναπτυσσόμενες χώρες να μηνιοθετήσουν συστήματα βιομηχανικής ζωοτεχνίας; Ειδικότερα, η Κοινότητα χρηματοδοτεί άραγε σχέδια τα οποία περιλαμβάνουν τη δημιουργία ή την προώθηση της βιομηχανικής ζωοτεχνίας σε αναπτυσσόμενες χώρες;

Απάντηση του κ. Nielson εξ ονόματος της Επιτροπής

(16 Ιουνίου 2000)

Η Επιτροπή έχει γνώση των ενδεχόμενων συνεπειών της βιομηχανοποίησης της κτηνοτροφίας, ιδιαίτερα στις περιοχές γύρω από τις αστικές. Ο τομέας της κτηνοτροφίας στις αναπτυσσόμενες χώρες (ΑΧ)φίσταται τεράστιες μεταβολές. Η αύξηση του πληθυσμού, η αύξηση των εισοδημάτων και η αυξανόμενη αστικοποίηση ενδέχεται να τριπλασιάσουν τη ζήτηση έως το 2030, ενώ ο παγκόσμιος πληθυσμός αναμένεται να διπλασιασθεί. Αυτή η αύξηση της ζήτησης αναμένεται να προκαλέσει σημαντικές αλλαγές στη δομή της κτηνοτροφικής βιομηχανίας, καθώς θα απαιτηθούν πολύ πιο εντατικές μορφές παραγωγής. Αυτό με τη σειρά του θα επηρεάσει τους φυσικούς πόρους αν η εντατικοποίηση δεν συνοδεύεται με την κατάλληλη πολιτική και τεχνολογία. Προς το παρόν, αυτή η εξέλιξη γίνεται σε μεγάλο βαθμό μέσα σε μια κατάσταση ενός πολιτικού και θεσμικού κενού.

Η πρόσφατη μελέτη αλληλεπιδράσεις μεταξύ ζωικού κεφαλαίου και περιβάλλοντος (που χρηματοδοτείται εν μέρει από την Κοινότητα) περιλαμβάνει εμπεριστατωμένη ανάλυση των βασικών αλληλεπιδράσεων μεταξύ κτηνοτροφίας και φυσικών πόρων και καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η βιομηχανοποίηση και η μεταποίηση της ζωικής παραγωγής σε πολλές αναπτυσσόμενες χώρες, για πολλούς λόγους είναι ανησυχητική. Πρώτον η βιομηχανική παραγωγή ζωικού κεφαλαίου δημιουργεί σημαντικά κατώτερο εισόδημα από αυτό που θα μπορούσε να αποκτηθεί, για τον ίδιο όγκο παραγωγής, από τους μικρούς κτηνοτρόφους. Σε επίπεδο παραγωγής, τα οφέλη συσσωρεύονται μόνον σε λίγους. Οι φθηνές ζωικές πρωτεΐνες ευνοούν επίσης και τους φτωχούς καταναλωτές, αλλά τα αποτελέσματα της φτώχειας και της ισότητας, όσον αφορά την παραγωγή ζωικού κεφαλαίου, αν μετρηθούν είναι σε μεγάλο βαθμό αρνητικά. Όσον αφορά τη γεωργική ανάπτυξη, το γεγονός ότι η εκτροφή ζωικού κεφαλαίου βιομηχανοποιείται στερεί από τις περιοχές όπουπάρχουν μικρές εκμεταλλεύσεις τα κίνητρα για ανάπτυξη που θα μπορούσαν ενδεχομένως ναπάρχουν. Ωστόσο, κατά τη συγκομιδή και στους τομείς μετά τη συγκομιδή δημιουργούνται πολλές νέες θέσεις εργασίας στα σφαγεία, στις γαλακτοκομικές εγκαταστάσεις, στη μεταποίηση των ειδών διατροφής και στη λιανική πώληση. Δεύτερον, το γεγονός ότι η βιομηχανική παραγωγή ζωικού κεφαλαίου δεν εξαρτάται από τη γη, σημαίνει ότι οι μονάδες τείνουν να συγκεντρώνονται σε αστικές και γύρω από τις πόλεις περιοχές, προκαλώντας μαζική και όλο και μεγαλύτερη καταστροφή στο περιβάλλον. Ο κύκλος των θρεπτικών ουσιών, χαρακτήριζε στο παρελθόν τις μικρές εκμεταλλεύσεις έχει διακοπεί. Οι θρεπτικές ουσίες συγκεντρώνονται σε ένα περιορισμένο χώρο και συχνά εκκενώνονται ανεπεξέργαστες στα ελεύθερα ύδατα. Τρίτον, οι βιομηχανικές και εντατικές μορφές ζωικής παραγωγής όχι μόνο συνδέονται με μια σειρά ασθενειών, πολλές από τις οποίες αποτελούν απειλή για την ανθρώπινηγεία, αλλά αποτελούν εστία νέων ασθενειών (Nippah, σπογγώδη εγκεφαλοπάθεια των βοοειδών, γρίππη των ορνίθων) με άγνωστες συνέπειες. Η δημόσιαγεία απειλείται επίσης και από άλλα προβλήματα που συνδέονται με την ασφάλεια των ζωικών ειδών διατροφής, όπως αυτά που εκδηλώθηκαν προσφάτως στην Ευρώπη με το σκάνδαλο της διοξίνης, την αντίσταση στα αντιβιοτικά και το θέμα των χημικών καταλοίπων στα κρέατα. Τέλος, η έλλειψη νομοθεσίας (ή αναγκαστικής εφαρμογής της) σχετικά με τη καλή διαβίωση των ζώων, η συγκέντρωση των μονάδων εκτροφής, η ακαταλληλότητα των τρόπων μεταφοράς και των εγκαταστάσεων σφαγιασμού, καθώς και η έλλειψη ευαισθησίας όσον αφορά την καλή διαβίωση των ζώων είναι θέματα που δημιουργούν όλο και μεγαλύτερες ανησυχίες.

