Υπόθεση C-31/11
Marianne Scheunemann
κατά
Finanzamt Bremerhaven
(αίτηση του Bundesfinanzhof για την έκδοση προδικαστικής απόφασης)
«Ελευθερία εγκατάστασης — Ελεύθερη κυκλοφορία των κεφαλαίων — Άμεση φορολογία — Φόρος κληρονομίας — Μέθοδος υπολογισμού του φόρου — Κτήση, με κληρονομική διαδοχή, της μερίδας συμμετοχής του μοναδικού εταίρου κεφαλαιουχικής εταιρίας εγκατεστημένης σε τρίτο κράτος — Εθνική ρύθμιση η οποία αποκλείει τη χορήγηση φορολογικών πλεονεκτημάτων για τη συμμετοχή στο κεφάλαιο τέτοιων εταιριών»
Περίληψη της απόφασης
Ελευθερία εγκατάστασης – Διατάξεις της Συνθήκης – Πεδίο εφαρμογής – Εθνική ρύθμιση η οποία, στο πλαίσιο του υπολογισμού του φόρου κληρονομίας, αποκλείει την εφαρμογή ορισμένων φορολογικών πλεονεκτημάτων σε περίπτωση μεταβίβασης, αιτία θανάτου, μεριδίων συμμετοχής σε κεφαλαιουχική εταιρία εγκατεστημένη σε τρίτο κράτος – Δυνατότητα επίκλησης των άρθρων 49 επ. ΣΛΕΕ – Δεν υφίσταται – Μη εφαρμογή των διατάξεων που αφορούν την ελεύθερη κυκλοφορία των κεφαλαίων
(Άρθρο 49 ΣΛΕΕ)
Ρύθμιση κράτους μέλους η οποία, στο πλαίσιο του υπολογισμού του φόρου κληρονομίας, αποκλείει την εφαρμογή ορισμένων φορολογικών πλεονεκτημάτων σε περίπτωση μεταβίβασης, αιτία θανάτου, μεριδίων συμμετοχής σε κεφαλαιουχική εταιρία εγκατεστημένη σε τρίτο κράτος, ενώ αναγνωρίζει τα ίδια αυτά πλεονεκτήματα για την κτήση τέτοιων μεριδίων με κληρονομική διαδοχή όταν η οικεία εταιρία έχει την έδρα της σε κράτος μέλος, θίγει πρωτίστως την ελευθερία εγκατάστασης κατά την έννοια των άρθρων 49 και επόμενα ΣΛΕΕ, εφόσον τα εν λόγω μερίδια παρέχουν τη δυνατότητα άσκησης αναμφισβήτητης επιρροής στις αποφάσεις της εταιρίας και καθορισμού των δραστηριοτήτων της. Ακόμη και αν υποτεθεί ότι ένα τέτοιο εθνικό μέτρο περιορίζει την ελεύθερη κυκλοφορία των κεφαλαίων, ο περιορισμός αυτός πρέπει να θεωρηθεί αναπόδραστη συνέπεια της ενδεχόμενης παρακώλυσης της ελευθερίας εγκατάστασης και δεν δικαιολογεί την εξέταση του εν λόγω μέτρου υπό το πρίσμα των διατάξεων της Συνθήκης που αφορούν την ελεύθερη κυκλοφορία των κεφαλαίων.
Εντούτοις, τα άρθρα 49 και επόμενα ΣΛΕΕ δεν είναι δυνατό να εφαρμοστούν επί μεριδίων συμμετοχής σε εταιρία η οποία έχει την έδρα της σε τρίτο κράτος. Πράγματι, το κεφάλαιο της Συνθήκης το οποίο αφορά την ελευθερία εγκατάστασης δεν περιλαμβάνει διάταξη που να επεκτείνει το πεδίο εφαρμογής των σχετικών διατάξεων της σε μια τέτοια περίπτωση.
(βλ. σκέψεις 30, 33-35 και διατακτ.)