Η ανάλυση αυτή χρειάζεται να γίνει πιο εμπεριστατωμένη ώστε ναπάρξουν νέες προσεγγίσεις και μέσα. Για το λόγο αυτό, η Επιτροπή, στο πλαίσιο της διεθνούς πρωτοβουλίας Ζωικό κεφάλαιο, περιβάλλον και ανάπτυξη (LEAD), προετοιμάζει μελέτη στην Ασία και τη Λατινική Αμερική για να εξοπλίσει τουςπεύθυνους για τη λήψη αποφάσεων με μέσα για βιώσιμες και δίκαιες μορφές ανάπτυξης του ζωικού κεφαλαίου. Τα κύρια

αποτελέσματα που αναμένονται από την μελέτη είναι πρώτον μια πλήρης ανάλυση του τομέα της μεταποίησης του ζωικού κεφαλαίου, δεύτερον ειδικές συστάσεις για να καταστεί η δημόσια διαχείριση σωστότερη και περισσότερο αρμόδια στους τομείς της έρευνας και της ανάπτυξης όσον αφορά το ζωικό κεφάλαιο, το περιβάλλον, την καταπολέμηση της φτώχειας, την ισότητα και την ευζωία των ζώων, καθώς και τη δημόσιαγεία. Αυτή η ανάλυση θα πρέπει να οδηγήσει στην ανάπτυξη στρατηγικών ώστε η εκτροφή ζωικού κεφαλαίου να λάβει τη θέση της στην αναπτυξιακή διαδικασία. Με αυτήν την έννοια θα μπορέσει να χρησιμοποιηθεί από ερευνητικά ιδρύματα,πηρεσίες ανάπτυξης, ιδρύματα χρηματοδότησης δημόσια και ιδιωτικά. Ο τρίτος στόχος, που θα πρέπει να εξασφαλισθεί από το Ιδεατό Κέντρο έρευνας και ανάπτυξης (αναπόσπαστο τμήμα της πρωτοβουλίας LEAD) είναι η χρησιμοποίηση των αποτελεσμάτων του προγράμματος από τουςπεύθυνους για τη χάραξη πολιτικής και για τη λήψη αποφάσεων. Η Επιτροπή έχει προετοιμάσει τα αναγκαία έγγραφα και πρόκειται να προτείνει τη χρηματοδότηση της μελέτης από τα διάφορα εσωτερικά χρηματοδοτικά μέσα (κονδύλια του προϋπολογισμού Περιβάλλον ή ALA-MEDA). Αναμένεται ότι η μελέτη θα παράσχει στους διαμορφωτές πολιτικής και στους φορείς λήψης αποφάσεων ένα πρωτότυπο και καινοτόμο μέσο επιλογής των εθνικών προτεραιοτήτων και στρατηγικών, και στους χορηγούς ένα μέσο για να προσδιορίσουν καλύτερα τις μορφές της ενίσχυσής τους.

Η Κοινότητα δενποστηρίζει τη δημιουργία ή την προώθηση βιομηχανικής εκτροφής ζώων στις αναπτυσσόμενες χώρες, ένα τομέα που κυρίως διαχειρίζονται ιδιώτες" ο στόχος της είναι κυρίως να βοηθήσει τους φτωχούς κτηνοτρόφους μικρής κλίμακας.