Υπόθεση C-31/11
Marianne Scheunemann
κατά
Finanzamt Bremerhaven
(αίτηση του Bundesfinanzhof για την έκδοση προδικαστικής απόφασης)
«Ελευθερία εγκατάστασης — Ελεύθερη κυκλοφορία των κεφαλαίων — Άμεση φορολογία — Φόρος κληρονομίας — Μέθοδος υπολογισμού του φόρου — Κτήση, με κληρονομική διαδοχή, της μερίδας συμμετοχής του μοναδικού εταίρου κεφαλαιουχικής εταιρίας εγκατεστημένης σε τρίτο κράτος — Εθνική ρύθμιση η οποία αποκλείει τη χορήγηση φορολογικών πλεονεκτημάτων για τη συμμετοχή στο κεφάλαιο τέτοιων εταιριών»
Περίληψη της απόφασης
Ελευθερία εγκατάστασης — Διατάξεις της Συνθήκης — Πεδίο εφαρμογής — Εθνική ρύθμιση η οποία, στο πλαίσιο του υπολογισμού του φόρου κληρονομίας, αποκλείει την εφαρμογή ορισμένων φορολογικών πλεονεκτημάτων σε περίπτωση μεταβίβασης, αιτία θανάτου, μεριδίων συμμετοχής σε κεφαλαιουχική εταιρία εγκατεστημένη σε τρίτο κράτος — Δυνατότητα επίκλησης των άρθρων 49 επ. ΣΛΕΕ — Δεν υφίσταται — Μη εφαρμογή των διατάξεων που αφορούν την ελεύθερη κυκλοφορία των κεφαλαίων
(Άρθρο 49 ΣΛΕΕ)
Ρύθμιση κράτους μέλους η οποία, στο πλαίσιο του υπολογισμού του φόρου κληρονομίας, αποκλείει την εφαρμογή ορισμένων φορολογικών πλεονεκτημάτων σε περίπτωση μεταβίβασης, αιτία θανάτου, μεριδίων συμμετοχής σε κεφαλαιουχική εταιρία εγκατεστημένη σε τρίτο κράτος, ενώ αναγνωρίζει τα ίδια αυτά πλεονεκτήματα για την κτήση τέτοιων μεριδίων με κληρονομική διαδοχή όταν η οικεία εταιρία έχει την έδρα της σε κράτος μέλος, θίγει πρωτίστως την ελευθερία εγκατάστασης κατά την έννοια των άρθρων 49 και επόμενα ΣΛΕΕ, εφόσον τα εν λόγω μερίδια παρέχουν τη δυνατότητα άσκησης αναμφισβήτητης επιρροής στις αποφάσεις της εταιρίας και καθορισμού των δραστηριοτήτων της. Ακόμη και αν υποτεθεί ότι ένα τέτοιο εθνικό μέτρο περιορίζει την ελεύθερη κυκλοφορία των κεφαλαίων, ο περιορισμός αυτός πρέπει να θεωρηθεί αναπόδραστη συνέπεια της ενδεχόμενης παρακώλυσης της ελευθερίας εγκατάστασης και δεν δικαιολογεί την εξέταση του εν λόγω μέτρου υπό το πρίσμα των διατάξεων της Συνθήκης που αφορούν την ελεύθερη κυκλοφορία των κεφαλαίων.
Εντούτοις, τα άρθρα 49 και επόμενα ΣΛΕΕ δεν είναι δυνατό να εφαρμοστούν επί μεριδίων συμμετοχής σε εταιρία η οποία έχει την έδρα της σε τρίτο κράτος. Πράγματι, το κεφάλαιο της Συνθήκης το οποίο αφορά την ελευθερία εγκατάστασης δεν περιλαμβάνει διάταξη που να επεκτείνει το πεδίο εφαρμογής των σχετικών διατάξεων της σε μια τέτοια περίπτωση.
(βλ. σκέψεις 30, 33-35 και διατακτ.)